OVAM_Ondernemingsplan_2021.pdf by Vlaanderen-be

ONDERNEMINGSPLAN 2021

INHOUD INLEIDING 3 MISSIE EN VISIE: DE OVAM GAAT VOOR EEN AMBITIEUZE AANPAK

1 WE DRAGEN BIJ AAN DE TRANSITIE NAAR EEN CIRCULAIRE ECONOMIE IN VLAANDEREN

2 WE VERSTERKEN ONZE INTERNATIONALE WERKING VOOR EEN DUURZAAM AFVAL-, MATERIALEN- EN BODEMBEHEER BINNEN EEN CIRCULAIRE ECONOMIE

3 WE BOUWEN RISICOVOLLE ASBESTHOUDENDE MATERIALEN AF TEGEN 2040

4 WE DEMATERIALISEREN MAATSCHAPPELIJKE BEHOEFTEN EN SLUITEN MATERIAALKRINGLOPEN ZODAT HET VERBRUIK VAN PRIMAIRE GRONDSTOFFEN DAALT

5 WE GARANDEREN BODEMKWALITEIT VIA BODEMSANERING

6 WE VERSTERKEN BODEMKWALITEIT VIA BODEMZORG 17

7 WE DIGITALISEREN ELKE DIENSTVERLENING TEGEN 2030 19

1 8 WE HALEN ONZE DOELSTELLINGEN DOOR ONZE MEDEWERKERS CONTINU OP EEN DUURZAME MANIER IN TE ZETTEN 21 1

9 WE IMPLEMENTEREN DE COMMUNICATIESTRATEGIE 2020-2025 EN MAKEN ZO DIENSTVERLENING EN INFORMATIE ACTIEF BEKEND, SENSIBILISEREN ROND DE KERNTHEMA’S EN CREËREN DRAAGVLAK VOOR AMBITIEUS BELEID

10 WE VERHOGEN HET MATURITEITSNIVEAU VAN DE OVAM IN DE PERIODE 2019-2024

INLEIDING Het Regeerakkoord 2019-2024, de Beleidsnota Omgeving 2019-2024 en de beleidsbrief 2021 (BBT) van Vlaams minister van Omgeving Zuhal Demir vormen het beleidskader voor het ondernemingsplan 2021 van OVAM. Het geeft de activiteiten weer van de OVAM, die deze uitvoert op basis van haar decretale opdrachten zoals omschreven in het materialen – en bodemdecreet. Het ondernemingsplan 2021 bestaat uit een eerste deel waarin de samenhang tussen de missie, visie en doelstellingen wordt verduidelijkt. Het tweede deel is een boordtabel met de strategische en operationele doelstellingen, acties, projecten en kernprocessen met hun indicatoren en mijlpalen. In een derde deel zijn de verplichte bijlagen opgenomen.

MISSIE EN VISIE: DE OVAM GAAT VOOR EEN AMBITIEUZE AANPAK De OVAM richt haar blik op de lange termijn. Tegen 2050 leven we immers met 9,7 miljard mensen op onze planeet. Daarmee komen het klimaat, de open ruimte en de natuurlijke grondstoffen in het gedrang. Eén van de oorzaken is onze lineaire economie. Dat wil zeggen dat materialen zich in één lijn bewegen van begin naar einde: van ontginning naar bewerking, vervolgens naar de productieketen van een product tot verkoop en consumptie, om tot slot op de afvalberg terecht te komen. De lineaire manier waarop we in Vlaanderen omgaan met materialen is verantwoordelijk voor ongeveer 60% van onze totale broeikasgasemissies. We zijn ervan overtuigd dat de oplossing schuilt in de omslag naar een circulaire economie. Daarbij hergebruiken we ingenomen ruimte, gaan we bewust om met materialen en dragen we bij aan de oplossing voor de klimaatproblematiek. We creëren kringlopen die in principe eeuwig kunnen blijven draaien om in onze behoeften te voorzien. Samen met onze partners bieden we ondersteuning om in de praktijk stappen vooruit te zetten naar een circulaire economie. De OVAM geeft vorm aan het afvalstoffen-, bodem- en materialenbeleid. We zorgen voor het beleidskader dat de Vlaamse bedrijven en de Vlaming stimuleert om materiaal- en bodembewust te produceren en consumeren. De circulaire economie loopt als rode draad doorheen deze thema’s. Als overheidsorganisatie houden we de vinger aan de pols om tijdig te kunnen inspelen op maatschappelijke ontwikkelingen. We zorgen voor een open dialoog met onze partners en maken onderbouwde beleidskeuzes. We leren op een actieve manier onze doelgroepen en sectoren beter kennen en hun handelingsperspectief te achterhalen. Zo kunnen we een op maat gemaakt instrumentarium uitwerken om hen te sturen en te stimuleren. Intern werken we volgens de principes van een performante en innovatieve arbeidsorganisatie en volgens de thema’s in onze beleidsverklaring Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen. Op die manier verzekeren we een optimale dienstverlening. Om dit te realiseren schuift de OVAM een ambitieuze aanpak in tien strategische doelstellingen naar voor.

1 WE DRAGEN BIJ AAN DE TRANSITIE NAAR EEN CIRCULAIRE ECONOMIE IN VLAANDEREN

WAAROM IS DIT BELANGRIJK?

De overgang van een lineaire naar een circulaire economie komt tegemoet aan een aantal uitdagingen: zo veel mogelijk natuurlijk kapitaal behouden en herstellen, bijdragen aan een oplossing voor de klimaatverandering, bedrijven een duurzame toekomst geven, mee werkgelegenheid creëren en de strijd tegen sociale ongelijkheid aangaan. Het biedt onze bedrijven kansen om te innoveren: door nieuwe ondernemingsmodellen, nieuwe producten die beter recycleerbaar, herbruikbaar en herstelbaar zijn en nieuwe partnerschappen onder meer voor uitwisseling van grondstoffen en energie... Op die manier kunnen de bedrijven beter inspelen op de behoeften van zowel hun klanten als de maatschappij en kunnen ze het verschil maken met (buitenlandse) concurrenten.

HOE PAKT VLAANDEREN DIT AAN? Vlaanderen Circulair als centraal platform Vlaanderen Circulair is een breed partnerschap dat bestaat uit relevante Vlaamse overheidsinstanties, beroepsfederaties, verenigingen, steden en gemeenten, burgers en kennisinstellingen. We staan voor de uitdaging om de lessen die dit partnerschap vorige legislatuur leerde door onderzoek en experiment, te verankeren in het beleid met nieuwe businessmodellen en economische kansen. In het voorjaar van 2021 treedt daarom een nieuw beleid en governance voor Vlaanderen Circulair in werking. Daarbij onderscheiden we zes deeltransities gevat in thematische Werkagenda’s: circulair bouwen, chemie & kunststoffen, waterkringlopen, de bio-economie, de voedselketen en de maakindustrie. Het team Vlaanderen Circulair binnen de OVAM neemt de coördinatie over de thema’s heen voor haar rekening, en verzorgt de transversale werking rond de hefbomen. We richtten een nieuwe Stuurgroep Vlaanderen Circulair op vanuit het idee van een gedeeld engagement en strategische aansturing vanuit de maatschappelijke vijfhoek. Een centrale Projectgroep bereidt de beslissingen van de Stuurgroep voor, volgt de uitvoering ervan op, en zorgt voor wisselwerking tussen alle trekkers en projectleiders. Samen nemen zij onder meer de volgende acties op: c

We maken met behulp van een divers samengestelde Kompasgroep een roadmap Circulaire Economie op met doelstellingen voor het gebruik van grondstoffen. Deze roadmap brengt in kaart hoe we onze productie- en consumptiesystemen meer circulair kunnen organiseren. Daarbij houden we rekening met de beperkte ruimte, de symbiose tussen industriële actoren en partners in productie- en consumptieketens, de werkgelegenheid en het investeringsbeleid. Ze zal bestaan uit een kaderend deel over wat reeds bestaat en mogelijk is, en een visionair deel over waar we willen raken. Beide onderdelen samen sluiten naadloos aan op de actiegerichte Werkagenda’s. De OVAM en Vlaanderen Circulair willen een beleid ontwikkelen dat circulaire projecten opschaalt tot gangbare praktijk en de drempels wegneemt. Dat doen we onder meer via Open Calls voor innovatieve projecten, proeftuinen waar onderzoek en ondernemen hand in hand gaan, green deals, regelluwe innovatieruimtes en experimentele projecten. In 2021 zullen deze inspanningen zich richten op de noden en opportuniteiten die gedetecteerd worden via de zes Werkagenda’s.

Naast deze thematische acties hebben we zeven transversale hefbomen geïdentificeerd die over de thema’s heen cruciaal zijn voor de transitie Circulaire Economie, en waar aparte werkgroepen concrete initiatieven voor zullen nemen in wisselwerking met de Werkagenda’s: c Via beleidsinstrumenten verankeren we inzichten en verhelpen we knelpunten in de weten regelgeving. c Op Vlaams niveau gebruiken we circulaire overheidsaankopen om bijvoorbeeld producten met recyclaten

te stimuleren.

c Het Steunpunt Circulaire Economie doet onderzoek naar onder meer indicatoren en sociaaleconomische

effecten van circulaire economie.

c Actieve communicatie zal het draagvlak voor de circulaire economie verbreden. c We stuwen innovatie & ondernemen in de richting van circulaire praktijken. c Onder de hefboom financiering valt het aanmoedigen van investeringen en mobiliseren van Europese

middelen.

c We zorgen ervoor dat de jobs en skills van de nabije toekomst aangepast zijn aan de circulaire realiteit.

De OVAM neemt haar engagement op in elk aspect van deze constellatie via de Stuurgroep, het team Vlaanderen Circulair, de centrale Projectgroep, de Kompasgroep en de Werkagenda’s. Meer specifiek zal ze optreden als trekker van zowel de Werkagenda Circulair Bouwen als de Werkagenda Kunststoffen & Chemie. In de overige vier speelt ze eveneens een prominente rol voor wat betreft het materialenluik, door deel te nemen aan de respectievelijke kerngroepen, visiebepalingen en rollende programma’s.

ORGANISATORISCH

MINISTER CREVITS

VOORZITTER

STUURGROEP

BUREAU

STAKEHOLDERGROEP

TRANSITIEMANAGER TEAM VLAANDEREN CIRCULAIR

FINANCE

Projectgroep

NGO

HEFBOMEN

WERKAGENDA’S

MINISTER DEMIR

Beleidsinstrumenten

Circulair aankopen

Communicatie

Onderzoek

Innoveren & ondernemen

Financiering

Jobs & vaardigheden

Kern

circulair bouwen

chemie en kunststoffen

waterkringlopen

bio-economie

voedselketen

maakindustrie

KENNIS

OVERHEID

ONDERNEMERS

21 WE VERSTERKEN ONZE INTER

NATIONALE WERKING VOOR EEN DUURZAAM AFVAL-, MATERIALENEN BODEMBEHEER BINNEN EEN CIRCULAIRE ECONOMIE

WAAROM IS DIT BELANGRIJK?

Circulaire economie overstijgt de geografische grenzen. Vlaanderen kan de overgang niet alleen verwezenlijken, dus het is noodzakelijk dat we ons beleid ook een nadrukkelijke internationale dimensie geven. Daarom nemen we internationaal en Europees een voortrekkersrol. We steunen een ambitieuze agenda om de overgang naar een circulaire economie Europees en internationaal verder uit te dragen. De Europese Commissie kondigde bovendien ambitieuze plannen aan in de vorm van de Europese Green Deal en een breed Actieplan Circulaire Economie. De ambities in deze plannen zijn opnieuw bevestigd in de herstelmaatregelen van de EU naar aanleiding van Covid-19, en maken zodoende integraal onderdeel uit van de Europese Faciliteit voor Herstel en Veerkracht. Daarom is samenwerking met de Europese regelgever essentieel.

HOE PAKT DE OVAM DIT AAN? c Op Europees of internationaal niveau willen we mee de juridische en socio-economische voorwaarden ver-

beteren voor het halen van de OVAM-beleidsdoelstellingen, met een bijzondere aandacht voor de overgang naar een circulaire economie in Vlaanderen en Europa. Dit doen we op drie manieren: • via klassieke beleidsbeïnvloeding in Europese en internationale kernprocessen zoals het EU Actieplan

Circulaire Economie, EU Voorzitterschap en Verdrag van Bazel,

• via internationale samenwerking met het oog op kennisopbouw, • door de Europese projectwerking uit te breiden met oog op innovatie en kennisopbouw. c We werken internationaal samen rond circulaire economie, waarbij we zelf onze expertise en kennis over-

brengen. We gebruiken dit ook om wereldwijd de omslag naar een circulaire economie te helpen realiseren.

c We benutten diplomatieke netwerken en samenwerkingsopportuniteiten om zo onze eigen internationale

zichtbaarheid en beleidsimpact te vergroten. We werken daarvoor samen met goed geplaatste partners.

c We werken intergewestelijk en federaal samen voor afstemming op Belgisch niveau.

31 WE BOUWEN RISICOVOLLE ASBEST

HOUDENDE MATERIALEN AF TEGEN 2040

WAAROM IS DIT BELANGRIJK?

Asbest is een verzamelnaam van in de natuur voorkomende mineralen die tot in de jaren tachtig veelvuldig gebruikt werd in gebouwen, woningen en installaties omdat het sterk, slijtvast, isolerend, brandwerend en goedkoop was. De fijne vezels waaruit asbest bestaat zijn echter zeer gevaarlijk voor de mens wanneer deze in de lucht komen en ingeademd kunnen worden. Over heel Vlaanderen zouden gebouwen en infrastructuur ouder dan 2001 nog zo’n 2,3 miljoen ton aan asbesthoudende toepassingen bevatten. Dit vormt niet enkel een gevaar voor de volksgezondheid, maar is eveneens een obstakel voor de renovaties die nodig zijn om de energie-efficiëntie van gebouwen en woningen te verbeteren en om tot een circulaire bouwpraktijk te komen. Bovendien is er potentieel om door de sloop van asbesthoudende gebouwen in buitengebieden nieuwe ruimte vrij te maken.

HOE PAKT DE OVAM DIT AAN? De OVAM voorziet een actief asbestafbouwbeleid. Het doel is om risicovolle asbesthoudende materialen tegen respectievelijk 2034 (de meest risicovolle asbesttoepassingen zoals asbestcement daken en gevelbekleding en niet-hechtgebonden toepassingen) en 2040 (alle andere asbestproducten in slechte staat) af te bouwen. We voorzien hierbij de nodige ondersteuning voor handhaving. De OVAM heeft zelf geen toezichtsbevoegdheid voor asbestovertredingen maar ondersteunt de lokale toezichthouders door het aanbieden van asbestopleidingen, het voorzien van leidraden en het voorzien van tweedelijnsondersteuning en -advies.

Vanaf 2022 informeren we kopers over de aanwezigheid van asbest bij de aankoop van een woning c Dit doen we via asbestattesten. De bedoeling is dat deze attesten verplicht worden om op die manier elke

koper te beschermen. Hiervoor werken we de regelgeving verder uit (via aanpassing van het VLAREMA). We bepalen de voorwaarden voor ‘gecertificeerd asbestdeskundige inventarisatie’ en stimuleren de controle van deze certificaten, zodat er enkel kwaliteitsvolle asbestinventarissen opgesteld worden.

c Binnen de uitvoering van het asbestafbouwbeleid voorzien we de oprichting van een Vlaams Asbestfonds.

