JAARVERSLAG 2021
VOORWOORD JAARVERSLAG 2021 2021 was een recordjaar, met een historisch hoog aantal vacatures. Werkgevers meldden meer dan 362.510 vacatures bij VDAB. Tel daar de vacatures via uitzend- en interimkantoren, studentenjobs, vacatures via interregionale uitwisseling en andere databanken bij en je komt aan een spectaculair aantal van 2.022.535. Nooit eerder ontving VDAB zoveel vacatures. Nochtans stond de arbeidsmarkt voor de coronacrisis al in brand en draaide ze begin 2021 nog met de handrem op door de nog geldende coronamaatregelen. Enkel en alleen op basis van het aantal vacatures kunnen we stellen dat de arbeidsmarkt zich stevig herpakte na de coronacrisis. Maar die cijfers hebben ook een keerzijde. Het vinden van kandidaten is een dagelijkse worsteling voor veel werkgevers.
2
Net daarom hebben we dit speerpunt opgenomen in de missie van VDAB: werkgevers perspectief op talent bieden. Dat betekent ook: hen helpen om de blik te verruimen en oog te hebben voor het potentieel van alle werkzoekenden. De dienstverlening en ondersteuning van VDAB helpen daarbij. We bieden heel wat mogelijkheden aan om mensen op te leiden op de opleidings- en werkvloer. VDAB biedt IBO’s aan, met taalondersteuning waar nodig, er zijn beroepsopleidingen met stages, er is duaal leren enzovoort. In 2021 rekenden 43.194 mensen op die manier op competentieversterking via VDAB. Uiteindelijk zorgde dit ervoor dat VDAB erin slaagde om 60,2% van de vacatures in gedeeld beheer in te vullen. 2021 werd ‘het jaar van de opleiding’: meer mensen moesten hun weg vinden naar om- en bijscholing. In 2021 heeft VDAB dan ook volop ingezet op de renovatie en productie van bestaande en nieuwe modules in het digitaal opleidingsaanbod en digitale infopakketten. We werkten piloten uit rond “hybride” leren, een evenwicht op maat tussen digitaal leren, faceto-face opleidingen en werkplekleren. Al deze inspanningen hebben duidelijk hun vruchten afgeworpen. Het online opleidingsaanbod van VDAB bleef na een spectaculaire groei in 2020, ook in 2021 aan populariteit winnen. Meer dan 60.792 mensen volgden een online opleiding bij VDAB.
2
|
VOORWOORD
VDAB groeide in 2021 in zijn rol als loopbaanregisseur. We willen er zijn voor iedereen die een loopbaan heeft. Om die verruimde opdracht te kunnen vervullen in lijn met onze VIBE ambities, rolden we een nieuw business operating model uit: het propellor model. Dat model geeft alle bemiddelaars dezelfde houvast in het klantenproces. We verschuiven onze interne capaciteit naar de eerste stappen in dat proces: inschatten, oriënteren en matchen, trajectbepaling en opvolging. Partners krijgen de belangrijke rol om gespecialiseerde dienstverlening aan te bieden. Dat deden de VDAB’ers terwijl ze hybride werkten. Stapvoets waren we daar in 2019 al naartoe aan het werken, maar de coronacrisis bracht de overgang in een stroomversnelling en toonde meteen ook de nadelen van alleen thuiswerken. In september 2021 gaf VDAB het officiële startschot voor hybride werken. We werken vanuit verschillende werkomgevingen en -locaties samen en blijven verbonden door technologie en fysieke samenkomsten.
3
Dat alles was en is nog steeds een hele uitdaging die veel vraagt van alle medewerkers. Daarom willen we hen uitdrukkelijk bedanken voor alle inspanningen. De resultaten van dit jaarverslag zijn hun verdienste en die van Luc Cortebeeck, de voorzitter van de raad van bestuur tot begin 2022. Sinds april 2022 neemt Elke Jeurissen, als eerste vrouwelijke voorzitter, het roer over van Luc: “Ik heb ja gezegd op de rol van voorzitter omdat ik vind dat de arbeidsmarkt nog veel inclusiever kan worden. Iedereen moet mee aan boord, zeker ook op de arbeidsmarkt. En daar ligt een mooie rol weggelegd voor VDAB. Dat is een ambitie die we beiden delen en we in 2022 en daarna voorop zullen stellen.”
Elke Jeurissen, voorzitter Raad van Bestuur Wim Adriaens, gedelegeerd bestuurder
3
|
VOORWOORD
2 . OVER VDAB
VDAB IN BEWEGING IN TIJDEN VAN CORONA 2021 was het tweede jaar op rij waarin corona een centrale plaats innam in het beleid en de dienstverlening van VDAB. De coronacrisis zorgde in 2020 voor een daling in de vraag naar nieuwe arbeidskrachten. Deze daling bleek van tijdelijke duur te zijn. Vanaf maart 2021 werden er opnieuw meer vacatures gemeld. In de zomer bereikte het aantal ontvangen vacatures zelfs een historisch hoogtepunt. Sindsdien is het aantal vacatures nog verder toegenomen. De noodzaak om snel en efficiënt knelpuntvacatures in te vullen, zette ons elke dag in beweging.
HET JAAR VAN DE OPLEIDING 5
RELANCEPLAN ‘ALLE HENS AAN DEK’ 2021 was ook het jaar waarin het relanceplan ‘Alle Hens aan Dek’ op kruissnelheid kwam. Met dit VESOC-akkoord tussen de Vlaamse Regering en de Vlaamse sociale partners wordt 190 miljoen euro uitgetrokken voor een krachtige, duurzame relance en transformatie van de Vlaamse arbeidsmarkt. Het ambitieuze akkoord focust op drie prioriteiten: • een opleiding- en loopbaanoffensief • een inclusieve en mensgerichte digitalisering • een strategie gericht op een duurzame tewerkstelling voor iedereen. In het relanceplan ‘Alle hens aan dek’ is een centrale rol voor VDAB weggelegd. Zo rekent de Vlaamse regering op VDAB voor een verdere uitbreiding van het (online) opleidingsaanbod.
2021 werd ‘het jaar van de opleiding’, waarin meer mensen hun weg moesten vinden naar om- en bijscholing. In 2021 heeft VDAB dan ook volop ingezet op de renovatie en productie van bestaande en nieuwe modules in het digitaal opleidingsaanbod en digitale infopakketten. We werkten piloten uit rond “hybride” leren, een evenwicht op maat tussen digitaal leren, face-to-face opleidingen en werkplekleren. Al deze inspanningen hebben duidelijk hun vruchten afgeworpen. Het online opleidingsaanbod van VDAB bleef na een spectaculaire groei in 2020, ook in 2021 aan populariteit winnen.
HYBRIDE WERKEN September 2021 werd het ‘officiële startschot’ voor hybride werken in onze organisatie. Hybride werken draait om klant resultaatgericht werken en leidinggeven op basis van vertrouwen en dialoog. We werken vanuit verschillende werkomgevingen en -locaties samen en blijven verbonden door technologie en fysieke samenkomsten. Hybride werken levert voordelen op voor onze klanten, de medewerkers én de organisatie.
7
|
OVER VDAB
VIBE: ONS MANAGEMENTPLAN WE STELLEN DRIE AMBITIES CENTRAAL: • Elk talent aan de slag, door een co-creatieve matching op maat, digitaal en op de werkvloer. • Een perspectief op talent voor elke werkgever.
2. Een perspectief op talent voor elke werkgever. In onze contacten met werkgevers gaan we, net als voor de werkzoekenden, werken op drie niveaus: ‘digital first’ met een sterke website en online ondersteuning, ‘humaan digitaal’ met ondersteuning via de Servicelijn (het gratis nummer 0800 30 700). En voor de moeilijk invulbare vacatures hebben we onze face-to-face-dienstverlening en projecten op maat. In 2021 werkten we ook een aanpak uit om digitale jobevents te organiseren als volwaardig alternatief voor fysieke jobbeurzen.
• Een loopbaanperspectief en loopbaaneigenaarschap voor elke burger.
3. Een loopbaanperspectief en loopbaaneigenaarschap voor elke burger. VDAB werkt verder aan een loopbaanplatform om iedere burger een loopbaanperspectief te kunnen bieden.
1. Elk talent aan de slag
6
In 2021 is de krapte op de arbeidsmarkt het sterkst in de sectoren die zwaar werden getroffen door corona. Met onze acties willen we de personeelstekorten in deze sectoren verlichten: • Met het actieplan zij-instroom in de zorg promoten we de opleidingen in de zorg, en breiden het aantal erkende (geïntegreerde) zorgopleidingen uit. We zetten in op het erkennen van eerder verworven competenties (EVC) in deze beroepen, zoals begeleiders in de kinderopvang. • Het actieplan Horeca kwam er op vraag van de sector en werd samen met het kabinet werk en VDAB opgemaakt. Via een brede (online) communicatiecampagne met o.a. een mobiele trailer ‘Goe volk gezocht in de horeca’ stellen we het werken in de horecasector in een positief daglicht en zorgen we voor meer instroom in de sector door werkplekleren en (mobiele) opleidingen. • Het Vlaams actieplan re-integratie (langdurig) zieken wil niet-beroepsactieven bereiken en activeren. In 2021 ontwikkelden we acties om de werking van VDAB en partners bij bedrijfsgeneeskundige diensten en de behandelende sector beter bekend te maken. VDAB startte ook een pilootproject op met de externe diensten voor preventie en bescherming op het werk om de toeleiding van arbeidsongeschikt erkende werknemers die niet terug kunnen naar hun huidige werkgever te versnellen.
7
|
OVER VDAB
REALISEREN VAN DE VIBE VIA EEN VERNIEUWD BUSINESS OPERATING MODEL. Om onze verruimde opdracht te kunnen vervullen in lijn met onze 3 VIBE ambities, werkten we in 2021 aan de uitrol van een nieuw ‘business operating mode’. Hierbij verschuiven we onze interne capaciteit naar de eerste stappen in het klantenproces: inschatten, oriënteren en matchen, trajectbepaling en opvolging. Voor intensifiërende acties doen we maximaal beroep op partners. Doorheen het hele traject dat de klant aflegt bij VDAB en partners houdt de bemiddelaar het overzicht en volgt als ‘trusted advisor’ het traject op.
VDAB - DIENSTVERLENING PERFORMANT EN KLANTGERICHT UITBOUWEN 7
Voor 2021 en volgende jaren zetten we o.a. in op volgende speerpunten om bij te dragen tot een performante dienstverlening en de realisatie van de VIBE-strategie: 1. Loopbaanregie: Een loopbaanperspectief en loopbaaneigenaarschap mogelijk maken voor elke burger. 2. Activeringsregie: Elk talent aan de slag krijgen met een co-creatieve matching op maat, digitaal én op de werkvloer. 3. Werkgeversdienstverlening: We streven naar een hoger bereik van werkgevers en een hogere invullingsgraad van vacatures door een betere en rijkere match met de talenten op de arbeidsmarkt. 4. Dataregie: Dit is een empowerend programma dat moet helpen om de drie dienstverlenende programma’s (zie boven) te realiseren. VDAB dient een datagedreven organisatie te worden door het beter verzamelen, bewerken en ontsluiten van data. 5. Performante organisatie: Dit is eveneens een ondersteunend programma t.a.v. de drie dienstverlenende programma’s, om als VDAB te blijven groeien op vlak van organisatiematuriteit en door optimaliseringstrajecten op te zetten waardoor onze medewerkers en partners maximaal klantgericht ingezet kunnen worden.
7
|
OVER VDAB
RAAD VAN BESTUUR SAMENSTELLING RAAD VAN BESTUUR IN 2021 Voorzitter: Luc Cortebeeck (sinds 15 april 2022 opgevolgd door Elke Jeurissen)
Leden die werkgevers vertegenwoordigen:
8
Bart Steukers (Agoria) Danny Van Assche (Unizo) Dirk Malfait (Verso) Gerrit De Goignies (Vlaamse Confederatie v/d Bouw) Helena Muyldermans - heeft RvB verlaten sinds april 2022 en moet nog vervangen worden (Voka) Joris Renard (Unizo) Klaas Soens (Comeos) Mia De Ridder - sinds februari 2022 vervangen door Soetkin Crabbe (Boerenbond) Paul Verschueren (Federgon) Sonja Teughels (Voka)
BEZOLDIGINGEN RAAD VAN BESTUUR Vaste vergoeding en presentiegeld De bestuurders van de extern verzelfstandigde agentschappen (EVA’s) van de Vlaamse overheid ontvangen elk jaar een vaste vergoeding en presentiegeld per vergadering waaraan ze deelnemen. Voor VDAB gaat het om een vaste vergoeding van 2.500 euro per jaar en een presentiegeld van 250 euro per vergadering. Voor de voorzitter van de Raad van Bestuur worden deze vergoedingen verdubbeld. Het presentiegeld per vergadering geldt voor maximaal vijftien vergaderingen per jaar. Als de Raad van Bestuur in één jaar meer dan vijftien vergaderingen houdt, wordt het presentiegeld vanaf de zestiende bijeenkomst gehalveerd.
Vlaamse overheid en regeringsafgevaardigden Het personeelslid van de Vlaamse overheid dat ambtshalve wordt aangewezen als bestuurder van een EVA, ontvangt geen vergoeding. De vergoeding van de regeringsafgevaardigden die toezicht uitoefenen in een EVA bestaat uit een vaste vergoeding op jaarbasis en een presentiegeld per vergadering van de Raad van Bestuur, waaraan hij of zij deelneemt.
Leden die werknemers vertegenwoordigen: Ann Vermorgen (ACV) Bart Vannetelbosch (ACV) Caroline Copers (ABVV) Caro Van der Schueren (ABVV) Dirk Schoeters (sinds januari 2022 vervangen door Mehdi Koocheki (ABVV) Gert Truyens (ACLVB) Katrien Neyt (ABVV) Lieve De Preter (ACV) Maarten Gerard (ACV) Sam Coomans (ACV)
7
|
OVER VDAB
3 . ONZE MEDEWERKERS
IN CIJFERS
Aantal medewerkers 2021
5053
Medewerkers in VTE 2021
4501,72
Aantal mannen
1397 of 27,65%
Aantal vrouwen
3656 of 72,35%
Statutair
2461
Contractueel
1630
Instructiepersoneel
962
DIVERSITEIT: INCLUSIVITEIT IN BELEID EN PRAKTIJK VDAB evolueert in de komende jaren van een diversiteitsbeleid naar een inclusief beleid voor de burger en het eigen personeelsbeleid. In 2020 stelde het Interne Overlegplatform Inclusie een overkoepelende visie en missie op voor VDAB als werkgever én VDAB als dienstverlener ter ondersteuning van de verdere uitbouw van een inclusieve organisatiestructuur.
10
>= 60j 542 10,73%
< 30j 260 5,15%
30 - 39j 1055 20,88%
50 - 59j 1681 33,27%
40 - 49j 1515 29,98%
Voor het uitwerken van deze acties werken we samen met heel wat afdelingen binnen VDAB, het Gebruikersoverleg Handicap en Arbeid, het Netwerk tegen Armoede en het Minderhedenforum Acties om het VDAB-personeelsbeleid inclusiever te maken: • In het najaar werd onderzocht of de basis leiderschapsopleiding “Start to Lead” inclusief genoeg was. • De leden van de focusgroepen volgden de opleiding Kruispuntdenken bij de Dienst Diversiteitsbeleid. Deze opleiding zorgde voor een gemeenschappelijke startbasis van de nieuwe focusgroep inclusie. • VDAB werkte mee aan een kader voor genderneutraal taalgebruik voor de Vlaamse overheid. • In 2021 vond de vijfde editie plaats van het longitudinaal onderzoek over pensioenintenties bij 50-plus VDAB’ers in samenwerking met de faculteit Psychologie en Pedagogische Wetenschappen UGent. VDAB bleef ook in 2021 de eigen expertise ter beschikking stellen door: • De Dag van de Diversiteitsverantwoordelijke bij de Dienst Diversiteitsbeleid. • De Commissie Diversiteit en Howest campus Brugge voor studenten van de richting HR.
