Jesucristoq wawallaraq kasqanmanta Ñawpaq Evangelio 1 kaq RAKI 1 Kay qatiq willakuykunatan tarirqayku uma sacerdote Joseq libronpi, paytan wakin Caifas suticharqanku 2 Paymi willan, Jesusqa cunapi kashaspapas mamanta nisqanmanta. 3 Maria, noqaqa Diospa Churin Jesusmi kani, angel Gabrielpa willasusqaykiman hina rimasqayki simita, kay pacha qespichinaypaqmi taytay kachamuwarqan. 4 Alejandroq æra kinsa pachak isqonniyoq watapin Augustoqa huk decretota horqomurqan llapa runakuna llaqtankuman impuesto paganankupaq rinankupaq. 5 Hinaqtinmi Joseqa hatarispa qosan Mariawan kuska Jerusalén llaqtaman rirqan, chaymantataq Belén llaqtaman rirqan, taytanpa llaqtanpi familianwan impuesto paganankupaq. 6 Machaypa waqtanta chayaqtinkun Mariaqa Joseman willakurqan wachakunan tiempo chayamushasqanmanta, manataqmi llaqtaman riyta atirqanchu, nispa. 7 Chay pachaqa inti chinkaykuy qayllallapiña kasharqan. 8 Joseqa usqhayllan ripurqan parterata pusamunanpaq. Jerusalén llaqtamanta huk machu hebreo warmita rikuspataq, payta nirqan: – Mañakuy kayman hamuy, allin warmi, chay machayman haykuy, chaypin rikunki huk warmita wachananpaq listoraq kashaqta, nispa. 9 Inti chinkaykusqan qhepamanmi machuchawan Josewan machayman chayarqanku, hinaspan iskayninku chay machayman haykurqanku.
10 And behold, it was all filled with lights, greater than the light of lamps and candles, and greater than the light of the sun itself. 11 Chaymantataq wawachataqa p’achawan k’uyurqanku, maman Santa Maríaq ñuñuntataq chuchuqku. 12 Kay k'anchayta rikuspa iskayninku muspharqanku. nispas machuchaqa Santa Mariata tapusqa: ¿Qanchu kay wawaq maman kanki? 13 Santa María kutichisqa: Payqa karqan. 14 Chayta uyarispan machuchaqa nirqan: –Qanqa manan llapan warmikunamantaqa hukniraqchu kanki, nispa. 15 San Maríataq kutichirqan: Imaynan mana waway hina wawapas kanchu, manataqmi maman hina warmipas kanchu, nispa. 16 Machuchataq kutichispa nirqan: —Señorniy, kaymanmi hamushani wiñaypaq premiota chaskinaypaq, nispa. 17 Hinaqtinmi Señoranchis Santa María payta nirqan: Makiykita wawaman churay; Chayta ruwaspataq qhaliyapurqan. 18 Ripushaspantaq nirqan: –Kunanqa, tukuy kawsasqay p'unchaykunapin kay wawata yanapasaq, kamachinpas kasaq, nispa. 19 Chay qhepatataq, michiqkuna hamuspa ninata hap’ichikuqtinku, sinchita kusikuqtinkutaq, hanaq pacha ejercito paykunaman rikhurimurqan, hatun Diosta yupaychaspa yupaychaspa ima. 20 Michiqkuna kaq llank’ayllapi kashaqtinkutaq, chay tiempopi machayqa k’ancharishaq yupaychana wasiman rikch’akurqan, angelkunaq, runakunaq qallunpas hukllachakusqankurayku, Diosta yupaychanankupaq, hatunchanankupaqwan, Señor Cristoq nacesqanmanta. 21 Hebreo machu warmin ichaqa tukuy chay milagrokunata rikuspa, Diosta yupaychaspa nirqan: –Diosníy, Israelpa Diosnin, graciasta qoyki, kay pachata Qespichiqpa nacesqanta ñawiywan rikusqaymanta, nispa. 2 kaq RAKI 1 Paypa señalasqan p'unchay chayamuqtintaq, pusaq p'unchaypi, kamachikuy simipi wawata señalasqa kananpaq kamachikuqtin, machaypi señalarqanku. 2 Hebreo machu warmitaq ñawpaq qaranta hap’ispa (hukkuna ninku ombligo q’aytunta hap’irqan), hinaspataq waqaycharqan huk alabastro cajapi, ñawpaq aceite espíkenardmanta.
3 Paypa huk churinqa droga vendeqmi karqan, paymanmi nirqan: – Ama cuidakuy kay alabastro cajata vendenaykipaq, chaywanqa kinsa pachak qolqeta haywasunkikuman chaypas, nispa. 4 Kaymi chay alabastro cajata, chaytan huchasapa Mariaqa Señorninchis Jesucristoq umanman chakinmanwan q'apay q'apaytapas hich'arqan, uma chukchankunawantaq picharqan. 5 Chunka p'unchaymantataq Jerusalén llaqtaman pusarqanku, nacesqanmanta tawa chunka p'unchaypitaq Señor Diospa ñawpaqenman yupaychana wasiman haywarqanku, Moisespa kamachikuyninman hina ofrendakunata haywaspa Wiksa kichariq qhariqa Diospaqmi ch'uya nispa sutichasqa kanqa. 6 Chay pacha machu Simeón rikusqa k’anchay pilar hina k’ancharishaqta, San María Virgen maman marq’ayninpi apaspa, chayta rikuspa aswan hatun kusikuywan hunt’aykusqa. 7 Hinaqtinmi angelkuna paypa muyuriqninpi sayasharqanku yupaychaspa, imaynan reypa guardiankuna muyuriqninpi sayashanku hinata. 8 Hinaqtinmi Simeonqa Santa Mariaman asuykuspan makinta haywarispa Señor Cristota nirqan: —Kunanqa, Señorniy, kamachiykiqa thak-kaypi ripunqa, nisqaykiman hina. 9 Ñawiymi rikurqani khuyapayakuyniykita, llapa suyukunaq qespichisqa kanaykipaq wakichisqaykita. Llapa runakunapaq k'anchay, Israel llaqtaykiq k'anchaynin. 10 Profetisa Anapas chaypi kasharqan, asuykamuspataq Diosta yupaycharqan, Mariaq kusikusqantataq raymicharqan. 3 RAKI 1 Rey Herodespa tiemponpin Señor Jesusqa Judea provinciapi kaq Belén llaqtapi nacerqan. yachaysapa runakunan Inti lloqsimuy ladomanta Jerusalén llaqtaman hamurqanku, Zoradaschtpa profecianman hina, hinaspan apamurqanku ofrendakunata: qorita, inciensota, mirratawan, hinaspan payta yupaycharqanku, hinaspataq ofrendankuta haywarqanku. 2 Hinaqtinmi señora Mariaqa huknin p’achanta hap’ispa, chay p’achawan wawata k’uyusqa, hinaspan paykunaman qorqan saminchaypa rantinpi, chaytan paymanta chaskirqanku ancha allin regalota hina. 3 Hinataq chay pachallapitaq paykunaman rikhurimurqan huk angel chay ch’askaman rikch’akuq, ñawpaq purisqankupi pusaqninku; chay k’anchaytan qatikurqanku llaqtankuman kutipunankukama. 4 Kutimuqtinkun reyninkupas umalliqninkunapas paykunaman hamurqanku tapunankupaq: ¿Imatan rikurqanku, imatataq ruwarqanku? ¿Imayna puriyta, kutimuytapas ruwarqanku? ¿Ima empresatataq ñanpi karqanku? 5 Ichaqa San Maríaq qosqan p’achatan horqomurqanku, chay p’achamantan fiestata ruwarqanku. 6 Llaqtankupi costumbreman hina ninata hap'ichispataq yupaycharqanku. 7 Chay p'achata chay p'achata wikch'uykuspataq nina hap'ispa waqaycharqan. 8 Nina wañuchisqaña kaqtintaq, mana k’irisqa p’achata horqomurqanku, ninapas mana llamiykunmanchu hina. 9 Chaymantataq much’ayta qallarirqanku, hinaspan umankuman ñawinkumanpas churarqanku: –Cheqaqtapunin kayqa mana iskayrayaspa cheqaq-kayqa, cheqaqtapunin admirakunapaq hina nina mana ruphachiyta atisqanpas, nitaq ruphachiyta atisqanpas, nispa. 10 Hinaqtinmi paykunaqa hap'ikapurqanku, ancha respetowantaq qhapaq kayninku ukhupi waqaycharqanku. 4 kaq RAKI 1 Herodesqa, yachaysapa runakuna tardasqankuta, manataq payman kutimusqankuta musyakuspa, sacerdotekunata yachaysapa runakunatawan waqyaspa nirqan: –Willawaychis, ¿maypitaq Cristo nacenanta? 2 Paykuna kutichiqtinkutaq, Judea suyupi Belén llaqtapi, Señor Jesucristoq wañunanta yuyaykuyta qallarirqan. 3 Señor Diospa angelninmi ichaqa puñushaspa Joseman rikhurimuspa nirqan: –Sayariy, wawata mamantawan pusay, hinaspa gallo waqaqtin hina Egiptoman riy, nispa. Chaymi sayarispa ripurqan. 4 Hinaqtinmi Jesusqa pay kikinwan yuyaykushaspa, achikyamurqan. 5 Chay purisqanku tiempopin sillaq wasankuna p’akikurqan.