Dit fonds is nodig om de beleids- en werkingsmiddelen voor de ondersteuning van doelgroepen en de kwaliteitsborging van asbestinventarisatie en -verwijdering optimaal te beheren. De fondswerking zal toelaten om de middelen rollend te beheren in functie van de realisatie van de mijlpalen met een gerichte inzet op actuele knelpunten.

c We stemmen het asbestafbouwbeleid af op de realisatie van de Vlaamse beleidsdoelstellingen rond

woningkwaliteit, renovatie en energieprestatie van gebouwen. Het Vlaamse relanceplan voorziet zo een gezamelijke premie in het kader van het energie-, woon- en renovatiebeleid, waarin ook de renovatie van asbesthoudende daken en muren wordt meegenomen.

We voeren het actieplan asbestafbouw verder uit met prioriteit voor de meest kwetsbare doelgroepen en met het accent op ontzorging c Ter ondersteuning van de specifieke doelgroepen scholen, sociale huisvesting, landbouw en zorginstellingen

voeren we bestaande sectorprotocollen uit en sluiten weer nieuwe af. We ondersteunen ook verder de bestaande en nieuwe asbestafbouwprojecten van lokale besturen om asbestafbouw voor burgers veilig, betaalbaar en makkelijker te maken. Binnen de ondersteuning van lokale besturen besteden we bovendien extra aandacht aan jeugd(beweging)infrastructuur. We evalueren de voortgang van het asbestafbouwbeleid in 2022 en bekijken daarbij de verwijderingsplicht voor private eigenaars.

41 WE DEMATERIALISEREN MAATSCHAP

PELIJKE BEHOEFTEN EN SLUITEN MATERIAALKRINGLOPEN ZODAT HET VERBRUIK VAN PRIMAIRE GRONDSTOFFEN DAALT

WAAROM IS DIT BELANGRIJK?

Zoals we al hebben aangehaald, heeft onze inefficiënte lineaire economie een negatieve impact op de uitstoot van broeikasgassen en op de grondstoffenvoorraden. De circulaire economie kan een oplossing bieden. Enerzijds gaan we op zoek naar manieren om onze maatschappelijke behoeften in te vullen met minder en efficiënter gebruik van materialen doorheen de hele keten. Anderzijds stimuleren we het sluiten van de productieketen. Dat wil zeggen dat we de waarde van de materialen die zich reeds in de keten bevinden zo min mogelijk verloren laten gaan (bv. door recyclage, hergebruik, etc.). Via de circulaire economie streeft Vlaanderen ernaar om de materialenvoetafdruk van de Vlaamse consumptie te verminderen met 30% tegen 2030 (Vizier 2030) en met 75% tegen 2050 (Visie 2050).

HOE DRAAGT DE OVAM HIERAAN BIJ? We geven voor de komende legislatuur prioriteit aan de volgende subdoelstellingen:

Het primair materiaalgebruik in de bouw daalt door circulair ontwerp en hoogwaardige valorisatie van bouwen sloopafval. c We stimuleren bij de bouwsector een drastische ommezwaai naar materiaalbewust en veranderings-

gericht (ver)bouwen. We werken daarom samen met de sector een preventieprogramma ‘Circulair Bouwen’ uit op basis van de leerlessen uit demoprojecten (Call Circulaire Economie), de Green Deal en Proeftuin Circulair Bouwen. De resultaten implementeren we in ons beleid en moeten leiden tot nieuwe businessmodellen en aangepast gedrag. Aan de hand van leerlessen en knelpunten gecapteerd uit de diverse (lopende) initiatieven geven we inhoud aan de Werkagenda Circulair Bouwen van Vlaanderen Circulair. Op die manier willen we de materiaalintensiteit van het bouwproces verlagen.

c In 2021 en 2022 loopt het tweede deel van de Proeftuin Circulair Bouwen om innovatie in bouwen

afbraaktechnieken te bevorderen. Met de resultaten kunnen we hergebruik van materialen en aanpas baarheid van gebouwen maximaal stimuleren in de overgang naar een circulaire bouweconomie. c Via de TOTEM-tool stimuleren we een accurate en gebruiksvriendelijke bepaling van de materiaalimpact

van gebouwen en infrastructuurwerken en kunnen we de ecologische voetafdruk van gebouwen verlagen. We onderzoeken de definiëring van een materialenpaspoort en materialenpeil om de milieuimpact van materialen in een gebouw te bepalen en gebouwen te kunnen vergelijken. We zorgen ervoor dat data over materialen vlot kunnen worden gekoppeld aan nieuwe technieken, om preventie en herstellingen gerichter uit te voeren.

c Het selectief slopen van gebouwen en infrastructuur en de hoogwaardige afzet van bouwen sloopafval

moet in de toekomst de standaardpraktijk zijn. Tegen 2024 moeten we de gescheiden bouwen sloopafvalstromen zo hoogwaardig mogelijk hergebruiken of recycleren. Daarvoor passen we de wetgeving aan voor sloopopvolging en gebruik van grondstoffen. We voorzien ook de nodige instrumenten voor een betere gescheiden inzameling of (na)sortering zoals een kwaliteitsborgingsysteem voor secundaire granulaten. 11

De hoeveelheid restafval afkomstig van consumptiegoederen daalt door meer preventie, hergebruik en selectieve inzameling. c We voorzien een nieuw uitvoeringsplan voor lokaal materialenbeheer. Tegen 2030 willen we de

selectieve inzameling van afval met het oog op recyclage doen toenemen van 69% tot 77,5%. Tegen 2030 moeten we minstens 50% van de recycleerbare fractie van huishoudelijk en bedrijfsafval bijkomend recycleren. Dit willen we realiseren door hergebruik, een betere selectieve inzameling en recyclagetrajecten voor prioritaire stromen. Er liggen belangrijke opportuniteiten in de stromen organisch-biologisch afval, kunststoffen, papier en karton en textiel.

c We voorzien ook de nodige handhaving en ondersteuning op maat voor het lokale niveau (o.a. via samenwerkings-

verbanden, visitaties, lerend netwerk en proefprojecten). Om het bedrijfsrestafval te verminderen, ontwikkelen we onder meer een code van goede praktijk voor een betere bronsortering in combinatie met sturende maatregelen op maat. Zo wordt het ook voor bedrijven interessanter of gemakkelijker om recycleerbare stromen selectief in te zamelen dan om gemengd restafval aan te bieden.

c De overgang naar een duurzamer, circulair voedsel- en biomassasysteem vraagt dat we grondstoffen

en producten zo hoogwaardig mogelijk inzetten en dat we geen voedsel verspillen. We werkten daarvoor samen met de sector een nieuw actieplan ‘voedselverlies en biomassa(rest)stromen 2021-2025’ uit. Na afronding van de goedkeuringsprocedure, starten we de uitvoering.

c Om biomassareststromen zo hoogwaardig mogelijk in te kunnen zetten, moeten we eerst een efficiënte

selectieve inzameling installeren. Tegen 1 januari 2024 zijn de nodige maatregelen van kracht om in heel Vlaanderen zo veel mogelijk keukenafval en voedselresten te weren uit het huishoudelijk en bedrijfsrestafval. Dit is een belangrijke maatregel om de recyclagedoelstellingen en klimaatambities in 2030 te kunnen halen. Vanaf 2021 voorzien we daarom de implementatie van de verplichte selectieve inzameling van organisch-biologisch afval bij grotere bedrijven en instellingen, en vanaf eind 2023 is dit eveneens verplicht voor gezinnen en kleine bedrijven.

c Voor verpakkingen voert de Vlaamse regering alle afspraken in het Verpakkingsplan 2.0 uit. Tegen 2025

moeten alle verpakkingen die op de markt komen herbruikbaar, recycleerbaar of composteerbaar zijn. Eind 2022 is er een tussentijdse evaluatie met daaraan gekoppelde consequenties. We zorgen ervoor dat de verpakkingssector zijn ambitieuze engagementen nakomt en leggen onze focus op handhaving. Via het instrument van uitgebreide producentenverantwoordelijkheid (UPV) voeren we een beleid rond bedrijfsverpakkingen dat meer aandacht heeft voor hergebruik, hoogwaardige recyclage en uitbouw van lokale afzetmarkten voor gerecycleerde materialen. We willen via een betere traceerbaarheid maximaal zicht krijgen op de bestemming van de afvalstromen. Deze ambities inzake bedrijfsmatige verpakkingen worden dit jaar vertaald in de nieuwe erkenning van beheersorganisme Valipac. We stimuleren een actief overleg tussen voedings- en verpakkingsindustrie, lokale overheden en horeca om slimmere en afvalarme ondernemingsmodellen te ontwikkelen voor consumptie buitenshuis. We rollen tegen eind maart 2021 een uniform P+MD systeem uit om meer huishoudelijk verpakkingsafval uit kunststof selectief in te zamelen. We sluiten in 2021 ook een Green Deal tussen overheid en distributie om het aandeel wegwerp en niet-recycleerbare verpakkingen op de markt te verminderen.

c We starten voor een selectie van producten vermeld in de kaderrichtlijn Afvalstoffen en het Europese Actie-

plan CE (textiel, elektrische en elektronische apparatuur, batterijen, …) en eigen opportuniteiten (luiers, matrassen, …) een ketenaanpak, onder andere via convenanten. De sectoren moeten producten slimmer ontwerpen, zodat ze langer meegaan en makkelijker herstelbaar, herbruikbaar en recycleerbaar zijn. We stimuleren herstelling van producten en hergebruik van onderdelen. We bevorderen circulair ontwerp en circulaire aankopen binnen instrumenten zoals de aanvaardingsplicht en green deals. Knelpunten als productnormering, labeling etc. maken we bespreekbaar bij de bevoegde federale ministers. We onderzoeken of er betere resultaten geboekt kunnen worden door de aanvaardingsplicht van verschillende stromen af te stemmen tussen de gewesten, voor een uniform beleid over heel België.

Milieuverantwoorde productie en gebruik van gerecycleerde grondstoffen stijgt c Producten moeten slimmer worden ontworpen, zodat ze langer meegaan en makkelijker herstelbaar,

herbruikbaar en recycleerbaar zijn. Om zulk circulair ontwerp aan te moedigen brengen we de mogelijkheden van een aantal instrumenten in kaart: productnormering, labeling, garantieregeling en UPV.

c Kunststoffen worden op dit moment nog te spilzuchtig en laagwaardig ingezet. Daarom lanceerden we in

2020 het actieplan ‘kunststoffen’. De krachtlijnen zijn een efficiënter gebruik van kunststoffen, meer selectieve inzameling, meer recyclage en meer afzet voor recyclaten. We maken het financieel interessanter om kunststoffen apart te houden voor recyclage en de niet-recycleerbare kunststoffen van de markt te weren. De coronacrisis maakte met name de afzet van recyclaten problematisch, wat we verder ondersteunen via criteria rond recycled content in specifieke producten en via openbare aanbestedingen.

c We pleiten voor extra investeringen in de nodige sorteer- en recyclagecapaciteit. Zo zorgen we ervoor dat

Vlaanderen evolueert tot een toonaangevende recyclagehub in Europa, hier worden in het kader van het Vlaamse relanceplan bijkomende middelen voor voorzien. We focussen hierbij op luiers, asbest, textiel, matrassen en kunststoffen.

c Het Symbioseplatform is een tool waarop bedrijven actief informatie over hun reststromen met elkaar kunnen

delen, en vervolgens zulke stromen kunnen verkopen of uitwisselen. Het platform creëert zo win-win situaties waarbij waardevolle materialen een nieuwe toepassing vinden in plaats van bij het afval terecht te komen, en bedrijven toegang krijgen tot een goedkopere en milieuvriendelijkere bron van grondstoffen. Het komende jaar zal de OVAM deze tool verder doen groeien en consolideren in de markt.

Milieuverantwoorde verwerking van afvalstoffen is gegarandeerd c De milieuheffingen hielpen de afgelopen decennia het gedrag van burgers en bedrijven zodanig te sturen dat de

hoeveelheid restafval gedaald en recyclage verhoogd is. Daarom passen we de heffingen op afvalstoffen bestemd voor eindverwerking aan zodat de loutere energievalorisatie van restafval wordt afgebouwd ten gunste van selectieve inzameling en mechanische of chemische materiaalrecyclage. De afvalverwerkingscapaciteit in Vlaanderen stemmen we af op maat van de circulaire economie. Een circulaire economie betekent dat Vlaanderen zich moet voorbereiden op een gefaseerde afbouw van afvalverbranding.

De hoeveelheid zwerfvuil daalt

c De recente zwerfvuilcijfers en de Netheidsindex evolueren niet gunstig. We voeren de strijd tegen zwerfvuil

op door lokale besturen en producenten te mobiliseren voor meer preventie en handhaving. Een uitgebreide ronde tafel zal leiden tot gemeenschappelijke engagementen en actiepunten in dat opzicht.

c In de uitvoering van de EU Richtlijn Single Use Plastics zorgen we ervoor dat producenten de kost op zich

nemen voor de gescheiden inzameling en recyclage en de opruimkosten van zwerfvuil. We maken afspraken met de federale overheid en de gewesten over het juridisch kader dat nodig is voor de inning van de zwerf vuilkosten. c Ook via de Mooimakers (samenwerking OVAM, Fost Plus en VVSG) zetten we het beleid tegen zwerfvuil en sluik-

storten verder met gepaste extra beleidsmaatregelen, samen met de doelstellingen die in het uitvoeringsplan huishoudelijke afvalstoffen en gelijkaardig bedrijfsafval staan. Daarbij leren we maximaal uit de opgedane ervaringen en heroriënteren we de werking van de Mooimakers meer richting handhaving en preventie.

51 WE GARANDEREN BODEMKWALITEIT

VIA BODEMSANERING

WAAROM IS DIT BELANGRIJK?

Een minimale bodemkwaliteit is essentieel voor goed functionerende kringlopen van water en voedingsstoffen, een aangename leefomgeving en een gezonde voeding. Het is een kritische succesfactor om een circulaire economie mogelijk te maken en de gevolgen van de klimaatverandering mee op te vangen. Hiervoor stimuleren we het verder herstel van verontreinigde bodems, in de eerste plaats bij particulieren, oude bedrijfslocaties en stortplaatsen.

HOE PAKT DE OVAM DIT AAN? Alle historische risicogronden zijn onderzocht tegen 2036 en de sanering van historische verontreiniging is opgestart waar nodig c De OVAM wil dat tegen 2036 elke risicogrond in Vlaanderen is onderzocht en waar nodig de sanering van

historische verontreinigingen is opgestart. Dat doen we door een overkoepelende coördinatie, op basis van een prioriteringsmodel en via de op het brede publiek gerichte bewustzijnscampagne De Grote Grondvraag. We schakelen een versnelling hoger om tegen 2028 alle oriënterende bodemonderzoeken uit te voeren en stimuleren verder bodemonderzoeken sanering. De OVAM voorziet deelprogramma’s op maat voor specifieke doelgroepen. Zo stimuleren en ondersteunen we bedrijven in de sanering van het historisch passief op bedrijfslocaties. We stimuleren ook de fondsen Bofas vzw, Vlabotex vzw en Tersana vzw bij de uitvoering van onderzoeken en saneringen in hun sector. Ten tweede ontzorgen we (boven)lokale besturen en publieke instellingen via oplossingstrajecten en een aanpak op maat voor prioritaire gemeenten, bijvoorbeeld via samenwerkingsverbanden. We stimuleren collega-overheden om hun risicogronden tijdig te onderzoeken en/ of te saneren. Tot slot ontzorgen we de burger door zelf site-onderzoeken uit te voeren. Voor alle doelgroepen waar de huidige eigenaar vrijgesteld is, zorgt de OVAM met haar ambtshalve optreden voor oplossingen voor mensen, verenigingen, bedrijven of besturen. Scholen krijgen als prioritaire doelgroep nog bijzondere aandacht in een apart project waarbij we werken met sectorprotocollen.

