Issuu

Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij Rapportering over uitvoering 2019

//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij – Rapportering over uitvoering 2019 1

INHOUDSOPGAVE

Situering ......................................................................................................................... 3 1.1.

De Vlaamse Milieumaatschappij ............................................................................. 3

1.2.

Beleidscontext ......................................................................................................... 3

Prioriteiten VMM 2019 .................................................................................................... 4

Beleids- en beheersdoelstellingen .................................................................................11

Doelstellingen opgelegd door regeringsafspraken .........................................................39

Doelstellingen m.b.t. welzijn ..........................................................................................40

Doelstellingen m.b.t. diversiteit en gelijke kansen ..........................................................40

Kerntakenplan VMM ......................................................................................................41

1. Situering 1.1. De Vlaamse Milieumaatschappij De Vlaamse Milieumaatschappij is een intern verzelfstandigd agentschap met rechtspersoonlijkheid. Het agentschap werd opgericht bij decreet van 7 mei 2004. De Vlaamse Milieumaatschappij behoort tot het beleidsdomein Omgeving. De Vlaamse Milieumaatschappij heeft als missie bij te dragen tot de realisatie van de doelstellingen van het milieubeleid door het voorkomen, beperken en ongedaan maken van schadelijke effecten voor watersystemen, verontreiniging van de atmosfeer en door de rapportering over de staat van het leefmilieu en tot de realisatie van de doelstellingen van het integraal waterbeleid.

1.2. Beleidscontext Het Regeerakkoord 2014-2019 en de Beleidsnota Omgeving 2014-2019 van minister Joke Schauvliege vormen het kader voor het (Meerjaren-)Ondernemingsplan 2015 en de jaarlijkse Ondernemingsplannen. Het ondernemingsplan heeft betrekking op de activiteiten van de VMM die ze uitvoert op basis van haar decretale opdrachten zoals deze zijn omschreven in het decreet van 5 april 1995 houdende algemene bepalingen inzake milieubeleid, in het decreet van 24 mei 2002 betreffende water bestemd voor menselijke aanwending en in de wet van 26 maart 1971 op de bescherming van de oppervlaktewateren tegen verontreiniging. In overeenstemming met de beslissing van de Vlaamse regering d.d. 05/12/2014 (Nota VR met referentie: VR 2014 0512 DOC.1241/1BIS) moet jaarlijks op 31 januari gerapporteerd worden over de uitvoering van het ondernemingsplan in het voorgaande jaar. De structuur van het rapport over de uitvoering volgt de structuur van het Ondernemingsplan 2019 en omvat de minimaal te vermelden elementen uit de bijlage 1 van de nota VR.

2. Prioriteiten VMM 2019 Voor 2019 werden in het JOP 11 prioritaire dossiers voor de administrateur-generaal van de VMM geformuleerd. Voor elk van deze dossiers wordt een korte stand van zaken weergegeven. 1.

Het VMM traject 2030 afronden en een passende insteek leveren voor het regeerakkoord en de beleidsnota 2019-2024 Stand van zaken: Het transitietraject 2030 werd inhoudelijk verder uitgewerkt voor 5 belangrijke takenpakketten van de VMM, m.n. anders monitoren, ander terreinwerk, ander kennis- en datacentrum, anders plannen en ander toezicht. Voor elk van de thema’s werd in december een voorkeurscenario van aanpak goedgekeurd door de directieraad. De VMM leverde een inhoudelijke insteek bij de bijdrage van het beleidsdomein Omgeving aan het regeerakkoord en een belangrijke insteek voor de beleidsnota 2019-2024 Omgeving m.b.t. de thema’s lucht en water.

Bewaken

van

uitvoering

van

het

VMM-ondernemingsplan

2019

Stand van zaken: In 2019 werd uitvoering gegeven aan de doelstellingen uit het VMM-ondernemingsplan 2019. Het rapport over de uitvoering van het JOP 2019 is in voorbereiding en zal in januari aan de minister bezorgd worden. 3.

De financiering van het waterbeleid op lange termijn verder mee helpen onderbouwen Stand van zaken (zie ook SD1-OD5-Project): De CIW keurde in oktober een vervolgaanpak goed om met reductiedoelen per waterlichamen en de aanbevelingen van het overlegplatform LT-financiering aan de slag te gaan.

De lopende beleidsprocessen en regelgevingsagenda verder mee helpen ondersteunen. De lopende beleidsprocessen zijn opgenomen in de agenda’s en bijlage die tijdens het maandelijks overleg worden besproken. Ze omvatten o.m. a. Afwerken van de codificatie van de waterregelgeving: uitvoeringsbesluit b. Verzameldecreet en uitvoeringsbesluiten (besluit beheer onbevaarbare waterlopen, besluit levering drinkwater,…) c. Evaluatie bijsturing tariefstructuur drinkwater d. Aanpassing regelgeving en MER richtlijnenboeken, evenals aanpassing advisering omgevingsvergunningen nav Wezer arrest e. Modernisering van het grondwaterdecreet en bijhorende uitvoeringsbesluiten f. Resultaatsverbintenis AQF Stand van zaken: Diverse beleidsprocessen en regelgevende initiatieven werden ondersteund, o.m.: a) Besluit ter wijziging van besluiten n.a.v. waterwetboek goedgekeurd (BS 19/7/2019) b) Verzameldecreet goedgekeurd 26/4/2019 (BS 19/06/2019). Uitvoeringsbesluit onbevaarbare waterlopen administratief voorbereid. Uitvoeringsbesluit kwaliteit drinkwater goedgekeurd (BS 8 oktober 2019) c) Het eindrapport met de evaluatie van de effecten van de nieuwe tariefstructuur werd in mei 2019 gepubliceerd, samen met alle deelonderzoeken. De resultaten werden toegelicht aan het kabinet van de minister. d) Aanpassingen voor Weser-arrest goedgekeurd op CIW december 2019, aanpassingen watertoets in voorbereiding bij CIW. e) Een eerste ontwerptekst nieuw grondwaterdecreet als deel van waterwetboek werd binnen de administratie opgemaakt.

De bespreking voor het uitwerken van een resultaatsverbintenis mbt asset management werd tijdelijk on hold gezet, gezin het perspectief van het nieuw regeerakkoord waar een globale herziening van de beheersovereenkomst wordt voorzien..

Zorgen voor een coherente werking van de CIW door o.a. de samenwerking tussen de waterloopbeheerders te coördineren en de CIW uitbreiden tot een netwerkorganisatie waarbij overleg met de doelgroepen (landbouw, bedrijven, milieu-en natuurverenigingen) meer centraal komt te staan Stand van zaken (zie ook SD1-OD4-Project): In december werd een engagementsverklaring aan de CIW voorgelegd, met een verduidelijking van het definitiekader voor integraal waterbeleid; het gemeenschappelijk doel/ visie en de scope van de werking van CIW; de verruiming van de engagementen van de leden van samenwerking tot co-creatie; een basis voor de samenwerking met de stakeholders (adhv. projectwerking, klankbordgroep en platformwerking) en de principes voor een vernieuwde organisatiestructuur. Voorafgaand werd in 2019 een participatietraject gevoerd met een netwerkmoment, een interne bevraging van werkgroepen en bekkenstructuren, stakeholderontmoetingssessies, gedachtewisselingen en een digitaal participatieplatform.

Samenwerking binnen en buiten het beleidsdomein versterken o.a. door a. Ondersteuning geven ism Departement Omgeving bij algemene beleidsprocessen zoals opmaak beleidsnota, begroting, parlementaire vragen, klimaatadaptatieplan, luchtbeleidsplan, beleidsplan ruimte Vlaanderen, WORGs, handhaving, …. b. Samenwerking met OVAM in het kader van Vlaanderen Circulair c. Samenwerking met VLM inzake de opmaak en opvolging van MAP6, het programma Water-Landschap en terrein gebonden activiteiten (grondverwerving, archeologie) d. Samenwerking met ANB en INBO in gebiedsgerichte pilootprojecten, monitoring en exotenbestrijding e. Afstemming met de activiteiten van het beleidsdomein Landbouw, in het bijzonder met betrekking tot initiatieven inzake waterbeheer en droogte f. Afstemming met de activiteiten van het beleidsdomein Mobiliteit, met bijzondere aandacht voor de bijdrage tot de activiteiten van de Werkvennootschap (bvb Werken aan de Ring) g. Participatie aan Smart Flanders h. Aanbieden van een performante infrastructuur inzake datacenter aan andere entiteiten binnen de Vlaamse Overheid Stand van zaken: a. Er werd via nauwe samenwerking met departement Omgeving o.m. insteek geleverd bij regeerakkoord, beleidsnota Omgeving (met focus op thema’s water en lucht) en beleidsnota Klimaat (met focus op klimaatadaptatie), bij de begroting, bij het overleg beleidsplan ruimte en via het forum Ecosysteemdiensten. b. Er werd actief deelgenomen en insteek geleverd aan de stuurgroep Vlaanderen Circulair. c. Voor de voorbereiding van MAP 6 werd een aangepast voorstel voor de gebiedsindeling op basis van waterlichamen uitgewerkt en werd een voorstel voor klassegrenzen voor de gebiedstypes voorbereid. Er werd ook een gezamenlijke studievoormiddag georganiseerd om de werking van nitraat in grondwater te verduidelijken, nadat daar bij de totstandkoming van MAP 6 veel vragen over waren gerezen. Samen met VLM werd een begeleidingsopdracht uitgeschreven voor de demoprojecten in het kader van Water-Land-Schap. Ter ondersteuning en opvolging van MAP 6 werd door de VMM ook de monitoring van het MAP-meetnet uitgevoerd. d. Er werd deelgenomen aan de GOI (gewestelijke overleginstantie) m.b.t. Natura2000. Met het agentschap Natuur en Bos werden verschillende grote projecten voorbereid en uitgewerkt, zoals het Life Delta project dat op de begroting van 2019 werd vastgelegd en waarbij onder meer het Schulensmeer zal worden heringericht om de kwaliteit van het gebied zowel voor natuur als water te verhogen. Samen met het INBO werd gestart met het Life MICA project waar innovatieve technieken voor exotenbestrijding (onder meer muskusrat) zullen worden uitgetest. Er wordt ook samengewerkt met INBO in het kader van het vismeetnet en de monitoring voor de biologische kwaliteitselementen van de overgangswateren.

In samenwerking met de collega’s van het beleidsdomein Omgeving werd deelgenomen aan het overleg over de voorbereiding van het actieprogramma voor het GLB (Gemeenschappelijk landbouwbeleid). Op vraag van het beleidsdomein Landbouw werden offertes beoordeeld voor gesubsidieerde landbedrijfsadvisering, deel waterkwaliteit en deel IPM (geïntegreerde gewasbescherming). In nauw overleg met De Werkvennootschap en AWV werden in de Brusselse Rand nieuwe projecten uitgewerkt en aanbesteed om de bestaande waterlopen te valoriseren. Aan Lantis werd advies verstrekt om tot een oplossing te komen voor de complexe bemalingsproblematiek waar hun project mee wordt geconfronteerd. Er was bovendien actieve deelname en betrokkenheid bij volgende initiatieven a. Kerngroep Smart Cities (aBB, VLAIO, AIV, VMM) b. Project Internet of Water c. Stuurgroep SCIVIL (Citizen Science van EWI) De samenwerkingsovereenkomst inzake de consolidatie van het datacenter bij de Vlaamse Milieumaatschappij loopt nu twee jaar. De apparatuur van het departement Omgeving, de Vlaamse Landmaatschappij, de Openbare Vlaamse Afvalstoffenmaatschappij wordt samen met de apparatuur van de Vlaamse Milieumaatschappij op een zeer kosten- en energie efficiënte wijze reeds 2 jaren gehost.

Bijdrage tot Europese agenda en de toepassing ervan in het Vlaams beleid : Opvolging van herziening Europese Richtlijnen (o.a. Kaderrichtlijn Water, herziening Drinkwaterrichtlijn) en de Europese ontwerp verordening Minimumvereisten Hergebruik Afvalwater, Richtlijn Stedelijk Afvalwater, evaluatie en herziening Kaderrichtlijn Lucht) a. Opvolgen van het EU Waterdirecteurenoverleg en EMA b. Bijdragen tot ISC, IMC, CIS werkgroepen en CCIM c. Uitvoeren van innovatieve Europese projecten in het kader van Life, Interreg en Horizon 2020 d. Opvolgen van uitvoering SGBP 2 en Voorbereiden SGBP 3 e. Opmaak en finaliseren van waterbeleidsnota Stand van zaken: a. Er werd deelgenomen aan de waterdirecteurenvergadering onder Roemeens voorzitterschap in Constanza van 12 tot 14 juni en onder Fins voorzitterschap in Helsinki van 25 tot 27 november. Voor de Europese onderhandelingen over de voorstellen voor de nieuwe Drinkwaterrichtlijn en voor een verordening Waterhergebruik coördineerde VMM het Belgisch standpunt binnen de CCIM. b. Er werd een bijdrage geleverd aan de werking van de riviercommissies door deelname aan de vergaderingen van de WG Coördinatie (ISC) en Regie en KRLW (IMC), delegatieleidersoverleg ISC (28/6 en 3/12) en IMC (21/6 en 12/12), overleg met de Vlaamse delegatie op 30/11 en Plenaire vergaderingen (ISC 4/12 en IMC 13/12). Opvolgen van de CIS (Common Implementation Strategy) van de KRLW is gerealiseerd door deelname aan de vergaderingen van de Strategische coördinatiegroep en de WG Data en Information Sharing, algemene opvolging van het werkplan van de CIS en deelname aan diverse workshops in het kader van de evaluatie van de KRLW (Fitness check KRLW). Een internationale workshop over afwijkingen werd georganiseerd (14/11). Er was intra-Belgische coördinatie en afstemming over de KRLW binnen de CCIM (via mail en overleg), o.a. uitwisseling over de Waterbeheerkwesties. c. Voor de lopende Europese projecten werd tijdig gerapporteerd en een financiële claim ingediend. Meer specifiek werd voor LIFE IP BELINI de eerste tweejaarlijkse rapportering afgewerkt en EU-financiering voor de komende 2 jaar verdeeld onder de partners. Een beperkt aantal Europese Interreg projecten kregen goedkeuring voor verlenging voor uitvoering. VMM participeert aan 2 nieuw goedgekeurde LIFEprojecten. d. Het WUP2018 werd goedgekeurd op de vergadering van de CIW van 24/06 en gepubliceerd op de website van de CIW. Een tussentijdse evaluatie van de SGBP 2016-2022 werd goedgekeurd op de vergadering van de CIW van 22/03/2019. VMM coördineert de voorbereiding van de SGBP3 en Mapro3. De opmaak van het ontwerp-SGBP3 en bijbehorend maatregelenprogramma en de aanlevering van input vanuit de thematische CIW-werkgroepen verloopt moeizaam en de voorbereiding van de teksten loopt achter op schema. Een voorstel voor de actualisering van de gebiedsgerichte prioritering is beschikbaar en is voorgelegd aan de CIW op 13/12/2019. e. Het openbaar onderzoek over het ontwerp van waterbeleidsnota (incl. waterbeheerkwesties) liep af op 18/06. De ontvangen opmerkingen en adviezen werden verwerkt in een overwegingsdocument en tot

een definitief ontwerp, dat goedgekeurd werd op de vergadering van de CIW van 16/10 en begin november aan het kabinet overgemaakt werd.

Zorgen voor een adequate op de doelgroepen afgestemde externe communicatie inzake de producten en resultaten van de VMM door a. Toegankelijke websites b. Publicaties, rapporten, infographics c. Specifieke mobiele applicaties ontwikkelen d. De organisatie van events en aanwezigheid op events van derden e. Ontwikkeling participatieve besluitvormingsprocessen onder meer over meerlaagse waterveiligheid en droogte f. Bijzondere aandacht in de ondersteuning van de doelgroep lokale besturen Stand van zaken: a. Toegankelijke websites: De droogteberichtgeving op de webpagina www.opdehoogtevandroogte.be werd tijdens de waterschaarste en droogteperiode wekelijks geactualiseerd. Diverse infomomenten werden georganiseerd ifv draagvlak en co-creatie ihkv de gebiedsgerichte werking in speerpunt- en aandachtsgebieden, o.m. voor Bosbeek en Witbeek op 30/04, Kleine Nete op 22/09, Herk en Mombeek op 30/09, Dijle op 22/11, De Wijers op 29/11.Het spel “Hoogwater zonder kater” werd gelanceerd tijdens de Inspiratiedag Klimaatadaptatie voor gemeenten. De digitale uitbreiding bij het spel is beschikbaar op de website www.hoogwaterzonderkater.be. De VMM-hoofdwebsite had in 2019 (svz 6/12/19) 731.718 gebruikers (+18% tov 2018) met in totaal 1.090.943 sessies (+ 12,5% tov 2018). Naast doorlopende actualisatie van de website werden er 7 persberichten, 31 nieuwsberichten en 38 rapporten en publicaties gepubliceerd. Inhoudelijk werd ingespeeld op de actualiteit met nieuwe thema’s/rubrieken (riothermie, waterbesparing, droogte, blauwalgen). Op maat van de lokale besturen werd een dashboard met 20 lokale indicatoren ontwikkeld (www.vmm.be/data/gemeente-in-cijfers). Kwaliteitzwemwater.be werd i.s.m. Agentschap Zorg en Gezondheid volledig vernieuwd. De MIRA website www.milieurapport.be had in 2019 (svz 10/12/2019) 73 458 externe gebruikers (+ 84 % t.o.v. 2018 met in totaal 92 875 externe sessies (+ 74 % t.o.v. 2018). De stijging in 2019 is mede te wijten aan het in gebruik nemen van een nieuwe website in het voorjaar van 2018. In 2019 plaatsten we op Facebook 116 berichten en hebben we 4744 volgers (+314 tov 2018). Op LinkedIn plaatsten we 115 berichten en hebben we 4541 volgers (+1598 tov 2018). Op Facebook werden verschillende advertentiecampagnes uitgevoerd. In maart 2019 startte de VMM de Twitteraccount @vmmbe. In 2019 hebben we 52 berichten gepost en hebben we 189 volgers. In mei 2019 werd VMM actief op Instagram. Daarop plaatsten we 116 berichten en hebben we 220 volgers. Daarnaast werden er 16 filmpjes (o.a. nitraat in grondwater, openlegging Jeker, Inspiratiedag Klimaatadaptatie) gemaakt en online verspreid via onze websites en sociale media kanalen. b.

Publicaties en rapporten 45 rapporten, verschillende publicaties, infoborden en advertenties werden opgemaakt conform de huisstijl Vlaamse Overheid. Via diverse mailings informeerden we onze doelgroepen. De nieuwsbrief voor milieuprofessionals verscheen in maart, juni en oktober en telt 5556 abonnees. Infografieken zijn ingezet om het Jaarverslag Lucht te verduidelijken, om uit te leggen hoe de milieukwaliteitsnormen in biota gemonitord worden en voor het activiteitenverslag van de WaterRegulator.

Specifieke mobiele applicaties De BelAIR-app is op dit moment het best mogelijke instrument om de bevolking over de uurlijkse/dagelijkse variatie van de luchtkwaliteit te informeren en werd officieel aan het publiek voorgesteld op 17/01/2019. Sinds september loopt het traject om versie 2.0 te ontwikkelen met

een hoger gebruiksgemak en intuïtievere manier om de informatie te raadplegen. Voor de AWISrioolinventaris werd een online bevraging van de stakeholders gerealiseerd. In aanloop naar de Kisters Waterconference maakte de VMM samen met de firma Kisters een concept op van een toekomstig milieuportaal.

De organisatie van events en aanwezigheid op events van derden De VMM nam deel aan, of organiseerde zelf, 34 beurzen en evenementen voor diverse stakeholders (drie infomarkten voor de lokale mandatarissen, Agriflanders, studiemoment Nitraat in grondwater, participatietraject Vliet-Molenbeek, Openlegging Jeker, Inspiratiedag klimaatadaptatie …). De boodschap en communicatie wordt steeds afgestemd op de doelgroep, er is aandacht voor evaluatie en nazorg. De events worden steeds lowbudget georganiseerd, op locaties die bereikbaar zijn met het openbaar vervoer, de catering is duurzaam, bio en zoveel mogelijk veggie.