6 Kunantaq huk hatun llaqtaman asuykurqan, chaypin huk idolo kasharqan, chaymanmi Egiptopi huk idolokuna, dioskunapas ofrendankuta, promesankutawan apamurqanku. 7 Chay idolopa ladonpin huk sacerdote kasharan, paymi sapa kutilla Satanas chay idolomanta rimaqtin, Egipto llaqtapi tiyaqkunaman, chay suyukunamanpas willaran. 8 Kay sacerdoteqa kinsa watayoq churiyoqmi kasqa, payqa askha supaykunawanmi hap’ichikusqa, paymi askha mana reqsisqa simikunata rimaq, supaykuna hap’iqtinkutaq q’ala puriq p’achan llik’isqa, rikuq runakunaman rumiwan ch’aqespa. 9 Chay idoloq qayllanpin kasharqan llaqtapi posada, chayman Josewan Santa Mariawan hamuspanku, chay posadaman kutipuqtinkutaq, llaqtapi tiyaq llapa runakuna admirakurqanku. 10 Llapa magistradokuna, sacerdotekuna ima idolokunaq ñawpaqenpi huñunakuspa tapurqanku: –¿Ima ninantaq kay llapa llaqtanchisman urmaykuspa mancharikuypas, manchakuypas? 11 Chay idolotaq paykunata kutichirqan: —Mana reqsisqa Diosmi kayman hamurqan, payqa cheqaq Diosmi. manataqmi kanchu paymanta aswanqa, Dios yupaychanapaq hina; Cheqaqtapunin payqa Diospa Churin. 12 Paypa reqsisqa kasqanwan kay suyuqa khatatatarqan, hamuqtintaq kunan ch’aqwaypi, musphaypi ima kashan; noqanchis kikinchistaq mancharikunchis atiyninpa hatun kayninmanta. 13 Chay ratollapitaq kay idolo urmaykurqan, urmaykuqtintaq Egiptopi llapa tiyaqkunapas, wakin runakunamantawan, kuska phawarirqanku. 14 Sacerdoteq churinmi ichaqa, sapa kuti ch’aqwasqanwan, posadaman haykuspa, chaypin tarirqan Joseta Santa Mariatawan, paykunatan llapa wakinkuna saqespa saqepurqanku. 15 Señora Santa María Señor Cristoq p’acha p’achanta t’aqsaspa, huk poste patapi ch’akinanpaq warkuqtintaq, supaywan hap’isqa waynaqa hukninta uraykachispa umanman churarqan. 16 Hinaqtinmi supaykunaqa siminmanta lloqsiyta qallarirqanku, hinaspan kunturkunaman, mach’aqwaykunaman rikch’akuspa phawaykacharqanku. 17 Chaymantapachan chay waynaqa Señor Cristoq atiyninwan qhaliyachisqa karqan, hinan payqa takiyta qallarirqan, qhaliyachiq Señormanpas graciasta qorqan. 18 Taytanqa ñawpaq qhali kashaqta rikuspataq nirqan: –Waway, ¿imataq pasasurqanki, ¿imawantaq qhaliyarqanki? 19 Churitaq kutichirqan: Supaykuna hap'iwaqtinku, posadaman haykurqani, chaypin huk qhari wawata tarirqani, paypa p'achankunata mayllakuspa, huk poste patapi warkusqa, nispa. 20 Chaykunamanta hukninta hap’ispa umayman churarqani, hinan supaykunaqa saqerparipuwarqanku. 21 Chayta uyarispan taytaqa anchata kusikuspa nirqan: –Waway, kay waynaqa, kay pachatawan kay pachata kamaq kawsaq Diospa churinchá kanman, nispa. 22 Noqayku ukhuman hamuqtin hinan idolo p'akikurqan, llapa dioskunataq urmaykurqanku, aswan hatun atiyniyoqtaq ch'usaqyachirqanku. 23 Hinaqtinmi chay profeciaqa hunt'akurqan: “Egipto suyumantan wawayta waqyarqani”, nispa. 5 CAPÍTULO 1 Josewan Mariawantaq, chay idolo urmaykusqa, thunisqa kasqanta uyarispanku, mancharikuspa, khatatataspa nirqanku: –Israel hallp'api kashaqtiykun Herodesqa Jesusta wañuchiyta munaspa, llapa runakunata wañuchirqan, nispa Belén llaqtapi wawakunata, chay barriotapas. 2 Mana iskayrayaspa Egipto runakuna kay idolo p’akisqa urmaykusqa kashaqta uyarispanku ninawan ruphachiwasun. 3 Chayraykun paykunaqa suwakunaq pakasqa cheqasninkunaman rirqanku, paykunan purishaq runakunata suwarqanku carretankuta p’achankutawan, hinaspan watasqata aparqanku. 4 Kay suwakuna hamuspanku hatun qapariyta uyarirqanku, hatun ejercitoyoq askha caballoyoq reypa qapariyninta hina, hinallataq llaqtanmanta Oberturanpi trompetakuna waqachiq hina, chaywantaq mancharikurqanku llapa saquenankuta saqenankupaq qhepankupi, hinaspa usqhaylla phaway. 5 Chayta uyarispan presokuna sayarispa watankuta suchunakurqanku, sapankankutaq bolsankuta apaspa rirqanku, hinaspan rikurqanku Joseta Mariatawan paykunata qhawaq hamushaqta, hinaspa
tapurqanku: Maypitaq chay rey kashan, suwakuna asuykusqanmanta qapariyta uyarirqanku, nispa , hinaspa saqewarqanchis, chaymi kunanqa allinlla uraykamunchis? 6 Josetaq khaynata niran: “Qhepantan hamunqa”, nispa. 6 RAKI 1 Chaymantataq wakman rirqanku, chaypin huk warmi kasharqan supaypa hap'ichisqan, paypitaq Satanas, ñakasqa hatariq, paypi tiyasharqan. 2 Huk tutan unu apamuq rispa p'achanta mana aguantayta atirqanchu, nitaq mayqen wasipipas kayta atirqanchu. ichaqa sapa kuti cadenakunawan otaq waskhakunawan wataqtinkun chaykunata p’akiq, ch’inneq cheqaskunamantaq lloqsiq, mayninpitaq ñankuna chimpasqanku cheqaskunapi sayaspa, iglesiaq kanchankunapipas runakunaman rumiwan ch’aqeq. 3 Santa María kay w runata rikuspa khuyapayasqa; Hinan Satanasqa chaylla payta saqerparispa, waynaman rikch'akuspa ayqekurqan: “Ay, qanrayku, Maria, churiykiwan”, nispa. 4 Chaymi warmiqa ñak’ariymanta qespichisqa karqan. ichaqa q’alata qhawarikuspa, pukayasqa, manataq pitapas rikurqanchu, p’achatapas churakuspataq wasinman ripurqan, hinaspan au willakuyta qorqan taytanman ayllunmanpas, paykunan llaqtapi aswan allin kasqankurayku, San .. Mariawan Josewan aswan respetowan. 5 Paqaristinmi ñanpaq mikhunata chaskispa, paykunamanta ripurqanku, p’unchay ch’isiyaqtaq huk llaqtaman chayarqanku, chaypin chaypacha casarakunankupaqña kasharqan. ichaqa Satanaspa yachayninkunawan, wakin layqakunaq ruwayninkunawan ima, noviaqa upamanmi tukupurqan, chaymi manaña siminta kichariyta atirqanchu. 6 Ichaqa kay upa novia señora Santa Mariata llaqtaman haykuqta rikuspa, Señor Cristota marq’arikuspa, makinkunata Señor Cristoman haywarispa, marq’ariykuspa, allinta abrazaykuspa, ancha askha kutita much’aykurqan, sapa kuti kuyuchispa, cuerponman ñit’ispa. 7 Chay ratopachan qallunpa waskhan kacharisqa, rinrinpas kicharikusqa, hinaspanmi takiyta qallarisqa, paymi payta kutichipuq Diosta yupaychaspa. 8 Chaymi chay tuta llaqtapi tiyaq runakunaqa anchata kusikurqanku, paykunaqa yuyaykurqankun Dioswan angelninkunawan paykuna ukhupi uraykamusqankuta. 9 Kay cheqaspin kinsa p’unchay qhepakurqanku, aswan respetowan, aswan sumaq kusirikuykunawan ima huñunakurqanku. 10 Runakuna ñanpaq mikhunata qoqtinkutaq ripurqanku, huk llaqtaman rirqanku, chay llaqtamanmi samapakuyta munarqanku, chay llaqtaqa ancha reqsisqa cheqas kasqanrayku. 11 Kay llaqtapin huk sumaq sonqo warmi kasharqan, paymi huk p'unchay mayuman bañakuq uraykamusharqan, ñakasqa Satanas mach'aqwayman rikch'akuq saltashaqta. 12 Wiksaman k'uyukuspa sapa tuta puñuq. 13 Kay warmiqa Señora Santa Maríata, hinallataq Señor Cristota sinqanpi wawata rikuspa, señora Santa Mariata mañakurqan, wawata much’ananpaq qonanpaq, marq’arikunanpaqtaq apananpaq. 14 Chay warmiqa arí niqtinmi, warmi wawata astakuqtin hina, Satanasqa saqerparispa ayqekuran, manataqmi hayk’aqpas chay warmiqa rikuranchu. 15 Hinaqtinmi llapa vecinokuna Ancha Hatun Diosta yupaycharqanku, warmitaq paykunaman premiarqan askha sumaq sonqowan. 16 Paqaristinmi chay warmiqa sumaq q’apayniyoq unuta apamurqan Señor Jesusta mayllinanpaq. Payta maylliruspataq yakuta waqaycharqa. 17 Chaypin huk sipascha kasharqan lepra onqoywan yuraq cuerpon, chay unuwan ch’aqchuspa mayllikuspan lepra onqoyninmanta ch’uyanchasqa kasharqan. 18 Chaymi runakunaqa mana iskayrayaspa niranku Josewan Mariawan, chay warmachapas Diosmi, mana wañuq runaman rikchakusqankurayku. 19 Ripunankupaq alistakushaqtinkun lepra onqoywan ñak’ariq sipas hamuspa, paykunawan rinanpaq saqenankupaq valekurqan. chaymi paykunaqa arí nirqanku, sipastaq paykunawan rirqan till. huk llaqtaman chayarqanku, chaypin kasharqan huk hatun reypa palacion, wasinqa manan karuchu kasharqan posadamanta.