We investeren in duurzame brownen blackfieldontwikkeling c We herontwikkelen brownen blackfields en stortplaatsen in het kader van circulair ruimtegebruik.

Zulke gronden zijn zodanig vervuild dat het niet rendabel is op korte termijn om deze op te kuisen en opnieuw te benutten. De markt heeft daarom een duwtje in de rug nodig van de overheid zodat we er op langere termijn wel de vruchten van kunnen plukken. Samen met lokale en bovenlokale besturen en andere partners gaan we op zoek naar terreinen waar verplichtingen nodig zijn in het kader van het bodemdecreet (bv. een bodemsanering). Daar kunnen we dan tegelijk een maatschappelijke meerwaarde creëren rond duurzaam gebruik met aandacht voor circulariteit en bodemzorg. We bieden daarbij oplossingen op maat om de partners te ondersteunen. Specifiek in het kader van het relanceplan stimuleren we de private investeringen door de financiële zekerheden te verlagen voor brownfields en zo de sanering van vervuilde bedrijfsterreinen te stimuleren.

We onderzoeken waterbodemverontreiniging en saneren waar mogelijk c We stimuleren het bewustzijn rond historisch verontreinigde waterbodems en doen voorbereidend onderzoek

via een aantal Europese onderzoeksprojecten. De sanering van historisch verontreinigde waterbodems is immers nodig voor een verhoogde kwaliteit van het oppervlakte- en grondwater en de ontwikkeling van groenblauwe netwerken. We bouwen de komende legislatuur voldoende knowhow op om in 2024 een aanpak voor te kunnen leggen aan de Vlaamse regering voor de sanering van historisch verontreinigde waterbodems. Verder stimuleren we de verhoogde circulaire toepassing van bagger- en ruimingsspecie, waarin de overheden een voorbeeldrol opnemen.

Voormalige stortplaatsen worden optimaal ingezet voor nieuwe maatschappelijke uitdagingen, in het bijzonder bebossing en natuurontwikkeling

c Stortplaatsen kunnen een waardevolle voorraad zijn aan materialen, energie en land. Momenteel is de

ruimte die stortplaatsen innemen vaak onderbenut, terwijl maatschappelijke noden als bebossing, natuurontwikkeling en CO2-captatie met ruimtegebrek kampen. In overleg met de lokale besturen worden locaties geselecteerd die in aanmerking komen voor de uitvoering van een oriënterend bodemonderzoek in kader van bebossing of natuur(her)ontwikkeling. Ook i.s.m. overheidsagentschappen, provincies,... wordt gekeken naar mogelijkheden voor duurzame herontwikkeling van stortplaatsen (energie, waterberging, ...). In ambtshalve onderzoeken op stortplaatsen gaan we vanaf nu systematisch na of de locatie onderbenut is qua landgebruik, klimaatdoelstellingen of ander beheer.

We voorkomen maximaal nieuwe bodemverontreiniging en zorgen voor een minimale impact voor mens of leefmilieu c We handhaven de eerste periodieke onderzoeksplicht waarbij elke risico-inrichting met een laattijdig rapport

wordt ingelicht en actief opgevolgd. Daar waar bij een incident bodemverontreiniging ontstaat, volgen we deze schadegevallen snel en van nabij op. Daarnaast stimuleren we de oprichting van een fonds op de sanering van bodemverontreiniging veroorzaakt door het gebruik van stookolietanks voor verwarmingsdoeleinden.

61 WE VERSTERKEN BODEMKWALITEIT

VIA BODEMZORG

WAAROM IS DIT BELANGRIJK?

Reeds vervuilde bodems saneren alleen is niet voldoende; ook in de toekomst moeten we voorkomen dat we dezelfde fouten maken. Daarom garanderen we de bodemkwaliteit ook via de nodige bodemzorg. Zo stimuleert de OVAM innovatie, herstel van bodemdiensten en maximaal hergebruik van de bodem. We activeren het bodembewustzijn en zorgen voor een ondersteunend beleidskader zodat iedere stakeholder bodemzorg in de praktijk kan brengen. We dragen zo bij aan gezonde bodems voor een gezonde leefomgeving.

HOE DRAAGT DE OVAM HIERAAN BIJ? We versterken het circulair landgebruik Om de bodemdiensten maximaal te behouden of te herstellen en optimaal duurzaam hergebruik van de bodem te realiseren, werken we een kader circulair bodem- en landgebruik uit. Dit omvat onder andere gebiedsgericht grondverzet, aanpak restverontreiniging en gebiedswerking. De overheden nemen hierbij hun voorbeeldfunctie op. We werken beleidsvoorstellen uit om bijkomende restverontreiniging te voorkomen en beheren de bestaande restverontreiniging optimaal. Daarnaast inspireren we regio’s om binnen hun gebiedswerking bodemzorg en circulariteit vorm te geven door mee aan tafel te schuiven en onze inzichten te delen. c We bieden een antwoord op nieuwe uitdagingen en maken het bodembeleid future proof. c We werken een praktisch handelingskader voor bodemzorg uit en doen dit samen met onze sleutelpartners. Als

eerste stap maken we voor twee bodemhandelingen (ontharding en natuurgebaseerde oplossingen bij het beheer van bodemverontreiniging) een gebruiksvriendelijke handleiding die aangeeft hoe iedere stakeholder zorgzaam met bodem kan omgaan. In een latere fase vullen we dit kader verder aan. Deze integrale aanpak houdt rekening met nieuwe uitdagingen zoals diffuse bodemverontreiniging en contaminants of emerging concern. c Recent worden we geconfronteerd met twee nieuwe uitdagingen. Meer en meer krijgen we te maken met

diffuse bodemverontreiniging, zonder duidelijk aanwijsbare bron. Vaak werd die veroorzaakt door allerlei kleinschalige ambachtelijke activiteiten, waarvan de gegevens over de bron of de oorzaak verloren zijn gegaan. De OVAM gaat nu de gegevensbronnen van diffuse bodemverontreiniging inventariseren, zorgt eind 2021 voor een plan van aanpak en start met gerichte meetcampagnes.

c De OVAM werkt ook in samenwerking met het beleidsdomein en in Europese context een plan van aanpak uit

voor de selectie en opvolging van de meest prioritaire ‘contaminants of emerging concern’. Dit zijn weinig bekende verontreinigende stoffen in de bodem en het grondwater, waarvan de risico’s dus niet duidelijk zijn. We zorgen ervoor dat de belangrijkste (groepen van) stoffen – zoals de poly- en perfluoralkylstoffen (PFAS) worden aangepakt via bodembeheer en bodemsaneringspraktijk.

c Via Soil+Land Stewardship maken we dat iedereen zorg draagt voor de bodem. We werken in samenspraak

met stakeholders en doelgroepen een set toekomstscenario’s voor bodemzorg uit en stellen op maat van de doelgroepen een code van goede praktijk op. We inspireren door de bodemzorgers van nu zichtbaar te maken. We zorgen ervoor dat er in bodemzorg aandacht is voor ecosysteemdiensten, (bodem)biodiversiteit en de toepassing van natuurgebaseerde oplossingen. Tot slot zoeken we manieren om de waarde van bodem en land in de circulaire economie te valideren en zetten stakeholders aan om deze te gebruiken.

71 WE DIGITALISEREN ELKE DIENST

VERLENING TEGEN 2030

WAAROM IS DIT BELANGRIJK?

Een kwaliteitsvolle ICT- en informatiestrategie is cruciaal voor een optimale dienstverlening en om het eigen beleid te monitoren. We onderbouwen ons beleid met data en delen onze inzichten met onze stakeholders. Daarnaast gebruiken we de beschikbare technologieën om onze interne werking te stroomlijnen.

HOE PAKT DE OVAM DIT AAN? Tegen 2024 is het digitale data-inzamelingsysteem voor afval-, materialenen grondstromen operationeel

c We heroriënteren de manier van data-inzameling van afvalstoffen, door te focussen op transparantie, de

administratieve lasten te doen dalen en het verzamelen en verwerken van gegevens maximaal te auto matiseren. We bouwen hiertoe stapsgewijs het MATIS (materialeninformatiesysteem) uit. In een eerste stap ontwikkelen we tot 2022 een nieuw systeem voor de productie en verwerking van huishoudelijk en ge lijkaardig bedrijfsafval. Tegen 2030 beogen we hier een centraal systeem mee dat de OVAM aan de hand van kwaliteitsvolle real time gegevens inzicht biedt in de materiaalstromen (inclusief productieplaats, bestem ming en gebruikstoepassing) tussen Vlaamse lokale besturen, bedrijven en hun klanten binnen en buiten Vlaanderen. c Verder ontwikkelen we indicatoren voor verschillende thema’s als bouw, productketens, voeding en

mobiliteit in het kader van circulaire economie, en we bundelen deze in een CE-monitor. Daaraan kunnen we doelstellingen koppelen, waarmee we beleidsmaatregelen kunnen evalueren en externen kunnen informeren en sensibiliseren. Verder zullen de reeds beschikbare data rond bodem in relatie met water, ruimte en asbest de basis vormen voor het verder samenbrengen van andere data voor de monitoring van de bodemkwaliteit en de uitbouw van bodemzorg.

De OVAM ontsluit haar afval-, materialenen bodeminformatie digitaal c Via de digitale ontsluiting van data en ontwikkeling van tools ondersteunen en sensibiliseren we burgers, lokale

besturen en bedrijven. Denk maar aan het asbestattest, Cirkeltips, de benchmarktool voor lokale besturen en het Vlaams Symbioseplatform. Ook bodeminformatie blijven we verspreiden als motor voor de realisatie van ons beleid. Denk daarbij aan het bodemattest, waarmee we nieuwe eigenaars beschermen, maar ook aan generieke platformen (geo-loket, Databank Ondergrond Vlaanderen, ...) en platformen die informatie op maat aanbieden, (bv. Woningpas).

Onze dossierbehandeling loopt digitaal tegen 2024 c Deze legislatuur maken we werk van de digitalisering van onze advisering bij omgevingsvergunningen,

afleveren van kennisgevingen voor grensoverschrijdend transport van afvalstoffen, beheer van ambtshalve opdrachten, beheer van het grondinformatieregister en informatiebeheer in het algemeen.

81 WE HALEN ONZE DOELSTELLINGEN

DOOR ONZE MEDEWERKERS CONTINU OP EEN DUURZAME MANIER IN TE ZETTEN

WAAROM IS DIT BELANGRIJK?

Een voorwaarde om deze ambitieuze doelstellingen te kunnen realiseren, is een sterke organisatie. De kern van onze werking zijn onze werknemers en de manier waarop we hun talenten en capaciteiten inzetten om onze doelstellingen te bereiken. De OVAM gaat daarom aan de slag met onderbouwde en doordachte principes om een efficiënte organisatie met een uitstekende dienstverlening aan te bieden.

HOE PAKT DE OVAM DIT AAN? We beschikken steeds over een personeelsbezetting die toelaat onze doelstellingen te realiseren c We stellen een strategisch personeelsplan op met speciale aandacht voor diversiteit. Ook het mobiliserende

loopbaanbeleid stemmen we af op dit strategisch personeelsplan. We maken een ontwikkelingsplan met meer jarentrajecten voor organisatie-brede ontwikkelingsnoden. Binnen de organisatie stimuleren we levenslang leren en we bespreken groeimogelijkheden op basis van een doordacht ontwikkelingsplan. We mobiliseren onze medewerkers om de eigen ontwikkeling in handen te nemen en mee te groeien met onze personeelsbehoeften. We houden hierbij steeds rekening met de brede context van de Vlaamse overheid.

Onze medewerkers zijn tevreden over hun werksituatie bij de OVAM c Het welzijn van elke medewerker is belangrijk voor een sterke en aantrekkelijke organisatie. Ons

geïntegreerd welzijnsbeleid en onze initiatieven op het vlak van loopbaanontwikkeling en leiderschap moeten leiden tot een verhoogd welbevinden en een grotere tevredenheid bij onze medewerkers.

91 WE IMPLEMENTEREN DE COMMUNI

CATIESTRATEGIE 2020-2025 EN MAKEN ZO DIENSTVERLENING EN INFORMATIE ACTIEF BEKEND, SENSIBILISEREN ROND DE KERNTHEMA’S EN CREËREN DRAAGVLAK VOOR AMBITIEUS BELEID

WAAROM IS DIT BELANGRIJK?

Communicatie is een belangrijk onderdeel van het functioneren van onze organisatie, om de maatschappelijke meerwaarde van OVAM voor Vlaanderen te maximaliseren. Dit doen we op de volgende manier: c We maken onze dienstverlening bekend (tools, producten, richtlijnen, sorteerboodschappen, …) zodat we

iedereen bereiken die er baat bij heeft.

c Onze communicatie dient daarnaast om burgers, bedrijven en andere organisaties te sensibiliseren en te infor-

meren over onze kernthema’s.

c Tot slot creëren we draagvlak voor nieuw en ambitieus beleid op ‘onze’ thema’s.

HOE PAKT DE OVAM DIT AAN? c Via het koepelconcept ‘Omdat het samen werkt’ verbinden we acties van de OVAM en partners om

zo draagvlak te creëren.

• De voorbije decennia stond de OVAM mee aan de wieg van een heleboel organisaties (bijv. beheersorganis-

men, sectorfondsen, …) die mee uitvoering geven aan diverse acties in het kader van het afval-, materialenen bodembeheer of bouwde de OVAM belangrijke partnerschappen uit met lokale besturen, bedrijfsfederaties, … Veel van deze organisaties hebben zelf een sterk communicatiebeleid waardoor het voor burger en bedrijf soms moeilijk te onderscheiden is wie wat doet. Onze strategie is er op gericht verbinding en versterking te creëren tussen partners en communicatie-acties.

• Voor de kernthema’s motiveren we burgers en bedrijven via verschillende communicatiestrategieën om

gedrag te wijzigen.

• We identificeren verschillende prioritaire thema’s. Rond die thema’s werkt de OVAM strategische communi-

catieplannen uit die verschillende beleidsmaatregelen op lange termijn ondersteunen met specifieke acties of campagnes. Verder optimaliseren we ook de interne informatiedoorstroming.

1 WE VERHOGEN HET MATURITEITS10

NIVEAU VAN DE OVAM IN DE PERIODE 2019-2024

WAAROM IS DIT BELANGRIJK?