3
|
ONZE MEDEWERKERS
VDAB INVESTEERT IN EIGEN MEDEWERKERS CORONA: IMPACT Ook in 2021 werkten nog veel VDAB’ers van thuis uit. Dit had een impact op ons personeel, maar het bracht ons ook in beweging. Onze zorg was dat elke medewerker zich goed in zijn vel voelt en er elke dag gemotiveerd voor gaat. We bouwden ook voldoende leer- en loopbaankansen in om zo meer dan ooit klaar te staan voor de toekomst.
HYBRIDE WERKEN
11
Sinds corona zijn belangrijke stappen gezet naar hybride werken. We werken waar en wanneer het onze dienstverlening en teamwerking het meest ten goede komt. We werken ook anders: de medewerker en het team zitten mee aan het stuur wanneer er beslist wordt hoe we onze doelstellingen realiseren. Bij hybride werken staat samenwerking voorop: hoe pakken we onze uitdagingen samen aan en hoe organiseren we dit? Hoe bereiken we onze resultaten op de meest efficiënte manier als team én als individu? Hoe houden we contact met elkaar? Op basis van vertrouwen en dialoog werken we samen toe naar de beste dienstverlening. Een manier van werken waarvan we geloven dat niet alleen onze klanten maar ook onze medewerkers er wel bij varen.
OLYMPUS APP Via een digitale tool ‘de Olympus App’ kunnen alle medewerkers digitaal tickets aankopen voor het openbaar vervoer voor zowel hun woon-werkverplaatsing als dienstreizen Zo zetten we als HR-afdeling een grote stap richting digitalisering en vereenvoudiging van de administratieve processen.
3
|
ONZE MEDEWERKERS
JOUW TALENT TELT Het succes van onze organisatie ligt in de eerste plaats bij gemotiveerde en goed functionerende medewerkers. Daarom vinden we het belangrijk dat elke collega zich goed ondersteund voelt, het stuur van zijn loopbaan in handen neemt en met goesting komt werken. Ook in 2021 hebben we verder ingezet op het project ‘Jouw talent telt’. We stimuleren al onze medewerkers om stil te staan bij hun loopbaan en hun toekomst. Dit realiseren we met een actief en consequent HR-beleid en een uitdagend aanbod van ontwikkel- en loopbaankansen.
LOOPBAANACTIVERING In 2020 ontwikkelden we het Loopbaanhuis om onze medewerkers te ondersteunen in hun functioneren en hun loopbaan nu en in de toekomst. Het loopbaanhuis geeft ondersteuning aan medewerkers die hun zelfkennis of zelfsturend vermogen willen vergroten, een nieuwe wending willen geven aan hun loopbaan, of door beslissingen van de organisatie moeten of willen heroriënteren. Het loopbaanhuis werkt volgens het principe ‘digital fist’ dat we ook voor onze externe klanten hanteren.
12
JOUW TALENT TELT IN EEN NOTENDOP. Met het project “Jouw Talent Telt” focussen we de komende jaren op de volgende sporen: • We verhogen de inzetbaarheid. We zetten in op loopbaanveerkracht en moedigen onze medewerkers aan om regelmatig stil te staan bij hun loopbaan en toekomst. • We versterken de aanwezigheid. Samen werken we aan een gezonde onderneming met gezonde medewerkers. • We vullen knelpuntfuncties in. We zoeken intern naar verborgen talent om onze knelpuntfuncties in te vullen en investeren in werkplekleren. • We ontwikkelen toekomstgerichte competenties. Blijven leren is belangrijk als je wil blijven meedraaien in een maatschappij die snel evolueert en waarbij ook de jobinhoud snel verandert. • We willen als VDAB een ‘inclusieve werkgever’ zijn, waar iedereen welkom is.
• In 2021 organiseerden we een eerste multi-stakeholders workshop over ‘Hoe onze medewerkers bewust maken van de evolutie van oude naar nieuwe VUCA-loopbanen’. • Het opleidingsaanbod van het loopbaanhuis kreeg een upgrade. Leidinggevenden kunnen via een vragenlijst peilen naar de vaardigheden van hun teamleden om loopbaandenken te stimuleren. De leidinggevende speelt een cruciale rol in het stimuleren van de loopbaangedachte bij de medewerkers. • In onze aanpak van loopbaanactivering streven we naar een wetenschappelijke onderbouw. VDAB neemt sinds 2021 deel aan een hoogtechnologisch breinonderzoek door Acerta en Antwerp Management School naar het aanpassingsvermogen van medewerkers. Deze inzichten zijn zinvol voor loopbaanactivering. • We bouwden ook aan het concept van een loopbaancampus om medewerkers met een functie die wijzigt of zelf verdwijnt in de toekomst, te ondersteunen of een nieuwe wending te geven aan hun loopbaan. 3
|
ONZE MEDEWERKERS
TALENTENCAMPUS VOOR KNELPUNTBEROEPEN: PREVENTIEADVISEUR Met onze Talentencampussen voor knelpuntberoepen bieden we een unieke kans voor intern talent. Collega’s krijgen de kans om ervaring en kennis op te bouwen met een ontwikkeltraject. Na de Talentencampus voor IT-profielen en projectleiders, pasten we deze succesformule toe voor onze zoektocht naar preventieadviseurs. Eind 2021 schreven 33 medewerkers zich in voor de selectieproeven van preventieadviseur.
AANWEZIGHEIDSBELEID: ONS AANBOD VOOR LEIDINGGEVENDEN • Heldere informatie over welzijn op intranet.
HET WELZIJN VAN ONZE MEDEWERKERS 13
• Supervisiesessies voor leidinggevenden over welzijn en aanwezigheid. • Een coachingaanbod om welzijnsgesprekken met medewerkers voor te bereiden. Startende leidinggevenden krijgen een workshop rond welzijn in hun “Start to lead” pakket (startersopleiding leidinggevenden). In 2021 voerden we ook de wettelijk verplichte psychosociale risicoanalyse uit. Er was een hoge respons van 75,5%.
In 2019 lanceerden we het versterkt aanwezigheidsbeleid met de ambitie “Alle VDAB’ers komen met goesting werken”.
Werken bij VDAB. Wat waarderen onze medewerkers het meeste? • Autonomie in het werk
In 2021 was het tijd voor de evaluatie van ons versterkt aanwezigheidsbeleid. We stelden vast dat leidinggevenden hun rol goed opnemen en gebruik maken van ons ondersteunend aanbod. We zien bovendien een daling in ons ziekteverzuim.
• Het werk wordt als zinvol ervaren • De mogelijkheid tot plaats- en tijdonafhankelijk werken (PTOW) • Afwisseling in het werk • Initiatief mogen nemen. Verder was er ook een hoge score bij de medewerkers voor de relatie met hun leidinggevenden. Op basis van werkpunten en feedback uit andere bevragingen en onderzoek werd het meerjarenplan psychosociaal welzijn 2022-2026 opgesteld. Met extra aandacht voor een gezonde mentale en emotionele belasting op het werk, een preventieve aanpak van psychosociale risico’s bij veranderingen en extra loopbaankansen bieden.
3
|
ONZE MEDEWERKERS
SPOOR 21 Wist je dat? Spoor 21 is de interne opleidingsdienst van VDAB. Levenslang leren staat centraal in de visie van VDAB en daarom zetten we in op een ruim aanbod aan opleidngen voor VDAB-medewerkers.
• Onze persoonlijke coaches hebben 15 medewerkers en hun leidinggevenden begeleid in een intensief toekomsttraject om prestaties van de medewerkers te verhogen.
LEERACTIVITEITEN
• Onze stress- en burnoutcoaches coachten 46 medewerkers in burn-out.
5026 personeelsleden (of 99,5%) volgde een opleidng in de brede zin van het woord en heeft de weg gevonden naar het interne leerplatform ‘Vlimpers Leren’.
• Na een coaching geven medewerkers zichzelf een hogere score op een schaal van 10 voor welbevinden (+2), voor motivatie (1,5), prestaties en relaties (0,3).
Aantal leeractiviteiten via het interne leerplatform ‘Vlimpers Leren’:
14
103.756
interne opleidingen:
7.374 dagen
externe opleidingen:
529 dagen
aantal opleidingsdagen in de eigen competentiecentra: aantal e-learnings: lesmateriaal en video’s doornemen: Aantal dagen vormingsverlof (voor medewerkers die avondonderwijs volgen)
90 dagen 63.288 17.762 keer 401,5 dagen
Persoonlijke coaching aantal trajecten:
310
aantal gesprekken:
950
actieve coaches:
40
3
|
ONZE MEDEWERKERS
LOOPBAANBEGELEIDING • We telden 46 nieuwe aanvragen voor loopbaanbegeleiding. • 26 mensen volgden interne loopbaanbegeleiding. • We organiseerden twee maal de tweedaagse opleiding ‘Mijn talent en persoonlijkheid’ gekoppeld aan een kort loopbaantraject. • 10 mensen die loopbaanbegeleiding in 2019 startten werden verder opgevolgd. • In totaal hebben we 55 mensen begeleid in een loopbaantraject.
15
LEERTRAJECT BEMIDDELAARS
LEIDERSCHAP IN BEWEGING
In 2021 doorliepen 1530 bemiddelaars een verplicht leertraject voor hun vernieuwde opdracht en hun kerntaak als bemiddelaar: VDAB moet meer burgers ondersteunen in hun loopbanen en hun zoektocht naar werk met als doel uitstroom naar duurzame tewerkstelling.
Het VDAB management omschreef hoe zij zelf leiderschap willen opnemen en hoe ze dat voor de hele organisatie zien.
Hiervoor bouwde Spoor 21 een ontwikkelingsprogramma voor bemiddelaars via een hybride leeraanpak: e-modules en online leren werden afgewisseld door teambesprekingen, een individuele fieldcoaching en een afsluitend integrerend leermoment. VDAB koos voor de Integratieve Methode Bemiddelen (IMB) en het propellermodel. IMB is voor de bemiddelaar een methodologisch kompas in zijn relatie en interactie met de klant. Hiermee kan de bemiddelaar sneller vaststellen wat er nodig is om voortgang te maken in het gesprek of in het bemiddelingsproces. Het zorgt ook voor een meer uniforme manier van werken en een gemeenschappelijke taal waardoor we maximaal op elkaar kunnen verder bouwen en de estafettestok doorgeven tussen servicelijn, clusterteams en partners. Door middel van fieldcoaching (2.927 coachings in totaal) kreeg elke bemiddelaar de kans om IMB in te oefenen in concrete gesprekken met klanten. Via het ‘propellermodel’ bieden we structuur en houvast in de thema’s die de bemiddelaar inschat. Samen met het propellermodel vormt IMB de basis voor elke bemiddelaar.
“Om VIBE 2020-2025 te realiseren en goeie vibes te creëren bij onze medewerkers ligt er wat werk op de plank. Net daarom willen we ook tijd investeren in hoe we dat werk oppakken. We geloven dat het versterken van leiderschap in onze organisatie hét verschil kan maken. De thema’s waar we vanaf 2021 extra belang aan hechten zijn: • verbindend communiceren en coachend leiden • zelforganiserende teams met gedeeld leiderschap • proactieve beheerscontrole • besluitvorming • stimuleren van loopbaandenken • leiderschap bij verandering We kozen ook hier voor blended leervormen met mogelijkheid tot opleiding, intervisie, coaching en tools om zelf mee aan de slag te gaan.
3
|
ONZE MEDEWERKERS
DIGIWIJS VDAB zet meer in op digitale tools en services voor de klant. En daarom moeten de VDABmedewerkers zelf over heel wat digitale competenties beschikken. Eind 2020 werd Digiwijs gelanceerd, een online leermodule en -test om na te gaan of VDAB’ers over een set van minimale digitale competenties beheersen. In de module werd leermateriaal aangereikt om zich voor te bereiden of te remediëren.
16
Ondertussen is 95% procent van de VDAB-medewerkers geslaagd voor de test: een mooi resultaat. Maar daar blijft het niet bij, want digitalisering evolueert razendsnel. Daarom krijgen VDAB-medewerkers permanent de kans om hun digitale competenties bij te schaven via het interne opleidingsaanbod van E-wijs.
Zo zorgen we ervoor dat ons personeel gewapend is voor de uitdagingen van de toekomst.
3
|
ONZE MEDEWERKERS
4 . ONZE WERKGEVERS
De coronacrisis zorgde in 2020 voor een daling in de vraag naar nieuwe arbeidskrachten. Deze daling bleek van tijdelijke duur te zijn. Vanaf maart 2021 werden er opnieuw meer vacatures gemeld. In de zomer bereikte het aantal ontvangen vacatures zelfs een historisch hoogtepunt. Sindsdien is het aantal vacatures nog verder toegenomen. Alle sectoren kenden in 2021 een toename van de vraag.
VACATURES IN CIJFERS In 2021 werden 362.510 vacatures rechtstreeks aan VDAB gemeld in het Normaal Economisch Circuit zonder Uitzendopdrachten (NECzU), dus niet via wervings- en selectiekantoren. Dit is 50,5% meer dan in 2020. Eind 2020 waren er globaal voor elke openstaande vacature 4,4 werkzoekenden zonder werk in bemiddeling beschikbaar. In 2021 nam deze spanningsindicator af tot 2,5. De krapte op de arbeidsmarkt is het afgelopen jaar dus sterk toegenomen. Het vervullingspercentage of aandeel vervulde vacatures (NECzU rechtstreeks aan VDAB gemeld, gedeeld beheer) is gedaald: van 67,5% in 2020 naar 60,2% in 2021.
18
VACATURES PER SECTOR De toename in het aantal ontvangen vacatures is zichtbaar in alle sectoren. Bepaalde sectoren kenden het afgelopen jaar een minder sterke toename van de vraag.
SECTOR
VERSCHIL MET 2020
Ontspanning, cultuur en sport
125,1%
Metaal
124,7%
Horeca en toerisme
113,0%
Zakelijke dienstverlening
110,3%
Vervaardiging van bouwmaterialen
104,8%
Openbare besturen
69,5%
Vervaardiging van machines en toestellen
66,8%
Overige dienstverlening
62,4%
Dranken, voeding en tabak
55,2%
Chemie, rubber en kunststof
52,3%
Transport, logistiek en post
52,3%
Energie, water en afvalverwerking
47,4%
Informatica, media en telecom
46,7%
Groot- en kleinhandel
46,3%
Onderwijs
41,6%
Hout- en meubelindustrie
39,6%
Uitzendbureaus en arbeidsbemiddeling
39,0%
Textiel, kleding en schoeisel
38,7%
Grafische nijverheid, papier en karton
29,9%
Gezondheidszorg
28,6%
Maatschappelijke dienstverlening
26,1%
Bouw
23,3%
Primaire sector
21,8%
Financiële diensten
17,6%
Vervaardiging van transportmiddelen
11,1%
Overige industrie
5,7%
Diensten aan personen
1,0%
Onbepaald
-22,5% 4
|
ONZE WERKGEVERS
VACATURES REGIONAAL BEKEKEN Het aantal rechtstreeks aan VDAB gemelde vacatures in het Normaal Economisch Circuit zonder Uitzendopdrachten is in 2021 met 50,5% toegenomen in vergelijking met een jaar eerder. Deze stijging toont zich in alle regio’s, zij het niet overal even sterk.
buiten Vlaanderen 7.457 +122,7%
19
Antwerpen 100.682 +56,2%
West-Vlaanderen 66.195 +49,7% Oost-Vlaanderen 80.696 +52,1%
Limburg 38.116 +35,9% Vlaams-Brabant 41.839 +40,7%
4
|
ONZE WERKGEVERS
5 . BEMIDDELEN: WE MAKEN DE MATCH
VDAB doet aan matchmaking tussen werkgevers en werkzoekenden.We proberen voor elke werkzoekende een geschikte vacature t vinden en voor elke vacature een geschikte kandidaat. We willen alle werkzoekenden en andere niet-actieve burgers op de arbeidsmarkt maximaal én op maat te activeren. Zo kunnen we hen duurzaam inschakelen op de arbeidsmarkt.