20 Kaypin qhepakurqanku, huk p’unchaytaq sipasqa kamachikuqpa esposanman rispa llakisqa llakisqa kashaqta tarispa tapurqan imarayku waqasqanmanta. 21 Paytaq kutichirqan: –Ama admirakuychischu waqasqaymantaqa, hatun desgraciapin tarikuni, manan pimanpas willayta atrevikunichu, nispa. 22 Ichaqa, ninmi sipasqa, sichus sapallaykipi encargawankiman chayqa, ichapas chaypaq hampita tariykiman. 23 Chhaynaqa, qanmi nin kamachikuqpa warmin, pakasqata waqaychanki, amataq pimanpas kawsaqmanpas tarinkichu! 24 Kay kamachikuqwanmi casarasqa kani, paymi hatun suyukunapi rey hina kamachin, hinaspan unayta paywan kawsarqani, manaraq ñoqamanta wawayoq kashaqtin. 25 Qhepamanmi paywan wiksallikurqani, ichaqa ay! Ñoqaqa lepra onqoyniyoq wawatan wachakurqani; Chayta rikuspataq mana munarqanchu paypa kayta, aswanpas niwarqan: 26 Wañuchiy, otaq chhayna cheqaspi ñuñuqman kachay, mana hayk’aqpas uyarisqa kananpaq. kunantaq qan kikiykita cuidakuy; Manañam haykapipas rikusqaykichikñachu. 27 Chaymi kaypi llakikuni, llakisqa, llakisqa tarikusqaymanta waqakuspa. ¡Ay, waway! ay, qusay! ¿Qankunamanchu chayta willarqayki? 28 Sipastaq kutichirqan: –Ñoqaqa prometeykichismi onqoyniykipaq hampita, ñoqapas lepra onqoyniyoqmi karqani, ichaqa Diosmi ch'uyanchawarqan, Señora Mariaq churin Jesus sutiyoq runata, nispa. 29 Chay warmiqa tapukuspan, pimantachus rimasqan Diosqa maypi kashasqanmanta, chay sipastaq nirqan: “Kaypi wasillapin qankunawan samaykushan”, nispa. 30 Ichaqa, ¿imaynataq chayri kanman? nispas nin; maypitaq kachkan? Qhawariy, nispas sipasqa kutichirqanku: Josewan Mariawan. Paykunawan kashaq wawapas Jesusmi, paymi onqoyniymanta, ñak'arichisqaymantawan qespichiwarqan. 31 Ichaqa, ¿imawantaq lepra onqoyniykimanta ch'uyanchasqa karqanki? ¿Manachu chayta willawanki? 32 ¿Imanasqataq mana? nispas nin sipas; Cuerpon mayllasqa unuta hap’ispaymi hich’aykurqani, hinan lepra onqoyniy chinkapurqan. 33 Hinaqtinmi kamachikuqpa esposan sayarispa paykunata kusichirqan, askha runakuna ukhupi Josepaq hatun fiestata ruwaspa. 34 Qhepantin p’unchaytaq Señor Jesusta mayllinanpaq q’apayniyoq unuta hap’irqan, chay qhepamantaq chay unullata hich’arqan pusamusqan churinman, hinan wawan lepra onqoyninmanta ch’uyanchapurqan. 35 Hinaqtinmi Jesusqa Diosta graciasta qospa alabaspa takispa nirqan: –¡Jesus, wachakuqniyki mamaqa saminchasqan! 36 ¿Kay hinachu qan kikiykiwan kaqlla runata hampinki, cuerpoyki mayllisqa unuwan? 37 Chaymantataq señora Mariaman ancha hatun regalokunata haywarirqan, hinaspan yuyaykuy atina respetowan kacharqan. 7 RAKI 1 Qhepamanmi huk llaqtaman hamurqanku, chaypi samapakunankupaqtaq yuyayniyoq karqanku. 2 Chayman hinan huk runaq wasinman rirqanku, payqa chayllaraqmi casarasqa kasharqan, ichaqa layqakunaq yanapayninwanmi mana warminwan kusikuyta atirqanchu. 3 Ichaqa chay tuta wasinpi samapakuspankum, chay runaqa mana sasachakusqanmanta kacharichisqaña karqa. 4 Tutamantaraq purinankuta preparakushaqtinkutaq, mosoq casarasqa runa hark’arqan, hinaspan allin kusirikuyta qorqan? 5 Paqaristinmi ichaqa huk llaqtaman rirqanku, hinaspan rikurqanku kinsa warmikunata huk sepulturamanta sinchita waqashaqta. 6 San María paykunata rikuspa, paykunaq compañeron sipasta rimapayarqan: Riy tapumuy, ¿imataq paykunawan pasashan, ima desgraciataq paykunaman pasarqan? 7 Sipastaq paykunata tapuqtinku mana kutichirqankuchu, aswanpas hukmanta tapurqanku: ¿Pitaq kankichis, maymantaq rishankichis? P'unchawqa karuñam, tutañataqmi chayamuchkanña. 8 Viajerokunan kayku, nispas nin sipasqa, samapakuna wasita maskhashayku. 9 Paykunataq niranku: —Riychis ñoqaykuwan kuska samaychis, nispa.
10 Hinaspan paykunata qatikuspanku huk mosoq wasiman haywarirqanku, chay wasiqa tukuy imaymana mueblekunawanmi allin allichasqa karqan. 11 Invierno tiempoña kashaqtinmi sipasqa kay warmikunaq tiyasqanku wasiman haykuspa waqashaqta, waqashaqta tarirqan, ñawpaq hina. 12 Paykunaq qayllanpin sayashasqa sedawan qatasqa mula, kunkanmantataq ébano collar warkusqa, paytan much’aykuspanku mikhuchisharqanku. 13 Sipastaq niqtin: “¡May sumaq rikch’ayniyoqmi chay mula! paykunataq waqaspa kutichirqanku: –Kay mula rikusqaykiqa wawqeyku karqan, ñoqayku hina kay mamamanta naceq. 14 Taytayku wañupuqtin, ancha hatun haciendata saqepuwaqtinku, kay wawqeykullataq kapuwarqanku, kallpachakurqaykutaq huk qharikuna hina casarasqa kananta yuyaykurqayku, huk uma muyuyniyoq envidiakuq warmipas hawapi layqakurqan yachayninchik. 15 Hinaqtinmi noqaykuqa huk tuta, p’unchay ñawpaqtaraq, wasi punkukuna wisq’asqa kashaqtin, wawqeyku mulaman t’ikrasqa kashaqta rikurqayku, kunan rikusqaykiman hina. 16 Noqaykupas, rikuwasqaykiku llakisqa kashaspayku, mana taytayoq kaspayku, kay pachapi llapa yachaysapakunaman, layqakunaman, adivinokunamanpas mañakurqayku, ichaqa manan ima yanapawarqankuchu. 17 Sapa kuti llakikuywan sarunchasqa tarikuspaykuqa, hatarispayku kay mamaykuwan kuska taytaykupa aya p'ampananman riyku, chaypi waqaspaykutaq wasiykuman kutiyku. 18 Chayta uyarispan sipasqa nirqan: –Kallpachakuychis, ama manchakuychischu, ñak'ariyniykichispaq hampiqa qayllaykamushanmi, qankuna ukhupipas wasiykichis ukhupipas. 19 Ñoqapas lepra onqoyniyoqmi karqani. ichaqa kay warmita, paywan kuska kay wawachatawan rikuspaymi, mamanpa mayllisqan unuwan cuerpoyta ch’aqchurqani, hinan chay ratolla qhaliyarqani. 20 Hinaspapas seguron kani, payqa atiyniyoqmi qankunatapas llakisqa kashaqtiykichis. Chayrayku, sayariy, señoray Mariaman riy, hinaspa qan kikiykiq wasiykiman pusamuspayki, pakasqa kaqta willay, kaq ratollapitaq tukuy sonqowan valekuspa, casoykita khuyapayananpaq. 21 Warmikuna sipaspa rimasqanta uyarispanku hina, señora Santa Maríaman usqhaylla rirqanku, payman reqsichikuspa, ñawpaqenpi tiyaykuspanku, waqarqanku. 22 Hinaqtinmi khaynata niran: Mamanchis Santa María, khuyapayay sirvienteykichiskunata, manan pipas noqaykumanta kurakchu. mana taytapas, nitaq wawqepas ñawpaqniykuman haykunanpaq lloqsinanpaqpas. 23 Kay mula rikusqaykiqa wawqeykun karqan, huk warmi layqakuspa kay rikusqaykiman aparqan. 24 Hinaqtinmi Santa Mariaqa llakisqa kashaspa, Señor Jesusta hap’ispa mula wasanman churarqan. 25 Hinaqtinmi churinta nirqan: Jesucristo, kay mulataqa mana hayk’aq rikusqa atiyniykiman hina kutichipuy (otaq qhaliyay), hinaspa ñawpaqpi hina runaman rikch’akuqta, yuyaysapa unanchamanwan rikch’ananpaq qoy”, nispa. 26 Kaytaqa pisillatan señora Santa María nisqa, ichaqa chaylla mula runaman tukupurqan, mana ima deformidadniyoq waynaman tukupurqan. 27 Hinaptinmi mamanwan panankunawan señora Santa Mariata yupaychaspanku, wawata umankuman hoqarispanku much’aykuspanku nirqaku: ¡Saminchasqam mamayki, ¡Jesus, kay pachata Qespichiq! Kusisamiyoqmi qanta rikuspa ancha kusisqa ñawikuna. 28 Hinaqtinmi iskaynin ñañakuna mamankuta willarqanku: – Cheqaqtapunin wawqenchis ñawpaq rikch'ayninman kutipun, Señor Jesucristoq yanapayninwan, chay sipaspa khuyapayakuyninwan ima. 29 Wawqenchis mana casarasqa kaqtinpas, allinmi kanman kay sipas kamachinkuwan casarakuyqa. 30 Hinaqtinmi Mariata tapupayaspanku, Mariata arí nispanku, kay sipaspaq sumaq casarakuyta ruwaranku. 31 Chhaynataq llakikuyninku kusikuyman tukusqa, llakikuyninkutaq kusikuyman tukupuspa, kusikuyta qallarirqanku. hinaspa kusikunankupaq, takinankupaqpas, aswan qhapaq p’achankuwan p’achasqa kaspanku, pulserakunawan.