Ontwikkeling participatieve besluitvormingsprocessen onder meer over meerlaagse waterveiligheid en droogte Op 26 maart 2019 lanceerde VMM het participatieproject riviercontract Vliet-Molenbeek. Op 14 november werd een gelijkaardig project voor de Zwalm opgestart. Samen met een ambtelijke stuurgroep bestaande uit lokale, provinciale en Vlaamse overheden wordt samen met alle stakeholders gezocht naar maatregelen om het overstromingsrisico te doen dalen. Ook het communicatieplatform droogte en waterschaarste (20/6; 17/10) en de inspiratiedag klimaatadaptatie voor lokale besturen werden zo uitgewerkt dat de deelnemers maximaal aan bod komen en mee de dag kunnen vorm geven. Voor het project Internet of Water organiseerde de VMM op 1 oktober een drukbezochte stakeholder workshop. Het project wordt zowel inhoudelijk, logistiek als communicatief intensief opgevolgd.

Bijzondere aandacht in de ondersteuning van de doelgroep lokale besturen In 2019 stond de communicatie naar en ondersteuning van lokale besturen centraal. Alle communicatiekanalen van de VMM worden intensief gebruikt om steden en gemeenten te informeren en ondersteunen. Om hen grondig te informeren over de VMM-dienstverlening werden 3 roadshows met infomarkten en een programma van workshops gerealiseerd. Online wordt het gemeentedashboard ‘gemeente in cijfers’ aangeboden en actueel gehouden. Voor de aanpak van blauwalgen werd een meldingsprocedure opgezet met communicatie over richtlijnen en infoborden om op het terrein in te zetten. Op 4 december organiseerde de VMM een inspiratiedag klimaatadaptatie voor lokale besturen. De VMM biedt samen met 3 VO-partners het bordspel Hoogwater zonder Kater gratis aan gemeentebesturen aan als hulpmiddel om projecten rond overstromingsrisico’s te faciliteren

Zorgen voor een adequate wetenschappelijke onderbouw voor de werking van VMM en haar partners a. Opstellen van een programma van effectiviteitsevaluatie van gehanteerde instrumenten b. Werkgroep Innovatie binnen het kader van CIW activeren c. Positionering van milieurapportering in het geheel van beleidsonderbouwing Stand van zaken: a. De effectiviteitsanalyse van de verschillende beleidsinstrumenten werd geïntegreerd uitgevoerd in de voorbereiding van VMM Traject 2030. b. Op 09/07 vond een stakeholderoverleg plaats, op initiatief van VMM, met vertegenwoordigers van universiteiten, onderzoeksinstellingen en innovatie-initiatieven in functie van de afstemming van vraag en aanbod van wateronderzoek en -innovatie. Een eerste initiatief dat binnen het nieuwe platform zal uitgewerkt worden, is een visiedocument op de toekomstige uitdagingen op het vlak van O&O&I voor water. Een tweede overleg ging door op 10/12/2019. c. Er was actieve kennisuitwisseling tussen de rapporteringsexperts van MIRA, RURA, NARA, LARA.

10. De uitbouw van de VMM als een integrator van data over de verschillende milieucompartimenten heen, met bijzondere aandacht voor “open data”, authentieke data en referentiebronnen a. Beheren authentieke bronnen b. Verzekeren beschikbaarheid open data c. Kwalitatieve referentiebronnen aanbieden Stand van zaken: De VMM heeft aan het Stuurorgaan Vlaams Informatie en ICT beleid (SVIIB) voorgesteld om een beslissing van de Vlaamse regering te vragen met betrekking tot de erkenning van: • Vlaamse Hydrografische Atlas (VMM), • Overstromingsgevoelige gebieden/watertoets (Coördinatiecommissie Integraal Waterbeleid), • Geografische indeling van de watersystemen (VMM), • Grenzen van polders en wateringen (VMM), als authentieke gegevensbron. Een beslissing door de Vlaamse regering wordt verwacht in 2020.

De VMM stelt 442 gegevenssets beschikbaar als open data met de modellicentie voor gratis hergebruik, conform het uitvoeringsbesluit voor het hergebruik van overheidsinformatie. De metadata van deze gegevenssets worden geharvest door en zijn beschikbaar gesteld via het Vlaams Open Data Portaal (VODAP). Het merendeel van de data is beschikbaar op het web in een machinaal leesbaar gestructureerd formaat. Een beperkt deel zit op het beoogde maturiteitsniveau uit het “groeimodel voor een open data praktijk bij de overheden in Vlaanderen”. 11. Specifieke projecten met betrekking tot Klimaatadaptatie (droogte, overstromingen, hittegolf, …) met aandacht voor a. Opmaak en uitvoering Actieplan Droogte en overstromingen b. Begeleiden oproep Proeftuinen droogte c. Tijdig en accuraat optreden in geval van crisissituatie d. Klimaatportaal Stand van zaken: a. Opmaak en uitvoering Actieplan Droogte en overstromingen Op 05/04 keurde de Vlaamse Regering het Actieplan Droogte en Wateroverlast 2019-2021 goed. Het actieplan werd voorbereid door VMM, waarbij insteek gevraagd werd aan de CIW-partners, universiteiten, kennisinstellingen en sectororganisaties. Op 28/02 werd in dit kader een infomoment georganiseerd. Ingevolge de beslissing van de Vlaamse Regering werd ook een uitvoeringsplanning en middelenraming opgemaakt. b.

Begeleiden oproep Proeftuinen droogte Via de projectoproep Proeftuinen Droogte 2019 krijgen 8 projecten subsidies voor investeringen in waterbesparingen of waterhergebruik.

Tijdig en accuraat optreden in geval van crisissituatie Een geactualiseerd permanentiedraaiboek beheer waterlopen en drinkwater werd opgemaakt en beschrijft o.m. de permanentie- en interventieregeling van de medewerkers binnen AOW, en de interne en externe coördinatie. Ten behoeve van een goede uitvoering van de permanentietaken werd gewerkt aan een centralisatie van relevante documenten die in aanloop naar of tijdens een overstromingscrisis kunnen gebruikt worden. Dronebeelden werden ingezet om de wateroverlast van de zware onweders in kaart te brengen. De beelden zijn van belang voor de ondersteuning van de lokale besturen en hulpdiensten, omdat ze enerzijds de impact van de wateroverlast in kaart brengen en anderzijds de resultaten van pluviale overstromingskaarten toetsen aan de realiteit. Het draaiboek beheer tijdens waterschaarste en droogte werd samen met de CIW partners geactualiseerd. Een permanentieregeling werd uitgewerkt voor het berekenen en aanleveren van de indicatoren, de opmaak van de toestandsrapporten en de vertegenwoordiging in de provinciale en Vlaamse overlegstructuren. Een vooronderzoek werd uitgevoerd voor de uitwerking van een

afwegingskader van prioritair watergebruik tijdens waterschaarste, en eind 2019 ging de opdracht voor de uitwerking van het afwegingskader van start. d.

Klimaatportaal en inspiratiedag voor gemeenten De informatie op het Klimaatportaal werd in 2019 geactualiseerd en uitgebreid met nieuwe klimaatindicatoren, toestandsindicatoren en zichtjaren, en verschillende activiteiten (lezingen, demo’s, overleg) zorgden voor de verdere bekendmaking van het portaal. De resultaten van het onderzoek naar de mogelijkheden voor een locatie-specifieke klimaatadaptatietool in Vlaanderen werden voorgesteld op een inspiratiedag Klimaatadaptatie voor gemeenten op 4/12/2019, in samenwerking met VVSG. Het onderzoeksrapport werd gepubliceerd op de MIRA website

3. Beleids- en beheersdoelstellingen Op organisatieniveau werden door de VMM in het (Meerjaren-)Ondernemingsplan 2015 tien strategische doelstellingen gedefinieerd. De strategische organisatiedoelstellingen werden verder verfijnd in operationele doelstellingen. De operationele doelstellingen worden gerealiseerd via de uitvoering van processen (die de realisatie van de recurrente taken en het beheer van de organisatie omvatten) en projecten (die invulling geven aan de realisatie van de voor de VMM relevante doelstellingen uit de beleidsnota Omgeving). De processen opgenomen in het ondernemingsplan stemmen overeen met de productieprocessen opgenomen in het kerntakenplan van de VMM. Het Ondernemingsplan 2019 verfijnde en actualiseerde, waar nodig, de processen en projecten uit het (Meerjaren-)Ondernemingsplan 2015. Per operationele doelstelling wordt gerapporteerd over de uitvoering in 2019, alsook wordt een globale status weergegeven. Per indicator (streefwaarde of streefdatum) wordt – waar relevant – het resultaat voor 2019 weergegeven.

SD-1 De VMM zorgt voor de onderbouwing en afstemming van het milieu-, lucht- en waterbeleid en de actieve verspreiding van de hieraan gerelateerde informatie Operationele doelstellingen

Proces/ Project

Processen en projecten

Uitvoering 2019

Status (op schema, vertraging, niet volledig uitvoerbaar)

Indicator

OD-1: Wij verzamelen, analyseren en ontwikkelen milieukennis.

Proces

Onderbouwen milieubeleid Vlaanderen (Milieurapportering)

De toestand van het milieu in Vlaanderen werd verder opgevolgd met behulp van een brede reeks van indicatoren die toelaat de trends en de doelbereiking te analyseren en de impact van het beleid te evalueren. Interne en externe ondersteunende studies lieten toe kennishiaten in de milieurapportering verder in te vullen.

Op schema

1. 2.

Er werden 5 onderzoeksrapporten gepubliceerd en 132 indicatoren geactualiseerd op de MIRA website.

OD-2: Wij adviseren en dragen bij aan de voorbereiding, opvolging en evaluatie van de regelgeving, de engagementen en het beleid inzake lucht en klimaat.

OD-3: Wij leveren een bijdrage aan implementatie PAS.

OD-4: Wij coördineren samen met de CIW-partners het integraal waterbeleid en de werking van de bekkenstructuren in Vlaanderen en verzekeren de effectieve werking binnen de bekkensecretariaten.

Project

Extra project 2019 Positionering van milieurapportering in het geheel van beleidsonderbouwing

Er was actieve kennisuitwisseling tussen de rapporteringsexperts van MIRA, RURA, NARA, LARA.

Proces

Voorbereiden klimaatbeleid

Diverse realisaties: bijdrage aan jaarverslag Lucht opvolging internationale evoluties in emissie-inventarisatie (via internationale werkgroepen, task forces, expert meetings…) voorbereiding van Belgisch/Vlaams beleid (via diverse stuur- en werkgroepen, CCIM) informatie op het Klimaatportaal werd in 2019 geactualiseerd en uitgebreid met nieuwe klimaatindicatoren, toestandsindicatoren en zichtjaren (o.a. 2030, 2050 en 2075). Verschillende activiteiten (lezingen, demo’s, overleg) zorgden voor de verdere bekendmaking van het portaal.

Op schema

lucht-

Aantal gepubliceerde onderzoeksrapporten

Geactualiseerde evaluatie van de toestand van het milieu in Vlaanderen door middel van een rapport (en/of) bijgewerkte indicatoren op het internet

Publicatie MIRA-topic rapporten

Tijdige beschikbaarheid Milieuverkenning

van

Uitvoering 2019

3 per jaar

100 indicatoren per jaar

31/12/2015

1. 2. 3. 4.

31/12/2018

Regeerakkoord

5 gepubliceerd 132 indicatoren geactualiseerd NVT NVT

Beleidsnota

OD64

een

Tijdige beschikbaarheid resultaat

Eind 2019

Deels gerealiseerd

95% tijdig

OD66

Doorlopend

Continue actualisatie

OD56 en OD64

Tijdige bijdrage aan beleidsdocumenten en/via internationale/federale/regionale fora beleid lucht en klimaat, e.a. Klimaatportaal actueel en volledig houden

Project

Extra project 2019 Verkennend onderzoek naar mogelijkheden om het Klimaatportaal uit te breiden met scenariotool adaptatie maatregelen

De resultaten van het onderzoek naar de mogelijkheden voor een locatie-specifieke klimaatadaptatietool in Vlaanderen werden voorgesteld op een inspiratiedag Klimaatadaptatie voor gemeenten op 4/12/2019, in samenwerking met VVSG. Het onderzoeksrapport werd gepubliceerd op de MIRA website.

Op schema

Resultaten onderzoek beschikbaar

Proces

Implementeren PAS

Er werd deelgenomen aan alle vergaderingen rond plan-MER PAS.

Op schema

Deelname werkgroepen realiteitstoets

Project

Opmaak en monitoringsplan

uitvoering

Er werd beslist om niet meer apart te publiceren: in 2019 geen publicatie, in 2020 mee opnemen binnen het Jaarverslag Lucht.

Op schema

Bijdrage leveren aan opmaak definitief PAS

Ondersteuning werd gegeven bij de opmaak van het plan-MERdocument.

Coördineren van het integraal waterbeleid

Diverse beleidsdocumenten m.b.t. water werden voorbereid en ter goedkeuring voorgelegd aan de CIW, zo onder meer: het definitief ontwerp Waterbeleidsnota (incl. Waterbeheerkwesties); diverse documenten ihkv de SGBP 2022-2027 (zie verder); de tussentijdse evaluatie van de SGBP 2016-2021 en het WUP 2018; het evaluatierapport over de droogte 2018 en een - op basis van de ervaringen met de droogte 2018- geactualiseerd draaiboek voor de coördinatie bij waterschaarste en droogte; het vervolgtraject ihkv het overlegplatform financiering; tussentijdse richtlijnen voor de beoordeling van effecten op de toestand van waterlichamen en een handleiding voor het aanvragen, adviseren en verlenen van vergunningen ihkv het Weser-arrest; voorstellen tot optimalisatie van de watertoets (zie SD-3, OD-5).

Proces

MIRA

Streefdatum / -waarde

Eind 2019

Onderzoeksrapport gepubliceerd op MIRA website op 4/12/2019

Doorlopend

Gerealiseerd

Tijdige beschikbaarheid

Eind 2019

Niet meer van toepassing, wordt geïntegreerd in Jaarverslag Lucht in 2020

OD50

Op schema

Tijdige beschikbaarheid voorwaarden DPAS

Eind 2019 (afhankelijk van externe actoren)

Op schema

OD50

Op schema

Bewaking van de uitvoering van het CIWwerkplan dat jaarlijks uiterlijk op 01/01 wordt vastgesteld

Aantal tijdig beschikbare en overlegde CIW-nota's (minstens 80% van het aantal voorziene nota’s in het CIW-werkplan)

>80%

OD28

regiebureau, monitoring,

stuurgroep, modellen,

OD56 en OD64

X.LN Natuur

OD50

Verder werden diverse voorstellen en een engagementsverklaring voorgelegd ihkv het initiatief CIW 2.0. De Droogtecommissie heeft advies uitgebracht m.b.t. de instelling van een captatieverbod voor ecologisch kwetsbare waterlopen. ///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// 12

Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij – Rapportering over uitvoering 2019

(voor volledig overzicht, zie evaluatie CIW-werkplan 2019 beschikbaar via www.integraalwaterbeleid.be) Project

OD-5: Wij werken aan de voorbereiding, ontwikkeling, opvolging en evaluatie van de waterbeheerplannen, de maatregelenprogramma’s en de bijhorende instrumenten.

Proces

Extra project 2019 - Uitbreiden CIW tot een netwerkorganisatie

In december werd een engagementsverklaring aan de CIW voorgelegd, met een verduidelijking van het definitiekader voor integraal waterbeleid; het gemeenschappelijk doel/ visie en de scope van de werking van CIW; de verruiming van de engagementen van de leden van samenwerking tot co-creatie; een basis voor de samenwerking met de stakeholders (adhv. projectwerking, klankbordgroep en platformwerking) en de principes voor een vernieuwde organisatiestructuur. Voorafgaand werd in 2019 een participatietraject gevoerd met een netwerkmoment, een interne bevraging van werkgroepen en bekkenstructuren, stakeholderontmoetingssessies, gedachtewisselingen en een digitaal participatieplatform.

Vertraging (verdere besprekingen lopende)

Uitbreiding gerealiseerd

Eind 2019

Vertraging

Extra project 2019 - Werkgroep Innovatie binnen het kader van CIW activeren

Op 09/07 vond een stakeholderoverleg plaats, op initiatief van VMM, met vertegenwoordigers van universiteiten, onderzoeksinstellingen en innovatie-initiatieven in functie van de afstemming van vraag en aanbod van wateronderzoek en -innovatie. Een eerste initiatief dat binnen het nieuwe platform zal uitgewerkt worden, is een visiedocument op de toekomstige uitdagingen op het vlak van O&O&I voor water. Een tweede overleg ging door op 10/12/2019.

Op schema

Werkgroep geactiveerd

Eind 2019

Gerealiseerd

Opmaken en opvolgen uitvoering stroomgebiedbeheerplannen, opmaken waterbeleidsnota

De gebiedsgerichte werking werd verder aangestuurd binnen de bekkenbesturen via gebiedsgericht en thematisch overleg en integrale projecten. Onder meer via de bekkenspecifieke delen van het WUP 2018 werd de voortgang van de SGBP 2016-2021 opgevolgd. In relatie tot de opmaak van de SGBP 2022-2026 werd een voorstel van (nieuwe) gebiedsgerichte prioritering uitgewerkt en een draft van waterlichaamspecifieke actielijst opgemaakt.

Op schema

Tijdige beschikbaarheid

Wateruitvoeringsprogramma: jaarlijks vanaf 2015

WUP 2018 werd opgemaakt

NVT

Definitieve SGBP 2016-2021 uiterlijk eind 2015

Uitgevoerd

Derde waterbeleidsnota: uiterlijk eind 2019

NVT

De CIW keurde in oktober een vervolgaanpak goed om met reductiedoelen per waterlichamen en de aanbevelingen van het overlegplatform LT-financiering aan de slag te gaan.

Rapportering uitvoering SGBP 2016-2021 aan EC: uiterlijk eind 2018

Een studieopdracht is lopende timing oplevering maart 2020

NVT

Het WUP 2018 werd opgemaakt www.integraalwaterbeleid.be

11/11 operationele WKM beschikbaar eind 2018 (zonder versterking: 7/11 WKM beschikbaar eind 2018)

Geactualiseerd landbouwemissiemodel beschikbaar voor scenario analyses landbouw tegen eind 2017

Ecologisch voorspellingsmodel beschikbaar tegen eind 2018

gepubliceerd

via

De ontwerp SGBP 2022-2027 zijn in voorbereiding, doch met enige achterstand op de planning. De draft teksten voor de SGBP 2022-2027 (hfdst. 1-3), generieke actielijsten, een gebiedsgerichte prioritering van waterlichamen ifv het bereiken van de goede toestand en de geactualiseerde overstromingsrisico- en -gevaarkaarten werden aan de CIW voorgelegd. De opmerkingen bij de WBN en WBK n.a.v. het openbaar onderzoek werden verwerkt en een definitief ontwerp WBN + WBK werd aan de minister overgemaakt voor vaststelling door de Vlaamse Regering.

X.LN Water

OD28 OD31

In 2019 was er geen rapportering nodig over de SGBP. Een studieopdracht is lopende voor de actualisatie van het WKM Pegase voor het referentiejaar 2017 voor de Schelde en Maas en voor de Ijzer wordt het model gebouwd (timing oplevering maart 2020) Het landbouwemissiemodel wordt verder geactualiseerd en geoptimaliseerd. Een studieopdracht is aanbesteed om de mogelijkheden voor koppeling met het erosiemodel te onderzoeken. Als onderdeel van het ecologisch voorspellingsmodel is een gebiedsdekkende kaart hydromorfologie opgemaakt om de mogelijkheden inzake hydromorfologisch herstel ifv ecologie in kaart te brengen. Een aanpak voor kosteneffectiviteitsanalyse per maatregelengroep is uitgewerkt en een verfijning van de disproportionaliteitsanalyse is in overleg met de VITO voorbereid (referentietaak Water/MKM). Project

Extra project 2019 - Voeren van maatschappelijk debat m.b.t. lange termijn financiering waterbeleid

De CIW keurde in oktober een vervolgaanpak goed om met reductiedoelen per waterlichaam en de aanbevelingen van het overlegplatform LT-financiering aan de slag te gaan.