IN CIJFERS 2020
21
Uitstroom na 12 maanden
Instroom januari 2021 - december 2021
% uitstroom na 12 maanden
- 25 jaar
38.646
64.882
59.56%
25 tot en met 54 jaar
66.907
126.570
52.86%
55 jaar en +
4.660
15.497
30.07%
110213
206949
53.26%
Uitstroom na 12 maanden
Instroom januari 2021 - december 2021
% uitstroom na 12 maanden
- 25 jaar
39.327
61.168
64,29%
25 tot en met 54 jaar
66.301
117.346
56,50%
55 jaar en +
4.725
13.953
33,86%
110.353
192.467
57,34%
Totaal
Totaal van uitstroom elke maand gemeten voor personen twaalf maanden na hun instroom
2021
Totaal
Totaal van uitstroom elke maand gemeten voor personen twaalf maanden na hun instroom
7
|
WE ZIJN ER EEN LOOPBAAN LANG
UITSTROOM NA COMPETENTIEVERSTERKING 2020
2021
Uitstroom naar werk na 3 maanden
9.441 of 58.15%
Uitstroom naar werk na 3 maanden
12.648 of 58.15%
Aantal afgesloten opleidingsclusters
19.598
Aantal afgesloten opleidingsclusters
21.752
TEVREDENHEID OVER ONZE DIENSTVERLENING 22 Werkzoekenden tevredenheid
2020
2021
17
25
90,62 % Q1: 73,30 % Q2: 70,00 % Q3: 76,80 % Q4: 69,90 % 82,3 %
88,63 % Q1: 71,40 % Q2: 67,60 % Q3: 65,40 % Q4: 72, 20 % 85,65 %
Werkzoekenden over NCS
90,91 %
91,85 %
Werkzoekenden over persoonlijke dienstverlening
86,29 %
88,56 %
Werkzoekenden over IBO
68,65 %
44,09 %
Werkzoekenden over opleiding in CC
78,00 %
80,80 %
Werkzoekenden - Net promotor score Werkzoekenden over online tools Inschrijving Website
E-learning
7
|
WE ZIJN ER EEN LOOPBAAN LANG
Werknemers tevredenheid
2020
2021
27
34
Q1: 70,50 % Q2: 62,40 % Q3: 72,10 % Q4: 71,40 %
Q1: 70,90 % Q2: 70,60 % Q3: 60,80 % Q4: 72,20 %
Werkzoekenden en werknemers tevredenheid
2020
2021
Werkzoekenden en werknemers over e-coaching
85,94 %
89,46 %
Burger tevredenheid
2020
2021
Burger over workshops
81,23 %
89,15 %
Werkzoekenden - Net promotor score Werknemers over website
23
7
|
WE ZIJN ER EEN LOOPBAAN LANG
Bevraging tijdelijk werklozen In februari 2021 namen 5.103 tijdelijk werklozen deel aan een bevraging over tijdelijke werkloosheid en hun verwachtingen van VDAB.
DE VERSCHILLENDE DOELGROEPEN ONDER DE LOEP
Resultaten: • Ruim de helft van de deelnemers vond dat de communicatie van VDAB nuttig was en voldoende informatie biedt.
WERKNEMERS Tijdelijk werklozen tijdelijk werklozen
24
aantal gestarte competentieversterkende acties
intensief tijdelijk werkloos (3 opeenvolgende maanden 10 dagen of meer tijdelijk werkloos
504.160 unieke tijdelijke werklozen
79.973
36.374
4.732
• Ongeveer 42% van de intensief tijdelijk werklozen volgde een opleiding en deed vrijwilligerswerk of had een tijdelijk andere job tijdens de periode van tijdelijke werkloosheid. De resultaten van de bevraging gaf mee richting aan de verbetering van de aanpak naar tijdelijk werklozen.
Werknemers die tijdelijk werkloos waren door corona werden ook in 2021 vrijgesteld van de verplichting om zich in te schrijven als tijdelijk werkloze bij VDAB. Via een sociale mediacampagne en gerichte communicaties ondersteunden we tijdelijk werklozen om hun loopbaan in beweging te houden, met focus op opleidingen, tijdelijke jobs en loopbaandenken. Het vrijblijvend aanbod voor tijdelijk werklozen dat in 2020 werd ontwikkeld brachten we verder onder de aandacht en breidden we uit. De communicatie acties naar tijdelijk werklozen werd geoptimaliseerd en gepersonaliseerd. In 2021 verstuurden we 738.740 communicaties naar 453.030 unieke tijdelijk werklozen.
7
|
WE ZIJN ER EEN LOOPBAAN LANG
NIEUW AANBOD WERKZOEKENDEN MET RECENTE WERKERVARING
JONGEREN ONDER DE 25 JAAR
VDAB startte in 2021 met een nieuw aanbod ‘Bemiddeling voor werkzoekenden met recente werkervaring’ (de werknemers in opzeg ingeschreven in cat 10 en de tijdelijk werklozen ingeschreven in cat 92).
Het aandeel jongeren zonder werk daalde sterker dan het gemiddelde tegenover 2020, en volgde daarin de algemene trend van dalende werkloosheid.
Deze dienstverlening wordt uitgevoerd door onze partners. Het doel is een proactief, vrijblijvend en preventief bemiddelingsaanbod aan te bieden om zo een vlotte doorstroom naar de arbeidsmarkt te realiseren, werkloosheid te vermijden of in duur te beperken.
Jeugdwerkloosheid
2017
2018
2019
2020
2021
Werkloosheidsgraad
15,6%
14,1%
13,2%
14,32%
16.9%
Evolutie ten opzicht van vorig jaar
-6,8%
-9,3%
-5,6%
+4,6%
-17.1%
Het aanbod bestaat uit: • ontslagverwerking • inschatting afstand arbeidsmarkt en oriëntatie realistisch jobdoelwit • bemiddeling naar werk, jobhunting en sollicitatieondersteuning
25
• exploreren erkende beroepsgerichte competentieversterking of werkplekleren Sinds maart 2021 leidden we 6.569 werknemers in opzeg of verbreking toe, 635 werknemers in opzeg tekenden in. Sinds april 2021 leidden we 1.702 tijdelijk werklozen toe, waarvan 113 tijdelijk werklozen intekenden op het aanbod.
In 2021 zetten we in onze aanpak voor jongeren tot 25 jaar het Jeugdwerkplan ongewijzigd verder. In het Jeugdwerkplan, geënt op de Europese Youth Guarantee, besteden we bijzondere aandacht aan alle schoolverlaters. We benaderen hen actief om de overgang van schoolbanken naar arbeidsmarkt zo vlot mogelijk te laten verlopen. We passen onze dienstverlening en informatie aan: van jongeren die de weg naar de arbeidsmarkt zelf vinden tot jongeren die de school vroegtijdig verlaten of onderweg afhaken. Samen met ondernemingen en sectoren hebben we als doel dat deze leerlingen hun schoolloopbaan toch gekwalificeerd kunnen afronden. We blijven ook verder inzetten op het outreachend mandaat van onze jongerenconsulenten om de meest kwetsbare en moeilijk bereikbare jongeren te bereiken via andere kanalen dan de geijkte. De jongerenconsulenten bouwen ook een stevig netwerk op met lokale partners en organisaties rondom de jongere. We hernieuwden en diepten de samenwerking met onderwijskoepels GO! en KO uit in 2021. We zetten ook de warme overdracht met onderwijspartners die alternerend leren aanbieden verder: zo is de jongere meteen gekend bij VDAB wanneer deze de schoolbanken verlaat. Verder organiseerden we Train The Trainersessies voor onderwijsprofessionals (leerkrachten en begeleiders). In 2021 gingen deze sessies digitaal door. Daarnaast organiseerden we de webinar “Bereid je leerlingen voor op de arbeidsmarkt” rond Arbeidsmarktcompetenties voor leerkrachten voor 600 leerkrachten. 7
|
WE ZIJN ER EEN LOOPBAAN LANG
VERDER AANBOD VOOR JONGEREN Tweedekansleerwegen Op 1 januari 2021 werd de leertijd van SYNTRA Vlaanderen naar VDAB overgeheveld. Daardoor werd ons aanbod van werkplekleren uitgebreid met een extra maatregel, specifiek gericht op jongeren tussen 15 en 25 jaar. Jongeren combineren wekelijks één dag les met vier dagen werkplekleren bij een ondernemer. De leertijd leidt naar een onderwijskwalificatie. Voor niet alle jongeren is het haalbaar om terug naar het onderwijs te gaan: jongeren die schoolmoe zijn en klaar voor de arbeidsmarkt.. Daarom willen we ook inzetten op de expertise opgebouwd vanuit de Syntra leertijd om een beroepskwalificerend traject te ontwikkelen, waarbij de nadruk wordt gelegd op het leren op de werkvloer. In 2021 startten we met de verdere uitwerking van deze nieuwe aanpak.
26
PROJECTEN VOOR JONGEREN Lokale partnerschappen voor jongeren ESF en VDAB willen de positie van jongeren in de samenleving en op de arbeidsmarkt versterken. Dit project stimuleert in heel Vlaanderen bottom-up initiatieven die partnerschappen op lokaal niveau tot stand brengen en die de effectiviteit van de begeleiding en ondersteuning van (kwetsbare) jongeren vergroten.
Transitietrajecten voor leerlingen ESF lanceerde samen met het Departement Onderwijs en Vorming ‘Transitietrajecten voor leerlingen, in de tweede en derde graad van het beroepssecundair onderwijs die door de school geïdentificeerd worden als potentiële vroegtijdige schoolverlaters. Het project Flip the Switch met 75 trajecten biedt een aanbod aan (onderwijs)loopbaanbegeleiding en transitiebegeleiding naar de arbeidsmarkt, naar tussenstappen om een duurzame loopbaan aan te vatten, of naar een vervolgopleiding.
• (intensieve) begeleiding op maat voor kwetsbare jongeren en jongeren met nood aan persoonlijke dienstverlening • een beroepsverkennende stage om uit te zoeken of een beroep geschikt is • een werkervaringsstage voor het versterken van generieke competenties en opbouwen van werkervaring • een individuele beroepsopleiding (IBO), een opleiding op maat bij de werkgever • vacatures op maat • mail op maat • een praktijkgerichte beroepsopleiding • onderwijs-kwalificerend opleidingstrajecten (OKOT)
IMPACT VAN DE CORONACRISIS OP DE JONGEREN De coronacrisis heeft een grote impact op het welzijn van op jongeren. Beperkte sociale contacten en afstandsleren gaven ook dit jaar het mentale welbevinden van jongeren een knauw. Eenzaamheid, psychische problemen en depressie scheren hoge toppen. 1 op 5 jongeren zit niet goed in zijn vel (Bron: Eos). Voor jongeren tussen 16 en 25 zijn sociale contacten veel belangrijker dan voor andere leeftijdsgroepen. Sinds de zomer 2021 waren weer meer sociale contacten mogelijk en dat vertaalde zich weer in een hoger welzijn. Een veelbesproken thema onder schoolgaande en studerende jongeren was de leerachterstand. Voor kwetsbaardere leerlingen bleken de maatregelen om leerachterstand in 2021 tegen te gaan succesvol. De leerachterstand was groter bij de sterkere leerlingen. De jeugdwerkloosheid is niet groter geworden door corona, integendeel. De krapte op de arbeidsmarkt schept kansen, ook voor jongeren.
7
|
WE ZIJN ER EEN LOOPBAAN LANG
WERKZOEKENDEN OUDER DAN 55 JAAR ONZE AANPAK In 2021 werkten we voor 55-plussers op dezelfde manier verder als de voorbije jaren. We houden dus geen rekening met de leeftijd, maar met de afstand tot de arbeidsmarkt en uiteraard ook nog steeds met de types van beschikbaarheid. 55-plussers moeten op dezelfde manier benaderd worden als andere werkzoekenden en van het volledige aanbod van VDAB kunnen gebruik maken. De tender ‘up to date’ die in 2020 startte, werd in de loop van 2021 in enkele provincies stopgezet wegens te weinig toeleidingen en het niet verhoopte resultaat. Op het einde van 2021 startten we met de tender ‘IB+’, gericht op de langdurig werkzoekenden, maar waarvan 55-plussers een substantieel aandeel van vormen. Binnen deze tender is de werkgeversbenadering het belangrijkste onderdeel. De partnerorganisaties werken aan de actiebereidheid, bereiden de deelnemers voor op de arbeidsmarkt van vandaag en maken zo snel mogelijk gebruik van jobhunting. 55-plussers kunnen al sneller dan na 1 jaar worden toegeleid.
IN CIJFERS 27
Tussen augustus 2020 en juli 2021 stroomden 5.053 werkzoekende 55+’ers in. Daarvan stroomden er vijf maanden later 2.004 uit naar werk.
DE IMPACT VAN DE CORONACRISIS OP 55+’ERS De digitale dienstverlening en gevolge van de coronacrisis heeft een grote impact op de 55+’ers. Zowel de bemiddelingsgesprekken als over specifieke acties verliepen grotendeels digitaal. Voor een aantal minder digitaal vaardige 55-plussers vinden de gesprekken wel face-to-face plaats.
7
|
WE ZIJN ER EEN LOOPBAAN LANG
MEER DAN ÉÉN JAAR WERKZOEKEND In 2021 telden we 197.457 werkzoekenden. 70.217 van hen waren langer dan twee jaar werkzoekend.
werkloosheids duur basis
< 25 jaar
25 t/m 59 jaar
>= 60 jaar
Totaal
< 1 jaar
20.167
64.682
3.787
88.636
1 tot 2 jaar
5.606
29.467
3.531
38.604
>= 2 jaar
3.972
49.162
17.083
70.217
29.745
143.311
24.401
197.457
totaal
28
BEMIDDELINGSACTIES TAL-TENDER ACTIVERING LANGDURIG WERKZOEKENDEN
TWE-TIJDELIJKE WERKERVARING VOOR WERKZOEKENDEN (TENDER)
De tender activering langdurig werkzoekenden, kortweg TAL, startte in 2018. De laatste toewijzing gebeurde in juni 2021 en werd nadien niet verlengd. Het gaat bij deze tender steeds om werkzoekenden die langer dan één jaar werkloos waren en uitkeringsgerechtigd zijn. Met deze tender bereikten we 2.545 werkzoekenden. Voor 1.516 werkzoekenden kenden we een positief resultaat, zijnde uitstroom naar werk of een vervolgactie.
Mensen die al lang werkzoekend zijn, hebben het vaak moeilijk om hun loopbaan opnieuw te lanceren vanwege het gebrek aan recente werkervaring. Daarom ontwikkelde de Vlaamse Regering de Tijdelijke werkervaring (TWE). Via opleidingen en stages kunnen werkzoekenden zo opnieuw aansluiting vinden bij de arbeidsmarkt.