Een goede organisatiebeheersing is een voorwaarde om te blijven werken aan een efficiënte, effectieve, integere en kwaliteitsvolle organisatie. Audit Vlaanderen helpt de entiteiten hierbij met het aanbieden van een methodologie. Hierdoor kan ook de evolutie van een organisatie op het vlak van organisatiebeheersing en het maturiteitsniveau worden vastgesteld. Jaarlijks geeft Audit Vlaanderen in een beleidsgericht rapport aan in welke mate een entiteit werk maakt van de generieke doelstelling tot het versterken van de organisatiebeheersing/interne controle en van acties om de maturiteit van het risicomanagement te verhogen. De OVAM heeft de ambitie om hierin te blijven groeien. De focus ligt de komende jaren vooral op de thema’s doelstellingen-, proces- en risicomanagement, prestatiemanagement en belanghebbendenmanagement. Daarnaast zoeken we naar efficiëntie door gebruik te maken van VO-brede dienstverlening en willen we op een meer maatschappelijk verantwoorde manier werken.

HOE PAKT DE OVAM DIT AAN? We doorlopen de jaarlijkse beheerscycli Werken op een efficiënte, effectieve, integere en kwaliteitsvolle manier begint bij een kwaliteitsvolle planning en doelstellingenmanagement. We blijven onze processen optimaliseren, met speciale aandacht voor risicomanagement en procesdocumentatie. Zo implementeren we het risicomanagementsysteem dat we de voorbije jaren hebben uitgewerkt en evalueren de praktische toepassing ervan. We houden het bedrijfscontinuïteitsplan (BCP) actueel. Dit plan beschrijft de werkwijze in tijden van incidenten en crisissen, om de activiteiten van de OVAM zo snel mogelijk opnieuw op te starten. We bouwen ook het prestatiemanagement verder uit tot een performant systeem voor planning, opvolging en evaluatie. Bij de opvolging komt naast de prestaties ook ontwikkeling aan bod. Tot slot actualiseren we het belanghebbendenmanagement op strategisch niveau om zo draagvlak te creëren voor onze beleidsdoelstellingen.

We verbeteren onze organisatieprocessen c De OVAM werkt mee aan de uitbouw van een slanke, efficiënte overheid. Wat betreft financieel beheer kantelen

we daarom de OVAM-boekhouding in bij ORAFIN. Daarnaast streven we naar een verdere efficiëntieverhoging door een overname van onze gebouwen en facility door Het Facilitair Bedrijf.

We voeren de vijf prioritaire thema’s uit de beleidsverklaring Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen uit c We reduceren onze hoeveelheid restafval. c In onze aankoopprocessen houden we rekening met duurzaamheidscriteria. c We streven naar een reductie van onze CO2-uitstoot en primair energieverbruik. c We volgen het welzijn van de OVAM-medewerkers op aan de hand van een welzijnsmeter. c We stimuleren onze medewerkers om hun woon-werkverkeer te organiseren volgens het STOP-principe.

We verzekeren de bedrijfscontinuïteit en de goede werking van de diensten voor afvalophaling, -verwerking en bodemsanering c We voeren onze kritieke en essentiële processen voor 100% uit, en reageren gepast op meldingen en signalen

die acute risico’s voor het leefmilieu inhouden of de dienstverlening op Vlaams niveau verstoren.

We verzekeren de kwalitatieve werking van de relevante actoren op het vlak van afvalstoffen-, materialenen bodembeheer c Na rapportage van negatieve keuringen, audits of testen in het kader van kwaliteitsborging ondernemen we

gepaste actie.

c De OVAM neemt haar regierol op en ontwikkelt een duidelijk en gedragen beleidskader voor een kwaliteitsvol

bodembeleid. We zetten een kwaliteitszorgsysteem voor alle deskundigen op en geven hen geregeld feedback over audits en kwaliteitsmetingen. We evalueren het kwaliteitszorgsysteem voor aannemers en actualiseren het. Zo vormen zij belangrijke en betrouwbare partners in de uitvoering van het bodembeleid.

Openbare Vlaamse Afvalstoffenmaatschappij Stationsstraat 110 2800 MECHELEN T 015 284 284 F 015 203 275 www.ovam.be info@ovam.be

V.U. OVAM, Openbare Vlaamse Afvalstoffenmaatschappij, Stationsstraat 110, 2800 MECHELEN - 2021

DEEL 2 Deze tabel legt het verband tussen de doelstellingen uit de beleidsnota /beleidsbrief/BBT Omgeving en het Ondernemingsplan van de OVAM. De volledige boordtabel volgt na deze kruistabel. Doelstelling OP 2021 OVAM SD 1 We geven invulling aan de transitieprioriteit Vlaanderen Circulair in het kader van de Visie 2050 van de Vlaamse Regering OD 1.1 Het team Vlaanderen Circulair zorgt voor de coördinatie van de werkagenda’s en de transversale werking rond de hefbomen, in opdracht van de publiek-private stuurgroep Vlaanderen Circulair.

Beleidsnota 2019-2024 en Beleidsbrief/BBT Omgeving 2021 Transversale, horizontale en overkoepelende strategische doelstellingen & ISE's Afval en materialen, Bodem OD 1. Vlaanderen als partner en regelgever in de transitie circulaire economie (9.1.1)

OD 1.2

We nemen ons engagement op in de werkagenda's en hefbomen van Vlaanderen Circulair

SD 2

We versterken onze internationale werking voor een duurzaam afval-, materialenen bodembeheer binnen een circulaire economie

SD 1. Naar een samenhangend omgevingsinstrumentatium (8.1) & ISE's Afval en materialen, Bodem

OD 2.1

We verbeteren de juridische en socio-economische randvoorwaarden voor het halen van de OVAM-beleidsdoelstellingen via beleidsbeïnvloeding, samenwerking en projectwerking

OD 1. Doelgerichte deelname aan het Internationaal en Europees beleid (8.1.1) & ISE's Afval en materialen, Bodem

OD 2.2

We versnellen de mondiale transitie naar een circulaire economie via internationale samenwerking

OD 2.3

We verhogen de Vlaamse internationale zichtbaarheid en beleidsimpact door het sterker inzetten op diplomatieke netwerken en benutten van samenwerkingsopportuniteiten

OD 2.4

We werken intergewestelijk en federaal samen voor afstemming op Belgisch niveau

SD 3

We bouwen risicovolle asbesthoudende materialen af tegen 2040

OD 3.1

Vanaf 2022 wordt elke koper geïnformeerd over de aanwezigheid van asbest bij de aankoop van een woning Voor specifieke doelgroepen is een ondersteuningsinstrument voor asbestafbouw opgezet

OD 3.2

SD 4 OD 4.1

We dematerialiseren maatschappelijke behoeften en sluiten materiaalkringlopen zodat het verbruik van primaire grondstoffen daalt Het primair materiaalgebruik in de bouw daalt door circulair ontwerp en hoogwaardig valorisatie van bouwen sloopafval

SD 1. Dematerialiseren en het sluiten van materiaalkringlopen (9.1), ISE Afval en materialen OD 3. Versterken van asbestafbouwbeleid (9.1.3)

SD 1. Dematerialiseren en het sluiten van materiaalkringlopen (9.1), ISE Afval en materialen OD 2. Materiaalbewust bouwen en verbouwen (9.1.2), OD 5. Materiaalimpact van productketens verlagen (9.1.5) & OD 6. Verminderen van restafval door circulair materialenbeheer (9.1.6) OD 4. Verzekeren van waardebehoud voor biomassa (9.1.4), OD 5. Materiaalimpact van productketens verlagen (9.1.5) & OD 6. Verminderen van restafval door circulair materialenbeheer (9.1.6)

OD 4.2

De hoeveelheid consumptiegoederen in het restafval daalt door meer preventie, hergebruik en recyclage

OD 4.3

Milieuverantwoorde productie en gebruik van gerecycleerde grondstoffen stijgt

OD 4.4

Milieuverantwoorde eindverwerking van afvalstoffen is gegarandeerd

OD 4.5

De hoeveelheid zwerfvuil daalt

SD 5

We garanderen de bodemkwaliteit via bodemsanering

SD 2. Herstel van bodemdiensten en bodemzorg (10.2), ISE Bodem

OD 5.1

Alle historische risicogronden zijn onderzocht tegen 2036 en de sanering van historische verontreiniging is opgestart waar nodig.

OD 1. Bodemkwaliteit garanderen via bodemsanering (10.2.1)

OD 5.2

We investeren in duurzame brownen blackfieldontwikkeling

OD 5.3

We onderzoeken waterbodemverontreiniging en saneren waar mogelijk

OD 5.4

Voormalige stortplaatsen worden optimaal ingezet voor nieuwe maatschappelijke uitdagingen

OD 6. Verminderen van restafval door circulair materialenbeheer (9.1.6)

OD 5.5

We voorkomen maximaal nieuwe bodemverontreiniging en zorgen voor een minimale impact voor mens of leefmilieu

SD 6

We versterken de bodemkwaliteit via bodemzorg

SD 2. Herstel van bodemdiensten en bodemzorg (10.2), ISE Bodem

OD 6.1 OD 6.2

We versterken het circulair landgebruik We bieden een antwoord op nieuwe bodemuitdagingen en maken het bodembeleid future-proof

OD 2. Bodemkwaliteit versterken via bodemzorg (10.2.2)

SD 7

We digitaliseren elke dienstverlening tegen 2030

OD 7.1

Tegen 2024 is het digitale data-inzamelingsysteem voor afval-, materialenen grondstromen operationeel.

Strategisch overkoepelende omgevingsdoelstellingen. SD 1. Naar een samenhangend omgevingsinstrumentarium (8.1) & ISE's Afval en materialen, Bodem OD 7. Rapportage, datamining en digitale ontsluiting ikv afval- en materialenbeleid (9.1.7) & OD 3. Digitale ontsluiting en kopersgarantie bij overdracht gronden (10.2.3)

OD 7.2 OD 7.3

De OVAM ontsluit haar afval-, materialenen bodeminformatie digitaal Onze dossierbehandeling verloopt digitaal tegen 2024

SD 8

We halen onze doelstellingen door onze medewerkers continu op een duurzame manier in te zetten We beschikken steeds over een personeelsbezetting in aantallen en competenties die toelaat onze doelstellingen te realiseren Onze medewerkers zijn tevreden over hun werksituatie bij de OVAM We implementeren de communicatiestrategie 2020-2025 en maken zo dienstverlening en informatie actief bekend, sensibiliseren rond de kernthema’s en creëren draagvlak voor ambitieus beleid. Via het koepelconcept ‘Omdat het samen werkt’ verbinden we acties van de OVAM en partners om zo draagvlak te creëren Voor de kernthema’s motiveren we burgers en bedrijven via verschillende communicatiestrategieën om gedrag te wijzigen.

Beleidsnota Bestuurszaken& ISE's Afval en materialen, Bodem

We verhogen het maturiteitsniveau van de OVAM in de periode 2019-2024

Beleidsnota Bestuurszaken & ISE's Afval en materialen, Bodem

OD 8.1 OD 8.2 SD 9

OD 9.1 OD 9.2 SD 10

OD 10.1 We doorlopen de jaarlijkse beheerscycli OD 10.2 We verbeteren onze organisatieprocessen OD 10.3 We voeren de 5 prioritaire thema's uit de MVO-beleidsverklaring uit OD 10.4 We verzekeren de bedrijfscontinuïteit en de goede werking van de diensten voor afvalophaling en verwerking en bodemsanering OD 10.5 We verzekeren de kwalitatieve werking van de relevante actoren op het vlak van afvalstoffen-, materialenen bodembeheer

Beleidsnota Bestuurszaken & ISE's Afval en materialen, Bodem

Transversale, horizontale en overkoepelende strategische doelstellingen & ISE's Afval en materialen, Bodem Transversale, horizontale en overkoepelende strategische doelstellingen & ISE's Afval en materialen, Bodem

Beleidsnota Bestuurszaken & ISE's Afval en materialen, Bodem

DEEL 2 – BOORDTABEL 2021

www.ovam.be

Nr. Naam

Mijlpalen / indicatoren

Streefwaarde/norm

De werkagenda's zijn gerealiseerd

100% tegen 2025

We geven invulling aan de transitieprioriteit Vlaanderen Circulair in het kader van de Visie 2050 van de Vlaamse Regering

1.1 Het team Vlaanderen Circulair zorgt voor de coördinatie van de roadmap en werkagenda's zijn door de stuurgroep goedgekeurd werkagenda’s en de transversale werking rond de hefbomen, in opdracht van de publiek-private stuurgroep Vlaanderen Circulair.

eind 2021

Governance Vlaanderen Circulair

- aantal stuurgroepen VC (en bureaus) georganiseerd - aantal bijeenkomsten centrale Projectgroep VC - State of the Union (bredere stakeholdergroep) georganiseerd - Kompasgroep VC samengesteld en samengebracht

- 4 keer/jaar - maandelijks - minstens 1 - minstens 2 keer

Roadmap CE

tekst afgestemd met Kompasgroep, Projectgroep en goedgekeurd door de stuurgroep VC - kerngroepen 6 werkagenda's in opstart gefaciliteerd - eerste teksten werkagenda's voorgesteld aan de stuurgroep VC - goedkeuring van 1e rollende programma voor werkagenda's door SG

eind 2021

werkgroepen 7 hefbomen samengesteld en inhoudelijke invulling goedgekeurd door de stuurgroep VC - aantal afstemmingen Vlaams en lokaal beleid - aantal bijeenkomsten van het Intrabelgisch platform - afstemming met het Europees Beleid - Procirc: werkpakketten uitgevoerd en gevraagde subsidie bekomen

- najaar 2021 - doorlopend - 3 keer - doorlopend - gevraagde subsidie bekomen

Hefboom Communicatie

- evaluatie van het Steunpunt CE, samen met EWI, beschikbaar - beslissing over het vervolg genomen - website kennisdeling samenwerkingsplatform rapporteren monitoring

- eind mei 2021 - eind juni 2021 - doorlopend

Hefboom Innovatie & ondernemen

- Call 2021 en middeleninzet VC: beslissing over besteding middelen

- maart 2021

Hefboom financieiring

- kerngroep investeren samenbrengen en link Europese middelen leggen - 4 keer

Hefboom Jobs en skills

- kerngroep jobs en skills samenbrengen, train the trainers CE

Strategische projecten (cf. circulaire havens)

afhankelijk van de keuze en middelen die ingezet worden (besluitvorming stuurgroep VC) De aan de OVAM toegewezen taken zijn uitgevoerd 100%

Werkagenda's: facilitatie VC

Hefbomen: transversale coördinatie VC Hefboom Beleidsinstrumenten

Hefboom Circulair aankopen Hefboom Onderzoek

1.2 We nemen ons engagement op in de werkagenda's van Vlaanderen Circulair

- doorlopend - najaar 2021 - eind december 2021

- 4 keer

Werkagenda Bouw

- trekkerschap, kernteam samenbrengen - visiebepaling binnen werkagenda - 1e rollend programma (werkagenda) beschikbaar

- eind april 2021 - september 2021 - eind december 2021

Werkagenda Chemie/kunststoffen

- trekkerschap, kernteam samenbrengen - visiebepaling binnen werkagenda - 1e rollend programma (werkagenda) beschikbaar

- eind april 2021 - september 2021 - eind december 2021

Werkagenda's Maakindustrie, Voeding, Bio-economie en Water

- deelname kernteam of op vraag expertise inbrengen in werkagenda

- doorlopend tot eind december 2021

Nr. Naam

Mijlpalen / indicatoren

We versterken onze internationale werking voor een duurzaam afval- de prestaties van OVAM in het kader van de internationale , materialenen bodembeheer binnen een circulaire economie werking worden beoordeeld in een kwalitatieve survey

2.1 We verbeteren de juridische en socio-economische randvoorwaarden voor het halen van de OVAMbeleidsdoelstellingen via beleidsbeïnvloeding, samenwerking en projectwerking

Streefwaarde/norm

positief

een bijdrage is geleverd of initiatief is genomen in de als relevant 100%' geidentificeerde processen

Beleidsbeïnvloeding in Europese en internationale kernprocessen zoals EU Actieplan Circulaire Economie, EU Voorzitterschap, Verdrag van Bazel

Tijdig ingebrachte standpunten in de als relevant geidentificeerde beleidsprocessen

100%

Internationale samenwerking met oog op kennis opdoen

studiebezoeken georganiseerd bij de als relevant geidentificeerde koplopers

1 per koploper

aanwezigheid in alle als relevant geidentificeerde fora en netwerken

100%

We zetten structurele bilaterale samenwerking op met goed gekozen partners.

minstens 2 structurele samenwerkingen tegen 2024

De programma-beïnvloeding, interne coördinatie rond prospectie, initiatie en uitvoering van Europese projecten draait optimaal.

