Agata Chmielarz
Designer pomiêdzy zdrowym rozs¹dkiem, a komercj¹
W dobie globalizacji, gospodarka rynkowa stworzy³a model konsumenta wymagaj¹cego. Co pod tym has³em rozumiem? Wysoka jakoœæ produktu, korzyœci zaspokajaj¹ce potrzeby: fizyczne i nie fizyczne, niska cena lub przeciwnie wysoka cena, produkt indywidualny lub masowy itd.. Konsument przyt³oczony mnogoœci¹ produktów, swoje pragnienia zaspokaja ju¿ nie tylko poprzez korzyœci p³yn¹ce z samego przedmiotu, ale stworzy³a siê nowa grupa konsumentów, którzy poprzez sam akt kupowania dostarczaj¹ sobie zadowolenia. Ten typ konsumenta zaczyna kupowaæ nie dla posiadania samego obiektu, ale dla radoœci i „korzyœci umys³owych” p³yn¹cych z samego wybierania, ogl¹dania towaru. Kupuj¹cy cieszy siê i zaspokaja samym aktem zakupu, dla niego to produkt nabiera jakoœci niemierzalnej. Zaspokojenie w³asnego ja poprzez wybieranie ³adnych, modnych, topowych rzeczy powoduje inne podejœcie producenta do produktu. Producent chce sprzedawaæ, chce osi¹gaæ zyski, a jest to mo¿liwe tylko wtedy, kiedy spoœród setek podobnych produktów konsument wybierze w³aœnie jego produkt. Mo¿liwe jest to poprzez podwy¿szanie jakoœci, równie¿ poprzez dobry design. Czasy kiedy konsument wyznacza³ potrzeby rynkowe dawno minê³y, teraz to producent jest dawc¹ rozwi¹zañ i wymyœlonych potrzeb. Producenci – wraz z designerami – wybiegaj¹ w przysz³oœæ i okreœlaj¹ mo¿liwe potrzeby konsumenta, poszukuj¹ nisz, w których produkt mo¿e zaistnieæ i przynieœæ zysk. Konsument sprawdza trendy, szuka inspiracji, i udaje siê po nie do sklepu. Losy produktu s¹ w jego rêkach. Zmienia siê równie¿ sposób u¿ytkowania. Konsument kupuje mnóstwo, niekoniecznie potrzebnych, ale ³adnych i modnych, rzeczy, czêsto po prostu maj¹cych markê. Rzeczy te czêsto stanowi¹ dla niego korzyœæ tylko w momencie zakupu, potem mog¹ okazaæ siê bezu¿yteczne, i nigdy lub okazjonalnie u¿ywane. Jednak cel – posiadanie zosta³o osi¹gniête, zarówno konsument jak i producent s¹ zadowoleni – osi¹gnêli zysk. Taka postawa powoduje, ¿e produkt ma kusiæ i omamiaæ kupuj¹cego, g³ównie wygl¹dem. ¯ycie takiego towaru wygl¹da zupe³nie odmiennie ni¿ jeszcze chwilê temu – czas ¿ycia produktu skraca siê. Krócej go u¿ytkujemy, a wiêc i wytrzyma³oœæ rzeczy 70