32 Chay qhepamanmi paykunaqa Diosta hatuncharqanku, yupaycharqankutaq: —Davidpa churin Jesus, llakikuyta kusikuyman t'ikraq, waqaytapas kusikuyman tukuchiq! 33 Chay qhepamanmi Josewan Mariawan chunka p’unchay chaypi qhepakurqanku, chaymantataq ripurqanku chay runakunaq ancha respetasqan kaspanku. 34 Paykunamanta despedikuspan wasinkuman kutipuspa qaparirqanku. 35 Ichaqa astawanraqmi sipas. 8 RAKI 1 Chaymanta purisqankupi ch’inneq suyuman hamurqanku, chaypin nirqanku suwakunaq hunt’a kashasqanmanta; chaymi Josewan Santa Maríawan tutapi chayta pasanankupaq alistakurqanku. 2 Rishaspankutaq, iskay suwakunata rikurqanku ñanpi puñushaqta, paykunawan kuskataq askha suwakunata, paykunaq compañeronkuna, puñushaqta. 3 Chay iskaypa sutinmi karqan Titowan Dumacowan. Titotaq Dumacota nirqan: –Chay runakunata ch'inlla ripuychis, ama paykunamanta imatapas reparanankupaq. 4 Ichaqa Dumaco mana munaspa, Titotaq yapamanta nirqan: Tawa chunka groatkunata qosqayki, prenda hinataq cinturonta hap'iy, chaytan qowarqan rimashaspa, ama siminta kicharinanpaq, nitaq qaparinanpaqpas, nispa. 5 Señora Santa Mariaqa kay suwapa sumaq sonqo kayninta rikuspa, payta nirqan: –Señor Diosmi paña makinpi chaskisunki, huchaykikunatapas pampachasunki, nispa. 6 Hinaqtinmi Señor Jesusqa mamanta nirqan: –Kimsa chunka wata hunt'akuqtinmi, mamay, judío runakuna Jerusalén llaqtapi chakatawanqanku. 7 Kay iskay suwakunan huk ratolla cruzpi kashanqaku, Tito paña ladoypi, Dumacotaq lloq'e ladoypi, chaymantapachan Tito ñawpaqeypi paraisoman ripunqa. 8 Hinaqtinmi Jesusqa niran: “Dios amachu kay suerteyki kanman, waway, huk llaqtamanmi rirqanku, chaypin askha idolokuna kasharqanku. chaytaq, chayman asuykusqankuman hina, rit'i urqukunaman tukusqa. 9 Chaymantataq chay sicómoro sach'aman rirqanku, kunanqa Matarea sutiyuqmi. 10 Matarea llaqtapitaq Señor Jesusqa huk p’uytuta phutuchirqan, chaypin Santa María p’achanta mayllarqan; 11 Chay suyupiqa huk bálsamo rurun otaq wiñan, Señor Jesuspa sudorninmanta. 12 Chaymantataq Menfis llaqtaman rispa Faraonta rikurqanku, hinaspan kinsa wata Egiptopi tiyarqanku. 13 Señor Jesusqa Egipto nacionpin askha milagrokunata ruwarqan, chaykunataqa manan tarisunmanchu wawallaraq kashaspa allin willakuykunapipas, nitaq hunt’asqa kaymanta allin willakuypipas. 14 Kinsa wata qhepamanmi Egipto nacionmanta kutipurqan, Judasman asuykuqtintaq Joseqa manchakurqan haykuyta. 15 Herodes wañusqaña kashasqanta, paypa rantinpi churin Arquelao kamachikusqanta uyarispan mancharikuran. 16 Judea llaqtaman ripuqtintaq Diospa angelnin payman rikhurimuspa nirqan: –Jose, Nazaret llaqtaman riy, hinaspa chaypi qhepakuy, nispa. 17 Cheqaqtapunin admirakunapaq hina, llapan suyukunaq Señornin, chhayna askha suyukunata qhepaman ñawpaqman apasqa kasqanqa. 9 RAKI 1 Chay qhepamanmi Belén llaqtaman chayaspanku, chaypi askha sinchi llakisqa runakunata tarirqanku, chaymi wawakunata rikuspa sinchita llakichirqanku, chaymi yaqa llapanku wañurqanku. 2 Chaypin huk warmi onqosqa churiyoq kasharqan, paytan apamurqan, wañunanpaqña kashaqtin, señora Santa Maríaman, paymi rikurqan Jesucristota mayllashaqtin. 3 Hinaqtinmi warmiqa nirqan: Señora María, kay wawayta pisichay, sinchi manchay nanaywan ñak’ariq. 4 San María uyarispantaq nirqan: Wawayta mayllasqay unumanta pisillata hap’ispa ch’aqchuy, nispa. 5 Chaymantataq chay unumanta pisillata hap’ispa, Santa María kamachisqanman hina, churinman ch’aqchuykurqan, sinchi
nanayninkunawan sayk’usqa kaspa, puñusqa; pisillata puñusqan qhepamantaq allinta rikch’arispa qhaliyapurqan. 6 Mamaqa ancha kusisqa kay allin ruwasqanmanta, hukmanta Santa Mariaman rirqan, Santa Mariataq payta nirqan: —Diosta yupaychay, paymi kay wawaykita qhaliyachirqan, nispa. 7 Chay cheqaspin huk warmipas kasharqan, paypa vecinon. 8 Kay warmiq churinpas chay onqoywanmi ñak’arisharqan, ñawinpas yaqa wisq’asqañan kasharqan, tuta p’unchaytaq paymanta waqasharqan. 9 Hampisqa wawaq mamanmi payta nirqan: –¿Imanaqtintaq mana wawaykita Santa Maríaman pusamunkichu, imaynan wawayta pusamurqani hinata, wañuy sinchi nanaypi kashaqtin, nispa. Chay unuwanmi qhaliyachisqa karqan, chay unuwanmi churin Jesuspa cuerpon mayllisqa karqan? 10 Chayta niqta uyarispan warmipas riran, chay unuta horqospataq churinta maylliran, chaymi cuerponpas ñawinpas ñawpaqman rikch’akurqan. 11 Churinta Santa Maríaman pusaspa, payman casonta kichariqtintaq, kamachirqan churinpa qhaliyasqanmanta Diosman graciasta qonanpaq, amataq pimanpas willananpaq imachus pasasqanmanta. 10 RAKI 1 Chay llaqtapin huk qhariq iskay warminkuna kasharqanku, sapankataq huk qhari wawayoq onqosqa kasharqan. Hukninmi karqan Maria, churinpa sutintaq Caleb. 2 Hatarispan churinta pusaspa, Jesuspa maman señora Santa Mariaman rispa, ancha sumaq alfombrata haywarirqan, nispa: O señoray María kay alfombrata chaskiykuway, chaypa rantinpitaq huk huch’uy alfombrata qoway, nispa tela de envoltura. 3 Chaytan Mariaqa aceptarqan, Calebpa maman ripuqtintaq, wawanpaq p'achata ruwaspa p'achawan churakurqan, hinan onqoynin qhaliyapurqan. huknin warmipa churinmi ichaqa wañururqa. 4 Chay qhepamanmi paykunapurapi t’aqanakurqanku, sapanka semanapi sapankanku turnopi familiaq negocionta ruwanankupaq. 5 Calebpa maman Mariata t'anta wayk'unanpaq hornota q'oñichispa mikhunata apamuq ripuqtintaq churin Calebta horno qayllapi saqerqan. 6 Payta huknin warmin, awqan, sapallan kashaspa, hornoman wikch'uykuspa, hornoman wikch'uykurqan, chay hornoqa sinchi q'oñi kasharqan, chaymantataq ripurqan. 7 Mariaqa kutimushaspan rikurqan churin Calebta horno chawpipi asikushaqta, hornotaq manaraq q’oñichisqa hina chiri hinata, hinaspan yacharqan huknin warmin ninaman wikch’uykusqanmanta. 8 Payta horqospataq señora Santa Maríaman pusarqan, hinaspan willarqan: Ch'inlla kay, llakikunin kay asuntota mana willanaykipaq, nispa. 9 Chay qhepatataq, huknin warmin, p’uytu patapi unuta horqoshaspa, Calebta pukyu qayllapi pukllashaqta rikuspa, mana pipas qayllanpi kashaqta rikuspa, p’uytuman wikch’uykurqan. 10 Hinaqtinmi wakin runakuna p’uytumanta unuta horqomuq hamuspanku, unu patapi tiyashaqta rikurqanku, hinaspan waskhakunawan horqomurqanku, hinan sinchita admirakurqanku chay wawata, hinaspan Diosta yupaycharqanku. 11 Hinaqtinmi mamaqa hamuspa hap’ispa señora Santa Maríaman aparqan, waqakuspataq nirqan: –Señorniy, qhawariy awqay wawayta imatachus ruwarqan, imaynatas p’uytuman wikch’uykusqa chayta, ñoqataq mana tapukuy ichaqa huk kutipi otaq huk kutipi wañunanpaq ocasión kanqa. 12 Santa María kutichisqa: Diosmi k’irisqa kasqaykita chaninchanqa, nispa. 13 Chayman hina pisi p’unchaykuna qhepaman, huknin warmi unuta horqoq p’uytuman hamuqtin, chakin waskhapi k’uyusqa, chaymi umanwan pukyuman urmaykurqan, yanapaqnin phawaykachaqkunataq uman p’akisqata tarirqanku, hinaspa tullukuna k’irisqa. 14 Chaymi payqa mana allintachu tukupurqan, chaymi qelqaqpa nisqanqa hunt'akurqan: Pukyuta t'oqospa ukhuman churarqanku, ichaqa allichasqanku t'oqomanmi urmaykurqanku, nispa. 11 RAKI 1 Chay llaqtapi huk warmipas iskay churinkuna onqosqa kasharqan.