Op schema

Opstart vervolgtraject lange termijn financiering waterbeleid na ex post evaluatie

Medio 2019 evaluatie uitgevoerd en vervolgtraject opgestart

De evaluatie werd medio 2019 afgerond en een vervolgtraject is besproken en beslist op CIW juni en oktober.

Verbeteren waterkwaliteit in speerpuntgebieden en aandachtsgebieden

De uitvoering van de projectplannen is voorgelegd aan de directieraad. In 2020 wordt met vereenvoudigde projectplannen gewerkt.

Op schema

Aantal geïntegreerde SPG/AG in uitvoering

Minstens 4 bijkomende projectplannen per jaar

In 2019 zijn 6 bijkomende projectplannen opgemaakt.

Extra project 2019 - Opstellen van een programma van

De effectiviteitsanalyse van de verschillende beleidsinstrumenten werd geïntegreerd uitgevoerd in de voorbereiding van VMM Traject 2030.

Op schema

Tijdige beschikbaarheid effectiviteitsevaluatie

Eind 2019

Gerealiseerd

projectplannen

voor

OD31

X.LN Water

OD28

///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij – Rappertering over uitvoering 2019

effectiviteitsevaluatie van gehanteerde instrumenten OD-6: Wij maken kaarten en plannen op voor het beheren van overstromingsrisico’s en voeren onderzoek om de overstromingsrisico’s verder terug te dringen.

Proces

Ikv SGBP3 werden voor een 10-tal stroomgebieden de overstromingsgevaarkaarten geactualiseerd en voor 2 stroomgebieden werden nieuwe kaarten aangemaakt.

Op schema

Tijdige beschikbaarheid ORBP’s

31/12/2015 (vervolgens 6-jaarlijkse actualisatie)

NVT

OD25

De pluviale overstromingsgevaarkaart (v. 2019) werd herberekend en ter nazicht voorgelegd aan de betrokken waterloop- en rioolbeheerders. Overstromingskaarten voor 2050 werden opgemaakt en gebundeld tot één Vlaanderen dekkende kaart. Project

OD-7: Wij actualiseren de grondwatermodellen, voeren onderzoek om de kennis over het grondwater te vergroten en werken beleidsinitiatieven uit om de herstelprogramma’s te implementeren zodat een duurzaam grondwatergebruik wordt gegarandeerd.

Opmaken (en implementeren) overstromingsrisicobeheerplannen

Proces

Onderzoeken mogelijkheden tot uitbreiding van het instrumentarium voor de paraatheid

Een nieuwe software voor de alarmcentrale werd in gebruik genomen. Een opvolger voor de huidige overstromingsvoorspellingssystemen werd onderzocht (marktverkenning, deelname congressen) en gedurende enkele maanden werden hoogwater voorspellingen obv neurale netwerken getest, met positief resultaat Een business-analyse voor een (crisis)informatiebeheertool werd afgewerkt doch niet omgezet naar een IT-project. Een externe opdracht voor de re-design van waterinfo.be werd opgestart. Het permanentie draaiboek werd geactualiseerd.

Op schema

Tijdige beschikbaarheid

Eind 2019

Tijdig

Nagaan in samenwerking met de bouwsector hoe bestaande woningen aangepast kunnen worden om de schade bij overstromingen te verminderen

Er werden twee gebieden geselecteerd voor een verdere uitrol namelijk de Kerkebeek naar aanleiding van het riviercontract en de Berwijn naar aanleiding van de zware overstromingen in 2018. Het project rond de Berwijn is opgestart en de huisbezoeken werden afgerond in december evenals de eerste ontwerpversie van de fiches. De Kerkebeek werd in december vastgelegd, zodat hiermee meteen begin 2020 kan gestart worden.

Op schema

Tijdige beschikbaarheid

Eind 2019

Deels gerealiseerd

OD28

Ontwikkelen implementeren) bescherming grondwater

Er werden geactualiseerde richtlijnen opgesteld voor bemalingen. Deze studieopdracht werd eind 2018 opgeleverd en in 2019 gepubliceerd. Er werden ook meerdere toelichtingsmomenten georganiseerd.

Op schema

Gerealiseerde afbouw grondwaterwinningen

Conform herstelprogramma’s (variabel)

OD29

Gerealiseerde afbouw illegale winningen

Conform streefcijfer na opgestart onderzoeksproject

beleid van

(en ter het

Het herstelbeleid zoals beschreven in de stroomgebiedbeheerplannen wordt verder toegepast op vergunningsaanvragen.

van

X.LN Water

In uitvoering: adviezen worden in 99% van de gevallen gevolgd. Weinig gebeurd in 2019 rond illegale winningen

OD28

Kartering-modellering: -

De pilootstudie in het Netebekken betreffende het modelleren van de impact van grondwaterbeheer (verschillende beheerscénario’s) is stopgezet in het voorjaar 2019 (model bleek niet naar wens calibreerbaar). Verder waren er een aantal modelleringsstudies lopende ter ondersteuning van rivierherstelprojecten (vb. Demervallei: scénarioberekening op afroep); De hydrogeologische 3D-kartering werd- met vertraging – opgeleverd in het najaar 2019, gepubliceerd en voorgesteld op de studiedag DOV (13/12/2019). Verdere implementatie en beperkte update is voorzien voor 2020; H3O-De Kempen werd gepubliceerd via DOV in het voorjaar 2019; H3O-Voorkempen: in uitvoering; H3O-Plus via GeoEra-project « Resource »

EU-Projecten: -

Het TOPSOIL (Interreg): deelproject 3 “verziltingskaarten” opgeleverd en gepubliceerd op DOV in voorjaar 2019; deelproject 4 “onderzoek potenties vergroten zoetwaterlenzen en uitwerking effectieve projectvoorstellen” incl. stakeholdersoverleg af te ronden tegen eind 2019. Project Fresh4C’s opgestart en lopende in 2019 GeoEra: deelname in drie projecten, nl. Resource, VoGERA en Hover welke allen lopende zijn in 2019.

De effecten van genomen maatregelen in het kader van MAP 5 met betrekking tot het luik grondwater werden ook in 2019 verder opgevolgd en mee geëvalueerd. De rapportering gebeurde via het derogatie- en het mestrapport van de VLM.en de MIRA. Een eerste toestands- en trendbeoordeling van de nieuwe gebiedstypes in het kader van MAP 6 werd uitgevoerd. Aan de beleidsondersteunende VLM-studies zoals het onderzoek naar nitraatrijke bronnen (afstromen van nitraatrijk grondwater) en het project continumonitoring en bepaling van regionale

Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij – Rapportering over uitvoering 2019

attenuatiefactoren voor gronden oppervlaktewater werd in 2019 meegewerkt en meegestuurd. In het kader van het onderzoek naar nieuwe en opkomende stoffen, o.a. gevolg gevend aan het groundwater watch list concept (zie OD 10) werd verder gewerkt aan een oriënterend onderzoek ter bepaling van het voorkomen van veterinaire antibiotica in het gronden oppervlaktewater. De rapportering voor het luik gronden drinkwater is afgewerkt. Het drinkwaterinstrumentarium werd verder uitgewerkt. De relatie met het duurzaam grondwatergebruik wordt mee opgenomen bij deze uitwerking. Project

Uitwerken van watergebruiksdatabank Onderzoek aanpak grondwaterwinningen

een

De vergunningendatabank van DOV werd vernieuwd. De uitwerking van een watergebruiksdatabank is nog niet gerealiseerd.

Vertraging niet volledig uitvoerbaar

Tijdige beschikbaarheid

Eind 2017 (timing niet meer actueel, wordt deze legislatuur niet meer gerealiseerd)

Niet gerealiseerd

illegale

Een bijkomend onderzoeksproject “Ontwikkelen van waterverbruiksindicatoren voor de sector industrie in het kader van het opsporen van illegale grondwaterwinningen” werd eind 2018 afgerond. De methodiek wordt nog niet toegepast.

Vertraging

Tijdige beschikbaarheid resultaten

Eind 2015 (methodiek beschikbaar, uitvoering nog te realiseren tegen eind 2019)

Vertraging

OD29 OD30 X.LN Water

OD29

Ter controle van de aangiftes ikv de grondwaterheffing worden analoge kencijfers gebruikt. Niet vergunde/illegale grondwaterwinningen kunnen hier worden gedetecteerd en vervolgens overgemaakt aan Afdeling Handhaving (zie ook SD4). Daarnaast is de VLAREL-procedure tot erkenning van boorbedrijf en opvolging volledig operationeel incl. de e-meldingsmodule via Databank Ondergrond Vlaanderen. OD-8: Wij ontwikkelen een onderbouwde Vlaamse beleidsstrategie voor waterschaarste en droogte en breiden de voorspellings-, waarschuwings- en sturingssystemen verder uit.

Proces

Voorbereiden opmaak droogtebeheerplannen

Om droogte beter te kunnen monitoren o.a. voor captatieverboden langs onbevaarbare waterlopen werd in 2019 een opdracht gepubliceerd om ter hoogte van een 90-tal locaties aangepaste laagwatermeetsecties te ontwerpen. De real-time metingen uit het nieuwe bodemvochtmeetnet (20-tal sensoren/locaties) werden afgeijkt met bodemvochtstalen zodat vanaf 2020 deze als open-data kunnen gedeeld worden. Via een externe modelleringsopdracht werd gestart met de bouw aan het droogtemodel Vlaanderen dat zal toelaten om op hoge resolutie (50m) informatie over laagwaterdebieten en bodemvocht te bekomen en dit gebiedsdekkend voor gans Vlaanderen. De laagwaterpercentieldebieten zullen rechtstreeks bruikbaar zijn voor vergunningsdoeleinden. De bestaande droogte-indicatoren werden het hele jaar door gebruikt in de maandelijkse toestandsrapportering over het watersysteem en de maandelijkse en/of wekelijkse evaluaties voor de Droogtecommissie.

Op schema

Tijdige beschikbaarheid

Timing afhankelijk van externe factoren

NVT

Project

Opstellen van verdringingsreeks

een

Een bestek voor opmaak van een afwegingskader prioritair watergebruik werd opgemaakt en na aanbesteding kon de opdracht hiertoe gestart worden.

Op schema

Tijdige beschikbaarheid

Timing afhankelijk van externe actoren

Op schema

Extra project 2019 - Opmaken actieplan droogte en overstromingen

Op 05/04 keurde de Vlaamse Regering het Actieplan Droogte en Wateroverlast 2019-2021 goed. Het actieplan werd voorbereid door VMM, waarbij insteek gevraagd werd aan de CIW-partners, universiteiten, kennisinstellingen en sectororganisaties. Op 28/02 werd in dit kader een infomoment georganiseerd. Ingevolge de beslissing van de Vlaamse Regering werd ook een uitvoeringsplanning en middelenraming opgemaakt.

Op schema

Tijdige beschikbaarheid

Medio 2019

Op schema

OD30

Extra project 2019 - Lanceren en opvolgen oproep droogteprojecten 2019

In januari werd de oproep Proeftuinen droogte gelanceerd. Alle 25 aanvragers die een project indienden werden uitgenodigd op de pitch (25 en 26 april). De selectie resulteerde in een lijst van 10 projecten waarvan er 8 werden ingediend voor de definitieve aanvraag.

Op schema

Tijdige lancering oproep

1e helft 2019

Op schema

OD30

Benutting kredieten externe actoren)

Eind 2019

14/09/2019

OD30

(afhankelijk

van

OD30

X.LN Water

OD30

In december worden de besluiten ingediend voor vastlegging. Zie ook: https://www.vmm.be/water/projecten/proeftuinen-droogte OD-9: Wij voeren het reductieprogramma Gevaarlijke Stoffen uit en implementeren de dochterrichtlijn Prioritaire Stoffen in wetgeving en advisering.

Proces

Uitwerken en uitvoering geven aan beleid gevaarlijke stoffen

Diverse realisaties: Opmaak inventaris prioritaire stoffen in uitvoering van de richtlijn PS en als onderdeel van SGBP 3 Exploreren in hoeverre Effect Based Monitoring (EBM) in de toekomst een bruikbaar instrument kan zijn naast andere parameters (in samenwerking met Europese Commissie en andere LS) Opvolgen van de strategie rond farmaceutische stoffen, o.a. ook via pilootproject op RWZI Aartselaar (planfase) voor extra

Op schema

Tijdige implementatie van RL 2013/39 in de wetgeving

Uiterlijk 14/09/2019

OD-10: Wij volgen de opmaak en omzetting van Europese en internationale regelgeving en initiatieven inzake milieubeleid. Wij nemen deel aan internationale projecten.

Proces

Voorbereiden ((inter)nationaal)

waterbeleid

zuiveringsstappen voor reductie gevaarlijke stoffen (met inbegrip van microplastics) Monitoring gevaarlijke stoffen in oppervlaktewater en biota , bedrijfsafvalwater en effluenten RWZI, monitoring Europees aangeduide aandachtstoffen in oppervlaktewater

De VMM nam het trekkerschap op voor diverse EU-dossiers.

Op schema

Aantal deelnemers aan intergewestelijke, intraBelgische en internationale fora

Behoud van het aantal deelnemers

Op schema

Aantal projecten

(Variabel)

24 lopende projecten

Op schema

Tijdige insteek

Minimaal 90%

Gerealiseerd

Op schema

Tijdig aanleveren ontwerpteksten

95% tijdig

Gerealiseerd

Opvolging CIS is gerealiseerd door deelname aan vergadering SCG, WD en WG DIS en deelname aan workshops over Fitness check KRLW.

Gerealiseerd

SD2 SD6

Opvolging ISC en IMC is verzekerd door deelname aan vergaderingen WG Coördinatie, WG Regie, WG KRLW, DLO en Plenaire vergaderingen. Via de intra-Belgische voorbereiding werd insteek gegeven voor de Management Board van het EMA. VMM coördineerde eveneens de werking van het EIONET in België. De CCIM SG Milieugegevens (3 vergadering) en de SG Water (1 vergadering + coördinatie per e-mail) werden opgevolgd. Voor grondwater was er begeleidend toezicht op activiteiten van het Europese Nitraat Comité. Inzake grondwater werd ook de Europese grondwaterwerkgroep (WG C) verder opgevolgd. Er werd actief meegewerkt aan het opstellen van een watch list concept voor de mogelijke toekomstige opname van nieuwe en opkomende stoffen (emergent pollutants) in het grondwaterbeleid. Onderzoeksinitiatieven werden/worden hieraan gekoppeld. In het kader van het GeoERA onderzoeksprogramma rond toegepast geologisch onderzoek, waarin VMM participeert voor het luik grondwater, werd input geleverd voor 3 projecten (Vogera, Hover en Resource). Binnen de ISC wordt verder gewerkt aan een grensoverschrijdend afgestemd grondwaterbeleid en -beheer, generiek in de WGGrondwater en specifiek in subwerkgroepen mbt demeest precaire grondwaterlichamen (in de watervoerende lagen van de Kolenkalk, het Landeniaanzand en in het Brusseliaanzand). Project

Initiëren en deelnemen aan internationale projecten binnen externe financieringskaders

De VMM verzorgde de tijdige rapportering van de 24 lopende Europese projecten, diende als partner een financiële claim in voor deze projecten en organiseerde of participeerde aan de partnermeetings van deze projecten. De VMM initieerde tal van communicatie-acties zoals brochures en flyers voor TRIPLE C, BE GOOD, Project zuivere lucht, TOP SOIL en Belini, (animatie) filmpjes voor BE-GOOD, zorgde voor het updaten van de diverse projectwebsites waarvoor we lead partner (communicatie) zijn, organiseerde ook tal van evenementen zoals de opening van de vistrap in het sluispark, een stakeholder event voor Building with nature, diverse workshops (Belini exemptions WFD, VAQUUMS,,…) en gaven input over de diverse activiteiten voor de rapporteringen.

OD-11: Wij werken samen met andere entiteiten aan overkoepelende milieuplanning, -rapportering, evaluatie en een gecoördineerd beleid.

Proces

OD-12: Wij bereiden de omzetting voor van Europese en internationale regelgeving en maken ontwerpregelgeving op gerelateerd aan de kernprocessen van de VMM.

Proces

Leveren bijdrage aan Vlaamse beleidsdocumenten en overlegstructuren

Er werd deelgenomen en/of een bijdrage geleverd aan de vergaderingen van het managementcomité, het voorzitterscollege, …

Opmaken ontwerpregelgeving

Diverse ontwerpregelgeving werd voorbereid, zo onder meer: Reparatiebesluit AWVR, wijzigingsbesluit kwaliteit drinkwater, 1e principiële goedkeuring 6/12 Aanpassingen voor Weser-arrest goedgekeurd op CIW december 2019, aanpassingen watertoets in voorbereiding bij CIW MB keuring waterinstallatie en -afvoer: in voorbereiding bij administratie BVR wijziging BVR kwaliteit drinkwater (BS 8 oktober 2019) Herziening Algemeen Waterverkoopreglement (BS 21 juni 2019) Verzameldecreet (BD 19 juni 2019)

Daarnaast werd vanuit de VMM ook een bijdrage geleverd aan tal van beleidsdocumenten en werden verschillende entiteitsoverschrijdende initiatieven en projecten opgevolgd, zo onder meer het regeerakkoord, de beleidsnota Omgeving en de beleidsnota Klimaat, MAP 6 en rapportering over de resultaten van het MAP-meetnet, Beleidsplan Ruimte Vlaanderen, het GOI (gewestelijke overleginstantie) m.b.t. Natura2000. OD17 OD25-31 OD50 OD64 OD66

Er werd deelgenomen aan workshops ikv herziening ERSA (Richtlijn Stedelijk Afvalwater). ///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// 16

Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij – Rapportering over uitvoering 2019

Project

Opmaken van waterwetboek

één

Vlaams

Besluit wijziging besluiten nav waterwetboek goedgekeurd (BS 19/7/2019).

Tijdige beschikbaarheid

Medio 2019

Gerealiseerd

Opmaken nieuw subsidiebesluit rioleringen

Eerste verkennende bespreking werden uitgevoerd.

Tijdige beschikbaarheid

Streefdatum afhankelijk van externe actoren

Herziening van de wet onbevaarbare waterlopen

De wet onbevaarbare waterlopen werd in april 2019 definitief goedgekeurd door het Vlaams parlement.

Op schema

Aangepaste wet beschikbaar

Eind 2019

Tijdig

Op schema

Tijdige beschikbaarheid

Medio 2019

Tijdig

Grotendeels gerealiseerd (uitzondering : % beantwoorde vragen binnen de 15 dagen)

85%

Actuele info binnen werkdag op de website

OD17 OD26

Een ontwerp van 1° uitvoeringsbesluit werd voorbereid en aan het kabinet bezorgd. Regelgevende grondwater

initiatieven

De mogelijkheden voor een modernisering van het grondwaterdecreet en een aanpassing van het beschermingsbeleid voor de waterwingebieden werden in kaart gebracht en afgetoetst bij betrokken stakeholders. Een eerste ontwerptekst nieuw grondwaterdecreet waterwetboek werd binnen de administratie opgemaakt.

OD-13: Wij communiceren actief met de belanghebbenden en het publiek over de toestand en de verwachte ontwikkelingen van het milieu (en het milieubeleid) en verhogen het draagvlak voor milieubewust gedrag.

Proces

Informeren, sensibiliseren en responsabiliseren

als

deel

Wat de communicatie ikv het integraal waterbeleid betreft: werd het openbaar onderzoek over de WBN bekendgemaakt o.m. via de website www.volvanwater.be en communicatie naar gemeenten; werden stakeholders via een netwerkmoment, stakeholder ontmoeting sessies en een participatieplatform betrokken bij het project CIW 2.0; werd de droogteberichtgeving op de website www.opdehoogtevandroogte.be permanent actueel gehouden; is het spel ‘hoogwater zonder kater’, dat bestaat uit een speldoos en digitale uitbreiding, gelanceerd en bekendgemaakt bij gemeenten; werden 4 CIW nieuwsbrieven en 6 bekkenspecifieke nieuwsbrieven verstuurd; zijn ikv projectwerking en integrale projecten infomomenten georganiseerd in het Dijle-Zenne-, Demer-, Nete- en Maasbekken en is de integrale werking langs Kleine Nete en Herk en Mombeek gepromoot via een infokrantje.