5 projecten per jaar

uitnodigingen om kennisdeling van binnenlandse en buitenlandse delegaties krijgen aan de hand van het afwegingskader een gepast antwoord

100%

een evenwichtig aantal deelnames aan delegaties met oog op kennisdeling (in binnenland en buitenland)

min 10 per jaar

We starten internationale samenwerking op rond kunststoffen

eind 2021

de relevante partners, processen en events zijn geïdentificeerd

100%

Economische diplomatie benutten met partners zoals FIT, Vlaio, Dept KBUZA

een structurele samenwerking met relevante partners in de Vlaamse (economische) diplomatie

minstens 2 partners

Internationale opportuniteiten benutten

OVAM doet een bijdrage aan de Vlaamse week van de Wereldexpo Dubai (oktober 2021)

minstens 1 event

Europese Projectwerking

2.2 We versnellen de mondiale transitie naar een circulaire economie via internationale samenwerking Internationale samenwerking met oog op eigen kennis delen

2.3 We verhogen de Vlaamse internationale zichtbaarheid en beleidsimpact door sterker in te zetten op diplomatieke netwerken en benutten van samenwerkingsopportuniteiten

2.4 We werken intergewestelijk en federaal samen voor afstemming op interregionaal/federaal overleg om tot een noodzakelijke Belgisch niveau Belgische oplossing te komen Intergewestelijke en federale samenwerking

100%

Afspraken gemaakt met de federale overheid en/of de gewesten over eind 2021 het juridisch kader dat nodig is voor de inning van de zwerfvuilkosten (zie doelstelling 4.5) Het Vlaamse Gewest heeft een visie aangenomen omtrent eind 2021 interregionale samenwerking inzake UPV en zoekt draagvlak voor deze visie bij de andere gewesten.

Nr. Naam

Mijlpalen / indicatoren

We bouwen risicovolle asbesthoudende materialen af tegen 2040 Het afbouwtempo is voldoende om het geraamde asbestpassief tegen 2040 te verwijderen.

Asbestbeleid

3.1 Vanaf 2022 wordt elke koper geïnformeerd over de aanwezigheid van asbest bij de aankoop van een woning

Streefwaarde/norm

De hoeveelheid ingezameld en verwerkt asbestafval ≥ hoeveelheid af te bouwen restsaldo tegen 2036 op jaarbasis

Evaluatie en monitoring van de voortgang van het asbestafbouwbeleid, eind 2022 inclusief de toepassing van het instrumentarium en de uitbreiding van de scope van verwijderingsplicht.

Elk gevraagd attest wordt afgeleverd vanaf 2022

100%

Asbestinventarisattest

De databanktoepassing asbestinventarisatie is ontwikkeld Uitvoeringsbepalingen in Vlarema voor invoering asbestattest Het ministerieel besluit voor certificatiereglement en standaard inspectieprotocol is opgemaakt

eind 2021 definitieve goedkeuring medio 2021 goedkeuring eind 2021

Asbestfonds

Ontwerp van oprichtingsdecreet en ontwerp MB voor de retributies zijn medio 2021 uitgewerkt.

Integratie thema 'asbest' binnen transversale (energie)renovatieinstrumenten

Integratie van 'asbest' binnen het beleidstraject van de ééngemaakte renovatiepremie is onderzocht en geïmplementeerd

eind 2021

Beschikbare middelen voor doelgroepinstrumenten vastgelegd

95%

Scholen

Ontwerp vervolgprotocol (vanaf 2023) opgemaakt en onderhandeld

eind 2021

Sociale huisvesting Landbouw Zorginstellingen Lokale besturen

Nieuw protocol goedgekeurd Nieuw protocol goedgekeurd Nieuw protocol goedgekeurd Nieuw ontwerp BVR en MB opgemaakt Een actie voor lokale jeugd(bewegings)infrastructuur wordt opgezet

Medio 2021 Medio 2021 Medio 2021 Medio 2021 Medio 2021

3.2 Voor specifieke doelgroepen is een ondersteuningsinstrument voor asbestafbouw opgezet

Nr. Naam

Mijlpalen / indicatoren

Streefwaarde/norm

Daling van de hoeveelheid restafval die verbrand wordt

-25% tegen 2030

Voorbereiding voor hergebruik en de recycling van stedelijk afval

stijging tot 55% in 2025; 60% in 2030; en 65% in 2035

De sorteer- en recyclagecapaciteit voor kunststoffen in Vl.

verviervoudigd in 2030 tov 2015

Substitutie-indicator uit MDO: alternatieve bouwmaterialen/totaal hoeveelheid bouwstoffen

stijgende trend tov 2015

We dematerialiseren maatschappelijke behoeften en sluiten materiaalkringlopen zodat het verbruik van primaire grondstoffen daalt

4.1 Het primair materiaalgebruik in de bouw daalt Hoeveelheid gestorte breekresidu's door circulair ontwerp en hoogwaardig valorisatie van bouwen slooptafval Verhouding LMRP/HMRP

dalende trend stijgende trend

Productie hoogwaardig betongranulaat (als maat voor hoogwaardigheid)

stijgende trend

Aantal unieke gebruikers per jaar in Totem

stijgende trend

Nieuw Preventieprogramma "Circulair bouwen", Ontwerp-preventieprogramma beschikbaar voor goedkeuring door DR voortbouwend op de conclusies van Proeftuin en Consultatieprocedure en traject goedkeuring Vlaamse Regering Green Deal

15.04.2021 juli 2021

1) Eindrapport beschikbaar Proeftuin Circulair Bouwen met potentieel voor 2) Lessen geïntegreerd in de mid-term review van nieuwe ontwerpen en optrekken van nieuwe gebouwen preventieprogramma Circulair bouwen met minder, maar circulair gebruik van grondstoffen Ontwikkelen van een meetsysteem voor de milieu- TOTEM: Verdere ontwikkeling en gebruik voor een accurate en impact van materialengebruik in gebouwen gebruiksvriendelijke bepaling van de materiaal-impact van gebouwen (cf. samenwerkingsovereenkomst met de 3 gewesten): - omschaking naar de EN15804+A2 methodiek - implementatie “sloopmodule” in TOTEM - integratie" technische installaties" in TOTEM

1) medio 2022. 2) eind 2023

Onderzoek naar materialenpaspoort en materialenpeil

Materialenpaspoort/inventaris: eerste business analyse uitgevoerd

tegen eind 2021

Materialenpeil: - gebouwenbibliotheek: uitbouwen van een set voor benchmarken van verschillende types gebouwen - grenswaarden voor verschillende typologieën van gebouwen zijn onderzocht

tegen eind 2024

Selectieve inzameling en hoogwaardige afzet van Verplichte sloopopvolging voor grote werven: bouwen sloopafval - voorstel voor standaardprocedures - voorstel voor aanpassing van het EHR voor gerecycleerde puingranulaten en KBS voor puin van sorteerinrichtingen - potentieel voor datamining met Tracimat in kaart Evaluatie van de wetgeving voor sloopopvolging, de praktische werking en de standaardprocedures om de gewenste recyclageresultaten op het terrein te realiseren

30/06/2021 30/06/2021 31/12/2021

(onder voorbehoud van goedkeuring van Vlarema 8) 31/12/2021 30/06/2022 31/12/2021

2 jaar na invoering van de verplichte sloopopvolging (afgerond tegen medio 2025)

Kwaliteitsborgingsysteem voor secundaire granulaten: voorstel bezorgd aan kabinet

31/03/2021

Voorstellen voor Vlarema 9 uitgewerkt over: gekoppeld aan timing Vlarema 9 - maximale selectieve inzameling aan de bron van zowel bouwafval als (1e ontwerp klaar voor Vlarema 9) sloopafval obv resultaten proeftuin, deel urban mining. - kader voor het vermijden van een laagwaardig gebruik van grondstoffen - kader voor opvolging van de gebruiksvoorwaarden van grondstoffen - kennisgevingsverplichting (EVOA) voor teerhoudend asfalt.

4.2 De hoeveelheid consumptiegoederen in het restafval daalt door meer preventie, hergebruik en selectieve inzameling

Totale hoeveelheid huishoudelijk afval

dalende trend

De hoeveelheid bedrijfsrestafval (*)

daling met -15% tegen eind 2022

De hoeveelheid huishoudelijk restafval (*)

daling tot 138 kg tegen eind 2022

Aandeel drankverpakkingen dat wordt ingezameld en gerecycleerd. 90% tegen 2022; 95% tegen 2025

Nieuw Uitvoeringsplan voor lokaal materialenbeheer (opvolger UP HA&GBA) Monitoring van beleid: sorteeranalyses

Hergebruik

Afbouw van het bedrijfsrestafval

Betere selectieve inzameling van huishoudelijk restafval

Subsidies lokale besturen

Aandeel van alle plastic verpakkingen dat wordt gerecycleerd.

65% tegen 2023; 70% tegen 2030

- krijtlijnennota opgesteld - opmaak socio-economische studie en plan MER klaar - ontwerp-uitvoeringsplan opgesteld - sorteeranalyse huishoudelijk restafval, - sorteeranalyse grofvuil - sorteeranalyse bedrijfsrestafval - nieuwe hergebruiksdoelstellingen geformuleerd - voorstel mogelijke aanpassingen VLAREMA om hergebruik te versterken in beleidsinstrumenten Opvolging van Code van goede praktijk voor bedrijfsrestafval: - centraal non-conformiteitenregister bruikbaar voor IHM’s - opvragen en controle van non conformiteiten register - analyse afgerond rond eventuele nodige aanpassingen in Vlarema 9

- 31 maart 2021 - 15/3/2022 - najaar 2022 - najaar 2021 - eind 2021 - eind 2022 1 oktober 2021 cf. timing Vlarema 9

Sectorspecifieke aanpak opgestart Onderzoek naar de impact van gedifferentieerde tarieven voor bedrijfsrestafval: resultaten beschikbaar 1) visitaties met lokale besturen die nog meer dan 20 kg restafval verwijderd zijn van hun doelstelling 2) samenwerkingsverbanden met (centrum)steden 3) onderzoek motivatie sorteergedrag burgers: eindrapport beschikbaar

minstens 3 trajecten (o.a. Green Deal Zorg) eind 2021

Optimale besteding van de middelen Evaluatie en indien nodig, bijsturing ifv nieuwe beleidsprioriteiten

VAK: min. 95% medio 2021

(onder voorbehoud van goedkeuring Vlarema 8) - 1 april 2021 - eind 2021 - tegen eind 2021

1) 10 extra gemeenten zijn begeleid, naast de opvolging van de bestaande visitaties (59 lokale besturen en 4 intercommunales) 2) met elke centrumstad minstens 1 opvolgoverleg 3) eind 2021

Benchmarktool lokale besturen

Cirkeltips: verdere uitbouw

Selectieve inzameling van bio-afval

Productketen verpakkingen

1) beleids- en afvalgegevens voor 2020 zijn opgevraagd bij de lokale besturen en opgeladen in de tool 2) tool wordt coherent gemaakt met de nieuwe methode van datainzameling 3) onderzoeken van uitbreiding tool met bijkomende data (asbest, zwerfvuil) 1) aantal gebruikers stijgt ten opzichte van 2019 (vorige IMJV-campagne) 2) het gebruik van cirkeltips stijgt in 2021 tov 2019

1) einde oktober 2021 2) tegen eind 2022 3) vanaf 2021

1) een gedragen kader voor de reductie van het aandeel bioafval in het huisvuil en vergelijkbaar bedrijfsafval dat samen met het huishoudelijk afval wordt ingezameld, is uitgewerkt 2) selectieve inzameling cf. KRL Afval ingevoerd

1) eind 2021

1) een uniform P+ systeem voor de selectieve inzameling van alle huishoudelijk verpakkingsafval is uitgerold 2) beoordelen van de voorstellen van de sector voor ecomodulatie op basis van hun potentiële impact om niet-recyleerbare verpakkingen uit te faseren tegen 2025 3) onderhandelen erkenningsbeslissing Valipac (erkenning af te leveren tegen eind 2021 door IVC) 4) prioriteitennota OVAM voor de nieuwe erkenning van Fostplus voorbereid 5) evaluatie Conceptnota Verpakkingen 2.0

1) eind april 2021 2) jaarlijks tegen 1 oktober

1) In 2021 loggen 50% meer gebruikers tov 2019 2) het aantal vragen in het forum stijgt en het gebruik (logins) van juni tot december 2021 is op een hoger niveau dan dezelfde periode in 2019. 3) de tips worden geactualiseerd en het aantal tips stijgt van jaar tot jaar 3) tegen 15/02/2021 zijn de bestaande tips geactualiseerd. Op het einde van 2021 zijn er meer actieve tips dan begin 2021. 4) cirkeltips worden coherent gemaakt met de nieuwe methode van data- 4) tegen eind 2022 inzameling

Green Deal tussen overheid en distributie om het aandeel wegwerp en niet-recycleerbare verpakkingen op de markt te verminderen: - uitgewerkt - coördinatie en opvolging Gebruik van bekers en cateringmateriaal op evenementen: - netwerkevent voor eventorganisatoren - begeleiding en cases opzetten voor complexe, open events (carnaval, kermis, …) - tussentijdse evaluatie leidraad handhaving samen met Afd. Handhaving en gemachtigde toezichthouders van gemeenten - cateringmateriaal bij VO en lokale besturen: ondersteuning met het oog op verplichting

Duurzame alternatieven voor plastic zakjes onderzocht

2) 1 januari 2024

3) standpunt OVAM maximaal opgenomen 4) medio 2023 5) eind 2022

- medio 2021 - medio 2024 - medio 2021 - minimum 5 cases - eind 2021 en eind 2022

- vanaf 2022

eind 2021

Implementatie SUP-richtlijn voor drinkbekers en voedselverpakkingen, nl. uiterlijk 3 juli 2021 in 2026 is er een meetbare kwantitatieve consumptievermindering ten opzichte van 2022: overzicht op van de maatregelen die we hebben genomen, beschikbaar

