Uitspraak beroepsinstantie OVB/2021/082
Vlaamse overheid Beroepsinstantie inzake openbaarheid van bestuur en hergebruik van overheidsinformatie Afdeling openbaarheid van bestuur Havenlaan 88, bus 20 1000 BRUSSEL T : 02 553 57 25 Mail: openbaarheid@vlaanderen.be Dossiernummer: OVB/2021/082
DE BEROEPSINSTANTIE - Afdeling openbaarheid van bestuur Bevoegdheid beroepsinstantie Bestuursdecreet van 7 december 2018, titel II, hoofdstuk 3, afdeling 6. Besluit van de Vlaamse Regering van 19 juli 2007 tot oprichting van de beroepsinstantie inzake openbaarheid van bestuur en hergebruik van overheidsinformatie. Voorafgaande procedure Op 14 januari 2021 diende xxx (hierna vermeld als: verzoeker), een verzoek in bij de gemeente Merelbeke betreffende de bij de gemeente ingediende klachten over zijn verbouwingen op het perceel gelegen aan xxx. Verzoeker wil in het kader van openbaarheid van bestuur graag inzage in de inhoud van de klachten over zijn persoon of over zijn verbouwingen die sinds begin 2020 zijn ingediend. Na een herinnering weigert de gemeente Merelbeke op 15 februari 2021 de inzage. Op 15 februari 2021 diende verzoeker beroep in bij de beroepsinstantie tegen de beslissing van de gemeente Merelbeke. Dit beroep werd geregistreerd op 15 februari 2021 Op 17 maart 2021 werd de beslissingstermijn van de beroepsinstantie, in toepassing van artikel II.50, §1, tweede lid van het Bestuursdecreet van 7 december 2018, verlengd van dertig kalenderdagen naar vijfenveertig kalenderdagen. Ontvankelijkheid van het beroep Het oorspronkelijke verzoek dateert van 14 januari 2021.
www.vlaanderen.be
De beslissing van de gemeente Merelbeke dateert van 15 februari 2021. Deze beslissing maakt geen melding van de beroepsmogelijkheid en -modaliteiten, zoals voorgeschreven in artikel II.43, §1, derde lid van het Bestuursdecreet. De beroepstermijn vangt bijgevolg pas aan vier maanden na kennisgeving van de beslissing. Het beroepschrift van verzoeker d.d. 15 februari 2021 is tijdig ingediend en wordt dan ook als ontvankelijk beschouwd. Gegrondheid van het beroep Overeenkomstig artikel II.31, eerste lid Bestuursdecreet heeft het recht op passieve openbaarheid betrekking op bestuursdocumenten. Op grond van deze bepaling is elke instantie in principe verplicht aan eenieder die erom verzoekt inzage te geven in, uitleg te verschaffen over of een afschrift te bezorgen van de gewenste bestuursdocumenten. De openbaarmaking kan slechts geweigerd worden mits toepassing wordt gemaakt van één of meerdere uitzonderingen, zoals gestipuleerd in de artikelen II.33 tot en met II.39 van voormeld decreet.
1.
Inhoud van het beroepschrift
Beroeper acht de weigering van de gemeente niet afdoende gemotiveerd en benadrukt nogmaals dat het niet de gegevens van de klagers zijn maar enkel de inhoud van de klachten die het voorwerp uitmaken van zijn verzoek zodat het ingeroepen artikel 36 van het Bestuursdecreet dan ook in casu niet van toepassing is, volgens beroeper.
2. Toelichting door de gemeente Merelbeke Na kennisname van het ingestelde beroep, bezorgt de gemeente Merelbeke de nodige info en 2 klachten aan de beroepsinstantie. De gemeente handhaaft bovendien haar standpunt zoals uiteengezet in de beslissing van 15 februari 2021.