% beantwoorde vragen van externen binnen de 15 dagen Permanent aanbieden van informatie via de VMM-website

actuele

77%

OD17

Gerealiseerd

OD25-31 OD50 OD64 OD66

Het Infoloket behandelde 3053 vragen, waarvan 1424 tweedelijnsvragen. Daarvoor wordt beroep gedaan op één of meerdere collega’s. 81% van de vragen werd binnen de 15 dagen beantwoord. Heel wat kwaliteitsvolle rapporten, publicaties, infoborden en advertenties werden opgemaakt conform de huisstijl Vlaamse Overheid. Via diverse mailings informeerden we onze doelgroepen. De VMM-hoofdwebsite had in 2019 767.043 gebruikers (+19,6% tov 2018) met in totaal 1.144.424 sessies (+ 13,4% tov 2018). Naast doorlopende actualisatie van de website werden er 8 persberichten, 35 nieuwsberichten en 45 rapporten en publicaties gepubliceerd. In 2019 plaatsten we op Facebook 116 berichten en hebben we 4744 volgers (+314 tov 2018). Op LinkedIn plaatsten we 115 berichten en hebben we 4541 volgers (+1598 tov 2018). Op Facebook werden verschillende advertentiecampagnes uitgevoerd. In maart 2019 startte de VMM de Twitteraccount @vmm.be. In 2019 hebben we 52berichten gepost en hebben we 189 volgers. In mei 2019 werd VMM actief op Instagram. Daarop plaatsten we 116 berichten en hebben we 220 volgers. Daarnaast werden er 16 filmpjes (o.a. nitraat in grondwater, openlegging Jeker, Inspiratiedag Klimaatadaptatie) opgeleverd en gepubliceerd op Youtube. De nieuwsbrief voor milieuprofessionals verscheen in maart, juni en oktober en telt 5556 abonnees. Infographics zijn ingezet om bv. het Jaarverslag Lucht te verduidelijken of om uit te leggen hoe monitoring van milieukwaliteitsnormen in biota gemeten worden. Voor Traject 2030 werd onder meer een externe stakeholderbevraging met filmpje op sociale media verspreid en werd een stakeholderworkshop (Leuven 4/06) georganiseerd. De VMM beschikt over een centraal aanspreekpunt voor de pers. De VMM had 619 vermeldingen in de dagbladpers. Het aantal radio- en TVinterviews en online artikels is niet beschikbaar. Maar de VMM wordt ///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij – Rappertering over uitvoering 2019

dagelijks gecontacteerd door de pers en is daardoor met haar informatie en standpunten online, op radio en TV sterk vertegenwoordigd. In 2019 werden tal van communicatieacties uitgevoerd. De VMM nam deel aan, of organiseerde zelf, 34 beurzen en evenementen (Agriflanders, infomarkten lokale mandatarissen, participatietraject Vliet-Molenbeek, inhuldiging Jeker in Tongeren, VLARIO-dag, inspiratiedag klimaatadaptatie,….).

Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij – Rapportering over uitvoering 2019

SD-2 De VMM inventariseert, meet en rapporteert over de verontreiniging en de kwaliteit van water en lucht, over de toestand van het grondwater en de onbevaarbare waterlopen in Vlaanderen Operationele doelstellingen

Proces/ Project

Processen en projecten

Uitvoering 2019

Status (op schema, vertraging, niet volledig uitvoerbaar)

Indicator

OD-1: Wij optimaliseren en bouwen de luchtimmissiemeetnetten verder uit en verfijnen, optimaliseren en onderhouden de scenario-, interpolatieen voorspellingsmodellen lucht. Wij rapporteren de meeten modelresultaten van luchtverontreinigende stoffen conform de internationale verplichtingen en de verschillende klantenvereisten.

Proces

Monitoren en luchtkwaliteit

Een geïntegreerd Jaarrapport Lucht: ‘Uitstoot 2000-2017 en luchtkwaliteit 2018 in Vlaanderen’ werd gepubliceerd op 22/10/2019.

Op schema

OD-2: Wij optimaliseren en bouwen de emissie-inventaris lucht verder uit. Wij rapporteren de emissiegegevens van luchtverontreinigende stoffen en broeikasgassen conform de internationale verplichtingen en de verschillende klantenvereisten.

Proces

rapporteren

Inventariseren en rapporteren luchtemissies

De geactualiseerde emissie-inventaris is beschikbaar.

Op schema

Alle Europese en internationale rapporteringen werden tijdig ingediend in 2019.

Uitvoering 2019

90%

86%

100% tijdig

100%

Jaarlijks beschikbaar uiterlijk op 01/12/201X+1

Publicatie op 22/10

201X’

75%

Jaarlijks beschikbaar uiterlijk op 30/09/201X+1

Beschikbaar

Tijdig

Publicatie op 22/10 (uitgesteld tot na vorming VR)

voorspelde

Tijdig ingediende Europese internationale rapporteringen

Jaarrapport beschikbaar

% correct voorspelde wintersmogepisodes

Geactualiseerde emissie-inventaris lucht 201X beschikbaar

Tijdig ingediende Europese internationale rapporteringen

100% tijdig

Jaarlijks beschikbaar uiterlijk op 30/09/201X+2

Informatie en data werden ter beschikking gesteld aan internen (VMM en overige Vlaamse Overheid) en externen (studiebureaus, middenveld, particulieren, andere gewesten,….) op reguliere of ad hoc basis

% dagelijks correct luchtkwaliteits-indexen

Streefdatum / -waarde

‘Luchtkwaliteit zomer-

Regeerakkoord

Beleidsnota

OD66

Geïntegreerd jaarrapport Lucht beschikbaar op 30/09

OD66

Een geïntegreerd Jaarrapport Lucht: ‘Uitstoot 2000-2017 en luchtkwaliteit 2018 in Vlaanderen’ werd gepubliceerd op 22/10/2019 (uitgesteld tot na vorming VR). OD-3: Wij plannen de strategie voor het uitvoeren van kwaliteitsvolle metingen binnen het watersysteem en de waterketen.

Proces

Opmaken meetstrategie meetnetten water

De opmaak van de meetstrategie 2019 voor de meetnetten OWkwaliteit en afvalwater en de opmaak van het meetprogramma 2020 werd gerealiseerd.

Op schema

Tijdige beschikbaarheid meetstrategie 201X+1

Jaarlijks beschikbaar uiterlijk op 01/10/201X volgens PASCI

15/12/2019

OD28

OD-4: Wij voeren kwaliteitsvolle metingen uit op afvalwater binnen het watersysteem en de waterketen.

Proces

Monitoren afvalwater

De geplande uitvoering meetnet afvalwater (heffingscampagnes, RWZI’s, deel (beleids)-onderzoek en ontwikkeling), a.d.h.v. analysen in huis én uitbesteding is gerealiseerd.

Op schema

Realisatiegraad monitoringprogramma

90%

93% van het totaal geraamd aantal analyses uitgevoerd

OD28

OD-5: Wij voeren kwaliteitsvolle metingen uit op oppervlaktewater binnen het watersysteem en de waterketen.

Proces

Monitoren oppervlaktewater

De uitvoering van kwaliteitsvolle metingen oppervlaktewater (fysicochemie (incl MAP), biologie, bacteriologie, hydormorfologie, bioaccumulatie), onderzoeksmonitoring ikv passive sampling – biota, uitvoering montoring microplastics is tijdig gerealiseerd.

Op schema

Realisatiegraad monitoringprogramma

90%

>95%

OD28

OD-6: Wij voeren kwaliteitsvolle metingen uit op waterbodem binnen het watersysteem en de waterketen.

Proces

Monitoren waterbodem

De metingen op waterbodems werden kwaliteitsvol en tijdig uitgevoerd.

Op schema, volledig afgewerkt

Realisatiegraad monitoringprogramma

90%

100%

OD28

OD-7: Wij signaleren watergerelateerde milieu-incidenten, duiden waterkwaliteitsproblemen en/of bepalen de waterschade in uitvoering van de toezichtfunctie en stellen oplossingen voor.

Proces

Monitoren milieu-incidenten oppervlaktewater

De monitoring voor nader onderzoek werd uitgevoerd conform de afspraken. Alle meldingen van milieu-incidenten werden behandeld conform afspraken.

Op schema

90%

1. 90%

OD28

100% respons binnen het uur na melding

2. 100%

OD-8: Wij voeren kwaliteitsvolle metingen uit op overstorten binnen het watersysteem en de waterketen.

Proces

Monitoren riooloverstorten

De meetposten riooloverstorten capteerden gemiddeld 91,75% van de continue meetreeksen.

Op schema

Realisatiegraad monitoringprogramma

90%

>90%

OD28

OD-9: Wij maken een inventaris van emissies, lozingen en verliezen en waterkwaliteitsmodellen.

Proces

Inventariseren en rapporteren wateremissies

Er werd een extra jaar (2018) toegevoegd aan WEISS, waarin de puntbronnen en bijschattingen industrie, corrosie gebouwen (gebouw schil en leidingen), diffuse emissies ziekenhuizen (medicijnen), RWZIgegevens, atmosferische depositie stikstof en huishoudens werden geactualiseerd. De bijschattingen industrie 2016 en 2017 ondergingen een update. De puntbronnen industrie ondergingen een update voor 2017. De bron atmosferische depositie werd geactualiseerd voor de jaren 2010, 2012, 2015, 2016 en 2017 (metalen, Ntot en PAK’s). Wegverkeer (bandenslijtage, wegdekslijtage en lekkage motorolie) onderging in WEISS een update voor 2017. De NEMO-cijfers N en P werden in WEISS geactualiseerd voor 2010-2017. RWZI-gegevens

Op schema

Geactualiseerde inventaris van emissies, lozingen en verliezen beschikbaar

20% van de bronnen jaarlijks geactualiseerd

20%

OD28

Realisatiegraad Nader Onderzoek

monitoringprogramma

Responstijd bij calamiteiten

(zuiveringsrendementen; percentage naar RWA; influentvrachten) 2017 werden geactualiseerd. OD-10: Wij rapporteren over het watersysteem en de waterketen aan diverse beleidsniveaus en andere belanghebbenden.

Proces

Rapporteren meetresultaten water in functie van onderbouwing waterbeleid

3. OD-11: Wij monitoren de grondwaterkwantiteit en de grondwaterkwaliteit, ontsluiten de grondwaterdata via de Databank Ondergrond Vlaanderen en voeren scenarioberekeningen uit met behulp van grondwatermodellen. Wij evalueren en rapporteren over de kwaliteit van het grondwater.

Proces

Monitoren en grondwater

rapporteren

Jaarverslag Water 2018: themarapporten zwemwater, fysischchemische waterkwaliteit, MAP en bronnen gepubliceerd. Themarapporten biologische waterkwaliteit en syntheserapport klaar voor publicatie in januari 2020. Watch List werd tijdig gerapporteerd, de overige rapporteringen (OSPAR-RID, EUROSTAT IWJQ en REQ, EIONET WISE SoE) hebben (enige of substantiële) vertraging om diverse redenen (niet-tijdige beschikbaarheid van data intern en extern VMM; de herschikking van de rapporteringstemplates; de vereisten mbt het rapporteren van spatial data; kwaliteitscontroles (nieuwe tools) door EMA).

1.Vertraging 2 publicaties

Jaarrapport water 201X beschikbaar

Uitvoering van verplichte internationale watergerelateerde rapporteringen

Jaarlijks beschikbaar uiterlijk op 01/12/201X+1

% tijdig afgekondigde zwemverboden bij vaststelling ontoereikende waterkwaliteit

100% tijdig Vlaanderen)

100%

2.Vertraging 3.Op schema

(voor

deel

1. Publicatie 2 themarapporten biologische waterkwaliteit en synthese rapport voorzien in de loop van januari 2020

OD28

2. 80% 3. 100%

Alle zwemverboden tijdig afgekondigd

Meer dan 99% van de maandelijkse peilmetingen werden effectief uitgevoerd en gerapporteerd, behalve in september 2019 omwille van een tijdelijk personeelstekort (ca. 60%). Het jaarlijks gemiddelde ligt weliswaar nog altijd bij boven 95%. Het grondwatermonitoringprogramma 2019 (halfjaarlijks voor het freatisch grondwatermeetnet en jaarlijks voor het primair grondwatermeetnet) werd verwezenlijkt. De campagnes voor 2020 werden reeds in 2019 voorbereid. Omwille van de uitzonderlijke weersomstandigheden (droogte) in 2019 en de na-ijlende effecten van 2018 waren minder bovenste putfilters watervoerend, zodat het totale aantal bemonsterbare putfilters ten opzichte van het voorjaar 2019 duidelijk gedaald is.

Op schema, behalve vertraging voor pilootproject automatische peilmetingen, herstelproject putten en app gemiddelde grondwaterst and.

Aantal bemonsterde en geanalyseerde filters t.o.v. beschikbaar aantal filters grondwatermeetnet Percentage bemonsterde grondwatermeetnet pesticiden

90%

1. 2.

98% 95%

OD29

putten

Voor ca. 98 % van het grondwater, afkomstig van de beschikbare en bemonsterbare putfilters, werd in 2019 nochtans de kwaliteit geanalyseerd. De pesticidenmetingen op het grondwater beperken zich op de hiervoor voorziene en bemonsterbare watervoerende putten. In deze context werden eveneens voor meer dan 95% analyses uitgevoerd. De freatische grondwaterstands- en droogte-indicator werd ook in 2019 verder geoptimaliseerd en geautomatiseerd. Resultaten werden maandelijks en in het kader van de droogteperiode met een hogere frequentie (wekelijks tot tweewekelijks) tijdig gepubliceerd in DOV. Er werd verder meegewerkt aan het grondwater voorspeller informatiesysteem (GVIS). Alle beschikbare en opgevraagde gegevens werden conform de afspraken overgemaakt aan belangengroepen, onderzoeksinstellingen, producenten en privépersonen. De nieuwe tool voor de automatisatie van datavragen werd verder geoptimaliseerd en toegepast.. In het kader van putherstel werd in 2019 een verdere inventarisatie van beschadigde putten uitgevoerd. De herstelcampagne kon omwille van tijdelijk personeelsgebrek nog niet worden gestart en is verplaatst naar 2020. Er werd verder gewerkt aan de ontwikkeling van de rapporteringsmodules voor de toestands- en trendbepaling m.b.t grondwaterkwaliteit (SGBP) en in mindere mater aan de ontwikkeling van de automatiseringsmodules voor de keuringsprocedure. Hiervoor en voor de ontwikkeling van een tool library werd een pythonontwikkelaar ingeschakeld. Alle beschikbare en gevalideerde peilmetingen en kwaliteitsmetingen zijn ingevoerd en publiek beschikbaar via DOV. In een MMIS-project wordt samen met INBO en de afdeling Geotechniek (departement MOW) gewerkt rond de opslag en validatie van hoogfrequente metingen (dataloggers). Er werd een MMIS-project ingediend voor een app waarmee je de gemiddelde grondwaterstand kan bepalen o.b.v. jouw eigen meting. Wegens personeelsgebrek staat dit on hold. De grondwaterdata van INBO worden structureel ook in DOV aangeboden. De infiltratiedata worden ontsloten in DOV. Er werd voorbereidend werk verricht voor de uitbreiding van het primair grondwatermeetnet in actie- en waakgebieden.

Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij – Rapportering over uitvoering 2019

Een pilootproject voor de automatisatie van grondwaterpeilmetingen met behulp van telemetrie werd voorbereid en gepland. Omwille van tijdelijk personeelsgebrek moet de opstart worden verplaatst naar 2020. Er werd meegewerkt aan Internet of Water, meer bepaald de mogelijke toepassing van automatische meettechnieken (sensortechniek) voor grondwater. In het kader van een eerste piloot werden kalibratiemetingen uitgevoerd en een meetstation ingericht. In 2019 werd de vernieuwde grondwatervergunningen databank gemigreerd en in productie gesteld op DOV. Daarnaast is het validatieen importluik van IMJV in DOV vernieuwd. Wat betreft dataverwerking -en analyse en scenarioberekeningen ter onderbouwing van het beleid kunnen de volgende intiatieven vermeld worden: -

OD-12: Wij beschikken over gevalideerde real-time meetreeksen en beheren ambtsgebiedsdekkende gedetailleerde online overstromingsvoorspellers die 24/24 uur ter beschikking staan.

Proces

Monitoren en waterkwantiteit

rapporteren

verwerking monitoringresultaten in drukanalyse, toestandsbeoordeling en trendanalyse ikv opmaak SGBP 20222028 opmaak grondwaterlichaamfiches lopende scenario-doorrekeningen ikv SGBP3-toestandsbeoordeling met modellen van het Sokkelsysteem en het model van de gespannen delen van het Centraal Vlaams Systeem en Brulandkrijtsysteem.; scénario-berekeningen met het grensoverschrijdend Roerdalslenk-model (Nl-Du en VL).

De real-time beschikbaarheid van neerslag en waterstanden uit het hydrologisch meetnet werd gegarandeerd door een dagelijkse geautomatiseerde controle op hiaten en tientallen terreininterventies per maand en vervanging van meetapparatuur. Binnen het meetnet waterkwantiteit werden innovaties uitgewerkt door proto-typing van een compact e IoT-peilmeetmodule (dit in overleg met o.a. de Provincies). De real-time data vanuit de overstorten multiparametersensoren werden geïntegreerd binnen de Wiski/Waterinfo systemen.

Op schema

Beschikbaarheid van de real-time metingen

98%

Beschikbaarheid beheersystemen waterbeheer

99%

van online voor operationeel

De indicatoren worden niet meer berekend in het databeheersysteem na wijziging in de Wiskidatabank wegens weinig relevant. De beschikbaarheid is immers gegarandeerd.

X.LN Water

OD25 OD28

Ook werd een lastenboek opgesteld om ter hoogte van 72 bestaande meetpunten ontwerpen te maken van aangepaste meetsecties waarmee betrouwbare laagwaterdebieten real-time kunnen gemonitord worden. Alle meetgegevens t.e.m. 2018 werden gevalideerd en aldus ontsloten via waterinfo.be. De meetresultaten werden gerapporteerd in o.a. de maandelijkse toestandsrapporten, enkele adviezen naar het Vlaams Rampenfonds, een statistische laagwateranalyse, …

SD-3 De VMM stuurt de verbetering van de kwaliteit van het water en de lucht, van de toestand van het grondwater en van de waterhuishouding langs onbevaarbare waterlopen 1e categorie via adviesverlening en de aflevering van erkenningen voor boorbedrijven Operationele doelstellingen

Proces/ Project

Processen en projecten

Uitvoering 2019

Status (op schema, vertraging, niet volledig uitvoerbaar)

Indicator

Streefdatum / -waarde

Uitvoering 2019

OD-1: Wij verzekeren de tijdige en kwalitatieve advisering en opvolging van milieuvergunningsaanvragen inzake thema lucht.

Proces

Adviseren milieuvergunningsaanvragen lucht

We verkregen 445 dossiers. Hiervan werden 204 niet weerhouden, wegens geen relevante input te geven in deze dossiers. 170 dossiers werden geadviseerd . 71 werden als relevant beschouwd maar wegens tijdsgebrek niet geadviseerd.

Niet uitvoerbaar

Tijdige advisering

95% tijdig

71%

OD-2: Wij adviseren milieuvergunningen oppervlaktewater op een geïntegreerde manier.

Proces

Adviseren milieuvergunningsaanvragen afvalwater

In 2019 werden er 1192 milieuen omgevingsvergunningsaanvragen behandeld voor het lozen van afvalwater.

Op schema

volledig

Regeerakkoord

Beleidsnota SD3 SD6

Tijdige advisering

95% tijdig

98%

SD3 SD6/ OD28

Alle vergunde lozingsnormen werden ingevoerd in AVOS. We werkten aan een nieuw kader voor de impactbepaling van bedrijfslozingen conform het Wezer-arrest

OD-3: Wij adviseren op een tijdige en onderbouwde manier milieuvergunningsaanvragen conform de relevante wetgeving ter bescherming van het grondwatersysteem.