7
|
WE ZIJN ER EEN LOOPBAAN LANG
29
TOELEIDING PER PROVINCIE
Provincie
Toeleidingen 2021
Garantie 2021
% Toegeleid tov garantie 2021
Objectief 2021
% Toegeleid tov objectief 2021
Antwerpen
1.130
1.165
97,0%
1.555
72,7%
Limburg
328
311
105,5%
436
75,2%
Oost-Vlaanderen
798
1.109
72,0%
1.114
71,6%
Vlaams-Brabant
320
333
96,1%
444
72,1%
West-Vlaanderen
350
301
116,3%
400
87,5%
2.926
3.219
90,9%
3.949
74,1%
TWE Totaal Vlaanderen
7
|
WE ZIJN ER EEN LOOPBAAN LANG
TOELEIDING PER PARTNER
Penhouder
Toeleidingen 2021
Garantie 2021
% Toegeleid tov garantie 2021
Objectief 2021
% Toegeleid tov objectief 2021
Groep Intro
Antwerpen - Stad en Rand
299
269
111,2%
359
83,3%
Calder
Antwerpen - Stad en Rand
233
269
86,6%
359
64,9%
SBS
Antwerpen - Stad en Rand
310
269
115,2%
359
86,4%
WEB
Antwerpen - Kempen
127
200
63,5%
267
47,6%
Antwerpen - Regio Mechelen
159
158
100,6%
211
75,4%
BLM
Limburg Regio Maasland Genk
80
76
105,3%
123
65,0%
SBS
Limburg Regio West Zuid
244
235
103,8%
313
78,0%
Compaan
OVL Regio Gent
291
404
72,0%
405
71,9%
Compaan
OVL Meetjesland - Leiestreek
63
83
75,9%
84
75,0%
Groep Intro
OVL Waas en Dender
201
317
63,4%
320
62,8%
SBS
OVL Regio Zuid-Oost
250
305
82,0%
305
82,0%
SBS
Vlaams-Brabant Regio Leuven
114
143
79,7%
191
59,7%
Vlaams-Brabant Halle-Vilvoorde
207
190
108,9%
253
81,8%
WVL Brugge-Ooostende-Westhoek
209
188
111,2%
250
83,6%
WVL Regio Zuid en Midden
139
113
123,0%
150
92,7%
TWE Totaal Vlaanderen
2.926
3.219
90,9%
3.949
74,1%
Calder
30
Regio
Groep Intro Emino De Poort vzw
7
|
WE ZIJN ER EEN LOOPBAAN LANG
INZET WERKPLEKLEERINSTRUMENTEN Tijdens het traject tijdelijke werkervaring zetten we vooral in op de werkervaringsstage als werkplekleerinstrument. Er is in 2021 een daling van de inzet van de werkplekinstrumenten zowel bij WES, opleidingsstage BVS als IBO. Dit kan verklaard worden door de impact van de corona maatregelen waardoor het voor de partner veel moeilijker is om een stageplek te vinden. Een tweede reden kan zijn dat door langere trajecten de partners meer tijd krijgen om een stageplek te zoeken en de druk om dit ‘snel’ en adequaat te doen is verminderd wat leidt tot minder inzet.
AANTAL TRAJECTEN MET POSITIEVE UITSTROOM
31
Provincie
aantal opgestart
% gestart vs gegarandeerd
Beëindigd en gemeten
Positieve uitstroom
% positieve uitstroom
Antwerpen
1.130
97,0%
324
150
46,3%
Limburg
328
105,5%
106
35
33,0%
Oost-Vlaanderen
798
72,0%
235
106
45,1%
Vlaams-Brabant
320
96,1%
96
37
38,5%
West-Vlaanderen
350
116,3%
148
53
35,8%
2.926
90,9%
909
381
74,1%
TWE Totaal Vlaanderen
7
|
WE ZIJN ER EEN LOOPBAAN LANG
AANTAL TRAJECTEN MET UITBETAALDE WERKERVARINGSVERGOEDINGEN
32
Provincie
aantal opgestart
% gestart vs gegarandeerd
Aantal trajecten met werkervaringsvergoeding
% werkervaringsvergoeding vs opgestart
Antwerpen
1.130
97,0%
14
1,2%
Limburg
328
105,5%
11
3,4%
Oost-Vlaanderen
798
72,0%
17
2,1%
Vlaams-Brabant
320
96,1%
6
1,9%
West-Vlaanderen
350
116,3%
8
2,3%
2.926
90,9%
56
1,9%
TWE Totaal Vlaanderen
Het traject TWE bestaat er in om de klant via werkplekleren richting normaal economisch circuit te laten doorstromen. Als een klant een bepaald aantal contractdagen behaalt binnen een bepaalde referteperiode, dan krijgt de partner een werkervaringsvergoeding. Het aantal uitbetaalde vergoedingen is een indicator om te bepalen in hoeverre de partner er in slaagt om voldoende werkplekleerinstrumenten in te zetten in het traject naar werk. Ten opzichte van 2020 is het aantal uitbetaalde werkervaringsvergoedingen gedaald van 21,8% in 2020 naar 1,9% in 2021. Deze maatregel werd stopgezet in oktober 2021.
Trajecten TWE werkzoekenden afgesloten wegens inactiviteit In 2021 is 13,8% van de gestarte trajecten stopgezet omwille van inactiviteit. In 2020 was dit nog 7,5%. Het aantal trajecten afgesloten wegens inactiviteit is dus opnieuw gestegen.
Tijdelijke werkervaring en corona De impact van de coronamaatregelen bij de tender tijdelijke werkervaring heeft geleid tot een aantal technische aanpassingen in 2020. Deze bleven tot Q3 in 2021.
7
|
WE ZIJN ER EEN LOOPBAAN LANG
TWE OCMW
33
Ook OCMW’s kunnen tijdelijke werkervaringstrajecten opstarten. Leefloongerechtigden met een gebrek aan (tijdelijke) werkervaring, arbeidsattitudes en/of generieke competenties die niet onmiddellijk aan de slag kunnen in het normaal economisch circuit (NEC) komen hiervoor in aanmerking. In 2021 bedroeg het aantal opgestarte trajecten per provincie:
DE UITSTROOMCIJFERS EN DE DUURZAAMHEIDSGRAAD Een aanzienlijk percentage van de personen die een TWE-OCMW-traject hebben doorlopen, zijn duurzaam aan het werk en worden wel degelijk geactiveerd.
Eindtotaal
Provincie
Begeleidingen
Antwerpen
1.917
Limburg
235
Aantal beëindigde TWE-OCMW
19.545
17.602
14.805
Oost-Vlaanderen
882
Aan het werk als werknemer
47,11 %
60,77%
66,31%
Vlaams-Brabant
433
West-Vlaanderen
853
Waarvan duurzaam aan het werk als werknemer
74,77%
67,28%
1,69%
2,28%
65,32%
47,34%
1 maand 6 maanden 12 maanden na het einde na het einde na het einde
Aan het werk als zelfstandige Eindtotaal
4.320
Waarvan duurzaam aan het werk als zelfstandige
0,02 %
TWE-OCMW EN CORONA De impact van de de corona maatregelen was ook zichtbaar in 2021. Na de crisisperiode eind 2020 was er terug een enorme stijging van het aantal gestarte trajecten.
500 450 400 350
34
Antwerpen
300
Limburg
250
Oost-Vlaanderen Vlaams-Brabant
200
West-Vlaanderen Eindtotaal
150 100 50 0 jan
feb
mrt
apr
mei
jun
jul
aug
sep
okt
nov
dec
7
|
WE ZIJN ER EEN LOOPBAAN LANG
6 . INTENSIEVE DIENSTVERLENING
Met Intensieve Dienstverlening ondersteunen we werkzoekenden die een extra duwtje in de rug nodig hebben. Dit zijn werkzoekenden met een grote afstand tot de arbeidsmarkt die nood hebben aan gespecialiseerde acties om deze afstand te overbruggen. We bundelen onze expertise en die van onze partners om een dienstverlening op maat aan te bieden naargelang de noden van de klant.
36
GESPECIALISEERDE DIENSTVERLENING
GEMEENSCHAPSDIENST
Voor werkzoekenden met ernstige gezondheidsproblemen of een arbeidsbeperking werkt VDAB samen met gespecialiseerde partners zoals GTB en de GOB’s. GTB biedt bemiddeling, ondersteuning en versterkende acties die werkzoekenden dichter brengen bij betaald werk. De GOB’s bieden gespecialiseerd werkplekleren om in samenwerking met de werkgevers de brug te slaan naar betaald werk.
De Vlaamse regering keurde de conceptnota ‘Gemeenschapsdienst’ voor langdurig werkzoekenden goed met deze krijtlijnen:
Eind 2021 ondertekenden we een nieuwe overeenkomst met GTB: de basis voor een vernieuwde, sterke en toekomstgerichte samenwerking. Deze overeenkomst geeft juridisch vorm aan de sterke banden tussen GTB en VDAB, en stelt ons in staat om de komende jaren in te zetten op een hogere werkzaamheidsgraad van mensen met een beperking en gezondheidsproblemen. Wanneer bemiddelaars van VDAB of gespecialiseerde partners nood hebben aan ondersteuning in kader van de bemiddeling, dan kunnen zij deze ondersteuning vragen aan de Dienst Gespecialiseerde Screening van VDAB. Deze dienst biedt ondersteuning in de bemiddeling, maar voert ook screeningen uit in kader van adviezen en rechten. Werkzoekenden met een arbeidsbeperking kunnen een aanvraag indienen voor een Bijzondere Tewerkstellingsondersteunende maatregel of een advies sociale economie. Deze aanvragen worden behandeld door het Team Tewerkstellingsondersteunende maatregelen dat nauw samenwerkt met de Dienst Gespecialiseerde Screening. Wanneer stappen naar werk niet mogelijk zijn wegens te veel problemen op andere levensdomeinen, geeft de Dienst Gespecialiseerde Screening een advies welzijn.
De gemeenschapsdienst zou een nieuw instrument worden om de langdurig werkzoekenden die verder van de arbeidsmarkt staan opnieuw naar betaald werk te begeleiden en de uitvoering van maatschappelijk relevante taken voor de lokale gemeenschap te combineren met het versterken van de generieke arbeidsmarktcompetenties.
WIJK-WERKEN Voelt een werkzoekende of leefloongerechtigde zich nog niet volledig klaar voor een job? Dan is wijk-werken misschien wel de oplossing. Sinds 2018 vervangt wijk-werken het vroegere PWA-stelsel. Met wijk-werken zet Vlaanderen in op het activeren van deze werkzoekenden naar een job in het normaal economisch circuit (NEC). Wijk-werken maakt dus deel uit van een tewerkstellingstraject en een groeipad naar betaald werk.
6
|
INTENSIEVE DIENSTVERLENING
DOELGROEP VAN WIJK-WERKEN Wijk-werken is bedoeld voor werkzoekenden, ingeschreven bij VDAB, met een grote afstand tot de arbeidsmarkt. Het is een laagdrempelig activeringsinstrument voor een kwetsbare doelgroep. De werkzoekende:
WIJK-WERKEN EN CORONA
• heeft gebrek aan werkervaring of recente werkervaring; • kan niet minimaal een halftijdse professionele tijdsbesteding opnemen waardoor instroom in een andere maatregel niet mogelijk is; • kan na wijk-werken doorstromen naar een volgende stap in het traject naar werk.
DE ACTIVITEITEN BINNEN WIJK-WERKEN
37
We stelden een Vlaamse activiteitenlijst op met toegelaten klusjes binnen wijk-werken. Je kan dus niet zomaar eender wat doen op om het even welke plaats. Vooral klein tuinonderhoud, kleine herstellingswerken en hulp bij huishouden zijn populaire activiteiten binnen wijk-werken.
HOEVEEL WIJK-WERKERS EN GEBRUIKERS WAREN ER IN 2021? In 2021 telden we in totaal 5.782 wijk-werkers en 19.118 gebruikers (gemeenten, land- en tuinbouwbedrijven, OCMW’s, onderwijsinstellingen, vzw’s en niet-commerciële verenigingen)
Aantal wijk-werkers = actieve dossiers Aantal gebruikers = actieve erkenningen
2018
2019
2020
2021
7.810
7.401
6.757
5.782
24.425
21.013
19.271
19.118
Ook in 2021 was de impact van corona nog te voelen. Wie in zijn wijk-werktraject omwille van corona een negatieve impact ondervond, kon meermaals hertoegeleid worden tot wanneer de impact van corona op het traject voldoende was weggewerkt. Zo kon de klant alsnog een volwaardig wijk-werktraject doorlopen.
ACTIVERINGSTRAJECTEN In een activeringstraject krijgt de werkzoekende de kans om samen met een bemiddelaar én een begeleider uit de sector zorg/welzijn zijn problemen aan te pakken. Dit zijn trajecten waarvoor beleidsdomeinen Werk en Welzijn de handen in elkaar slaan met als doel de klant voor te bereiden op betaalde tewerkstelling. De werkzoekende tekent samen met een GTB-bemiddelaar (casemanager Werk) en een casemanager Zorg zijn eigen trajectplan uit. Tijdens het traject zetten we tegelijkertijd in op werkén zorgacties. Door gesprekken met een arts, therapeut of andere hulpverleners en het rustig opbouwen van competenties in een activeringsstage worden drempels naar betaald werk aangepakt. Dit kan zowel in het reguliere arbeidscircuit zijn als in de sociale economie.
6
|
INTENSIEVE DIENSTVERLENING
PARTNERS IN HET ACTIVERINGSTRAJECT • 97 gemandateerde Casemanagers Zorg • 6 Penhouders
ACTIVERINGSTRAJECTEN EN CORONA
• 200 werk- en zorgactoren
MOMENTOPNAME EIND 2021 • 1.596 deelnemers volgen een activeringstraject • 136 personen in de opstartfase van het activeringstraject
38
• 102 deelnemers zitten in de fase van toeleiding naar het activeringstraject
Corona was ook in 2021 voelbaar binnen een activeringstraject. Dezelfde knelpunten kwamen naar voren: uitgestelde activeringsstages, het zoeken naar manieren om contact te hebben met de klant, het digitaal werken als uitdaging…
DEZE MAATREGELEN WERDEN IN 2020 INGEZET EN VERDERGEZET IN 2021:
• 1.707 deelnemers hebben in 2021 een activeringstraject afgerond met eindadvies • Digitale start van een activeringstraject • Mogelijkheid tot een extra verlenging: een activeringstraject kan normaliter eenmalig verlengd worden met maximaal zes maanden (tot 24 maand). Er kan echter een tweede verlenging worden aangevraagd omwille van corona. Deze verlenging kent ook een maximale duurtijd van zes maanden (het traject kan tot 30 maanden duren). Dit werd in september 2021 afgebouwd. • Thuis leren: een activeringsstage van thuis uit. • Verlenging van een activeringsstage: normaal gezien kan een activeringsstage eenmalig plaatsvinden bij dezelfde werkgever. Een verlenging van de activeringsstage bij die werkgever is mogelijk als de stage omwille van corona stopgezet werd.
6
|
INTENSIEVE DIENSTVERLENING
HET PROFIEL VAN DE WERKZOEKENDE IN EEN ACTIVERINGSTRAJECT
INDIVIDUELE WERKWELZIJNSBEMIDDELING
• 59 % van de werkzoekende in een activeringstraject heeft een arbeidsbeperking • 24 % is 1 tot 2 jaar werkloos, 35% is 2 tot 5 jaar werkloos en 22% is meer dan 5 jaar werkzoekende; • 7% van de deelnemers is 55+ • 16% van de deelnemers is hooggeschoold, 41% is middengeschoold en 43% is kortgeschoold.
ARBEIDSZORG: EEN KADER EN NIEUW AANBOD 39 De verschillende vormen van arbeidszorg in de sociale economie worden omgevormd tot AMA (arbeidsmatige activiteiten). De deelname aan AMA sociale economie is gericht op een zo kort mogelijk traject, omdat de persoon geen inkomen heeft, geen rechten opbouwt in de sociale zekerheid en een uitkering of leefloon ontvangt.
Werk-welzijnsbemiddeling is een bemiddelingstraject dat kwetsbare werkzoekenden in armoede begeleidt naar een duurzame tewerkstelling. De werk-welzijnsbemiddelaar van VDAB brengt de competenties en talenten in kaart in functie van tewerkstelling, en opent ook perspectieven naar andere welzijnsdiensten. Het gaat over een gecoördineerde, integrale en gestructureerde aanpak over de verschillende levensdomeinen heen. De ervaringsdeskundigen in de armoede bieden ondersteuning en advies vanuit de eigen ervaringen uit het verleden. In 2020 startte het project ‘Versterking van de werkwelzijnsbemiddeling’ op. Het aanbod heeft tot doel om de klant te empoweren om zo de afstand tot de arbeidsmarkt te verkleinen. Sinds de opstart van het groepsaanbod in oktober 2020 en in de loop van 2021 werden in totaal 326 klanten toegeleid.
VDAB krijgt de opdracht om de doelgroep (2600 personen) te evalueren in een tijdsperiode van 2 jaar. Hiervoor werden volgende zaken ontwikkeld: • De service AMA sociale economie • De voorbereidende service AMA sociale economie • Data uitwisseling tussen VDAB en DWSE • Evaluatiesysteem in mijn loopbaan • Omzetting adviezen arbeidszorg en activerende arbeidszorg naar advies AMA sociale economie • Koppeling met het beschermingsstatuut
6
|
INTENSIEVE DIENSTVERLENING
INDIVIDUELE WERKWERKZIJNSBEGELEIDING EN CORONA Corona heeft zeker een impact gehad op de werk-welzijnsbemiddeling. We zagen een toename in welzijnsproblematieken bij de individuele begeleiding. Wat het groepsluik betreft, waren de uitdagingen vooral van logistiek aard.