2 Huknin wañupuqtintaq, hukninñataq wañuy patapi siriykusqa, señora Santa Maríaman marq’arikuspa, sinchi waqaspa payman rimapayarqan: 3 Yaw Señoray, yanapaykuway, allinyachiway; iskay churikunayoqmi kani, hukninta kunan p’ampasqay, hukninta rikusqayqa wañuy patapiñan kashan, qhawariychis imaynatachus tukuy sonqowan Diosmanta allinpaq qhawarisqayta maskhashani, paymantataq mañakushani. 4 Hinaqtinmi warmiqa nirqan: –Señorní, khuyapayakuq, khuyapayakuq, khuyapayakuqmi kanki. iskay churikunata qowarqanki; hukninta qan kikiykiman aparqanki, kay hukninta khuyapayaway. 5 San Mariaqa ancha llakikuyninta musyakuspan khuyapayakuspa nirqan: Wawaykita churiypa puñunanman churaspa p'achanwan tapaykunki, nispa. 6 Cristoq puñusqan camaman churaqtintaq, wañuywan ñawinkuna wisq’asqa kashaqtin; Wiraqocha Jesucristoq p’achanpa q’apaynin chay waynaman chayamuqtin hina, ñawin kicharisqa, sinchi kunkawan mamanta waqyaspa, t’antata mañakurqan, chaskispataq chuchuykusqa. 7 Hinaqtinmi mamanqa nirqan: Señora María, kunanqa seguron kashani Diospa atiyninkuna qanpi tiyasqanmanta, chhaynapin churiykiqa payman rikch’akuq wawakunata hampinanpaq, p’achanta llamiykuqtinku hina, nispa. 8 Kay wayna chhayna qhaliyasqa, kikin Evangeliopi Bartolomé sutichasqa. 12 RAKI 1 Yapamantan huk lepra onqoyniyoq warmi Jesuspa maman Santa Maríaman rispa nirqan: Señoray, yanapaykuway, nispa. 2 San María kutichisqa, ¿ima yanapaytataq munanki? ¿Qorichu icha qolqechu, icha cuerpoyki lepra onqoyninmanta qhaliyananpaqchu? 3 ¿Pitaq kayta qowanman, nin warmiqa? 4 San Maríataq payta kutichirqan: Suyaykuway churiyta Jesusta mayllanaykama, hinaspa puñunayman churanaykama, nispa. 5 Warmiqa kamachikusqanman hinan suyasharqan. Hinan Mariaqa Jesusta puñunaman churaspa cuerponta mayllisqan unuta qospa nirqan: –Chay unuta hap'ispa cuerpoykiman hich'ay, nispa. 6 Chayta ruwaspataq chay ratolla ch'uya kapurqan, Diosta yupaychaspataq graciasta qorqan. 7 Chaymantataq kinsa p'unchay paywan qhepakuspa ripurqan. 8 Llaqtaman rispataq huk kamachikuqta rikurqan, huk kamachikuqpa ususinwan casarakusqa. 9 Hinaqtinmi Jesusqa rikuq rispa, ch’aska hina lepra onqoypa señalninkunata rikuran, chaymi casarakuyqa ch’usaqyachisqaña kashasqanmanta willaran. 10 Warmiqa sinchi llakisqa kashaqta rikuspa, waqashaqta tapurqan imarayku waqasqankuta. 11 Paykunataq kutichirqanku: —Ama tapuychischu imaynachus kashasqaykuta. imaraykuchus llika atiyninchista willayta atinchis ima runamanpas. 12 Ichaqa chaywanpas mat’ipayarqanmi, munarqantaqmi imamantachus rimasqankuta payman willanankupaq, chaywanmi willakurqan ichapas huk hampiman pusayta atinankupaq. 13 Chaymi sipasman rikuchirqanku lepra onqoypa señalninkunata, ñawinpa chawpinpi rikhurimuq señalkunatawan. 14 Paytaq nirqan: –Ñoqapas, kay cheqaspi rikusqaykichista, ch'ulla onqoywan ñak'arisharqani, Belén llaqtaman ima llank'anatapas rispa, huk machayman haykuspay, Maria sutiyoq warmita rikurqani, paypa churinmi karqan, Jesus sutiyoq, nispa. 15 Lepra onqoyniyoq kasqayta rikuspa, ñoqamanta llakikuran, wawanpa cuerponta mayllisqan unuta qowarqan. chaywantaq cuerpoyta ch'allarqani, ch'uya kapurqani. 16 Hinaqtinmi kay warmikunaqa niranku: —¿Señora, ñoqaykuwan rispachu Señora Santa Maríata rikuchiwanqaku? 17 Chayta munaspataq sayarispa Señora Santa Maríaman rirqanku, ancha allin regalokunata apaspa. 18 Paykunaman haykuspa regalonkuta haywaqtinkun lepra onqoyniyoq sipasman rikuchirqanku imatachus apamusqankuta. 19 San Maríataq nirqan: –Señor Jesucristoq khuyapayakuyninqa qankunapin kashan.
20 Jesucristoq cuerponta mayllisqan unumanta pisillata qospataq, onqosqa runata mayllinankupaq kamachirqan. chayta ruwaspankutaq, chaylla qhaliyapurqan; 21 Chaymi paykunapas chaypi kaqkunapas Diosta yupaycharqanku. Kusikuywan hunt'aykuspankutaq llaqtankuman kutipurqanku, chayraykutaq Diosta yupaycharqanku. 22 Hinaqtinmi kamachikuqqa warmin qhaliyapusqanta uyarispa wasinman pusaspa iskay kaq casarakurqan, Diosman graciasta qospa warmin qhaliyapusqanmanta. 13 RAKI 1 Huk sipaspas kallarqantaqmi Satanaspa ñak'arichisqan. 2 Chay ñakasqa espirituqa sapa kutillanmi dragonman rikch’akuq rikhurimurqan, hinaspan millp’uyta munarqan, llapan yawarnintataq ch’unqaspa wañusqa ayaman rikch’akurqan. 3 Sapa kutinmi yuyayninman hamuspa, makinkunata umanpi k’uyuspa qapariq, hinaspa niq: ¡Ay, ay kani, manan pipas tarikunchu chay mana manchakuq dragónmanta kacharichiwaqniy! 4 Taytanpas mamanpas, llapa payta rikuspa waqarqanku, waqarqanku ima. 5 Llapa chaypi kaqkunapas astawanraqmi llakisqa, waqasqa kasharqanku, waqashaqta uyarispanku: –Wawqeykuna, amigoykuna, ¿manachu pipas kay wañuchiqmanta qespichiwanman? 6 Hinaqtinmi kamachikuqpa ususin lepra onqoyninmanta qhaliyasqa, chay sipaspa quejakusqanta uyarispan, castillonpa hawanman rirqan, hinaspan rikurqan makinkunata umanman k’uyusqata, unumanta waqayninta hich’aykushaqta, llapantataq llakisqa paywan kaq runakuna. 7 Hinaqtinmi chay runaq qosanta tapuran: “¿Kawsasharanchu warminpa maman?”, nispa. Paymi nirqa: Taytanpas mamanpas iskayninkum kawsachkanku, nispa. 8 Hinan mamanta kamachirqan payman kachamunankupaq, payman hamushaqta rikuspataq tapurqan: –¿Kay sipaschu ususiyki? Payqa waqaspan waqaspan nirqa: Arí señora, aburrirqanim. 9 Kamachiqpa ususintaq kutichirqan: –Willakuychis paypa pakasqa kayninta, lepra onqoyniyoq kasqaytan willaykichis, Jesucristoq maman señora Marian ichaqa qhaliyachiwarqan, nispa. 10 Ususiyki ñawpaq kasqanman kutichipunanta munaspaqa Belén llaqtaman pusay, hinaspa Jesuspa maman Mariata tapuy, ama iskayrayaspa ususiyki qhaliyapunqachu. imaraykuchus manan tapukunichu ichaqa ancha kusikuywanmi wasiykiman kutimunki ususiyki allinyasqanmanta. 11 Rimayta tukuruspanmi, hatarispan ususinwan kuska Mariaman rispa ususinmanta willaran. 12 Santa María willakusqanta uyarispan, churin Jesuspa cuerponta mayllisqan unuta asllatapas qospa ususinpa cuerponman hich’aykusqa. 13 Saynallataqmi Señor Jesuspa huknin p'achanta qospa nirqan: – Kay p'achata hap'ispa awqaykiman rikuchiy sapa kuti rikusqaykiman hina, nispa. Hinaptinmi hawkalla paykunata kacharurqa. 14 Chay llaqtamanta lloqsispa wasinkuman kutipusqanku qhepaman, Satanaspa hap’inanpaq tiempo chayamuqtintaq, chay ñakasqa espirituqa hatun dragónman rikch’akuq rikhurimurqan, payta rikuspataq sipas mancharikurqan . 15 Mamataq payta nirqan: –Ama manchakuychu ususiy. ¡asachuyá qanman asuykunankama! chaymantataq qawachiychik chay p’achata, chaytam señora María quwarqaku, hinaspam qawasun chay sucedesqanmanta. 16 Satanasqa manchay dragón hina hamuspa, sipaspa cuerpon mancharisqa katkatatarqan. 17 Umanman, ñawinpa muyuriqninmanpas p'achata churakuspan, chay p'achamanta nina rawray, rawrashaq q'umirkuna lloqsimuspa, dragón pataman urmaykurqan. 18 ¡Ay! may hatun milagrotaq kay ruwasqa karqan: dragón Señor Jesuspa p'acha p'achanta rikuspa hinan nina lloqsimurqan, umanmanpas ñawinmanpas ch'eqesqa karqan; chaymi kallpawan qaparirqan: –¿Ima ruwayniykitaq qanwan, Mariaq churin, ¿Maymantataq ayqekusaq? 19 Hinaqtinmi payqa sinchita mancharikuspa kutirispa sipasta saqerpariran. 20 Hinaqtinmi Jesusqa chay ñak’ariymanta kacharichisqa karan, hinaspan Diosta yupaychaspa graciasta qospa takirqan, hinallataq llapan milagrota ruwashaqkunapas.