Proces

Adviseren milieuvergunningsaanvragen grondwater

In 2019 werden er 1842 milieuen omgevingsvergunningsaanvragen met betrekking tot grondwater in eerste aanleg en 55 beroepen ontvangen en 1427 milieuen omgevingsvergunningsaanvragen met betrekking tot grondwater in eerste aanleg en 55 beroepen geadviseerd. 40,4% daarvan werden tijdig geadviseerd.

Vertraging

Tijdige advisering

95% tijdig

40,4% tijdig

SD3 SD6/ OD29

Om het grote aantal dossiers te beperken wordt er gewerkt aan een prescreeningstool. Deze zal pas in 2020 operationeel worden. De grondwatervergunningsbesluiten werden ingevoerd in DOV.

OD-4: Wij streven naar een nulgebruik van bestrijdingsmiddelen door openbare besturen, evenwel rekening houdend met de voorziene uitzonderingsgronden.

Proces

Adviseren pesticidengebruik

De afwijkingsaanvragen zijn allen geëvalueerd. Vanaf november komen de aanvragen binnen voor het jaar 2020. De cijfers inclusief aanvragen voor 2020 zijn: -

Op schema

Tijdige advisering afwijkingsaanvragen

95% tijdig

Gerealiseerd

Tijdig beantwoorden van adviesvragen

95% tijdig

Gerealiseerd

OD28

in totaal zijn dit er 6 volgens procedure P3. En 31 ingediende dossiers procedure 5. 1 dossier acuut gevaar.

Daarnaast beantwoordden we een hele reeks vragen. In 2019 gaven we op verschillende overleg fora toelichting over het pesticidevrij beheer. In totaal waren er zo’n 350 aanwezigen. De gerapporteerde cijfers voor het jaar 2018 werden verwerkt. Publicatie van het rapport gepland voor januari 2020. Op het Stakeholdersoverleg van 17 oktober werd o.a. de generieke lijst voor 2020 besproken. Dit voorstel werd voorgelegd aan de minister in december. De meeste aanvragen die ingediend worden voor evaluatie zijn voor sportterreinen. De eerste contacten werden gelegd om de mogelijkheid te bekijken voor het opstarten van een Green Deal. Hierover was er overleg met vertegenwoordigers van Sport-Vlaanderen, het Vlaams Instituut van Sport- en recreatiebeleid en de Vlaamse Sportfederatie. OD-5: Wij verlenen tijdig onderbouwde watertoetsadviezen voor oppervlaktewater en grondwateraspecten op basis van een vernieuwd uitvoeringsbesluit.

Proces

Adviseren watertoets

Wat de watertoets betreft werden er in totaal 1.947 adviesvragen verwerkt. Na screening werden 399 grondwateradviezen en 832 oppervlaktewateradviezen verleend (1135 vergunningen, 7 TPs, 10 RUPs, 19 attesten, 55 MER’s, 1 complex project en 4 andere), waarvan 588 gunstig, 577 voorwaardelijk gunstig, 66 ongunstig. In totaal werden in 2019 1231 dossiers inhoudelijk geadviseerd en 716 teruggestuurd wegens niet prioritair voor VMM.

Op schema

Tijdige advisering

95% tijdig

>97% tijdig

OD25 OD28

Door uiterst selectief te werk te gaan, worden uit de overvloed aan vergaderverzoeken enkel de meest prioritaire projecten voor VMM weerhouden voor voorafgaand overleg. Op deze manier wordt getracht met een minimum aan personeel een maximale impact te hebben op terrein.

Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij – Rapportering over uitvoering 2019

De CIW verleende 72 adviezen (57 omgevingsvergunningsaanvragen, 1 complex project, 14 MER’s). In het kader van de permanente optimalisatie van de watertoets: werd de integratie van de machtiging in het watertoetsadvies geëvalueerd, is een visie uitgewerkt op de doorwerking van de impact van klimaatverandering in de watertoets. Project

OD-6: Wij adviseren op een tijdige en onderbouwde manier bodemsaneringsdossiers.

Proces

OD-7: Wij leveren erkenningen af voor boorbedrijven en volgen ze op ter bescherming van het grondwater.

Proces

Extra project 2019 - Opmaken van (vernieuwde) VLAGGkaarten

De technische besprekingen in de stuurgroep werden afgerond en alle beslissingen werden in consensus genomen met de waterloopbeheerders, rioolbeheerders, provincies en steden en gemeenten die vertegenwoordigd waren. Voor het creëren van draagvlak is dit een belangrijk gegeven aangezien op deze manier alle vertegenwoordgiers achter de werkwijze van de kaarten staan. Daarnaast werden nieuwe kaarten opgemaakt op basis van een beperkt gewijzigde methodologie en werden deze kaarten voorgelegd aan alle gemeentes, rioolbeheerders en waterloopbeheerders in het voorjaar. De opmerkingen van alle betrokkenen werden verwerkt en waar nodig werden modelaanpassingen doorgevoerd. Op basis van deze bijkomende informatie werden de finale kaarten gemodelleerd en afgewerkt tegen midden december. Daarnaast werden nog een aantal beleidsmatige modelleringen uitgevoerd om de impact van BRV door te rekenen op de pluviale overstromingskaarten. Het definitieve eindrapport werd besproken begin december en de studie zal dit jaar dan ook volledig afgerond zijn.

Op schema

Tijdige beschikbaarheid

Eind 2019

Tijdig

Extra project 2019 - In kaart brengen van overstromingen door middel van luchtbeelden

Er werden84 vluchten uitgevoerd op 10 verschillende data in 11 verschillende gemeentes naar aanleiding van zware neerslag met mogelijke overstromingen tot gevolg. Het beeldmateriaal was opnieuw van groot belang om de beschikbare pluviale overstromingsmodellen te controleren, een goed beeld te krijgen van de wateroverlast, de gemeente te ondersteunen bij de analyse van de wateroverlast en een aantal historische events vast te leggen als referentiemateriaal voor de toekomst.

Op schema

Tijdige beschikbaarheid

Eind 2019

Tijdig

Operationaliseren complexe projecten

Het aantal complexe projecten is nog beperkt aangezien de procedure complex is en de meeste projecten vermoedelijk de normale procedures volgen.

Op schema

Tijdige operationalisering

Streefdatum afhankelijk van externe actoren

Op schema

Door de afdeling ecologisch toezicht werden in 2019 69 bodemsaneringsdossiers behandeld. Wat betreft het aspect grondwater werd deze taak niet uitgevoerd in 2019.

Deel ecologisch toezicht op schema

Tijdige advisering

95% tijdig

98 % van de adviezen waren tijdig

Erkenningsaanvragen werden behandeld wettelijk Er werden 6 nieuwe boorbedrijven erkend.

Op schema

decreet

Adviseren bodemsaneringsdossiers

Erkennen en opvolgen boorbedrijven (VLAREL)

conform het kader.

Adviezen m.b.t. uitgevoerd

Deel grondwater niet uitgevoerd in 2019 wegens het groot aantal langdurig afwezigen. Tijdige behandeling dossiers

95%

100% tijdig

VIII.RO

grondwater:

SD6 niet

OD29

Buitenlandse boorbedrijven kunnen ook via het e-loket rapporteren. Er werden administratieve controles gedaan naar de rapportering. Dit werd teruggekoppeld met de boorsector, maar vraagt nog veel extra inspanning en aandacht. Er werd terreinhandhaving uitgevoerd in samenwerking met departement Omgeving.

SD-4 De VMM vestigt en int de heffingen waterverontreiniging en grondwaterwinning Operationele doelstellingen

Proces/ Project

Processen en projecten

Uitvoering 2019

Status (op vertraging, niet uitvoerbaar)

OD-1: Wij vestigen, innen, evalueren en innoveren de heffingen kleinverbruikers.

Proces

Vestigen, innen en invorderen heffing kleinverbruikers (waterverontreiniging)

De heffing 2019 werd tijdig en correct verstuurd. Heffingsbiljetten werden opgemaakt t.b.v. 3,7 miljoen € (57.267 dossiers).

schema, volledig

Indicator

Streefdatum / -waarde

Uitvoering 2019

Regeerakkoord

Beleidsnota

Op schema

Reële ontvangsten heffingen kleinverbruikers / begrote ontvangsten heffingen kleinverbruikers

Afwijking t.o.v. de door VMM geraamde inkomsten maximaal 5%

Op schema

OD31

Op schema

Reële ontvangsten heffingen grootverbruikers / begrote ontvangsten heffingen grootverbruikers

Afwijking t.o.v. de door VMM geraamde inkomsten maximaal 5%

Op schema

OD27

In totaal werden 1.351 bezwaarschriften ontvangen. In de afhandeling werden 680 bezwaren gegrond verklaard, 597 ongegrond en 1 deels gegrond én zijn er nog 73 in afhandeling. In het invorderingsproces werden volgende acties ondernomen: Aantal maningen = 3.553 Aantal aangetekende maningen = 918 Aantal dwangbevelen = 453 OD-2: Wij vestigen, innen, evalueren en innoveren de heffingen grootverbruikers.

Proces

Vestigen, innen en invorderen heffing grootverbruikers (waterverontreiniging en heffing grondwaterwinning)

De resterende heffing 2018 en het eerste deel van de heffing 2019 werden tijdig en correct verstuurd. Heffingsbiljetten werden opgemaakt t.b.v. 69,2 miljoen € (31.479 dossiers).

OD31

In totaal werden 247 bezwaarschriften ontvangen. In de afhandeling werden 88 bezwaren gegrond verklaard, 106 ongegrond, 27 deels gegrond en 17 onontvankelijk én zijn er nog 9 in afhandeling. In het invorderingsproces werden volgende acties ondernomen: Aantal maningen = 1.654 Aantal aangetekende maningen = 1.794 Aantal dwangbevelen = 121 Project

OD-3: Wij zoeken grondwaterwinningen op.

actief

Proces

Omzettingscoëfficiënten sector worden herrekend

één

Studie is afgerond en heeft als resultaat dat er geen omzetcoëfficiënt kan bepaald worden op basis van de beschikbare meetgegevens.

Op schema

Tijdige beschikbaarheid

Eind 2019

Op schema

Ontwikkelen elektronisch heffingenplatform

De Digitale Aangifte Heffingen zal midden januari 2020 opengesteld worden voor de heffingsplichtigen.

Op schema

Tijdige beschikbaarheid

Eind 2019

Op schema

Uitvoeren terreincontroles op grondwaterwinning

In 2019 werd het aantal vooropgestelde controles uitgevoerd. Naast de verzegeling leverden deze controles ook waardevolle input voor het vestigen van de heffing.

Op schema

Aantal jaarlijks gecontroleerde grondwaterwinningen door verzegelaars

750 putten/VTE

Op schema

X.LN Water

OD31 OD31

In totaal werden 4.678 controles uitgevoerd. 2.988 putten (64 %) werden verzegeld. De controle bracht ook 76 niet bij de heffingen gekende putten aan het licht.

Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij – Rapportering over uitvoering 2019

SD-5 De VMM plant en subsidieert de verdere uitbouw van de infrastructuur voor sanering afvalwater en voor het beheer van de infrastructuur van Polders en Wateringen Operationele doelstellingen

OD-1: Wij beheren afvalwaterinformatie-databank rapporteren op basis hiervan over uitbouw van saneringsinfrastructuur.

de en de de

Proces/ Project

Processen en projecten

Uitvoering 2019

Status (op vertraging, niet uitvoerbaar)

Proces

Beheren en rapporteren afvalwaterinformatie

De rapportering m.b.t. kencijfers was problematisch omwille van een moeizame inwonerupdate.

Vertraging

schema, volledig

Indicator

Streefdatum / -waarde

Uitvoering 2019

Regeerakkoord

Beleidsnota

Rapportering over de stand van zaken van de uitbouw van de gemeentelijke en bovengemeentelijke saneringsinfrastructuur

Jaarlijks beschikbaar uiterlijk op 01/01/X+1

Vertraging

Op schema

II.BZ Radicaal digitaal

OD26 OD29

Vertraging

Tijdige realisatie

Jaarlijkse evaluatie van de realisatiegraad van de geplande projecten

Vertraging

II.BZ Radicaal digitaal

OD26

Op schema

Jaarlijkse actualisatie van de zoneringsplannen (als onderdeel van het WUP)

Af te stemmen op timing WUP (jaarlijkse opmaak WUP tegen uiterlijk 22/12)

Tijdig beschikbaar

Niet volledig uitvoerbaar (t.g.v. wijziging van vastleggingsmoment subsidie)

Benutting beschikbare VK

Min. 97%

80%

Benutting beschikbare OK

Min. 85%

99,97%

Tijdige subsidieprogramma

Jaarlijks beschikbaar uiterlijk op 31/12

Tijdig beschikbaar

Op schema

Opgemaakt optimalisatieprogramma voor de uitbouw van de bovengemeentelijke saneringsinfrastructuur

Jaarlijks beschikbaar uiterlijk op 31/12

Beschikbaar

Aantal as-built OP projecten gecontroleerd

Min. 50%

80%

OD26

Aantal as-built GIP-projecten gecontroleerd

Min. 75%

82%

OD29

De webpagina “Kosten voor Afvalwatersanering” werd gepubliceerd op 18 december. Project

Implementeren van het AWISstappenplan

De aanvraagmodule voor projecten werd in productie gesteld. Zowel GIP-aanvragen als OP-voorstellen worden vanaf 2019 via deze weg ingediend. Een analysetraject over geautomatiseerde gegevensuitwisseling tussen VMM en Aquafin werd opgestart. Van de AWIS-rioolinventaris werd een nieuwe versie in productie gesteld. Informatiesessies voor het aansluiten van onafhankelijke gemeenten werden georganiseerd. Nieuwe afspraken m.b.t. de gelaagde ontsluiting van informatie werden vastgelegd in de overleggroep. De Rioolinventaris werd 2 genomineerd voor de Agoria egov awards ! Samen met AIV werd een skeletbestek voor opmeting van ondergrondse leidingen opgemaakt en gepubliceerd.

OD-2: Wij ondersteunen de gemeenten via de opmaak van een planning voor de verdere uitbouw en optimalisatie van de saneringsinfrastructuur.

Proces

OD-3: Wij ondersteunen de gemeenten via de opmaak van kwartaalprogramma’s van het subsidiebesluit.

Proces

OD-4: Wij maken jaarlijks een kwaliteitsvol optimalisatieprogramma voor de uitbouw van de bovengemeentelijke saneringsinfrastructuur op en volgen de uitvoering op.

Proces

Actualiseren zoneringsplannen en gebiedsdekkende uitvoeringsplannen (GUP)

Het WUP 2018 – luik ZP en GUP werd tijdig opgemaakt en goedgekeurd op CIW van 24/06. De geactualiseerde ZPn werden gepubliceerd op het geoloket ZP en GUP.

OD26 OD29

De voorbereiding voor en verwerking van de 6-jaarlijkse herziening van de ZPn en GUP is lopende. Opmaken en opvolgen subsidieprogramma gemeentelijke saneringsinfrastructuur (GIP)

Er werd een subsidieprogramma goedgekeurd voor de subsidiëring van 184 rioleringsprojecten en 33 IBAdossiers.

Opmaken en opvolgen optimalisatieprogramma (OP) bovengemeentelijke saneringsinfrastructuur

Het OP 2020 werd via de minister aan de VR voorgelegd.

De vastleggingskredieten werden voor ongeveer 80% besteed (als gevolg van de wijziging van het vastleggingsmoment van voorontwerp naar gunning). De vereffeningskredieten zouden volledig besteed kunnen worden maar werden deels verschoven naar andere posten binnen de MINA-begroting.

De voorbereidingen van het OP opgestart.

2021 werden

beschikbaarheid

X.LN Water

OD26 OD29

X.LN Water

OD26 OD29

De ingediende technische plannen en de relevante meldingen werden tijdig behandeld Gerichte terreincontroles ter ondersteuning van de opleveringsdossiers werden uitgevoerd. De opvolging van de uitvoering van het OP werd uitgevoerd, m.n. technische plannen (79), opvolging meldingen (179), opleveringen aan Aquafin (102): 15 nietattestaties en 97 attestaties, 2 regularisaties, resulterend in 9 PV’s van weigering en 90 PV’s van oplevering voor een totaalbedrag van 179 mio eur; gunningen: aantal ingediende 81 (waarvan 74 aan de voorleggingscriteria voldeden) / aantal geviseerde gunningen 26, waarvan 12 met opmerkingen.

OD-5: Wij voeren terreincontroles uit ter ondersteuning van de planning en de opvolging van de uitbouw van de saneringsinfrastructuur.

Proces

Uitvoeren terreincontrole OP, GIP en GUP

Diverse realisaties: -

Terreincontrole in het kader van de uitbetaling van GIP’s en de oplevering van OP-projecten Terreincontrole in het kader van opmaak programma’s

Op schema

OD-6: Wij ondersteunen de werking van Polders en Wateringen via de subsidiëring van investeringswerken.

Proces

Subsidiëren investeringswerken Polders en Wateringen

Gerichte terreincontroles problemen met beheer.

ifv

vastgestelde

Het investeringsprogramma 2020 voor Polders en Wateringen werd opgemaakt en op 09/12/2019 goedgekeurd door de minister. Vier projecten konden op het effectieve programma worden geplaatst. Voorschotaanvragen, uitbetalingen voor grondverwerving en eindafrekeningen van lopende projecten werden behandeld.

Op schema

Benuttingsgraad van subsidiebudget (VAK)

het

beschikbare

Min. 90%

90,3%

De vastleggingen voor de projecten van het investeringsprogramma 2019 zijn afgerond in december. Er waren onvoldoende ingediende projecten om het budget volledig te benutten. OD-7: Wij ondersteunen de werking van Polders en Wateringen via de uitbetaling van personeelsleden tewerkgesteld bij Polders en Wateringen.

Proces

Subsidiëren Wateringen DAC's)

Polders en (via uitbetaling

Het besluit voorschot- en eindafrekening voor subsidiëring van 51,5 DAC-personeelsleden tewerkgesteld bij 19 Polders en Wateringen werd opgemaakt en na ondertekening tijdig uitbetaald. Een voorstel tot afbouw cf. regeerakkoord werd voorgelegd aan de minister.

Op schema

Tijdige uitbetaling subsidiebesluit)

(overeenkomstig

het

Jaarlijkse uitbetaling uiterlijk op 30/3 het voorschot en op 30/9 de eindafrekening

Tijdig uitbetaald

Project

Tegengaan van versnippering door samenvoeging en afschaffing van Polders en Wateringen - waar zinvol oprichten nieuwe Polders en Wateringen

De afschaffing van de polder van Kruibeke werd afgerond.

Op schema

Aantal afgeschafte en/of samengevoegde polders en wateringen

Afname aantal polders en wateringen met minstens 10 tijdens de planperiode

1 in 2019

X.LN Water

Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij – Rapportering over uitvoering 2019

SD-6 De VMM vermindert het risico op wateroverlast, verbetert de ecologische toestand en zorgt voor een passende integratie in de omgeving door het beheer van de onbevaarbare waterlopen 1e categorie Operationele doelstellingen

Proces/ Project

Processen en projecten

Uitvoering 2019

Status (op schema, vertraging, niet volledig uitvoerbaar)

Indicator

OD-1: Wij voeren onderhouds- en herstellingswerken uit op de onbevaarbare waterlopen 1e categorie en hun oeverzones en overstromingsgebieden.

Proces

Beheren waterlopen

De onderhouds- en herstellingswerken werden tijdig uitgevoerd. In de zomer van 2019 werd geanticipeerd op de droogte waarbij maaibeurten (vnl. vegetatie waterbodem) zoveel als mogelijk uitgesteld werden om maximaal water op te houden.

Op schema

OD-2: Wij bestrijden ratten, invasieve water- en oeverplanten en zwerfvuil.