Productketen Luiers

Productketen Textiel

1) analytisch kader voor EOW criteria ontwikkeld 2) haalbaarheidsstudie over mogelijke inzamelscenario’s in Vlaanderen uitgevoerd 3) indien 1 & 2 positief, operationaliseren van de selectieve inzameling: verplichte selectieve inzameling te verankeren in Vlarema 9 (kinderdagverblijven/WZC) en in volgend uitvoeringsplan (goedgekeurd 1/1/ 2023 - operationeel in 2024 bij huishoudens) 4) communicatiepakket ter promotie van de wasbare luier is samengesteld en gecommuniceerd, in samenspraak met de meest relevante stakeholders

1) 1 april 2021 2) eind 2021 3) zie links

1) Visienota met actielijst goedgekeurd door DR 2) Onderzoek naar productnormering voor consumer textiles afgerond

1) 31.09.2021 2) eind 2021

Productketen Matrassen Productketen AEEA Productketen Zonnepanelen Productketen Batterijen

opstart AVP matrassen: eerste beheersplan is goedgekeurd convenant is klaar en ondertekend convenant is klaar en ondertekend Batterijen voor de aandrijving van hybride en elektrische voertuigen: convenant (met Febelauto) is klaar en ondertekend Batterijen: 1) analyse van de keten is beschikbaar 2) convenant (met Bebat) klaar en ondertekend Productketen Vistuig Implementatie SUP-richtlijn voor vistuig : 1) jaarlijkse monitoring en rapportering: draaiboek uitgewerkt 2) uitwerken en vastleggen van aanvaardingsplicht: ontwerp-tekst AVPconvenant onderhandeld Realisatie EU-project C-Martlife (actie 17): optimaliseren verwerking vistuig 1) studies en ondersteuning van de pilootprojecten gestart 2) finaal rapport, m.i.v. de resultaten van de pilootprojecten, en de aanbevelingen voor beleidsmakers en sector 4.3 Milieuverantwoorde productie en gebruik van De totale hoeveelheid selectief ingezameld stedelijk afval met het gerecycleerde grondstoffen stijgt oog op recyclage

4) eind 2021

eind 2021 medio 2021 medio 2021 eind 2021

1) eind 2022 2) najaar 2023 1) eind 2021 2) eind 2023 (met wettelijke verankering van UPV uitgewerkt in Vlarema 9)

1) medio 2021 2) eind 2023

77,5% in 2030 50% tegen 2030

Aandeel van de recycleerbare fractie van huishoudelijk én bedrijfsafval dat bijkomend wordt gerecycleerd 25% tegen 2022; 50% tegen 2025 Aandeel gerecycleerd materiaal dat wordt gebruikt in PETverpakkingen

stijgende trend

De hoeveelheid bio-afval gerecycleerd via biologische verwerking

Circulair ontwerp

Vlaanderen als recyclagehub uitbouwen (met focus op luiers, asbest, textiel, matrassen, kunststoffen).

Voor een aantal productgroepen, in het bijzonder voor deze binnen het Europese Actieplan CE, wordt een analyse gemaakt van het toepasbare ecodesign-instrumentarium.

eind 2021

Specifieke ecodesign ondersteuning voor de fietssector: inschatting van potentieel en opportuniteiten Voorstel voor beoordelingskader is uitgewerkt en steunmaatregelen ihkv relanceplan zijn operationeel

eind 2021 medio 2021

Symbioseplatform

Behandelen aanvragen grondstofverklaringen

Het bereik van het symbioseplatform wordt uitgebreid: 1) realistisch verdienmodel in kaart gebracht 2) beslissing over in de markt plaatsen van symbiosewerking 3) symbiosewerking in de markt geplaatst of zelf opgenomen met heldere omschrijving van de werking van het proces 4) aantal gebruikers en symbioses van/via het platform neemt jaar na jaar toe 5) symbioseplatform is qua software aangepast aan bovenstaande beslissingen

1) 1/04/2021 2) 1/07/2021 3) 1/09/2021 4) 25% per jaar 5) 31/12/2021

% dossiers behandeld binnen wettelijke termijn

90% (ca. 85 dossiers)

uniforme procedure voor de kwaliteitsborging voor risicovolle grondstoffen uitgewerkt

eind 2021

Afzet voor kunststoffen stimuleren

Voor 9 toepassingen (kunststofbuizen, afdekplaten voor kabelgoten, medio 2022 raamprofielen, zonwering, vloerbekleding, dakbedekking, isolatie, geluidswanden, geotextiel) worden opportuniteiten voor afzet gezocht, via: - de samenwerkingsovereenkomst met AWV: inzet van kunststofrecyclaten voorzien bij gebruik van SB 250 en 260 - verplichting recycled content (in specifieke toepassingen of mogelijkheid tot piloottrajecten (via PIO)) - afzet van kunststofrecyclaten bepleiten bij herziening van het Plan OVOP (via Facilitair Bedrijf en Dep.Omgeving) - gerichte communicatie over kwaliteit en toepassingen richting verenigingen en federaties van architecten, bouwmeesters, aannemers (via beroepsfederaties).

Afwegingskader voor toepassing van biomassa

Het afwegingskader wordt geoperationaliseerd

Compostering op landen tuinbouwbedrijven verbeteren Composteren/vergisten van verpakt levensmiddelenafval optimaliseren

Voorstel voor regelgevend kader voor boerderijcompostering en de afzet eind 2021 van de eindproducten klaar Richtlijnen voor het sorteren, inzamelen van (verpakt) voedingsafval in de eind 2022 retail, bestaande uit: - ontwikkelen van een protocol voor de behandeling van (verpakt) voedingsafval in de keten - ontwikkelen van een certificeringssysteem voor het produceren van biomixen uit (verpakt) voedingsafval

Bio-afbreekbare plastics

1) opstellen van een positieve lijst van composteerbare en thuiscomposteerbare voedselgerelateerde verpakkingen en andere items die een rol kunnen spelen in de VFG-afvalstroom 2) Tenuitvoerlegging protocolakkoord rond VLAREMA verbod op fruitstickers 3) Federaal akkoord rond composteerbare koffiepads en theezakjes bereikt De hoeveelheid brandbaar afval die wordt gestort

1) eind 2022

Vlarema 8 in werking getreden Vlaream 9: 1e principiële goedkeuring

eind mei 2021 eind 2021

% adviezen afgeleverd binnen de wettelijke termijn

95% (ca. 500 dossiers)

4.4 Milieuverantwoorde verwerking van afvalstoffen is gegarandeerd Omzetting Europese KRL Afval en aanverwant pakket afvalrichtlijnen in materialendecreet en Vlarema Adviesverlening omgevingsvergunningen afvalstoffenbeheer

eind 2021

2) eind 2023 3) eind 2023

dalende trend

evaluatie en waar mogelijk, voorstellen met het oog op het bevorderen van circulariteit. Erkenning depollutiecentra afgedankte voertuigen % dossiers binnen de wettelijke termijn afgehandeld Heffingen op verbranden/storten

eind 2023 90%

Onderbouwd voorstel voor verhoging van de heffing op afvalstoffen bestemd voor eindverwerking, om recyclage financieel voordeliger te maken Aantal controles Realisatie van een Dynamische Energie Atlas,die onderdeel afvalaanbod uitgewerkt het mogelijk maakt om capaciteit in te planten onderdeel warmtevraag uitgewerkt rekening houdend met aanbod restafval enerzijds onderdeel logistieke proces uitgewerkt en de energievraag anderzijds

tegen BO2022 (met eventuele eerste stap, een verhoging tot 15 euro/ton, in kader van BC2021)

Beheer van grensoverschrijdend transport van afvalstoffen en materialen: EVOA Beheer van binnenlands transport van afvalstoffen en materialen: opvolging van de negatieve keuringsverslagen van KBS van IHM

% EVOA-dossiers binnen de wettelijke termijn afgehandeld

90% (ca. 1100 dossiers)

% negatieve keuringsverslagen waarbij de nodige remediërende maatregelen zijn genomen of een schorsing is uitgesproken

90% (ca. 5 dossiers)

De hoeveelheid zwerfvuil op de grond (*)

daling met 20 gewichtsprocent in 2022 t.o.v. 2015.

4.5 De hoeveelheid zwerfvuil daalt

200 eind 2021 eind 2022 medio 2023

Lokale besturen en producenten mobiliseren voor 1) Rondetafel met lijst van actiepunten meer preventie en handhaving 2) Actiepunten in uitvoering Beleidsmonitoring en evaluatie Evaluatie van het Verpakkingenplan 2.0 en zwerfvuilbeleid beschikbaar

1) Eerste helft 2021 2) 2021-2022 Tegen eind 2022

Doorrekening zwerfvuilkost cf. EU Richtlijn Single 1) Studie referentiekost uitgevoerd Use Plastics 2) De fractietellingen zijn beschikbaar (minstens 3 van de 4 campagnes) 3) Afspraken gemaakt met de federale overheid en de gewesten over het juridisch kader dat nodig is voor de inning van de zwerfvuilkosten 4) Voorstel voor bijdrage in financiering van het zwerfvuilbeleid onderhandeld 5) Aangepast regeling voor werking Mooimakers uitgewerkt

1) 1e kwartaal 2021 2) najaar 2021 3) eind 2021 4) 1e kwartaal 2022 5) medio 2022

Programma Vlaanderen Mooi: uitvoeren van operationeel plan (onder voorbehoud van wijzigingen door de lopende onderhandelingen)

Voorkomen/preventie: - on-the-go projecten - Operatie proper en nudging op school - sensibiliseren - kennisdeling: rondetafels en netwerkmomenten met lokale besturen Curatief/genezen: - coachingtrajecten lokale besturen - coachingtrajecten Vlaamse partners - doelplaatsenaanpak/innovatieve projecten - bedrijventrajecten Handhaving: - voorstel voor verhoging van de GAS-boetes - uitwerken van een handhavingsmonitor, zicht krijgen op wat er al gebeurt in Vlaanderen en goede praktijken detecteren - campagne sluikstorten ikv Week van de handhaving - kennisdeling: rondetafels handhaven en netwerkmomenten - handhaving door lokale besturen: deelname aan de handhavingsweek en aan de enquête over handhaving van zwerfvuil

- minstens 3 trajecten opgestart - bestendingen van het aantal ingediende plannen tov 2020 (625) - 1 draaggolfcampagne en min. 2 andere campagnes - minstens 8

- opstart 11 nieuwe van 2020 en selectie van oproep december 2020 - 10 trajecten per jaar - jaarlijks 100 doelplaatsen - minimum 5 trajecten - medio 2021 - eind 2021

- stijging tov vorig jaar op KPI's bereik en attributie van de campagnes - minstens 4 - dekkingsgraad van 175 lokale gemeenten

Plan marien zwerfvuil

Nulmeting uitgevoerd

eind 2021

Omzetting Richtlijn Havenontvangstfaciliteiten

Tijdige en kwaliteitsvolle omzetting van de richtlijn in Vlaamse wetgeving

Beperken van pellet loss

Opstellen aangepaste wetgeving (VLAREM) om goede handling in de wetgeving te verankeren

1) eind 2021: nieuw kostendekkingssysteem scheepsafval uitgewerkt 2) eind 2021: nieuwe afvalbeheersplannen havens opgemaakt (commerciële havens, vissershavens, jachthavens, Vlaamse Waterweg) voor pelletproducenten: eerste ontwerptekst wetgeving klaar eind 2021 (afvalverwerkers, logistieke bedrijven,… komen later aan bod)

Nr.

Naam

Mijlpalen / indicatoren

Streefwaarde/norm

We garanderen de bodemkwaliteit via bodemsanering

Noodzakelijke bodemsaneringen opgestart tegen 2036

100%

5.1

aandeel onderzochte percelen Alle historische risicogronden zijn onderzocht tegen 2036 en de sanering van historische verontreiniging is opgestart waar aantal gronden sanering opgestart nodig.

program We voeren een overkoepelende coördinatie en ma programma-aanpak uit 2036

eind 2024: 62% tov totaal te onderzoeken eind 2024: 6000 conforme BSP's

Zo goed als alle lokale besturen zijn ingestapt in de GGV

295

De bodemrisico's zijn voor locaties uit de GI uitgeklaard.

eind 2021: 60000 locaties

De inventaris van risicogronden is geactualiseerd met nieuwe 1/12/2021 risicogronden We sturen de realisatie van de 2036-doelstelling bij in relatie tot eventuele aanpassing tegen 30.09.2021 de beschikbare middelen

we behandelen ingediende rapporten tijdig

deelpro We stimuleren en ondersteunen bedrijven om gramma het historisch passief op bedrijfslocaties aan te bedrijve pakken n

20% Het % van de onderzoekslocaties (op 1 jan 2020) die verder onderzocht zijn of waarbij de keuze voor de saneringsaanpak is gerealiseerd in 2021 - Percentage bodemonderzoeken behandeld binnen decretale 90% termijn - Percentage bodemsaneringsprojecten behandeld binnen decretale termijn

Het instrument financiële zekerheden wordt onderzocht en een eind 2021 eerste voorstel tot aanpassing is beschikbaar.

We implementeren de relancemaatregel rond financiële zekerheden We stimuleren en ondersteunen de fondsen en de bodemsaneringsorganisaties realiseren hun aandeel aan de bodemsaneringsorganisaties bij BBO's en BSW's tegen 2024 bodemonderzoeken en bodemsaneringen

Tersana: 20 BBO's afgerond Vlabotex: 10 BBO afgerond en 8 BSW opgestart Bofas: 20 BBO afgerond en 12 BSW opgestart

we sluiten nieuwe samenwerkingsverbanden met bedrijven en/of federaties af tegen 2024

we deblokkeren locaties met aanslepende oriënterende onderzoeksplicht via externe begeleiding tegen 2024 deelpro We ontzorgen (boven)lokale besturen en gramma publieke instellingen. Dit doen we door een besture oplossingstraject te voorzien voor de historische n risicogronden die onderzocht dienen te worden tegen 2021, 2023 en 2027. We zorgen voor een raamcontract In kader van de ontzorging van de lokale besturen werken we voor prioritaire gemeenten een aanpak op maat uit.

Besprekingen worden opgestart met federaties in de bouw eind 2021 en/of vastgoedsector waarbij duidelijkheid wordt gekregen naar de intentie tot het sluiten van een mogelijk samenwerkingsverband aantal locaties gedeblokkeerd tegen eind 2021 100

Voor de gemengde locaties zorgen we voor de coördinatie van 75% van de gemengde historische risicogronden waarbij de bodemonderzoeken. Hiervan zullen 75% van dergelijke eveneens de OVAM betrokken is (vrijgestelde particulieren), gemengde historische risicogronden uit basislijst 1.1.2021, zijn opgestart. tegen eind 2023 zijn opgestart.

De aanpak op maat voor lokale besturen wordt geconcretiseerd Voor de gemeente Turnhout werd een aanpak op maat in proefprojecten. voorgesteld en uitgewerkt.