14 RAKI 1 Huk warmipas chaypi tiyaran, paypa churinmi Satanaspa hap’ichikusqa. 2 Kay wayna Judas sutiyoq, sapa kuti Satanasqa hap’iqtin, llapa chaypi kaqkunata kaniyta munarqan. mana pitapas qayllanpi tarispaqa kikin makintapas huk partekunatapas kanikuq. 3 Ichaqa kay llakisqa waynaq mamanmi, Santa Mariata, churin Jesustawan uyarispa, chay rato sayarispa, churinta marq’arikuspa, Señora Mariaman pusarqan. 4 Chaykamataq Santiagowan Josewan wawachata, Señor Jesusta, apasqaku, wak wawakunawan allin tiempopi pukllanankupaq; lloqsispankutaq, Señor Jesuswan kuska tiyaykurqanku. 5 Hinaqtinmi judío Judas hamuspa, Jesuspa paña ladonpi tiyaykurqan. 6 Satanasqa sapa kuti hina payta ruwashaqtinmi, Señor Jesusta kaninanpaq hinaña rirqan. 7 Chayta mana ruwayta atisqanraykun Jesusta paña ladonta waqachirqan, hinan qaparirqan. 8 Chay ratollapitaqmi Satanasqa chay waynamanta lloqsispa loco allqo hina ayqekurqan. 9 Jesusta maqaq, paymantataq Satanasqa allqoman tukupurqan, paymi karqan Judas Iscariote, paymi judío runakunaman traicionarqan. 10 Judaspa maqasqan ladonpin judío runakunaqa lanzawan t’oqyachirqanku. 15 RAKI 1 Señor Jesusqa qanchis watayoq kashaqtinmi, huk p’unchaypi huk wayna-sipaskunawan kuska kasharqan. 2 Pukllashaspataq t'uruta imaymana rikch'aykunaman ruwarqanku: asnokunata, torokunata, pisqukunata, huk rikch'akunatapas. 3 Sapanka llank'asqankumanta alabakuspa, wakinkunamantapas aswanta kallpachakuspa. 4 Hinan Señor Jesusqa waynakunata nirqan: –Kay ruwasqay siqikunata purichinaypaq kamachisaq, nispa. 5 Hinaqtinmi chay ratolla astakurqanku, kutipunankupaq kamachiqtintaq kutipurqanku. 6 Pisqukunaq, gorriónkunaq rikch’aynintapas ruwarqan, chaykunaqa phalanankupaq kamachiqtinmi phawarqanku, sayanankupaq kamachiqtintaq sayarqanku; mikhunata, ukyanata qoqtintaq, mikhuspa ukyaqku. 7 Qhepaman chay waynakuna ripuspa tayta-mamankunaman willaqtinkutaq taytanku paykunata nirqanku: Wawakuna, hamuq tiempopaq cuidakuychis, payqa layqa runan, nispa. paymanta karunchakuy hinaspa karunchakuy, kunanmantapachataq manaña hayk’aqpas paywan pukllaychu. 8 Huk p’unchaytaqmi Señor Jesusqa waynakunawan pukllashaspa phawaylla purishaspa, Salem sutiyoq teñiq tiendaq qayllanta pasarqan. 9 Tiendanpitaq chay llaqtapi tiyaq runakunaq askha p’achakuna kashasqa, chaykunatan ruwarqanku imaymana colorwan teñinankupaq. 10 Hinaqtinmi Señor Jesusqa teñiq wasiman haykuspa llapa p'achakunata hornoman wikch'uykurqan. 11 Salem wasiman kutimuspa, p'achakuna suwasqata rikuspa, sinchita qapariyta qallarirqan, Señor Jesustataq k'amiyta qallarirqan. 12 Maríaq Churin, ¿imatataq ruwawarqanki? Qanmi ñoqatapas, runamasiykunatapas k'iriwarqanki; llapankutaqmi allin llimp’iyuq p’achankuta munarqanku; ichaqa .qam hamurqanki, hinaspa llapankuta suwarqanki. 13 Señor Jesustaq kutichirqan: –Ñoqaqa sapa p'achaq colornintan cambiasaq ima color munasqaykiman hina. 14 Hinaqtinmi chaylla hornomanta p’achakunata horqoyta qallarirqan, llapankutaqmi teñiqpa munasqan colorkunawan teñisqa karqanku. 15 Chay musphana milagrota rikuspa judío runakunaqa Diosta yupaycharqanku.
tamizkunata, cajakunata ruwananpaq. Señor Jesusqa maymanpas risqanpin paywan kasharan. 2 Sapa kutitaq Joseq llank’ayninpi imapas kaqtin, aswan hatunta otaq aswan pisita, aswan anchota otaq aswan k’iskiyta ruwananpaq, Señor Jesusqa makinta haywariq. 3 Hinaqtinmi chay ratopacha Joseypa munasqanman hina kapurqan. 4 Chhaynaqa manan makinwanqa imatapas tukunanchu, carpintero llank’ayninpi mana ancha yachayniyoq kasqanrayku. 5 Huk ratopin Jerusalén llaqtapi reyqa waqyamuspa nirqan: – Munayman tiyasqay cheqas hina sayayniyoq tronota ruwawanaykita, nispa. 6 Joseqa kasukuspan chay ratopacha llank'ayta qallarirqan, manaraq tukushaspataq iskay wata reypa wasinpi kasharqan. 7 Chay wasita allichananpaq hamuspataq, chay tupuypa sapanka ladonpi iskay k’aspikuna pisiyashaqta tarirqan. 8 Chayta rikuspan reyqa Josewan sinchita phiñakurqan. 9 Joseqa mancharikuspan reypa phiñakuyninta mancharikuspa mana mikhunata hap’ispa puñuq rirqan. 10 Hinaqtinmi Señor Jesusqa payta tapuran: —¿Imatataq mancharikuran? 11 Josetaq kutichirqan: –Chay iskay wata llank'asqaypi manaña llank'asqayrayku, nispa. 12 Jesustaq payta nirqan: —Ama manchakuychu, amataq urmachiychu. 13 Qan huk ladonta hap'iykunki, ñoqataq huknin ladonta hap'isaq, hinan ñoqaykuqa chanin sayayninman chayachisaqku. 14 Joseqa Señor Jesuspa nisqan hinata ruwaspa, sapankanku kallpawan ladonta aysariqtinkun, kamachikuy tiyana kasukurqan, hinaspan chay cheqasman apasqa karqan. 15 Chay milagrota rikuspankutaq, Diosta yupaycharqanku. 16 Chay tronoqa Salomonpa tiemponpi kaq k’aspimantan ruwasqa karqan, chaymi karqan imaymana rikch’ayniyoq rikch’ayniyoq k’aspimanta. 17 RUWAY 1 Huk p'unchaytaq Señor Jesusqa calleman lloqsispa wakin waynakunata rikuspa pukllanankupaq huñunasqa kasharqanku. 2 Hinaqtinmi Jesusta rikuspa pakakurqanku, hinaspan saqerparirqanku maskhaq. 3 Señor Jesusqa huk wasi punkuman rispa, chaypi sayaq warmikunata tapurqan: ¿Maymantaq qhari wawakunari ripurqanku? 4 Hinaqtinmi paykunaqa nirqanku: –Manan pipas chaypiqa kasharqanchu, nispa. Señor Jesustaq nirqan: –¿Pikunatan hornopi rikunkichis? 5 Paykunan kutichirqanku: —Kimsa watayoq wawakunan karqanku, nispa. 6 Hinaqtinmi Jesusqa kallpawan qaparispa nirqan: –Uywakuna, michiqniykichisman lloqsiychis. 7 Hinaqtinmi erqekunaqa uñakuna hina lloqsimuspa payta muyuykurqanku. Chayta rikuspa warmikunaqa anchata admirakuspa katkatatarqanku. 8 Hinaqtinmi chay ratolla Señor Jesusta yupaychaspa ruegakurqanku: —Maríaq churin, Señorninchis Jesus, cheqaqtapunin qanqa Israelpa allin michiqnin kanki! khuyapayay sirvienteykikunata, paykunan ñawpaqeykipi sayashanku, paykunaqa manan iskayankuchu, aswanpas qanmi hamurqanki qespichiq, manataq chinkachiqchu, nispa. 9 Chay qhepamanmi Señor Jesusqa Israelpa mirayninkunaqa Etiopía llaqtayoq runakuna hina runakuna ukhupi karqanku. warmikunataq nirqanku: –Señor, qanmi tukuy imatapas yachanki, manataqmi imapas pakasqachu kanki, nispa. kunanmi ichaqa valekuykiku, khuyapayakuyniykitataq mañakuyku chay waynakunata ñawpaq kayninkuman kutichipunaykipaq. 10 Hinaqtinmi Jesusqa nirqan: –Warmakuna, kayman hamuychis. hinaspa chaylla, kay warmikunaq qayllanpi, wawakunata t’ikrarqanku, qhari wawakunaq rikch’ayninman kutichirqanku. 18 RAKI
16 RAKI 1 Chay llaqtapi maymanpas rispan Joseqa Señor Jesusta pusaq, chaymanmi kacharqanku punkukunata, leche p'uyñukunata,