Proces

onbevaarbare

% waterlopen 1e cat. waarvoor het nodige onderhoud i.f.v. een evenwichtig waterbeheer is uitgevoerd

% normoverschrijdingen rattenbestrijding op jaarbasis

De taken inzake handhaving (in uitvoering van het milieuhandhavingsdecreet) werden verder geïmplementeerd. Voornamelijk het instrument aanmaning werd, met succes, frequenter toegepast. Bestrijden ratten, invasieve water- en oeverplanten en zwerfvuil

Er werden in 2019 3.537 muskusratten en 10 beverratten gevangen.

Op schema

Voor de bruine ratbestrijding langs de waterlopen , wegen en parkings werd 5036,7 rodenticide uitgelegd. Dit is 85 % van de hoeveelheid in 2018.

% waterlopen 1e cat. waarvoor grondige jaarlijkse schouwing is gebeurd

Streefdatum / -waarde

Uitvoering 2019

Regeerakkoord

Beleidsnota

Min. 95%

Op schema

X.LN Water

Min. 95%

OD25 OD28

Max. 15%

Min. 95%

95%

OD25 OD28

% waterlopen die voldoen aan de norm inzake exotenbestrijding

Er werden 33 controlemetingen op de restpopulatie van de muskusratten uitgevoerd en er was 1 normoverschrijding. Langs de 1ste categorie waterlopen werden 847 grote afvalstukken en 1.696 zakken zwerfvuil verwijderd. Op 256 locaties werden invasieve waterplanten verwijderd, Grote waternavel: 124, Parelvederkruid: 13 en Waterteunisbloem: 119.

Project

Extra project 2018 – Vervolg 2019 - Wegvangen Chinese Wolhandkrab

Er werden bij het pilootproject “krabbengoot aan de vistrap langs de Kleine Nete te Grobbendonk” ruim 700.000 krabben gevangen met een totaal gewicht van 3.216 kg

Op schema

Proefproject geëvalueerd – installatie nieuwe krabbenvang op de Kalkenvaart

Rapport beschikbaar begin 2019 – krabbenvang Kalkenvaart in gebruik in 2019

Rapport beschikbaar (intern)

Min. 70%

100%

Min. 97%

100%

Sleuf Kalken (Driesensloot) operationeel en getest in september/oktober 2019.

De krabbensleuf aan de Driesensloot is operationeel en werkt (uitgetest en krabben gevangen tijdens najaarstrek) OD-3: Wij voeren de investeringswerken op onbevaarbare waterlopen zoals voorzien in de stroomgebiedbeheerplannen uit, ter bescherming van de mens, de natuur, de economie en het cultureel erfgoed.

Proces

Plannen en uitvoeren investeringswerken onbevaarbare waterlopen

Vergunningen aanvragen Alhoewel de aanvraag van omgevingsvergunningen tijdrovend en duur is door de vele tekeningen die geëist worden en die niet functioneel zijn tijdens de uitvoering van de werken, heeft dit proces de werken van AOW niet gehinderd in 2019. Een groot consortium van Vlaamse bouwheren tracht nog steeds in overleg met het departement Omgeving tot meer werkbare procedures te komen.

Op schema

Realisatiegraad projecten

geprogrammeerde

X.LN Water

OD25 OD28

Benuttingsgraad van toegekend VAK

Grondverwervingen Vanaf begin 2018 lopen gerechtelijke onteigeningen via het nieuw Vlaams onteigeningsdecreet. Dat is nog steeds onontgonnen terrein. Binnen VMM is alles in orde gebracht (typedocumenten, website…) om deze nieuwe procedures te doorlopen. Die aanpak wordt nu gevolgd voor in het bijzonder de gerechtelijke onteigening van de gronden voor het langgerekt overstromingsgebied langs de Kleine Nete ter hoogte van De Zegge (Kasterlee) en voor de hermeandering van de Warmbeek in Hamont-Achel. Niettemin konden nog grote grondverwervingen in der minne gerealiseerd worden, zoals voor de waterbeheersingswerken op de Marke in Galmaarden en Herne, en de gronden voor meanders langs de Mark in Hoogstraten. Ontwerp en uitvoeren van werken In 2019 werden verschillende grote projecten in uitvoering gebracht of afgewerkt, vaak met andere partners, waaronder de openlegging van de Jeker in Tongeren (kreeg een award van FEBE in de discipline landschap), de aanleg van een bypass op de Voer in Voeren, de werken voor de aanleg van een pompboezem en toevoerkanaal in het Zwinproject, de renovatie van de elektromechanica van het pompgemaal Rode Weel op de Schijn te Antwerpen, de aanleg van een vistrap op de Dijle in Leuven, de openlegging van de Demer in Hasselt, werken in de Vlaamse rand rond Brussel met De Werkvennootschap, AWV en DVW op de Woluwe, de Zenne en de Zuunbeek. Belangrijke andere ontwerpen zijn in het bijzonder de verbouwing van de Grote Steunbeer op de Demer in Diest.

Project

OD-4: Wij realiseren sedimentvangen in uitvoering van het sedimentvangplan en kwaliteitsvolle ruiming van prioritaire waterlopen in functie van hydraulische en ecologische doelstellingen.

Proces

Inzetten op gebiedsgerichte integrale projecten om maximaal multifunctionele winwins te realiseren

Speerpuntprojecten

Plannen en slibruimingen

Gezien de verlaagde budgetten werden in 2019 minder slibruimingen uitgevoerd. Wel werden een 10-tal prioritaire slibruimingen voorbereid in functie van uitvoering in 2020. De saneringswerken voor de Winterbeek werden verder gezet. De fase 2 werd succesvol afgerond. Het bodemsaneringsproject en het bestek voor fase 3 werden opgemaakt. Voor de Grote Laak werd een preventieve ruiming uitgevoerd.

uitvoeren

Op schema

In 2019 werden belangrijke projecten verder ontworpen (een ganse reeks vistrappen in Limburg) of werd de uitvoering gestart of afgewerkt. Wat werken betreft, zijn dat de aanleg van een meander en overstromingszone op de Kleine Nete te Kasterlee (ring N19g), de werken langs de Marke in Galmaarden en Herne. De vistrap op de Bellebeek werd in aanbesteding gesteld; uitvoering in 2020. Vertraging

Aantal gerealiseerde projecten speerpunt- en aandachtsgebieden

Aantal heringerichte (delen van) waterlopen in samenwerking met andere besturen of stakeholders

Ruiming jaarlijkse aangroei sedimentmassa in door VMM beheerde waterlopen

Realisatie van sedimentvangen

Minimum 2 per jaar

Gerealiseerd

Minstens 1 per jaar

Gerealiseerd

Min. 90%

Niet gerealiseerd

Min. 2/jaar

Niet gerealiseerd

OD25

OD25 OD28

Het LIFE-project Narmena werd goedgekeurd. Op de Winterbeek werden nieuwe sedimentvangen gerealiseerd i.k.v. de saneringswerken in uitvoering. De bestekken voor nieuwe sedimentvangen op het Groot Schijn en de Zuunbeek werden voorbereid en vastgelegd voor uitvoering in 2020. De stedenbouwkundige vergunningen voor deze projecten werden bekomen. OD-5: Wij onderhouden en exploiteren de kunstwerken op de onbevaarbare waterlopen 1e categorie.

Proces

OD-6: Wij optimaliseren de hydrologische meetnetten, actualiseren de hydraulische modellen en breiden de voorspellings-, waarschuwings- en sturingssystemen verder uit.

Proces

Onderhouden en exploiteren kunstwerken

De nodige onderhoudswerken werden uitgevoerd. Voor de buitendiensten Oostende en Gent werd de implementatie van het nieuwe afstandsbewakingssysteem SCADA verder vorm gegeven.

Op schema

% goed functionerende kunstwerken

Min. 95%

Op schema

Min. 10/jaar

95% tegen eind 2015

11 scenario-analyses voltooid in 2019

100% beschikbaarheid eind 2019 via gebiedsdekkende hoogwatermodellen (vanuit pluviale kaarten) en tegen midden 2020 via gebiedsdekkend droogtemodel.

X.LN Water

OD25 OD28

Bestekken voor grondige renovaties van Rode Weel (roosterreiniger), Ledebeek (laagspanningsinstallatie en roosterreiniger), stuwen Demer, stuw Spiere, stuw Marke en pompstation Trawool (hoogspanning) werden opgemaakt en vastgelegd. Uitbaten systemen en modellen operationeel waterbeheer

De nodige voorbereidingen werden genomen om op basis van de VHA de digitale atlas (ter vervanging van de oude analoge atlassen) op punt te stellen. Er werd gewerkt aan de omzetting van een 14-tal hydraulische modellen naar de nieuwe software InfoWorks-ICM. Een bestek werd opgesteld voor de detachering van twee externe modelleerders om deze modelomzettingen te versnellen. Een 11-tal scenario-analyses werden modelmatig berekend (o.a. vistrappen Dommel en Witbeek), Zennebeemden, regeling GOG Kerkebeek, drempel Voorgracht, pompstation Lieve, verbreding Berwijn, hermeandering Dommel, Stadsjeker, openlegging Bosbeek Neeroeteren). Er werden een honderdtal interne pre-watertoetsadviezen en 45-tal andere interne adviezen verstrekt. Een externe studie voor de opmaak van een gebiedsdekkend droogtemodel Vlaanderen werd begeleid. Nevenopdrachten naar grondwatervoorspellling en een hydrologisch gecorrigeerd Digitaal Hoogte Model werden eveneens opgestart. Bij de onderliggende IT-systemen werd gewerkt aan: een vernieuwde Citrixomgeving, de upgrade van Netscalars, Wiski, InfoWorks-ICM, en de voorbereiding en uitrol van de verhuis van de datacenters Brussel en Leuven naar resp. Aalst en Gent.

Uitgevoerde scenario-berekeningen voor interne klanten Aandeel onbevaarbare waterlopen van gewestelijk belang die werden gemodelleerd

OD25 OD28

Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij – Rapportering over uitvoering 2019

SD-7 De VMM verzekert als Waterregulator en als toezichthouder op de waterketen dat Vlaanderen beschikt over een kwalitatief hoogstaande en efficiënte drinkwatervoorziening en afvalwatersanering en bewaakt de doelmatige besteding van de middelen Operationele doelstellingen

Proces/ Project

Processen en projecten

Uitvoering 2019

Status (op schema, vertraging, niet volledig uitvoerbaar)

Indicator

Streefdatum / -waarde

Uitvoering 2019

OD-1: Wij houden toezicht op de dienstverlening van de drinkwatermaatschappijen en op de drinkwatervoorziening en reguleren de drinkwatermaatschappijen.

Proces

Toezicht houden en reguleren drinkwater

De tarieven 2020 voor de drinkwatercomponent (tariefpad + indexering) werden voor elk van de watermaatschappijen tijdig vastgelegd.

Op schema, uitzondering: beperkte vertraging in rapporten Waterregulat or

100%

100% tijdig

1. 2.

Uiterlijk op 01/12/X

100% tijdig

Minimaal 1 jaarlijks rapport uiterlijk op 01/12/x

De nodige remediëring voor de budgetneutraliteit 2016 voor de drinkwatercomponent werd uitgevoerd en opgevolgd. Deze is gerealiseerd. De procesbenchmark ‘assetmanagement’ van de watermaatschappijen (drinkwater) werd afgerond. VMM formuleerde aanbevelingen bij het rapport. Met de FOD Economie werden overeenkomsten afgesloten om een koppeling te kunnen maken tussen EU-SILC gegevens en de watergebruiksdatabank. Deze koppeling is nodig om de betaalbaarheid van de waterfactuur verder te blijven opvolgen. Het afsprakenprotocol tussen VMM/WaterRegulator, watermaatschappijen en AquaFlanders werd volledig vernieuwd.

dan

voordien

De adviezen m.b.t. de uitbetaling van de werkingstoelagen werden telkens tijdig voorgelegd aan het kabinet Omgeving.

Rapporten beschikbaar

Waterregulator

tijdig

Jaarlijks activiteitenverslag Waterregulator tijdig beschikbaar

100% vertraagd/beperkt

Beleidsnota

OD27

3-9: Op schema

Tijdige adviesverlening

Tijdige beoordeling tarieven

Min. 95%

Jaarlijks efficiëntievergelijking beschikbaar

% adviezen beschikbaar over de bovengemeentelijke werkingstoelage binnen de 20 dagen na ontvangst van de Aquafinfactuur en de bijdrage aangerekend door de drinkwater-maatschappijen in het vorig kwartaal

Voorstel beschikbaar 01/04/2015

Methodologie beschikbaar op 01/12/2015

Aangepast besluit werkingstoelage

Vastleggen methodologie inningspercentage

Het activiteitenverslag WaterRegulator 2018 werd in juli gepubliceerd op de VMM-website. Data-analyses drinkwater werden beperkter gerapporteerd, door gebrek aan middelen.

Geadviseerde normoverschrijdingen drinkwaterkwaliteit & inbreuken dienstverlening

Regeerakkoord

voor

Een aantal belangrijke wijzigingen zijn doorgevoerd in het drinkwaterbesluit en het besluit AWVR. Naar aanleiding van de goedkeuring van het besluit AWVR, is een nieuwe brochure AWVR gelanceerd op 1 juli. Daarnaast werd een nieuw MB opgemaakt voor AWVR-rapportering en is de opmaak van een MB rond de keuring opgestart. Toezicht houden – DWM – kwaliteit Het toezicht houden houdt verschillende aspecten in. Als de kwaliteit van het drinkwater niet voldoet moet dit gemeld worden. In 2019 waren er volgende meldingen: 85 A-meldingen, 16 Bmeldingen en 22 C-meldingen. In het kader van actie 4 van het loodactieplan II adviseerden de drinkwatermaatschappijen 57 dossiers in gebouwen gericht op jonge kinderen. Start uitwerking van een nieuw Loodactieplan. Zoals elk jaar verscheen het rapport Kwaliteit van het drinkwater – 2018. Toezicht houden – dienstverlening - AWVR Het rapport Statistiek AWVR – 2018 geeft het overzicht van de door de drinkwatermaatschappijen gerapporteerde cijfers m.b.t. de toepassing van het AWVR In totaal werden 132 tweedelijns klachten behandeld. Daarnaast behandelden we ook een hele reeks vragen via mails en telefonisch. Nieuw – watergebruik Verschillende overlegmomenten gingen door om toelichting te geven over de verordening water reuse (in opmaak). O.m. in overleg met collega’s van OVAM en AZG beslisten we om in 2019 (en 2020) voor het hergebruik van afvalwater het instrument grondstofverklaring te gebruiken. De verschillende aanvragen van grondstofverklaringen hergebruik water werden geadviseerd. Apart overleg met Aquafin rond het aanbieden van hun afvalwater in het kader van de waterschaarste. Armoedebeleid

Een aantal aanpassingen in het besluit AWVR hebben een link met het armoedebeleid. Netwerk tegen armoede en samenlevingsopbouw zijn geconsulteerd bij het opmaken van deze wetgeving. In het najaar startte de voorbereiding van de verschillende overlegmomenten rond de aanpassingen van het AWVR voor de LAC. Het eerste infomoment ging door op 12 december. Opvolging herziening Europese drinkwaterrichtlijn. – opmaak verordering waterhergebruik. Beide dossiers werden opgevolgd waarbij VMM de rol van BE-piloot opneemt. Project

Opvolging invulling van de langetermijnvoorzieningsplannen, opstarten onderbouwend studiewerk rond impact van klimaatsverandering op de watervoorziening in Vlaanderen en verdere uitbouw beleidskader rond leveringszekerheid

Belangrijk resultaat van deze actie was de publicatie van een samenvattend overzicht van de leveringsplannen en de langetermijnvoorzieningsplannen. Dit document is terug te vinden via https://www.vmm.be/water/drinkwater/drinkwatervoorziening_in_vl aanderen_organisatie_en_een_blik_vooruit_tw.pdf

Op schema

Studiewerk rond impact van klimaatsverandering op de watervoorziening in Vlaanderen en verdere uitbouw beleidskader rond leveringszekerheid gerealiseerd

Eind 2019

Tijdig

X.LN Water

OD27

Toezicht houden – DWM – bevoorrading Het Afsprakenkader Bevoorrading leidingwater werd geactualiseerd voor het werkjaar 2019. De daarin opgenomen afsoprake werden opgevolgd en uitgevoerd zoals: -

dagelijkse verbruikscijfers rapporteren en publiceren op website VMM ruwwaterbeschikbaarheid rapporteren en communiceren naar PG -R, bij status niet groen bespreking van de toestand en de impact op de bevoorrading

Het verbruiksvoorspellingsmodel werd uitgetest. In 2019 deden er zich geen problemen voor in de bevoorrading van leidingwater. Wel precair was de winning uit het Albertkanaal en Netekanaal door de lage debieten vanuit de Maas. Zoals elk jaar verscheen het rapport Drinkwaterbalans – 2018.

OD-2: Wij houden toezicht op een efficiënte en effectieve inzet van de middelen voor de afvalwatersanering.

Proces

Project

Verder ontwikkelen tariefregulering drinkwater

De opvolging van de uitvoering van de tariefplannen 2017-2022 is gestart; de resultaten hiervan zullen de komende jaren mogelijk aanleiding geven tot voorstellen tot bijsturing van de tariefreguleringsmethode in voorbereiding op de volgende tarifaire periode.

Vertraging

Tijdige beschikbaarheid

Operationeel vanaf 01/01/2016

Vertraagd

X.LN Water

OD27

Evalueren effecten nieuwe tariefstructuur drinkwater

Het eindrapport met de evaluatie van de effecten van de nieuwe tariefstructuur werd in mei 2019 gepubliceerd, samen met alle deelonderzoeken. De resultaten werden toegelicht aan het kabinet van de minister.

Op schema

Tijdige beschikbaarheid

Operationeel vanaf 01/01/2016

Op schema

X.LN Water

OD27

Verhoogde aandacht en sensibilisering voor de conformiteit van de binneninstallatie van alle bebouwing onder meer via onderzoek naar en eventuele implementatie van een integraal waterattest – verdere uitwerking beleidskader

Een belangrijke stap hiervoor werd gezet via een aanpassing van de keuringsregeling voor de binneninstallatie in het Algemeen Waterverkoopreglement. Een ontwerp van MB die deze regeling concretiseert is in opmaak.

Op schema

1. 2.

Implementeren putwateractieplan

In het kader van het putwateractieplan werd in 2019 de private waterleverancier (+/- 100 tal) actief opgevolgd, meer bepaald inzake het opvolgen van de kwaliteitsrapportering en advisering bij calamiteiten. Ook werd er verder gezocht naar onbekende private waterleveranciers. Daarnaast werd in 2019 ook gewerkt aan een nieuwe handleiding voor de private waterleveranciers. Ook voor de eigenwaterwinners (particulieren) werd gestart met de herziening van de bestaande richtsnoeren.

Vertraging

Tijdige beschikbaarheid

Toezicht houden op tarifering en kostenaanrekening voor afvalwatersanering

Het advies bij het tariefvoorstel 2020 was beschikbaar op 16/12/2019.

Op schema

1. 2.

Implementeren tariefregulering afvalwatersanering

NVT (Tijdens de vorige legislatuur werden hierin geen stappen meer ondernomen.)

Omwille van besparing, werd geen steekproefcontrole uitgevoerd.

Niet realiseerbaar

Campagne Gezond water ook jouw zorg Implementatie integraal waterattest

2015 Uiterlijk medio 2019

Gerealiseerd Vertraging

OD27

Medio 2019

Vertraging

OD27

Advies bij tariefvoorstel beschikbaar

Uiterlijk 15/12/x

1. op schema

OD26

Onderzoek correcte saneringskosten door steekproefcontroles

2 jaarlijks rapport op 01/07/x

2. niet uitgevoerd

OD27

Tijdige beschikbaarheid

aanrekening middel van

Timing afhankelijk van externe actoren

Op schema

X.LN Water

OD27

Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij – Rapportering over uitvoering 2019

OD-3: Wij houden ecologisch en economisch toezicht op de werking en het beheer van de gemeentelijke saneringsinfrastructuur.

Proces

Input leveren voor de evaluatie van het effect van de nieuwe tariefstructuur

Zie project onder OD-1

Op schema

Tijdige beschikbaarheid

Eind 2019

Ecologisch en economisch toezicht houden op beheer en uitbouw gemeentelijke saneringsinfrastructuur

O.b.v. de bevraging van de gemeentelijke indicatoren over werkjaar 2017 werd de gemeentelijke performantie berekend en geanalyseerd en teruggekoppeld naar de gemeenten / operatoren.