BEMIDDELING GEDETINEERDEN: ‘AAN DE BAK’ 40
‘Aan de Bak’ is het bemiddelingsprogramma van VDAB voor gedetineerden. We startten hiermee in 2001 en bieden het sinds 2008 aan in alle gevangenissen in Vlaanderen en Brussel. Zo brengen we onze dienstverlening binnen de muren van de gevangenis. Werk neemt namelijk een cruciale rol in binnen het (re-)integratiebeleid van de gedetineerde. De detentieconsulenten van VDAB brengen de noden en behoeften van de gedetineerde werkzoekende in kaart in functie van werk of opleiding. Hiervoor is overleg en afstemming nodig met de verschillende actoren en partners die actief zijn binnen de gevangenis, zowel vanuit Justitie als vanuit de Hulp- en dienstverlening aan gedetineerden. Er wordt ook rekening gehouden met de voorwaarden die opgelegd worden door Justitie en de Strafuitvoeringsrechtbank. Daarnaast informeert en sensibiliseert de detentieconsulent werkgevers en partners en leggen we contacten met werkgevers in functie van het vinden van werk- en opleidingsvloeren. De detentieconsulenten leggen ook de link naar andere teams en aanbod van VDAB. Gedetineerden die in vrijheid gesteld worden of onder elektronisch toezicht staan, komen terecht in de reguliere werking van VDAB. In 2021 werd er voor 1.141 gedetineerden een intensieve bemiddeling ‘Aan de Bak’ opgestart. We registreerden in totaal 1.331 gesprekken basisdienstverlening.
AAN DE BAK EN CORONA De impact van de coronamaatregelen was ook voelbaar binnen de gevangenismuren. Gezien de specifieke context, was digitale dienstverlening bieden moeilijk. De beperkte toegang tot internet en/of telefoon was één van de grootste uitdagingen. Daarnaast waren enkele gevangenissen gedurende enkele weken in lockdown waardoor de dienstverlening belemmerd werd.
6
|
INTENSIEVE DIENSTVERLENING
RE-INTEGRATIE VAN PERSONEN MET EEN BEPERKING OF GEZONDHEIDSPROBLEEM 41 Voor werkzoekenden met een beperking of een gezondheidsprobleem is er een mindswitch van ‘arbeidsongeschikt’ naar ‘werken met een gezondheidsprobleem’. Werkbaar werk kan bijdragen tot het herstel en/of algemeen welzijn. Hoe langer iemand inactief is, hoe moeilijker het is om de stap terug naar werk te zetten. De focus ligt op de mogelijkheden van de werkzoekende in plaats van op de beperking(en). VDAB werkt samen met verschillende partners om werk voor werkzoekenden met gezondheidsproblemen mogelijk te maken: RIZIV en ziekenfondsen, FOD DG personen met een handicap, Fedris. Werkzoekenden met gezondheidsproblemen, die nood hebben aan begeleiding van VDAB of één van de partners, kunnen op vrijwillige basis instappen in een traject naar werk. Focus is betaald werk. De intensiteit van deze begeleiding verschilt naargelang de competenties, mogelijkheden bij (huidige of andere) werkgever en de vraag van de arbeidsmarkt. Vaak is werk voor deze mensen pas mogelijk na heroriëntatie en/of competentieversterking of mits een aangepaste werkomgeving of arbeidsomstandigheden.
REÏNTEGRATIE EN CORONA De impact van Corona was nog steeds aanwezig. Voor 2019 steeg de instroom jaarlijks met 10%. In 2020 merkten we voor het eerst sinds de samenwerking met RIZIV en ziekenfondsen een daling naar 3600 arbeidsongeschikte werkzoekenden. 2021 is het jaar van langzaam herstel. De coronacrisis zorgde ook voor extra aandacht voor het thema werken met gezondheidsproblemen. In 2021 maakte de Vlaams regering er een prioriteit van om langdurig zieken opnieuw aan het werk te krijgen. Het Vlaams actieplan re-integratie langdurig zieken vertrekt vanuit de ambitie om mensen met gezondheidsproblemen (mentaal en/of fysiek) ongeacht hun statuut opnieuw aan de slag te krijgen. De terugkeer naar de arbeidsmarkt wordt gestimuleerd door het inzetten op o.a. een mindswitch bij de betrokken actoren en de brede samenleving. We maken werk van een groeipad om meer arbeidsongeschikte werkzoekenden te begeleiden naar werk.
Concreet werden in 2021 4.300 trajecten gestart voor arbeidsongeschikte werkzoekenden, die een uitkering kregen omwille van ziekte, ism RIZIV en ziekenfondsen. 6
|
INTENSIEVE DIENSTVERLENING
7 . WE ZIJN ER EEN LOOPBAAN LANG
VERSTERKEN EN ONTWIKKELEN VAN LOOPBAANCOMPETENTIES Dat is en blijft ook in 2021 de inzet van de loopbaanbegeleiders en het aanbod via de loopbaancheques. Werknemers of zelfstandigen met minstens 7 jaar werkervaring hebben recht op twee loopbaancheques of een totaal van 7 uur begeleiding. De loopbaancheques kun je inzetten voor één langlopende begeleiding of voor twee korte trajecten.
43
In 2021 maakten 18.353 personen gebruik van deze dienstverlening om meer richting te geven aan hun loopbaan. Dat zijn er 600 meer dan in 2020, maar toch 30% minder dan in het topjaar 2019. Hiervoor zijn twee redenen:
1. De beslissing van de Vlaamse Regering om de werkervaring als voorwaarde voor een loopbaancheque te verhogen van 1 naar 7 jaar. 2. De coronacrisis.
Op 31 december 2021 zijn er 259 gemandateerde loopbaancentra actief die loopbaanbegeleiding aanbieden. Werknemers kunnen hierdoor op één van de 3.880 locaties in Vlaanderen terecht met hun loopbaanvragen. De tevredenheid van de Vlaamse werkenden over loopbaanbegeleiding via de loopbaancheque bedraagt 88,1%.
7
|
WE ZIJN ER EEN LOOPBAAN LANG
SECTOREN De gebruikers van loopbaancheque komen vooral uit de tertiaire en quartaire sectoren. We zien ook een stijging bij de zelfstandigen in hoofdberoep: hun aandeel stijgt van 6,2% in 2013 naar 9,3% in 2021. Deze grafiek geeft de negatieve en positieve percentages in verschil tussen werkelijk en verwacht gebruik van loopbaancheque na benchmarking met de actieve bevolking weer voor 2020 (Bronnen: DIMONA en Departement WSE, Steunpunt-werk).
Financiële diensten (t) Overige industrie (s) Energie-, water- en afvalbeheer (s)
44
Grafische industrie, papier en karton (s) Zakelijke diensten (t) Gezondheidszorg (q) Hotels, restaurants en toerisme (t) Textiel, kleding en schoeisel (s) Chemie, rubber en kunststoffen (s) Hout- en meubelindustrie (s) Vervoer, logistiek en postdiensten (t) Vervaardiging van transportmiddelen (s) Bouwnijverheid (en) Primaire sector (p) -80%
-60%
-40%
-20%
0%
20%
40%
7
|
60%
80%
WE ZIJN ER EEN LOOPBAAN LANG
45
CORONA
DIGITAAL WERKNEMERSLOKET
De drie meest voorkomende loopbaanvragen zijn jobdoelwit, arbeidsmarktverkenning en werkbaar werk.
VDAB ontving in 2021 1.102 aanvragen via het digitaal werknemersloket. Dit is een daling van ongeveer 10% t.o.v. van 2020.
Tijdens de lockdown pasten heel wat loopbaancentra hun aanbod aan. Opvallend was de fenomenale stijging van de uren e-coaching. Toch blijft de voorkeur voor face-to-face contacten in de begeleiding. In 2021 verliepen 90% van de gesprekken loopbaanbegeleiding face-to-face, met toepassing van de geldende corona maatregelen.
Werknemers met loopbaanvragen krijgen via dit kanaal kwaliteitsvolle informatie zoals tips en advies over opleidingen, solliciteren, vacatures... Bij dit loket kan de burger terecht met praktische vragen over de werking van de loopbaancheque en daarnaast ook met de vraag: “Is loopbaanbegeleiding iets voor mij?”
Loopbaanbegeleiding via e-coaching verloopt in de meeste gevallen volledig online. Een mix van face-to-face en online begeleidingen komt weinig voor.
Net zoals bij de aanvragen naar loopbaancheques is de impact van de corona-crisis voelbaar in het aantal aanvragen.
Tijdens de corona periode waren 12,3% van de loopbaancheque gebruikers minstens één dag tijdelijk werkloos. Ongeveer 8,5% was minstens één dag tijdelijk werkloos in de maand van opstart van hun loopbaanbegeleiding.
De verhouding videogesprekken versus antwoorden via e-mail en chat ligt in 2021 op 55/45 i.p.v. 50/50 in 2020 en 40/60 in 2019. Mensen boeken meer een videogesprek in dan voor de corona-crisis. Werknemers met nood aan meer verdieping verwijzen we voor loopbaanbegeleiding door naar de verschillende loopbaancentra.
7
|
WE ZIJN ER EEN LOOPBAAN LANG
8 . WERKPLEKLEREN & OPLEIDINGEN
WERKPLEKLEREN ALS OPSTAP NAAR WERK Werkplekleren is een verzamelnaam voor competentieversterkende acties in een bedrijf. De bedrijfscontext maakt de verworven competenties relevanter en efficiënter, en verhoogt de uitstroom van werkzoekenden. In 2021 werd de organisatie van werkplekleren sterk beïnvloed door de coronamaatregelen. Voor (veel langdurig) werkzoekenden is werkplekleren een hefboom om de weg (terug) te vinden naar de arbeidsmarkt. Naast de gewone mogelijkheden voor opleidingen en stages, bestaan er ook specifieke maatregelen om langdurig werkzoekenden kansen te geven op werkplekleren: • Intensief werkplekleren is gericht op het activeren van werkzoekenden die in staat zijn tot betaald werk, maar (nog) niet de juiste generieke competenties en/of arbeidsattitudes hebben. Ze zijn onvoldoende zelfredzaam.
47
• Ook IBO is als activerings- en opleidingsinstrument inzetbaar. Zeker om de competentiekloof te dichten. De competentiekloof is het verschil tussen wat de kandidaat nu al kan en wat hij of zij moet kunnen om een bepaalde job uit te voeren. Met een IBO bieden we een opleiding op maat op de werkvloer aan. Na de IBO is de competentiekloof gedicht en neemt de werkgever de cursist aan. Voor een IBO is een activeringsstage, beroepsverkennende stage, werkervaringsstage, opleidingsstage en/of beroepsinlevingsstage (BIS) mogelijk. Een IBO-plus is dan weer bedoeld om kwetsbare werkzoekenden meer kansen te geven bij een vacature. Kwetsbare werkzoekenden definiëren we als werkzoekenden jonger dan 25 jaar vanaf de 13de maand werkloosheid en werkzoekenden ouder dan 25 jaar vanaf de 25ste maand werkloosheid. Ook personen met een indicatie van arbeidshandicap komen in aanmerking voor IBO-plus. De IBO-plus duurt maximum 52 weken in plaats van 26 weken en is volledig gratis voor de werkgever. • Anderstalige klanten kunnen dan weer rekenen op taalcoaching op de werkvloer tijdens hun IBO. Dat heet een IBO-T. De werkgever en de anderstalige klanten kunnen aangeven dat de communicatie op de werkvloer niet vlot verloopt. Dan biedt VDAB (of een partner) de nodige ondersteuning, op maat van de job en de werkvloer. De taalcoach gaat aan de slag met de anderstalige klant én zijn of haar collega’s.
WERKPLEKLEREN IN CIJFERS
Werkplekleervorm
Aantal gestart
IBO (gewone zonder IBO-plus)
9.429
IBO-plus
1.010
Beroepsverkennende stage
3.232
Werkervaringsstage
2.214
Opleidingsstage
21.371
Extra Opleidingsstage
43
BIS: Beroepsinlevingsstage
1.476
Gespecialiseerde beroepsverkennende stage
3.604
Activeringsstage (incl type C) Totaal
815 43.194
bron: Microstrategy
71,11% van de cursisten was aan het werk drie maanden na het einde van een opleidingscluster met werkplekleren. De uitstroom van cursisten zonder werkplekleren in hun traject bedroeg 55,68%. Een reden te meer om werkplekleren frequent en flexibel in te zetten.
8
|
WERKPLEKLEREN & OPLEIDING
CURSISTEN IN OPLEIDING Werkzoekenden die hun competenties willen opfrissen of professioneel een nieuwe weg willen inslaan, kunnen een opleiding volgen. Dit kan bij VDAB, in samenwerking tussen VDAB en partners, of bij erkende partners van VDAB. De cijfers hieronder hebben betrekking op elk van deze opleidingen. Het gaat zowel om oriënterende opleidingen en beroepsgerichte opleidingen als om opleidingen met focus op generieke competenties. 28.106 unieke cursisten beëindigden in 2021 samen 39.081 opleidingen, exclusief online opleidingen.
Aantal beëindigde opleidingen
Unieke cursisten
Bouw en hout
3.571
2.567
Business support, retail en ICT
5.228
4.544
Diensten aan personen en bedrijven
2.880
2.576
Industrie
4.411
2.996
Transport en logistiek
6.945
4.001
Zorg en onderwijs
9.072
7.996
39.081
28.106
Beroepencluster
Soort actie
48
TWE Totaal Vlaanderen
Drie maanden na het einde van een opleidingscluster meten we de uitstroom naar werk.
8
|
WERKPLEKLEREN & OPLEIDING
UITSTROOM PER CLUSTER MET AANTAL OPLEIDINGSTRAJECTEN PER CLUSTER
INFRASTRUCTUUR VDAB biedt scholen de mogelijkheid om praktijklessen te geven in de opleidingscentra.
beroepencluster_ hoofdopleiding
49
Scholen kunnen hiervoor gratis gebruikmaken van de opleidingsinfrastructuur en dit maximaal tien dagen per leerling. In het schooljaar 2020-2021 gebruikten de scholen de VDAB-opleidingsinfrastructuur in totaal voor:
Aantal opledinigsclusters
Uitstroom naar werk na 3 maanden
Bouw en hout
1.798
61,79%
Business support, retail en ICT
3.748
57,55%
Diensten aan personen en bedrijven
2.097
63,95%
Industrie
1.844
66,59%
• De derde leerjaren van de derde graad BSO
Transport en logistiek
3.356
61,03%
• Opleidingen Secundair-na-secundair van het TSO
Zorg en onderwijs
4.189
69,90%
• De ABO/integratiefase (OV3)
Algemene arbeidsmarktcompetenties
4.298
38,34%
• De vijfde leerjaren OV3 van het Buitengewoon Secundair Onderwijs
388
42,27%
21.718
58,13%
Doelgroepspecifieke ontwikkeltrajecten Eindtotaal
• 1.224 opleidingsacties • 34.279 opleidingsuren Het aanbod staat open voor leerlingen in: • Het tweede leerjaar van de derde graad BSO/TSO • De derde graad BSO/TSO duaal
• De leerlingen DBSO en leertijd
81% is tevreden over onze opleidingen. Een mooie score, maar we leggen de lat hoog en stellen onze doelstelling op 85%.
