FOCUS
DE VLAAMSE ZUIVELBAROMETER FEBRUARI 2016
INHOUD 1. Ter inleiding 2. Opbrengsten en kosten
1.
TER INLEIDING
De Vlaamse zuivelbarometer is voor de eerste maal verschenen in mei 2014 en wordt viermaal per jaar gepubliceerd. De huidige zuivelbarometer geeft de resultaten weer van het laatste kwartaal van 2015 (i.e. oktober – december 2015). Ook nu blijven de conclusies ongewijzigd: de lage melkprijzen en de toegenomen kosten zorgen voor zeer slechte economische omstandigheden voor de melkveehouder.
3. Bruto saldo 4. Conclusies
www.vlaanderen.be/landbouw/studies
2 OPBRENGSTEN EN VARIABELE KOSTEN PER 100 LITER MELK Figuur 1 toont de evolutie van de opbrengsten en de variabele kosten per 100 liter melk van 2008 tot nu, per kwartaal. Sinds het laatste kwartaal van 2013 zijn de opbrengsten sterk gedaald. De voorbije 3 kwartalen zijn de opbrengsten min of meer op een stabiel niveau gebleven. Het laatste kwartaal ligt de index op 86, wat een kleine toename betekent tegenover het derde kwartaal van 2015. Dat is het gevolg van de iets hogere werkelijk uitbetaalde melkprijzen in oktober en november. De prijzen voor reforme koeien blijven constant terwijl de opbrengsten uit nuchtere kalveren licht zijn gedaald tegenover het derde kwartaal. Er is geen rekening gehouden met de steun aan melkveehouders vanuit het ketenoverleg. De variabele kosten zijn de laatste vier kwartalen dan weer nauwelijks gewijzigd en schommelen rond een index van 110. Dat toont aan dat de variabele kosten zich blijken te stabiliseren op een niveau dat hoger ligt dan het gemiddelde van de referentieperiode. Figuur 1: Opbrengsten en variabele kosten per 100 liter melk, 2008-2015
Bron: Departement Landbouw en Visserij
De gebruikte referentie staat niet noodzakelijk model voor een leefbaar inkomen. Bijgevolg kan er geenszins uitspraak worden gedaan over de leefbaarheid van de Vlaamse melkveehouderij op basis van de gebruikte indexen.
De Vlaamse zuivelbarometer – februari 2016
pagina 2 van 4
3 BRUTO SALDO PER 100 LITER MELK Figuur 2 geeft zowel het actueel als het voortschrijdend bruto saldo per 100 liter geproduceerde melk per kwartaal voor de periode 2008-2015. Het actueel bruto saldo toont per kwartaal het verschil tussen de opbrengsten en de variabele kosten per 100 liter melk en is een indicatie van de actuele economische situatie. Het voortschrijdend bruto saldo geeft aanvullend het gemiddelde bruto saldo van de laatste vier kwartalen en is, meer dan het actueel bruto saldo, een maatstaf voor de rentabiliteit in de melkveehouderij van het afgelopen jaar. De kosten blijven hoger dan tijdens de referentieperiode, terwijl de opbrengsten, ondanks de beperkte stijging in het laatste kwartaal, zeer laag zijn. Het actueel bruto saldo blijft daardoor laag en komt voor het vierde kwartaal uit op een waarde van 64. Het ligt daarmee net boven het dieptepunt van 2009. Anders ligt het bij het voortschrijdend bruto saldo. Aangezien de melkprijzen verschillende maanden na elkaar laag zijn, is de index gedaald tot 65. Dit is lager dan het laagste niveau van 2009 (69). Daarmee is het zuiveljaar 2015 het jaar met de slechtste economische omstandigheden voor de melkveehouder. Figuur 2: Actueel en voortschrijdend bruto saldo per 100 liter melk, 2008-2015
Bron: Departement Landbouw en Visserij
De gebruikte referentie staat niet noodzakelijk model voor een leefbaar inkomen. Bijgevolg kan er geenszins uitspraak worden gedaan over de leefbaarheid van de Vlaamse melkveehouderij op basis van de gebruikte indexen.
De Vlaamse zuivelbarometer – februari 2016
pagina 3 van 4
4 CONCLUSIES De kleine stijging in het actueel bruto saldo als gevolg van de iets hoger uitbetaalde melkprijs kan niet verhinderen dat het voortschrijdend bruto saldo een absoluut dieptepunt heeft bereikt. Met een waarde van 65 in het laatste kwartaal sluit 2015 af als het jaar met de laagste inkomensvorming voor de melkveehouder. In 2015 hield de melkveehouder een bruto saldo over dat minder dan twee derde van het bruto saldo bedroeg in de referentieperiode.
Van der Straeten B. & Deuninck J. (2016) De Vlaamse zuivelbarometer – Februari 2016, Departement Landbouw en Visserij, afdeling Monitoring en Studie, Brussel. Depotnummer: D/2016/3241/055.
De Vlaamse zuivelbarometer – februari 2016
pagina 4 van 4