Op schema

Jaarlijkse bevraging

Jaarlijkse beschikbaarheid indicatoren

De gemeentelijke bevraging voor het werkjaar 2018 werd gelanceerd. De analyse en aanlevering van de indicatoren over werkjaar 2018 zijn gestart.

Jaarlijks rapport economische indicatoren

Aantal onderwerpen WG Rio-leren

De bevraging over de kosten en opbrengsten van de gemeentelijke sanering is via de online rapporteringstool uitgevoerd. De verwerking van de cijfers is gebeurd. De vaststellingen werden teruggekoppeld met rioolbeheerders. De vaststellingen en cijfers zullen begin 2020 gepubliceerd worden als een webrubriek.

Aantal terugkoppelmomenten via WG Rioleren

Bijgewerkt gemeentelijk financieringsmodel m.b.t. de financiering van de waterzuivering jaarlijks beschikbaar

Tijdige advisering over de jaarafsluiting

Advies over het voorstel begrotingsopmaak en het voorstel begrotingscontrole van de NV Aquafin beschikbaar 15 dagen na ontvangst van de Aquafin-voorstellen

ecologische

X.LN Water

Uiterlijk 15/07/x+1

31/12/x+1

Op schema, uitzondering vertraging op punt 3

01/04/x+2

Jaarlijks beschikbaar uiterlijk op 31/12

Advisering jaarafsluiting beschikbaar voor 15/12

1. Vertraging

Min. 95% tijdig

3. Tijdig

Min. 95%

4. Vertraging

Tweejaarlijks rapport met resultaten benchmark beschikbaar op 01/09/201X

5. NVT

01/04/2015

7. NVT

31/12/2015

8. Gerealiseerd

Rapport beschikbaar 01/11/2015

Jaarlijkse bevraging gegevens tegen maart; jaarlijkse communicatie berekende indicatoren tegen het einde van het jaar

95% tijdige visums (rapportering) gunningen via maandelijks overleg + jaarlijkse rapportering aantal opleveringen / meldingen en vaststellingen aan minister

OD27

OD26

WG Inspectie en onderhoud van het leidingennet werden, omwille van samenhang, samengenomen in één werkgroep. Resultatenfiche wordt gefinaliseerd en kan in januari aan de sector bezorgd worden. Toelichting opmaak en uitvoering van inspectie en onderhoudsplannen op WG RioLeren. Toelichting aanpak Asset Management door de gemeentelijke rioolbeheerders en de nv Aquafin. De rioolbeheerders ontvingen een geactualiseerde individuele simulator. OD-4: Wij houden ecologisch en economisch toezicht op de werking en het beheer van de bovengemeentelijke saneringsinfrastructuur.

Proces

Ecologisch en economisch toezicht houden op beheer en uitbouw bovengemeentelijke saneringsinfrastructuur

1. Door het ontvangen van het financieel verslag in december omwille van onduidelijkheid over vuilvracht parameter, zal het advies begin 2020 beschikbaar zijn.

Grotendeels op schema

2. Het advies bij het begrotingsvoorstel Aquafin BC 2019 en BO 2020 werd tijdig voorgelegd aan de actoren van het budgetoverleg alsook werd het advies telkens toegelicht. Tijdens het overleg voorzag de EnT tevens in de inhoudelijke ondersteuning van het Vlaams Gewest.

3. De adviezen bij de kwartaalvorderingen werden overgemaakt aan Aquafin. 4. Voorrang werd gegeven aan de besprekingen rond asset management, energiefonds en efficiëntiewinst. Bijgevolg was er onvoldoende ruimte om de benchmark kostenefficiëntie op te nemen in 2018.

5. Gerealiseerd

Tweejaarlijkse benchmark (op basis van een basispakket indicatoren voor een objectieve, interne kostenefficiëntievergelijking van de NV Aquafin) beschikbaar

6. Gerealiseerd

7 Audit “Budgetopmaak en -aanpassingen bij OP investerings- en asset management projecten bij de nv Aquafin” uitgevoerd. Eindrapport beschikbaar.

Evaluatie van het vergoedingsmodel NV Aquafin beschikbaar

Voorstellen voor afstemmen/aanpassen toezicht op vergoedingsmodel beschikbaar

Evaluatie van 1 (deel)proces of een problematiek inzake projectuitvoering door NV Aquafin beschikbaar

Verdieping van het ecologisch toezicht op de bovengemeentelijke saneringsinfrastructuur: gescreende zuiveringsgebieden voor 90% van de aangesloten huishoudelijke vuilvracht + SPG + AG (gefaseerd)

Rapportering over de stand van zaken van de uitbouw van de bovengemeentelijke saneringsinfrastructuur tijdig beschikbaar

8/9. De bovengemeentelijke EPI voor het werkjaar 2018 werden berekend en gerapporteerd naar de betrokkenen. Daarnaast gebeurden de vele controles op het beheer en de werking van de saneringsinfrastructuur door de bestaande toepassingen te actualiseren en uit te breiden waar zinvol.

Project

% adviezen beschikbaar over de kwartaalvordering van de NV Aquafin binnen de 21 dagen na ontvangst van de vordering overgemaakt aan Aquafin

X.LN Water

OD26

2. Tijdig

6. NVT

9. Tijdig

Extra project 2019 - Uitwerken resultaatsverbintenis voor assetmanagement

Protocol asset management werd met 1 jaar verlengd tot einde 2020 in afwachting van een nieuwe beheersovereenkomst Vlaamse Gewest / Aquafin en aansluitend een organisatiebrede resultaatsverbintenis

Vertraging

Tijdig beschikbaar

Eind 2019

Vertraging

Extra project 2019 - Uitwerken nieuwe beheersovereenkomst Vlaamse Gewest / Aquafin

NVT, werd door de vorige regering niet meer opgenomen

Vertraging

Tijdig beschikbaar

Eind 2019

Niet meer van toepassing

SD-8 De VMM voert haar kerntaken uit middels een efficiënt informatiesysteem-, kwaliteits-, kennis- en organisatiebeheer Operationele doelstellingen

Proces/ Project

Processen en projecten

Uitvoering 2019

Status (op schema, vertraging, niet volledig uitvoerbaar)

Indicator

Streefdatum / -waarde

Uitvoering 2019

Regeerakkoord

Beleidsnota

OD-1: Wij beheren informatiesystemen in functie van een efficiënte uitvoering van de kernprocessen van de VMM en ten behoeve van de doelgroepen van de VMM.

Proces

Informatiesystemen beheren:

In 2019 werd werk gemaakt van:

95%

II.BZ Radicaal digitaal

OD25-31

CMS/DMS uitbouwen/Websites monitoren

Grotendeels op schema

ECMS uitbouwen ICT beleid beheren Kerntaakinformatiesystemen aanbieden Ondersteunen gebruikers

GIS

Websites beveiligd onder https aanbieden conform aanbeveling Vlaamse Overheid: • • • • • • • • • •

Leidraad gemeenten Klimaatportaal in eigen content CMS Data kernset voor MIRA Dashbord droogte Formulier blauwalgen Documentbeheer voor AWIS EasyMeeting DMS (vergaderen) Kwaliteitszorg DMS Dossierbeheer DMS met externe connectiemogelijkheid (POC) VMM-lint in MS-office tools

Beschikbaarheidsgraad systemen voor kernprocessen (inclusief rapporteringssystemen) Aantal (ver)nieuw(e)(de) digitale systemen inzake kernprocessen in rechtstreeks contact met doelgroepen

OD50 OD64 OD66

ICT-strategie beheren • • • • • •

Op schema: uitrol digitale werkplek door migratie naar WIN 10 (laptop en VDI), migratie naar Exchange online en Windows Defender. Vertraging: PCAAS, vertraging in uitrol piloot omwille van laattijdige levering toestellen door leverancier. Op schema: opzetten Greenplum omgeving en uitwerking POC DWH BAM en automatisatie van ETL dmv Datavault technologie. POC opgezet met AWIS 2.0 rioolinventarisdata. Op schema: deelname IOW project Op schema: implementatie IAM oplossing VMM via keycloack Migratie van alle Postgres DB (EDB Subscriptie) naar de gratis community open source versie en upgrade uitgevoerd voor alle omgevingen.

Projectportfolio beheren •

Op schema: realisatiegraad van het ICT-werkplan 2019 en een werkplan afgestemd op de beschikbare middelen voor de rest van 2019 werd gebracht op de directieraad van 3 juni 2019.

Pakketsoftware aanbieden ikv digitalisering • • •

Uitbatingsdatabank in productie, inclusief mobiele oplossing Aanpassing Agresso aan aangepaste e-invoicing (simple e-prior) Agresso: upgrade (MS4 naar MS7)

Ontwikkelen ICT-oplossingen ikv digitalisering • • • • • • • • • •

Release 2020 Digitale Aangifte Heffingen Uitbreiding en release 2019 van het rapporteringsinstrument Gemeentelijke saneringsbijdrage gerealiseerd Leidraad gemeenten: ondersteuning extra release na fusie gemeenten Gemeentefusies: analyse en implementatie Bemestingsallocatiemodel (BAM) : Datawarehouse en Cognos rapporteringsomgeving Rattenapp/toep/DWH - aanpassingen 2019 Upgrade Cognos BI omgeving AWIS 2.0: Nieuwe release Rioolinventaris, Release 1 AWIS Projecten, Be Good Opzet architectuur voor ELMO modelleringsomgeving (Postgres DB & Code versionering & ontwikkel VDI) Nieuwe release BIS (security SSO)

Toepassingen functioneel onderhouden Uitbouwen en ondersteunen van een centraal GDI-platform • •

Op schema: ondersteuning import dorpelpeilen Op schema: afspraken rollen en verantwoordelijkheden ikv organisatie en beheer GDI platform

Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij – Rapportering over uitvoering 2019

•

OD-2: Wij voeren een intern kwaliteitsbeleid in functie van een efficiënte uitvoering van de kernprocessen van de VMM en ten behoeve van de doelgroepen van de VMM (met focus o.a. op de processen inzake het monitoren van water- en luchtkwaliteit).

Proces

OD-3: Wij voeren een kennis-, informatie- en archiefbeleid in functie van een efficiënte uitvoering van de kernprocessen van de VMM en ten behoeve van de doelgroepen van de VMM.

Proces

Intern kwaliteitsbeleid voeren: -

Coördineren en implementeren interne kwaliteitszorg Kwaliteit garanderen

Kennis beheren: -

Architectuur beheren Business analyse uitvoeren Informatiemanagement en documentbeleid implementeren Instrumenten kennisuitwisseling beheren Kennis delen Milieukenniscentrum beheren en implementeren

GIS-gebruikersgroepen en GDI-stuurgroepen werden volgens planning georganiseerd. Interne GIS-opleidingen werden georganiseerd. (deels Ondersteunen GIS gebruikers)

Het Jaarrapport 2018 en de auditplanning 2020 werden opgesteld en gerapporteerd aan de directieraad.

Op schema

Behouden en behalen noodzakelijke accreditaties en erkenningen

100%

Op schema

Afgewerkt en up-to-date informatieveiligheidsplan beschikbaar

1. 2.

Afgewerkt en up-to-date informatiebeheerplan beschikbaar

100%

OD28 OD66

Overkoepelende procedures werden aangepast aan nieuwe ISO 17025. Van de geplande audits werd 90% uitgevoerd. De BELAC-audit ging bij dienst Lucht door op 19 en 21/11/2019. Het was een verlengingsaudit (om de 4 jaar) en een audit volgens de nieuwe norm ISO 17025:2017.

Realisaties 2019: • Dienstverleningsregister Register publieke dienstverlening (as-is) afgewerkt – verder te integreren in Enterprise Architectuur en bruikbaarheid i.k.v. traject 2030 nagaan • Programma Innovatieve Overheidsopdrachten Ikv het PIO is een marktconsultatie doorgegaan voor Unmanned Survey Platform; een proof of concept zal worden opgezet. • Authentieke gegvensbronnen Datasets die via de versnelde procedure worden erkend als authentieke bron werden overgemaakt aan SVIIB. • Vlaamse Statistische Autoriteit De VSA heeft een template opgesteld als protocol voor gegevensuitwisseling tussen de VMM en de VSA. De VMM biedt de statistieken van MIRA (Milieu Rapportering) aan. • Scoringsmethodiek Prioriteringsraamwerk voor projecten beschreven zodat men objectief kan vaststellen in welke mate de projecten een meerwaarde creëren. De criteria belang versus risico zijn vertaald in telkens 16 parameters. De methode wordt toegepast op de actuele ICT-portfolio. • Diverse business analyses afgewerkt • Webtoepassing SGBP (Stroomgebiedbeheersplannen) 20222027: Een digitaal redactieplatform waar de SGBP 222-2027 kan worden samengesteld door de verschillende redactiegroepen van de SGBP 2022-2027. En een publieke website waar alle informatie omtrent de SGBP 2022-2027 kan geconsulteerd worden. • Upgrade AR (Automatisch Rapporteringsinstrument)I: Verbeteren van de economische en ecologische bevraging. Beter inzichten faciliteren bij de gemeentes omtrent hun rioolbeheer. • Omgevingsloket gegevens van de adviesvragen: Onderzoeken van de mogelijkheid om de digitale services van het omgevingsloket te integreren in de VMM applicaties. • Optimalisatie REI (Toepassing Resultaten Stroom Emissie Immissie) proces ikv meetnetten 3.0: Doel is om een optimalisatie van het REI proces voor te stellen. • Digitale beschikbaarheid documenten IF: Digitaliseren van de overdracht van documenten die de VMM naar Inspectie Financien stuurt. • Ondersteuning procesbeschrijving waterregulator: Het ondersteunen bij de beschrijving van de processen binnen de dienst waterregulator drinkwater. Doel is om hen meer inzicht te geven in de huidige processen en duidelijkheid te bieden rond de verantwoordelijken binnen de verschillende processen • Programma Innovatieve Overheidsopdrachten: Via een behoeften analyse en een marktconsultatie proberen om nieuwe, innovatieve projecten binnen de VMM te initiëren • Uitbreiding waterboeken met debet- creditnota • Informatie- en archiefbeleid uitgevoerd

Jaarlijks in eerste kwartaal Tegen eind 2015 en daarna jaarlijks in eerste kwartaal

II.BZ Radicaal digitaal

OD25-31 OD50 OD64 OD66

•

Informatiebeheersplan naar Selectieommissie (versie goedgekeurd door directieraad) • Connectie nieuw met open Data portaal Vlaamse Overheid (geonetwork) gerealiseerd + inhoud ingeladen • Gebruik van digitale handtekenmap • Schoonmaak actie documenten en mappen VMM gedeelde toepassingen • Afstemmen VMM met werkgroep informatie en archiefbeleid (VO – Stuurorgaan Vlaams Informatie- en ICTbeleid) • Ondersteunen archieven en archiefruimten diverse VMM sites • Dossieroverdracht vanuit Afdeling binnenlands bestuur naar VMM. • Gecontroleerde vernietigingen van dossiers • Overleg Kantoor 2023 (Ferraris) • Awareness informatiebeheer Instrumenten kennisuitwisseling beheerd • Documenten toegankelijk gemaakt (meer dan 200) voor extern gebruik • Kennisnet : Herwerken rubriek milieukenniscentrum, KLIMwebsite, opleidingsaanbod, elektronische formulieren, digitale werkplek, informatiebeheersplan • Strategie : ISO norm Kennismanagement introduceren (werf data- en kenniscentrum) •

OD-4: Wij voeren de kernprocessen VMM uit in overeenstemming met de federale en Europese regelgeving overheidsopdrachten.

Proces

OD-5: Wij voeren de audits organisatiebeheersing uit met het oog op een efficiëntere dienstverlening aan de doelgroepen van de VMM.

Proces

Juridische geven: -

ondersteuning

Beheren patrimonium Juridische ondersteuning

Coördineren organisatiebeheersing: -

audits

Opvolgen uitvoering organisatiebeheersingsmaatregelen Risicobeheer uitwerken

Formulieren omgezet tot vereenvoudigde formulieren(50tal aangepast of nieuw)

Er was doorlopende ondersteuning in het kader van het beheer van het patrimonium zowel wat koop/verkoop betreft als het sluiten van overeenkomsten mbt het beheer. Er was doorlopende ondersteuning dmv advisering overheidsopdrachten, behandelen rechtsgedingen, rapportering via edelta. In 2019 werden tegen de VMM 5 nieuwe gedingen aangespannen. Er zijn 39 lopende gedingen. Er werden er 4 afgesloten, waarvan 2 in het voordeel van de VMM. Bijkomend werden in 2019 21 nieuwe rechtszaken aangespannen in het kader van de heffingen en werden 9 zaken afgesloten. 22 rechtszaken werden uitgesproken waarvan 12 in het voordeel van VMM, 3 deels in het voordeel van VMM en 7 in het nadeel van VMM. Wegens prioriteit gegeven aan Traject 2030 werden er in 2019 geen interne audits organisatiebeheersing uitgevoerd (voorzien in het voorjaar 2020).

Vertraging

Tijdige advisering (binnen de 10 dagen, tenzij anders afgesproken)

100% tijdig

Uitvoeren auditplanning

100%

Vertraging

Realisatiegraad Vlaanderen

100%

Vertraging

aanbevelingen

Audit

Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij – Rapportering over uitvoering 2019

SD-9 De VMM ondersteunt de uitbouw en exploitatie van de bovengemeentelijke saneringsinfrastructuur via de ter beschikking stelling van medewerkers aan de NV Aquafin Operationele doelstellingen

Proces/ Project

Processen en projecten

OD-1: Wij stellen medewerkers ter beschikking van de NV Aquafin voor de exploitatie van de bovengemeentelijke saneringsinfrastructuur.

Proces

Exploiteren saneringsinfrastructuur Aquafin

Uitvoering 2019

Status (op vertraging, niet uitvoerbaar)

Gerealiseerd

Op schema

schema, volledig

Indicator

Streefdatum / -waarde

Uitvoering 2019

Regeerakkoord

Beleidsnota

Nvt

Indicator

Streefdatum / -waarde

Uitvoering 2019

Regeerakkoord

Beleidsnota

Beschikbaarheid (meerjaren)ondernemingsplan

1. 2. 3. 4. 5. 6.

II.BZ Verminderde planlast

Rapportering uitvoering ondernemingsplan

Beschikbaarheid EMAS-registratie voor alle VMM-locaties

Maturiteitsscore Audit Vlaanderen

Beschikbaarheid HR-plan en uitvoeren

Beschikbaarheid begroting, jaarrekening

SD-10 De VMM bestuurt de organisatie en organiseert de interne werking met het oog op een efficiënte uitvoering van de kerntaken Operationele doelstellingen

Proces/ Project

Processen en projecten

Uitvoering 2019

Status (op vertraging, niet uitvoerbaar)

OD-1: Wij besturen de organisatie en verbeteren voortdurend de ondersteuning van de Vlaamse Milieumaatschappij ten behoeve van een efficiënte werking.