Voor de nog niet onderzochte risicogronden in eigendom van 90% lokale besturen is een onderzoekstrajact ingepland tegen einde 2021. De huidige aanpak mbt "OVAM als Een voorstel is uitgewerkt voor de bijsturing van de huidige eind 2021 huissaneerder binnen de Vlaamse overheid" uit aanpak OVAM als huissaneerder voor lokale besturen, in het 2016 wordt geëvalueerd met oog op mogelijke bijzonder voor stortplaatsen uitbreiding richting lokale en bovenlokale besturen. deelpro We voeren ambtshalve bodemonderzoeken en We realiseren duidelijkheid over de verontreinigssituatie op heel cumulatief 2250 percelen gramma saneringen uit wat percelen ambtsh alve en particuli eren

5.2

We realiseren na BBO of BSW risicovrije oppervlakte voor nieuwe aanwending

cumulatief 250 ha

We ontzorgen burgers via site-onderzoeken

aantal gemeentes waarvoor een sitebesluit (voor alle gronden uit de GI) werd opgemaakt

We ontzorgen scholen via sectorprotocollen. We starten zelf de OBO's op voor de scholen met een onderzoeksplicht. Voor de scholen die zich aangemeld hebben in het protocol starten we de BBO's op. We investeren in duurzame brownen blackfieldontwikkeling

OBO's cumulatief opgestart

85% (=50 dossiers extra)

BBO's cumulatief opgestart van de dossiers gekend in 2020

50% (=15 dossiers extra)

Aandeel dossiers van de OVAM-brownen blackfieldportfolio (status 1 januari 2020) waar tegen eind 2024 een volgende stap in de procedure Bodemdecreet is gezet

80%

5.3

We detecteren nieuwe potentiële brownen blackfields We zetten onze vastgoedportefeuille in om maatschappelijke doelstellingen van de Vlaamse overheid te realiseren. We onderzoeken waterbodemverontreiniging en saneren waar mogelijk

we breiden de bestaande portfolio van ca. 200 brown- & blackfields uit Visie en plan van aanpak uitgewerkt, met verhoogde aandacht op sites met bebossings- of natuurpotentieel een kader is uitgewerkt voor wanneer na waterbodemonderzoek moet overgegaan worden tot waterbodemsanering

We voeren de Europese Projecten Narmena en RESANAT: voortgangsrapportages ingediend bij Interreg Resanat uit. NARMENA: - Aanplant fytostabilisatievelden en constructed wetland Grote Calie - Werken opgestart thv Winterbeek deelgebied 4 - Rapportering eindresultaat uitgebreide potproeven voor BAP

10 nieuwe locaties eind 2021 eind 2021

eind 2024

RESANAT : 2 rapportages tijdig ingediend

NARMENA : - Fytostabilisatievelden zijn aangeplant tegen medio 2021 -Werken thv van Winterbeek deelgebied 4 zijn opgestart tegen eind 2021 - Resultaten potproeven BAP zijn gerapporteerd tegen eind 2021

We bouwen kennis inzake Proefprojecten selecteren van geplande (grote) Inventaris ready for use beschikbaar eind 2021 waterbodemonderzoek en -sanering op en delen infrastructuurprojecten waarbij specie van in de buurt liggende deze met relevante partners en geplande baggerwerken potentieel kan hergebruikt worden.

We stimuleren de circulaire toepassing van bagger-en ruimingsspecie waarin overheden een voorbeeldrol opnemen

Met de Vlaamse waterweg, MOW en in samenwerking met Vlaanderen Circulair wordt een plan van aanpak uitgewerkt.

We leggen een aanpak voor de sanering van Relatie waterbodemverontreiniging- oppervlaktewater in kaart historisch verontreinigde waterbodems voor aan brengen aan de hand van praktijkcases de Vlaamse Regering De potentiële hotspots (voorstudies van de hoogverdachte segmenten met waar nodige waterbodemstaalnames) worden in kaart gebracht. De MKBA-studie wordt afgerond en op basis hiervan wordt het onderzoek naar financieringsmogelijkheden opgestart. 5.4

Plan van aanpak uitgewerkt eind 2021

Cases geselecteerd en onderzoek opgestart eind 2021.

Potentiële hotspots in hoogverdachte segmenten zijn onderzocht. De resultaten zijn opgenomen in de Waterbodemverkenner.

De MKBA-studie is afgerond eind 2021.

Voormalige stortplaatsen worden optimaal ingezet voor nieuwe maatschappelijke uitdagingen in het bijzonder bebossing en natuurontwikkeling

Aandeel uitgevoerde bodemonderzoeken op stortplaatsrisicogronden (op 1 jan 2020 geïnventariseerd uit G.I.)

80% in 2024

We activeren voormalige stortplaatsen qua landgebruik, klimaatdoelstellingen of ander beheer

locaties geselecteerd en gemeentes gecontacteerd voor uitvoering van een oriëntend bodemonderzoek in kader van bebossing of natuur(her)ontwikkeling.

100% van de betrokken lokale besturen gecontacteerd (basislijst 1.1.2021)

Screening uitgevoerd bij alle lopende ambtshalve onderzoeken In ambtshalve onderzoeken op stortplaatsen screenen we of de op stortplaatsen locatie onderbenut is qua landgebruik, klimaatdoelstellingen of andere beheer. We passen de Code van Goede Praktijk aan eind 2021 We wijzen een raamcontract potentieelinschatting toe

eind 2021

We starten een overlegmodel met partner-overheden op

Overleg (rondetafel) met opgelijste raakvlakken beleid partners eind 2021

Ter voorbereiding van Dunia zorgen we voor een goede koppeling tussen Cedalion, Mistral en de GIS omgeving.

5.5

We voorkomen maximaal nieuwe bodemverontreiniging en zorgen voor een minimale impact voor mens of leefmilieu We handhaven de eerste periodieke onderzoeksplicht We volgen schadegevallen van nabij op

we stimuleren de oprichting van een fonds gericht op de sanering van bodemverontreiniging veroorzaakt door het gebruik van stookolietanks voor verwarmingsdoeleinden

6 6.1

We versterken de bodemkwaliteit via bodemzorg We versterken het circulair landgebruik

Exploitanten met een achterblijvend 1ste periodiek onderzoek zijn binnen het jaar aangeschreven Evaluatierapporten bij schadegevallen binnen de 180 dagen behandeld elke risico-inrichting met een laattijdig rapport wordt ingelicht en actief opgevolgd We behandelen alle ingediende Evaluatierapporten na schadegeval binnen de 180 kalenderdagen We vaardigen binnen de 30 dagen maatregelen uit voor de schadegevallen waar OVAM de bevoegde overheid is Een erkenning van het fonds overeenkomstig het samenwerkingsakkoord is beschikbaar. Indien niet werken we een terugvalscenario uit en leggen dit voor aan de minister

95%

We activeren het bodembewustzijn

stijgend

95% actieve opvolging na 1 jaar overschrijding 95% behandeld binnen de 180 kalenderdagen 95% eind 2021

Een kader circulair bodem- en landgebruik dat inzet op en in gebruik eind 2024 bijdraagt aan een duurzaam en hoogwaardig (her)gebruik van land en bodem, en dat bv. gebiedsgericht grondverzet, aanpak restverontreiniging en gebiedswerking omvat, is uitgewerkt

we stimuleren oplossingen rond hergebruik van Modaliteiten voor de overdracht en opslag van bodemmaterialen en rond optimaal hergebruik grondverzetsdata zijn bepaald. als bodem In de begeleidende Code van Goede Prakijk bij de herziening MultiCriteriaAnalyse voor het BSP worden richtlijnen voor de kwaliteit van de aanvulgrond bij sanering uitgewerkt. we zorgen voor een goed beheer van restverontreiniging

95%

eind 2021

Analysestudie van restverontreinigingen en gebruiksadviezen in eind 2021 de databank is uitgevoerd. Voorstel voor een gestructureerd beheer in de toekomst is opgemaakt. De MCA voor het BSP wordt ministerieel goedgekeurd

We inspireren regio's om binnen We passen gebiedswerking toe binnen de overeenkomst met gebiedswerking bodemzorg en circulariteit vorm de Antwerpse haven. te geven. Het programma Grondzaken binnen het OpenRuimtePlatform leidt tot de ontwikkeling van een website.

eind 2021

inhoudelijk klaar eind 2021

We werken mee aan een opdrachtencentrale geïnitieerd door dep. Omgeving om gezamelijk met verschillende partners in een gebied tot realisaties te komen. input geleverd op initiatief dep. Omgeving

De decision support tool Orion is afgewerkt en publiek beschikbaar.

Beschikbaar voor OVAM-website tegen eind 2021

6.2

We bieden een antwoord op nieuwe uitdagingen en maken het bodembeleid future proof

Een beleidsaanpak voor de nieuwe uitdagingen zoals diffuse verontreiniging en emerging contaminants is uitgewerkt. Een praktisch handelingskader bodemzorg is uitgewerkt waarin we bodemkwaliteit integraal en regeneratief aanpakken in samenwerking met onze sleutelpartners.

in gebruik einde 2024

we maken een plan van aanpak voor beheer en aanpak van diffuse bodemverontreiniging op en vertalen dit naar beleidsondersteunende instrumenten Via samenwerking binnen het beleidsdomein en in internationale Europese context zorgen we er voor dat de belangrijkste groepen van opkomende stoffen worden aangepakt

Een studie over de kansen en knelpunten van het voorkomen van diffuse bodemverontreiniging in de landbouw is in uitvoering.

eind 2021

We organiseren een derde internationaal ENSOr symposium binnen de schoot van het EmConSoil netwerk. Het Premiss project is afgerond.

ENSOr3 gaat door in mei 2021. PREMISS afgerond in oktober 2021.

we verhogen het bewustzijn rond bodemzorg. Via Soil+Land Stewardship maken we dat iedereen zorg draagt voor de bodem

Een video narratief met goede voorbeelden van bodemzorg en Narratief op website half 2021. stewardship is afgewerkt en beschikbaar. De De toekomstscenario's zijn uitgewerkt op drie niveau's tegen toekomstscenario's voor stewardship worden internationaal eind 2021. (white paper), intern binnen de OVAM-doelgroepen en binnen het Vlaamse werkveld (o.a. stakeholdermapping) uitgewerkt.

we stimuleren de integratie van ecosysteemdiensten, (bodem)biodiversiteit en de toepassing van natuurgebaseerde oplossingen

eind 2021 Een voorstel voor herziening van de MCA in het BSP, met integratie van ecosysteemdiensten en innovatieve technieken is afgerond. Een plan van aanpak voor herziening op lange termijn is uitgewerkt.

De handleiding voor toepassing van natuurgebaseerde oplossingen voor beheer van bodemverontreiniging in groene zones is afgerond en gecommuniceerd naar de potentiële gebruikers. We zoeken manieren om de waarde van bodem Het potentieel is in kaart gebracht. einde 2021 en land in de circuliare economie te valideren en zetten stakeholders aan om deze te gebruiken Een werkwijze voor het evalueren van circulariteit binnen brownen blackfield herontwikkeling is uitgewerkt.

Nr.

Naam

Mijlpalen / indicatoren

Streefwaarde/norm

We digitaliseren elke dienstverlening tegen 2030

digitale dienstverlening

100% in 2030

7.1

Tegen 2024 is het digitale data-inzamelingsysteem voor afval-, materialenen grondstromen operationeel.

systeem operationeel

2024

MATIS (materialeninformatiesysteem) wordt opgebouwd

Studiewerk ter voorbereiding en ondersteuning van de IT-ontwikkeling: - Studie om een afvalstroom volledig in kaart te brengen van bij de inzameling tot de input in de recyclage - Overige studies afhankelijk van de noden Communicatie en afstemming met betrokken actoren: - terugkoppeling en afstemming met klankbordgroep (extern actoren) - Intergewestelijk overleg via CCIM werkgroep recyclagedoelstellingen: Software ontwikkeling: - Tool voor inzamelaars om gegevens over ingezameld stedelijk afval op te laden - Tool voor verwerkers om gegevens over in- en uitgaande stromen op te laden - Tool om uit- en ingaande stromen aan elkaar te koppelen en automatische validatie (- Tool om gegevens te ontsluiten: start na 2021)

Informatie-gedreven uitbouw bodemzorg

7.2

- studie papier/kartonafval gegund afgewerkt in Q3 van 2021 - studies afhankelijk van de noodzaak

- één keer per kwartaal - minstens 3x in 2021 - inzameling stedelijk afval: start in Q1 met ICT-ontwikkeling, tool bruikbaar in Q4 van 2021 - data verwerkers: start in Q3 van 2021 - automatische validatie: start in Q4 van 2021

Studies average loss rates (ALR)

gunning en start van ALR-studies voor minstens 3 afvalgroepen in Q4 van 2021

Rapportering aan EU van de recyclagedoelstelling stedelijk afval: - over productiejaar 2020 - over productiejaar 2021 en update 2020 Aanpassing Vlarema om de nodige data-inzameling mogelijk te maken bij bedrijven en inzamelaars volgens de nieuwe methodiek

- tegen 30/6/2022 - tegen 30/6/2023 eind 2024

Voor minstens twee bodemzorgthema's is de bodemdata (bij voorkeur ruimtelijk) in relatie gebracht tot andere data. OVAM heeft verschillende grondstromen met data in kaart gebracht.

einde 2021

De OVAM ontsluit haar afval-, materialenen bodeminformatie digitaal

aantal ontsloten datastromen

jaarlijkse stijging

Verspreiden bodeminformatie als motor voor realisatie bodemsaneringsbeleid.

Percentage van de bodemattesten binnen de decretale aflevertermijn wordt afgeleverd.

99%

architectuur voor opslag en uitwisseling gekend tegen eind 2021

Laagdrempelige toegang tot bodeminforamtie is cruciaal voor bodembewust handelen

Verplichte rapportages

CE-monitor

Materialenbeheer en klimaat

7.3

Onze dossierbehandeling verloopt digitaal tegen 2024

Advisering Omgevingsvergunningen Afleveren van kennisgevingen voor grensoverschrijdend transport van afvalstoffen Beheer van ambtshalve opdrachten Beheer van het grondeninformatieregister Informatiebeheer incl. archiveringen

Privacy en Informatieveiligheid

We realiseren zowel informatieverspreiding via generieke platformen (geoloket, 2021 DOV,…) als via platformen die informatie op maat kunnen aanbieden (bvb. Woningpas).

Bij positieve evaluatie zal bodem en bodem gerelateerde informatie deel uitmaken van een citizen science project, met ruime aandacht hiervoor binnen de communicatie van de resultaten. De EU rapportages worden digitaal en tijdig ter beschikking gesteld Jaarlijkse rapportering over de OVAM acties in het Vlaamse Energie en Klimaatplan 2021-2030 Indicatoren voor de systemen bouw, consumptiegoederen en voeding zijn ontwikkeld ism Steunpunt CE

Voorbereiding governance CE monitor na 2021: - concrete aanpak met duidelijke taakverdeling - voorstellingswijze CE monitor Onderzoek op basis van voortschrijdend inzicht naar effecten van duurzaam materialenbeheer en circulaire economie, voor het opvullen van datahiaten en ontwikkelen van indicatoren volledig digitale dossierbehandeling

Evaluatie eind 2021, indien positief project gerealiseerd eind 2024

100% Tijdig en kwaliteitsvol Eind 2021

medio 2021 online vorm beschikbaar tegen eind 2021. 2 onderzoeken opgeleverd tegen eind 2021

90%

Het proces voor de behandeling van adviesvragen voor de eind 2024 omgevingsvergunning verloopt digitaal De vrijgave van de bankgaranties en briefgeneratie verlopen via het EVOA-loket Eind 2021 op Vlaams niveau Het aantal digitale transportmeldingen stijgt eind 2021 tov eind 2020 We realiseren een efficiënt en effectief beheerssysteem voor de voorbereiding 2020 - 2024 en uitvoering van ambtshalve opdrachten. 2020 - 2024 Evalueren en verbeteren grondeninformatieregister met het oog op onze strategische risico's en doelen. Het IBP is goedgekeurd door de Selectiecommissie Vlaamse Overheid en wordt 2020 - 2024 actueel gehouden.