8
|
WERKPLEKLEREN & OPLEIDING
ERKENNING VAN (VERWORVEN) COMPETENTIES Heel wat mensen op de arbeidsmarkt beschikken over de competenties voor de uitoefening van een beroep, zonder dat ze deze kunnen bewijzen aan de hand van een wettelijk certificaat. Ze deden deze bijvoorbeeld op tijdens een stage of een opleiding, op de werkvloer, als vrijwilliger of uit liefhebberij. Maar omdat ze hun vaardigheden niet officiëel kunnen bewijzen, dreigen ze kansen op de arbeidsmarkt te missen. Via een EVC-traject kunnen ze een wettelijk certificaat behalen dat dezelfde waarde heeft als hetgeen behaald wordt na een officiële opleiding. Zo moeten ze niet opnieuw via een lange opleiding passeren om dit aan te tonen. Een EVC-traject bestaat uit 2 grote fases: • Herkennen (begeleiden en documenteren)
50
HERKENNING VAN VERWORVEN COMPETENTIES Bij VDAB schenken we veel aandacht aan de erkenning van verworven competenties: • de klant kan zijn eigen competenties scoren en dus zichtbaar maken • ook op vraag van de burger kan een derde (werkgever, opleider, enz.) competenties scoren voor de burger. Vooraleer je competenties kan erkennen, moet je ze ook herkennen. Daarvoor stelt VDAB Competent 2.0 ter beschikking. Dat is een databank met één uniforme competentietaal, voor het profiel van de werkzoekende, het jobdoelwit, de opleiding en de vacatures.
• Erkennen (beoordeling en certificering) In 2021 kon je voor volgende beroepen een EVC-traject volgen en zo je competenties laten erkennen. • Heftruckchauffeur • Reachtruckchauffeur • Uitbener-uitsnijder • Kinderbegeleider baby’s en peuters • Kinderbegeleider schoolgaande kinderen • Onderhoudsmecanicien personenwagen en lichte bedrijfsvoertuigen • Gids Elk jaar komen er een 10-tal beroepen bij waarvoor je een EVC-traject kan doorlopen. Deze lijst komt tot stand in overleg met onderwijs- en opleidingsaanbieders, de sectoren, bedrijven en verschillende strategische adviesraden In 2021 werden er vanuit VDAB 480 trajecten opgestart.
8
|
WERKPLEKLEREN & OPLEIDING
51
ASSESSMENTS: DE KAAP VAN 4000 CERTIFICATEN IS BEHAALD EN OVERSCHREDEN
ONLINE LEREN Online leren: onbeperkt en overal. • 60.792 unieke cursisten
Vaak vraagt de werkgever een bevestiging van beroepsbekwaamheid en kennis voordat je een beroep mag uitoefenen. Deze vraag komt er vanuit de wetgevingen (ARAB, Vlaamse milieuwetgeving, Europese wetgeving), maar ook vanuit bepaalde bedrijven en sectoren. VDAB richt daarom assessments in waarmee je een certificaat kan behalen. De assessments zijn afgestemd op de certificaatsvereisten en dikwijls gebeurt er ook een audit via externe organisaties op de kwaliteitsborging en procedures. Op dit ogenblikt kan je bij VDAB meer dan 40 certificaten behalen. Er zijn in 2021 4.328 certificaten uitgereikt. Onder assessments verstaan we alle wettelijke en sectorale certificaten die je via VDAB kan behalen.
• 180.001 gestarte online opleidingen • 1679 online workshops • 14239 deelnemers aan online workshops • 29 nieuwe online cursussen • 92 online cursussen werden gerenoveerd en 52 werden geüpdatet • 51 aangekochte online cursustitels • 39 webinars (intern en extern) met 22.404 deelnemers • 8543 deelnemers aan webinars • 22.512 inschrijvingen voor de DIP’s of digitale infopakketten om de klanten via digitale weg gericht te informeren over beroepen en jobdomeinen.
VDAB vernieuwt voortdurend het online aanbod en biedt momenteel ongeveer 300 cursussen aan. 8
|
WERKPLEKLEREN & OPLEIDING
MOBIELE OPLEIDINGEN GEEN NEDERLANDS, GEEN NOOD • 28.164 klanten met een taalachterstand ingestroomd • 75,8% van die klanten had nood aan persoonlijke dienstverlening • 38% uitstroom naar werk, gemeten na zes maanden.
Samen met de lokale besturen, partners, sectoren en het onderwijs, organiseert VDAB mobiele opleidingen. De opleiding vindt dan niet plaats in een ‘vaste’ opleidingslocatie van VDAB, maar organiseren we flexibel ter plekke. VDAB organiseert dit soort mobiele opleidingen regelmatig voor meerdere bedrijven of voor één bedrijf, waarbij we maatgericht kunnen inspelen op de noden van het bedrijf.
Nederlands is een competentie en die bekijken we in functie van het specifieke jobdoelwit. Het kan dus perfect dat iemand zonder kennis van het Nederlands via directe bemiddeling aan de slag gaat. Bij bepaalde knelpuntberoepen is er zo’n grote vraag dat het Nederlands niet als een voorwaarde gezien wordt. Daarom krijgen de anderstalige werkzoekenden een traject en bemiddeling op maat. Afhankelijk van de afstand tot de arbeidsmarkt, elders verworven competenties en/of beroepservaring zijn er verschillende trajecten mogelijk:
52
• een snelle bemiddeling naar werk • een geïntegreerd traject met verschillende onderdelen die we inhoudelijk op elkaar afstemmen; • een lineair traject, waarbij de verschillende onderdelen elkaar opvolgen. De laatste twee trajecten kunnen o.a. de volgende componenten omvatten, zoals een basisopleiding NT2 (bij een CBE of CVO), een sectorspecifieke NT2-opleiding (uitgevoerd door partners van VDAB), een beroepsopleiding (VDAB en partners) al dan niet gecombineerd met taalcoaching op de opleidingsvloer (Nederlands op de opleidingsvloer) en werkplekleren (opleidingsstage of IBO al dan niet gecombineerd met taalcoaching). Ook de anderstalige werknemer kan op ondersteuning op de werkvloer rekenen. VDAB en partners bieden hiervoor taalcoaching op de werkvloer aan (job- en taalcoaching en Nederlands op de Werkvloer). Verder stemt VDAB zijn begeleidingsaanbod af op de klantengroep, vaak in samenwerking met zijn partners. De tenders diplomagelijkschakeling, loopbaanoriëntatie voor anderstaligen, jobhunting voor hooggeschoolde anderstaligen en mentoring naar werk voor anderstaligen zijn daar een voorbeeld van, naast de samenwerking met AgII (Agentschap Inwerking en Inburgering) en met Fedasil.
8
|
WERKPLEKLEREN & OPLEIDING
ONDERWIJSKWALIFICERENDE OPLEIDINGSTRAJECTEN In 2021 hebben 6.315 unieke cursisten een onderwijskwalificerend opleidingstraject (OKOT) gestart. In een onderwijskwalificerend traject met een VDAB-opleidingscontract verwerven werkzoekenden de competenties om een knelpuntberoep uit te oefenen én behalen ze een diploma of certificaat, telkens met het oog op duurzame tewerkstelling. Een OKOT met VDAB kan volledig doorgaan bij een onderwijsinstelling of ‘mixed’ zijn. In het tweede geval geven VDAB, een onderwijsinstelling en eventueel een bijkomende partner elk een deel van de opleiding.
53
Type onderwijskwalificerend traject
Aantal cursisten in 2021
Diploma secundair Hoger beroepsonderwijs of graduaat
752 3.301
Master
76
Professionele bachelor
2.111
Se-n-se Eindtotaal
DE IMPACT VAN CORONA OP WERKPLEKLEREN EN OPLEIDEN IN 2021
84 58,13%
Van de cursisten die hun opleiding positief beëindigden (uitgevoerd en geslaagd of stopzetting wegens tewerkstelling) was 81,44% na drie maanden aan het werk.
Ook in 2021 had corona een impact op werkplekleren en opleidingen. Het aantal gestarte contracten voor IBO daalde met 12%. De cluster ‘Diensten aan personen en bedrijven’ werd het hardst getroffen, met daarin de horecaberoepen, de kappers en schoonmakers. Het aandeel stopzettingen wegens overmacht loopt op tot 35% in deze cluster daalde het aantal gestarte contracten met 27%. De uitstroom naar werk, gemeten zes maand na het einde van de IBO, daalt in de corona maanden maar blijft met 87% een goed resultaat vertonen.
8
|
WERKPLEKLEREN & OPLEIDING
9 . ALTIJD OPEN VOOR WERK
DIGITALE BEREIKBAARHEID • 44.070.929 bezoeken in 2021 • 12.0742 bezoeken per dag • 52% bezocht de website mobiel: 50% via smartphone en 2% via tablet • 48% bezocht de website via desktop
ONZE FACE-TO-FACE BEREIKBAARHEID BEURZEN EN EVENTS IN CIJFERS Events zijn een belangrijk kanaal voor VDAB. Tijdens jobdates en jobbeurzen zien onze klanten VDAB op een andere manier. En wij komen in contact met nieuwe klanten en bouwen bestaande relaties verder uit. De organisatie van vele events doen we zelf, maar we nemen ook deel aan externe events als partner of standhouder. Sinds 2021 heeft VDAB als opdracht om de 4 miljoen Vlamingen te bereiken. Daarom stemmen we ons aanbod af op de noden en behoeften van nieuwe klantgroepen. Hybride events, een combinatie van fysieke en digitale events, worden waarschijnlijk de toekomst. Sinds het voorjaar van 2021 werken we via ‘Meeple’, een digitaal platform om online (job)events te organiseren. Tijdens corona hebben we hier veelvuldig gebruik van gemaakt om onze klanten te bereiken. We merken helaas heel wat drempels op vlak van toegankelijkheid (hardware, internetverbinding, …) als digitale vaardigheden en mediawijsheid.
55 Jobmatching events
Netwerking events
Info events
Totaal
172
59
451
682
Brussel
1
0
5
6
Limburg
156
2
18
230
Oost-Vlaanderen
185
27
49
207
Vlaams-Brabant
183
16
30
229
West-Vlaanderen
111
9
51
171
808
113
604
1525
Antwerpen
Totaal
9
|
ALTIJD OPEN VOOR WERK
Aantal bereikte werkzoekenden
Aantal bereikte werkgevers
Aantal bereikte partners
37069
795
210
Brussel
131
0
0
Limburg
1534
145
5
Oost-Vlaanderen
3893
1596
18
Vlaams-Brabant
5565
700
75
West-Vlaanderen
1811
2003
111
50003
5239
419
Antwerpen
Totaal
56
VESTIGINGSOPTIMALISATIE Ook in 2021 blijft covid onze manier van werken beïnvloeden. We hebben in 2020 al heel wat ervaring opgedaan, waardoor we sneller en efficiënter kunnen inspelen op de wijzigende veiligheidsmaatregelen. We blijven inzetten op een corona veilige werkomgeving. Alle gebouwen worden goed verlucht om het risico op besmetting te beperken.
ENERGIEVERBRUIK Om het energieverbruik zo goed mogelijk onder controle te houden was het iedere dag dikke truiendag: de temperatuur werd 1,5 graden lager gezet. In 2021 werd 47,7% minder elektriciteit verbruikt t.o.v. het referentiejaar 2005. Dit is een lichte stijging met 1,4% t.o.v. 2020. Maar in dat jaar was VDAB gedurende 3 maanden volledig gesloten. Het gasverbruik daalde t.o.v. het verbruik van 2005 met 36,2%. Door de corona verluchtingsmaatregelen is er een stijging t.o.v. 2020 met 4,8%.
TELEWERKEN Om de thuiswerkplek ergonomischer in te richten kunnen alle medewerkers een groot scherm en ergonomische stoel ontlenen bij VDAB.
HYBRIDE WERKEN Het hybride werken krijgt steeds meer vorm. We landen bij een vijfhoek waar we bij de keuze van onze werkplek steeds vertrekken vanuit de klant; maar ook de resultaten, het team, het welzijn en de infrastructuur zijn belangrijke factoren in deze keuze.
9
|
ALTIJD OPEN VOOR WERK
DUURZAME INRICHTING Eind 2019 trad VDAB toe tot het raamcontract ‘refurbished meubilair’ van het Facilitair Bedrijf. Daarbij wordt meubilair zoveel mogelijk hergebruikt of worden goede onderdelen gerecupereerd om andere meubels te maken zoals zitbanken, poefjes, tafels… Ook in 2021 bleven we hierop inzetten bij de (her)inrichting van onze gebouwen van o.a. Genk, Fabriek Logistiek…. Zo besparen we maar liefst 23.639 kg CO2. Er werden ook meer dan 500 tweedehands/refurbished bureaustoelen aangekocht en ter beschikking gesteld aan het personeel voor hun thuiswerkplek. Hierdoor werd 114.600 kg CO2 vermeden voor de aankoop van nieuwe bureaustoelen.
DUURZAME KUNST 57
Begin 2020 gingen we in zee met vzw KunstBaan. KunstBaan maakt van kunst een springplank naar sociale inclusie van volwassenen met een verstandelijke beperking en realiseert dit in een context van maatschappelijk verantwoord ondernemerschap. Ook in 2021 loopt dit traject verder in Mechelen, Roeselare en de Centrale Diensten.
NABIJHEIDSSTRATEGIE VDAB heeft de ambitie om op termijn vijf mastercampussen te voorzien in Vlaanderen en één stadscampus in Brussel. Dit kadert in de nabijheidsstrategie en de vastgoedvisie. Door een aanbod van contactpunten en mobiele opleidingen zorgen we voor een goede spreiding en nabijheid voor onze klanten. Via het model van de mastercampussen kunnen we het aanbod verbreden, de samenwerking faciliteren, innovatieve leeromgevingen creëren en het welzijn bevorderen. De ruimte in de mastercampus voor opleidingen van werkzoekenden zal gedeeld worden met partners die opleidingen organiseren voor werknemers, leerlingen en studenten, leerkrachten, bedrijven, sectoren en kennisinstellingen.
VASTGOEDPLAN VDAB werkt aan een duurzame vastgoedvisie. In 2021 wordt deze visie vertaald in een plan van aanpak tegen 2040 voor duurzaam vastgoed dat de arbeidsmarkt ondersteunt. Vanuit deze lange termijnvisie wordt de conditie van onze gebouwen in kaart gebracht en een Stay, Stretch or Leave visie bepaald die aangeeft welke werken we in onze sites moeten uitvoeren in functie van de hoge duurzaamheidseisen.
SAMENWERKING MET PARTNERS VDAB heeft ook een strategische visie over de samenwerking met partners in onze gebouwen. Hierin wordt duidelijk gemaakt wat VDAB van de partner verwacht en wat de partners van VDAB kunnen verwachten. Het exploitatiemodel voor de mastercampussen en regionale vestigingen wordt in 2022 verder uitgewerkt met een servicecatalogus en een huishoudelijk reglement.
9
|
ALTIJD OPEN VOOR WERK
NIEUWE VASTGOED- EN BOUWDOSSIERS In 2021 zijn de nieuwbouwsites van Aalst, Waregem en Diest volledig operationeel gegaan. De VDAB medewerkers kunnen hierin ten volle genieten van de inrichting volgens het principe Activity Based Working.
58
De site LTEC - Fabriek Logistiek in Zwijnaarde werd in december 2021 in gebruik genomen. Hierdoor beschikt VDAB Oost Vlaanderen over een nieuw, duurzaam en state of the art site.
LOGISTIEK OPLEIDINGSCENTRUM Terzelfdertijd is de aanzet gegeven voor diverse bouwprojecten in Diest, Temse, Roeselare, Kortrijk, Antwerpen en de stadscampus Brussel.
9
|
ALTIJD OPEN VOOR WERK
10
|
10 . ONS CONTROLEEN VRIJSTELLINGENBELEID
60
HET CONTROLEBELEID Sinds 2016 is VDAB bevoegd voor de opvolging en controle van de beschikbaarheid van werkzoekenden. De controledienst werkt als onafhankelijke dienst bij VDAB en vormt het sluitstuk binnen het bemiddelingsproces. In dossiers waar de bemiddelaar vaststelt dat de klant niet bereikt kan worden, waar niet voldoende inspanningen naar werk zijn of waar de klant niet ingaat op een passend aanbod, wordt het dossier overgemaakt aan de controledienst. Deze stelt dan een onafhankelijk onderzoek in. Als de vaststellingen van de bemiddelaar bevestigd worden, kan dit leiden tot een sanctie. Wanneer een werkzoekende niet komt opdagen, een actie of opdracht weigert of niet meewerkt aan voorgestelde acties, stuurt de bemiddelaar het dossier van de werkzoekenden door naar de controledienst. Ook als de werkzoekende zelf niet actief naar werk zoekt en dit wel van hem of haar verwacht wordt, verwittigt de bemiddelaar de controledienst. Dit proces noemen we transmissie. De controledienst onderzoekt elk dossier en beslist over een eventuele sanctie.