Proces

Organisatie besturen

Besturen VMM

Op schema

De rapportering over de uitvoering van het Ondernemingsplan 2018 en het Ondernemingsplan 2019 werden overgemaakt aan het kabinet op XXX. Het ondernemingsplan 2019 werd goedgekeurd door de minister op XXX. In 2019 werden 18 klachten behandeld. Hiervan waren 3 gegrond, 5 gedeeltelijk gegrond, 9 ongegrond en 1 onontvankelijk. Uitbouwen milieuzorgsystemen

schema, volledig

Jaarlijks: •

2015: 31/03/2015

•

V.a. 2015: 31/01/201X

31/01/201X+1

Gefaseerd tegen eind 2019

3,5

Jaarlijks beschikbaar op 1/1/X voor jaar X

Volgens afgesproken timing

Tijdig beschikbaar Tijdig beschikbaar Tijdig beschikbaar 2,5 Gerealiseerd Tijdig gerealiseerd

De VMM is EMAS-geregistreerd voor al haar kantoorgebouwen en technische gebouwen Nieuwpoort, Schulen en Merelbeke. op maandag 25 november 2019 vond de tweejaarlijkse uitreiking van de EMAS-awards plaats in Bilbao. De VMM was namens België voorgedragen in de categorie grote en middelgrote overheidsinstellingen. De VMM sleepte zilver in de wacht . De EMAS Award Ceremony is een initiatief van de Europese Commissie om de best presterende bedrijven onder het EMAS-label in de bloemetjes te zetten. Met betrekking tot het datacenter werden de nodige rapporten opgemaakt en werd een energieaudit uitgevoerd. Opvolgen en actualiseren onderzoeksprogramma VMM

meerjarig

Het lopend meerjarig onderzoeksprogramma werd verder opgevolgd. Verder werd in de schoot van CIW een OOI-overleg opgestart. VMM participeert in het onderzoeksoverleg van het beleidsdomein. Ondersteuning verlenen

Beheren huisvesting Het renovatieprogramma 2019 werd uitgevoerd met o.a. de verwijdering van de (asbest)dakbedekking kantoorgebouw Aalst, aansluiting op het warmtenet kantoorgebouw Oostende. In het kader van het Actieplan Energie-Efficiëntie 2019 werden de projecten ventilatie van het kantoorgebouw Gasthuisstraat Aalst (energiebesparing 58 MWhp) en de relighting van LAK Gent (energiebesparing 46 MWhp) goedgekeurd. De zonnepanelen van Oostende (86 MWh) en Aalst (69 MWh) werden in gebruik genomen waardoor het totaal geïnstalleerd vermogen op de kantoorgebouwen 321 kWP bedraagt met een verwachtte opbrengst van 281 MWh.

De compromis voor de verkoop van het domein Erembodegem werd voorbereid. Beheren wagenpark Het aankoopplan werd uitgevoerd met een gemiddelde ecoscore van 82 en met 0% CNG, 81% hybride plugin/elektrische wagens en 19% benzine cf. omzendbrief. Beheren personeel Een doorlopende dienstverlening inzake personeel, afgestemd op de dienstverlening van het DCPA werd verzekerd. Het gebruik van de prikklok werd afgebouwd. Boekhouding voeren De jaarrekening 2018 en de uitvoeringsrekening begroting 2018 met toelichtingen werden tijdig ingediend. De vereiste externe en interne financiële rapporteringen werden verzekerd. Het Rekenhof voerde een controle van de jaarrekening 2018 uit. Verdere uitrol e-invoicing: in 2019 bedroeg het aandeel e-facturen 83 % op jaarbasis. De upgrade van het boekhoudsysteem naar MS7 is uitgevoerd, evenals een upgrade van het maatwerk einvoicing naar SIMPL ePrior. In 2019 werd actief deelgenomen aan de werkgroepen Goedkeuringsstroom, Inventarisatie en Inkoop+voorraad van het Dienstencentrum Boekhoudkantoor DCB+. Facilitaire ondersteuning Er was doorlopende facilitaire ondersteuning. Plaatsing van koffieautomaten in Oostende en waterkoelers in Oostende, LAK Gent en Aalst. Uitvoering green deal circulaire aankopen: 2 projecten. HR Diensten verlenen In het kader van het HR-plan 2019 werden o.a. volgende initiatieven genomen: -

Opmaak Jaarrapport personeel 2018 Pilootproject Functieclassificatie terreinwerk Uitvoering HR-jaarprogramma, opmaak jaarprogramma 2019 Opmaak vormingsprogramma 2020 en uitvoering vormingsprogramma 2019 Leiderschapstraject voor diensthoofden en teamverantwoordelijken: 5 sessies, 57 deelnemers Opstart TOW 1/4/2019 Planning en evaluatie: voorbereiding instap PLOEG Vlimpers-talent Werving en selectie: 51 afgeronde aanwervingsprocedures (27 interne mobiliteit – 24 extern) waarvan 28 statutair, 23 contractueel en 1 bevorderingsprocedure,11 jobstudenten 15 stages Loopbaanbegeleiding: 10 opgestart en 11 afgerond, 30 actieve trajecten Positief aanwezigheidsbeleid: opvolging langdurig zieken en re-integratie: 19 begeleidingen, 8 hervattingen

Implementeren, beschikbaar houden en beveiligen ICT infrastructuur: -

Op schema: Uitwerking Back-up oplossing via VEEAM, activatie cloudback-up. Op schema: aankoop en implementatie nieuwe firewall Op schema: vervanging switches ikv NAC project, loopt nog door in 2020 Op schema: migratiedossier IPAM

Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij – Rapportering over uitvoering 2019

Op schema: implementatie en upgrade van achterliggende technische systemen (bv WIN server2016, Netscaler…) Op schema: softwaredeployment naar laptops WIN10 via SCCM.

Ondersteunen gebruikers inzake ICT -

Op schema: 103 meldingen via Kennisnet, Callregistratie : 3.358 calls geregistreerd waarvan 3.328 afgewerkt binnen SLA afspraken. De 30 niet binnen SLA voorwaarden zijn allen terug te brengen naar project digitale werkplek. Van de 3.358 calls kwamen er 527 automatisch via formulieren op Intranet. Kostenrationalisatie Telecom doorgevoerd : besparing op vaste en mobiele telefonie door overschakeling naar het raamcontract van de Vlaamse Overheid. Besparing bedraagt voor 2019 € 45.000.

Interne communicatie Voor de interne communicatie wordt het intranet als hoofdkanaal voortdurend geactualiseerd. In 2019 publiceerden we 186 nieuwsberichten en 5 videoboodschappen van onze AG. We hebben de rubriek ‘welzijn’ geactualiseerd. We hebben 3 infografieken gemaakt (personeelspeiling, 5 jaar EMAS en Traject 2030). We zorgden voor de communicatieve ondersteuning voor de opvolging van asbest in de Gasthuisstraat (intranetpagina, infosessie gefilmd, FAQ). 4 inspiratiesessies werden gefilmd en ter beschikking gesteld aan het personeel. We verzonden locatiegebonden mails voor BD Aalst. Wekelijks verscheen de interne VMM-nieuwsbrief. We communiceerden o.a. over de nieuwe concepten TOW (videogetuigenissen pilootproject, poster, …) en PLOEG. We volgden Heerlijk Helder op (aanmelding en opvolging doelstellingen). We organiseerden de stemming & communicatie van de ideeënwedstrijd. Het Traject 2030 werd communicatief ondersteund met een intranetrubriek, filmen & beschikbaar stellen van eerste rondgang AG, de organisatie van focusgroepen/inspiratiesessies, de inschrijvingen voor de werven, 3 nieuwsbrieven en een personeelsevent in De Werf. We organiseerden de sociale activiteiten voor het hoofdbestuur Aalst (eerste werkdag, BBQ, Sintfeestje, lokale uitstap) en werkten de krijtlijnen uit voor de sociale activiteiten van alle andere locaties en verdeelden hiervoor het budget. De sociale activiteiten werden lowbudget georganiseerd en volgens de duurzaamheidsprincipes van VMM. Opmaken begroting De begrotingsaanpassing 2019, de begrotingsopmaak 2020 en de definitieve documenten met de memorie van toelichting werden tijdig ingediend. Bij de begrotingsopmaak 2020 was er de verdere evolutie naar een prestatiebegroting met de opmaak van een beleidsen begrotingstoelichting. In afwachting van een nieuwe Vlaamse regering werden de kredieten geblokkeerd en pas op 18 oktober volledig vrijgegeven. Daarnaast werd de begroting continu opgevolgd en werden diverse herschikkingen doorgevoerd. Proces- en risicobeheer opvolgen Op het seminarie van de directieraad van 15/10/2018 werden 11 strategische risico’s geïdentificeerd dewelke bijkomende beheersmaatregelen vereisen. Omdat de afgebakende strategische risico’s geheel of deels gevat zijn door het traject “VMM 2030” werd voorgesteld om een plan van aanpak voor te bereiden zodat de impact van het traject “VMM 2030” op de strategische risico’s ///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij – Rappertering over uitvoering 2019

kan geëvalueerd worden en een actieplan kan ontwikkeld worden om de impact tot een aanvaardbaar niveau te beperken. Het plan van aanpak werd goedgekeurd op de directieraad van 02/09/2019. De vooropgestelde uitvoering volgt het stappenplan van het traject “VMM 2030”. Project

Extra project 2019 - Opmaak VMM Visie 2030 (inclusief uitgebreide stakeholderbevraging) & opstart implementatie

Maart 2019 is de oriënterende fase van Traject 2030 afgerond. Die bestond onder meer uit een omgevingsanalyse en een stakeholderbevraging. In de periode maart-november zijn de inhoudelijke keuzes voorbereid: een tweedaags directieseminarie, dat voorbereid is in schrijfgroepen, leverde een long-list van verandervoorstellen op. Die zijn gebundeld in 5 ‘werven’ waarin teams van personeelsleden scenario’s hebben uitgewerkt om anders te monitoren, terreinwerk anders te organiseren, anders toezicht te houden, anders te plannen en het data- en kenniscentrum anders te organiseren. De directie heeft in die periode een ontwerp opgesteld van nieuwe missie, visie en strategische doelstellingen. In december heeft de directie een veranderingsscenario gekozen voor de 5 thema’s van de werven en een aantal bijkomende thema’s op de agenda gezet.

Op schema

Tijdige beschikbaarheid

Eind 2019

Gerealiseerd

Extra project 2019 - EMASregistratie uitbreiden met de technische locaties AOW

De VMM is EMAS-geregistreerd voor al haar kantoorgebouwen en technische gebouwen Nieuwpoort, Schulen en Merelbeke.

Op schema

Tijdige registratie

Eind 2019

Gerealiseerd

Extra project 2019 – Uitrol TOW

TOW opgestart VMM-breed miv 1/4/2019. 31/12/2019 stopzetting prikklok.

Op schema

Tijdige uitvoering

01/04/2019

Gerealiseerd

Extra project 2019 - Uitrol coachend leiderschap

Leiderschapstraject: 5 sessies, 57 deelnemers

Op schema

Tijdige uitvoering

Eind 2019

Gerealiseerd

II.BZ Slanke overheid

Ondernemingsplan Vlaamse Milieumaatschappij – Rapportering over uitvoering 2019

4. Doelstellingen opgelegd door regeringsafspraken De burger verwacht een efficiënte en effectieve overheid. De VMM heeft de werking van haar organisatie verder geoptimaliseerd. Hierbij werd rekening gehouden met de nieuwe aanpak van Audit Vlaanderen. De VMM onderhoudt zijn risicobeheersysteem en bouwt het verder uit De VMM ontwikkelde in 2018 zijn risicobeheersysteem verder door opmaak, validatie en communicatie van een risicomanagement-beleidsdocument. Ten aanzien van de in 2017 geïdentificeerde strategische risico’s werden strategieën bepaald, desgevallend actieplannen geformuleerd en werd een aanvang genomen met de implementatie ervan. Daarnaast startte de VMM met de uitbouw van een risico-cascade, door toepassing van risicomanagement op een gemotiveerde selectie van operationele processen. Een transitietraject ‘VMM 2030’ om te evolueren naar een organisatie die vertrekt vanuit het motto “Samen met anderen maatschappelijke uitdagingen aanpakken en oplossen”, werd in 2018 opgestart. In 2019 werden in dit kader een nieuwe missie en visie, alsook nieuwe strategische doelstellingen gedefinieerd. De doorvertaling naar de operationele doelstellingen en processen krijgt in 2020 vorm. De actieplannen met beheersmaatregelen voor de huidige strategische risico’s, geheel of gedeeltelijk ondervinden invloed van de acties binnen het transitietraject ‘VMM 2030’. In overleg met Audit Vlaanderen werd afgesproken om de beheersmaatregelen voor de huidige strategische risico’s on hold te zetten en in 2020 een nieuwe strategische risicobeoordeling uit te voeren. Op basis van deze beoordeling zullen nieuwe beheersplannen worden opgemaakt of de bestaande beheersplannen voor de strategische risico’s worden geactualiseerd. Gelet op het transitietraject ‘VMM 2030’ zal de streefdatum voor de aanbevelingen van de auditopdracht 1801 017 van 28 juni 2018 voor wat betreft het strategisch risicomanagement noodzakelijkerwijze worden aangepast. Op operationeel procesniveau wordt voor het risicomanagement wel continuïteit voorzien: o.a. risicobeheer ikv EMAS, kwaliteitszorg meetnetten, detectieaudit overheidsopdrachten,…De impact van het transitietraject ‘VMM 2030’ op het niveau van operationele doelstellingen en processen wordt vanaf 2020 doorvertaald.

5. Doelstellingen m.b.t. welzijn Het Jaarlijks Actieplan Preventie en Bescherming op het Werk 2019 van de VMM bevat in uitvoering van het Globaal Preventieplan 2016-2020 de maatregelen die in 2019 genomen zouden worden ter bevordering van het welzijn en ter preventie van de psychosociale belasting veroorzaakt door het werk. De tabel hieronder bevat de stand van uitvoering van de prioritaire doelstellingen 2019: Prioritaire doelstellingen van het preventiebeleid 2019 Brandrisico, risicoanalyse en preventie Elektrische dossiers Legionellapreventie Opvolging risicoanalyse beeldschermwerk Verwijdering asbesthoudend materiaal Aalst Opvolging bedrijfsbezoeken Actualisatie richtlijnen en procedures arbeidsveiligheid en gezondheid Welzijnsinitiatieven en HR-acties psychosociale aspecten Communicatie en sensibilisering in kader van welzijn Vormingsinitiatieven inzake arbeidsveiligheid en welzijn

Stand van zaken Gerealiseerd Vertraging – wordt hernomen in 2020 Gerealiseerd, wordt jaarlijks hernomen Acties ikv ergonomie gerealiseerd, verderzetting cf. JAP 2020 Uitgevoerd. Verdere opvolging in 2020 cf. beheerplan Gerealiseerd, terreinbezoek en actieplan Woluwecollector Gerealiseerd, verderzetting in 2020 Gerealiseerd, acties worden verder gezet in 2020 Gerealiseerd Gerealiseerd

6. Doelstellingen m.b.t. diversiteit en gelijke kansen De doelstellingen m.b.t. diversiteit en gelijke kansen voor 2019 zijn opgenomen in het Diversiteitsplan 2019 van de VMM. De doelstellingen voor 2020 zijn af te leiden uit het Strategisch Gelijkekansen- en Diversiteitsplan van de Vlaamse overheid 2016-2020. Onderstaand overzicht omvat de doelstellingen m.b.t. diversiteit en gelijke kansen en hun realisatiegraad:

Diversiteitsplan VMM 2019

Realisaties 2019

50% vrouwen in middenkader 2,9% personen met een arbeidshandicap of chronische ziekte 8% personen van buitenlandse herkomst

50% 0,9%

3,87% 30/06/20191

Strategisch Gelijkekansenen Diversiteitsplan Vlaamse overheid 2016-2020 40% vrouwen in top- en middenkader 3% personen met een handicap of chronische ziekte 10% personen van buitenlandse herkomst

Cijfer van 2019 wordt in maart 2020 bekendgemaakt door de dienst Diversiteitsbeleid van de Vlaamse overheid.

7. Kerntakenplan VMM In het kader van het Regeerakkoord 2014-2019 werd aan elk beleidsdomein binnen de Vlaamse overheid gevraagd om een kerntakenplan op te maken tegen 1 januari 2015. De kerntakenplannen werden goedgekeurd door de Vlaamse Regering op 17/07/2015. De tabel hieronder bevat de stand van zaken van de voorstellen van afbouw of optimalisatie opgenomen in het goedgekeurde kerntakenplan van de VMM. Bruto VTE Totaal

Impact op VTE

VMM

309,1

14,7

Optimalisatie aangewezen

307,9

13,5

Status

Beschrijving

Monitoren en 53,1 rapporteren Luchtkwaliteit (incl. waarschuwingen bevolking overschrijdingen luchtkwaliteitsnormen)2

Gerealiseerd

In de loop van 2015 en 2016 werden de nieuwe FIDAS-toestellen in gebruik genomen. Begin 2016 is ook het nieuwe meetnet Vluchtige Organische Stoffen (VOS) opgestart met behulp van de nieuwe passieve samplers.

Monitoren afvalwater2

Gerealiseerd

Eén perceel werd via onderhandeling zonder bekendmaking wegens hoogdringendheid aan een ander labo gegund. Een openbare aanbestedingsprocedure werd opnieuw opgestart voor uitvoering in 2017.

37,9

Sinds 2016 4° kwartaal wordt de monstername van het RWZI controleprogramma uitbesteed aan een privé labo. Monitoren oppervlaktewater

Monitoren waterbodem

62,1

6,1

Vestigen, innen en 5,2 invorderen heffing kleinverbruikers (waterverontreiniging)

Deel hydromorfologie: hydromorfologische inventarisaties worden enkel nog uitgevoerd op Vlaamse waterlichamen (i.f.v. rapportering aan de EU Commissie) en in speerpunt- en aandachtsgebieden van lokale waterlichamen waar specifieke acties werden uitgevoerd.

Gerealiseerd

1,5

Niet Deel MAP: niet realiseerbaar, gelet op te realiseerbaar beperkt draagvlak voor lagere meetfrequentie MAP bij belanghebbenden (o.a. CVBB en Europese Commissie).

0,5

Gerealiseerd

Niet Niet realiseerbaar voor dit proces, maar intern realiseerbaar gecompenseerd door koppenbesparing op andere processen

Het monitoringprogramma waterbodem-triade werd met ingang van 2016 gereduceerd van 75 naar 50 meetplaatsen per jaar (nl. 300 meetplaatsen gespreid over een meetcyclus van 6 jaar i.p.v. over 4 jaar).

Besparing te realiseren inzake middelen

Vestigen, innen en 39,7 invorderen heffing grootverbruikers (waterverontreiniging en heffing grondwaterwinning)1

Gerealiseerd

De aangifte 2016 is verlopen via het aangifteloket. Uit de evaluatie blijkt dat dit loket goed werd onthaald. Via deze evaluatie zijn ook de verbetervoorstellen voor de aangifte 2017 bevraagd.

Opmaken en opvolgen 12,9 optimalisatieprogramma bovengemeentelijke saneringsinfrastructuur

Gerealiseerd

Besluit VR is aangepast en gepubliceerd. De economisch toezichthouder neemt dit proces op in zijn risicocatalogus en zal in functie hiervan het proces bij de NV Aquafin auditten zoals ook gevraagd door IF.

Bestrijden ratten, 90,9 invasieve waterplanten, exoten en zwerfvuil

6,5

Gerealiseerd

Sinds 1 januari 2016 is de vooropgezette personeelsafbouw gerealiseerd.

Vatbaar voor afbouw

1,2

Adviseren 0,5 bodemsaneringsdossiers (deel grondwater)

0,5

Gerealiseerd

De werkwijze wordt sinds de zomer 2016 toegepast.

Subsidiëren investeringswerken Polders en Wateringen3

0,5

Niet De evaluatie van de huidige aanpak van de realiseerbaar subsidiëring van Polders en Wateringen is afgerond. Een voorstel van aangepast subsidiebesluit werd uitgewerkt, maar niet weerhouden tijdens de vorige legislatuur.

Subsidiëren Polders en 0,2 Wateringen (via uitbetaling DAC's)3

0,2

Niet Er is geen akkoord met het voorstel om realiseerbaar gefaseerd in een termijn van 4 jaar de subsidiëring van DAC’s af te bouwen.

In uitvoering van de beslissing van de Vlaamse Regering moest de VMM haar personeelseffectief voor eind 2019 afbouwen met 113 personeelsleden. Om deze besparingsdoelstelling opgelegd door de Vlaamse Regering te realiseren volstond het kerntakenplan dus niet en werden bijkomende acties opgestart. Eind 2019 waren er 127 personeelsleden4 minder in dienst bij de VMM ten opzichte van 30/06/2014. De VMM heeft hiermee de opgelegde besparingsdoelstelling gerealiseerd binnen de vooropgestelde termijn.

3 4

Besparing te realiseren inzake middelen

Cf. Personeelsopvolging AgO en rapportering Voorzitterscollege werden 7 betrekkingen geneutraliseerd (voorbehouden betrekkingen + extern gefinancierde betrekkingen)