3. Standpunt van de beroepsinstantie Uit de stukken uit het dossier blijkt dat verzoeker vooraf de klachten reeds had opgevraagd bij VENECO, het intergemeentelijk samenwerkingsverband van 21 gemeenten rond Gent, dat naar aanleiding van de ingediende klachten vaststellingen ter plaatse heeft gedaan en de uitgevoerde werken heeft gecontroleerd. Per mail van 11 januari 2021 meldde de stafmedewerker handhaving van VENECO aan verzoeker dat hij sinds zijn eerste plaatsbezoek meerdere berichten van de klager(s) had ontvangen, maar dat hij de identiteit van de klager(s) of de concrete inhoud van de klachten niet kon meedelen. De stafmedewerker verduidelijkte nog dat de bezwaren ingediend in het kader van een vergunningsaanvraag niet zonder meer kunnen worden gelijk gesteld met de klachten in het kader van (vermeende) stedenbouwkundige misdrijven. Wie bezwaar heeft tegen een concreet project, kan dit immers niet anoniem aangezien hij enig belang dient aan te tonen. Daarentegen voorziet artikel 36 van het Bestuursdecreet in een uitzondering voor wat betreft de administratieve handhaving, waardoor de klachten niet zomaar (zelfs geanonimiseerd) kunnen worden vrijgegeven. Indien verzoeker inzage wenste, raadde VENECO verzoeker aan de gemeente Merelbeke te contacteren die op haar beurt zou beslissen of de inzage in het belang van de bescherming van de
https://www.vlaanderen.be/openbaarheid-van-bestuur
uitspraak beroepsinstantie OVB/2021/082
pagina 2 van 4
persoonlijke levenssfeer of in het belang van de verdere afhandeling van het dossier al dan niet kon worden toegestaan. In haar beslissing van 15 februari 2021 citeert de gemeente Merelbeke voormeld mailbericht van 11 januari 2021 van de stafmedewerker handhaving en meldt zij dat werd beslist om VENECO in deze zaak bij te treden en de inzage om dezelfde redenen te weigeren. Artikel II.36, 9° Bestuursdecreet luidt: Als de aanvraag betrekking heeft op bestuursdocumenten die milieuinformatie bevatten, wijzen de overheidsinstanties, vermeld in artikel II.28, §1, een aanvraag tot openbaarmaking af als ze van oordeel zijn dat het belang van de openbaarheid niet opweegt tegen de bescherming van het vertrouwelijke karakter van de handelingen van een overheidsinstantie als die vertrouwelijkheid noodzakelijk is voor de uitoefening van de administratieve handhaving, een audit die in uitvoering is of de politieke besluitvorming. De memorie van toelichting bij het Bestuursdecreet zegt over deze uitzonderingsgrond dat ‘sommige taken die worden uitgevoerd in een specifieke fase van de beleidscyclus, namelijk de administratieve handhaving, bescherming behoeven. Met de term “administratieve handhaving” werd doelbewust voor een ruim begrip gekozen. Het begrip omvat niet alleen het administratief toezicht op de naleving van de milieuregelgeving, maar ook het opleggen en uitvoeren van sancties. Bovendien beperkt het begrip zich niet tot de overheidstaken die worden uitgevoerd in concrete dossiers. Ook overkoepelende beleidsvorming inzake handhaving, de uitwerking van handhavingsmethodes, het overleg met en de afstemming op acties van andere handhavingsactoren zoals parketten, federale en lokale politie en lokale administratieve handhavers, kunnen allen onder de uitzonderingsgrond vallen. Dit voor zover kan gemotiveerd worden dat geheimhouding noodzakelijk is voor een effectief of efficiënt overheidsoptreden.’ (Vlaams Parlement, Parl. St. 2018-2018, nr. 1656/1, blz.58). De vraag rijst of met de eventuele openbaarmaking van de ingediende klachten de administratieve handhaving in dit dossier in het gedrang wordt gebracht. Deze relatieve uitzonderingsgrond beschermt immers de vertrouwelijkheid van het overheidshandelen als dat noodzakelijk is voor de administratieve handhaving. In de memorie van toelichting wordt nader aangegeven dat de uitzonderingsgrond slechts van toepassing is voor zover kan gemotiveerd worden dat geheimhouding noodzakelijk is voor een effectief of efficiënt overheidsoptreden. De vraag rijst derhalve of dit in casu het geval is. Per mail van 1 april 2021 laat de stafmedewerker handhaving van VENECO weten dat op het ogenblik van het verzoek en van de beslissing van de gemeente Merelbeke op 15 februari 2021 de zaak nog lopende was. Intussen is, na meerdere plaatsbezoeken gebleken dat de klachten geen aanleiding vormden tot handhavend optreden. Het dossier is dan ook op 22 februari 2021 zonder sanctie voor verzoeker afgesloten. Ingevolge de devolutieve werking van het administratief beroep moet de beroepsinstantie rekening houden met alle informatie die bestaat op het moment van haar beslissing over het ingestelde beroep. Aangezien uit voormelde mail van VENECO blijkt dat het dossier ondertussen is afgesloten, kan dan ook geen toepassing meer worden gemaakt van artikel II. 36, 9° van het bestuursdecreet. De beroepsinstantie stelt evenwel vast dat beide klachten gegevens bevatten die de persoonlijke levenssfeer raken. De klachten bevatten niet alleen de naam en de mailadressen van de klagers maar ook gegevens waaruit de identificatie van de klagers zou kunnen worden afgeleid. Dergelijke gegevens zijn ontegensprekelijk gegevens die de persoonlijke levenssfeer raken. xxx bevestigde in zijn beroep evenwel dat de gegevens van de klagers niet het voorwerp uitmaken van zijn verzoek. Bovendien kan op basis van artikel II.45, § 2 van het Bestuursdecreet een document ook gedeeltelijk openbaar gemaakt worden als informatie waarop een uitzondering van toepassing is samen met andere informatie in een bestuursdocument opgenomen is, en het mogelijk is om de informatie die niet openbaar kan gemaakt worden, te scheiden van de andere informatie.
https://www.vlaanderen.be/openbaarheid-van-bestuur
uitspraak beroepsinstantie OVB/2021/082
pagina 3 van 4
Aangezien de vraag naar de gegevens van de klagers zich in casu niet stelt, kunnen de klachten dus overeenkomstig artikel II. 45, §2 van het bestuursdecreet openbaar worden gemaakt, mits weglating van de gegevens waaruit de identificatie van de betrokkenen kan worden afgeleid. Het betreft in casu meer bepaald: de namen, de mailadressen, de foto op pagina 3 van klacht 2, alsook de tekst vanaf de laatste alinea onderaan pagina 6 van klacht 2 beginnende met “Rekening houdende met…” tot het einde van de klacht aangezien uit die tekst de identiteit van de klagers kan worden afgeleid. Het beroepschrift dient bijgevolg als gedeeltelijk gegrond te worden beschouwd. Na beraadslaging,
BESLUIT: Het beroepschrift van xxx d.d. 15 februari 2021 tegen de beslissing van de gemeente Merelbeke dd. 15 februari 2021 wordt als ontvankelijk en gedeelelijk gegrond beschouwd. Bijgevolg dient de gemeente Merelbeke de gevraagde klachten openbaar te maken door er een afschrift van te verlenen, mits weglating van de erin vermelde namen en andere gegevens waaruit de identificatie van een natuurlijk persoon kan worden afgeleid zoals de foto op pagina 3 van klacht 2 en de tekst vanaf de laatste alinea onderaan pagina 6 van klacht 2 beginnende met “Rekening houdende met…” tot het einde van de klacht.
Geen toestemming tot hergebruik van bestuursdocumenten In zoverre dit beroep gegrond werd verklaard, geldt dat deze inwilliging van de aanvraag tot openbaarmaking GEEN toestemming inhoudt om de gevraagde bestuursdocumenten te hergebruiken, als vermeld in titel II, hoofdstuk 4 van het Bestuursdecreet van 7 december 2018 (zie artikel II.44, §3, van het Bestuursdecreet). Brussel, 2 april 2021 Voor de beroepsinstantie, afdeling openbaarheid van bestuur, Bruno ASSCHERICKX Voorzitter
https://www.vlaanderen.be/openbaarheid-van-bestuur
uitspraak beroepsinstantie OVB/2021/082
pagina 4 van 4