De controledienst ontving in 2021 22.202 dossiers uit de bemiddeling. • 69% hiervan was ontvankelijk en kon voor verder onderzoek meegenomen worden in de werking van de controledienst. • De 31% niet-ontvankelijke dossiers zijn hoofdzakelijk terug te brengen tot dossiers waarin werkzoekenden niet-uitkeringsgerechtigd zijn of waarin procedurefouten zijn vastgesteld. In deze gevallen kan er geen sanctie volgen.
73% van de transmissies die instromen zijn terug te brengen tot het niet opdagen op een aangetekende afspraak, hetzij voor een gesprek rond het sollicitatiegedrag, hetzij voor een ander passend aanbod van VDAB.
10
|
ONS CONTROLE- EN VRIJSTELLINGSBELEID
Een belangrijkere indicator is de doorlooptijd van de beslissing, waarin we stellen dat de werkzoekende binnen de 14 dagen na het verhoor in kennis wordt gesteld van de beslissing. Dit gebeurt in 99% van de gevallen. In 2021 werden er 10.358 sancties (9.699 binnen de controledienst + 659 ultieme afsprakenbladen bij de bemiddelaar) gegeven. Daarnaast werden binnen het bemiddelings- en controleproces ook nog eens 13.571 VDAB-verwittigingen (signalen) uitgestuurd naar werkzoekenden met onvoldoende zoekgedrag. Dit brengt het totale aantal sancties en signalen op 23.929. Bij de 15.119 ontvankelijke dossiers worden de werkzoekenden uitgenodigd voor een verhoorgesprek, waarin zij zich kunnen verdedigen ten aanzien van wat de bemiddelaar heeft doorgegeven. De verhoorder oordeelt nadien onafhankelijk van de bemiddelingsdiensten (en als het nodig is na bijkomend onderzoek) over de sanctie die volgt. Globaal gezien kan gesteld worden dat 69% van de dossiers binnen de voorziene acht weken verwerkingstijd behandeld worden. Dit blijft een belangrijk aandachtspunt ter optimalisatie in de werking. We moeten hier wel rekening houden met enerzijds de vragen van werkzoekenden om uitstel en anderzijds met de mogelijke planning van bijstandsverleners en vertegenwoordigers.
61
Transmissie
2019
In %
2020
In %
2021
In %
Niet opdagen
23.474
76%
12.563
72%
16.144
73%
Werkaanbod
994
3%
658
4%
1.255
6%
Opstart acties
357
1%
281
2%
299
1%
Uitvoering acties
3.244
10%
1.823
10%
2.342
11%
Speciale procedures
3.035
10%
2.214
13%
2.162
10%
Eindtotaal
31.104
100%
17.539
100%
22.202
100%
10
|
ONS CONTROLE- EN VRIJSTELLINGSBELEID
HET VRIJSTELLINGENBELEID Sinds 2017 is VDAB bevoegd voor de vrijstelling van beschikbaarheid van de arbeidsmarkt voor het volgen van een studie, opleiding of stage. Hier moet een onderscheid gemaakt worden tussen de erkende opleidingen (deze met een VDAB opleidingscontract = beroepsopleidingen georganiseerd door VDAB en/ of partners) en de niet-erkende studies, opleidingen of stages (georganiseerd buiten VDAB om). De vrijstelling van beschikbaarheid houdt in dat een werkzoekende zich ten volle mag focussen op zijn studies.
62
Alle studies, opleidingen of stages georganiseerd als beroepsopleiding krijgen een ambtshalve vrijstelling toegekend van zodra zij minstens 4 weken duren en gemiddeld minstens 20u/week omvatten. Voor alle andere studies, opleidingen of stages moet de werkzoekende zelf een aanvraag indienen. De individuele aanvragen worden beoordeeld op een aantal wettelijke criteria (formele voorwaarden) en op passendheid in het traject naar werk. De dienst vrijstellingen bekijkt de formele voorwaarden na en een gespecialiseerd team van bemiddelaars beoordeelt de passendheid in een traject naar werk. De finale beslissing voor een goedkeuring of weigering van een vrijstelling wordt genomen door de dienst vrijstellingen. We brengen de klant hiervan schriftelijk op de hoogte. Het is belangrijk om te weten dat een weigering van een vrijstelling niets zegt over het feit of de werkzoekende de studie, opleiding of stage mag volgen maar dat het enkel een uitspraak is of het kan met of zonder vrijstelling van beschikbaarheid voor de arbeidsmarkt.
In 2021 ontvingen we 6.928 aanvragen voor een vrijstelling van beschikbaarheid voor het volgen van een niet-erkende studie, opleiding of stage. In 1.787 of 26% van de gevallen ging het om een knelpuntberoep. Eind 2021 waren er nog 97 dossiers in behandeling en 1.390 aanvragen werden geannuleerd. De redenen zijn divers: • een onvolledig dossier • het afzien van de studie, opleiding of stage • het intrekken van de aanvraag voor beoordeling. 2.926 vrijstellingen werden goedgekeurd, in 36% van de dossiers werd de aanvraag tot vrijstelling geweigerd. Bij de weigering moet een onderscheid gemaakt worden tussen weigering op basis van de formele (wettelijke) voorwaarden dan wel op het passen in het traject naar werk. In 2021 tekenden we 59% weigeringen op ten gevolge van niet beantwoorden aan de wettelijke voorwaarden. Slechts 33% van de weigeringen zijn terug te brengen tot het niet passen in het traject naar werk.
10
|
ONS CONTROLE- EN VRIJSTELLINGSBELEID
De aanvragen voor niet-erkende studies:
Type studie opleiding of stage
aantallen 2021
% 2021 tov totaal
activiteitencoöperatie
323
6%
alternerende opleiding
45
1%
andere studies, opleiding of stage
1.270
23%
andere studies, opleiding of stage type BIS
362
7%
12
0%
middenstandsopleiding
464
8%
studies hoger onderwijs
2.151
39%
studies secundair onderwijs
825
15%
77
1%
buitenlandse studies, opleiding of stage
63
VDAB opleidings- en stageovereenkomst Totaal aantal aanvragen excl annulaties
De behandelingstermijn voor aanvragen voor niet-erkende studies opleidingen en stages ligt vandaag tot aan de eerste beslissing op gemiddeld 7 dagen en gerekend tot aan de laatste beslissing op 34,5 dagen. Deze laatste wordt echter maar over een periode van ongeveer 6 maanden echt stabiel omdat werkzoekenden ook nog mogelijkheden hebben om via klacht, herziening of beroepsdossier een andere beslissing te vragen. Idealiter worden vrijstellingsaanvragen binnen de vier weken behandeld wat vandaag al ruim gerealiseerd wordt. Natuurlijk is dit een gemiddelde en zal de verwerkingstijd in de piekperiode (half augustus tot eind oktober) wel oplopen tegenover de dalperiodes.
5.529
Bij dit aantal aanvragen vrijstelling voor niet-erkende studies, opleiding of stage moeten ook nog 28.180 vrijstellingen geteld worden voor erkende studies, opleidingen of stages en IBO’s. Dit ligt lager dan het aantal beëindigde opleidingen 39.816 en IBO’s 10.287 samen, maar een vrijstelling kan ook toegekend worden voor een aantal modules en opeenvolgende opleidingsonderdelen die in hun geheel een “studie, opleiding of stage” vormen. Bovendien is een beperkt aantal opleidingen korter dan vier weken, waarvoor geen vrijstelling toegekend. Het gaat om zo’n 9.074 opleidingen. Dit brengt het totaal aantal toegekende vrijstellingen voor 2021 op 31.106 goedgekeurde vrijstellingen van beschikbaarheid voor het volgen van een studie, opleiding of stage. Bij de erkende studies, opleidingen en stages ligt het knelpuntgehalte wel veel hoger: gemiddeld 76,5% bij opleidingen en 62% bij IBO’s.
10
|
ONS CONTROLE- EN VRIJSTELLINGSBELEID
11 . DUURZAAM ONDERNEMEN ZIT IN ONS DNA
Bij VDAB vinden we het belangrijk om positieve impact te creëren op de maatschappij en de arbeidsmarkt. Daarom hechten we belang aan tevreden klanten, zijn we er voor wie extra kwetsbaar is én we willen ook zorg dragen voor onze eigen medewerkers en het leefmilieu. Dat is de essentie van duurzaam ondernemen bij VDAB. Je leest dan ook geregeld in andere hoofdstukken dat we inzetten op duurzaamheid én duurzame inzetbaarheid.
Start integratie milieu in opleidingen
1993 1995
2013
Eerste VDAB-containterpark
‣ Beleidsplan Duurzaam ondernemen ‣ E-module ‘Bewust Duurzaam
Aanstelling milieucoördinator
1997
2014
‣ Eerste elektrische wagen
Bouwen’
‣ Bestelwagen(s) op CNG (aardgas)
2001
2015
Eerste bodemonderzoeken
Award meest duurzame Vlaamse Overheidsorganisatie
Installatie windturbine
2003
2016
Opstart ISO50001-traject Energie Management Systeem
65
2005
‣ Eerste milieubeleidsverklaring
2017
E-module ‘Duurzaam Handelen’
‣ Mobiliteitstoets ‣ ISO-14001-certificaat ‣ Energiezorg in de VDAB,invoeging energieboekhouding en aanstelling energiecoördinator
‣ Gerecycleerd hygiënepapier ‣ Eerste deelname 1000 km voor Kom Op Tegen kanker
‣ Gouden Baksteen Duurzaam Bouwen ‣ Eerste deelname YOUCA Action Day ‣ Ondersteuning vrijwilligerswerk
2006
‣ Milieucriteria in aankoopdossiers
2018
‣ Lean and Green Star, 28,05% minder CO2 uitstoot
2009
‣ 100% groene stroom
‣ Duurzaamheidsstrategie
2019
‣ Boomplantactie n.a.v. 20-jarig
2010 2011 2012
bestaan VDAB
‣ 13.000 zonnepanelen ‣ Taskforce Duurzaam Bouwen + actieprogramma 2020 ‣ Groene voertuigtechnologie in opleidingen
‣ Certificatie Energie Management Systeem ISO 50001 voor de hele VDAB
2020
‣ Behalen van de EU 20/20/20
2021
Energiedoelstellingen
‣ E-modules ‘Ecologische Competenties’ en ‘Duurzaam Ondernemen’ ‣ Berekenen van VDAB CO2-voetafdruk ‣ Milieu- & EnergieBeleidsVerklaring
‣ Uitrol EnergieMonitoringSysteem over de volledige organisatie ‣ Vastleggen van afval-indicatoren (EcoSmart studie op restafval) (2021)
‣ Werken met afvaleilanden ‣ Maatschappelijke acties ikv COVID-19
‣ Meerjaren vastgoedplan 2021 2050 (SURE2050 -100% CO2-vrije gebouwen)
‣ Projecten KunstBaan vzw
11
|
DUURZAAM ONDERNEMEN ZIT IN ONS DNA
SUSTAINABLE REAL ESTATE 2050 - SURE2050
ENERGIE EN MILIEU VDAB heeft in 2021 heel wat energiebesparende projecten in het meerjarenplan vastgelegd zoals dakrenovaties, gevelisolatie, defossilisering van verwarmingssystemen, energiezuinige verlichting en het bijkomend isoleren van leidingen in stookplaatsen en ateliers. De uitrol van het energiemonitoringsysteem-project in 2021 werd opgestart met het plaatsen van telemetrisch uitleesbare meetapparatuur op de belangrijkste elektriciteits-, verwarmingsen watermeters.
ENERGIE IN CIJFERS 66
2021 vs 2020 elektriciteit: + 1.4% (in 2020 3 maand sluiting VDAB-kantoren) verwarming: + 4.8% (door de verhoogde ventilatie ihkv coronamaatregelen)
De VDAB kijkt vooruit. In 2050 willen we een klimaatneutraliteit en een koolstofvrij patrimonium bereiken, in lijn met het actuele Vlaams Klimaatplan. Vanaf 2020 berekenen we dit op basis van het volledige energieverbruik van VDAB, in plaats van enkel de grotere vestigingen. Het SURE2050 traject 2030: - 60% CO2-reductie t.o.v. 2005 2045: alle publieke gebouwen koolstofneutraal 2050: volledig koolstofneutrale organiste en een koolstofvrij gebouwenpatrimonium De doelstellingen die VDAB zich oplegt, liggen hoger dan het kader dat de Vlaamse Overheid momenteel aanhoudt: 1. VDAB Doelstelling CO2-Emissies van zijn gebouwen: doelstelling -60% CO2-uitstoot t.o.v. 2005. Het Vlaamse objectief voor 2030 stelt de doelstelling op een CO2-reductie van 40%. VDAB overstijgt in 2019 deze doelstelling. We stoten 3.822 ton CO2 minder uit dan in 2005, een daling van 43%. VDAB zet met dit hogere objectief volop in op zijn voorbeeldfunctie en zijn voortrekkersrol binnen de Vlaamse overheid om deze uitstoot verder te reduceren. 2. VDAB Doelstelling Energie-efficiëntie: doelstelling -32,5% verbruiksreductie t.o.v. 2005 & -2,5% primaire energie-reductie per jaar. In 2019 noteerde VDAB een behaalde reductie van 36%. We behaalden zo alvast de doelstelling voor 2030. VDAB neemt echter geen gas terug (of net wél, het is maar hoe je het bekijkt). Met een ambitieus investeringsprogramma aan energiebesparende maatregelen blijven we onze energie-efficiëntie jaarlijks verder verbeteren met gemiddeld -2,5%. 3. VDAB Doelstelling Hernieuwbare Energie: de hoeveelheid eigen productie uit zon- en windenergie bedraagt in 2030 minimaal 32% in vergelijking met het totaalverbruik van VDAB. In 2019 bedroeg het aandeel effectief geproduceerde hernieuwbare energie 29% t.o.v. ons totale verbruik. In 2020 behalen we ook deze doelstelling, dankzij enkele zonnepaneelprojecten bij VDAB. VDAB zal dit percentage verder optimaliseren door enerzijds meer energie te besparen, de energie-efficiëntie te verhogen en anderzijds meer groene energieproductie te installeren. Zo vernieuwen we de windturbine in Wondelgem en plaatsen we op enkele geschikte daken nieuwe zonnepaneelinstallaties. 11
|
DUURZAAM ONDERNEMEN ZIT IN ONS DNA
VDAB VOERT EEN GEÏNTEGREERD MILIEU- EN ENERGIEBELEID 67
DE 8 THEMA’S VAN ONS MILIEUBELEID Energiebeheer: Bewust omspringen met energie heeft een grote impact op het milieu. Bij VDAB streven we ernaar om zoveel mogelijk hernieuwbare energie te gebruiken. Zo plaatsten we reeds meer dan 13.000 zonnepanelen en een windmolen. Waterbeheer: Water is een natuurproduct waar we bij VDAB spaarzaam mee omgaan. Duw jij steeds de spaarknop in na een kleine boodschap op onze toiletten? Emissies: We proberen maximaal emissies te vermijden naar lucht, water en bodem. Als we bewust blijven omgaan met het brandstofverbruik van ons wagenpark kunnen we minstens 40% CO2 reduceren en voor de gebouwen minstens 60% CO2 reduceren tegen 2030.
Afvalbeheer: Correct afval beheren en sorteren moet een automatisme worden. Samen met jullie willen we bij VDAB de afvalberg verminderen. We hebben in alle kantoren en opleidingscentra afvaleilanden geïnstalleerd. Gevaarlijke stoffen: Het vermijden van werken met gevaarlijke stoffen is niet alleen goed voor het milieu, maar zorgt ook voor minder werk bij het up-to-datehouden van je wettelijke verplichtingen (inventaris, veiligheidsinstructiekaarten en persoonlijke bescherming) en veiligheidsinstructiekaarten. Mobiliteit: Je woon-werkverkeer of dienstopdrachten afleggen kan via het STOP- principe. We geven prioriteit aan Stappen en Trappen, daarna Openbaar vervoer en als laatste mogelijkheid de Personenwagen.