1 Adar killapin Jesusqa erqekunata huñurqan, reypas kashanman hina churarqan.
2 Paykunaqa p'achankutan pampaman mast'arirqanku tiyananpaq. T'ikakunamanta coronata ruwaspataq umanman churakuspa reypa guardiankuna hina paña lloq'e ladonpi sayaykurqan. 3 Pipas chayninta pasaspaqa, kallpawan hap'ispa nirqanku: –Kayman hamuy, reyta yupaychay, allin purinaykichispaq, nispa. 4 Chaykuna ruwakushaqtinmi wakin runakuna hamurqanku huk waynata sofá pataman apaspa. 5 Kay waynaqa, compañeronkunawan orqoman rispa k’aspita huñuq, chaypitaq perdizpa q’esachanta tarispa, uhukunata horqonanpaq makinta churaspa, huk venenoyoq mach’aqway k’irisqa, chay mach’aqwaytaq k’aspimanta saltaspa lloqsimurqan; chaymi compañeronkunaq yanapayninta qaparinanpaq obligasqa karqan: paykuna hamuspankutaq wañusqa runa hina kay pachapi puñushaqta tarirqanku. 6 Chay qhepamanmi vecinonkuna hamuspa llaqtaman aparqanku. 7 Ichaqa Señor Jesuspa rey hina tiyasqan cheqasman chayaqtinkun, wakin waynakunapas serviqninkuna hina muyuriqninpi sayashaqtinku, mach'aqwaypa kanisqan runawan usqhaylla tuparqanku, hinaspan runamasinkunata nirqanku: Hamuychis reyman yupaychaykichis; 8 Llakikusqankurayku mana hamuyta munaqtinkutaq, waynakuna aysarqanku, mana munasqankuman hinataq hamunankupaq tanqarqanku. 9 Señor Jesusman chayaspataq tapurqan: –¿Imaraykun chay waynata aparqanku? 10 Mach'aqway kaniykusqanmanta kutichiqtinkutaq, Señor Jesusqa waynakunata nirqan: –Chay mach'aqwayta wañuchiq risunchis, nispa. 11 Wawaq tayta-mamantaq wawanku wañunanpaqña kashasqanrayku pampachasqa kayta munarqanku. chay waynakuna kutichispa nirqanku: –¿Manachu reypa nisqanta uyarirqankichis? Rispa mach'aqwayta wañuchisun; ¿Manachu payta kasukunkichis? 12 Chaymi sofrata kutichimurqanku munaspapas mana munaspapas. 13 Qespaman chayaqtinkun Señor Jesusqa waynakunata nirqan: – ¿Kaychu mach'aqwaypa pakakusqan? Paykunan nirqanku: –Karanmi, nispa. 14 Señor Jesusqa mach'aqwayta waqyaspa, chay ratolla lloqsimuspa payman kasukurqan. Paytataq niran: Riy, chay waynaman tukuy venenota chuchuy, nispa. 15 Chaymi mach'aqwayqa waynaman phawaykuspa llapan venenonta wakmanta qechupurqan. 16 Hinan Señor Jesusqa mach'aqwayta ñakarqan, hinan chay mach'aqwayqa phatarispa wañupurqan. 17 Hinaqtinmi chay waynata makinwan llamiykurqan ñawpaq qhaliyananpaq. 18 Waqaykuyta qallariqtintaq Señor Jesusqa nirqan: –Ama waqaychu, kunanmantapachan discipuloy kanki, nispa. 19 Kaymi Canaán llaqtayoq Simón, paymantan Evangelio qelqapi rimashan. 19 RAKI 1 Huk p'unchaytaq Joseqa churin Santiagota kacharqan yanta huñunanpaq, Señor Jesustaq paywan rirqan; 2 Chay sach'a kashaq cheqasman chayaqtinkun, Santiago huñuyta qallariqtintaq, huk venenoyoq mach'aqway kaniykusqa, hinan qaparispa qaparirqan. 3 Señor Jesusqa chhayna kashaqta rikuspa, payman asuykuspa, mach’aqwaypa kanisqan cheqasman phukurparirqan, chay ratotaq allinyapurqan. 4 Huk p’unchaymi Señor Jesusqa wasi patapi pukllashaq warmachakunawan kasharqan, hinan huknin wayna urmaykuspa wañupurqan. 5 Wak waynakuna llapanku ayqekuspanku, Señor Jesusqa sapallan wasi patapi qheparqan. 6 Hinaqtinmi chay waynaq familiankuna payman asuykuspanku Señor Jesusta nirqanku: –Qanmi wawaykuta wasi patamanta wikch'upurqanki, nispa. 7 Paymi ichaqa negaspa qaparirqanku: Wawaykuqa wañupunñan, kaymi payta wañuchiqqa”, nispa. 8 Señor Jesustaq paykunata kutichirqan: —Ama huchachawaychischu, manan huchachayta atiwaqchischu, aswanpas risunchis kikin waynata tapusun, paymi cheqaq kaqta sut'inchanqa, nispa.
9 Hinaqtinmi Señor Jesusqa uraykamuspa wañusqa waynaq uman pataman sayarispa sinchi kunkawan tapuran: Zeinunus, Zeinunus, ¿pitaq wasi patamanta urmachisurqanki? 10 Wañusqa waynataq kutichirqan: –Manan wikch'uwarqankichu, chhayna runan ichaqa wikch'uwarqan, nispa. 11 Señor Jesusqa chaypi kashaqkunatan kamachirqan rimasqanta reparanankupaq, chaymi llapa chaypi kaqkuna Diosta yupaycharqanku chay milagrota ruwasqankurayku. 12 Huk ratopin Señora Santa Mariaqa Señor Jesusta kamachisqa pukyumanta unuta horqomunanpaq; 13 Yakuta apamuq rispataq, p'uytuqa p'akikurqan. 14 Hinaqtinmi Jesusqa p'achanta mast'arikuspa hukmanta yakuta huñuspa mamanman aparqan. 15 Hinaqtinmi Jesusqa kay admirakuypaq kaymanta admirakuspa, kaytapas, tukuy rikusqankunatapas yuyarinanpaq waqaycharan. 16 Huk p’unchaytaq Señor Jesusqa wakin waynakunawan kuska mayu patapi kasharqan, paykunan mayumanta unuta horqorqanku huch’uy kanalkunata, challwaq huch’uy p’uyñukunatapas ruwarqanku. 17 Señor Jesusmi ichaqa chunka iskayniyoq gorriónkunata ruwaspa estanquenpa muyuriqninpi churarqan, kinsa ladonpi. 18 Sábado p'unchaymi kasharqan, hinan huk judío Hananiq churin chayninta rikuspa, chaykunata ruwashaqta rikuspa tapuran: – ¿Samana p'unchaypichu t'urumanta rikch'aykunata ruwankichis? Hinaspan paykunaman phawaylla phawaylla challwaq p'uytuchankuta thunirqan. 19 Ichaqa Señor Jesusqa ruwasqan gorrión pataman makinwan t’aqllaykuqtinmi, paykunaqa qaparispanku ayqekurqanku. 20 Qhepamanmi Hananiq churin Jesuspa challwakuna waqaychanan wasiman hamuspa ch'usaqyachinanpaq unu chinkapurqan, Señor Jesustaq payta nirqan: 21 Imaynan kay unupas chinkapun, chhaynatan kawsayniykipas chinkapunqa; chay ratotaq chay waynaqa wañupurqan. 22 Huk kutipitaq Señor Jesusqa Josewan ch'isiyaq wasinman kutimushaspa huk waynawan tuparqan, paymi sinchita phawaylla phawaylla urmaykurqan. 23 Paykunamanmi Señor Jesusqa nirqan: Imaynan wikch'uwawarqanki, chhaynatan urmaykunki, manataqmi hayk'aqpas hatarinkichu, nispa. 24 Chay ratopin warmaqa urmaykuspa wañupurqan. 20 RAKI 1 Jerusalén llaqtapipas Zaqueo sutiyoqmi karqan, payqa escuelapi yachachiqmi karqan. 2 Jesustaq Joseta nirqan: –Jose, ¿imanaqtintaq mana Jesusta kachamuwankichischu cartankunata yachananpaq? 3 Joseqa arí nispa, Santa Maríaman willasqa; 4 Chaymi patronman aparqanku. paytaq payta rikuspalla huk alfabetota qillqarqan. 5 Paytataq kamachirqan Aleph ninanpaq; Alef nisqata niqtintaq, patronqa Beth llaqtata t'oqyachinanpaq kamachirqan. 6 Hinaqtinmi Señor Jesusqa payta nirqan: –Ñawpaqtaqa willaway Alef letraq ima ninan kasqanmanta, chaymantataq Bet sutiyoq letrata t'oqyachisaq, nispa. 7 Chay patronnin laq’ananpaq amenazaqtintaq, Señor Jesusqa sut’incharqan Alef, Bet letrakunaq ima ninan kasqanmanta. 8 Hinallataq mayqenkunachus karqan letrakunaq chiqan siqikuna, mayqenkunan karqan oblicuo, ima letrakunataq iskay siqiyoq karqan; chaykunaqa puntoyoqmi karqan, manataqmi karqanchu; imaraykun huk carta huk cartamanta ñawpaqta rirqan; hinallataq askha imaymanakunatapas willayta qallarirqan, sut’inchaytataq qallarirqan, chaykunataqa kikin patronqa manan hayk’aqpas uyarirqanchu, nitaq mayqen libropipas leerqanchu. 9 Señor Jesusqa aswan karumanmi patronta nirqan: –Qhawariy, imaynatachus nisusqaykita, nispa. chaymantataq sut’ita sut’ita rimayta qallarirqan Alef, Beth, Gimel, Daleth, hukkunatapas alfabeto tukukuykama. 10 Chayta uyarispan patronqa admirakuspa nirqan: “Creeni kay waynaqa Noepa ñawpaqninpi nacesqanta”, nispa. 11 Joseman kutirispataq nirqan: –Huk waynatan pusamuwarqanki yachachinaypaq, payqa mayqen yachachiqkunamantapas aswan yachayniyoqmi, nispa.
