FOCUS
DE VLAAMSE ZUIVELBAROMETER MEI 2015
INHOUD 1. Ter inleiding 2. Opbrengsten en kosten
1.
DE ZUIVELBAROMETER: TER INLEIDING
De Vlaamse zuivelbarometer is voor de eerste maal verschenen in mei 2014 en wordt viermaal per jaar gepubliceerd. De huidige zuivelbarometer geeft de resultaten weer van het eerste kwartaal van 2015 (i.e. januari - maart 2015). Ten opzichte van het laatste kwartaal van 2014 is het actueel en het voortschrijdend bruto saldo verder gedaald, als gevolg van de verder dalende melkprijs.
3. Bruto saldo 4. Conclusies
www.vlaanderen.be/landbouw/studies
2 OPBRENGSTEN EN VARIABELE KOSTEN PER 100 LITER MELK Figuur 1 toont de evolutie van de opbrengsten en de variabele kosten per 100 liter melk van 2008 tot begin 2015, en dit per kwartaal. Sinds het laatste kwartaal van 2013 dalen de opbrengsten continu. Met een index van 92 evenaren ze het vorige dieptepunt van het tweede kwartaal van 2012, enkel in 2009 werden er nog lagere opbrengsten genoteerd. Deze daling is hoofdzakelijk toe te schrijven aan de sterke daling van de melkprijs (van 41,87 euro per 100 liter melk in december 2013 tot 29.2 euro per 100 liter melk in maart 2015). De daling in de prijzen voor nuchtere kalveren en reforme koeien lijkt gestopt, maar de prijzen blijven het laagst sinds het bijhouden van de marktgegevens. Dat alles zorgt ervoor dat de opbrengsten per 100 liter melk gedaald zijn tot onder het gemiddelde van de referentieperiode 2008-2012. Tot nu toe werden de dalende opbrengsten deels gecompenseerd door de dalende variabele kosten, maar aan die daling lijkt nu een einde gekomen. De index blijft constant op 106. Figuur 1: Opbrengsten en variabele kosten per 100 liter melk, 2008-2015
Bron: Departement Landbouw en Visserij
De gebruikte referentie staat niet noodzakelijk model voor een leefbaar inkomen. Bijgevolg kan er geenszins uitspraak worden gedaan over de leefbaarheid van de Vlaamse melkveehouderij op basis van de gebruikte indexen
De Vlaamse zuivelbarometer – mei 2015
pagina 2 van 4
3 BRUTO SALDO PER 100 LITER MELK Figuur 2 geeft zowel het actueel als het voortschrijdend bruto saldo per 100 liter geproduceerde melk per kwartaal voor de periode 2008 - 2015. Het actueel bruto saldo toont per kwartaal het verschil tussen de opbrengsten en de variabele kosten per 100 liter melk en is een indicatie van de actuele economische situatie. Het voortschrijdend bruto saldo geeft aanvullend het gemiddelde bruto saldo van de laatste vier kwartalen en is, meer dan het actueel bruto saldo, een maatstaf voor de rentabiliteit in de melkveehouderij van het afgelopen jaar. De verder dalende opbrengsten en de constante variabele kosten leiden tot een kleiner verschil tussen beide. De kosten blijven hoger dan tijdens de referentieperiode terwijl de opbrengsten het laagste peil bereikt hebben sinds 3 jaar. Hierdoor daalt het actueel bruto saldo verder tot 79. Met andere woorden ligt de index 20% lager dan tijdens de referentieperiode en is dit de laagste waarde sinds het tweede kwartaal van 2012. De economische situatie van de Vlaamse melkveehouderij is dus beduidend slechter dan tijdens de referentieperiode. Enkel in het tweede en derde kwartaal van 2009 en het tweede en derde kwartaal van 2012 was de situatie nog slechter. Door de zeer gunstige economische situatie rond de jaarwisseling 2013-2014, heeft de minder gunstige situatie sinds begin dit jaar zich pas sinds het derde kwartaal van 2014 doorgezet in het voortschrijdend bruto saldo. In het voorbije kwartaal is de index sterk gezakt tot 102 en zit hiermee slechts iets hoger dan het gemiddelde tijdens de referentieperiode. Verwacht wordt dat deze index de komende maanden onder de 100 zal zakken. Figuur 2: Actueel en voortschrijdend bruto saldo per 100 liter melk, 2008-2014
Bron: Departement Landbouw en Visserij
De gebruikte referentie staat niet noodzakelijk model voor een leefbaar inkomen. Bijgevolg kan er geenszins uitspraak worden gedaan over de leefbaarheid van de Vlaamse melkveehouderij op basis van de gebruikte indexen
De Vlaamse zuivelbarometer – mei 2015
pagina 3 van 4
4 CONCLUSIES Het actueel bruto saldo blijft verder zakken als gevolg van de dalende melkprijzen. De economische situatie van de melkveehouders is nu vergelijkbaar met de situatie van de eerste helft van 2012. De opbrengsten zijn lager dan gemiddeld en de variabele kosten hoger dan gemiddeld. Dit leidt tot een actueel bruto saldo dat met een index van 79 duidelijk onder het gemiddelde ligt. Over de laatste 4 kwartalen bekeken ligt de index van het voortschrijdend bruto saldo met een waarde van 102 wel nog rond het gemiddelde, wat erop wijst dat de voorbije 4 kwartalen tezamen als gemiddeld kunnen worden aanzien, wel met de kanttekening dat de eerste 2 kwartalen duidelijk beter dan gemiddeld zijn en de laatste 2 kwartalen duidelijk slechter dan gemiddeld zijn.
De Vlaamse zuivelbarometer – mei 2015
pagina 4 van 4