Grondstoffen: Duurzaam omgaan met grondstoffen is essentieel als milieubewust medewerker. De mens verbruikt veel meer grondstoffen dan de aarde produceert.
11
|
DUURZAAM ONDERNEMEN ZIT IN ONS DNA
ISO 14001 ISO 50001
ISO-certificaten: ISO 14001 en ISO 50001 zijn de internationale normen voor respectievelijk milieuzorg en energiemanagement en hebben als doel: voldoen aan de geldende milieu- en energiewetgeving en de milieu- en energieregelgeving, streven naar continue verbetering van de milieu- en energieprestaties van onze bedrijfsactiviteiten en het voeren van een geïntegreerd milieuen energiebeleid.
VDAB heeft zich in 2021 gehercertificeerd voor het milieuzorgsysteem ISO 14001 en het energiemanagementsysteem ISO 50001.
DALING PAPIERVERBRUIK IN PAPIERRIEMEN 500 BLADEN
68
120.000
100.000
99.535
80.000
Sinds 1 april 2021 scheiden we bij VDAB ons PMD volgens de nieuwe PMD-sorteerregels!
60.000
40.000
Grondstoffen (papierverbruik)
20.000 8.422 0 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010
*
2011
2012
2013
2014
2015
2016
2017
2018 2019 2020 2021
2020 en 2021 Corona jaren
11
|
DUURZAAM ONDERNEMEN ZIT IN ONS DNA
10
|
12 . ARBEIDSKRACHTEN BUITEN VLAANDEREN
In onze zoektocht naar de geschikte kandidaat voor elke vacature, werkt VDAB over de grens heen, zowel interregionaal als internationaal. Door de coronacrisis gebeurde dat in 2021 vooral digitaal en met de focus op informatie-uitwisseling tussen de verschillende regio’s en landen. De rekrutering van buitenlandse arbeidskrachten bleef in 2021 niet evident.
INTERREGIONALE MOBILITEIT BRUSSEL In 2021 werden 118.485 Vlaamse vacatures door VDAB automatisch verstuurd naar Actiris ter bekendmaking aan Brusselse werkzoekenden. De algemene daling van het aantal vacatures door de COVID-19-pandemie liet zich vooral sterk voelen in 2020. In 2021 steeg het aantal automatisch verstuurde vacatures naar Actiris met 50% ten opzichte van 2020.
70
Daarnaast vroegen we de hulp van Actiris om actief te bemiddelen op 3.036 Vlaamse vacatures. Ten opzichte van 2020 is dit een toename met 87%. In 2021 werd het nieuwe samenwerkingsakkoord tussen de Vlaamse Gemeenschap, het Vlaams Gewest en het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest over de afstemming van het arbeidsmarktbeleid, opleiding, vorming en de bevordering van de mobiliteit van werkzoekenden ondertekend. Het samenwerkingsakkoord beoogt een sterkere afstemming van het arbeidsmarktbeleid tussen het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en Vlaanderen. Hiertoe willen de regeringen zich engageren om in te zetten op de competentieontwikkeling, inclusief de taalkennis, (niet-) technische vaardigheden en de erkenning van eerder verworven competenties, van de werkzoekenden en werknemers. Eén van de instrumenten om de doelstellingen te operationaliseren is het opstellen van een gezamenlijke arbeidsmarktanalyse vanuit Actiris en VDAB. Eind 2021 hebben view.brusselse en de studiedienst van VDAB Brussel een eerste gezamenlijke analyse opgemaakt. VDAB en Actiris werken samen om het samenwerkingsakkoord tussen Vlaanderen en Brussel te operationaliseren. In 2021 is er speciale aandacht voor de gevolgen van de coronacrisis. Zo zetten we specifieke trajecten op met focus op de zorgsector.
WALLONIË In 2021 werden 107.518 Vlaamse vacatures door VDAB automatisch verstuurd naar Le Forem ter bekendmaking aan Waalse werkzoekenden. Ook hier zien we een toename. Het aantal automatisch verstuurde vacatures naar Le Forem steeg ten opzichte van 2020 met 50%. Daarnaast werd aan Le Forem gevraagd om actief te bemiddelen op 941 Vlaamse vacatures. Ten opzichte van 2020 is dit een toename met 10%.
12
|
ARBEIDSKRACHTEN BUITEN VLAANDEREN
SYNERJOB Synerjob bundelt de krachten van vijf Belgische openbare diensten van arbeidsbemiddeling en beroepsopleiding om de (inter)regionale uitdagingen op de arbeidsmarkt aan te gaan. In het federaal regeerakkoord van 30/09/2020 wordt het verhogen van de werkzaamheidsgraad van 80% als gezamenlijk streefdoel naar voor geschoven en gelinkt aan verschillende acties zoals het verhogen van de jobmobiliteit, het toegankelijker maken van opleiding/heropleiding voor werknemers in transitie. Hiervoor werd een werkgroep rond de Individuele Leerrekening opgericht. Ook in het kader van het activeren van de NBA bevolking en meer bepaald de langdurig werklozen werden er good practices uitgewisseld als hefbomen om deze doelstelling te bereiken.
71
TALENT BUITEN EU
EUROPESE ARBEIDSBEMIDDELING
VDAB is nog steeds in de leerfase wat betreft het systematisch aantrekken van talent buiten de EU. Ook algemeen in Vlaanderen zijn er nog tal van hindernissen die opgelost moeten worden. Daaraan wordt samen met het ministerie en onze partners intensief gewerkt.
VDAB werkte samen met de PES- en EURES-partners (ook in de grensregio’s) aan activiteiten voor de invulling van Vlaamse vacatures. Ondanks de pandemie heeft VDAB toch enkele projecten kunnen realiseren. Het nakomen van de Europese regelgeving voor EURES gebeurt in nauwe afstemming met de Synerjob partners ADG, Actiris en Le Forem.
VDAB volgt een project op ivm migratie in de zorg. Dit project werd geïnitieerd door werkgevers en een school, wat meer kans op succes garandeert. Deze ervaring en lessons learned worden meegenomen in onze organisatie, maar ook gedeeld met iedereen die graag een steentje willen bijdragen en soortgelijke projecten wil opstarten (cfr. onze connectorrol). Het MATCH project (IOM en ICMPD - VDAB is partner) waarbij talenten uit Senegal en Nigeria naar de Benelux en Italië kunnen migreren werd verdergezet. Verder neemt VDAB deel aan internationale fora over arbeidsmigratie en brainstormingsessies om ons verder te helpen in het ontwikkelen van een duurzame dienstverlening rond ethisch rekruteren buiten Vlaanderen.
Sinds 2021 is de Europese Arbeids Autoriteit (ELA) verantwoordelijk voor de coördinatie van het EURES netwerk. Het netwerk van de Grensinfopunten werd in 2021 verder verduurzaamd. Dit GIP-netwerk werd gebruikt bij het delen van de informatie over de COVID-maatregelen in Nederland en Duitsland om zo de grenswerker correct te informeren. De ontwikkelde grensoverschrijdende dienstverlening, zowel informatieverstrekking als bemiddeling, werd voornamelijk digitaal uitgevoerd. Ook aan de Frans-Waalse grens met Vlaanderen werden afgelopen jaar regelmatig webinars georganiseerd om het netwerk van bemiddelaars en grenswerkers te informeren over het statuut van de grenswerker en over de grensoverschrijdende arbeidsmarktregio West-Vlaanderen, Noord-Frankrijk en Henegouwen. Dit in samenwerking met ‘Pôle emploi’, het Departement du Nord en Le Forem.
12
|
ARBEIDSKRACHTEN BUITEN VLAANDEREN
EUROPESE JOBBEURZEN Bij de buitenlandse jobbeurzen ligt de focus steeds op knelpuntberoepen op de Vlaamse arbeidsmarkt, voornamelijk binnen STEM en zorg. Concreet gaat het over vacatures voor hogere technische profielen, ingenieurs en IT’ers en verpleegkundigen, tandartsen en (gespecialiseerde) artsen.
72
In 2021 waren het aantal activiteiten beperkt. Er werden 7 jobbeurzen online georganiseerd in samenwerking met VDAB.
NIEUWE ERVARING • Proeftuin ‘concentrisch bemiddelen’: deze werd gestart binnen de sector industrie met oorspronkelijk de focus op onderhoudselektricien en onderhoudsmechaniciens. Deze proeftuin wordt uitgebreid. • Er werd een ontbijtsessie gehouden om werkgevers te informeren over de mogelijkheden van rekruteren buiten Vlaanderen.
12
|
ARBEIDSKRACHTEN BUITEN VLAANDEREN
73
INTERNATIONALE SAMENWERKING
WAPES
In 2021 werd er nauw digitaal samengewerkt en informatie uitgewisseld met o.a.
Ook de activiteiten van WAPES werden online georganiseerd.
• Ierland: VDAB had interesse in het Ierse uniek/enig/één systeem voor de hele customer journey. • Taiwan: WDA (= de VDAB van ginder) stelde hun Maker Space voor, een plaats waar jonge ondernemers op maat ondersteund worden bij het oprichten van hun zaak, maar ook bij het ontwikkelen van hun product, de promotie ervan enz. Onze partners werden ook uitgenodigd en de opkomst was enorm. VDAB stelde Oriënt en Jobbereik voor. • Rusland: Rostrud (= de VDAB van ginder) was geïnteresseerd in onze AI, maar het is een echte kruisbestuiving geworden. VDAB ondersteunde de Albanese en Australische collega’s bij de ontwikkeling van nieuwe dienstverlening. Sally Sinclair, de CEO van NESA, de grootste vereniging van privé dienstverleners in Australië, bezocht VDAB met als doel één digitaal systeem te gebruiken voor alle leden. Dit proces werd in 2021 verdergezet: een universitair onderzoeksteam interviewde online een aantal VDAB collega’s.
ARBEIDSKRACHTEN BUITEN VLAANDEREN De nieuwe strategie rond Rekruteren en Bemiddelen buiten Vlaanderen werd in 2021 geïmplementeerd.
12
|
ARBEIDSKRACHTEN BUITEN VLAANDEREN
13 . DIT WAS NIEUW IN 2021
HYBRIDE WERKEN In september 2021 werd het ‘officiële startschot’ voor hybride werken in onze organisatie gegeven. Hybride werken draait om klant- en resultaatgericht werken en leidinggeven op basis van vertrouwen en dialoog. We werken vanuit verschillende werkomgevingen en -locaties samen en blijven verbonden door technologie en fysieke samenkomsten. Hybride werken levert voordelen op voor onze klanten, de medewerkers én de organisatie.
VOORDELEN VOOR ONZE KLANTEN 75
Hybride werken betekent dat we flexibel de beste werkplek en werktijd kunnen kiezen en die keuze maken we in de eerste plaats met onze klant in gedachten en volgens onze contactstrategie. Thuis, in een VDAB-locatie of op een locatie dicht bij de klant? Digitaal, face-to-face of een mix? We kiezen in de eerste plaats wat het best werkt voor onze klanten en wat organisatorisch mogelijk en efficiënt is.
VOORDELEN VOOR DE VDAB’ERS De VDAB’ers kunnen de beste werkplek kiezen voor de taak die ze gaan uitvoeren, rekening houdend met de noden van de dienstverlening aan de klanten en de verbinding met het team. Medewerkers krijgen zelf ook meer flexibiliteit. Daardoor kunnen ze ook beter resultaatgericht werken en het werk makkelijker combineren met hun privéleven. En die autonomie draagt dan weer bij tot meer werkgeluk.
VOORDELEN VOOR ONZE ORGANISATIE Hybride werken zorgt ervoor dat we onze contactstrategie nog flexibeler kunnen inzetten: onze (digitaal vaardige) klanten verplaatsen zich alleen als het een meerwaarde heeft en we gaan zo veel mogelijk naar onze klanten toe als dat kan. Elke klant krijgt zo een dienstverlening op maat. Tegelijk tonen de cijfers aan dat medewerkers die hun werk zelf autonomer kunnen organiseren, zich beter in hun vel voelen en minder vaak ziek zijn. Door het hybride werken hebben we minder kantoorruimte nodig en het vrijgekomen budget kunnen we gebruiken voor onze dienstverlening en voor aangename, duurzame werkplekken die speciaal ingericht zijn voor ‘activity based’ werken. Ten slotte vervuilen we ook minder doordat we minder op de baan zijn.
13
|
DIT WAS NIEUW IN 2021
NIEUWE WERKGEVERSBENADERING Elke werkgever een perspectief op talent! Dat is één van onze VIBE-ambities. Want werkgevers zijn voor ons minstens even belangrijk als werkzoekenden. En met zoveel openstaande vacatures zetten we alles op alles om de werkgevers te helpen om dat talent te vinden. In onze contacten met werkgevers gaan we, net als voor de werkzoekenden, werken op drie niveaus: ‘digital first’ met een sterke website en online ondersteuning, ‘humaan - digitaal’ met ondersteuning via de Servicelijn (het gratis nummer 0800 30 700). En voor de moeilijk invulbare vacatures hebben we onze face-to-face-dienstverlening en projecten op maat. Het einddoel blijft natuurlijk hetzelfde: een goede match!
In 2021 werkten we volop aan het digitale werkgeversplatform ‘Mijn VDAB’ met gebruiksvriendelijke tools die 24/7 beschikbaar zijn. Er liep een testfase voor de vernieuwde ‘Vind een Werknemer’, een online tool voor werkgevers om zelf gepaste kandidaten te zoeken. In 2022 wordt deze uitgerold. We realiseerden een laagdrempelige toegang tot het werkgeversloket, een specifieke afdeling binnen de Servicelijn. Hierdoor kan de werkgever rechtstreeks (online) vragen stellen en komt hij meteen terecht bij de juiste afdeling. Ook de face-to-face dienstverlening op maat wordt meer afgestemd op de behoeften van de werkgever, waar dit een meerwaarde betekent ten opzichte van de digitale dienstverlening. In 2021 draaiden we een proeftuin binnen de sector industrie met als doel een proactieve werking met focus op knelpuntberoepen uit te werken.
76
13
|
DIT WAS NIEUW IN 2021
REALISEREN VAN DE VIBE VIA EEN VERNIEUWD BUSINESS OPERATING MODEL.RING Om onze verruimde opdracht te kunnen vervullen in lijn met onze VIBE ambities, werkten we aan de uitrol van een nieuw ‘business operating model’. Hierbij verschuiven we onze interne capaciteit naar de eerste stappen in het klantenproces: inschatten, oriënteren en matchen, trajectbepaling en opvolging.
77
Voor intensifiërende acties doen we maximaal beroep op partners. De bemiddelaar bewaard het overzicht en volgt als ‘trusted advisor’ het traject op. In 2021 lanceerden we daarom het ‘propeller model’ en de ‘integratieve methode bemiddelen’, waarmee we een belangrijke stap zetten in de uitrol van het vernieuwde business operating model. Het propeller model werd aangereikt voor het inschatten van klanten. Dit model vertrekt uit de noden en troeven van werkzoekende klanten enerzijds, en uit vacatures en de werkgeversnoden anderzijds. Het doel is “actiegericht inschatten” met behulp van de vier “propellerbladen” oriënteren, solliciteren, competentieversterking en context en dit steeds vertrekkend vanuit de “as” vacature/jobdoelwit. De Integratieve Methode Bemiddeling werd in 2021 gelanceerd als onze gemeenschappelijke taal voor bemiddeling. Dit is een gesprekstechniek en klantenbenadering die de bemiddelaar hanteert als een soort kompas doorheen de gesprekken met klanten, waarmee vlotter vastgesteld kan worden wat er nodig is om voortgang te maken in het traject. Doorheen 2021 zetten we in op ondersteuningsbaden waardoor onze medewerkers werden meegenomen in deze nieuwe methodieken.
13
|
DIT WAS NIEUW IN 2021