12 San Mariatataq nirqan: Kay wawaykiqa manan ima yachaytapas necesitanchu, nispa. 13 Hinaspan aswan yachayniyoq yachachiqman aparqanku, paytaq payta rikuspa nirqan: “Aleph”, nispa. 14 Alefta niqtinmi patronqa kamachirqan Beth llaqtata rimananpaq. Chaytataq Señor Jesusqa kutichirqan: —Ñawpaqtaqa willaway Alef letraq ima ninan kasqanmanta, chaymantataq Beth-ta t'oqyachisaq, nispa. 15 Kay patronmi ichaqa laq'ananpaq makinta hoqarispa, makinta ch'akichirqan, hinan wañupurqan. 16 Hinaptinmi Joseqa Santa Mariata nirqa: “Manañam wasimanta lluqsinanta saqisaqkuchu; Payta mana allin ruwaq runaqa wañuchisqam kachkan. 21 RAKI 1 Chunka iskayniyoq watayoq kashaspan Jerusalén llaqtaman aparqanku fiestaman. Fiesta tukukuptinñataqmi kutimurqaku. 2 Señor Jesusmi ichaqa templopi qheparqan doctorkunawan kurak runakunawan kuska, Israel nacionmanta yachayniyoq runakunawan. pikunamanmi askha yachay tapukuykunata yuyaycharqan, kutichiykunatapas qorqan: 3 Hinaqtinmi Jesusqa paykunata tapuran: —¿Piq churintaq Mesias? Paykunan kutichirqanku Davidpa churin. 4 Hinaptinqa, ¿imanasqataq espiritunpi Señor nispa sutichan? nispa niqtin: “Señormi Señorniyta nirqan, paña ladoypi tiyaykuy, awqaykikunata chakiykiman churanaykama”, nispa. 5 Hinaqtinmi huk umalliq yachachiq runa Jesusta tapuran: — ¿Leerqankichu librokunata? 6 Hinaqtinmi Jesusqa contestaran: “Iska librokunata, librokunapi kaq cosaskunatapas leerqanmi”, nispa. 7 Hinaspan paykunaman sut'incharqan Kamachikuy Simi qelqakunata, kamachikuykunata, kamachikuykunatapas. mana ima kamasqapa yuyayninpas chayayta atisqankunata. 8 Hinaqtinmi yachachiq, manan hayk’aqpas chay hina yachaytaqa rikurqanichu nitaq uyarirqanichu! ¡Imataq chay wayna kanqa nispa yuyanki! 9 Chaypi kashaq huk ch'askakunamanta yachaq runa Señor Jesusta tapuqtin: ¿Qolqekunamanta yachaytachu estudiarqan? 10 Señor Jesustaq kutichirqan, hinaspan willarqan hayk’a esferakuna, hanaq pacha cuerpokuna, hinallataq kinsa kuchu, cuadrado, sextil nisqa rikch’ayninkupas. ñawpaqman puriq, qhipaman kuyuriyninku; hatun kayninku hinaspa achka pronósticos nisqakuna; runaq yuyaynin mana hayk’aqpas tarisqan hukkunatapas. 11 Paykuna ukhupin kallarqantaq huk filósofo runa, payqa allin yachaqmi karqan física nisqamanta, natural filosofía nisqamantawan, paymi Señor Jesusta tapurqan: ¿Física nisqamantachu estudiarqan? 12 Paytaq kutichirqan, hinaspan sut’incharqan física nisqamanta, metafísica nisqamantawan. 13 Pachamamaq atiyninpa hawanpi, urayninpi kaqkunapas; 14 Cuerpoq atiyninkunapas, asichikuyninpas, imakuna ruwasqanpas. 15 Hinallataq hayk'a miembronkuna, tullunkuna, venakuna, arteriakuna, nerviokuna ima; 16 Cuerpomanta askha constitucionkuna, ruphaypas ch’akipas, chiripas, humedadpas, chaykunaq tendenciankunapas; 17 Imaynatachus alma cuerpopi llank’arqan; 18 Ima imaymana sientekuyninkunapas, atiyninkunapas karqan; 19 Rimay atiy, phiñakuy, munapayay; 20 Qhepamantaq imayna ruwasqa kasqanmanta, ch’usaqyachisqa kasqanmantawan; hukkunatapas, mana mayqen kamasqapa hamut’ayninpas hayk’aqpas chayasqan. 21 Hinaqtinmi chay filósofo runaqa hatarispa Señor Jesusta yupaychaspa nirqan: –Señor Jesus, kunanmantapachan discipuloyki kamachiyki kasaq, nispa. 22 Kaykunamanta, chayman rikch’akuqkunamanta rimashaqtinkun, Señora Santa María haykurqan, kinsa p’unchay Josewan purishaspa, payta maskhaspa. 23 Hinaqtinmi Jesusqa doctorkunaq chawpinpi tiyashaqta rikuspa, paykunaman tapushaqta, kutichishaqta rikuspataq nirqan: –Waway, ¿imaraykutaq ñoqaykuwan chhaynata ruwarqanki? Qhawariy, noqapas taytaykipas maskhaspaykiqa sinchitan ñak’arirqanchis. 24 Paytaq kutichirqan: –¿Imanaqtintaq maskhawarqankichis? ¿Manachu yacharqankichis taytaypa wasinpi llank'anata? 25 Ichaqa manan entienderankuchu Jesuspa nisqan simikunata.
26 Hinaqtinmi doctorkunaqa Mariata tapuranku: “¿Kaychu wawanri?”, nispa. Paymi kasharqan nispa niqtinkutaq nirqanku: Kusisqa María, chhayna qhari wawata wachakuq, nispa. 27 Paykunawan kuska Nazaret llaqtaman kutispa tukuy imapi paykunata kasukurqan. 28 Mamantaq tukuy chaykunata yuyaypi hap’irqan. 29 Señor Jesusqa wiñarqanmi yachayniyoq kaspa, Diospa, runaq allin qhawarisqanpas. 22 RAKI 1 Chaymantapachan Jesusqa pakayta qallarirqan milagrokunata, pakallapi ruwasqankunatapas. 2 Kamachikuy Simita estudiananpaqmi qokurqan kinsa chunka watayoq kanankama. 3 Chaypachan Yayaqa Jordán mayupi llapa runaq qayllanpi dueñochakurqan, hanaq pachamantataq kay kunkata uraykamurqan: Kaymi munakusqay churi, paywanmi anchata kusikuni. 4 Santo Espiritupas palomaman rikch’akuq kashaspa. 5 Paytan tukuy respetowan yupaychanchis, paymi kawsayninchista, kawsayninchista qowaspanchis, mamanchispa wiksanmantapacha apamuwasqanchisrayku. 6 Paymi, noqanchisrayku, runa cuerpota hap’ispa, kacharichiwarqanchis, wiñay khuyapayakuywan abrazawawananchispaq, mana qolqeyoq, hatun, khuyapayakuq khuyapayakuyninta, sumaq sonqo kaynintawan rikuchiwananchispaq. 7 Paypaq hatunchasqa kachun, yupaychaypas, atiypas, kamachikuypas, kunanmanta wiñaypaq, Amén.