Beschikbaarheid register, gelijkaardig niveau als bij de Vlaamse overheid.

2020

Nr.

Naam

We halen onze doelstellingen door onze medewerkers continu op De acties uit ondernemingsplan zijn gerealiseerd zoals een duurzame manier in te zetten vooropgesteld

90%

8.1

We beschikken steeds over een personeelsbezetting die toelaat onze doelstellingen te realiseren

op elk moment 95%

Strategische personeelsplanning

Mobiliserend loopbaanbeleid

Mijlpalen / indicatoren

vastgesteld PEP % ingevulde aantallen en competenties van het PEP (jaarlijkse behoefte) De personeelsbehoefte om de komende jaren het beleid te realiseren, is uitgewerkt. Kwantitatieve (aantallen, vervangingen, verschuivingen) en kwalitatieve (ontwikkelrichtingen) doelen zijn bepaald.

Streefwaarde/norm

Het PEP is opgemaakt volgens het sjabloon van de VO Er is een implementatieplan

Het PEP wordt formeel goedgekeurd. maart 2021 op het EOC De doorkijk wordt jaarlijks bijgesteld. Bijlage bij het OP 2022 Per team én op organisatieniveau zorgen we voor een overzicht van de Tegen medio 2021 is er een meerjarenplan vereiste in- en doorstroom en passen dit periodiek aan. We maken een ontwikkelingsplan met meerjaren-trajecten voor organisatie-brede ontwikkelingsnoden. We stimuleren binnen de organisatie levenslang leren, bespreken groei- De medewerkers ontwikkelden de vereiste competenties volgens de en doorstroommogelijkheden, en stellen doorgroeitrajecten op. strategische behoeften.

8.2

We mobiliseren onze medewerkers om de eigen ontwikkeling in handen te nemen en mee te groeien met onze personeelsbehoeften.

Interne mobiliteit vertoont een stijgende trend.

We volgen de ontwikkelingen bij de Vlaamse Overheid, en passen ze toe, op het vlak van vorming en beloningsbeleid

Verplichte VO-doelstellingen zijn gerealiseerd.

Onze medewerkers zijn tevreden over hun werksituatie bij de OVAM

tevredenheidsscore via de tweejaarlijkse personeelspeiling

gelijk aan of hoger dan de vorige beoordeling

Geïntegreerd Welzijnsbeleid

Het Welzijnsbeleid wordt jaarlijks voorzien van welzijnsacties

Uitvoering JAP 2021: continu Opmaakt JAP 2022: positief advies op het EOC van december 2021

Risico-analyse welzijn Conform de wettelijke bepalingen, volledig tegen medio 2021 Arbeidsreglementering: een nieuw arbeidsreglement met bepalingen medio 2021 voor het "hybride werken" wordt uitgewerkt en aan het EOC voorglegd.

We implementeren de communicatiestrategie 2020-2025 en maken zo dienstverlening en informatie actief bekend, sensibiliseren rond de kernthema’s en creëren draagvlak voor ambitieus beleid.

Ziektecijfers worden gemonitord en maatregelen om ziekteafwezigheden te verminderen worden genomen

De ziekte-indicatoren evolueren gunstig.

onderzoek naar draagvlak en gedrags(intenties)

positieve evolutie tov 2018

9.1

Via het koepelconcept ‘Omdat het samen werkt’ verbinden we acties van de OVAM en partners om zo draagvlak te creëren

aantal samenwerkingen t.o.v. het aantal beoogde samenwerkingen

stijgend

Implemenatie koepelconcept 'Omdat het samenwerkt'

Communicatieplan voor koepelconcept: het koepelconcept en de moodfilm zijn afgewerkt en geïmplementeerd Aanpassen merkarchitectuur en huisstijl OVAM: huisstijlhandboek is geactualiseerd aan het koepelconcept en afgetoetst met het merkbeleid Vlaanderen Diverse relevante stakeholders en partners dragen het koepelconcept mee uit uitgevoerde acties

31.12.2021

Opmaak en uitvoering strategische communcatieplannen voor acties voorzien in het communicatieplan 2020 Uitwerken proces voor interne samenwerking bij communicatieprojecten De kernthema's vertalen we ook in een geïntegreerd contentplan dat gebruik maakt van alle corporate kanalen en de link legt met de interne communicatie. Jaarlijks plan interne communicatie, opgesteld in nauwe samenwerking en kruisbestuiving met HR, inclusief evaluatie. gewogen gemiddelde maturiteit

2020

Organiseren overleg communicatie OVAM/partners 9.2

Voor de kernthema’s motiveren we burgers en bedrijven via verschillende communicatiestrategieën om gedrag te wijzigen.

Externe communicatie

Interne communicatie 10 10.1

We verhogen het maturiteitsniveau van de OVAM in de periode 2019-2024 We doorlopen de jaarlijkse beheerscycli

31.12.2021

minimum 2 overlegmomenten aantal

feb/20 2020

2020-2024 gelijk aan of hoger dan de vorige beoordeling

De (deel)plannen (OP, ICT, communicatie, onderzoek en vorming) 100,00% zijn gedragen, tijdig en SMART geformuleerd

Doelstellingenmanagement Proces- en risicomanagement

ondernemingsplan en BBT zijn goedgekeurd Het risicomanagementsysteem wordt verder geïmplementeerd en geëvalueerd op haar praktische toepassing.

resp. 31 maart en 28 oktober najaar 2021

HRM

De PLOEG-cyclus wordt geoptimaliseerd tegen de cyclus 2021-2022

Najaar 2021 zijn de praktische richtlijnen klaar

De organisatiestructuur wordt geoptimaliseerd: de afdeling Administatie- Medio 2021 Generaal wordt uitgebreid tot de afdeling Stafdiensten, Strategie en Beleidsontwikkeling. Een aantal taken van de voormalige afdeling administratie-generaal worden opgenomen door de Afdeling Algemene Diensten. We bekijken welke impact de VO-brede oefeningen rond Facility, Orafin en de introductie van de nieuwe governance-structuur van Vlaanderen Circulair hebben op de OVAM. Belanghebbendenmanagement ICT en informatiebeheer

We actualiseren het belanghebbendenmanagement op strategisch niveau in functie van de strategische doelstellingen Beschikken over een BCP als hanteerbaar werkinstrument (uitvoeren van testen - actueel houden)i

2021 Aantal uitgevoerd BCM-testen Beschikken over actuele documentatie

10.2

De ICT-planning wordt opgemaakt voor 31 maart van elk jaar en uitgevoerd.

Beschikken over goedgekeurd ICT-plan op 31 maart Stand van uitvoering is zichtbaar voor de klant

We verbeteren onze organisatieprocessen

De ratio beleidskredieten/apparaatskredieten

gelijk aan of hoger dan het vorige jaar

HRM

Vlimpersmodules: de implementatie van de ontwikkelde modules wordt Projectplan klaar tegen maart 2021 voorbereid waar nodig of waar wenselijk i.k.v. verdere digitalisering en automatisering. Inkanteling in Orafin is voorzien op 01/01/2022. De impact van deze Inkanteling in Orafin vindt plaats op 01/01/2022. omschakeling binnen OVAM is hoog.

Financieel beheer

Facility

10.3

10.4

We voeren de 5 prioritaire thema's uit de MVO-beleidsverklaring uit. Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen

We verzekeren de bedrijfscontinuïteit en de goede werking van de diensten voor afvalophaling, -verwerking en bodemsanering

Bij inkanteling van Orafin blijft de continuïteit van de boekhouding gegarandeerd. In 2021 zorgen we voor opleiding van de interne klanten De financiële werkintrumenten worden bijgestuurd en afgestemd op de werkwijze van Orafin. De bestaande koppelingen met randsystemen worden hertekend en aangepast aan de werkwijze van Orafin.

Aantal opleidingsdagen opgezet rond het gebruik van de toepassing Orafin

Een voorstel voor een rollend financierend mechanisme wordt uitgewerkt. In samenspraak met Het Facilitair Bedrijf (HFB): meewerken aan het deelproject "slankere overheid - overname OVAMkantoorgebouw in Mechelen". De reductie van de CO2-uitstoot voor gebouwen wordt door HFB meegenomen in hun OP, op vraag van het Vlaams Energiebedrijf (VEB)

Kwaliteitsvol

de acties van het jaarlijkse plan zijn uitgevoerd

80%

we reduceren onze hoeveelheid restafval:

15% tegen 2022 t.o.v. 2013

in onze aankoopprocessen houden we rekening met duurzaamheidscriteria:

jaarlijkse opvolging van implementatie duurzaamheidscriteria in aankopen: rapportage in MVO-jaarverslag

We streven naar een reductie van onze CO2-uitstoot en primair energieverbruik:

40% CO2-uitstoot tegen 2025 t.o.v. het referentiejaar 2015; -27% primair energieverbruik tegen 2025 t.o.v het referentiejaar 2015

we volgen het welzijn van de OVAM-medewerkers op

jaarlijkse opvolging van welzijn via indicatoren

we stimuleren onze medewerkers om hun woon-werkverkeer te organiseren volgens het STOP-principe.

drie-jaarlijkse mobiliteitsenquête federale overheid

de uitvoering van kritieke en essentiële processen

100%

Beschikken voor einde 2021 over aangepaste procesdocumentatie voor de interne klanten.

Beschikken over meerdere verslagen overname gebouw te Mechelen tussen HFB (projectleider) en OVAM

gepast gevolg aan meldingen die acute risico's voor het leefmilieu 100% inhouden of de dienstverlening op Vlaams niveau verstoren 10.5

We verzekeren de kwalitatieve werking van de relevante actoren op het vlak van afvalstoffen-, materialenen bodembeheer

er wordt gepaste actie ondernomen na rapportage van negatieve keuringen/audits/testen ikv kwaliteitsborging

100%

We zorgen voor een effectieve en gedragen bodemregelgeving door De herwerkte versie van de standaardprocedure voor (beperkt) - juni 2021 uitwerking op het geschikte niveau. Regelgeving en richtlijnen zijn op bodemsaneringsproject is beschikbaar. Het MB voor de goedkeuring - eind 2021 elkaar afgestemd van de nieuwe standaardpocedure (beperkt) bodemsaneringsproject is voorgelegd aan de minister.

Via een efficiënt en effectief kwaliteitszorgsysteem zorgen we dat de bodemsaneringsdeskundigen betrouwbare partners zijn in het bodembeleid

We evalueren het kwaliteitszorgsysteem voor bodemsaneerders

We voeren gesprekken met de drie Belgische regio's en Luxemburg voor een overeenkomst tot uitbating van S-Risk

Een overeenkomst voor de overname van S-Risk is getekend

de eBSD ontvangt een gepersonaliseerd monitoringrapport (norm: 2x/jaar) met aanduiding van het sectorgemiddelde

eind 2021

We verzamelen informatie over mogelijke auditmethodieken

eind 2021

Een plan van aanpak tot wijziging van het Achilleszorgsysteem is opgemaakt

eind 2021

DEEL 2 – RAPPORTERING BOORDTABEL 2020

www.ovam.be

Naam Omschrijving 1 Transitie naar een circulaire economie 1.1 Vlaanderen Circulair als centraal platform Governance Vlaanderen Circulair is het centrale platform rond Circulaire Economie binnen Vlaanderen. Gelet op de prioriteit die we hechten aan een circulaire aanpak binnen diverse thema’s, bundelen we middelen vanuit de relevante beleidsvelden. We zorgen er voor dat vanuit elk van de beleidsvelden een voldoende sterke rol kan opgenomen in de invulling van Vlaanderen Circulair. We passen daarom de huidige governance van Vlaanderen Circulair aan om deze verbrede focus waar te kunnen maken.

Mijlpalen / indicatoren

Streefwaarde/norm

Uiterlijk voorjaar 2020 in werking Nieuw model voor governance is uitgewerkt. Afspraken en/of samenwerkingsakkoorden met de partners zijn gemaakt zodat de wederzijdse engagementen en verantwoordelijkheden helder zijn.

Organisatie van: - politiek-administratieve afstemming - stuurgroepen - transitiearena's

Jaarlijks minstens 2 momenten per forum georganiseerd

Het nieuwe governance model is uitgewerkt en de Circulaire Economie (CE) nota is geagendeerd op de Vlaamse Regering van 10 juli. De CE nota bepaalde een nieuwe timing voor het operationaliseren van de werking van Vlaanderen Circulair. De voorzitter en transitiemanager zijn aangeduid, respectievelijk Paul De Bruycker en Brigitte Mouligneau. In oktober en november is er intensief gewerkt om de Stuurgroep opnieuw samen te stellen. De voorzitter en transitiemanager hebben gesprekken gevoerd met alle private leden en een aantal publieke leden. De transitiemanager heeft van haar kant de voorbereidende gesprekken gevoerd met de onderzoeksinstellingen en alle leidend ambtenaren geïnformeerd en uitgenodigd om reëel engagement op te nemen. Dit engagement bevat oa. deelname aan de Stuurgroep op CEOniveau, en het aanduiden van projectleiders om de werkagenda's en hefbomen mee te trekken die in de CE-nota zijn omschreven. De oude stuurgroep is nog een keer samengekomen in het voorjaar. De nieuwe stuurgroep VC kwam voor het eerst samen op 1 december. De nieuwe governance wordt opgestart vanaf januari 2021. Hiervoor geven de leden van de stuurgroep in december aan wie hun projectleiders zullen zijn.

1.2 Vlaanderen als partner en regelgever in de transitie naar een circulaire economie Roadmap circulaire economie Meer dan de helft van de broeikasgasemissies zijn materiaalgerelateerd .De toepassing van circulaire strategieën zorgt voor globaal minder CO2-uitstoot. Maar de bijdrage van de circulaire economie aan het klimaatbeleid gaat verder dan de reductie van broeikasgasemissies. Circulariteit, in al zijn aspecten, kan ook bijdragen aan een meer klimaatbestendige samenleving. Een circulaire economie die slim omgaat met materialen, energie, ruimte, water en voedsel is ook een veerkrachtige en adaptieve economie, die zich beter kan aanpassen aan externe trends in de omgeving

We voorzien in de opmaak van een generieke roadmap circulaire economie met doelstellingen voor grondstoffengebruik. Deze roadmap brengt in kaart hoe we onze productie- en consumptiesystemen voor voeding, huisvesting, mobiliteit en comfort meer circulair kunnen organiseren. Daarbij wordt rekening gehouden met de beperkte ruimte, de symbiose tussen industriële actoren en partners in productie- en consumptieketens, de werkgelegenheid en het investeringsbeleid.

Ontwerp van generieke roadmap beschikbaar tegen eind 2020

Ter realisatie en verdere concretisering van de Ontwerp van rollend programma voor elk roadmap circulaire economie worden werkagenda's thema beschikbaar tegen medio 2020 voor de verschillende deeltransities opgesteld. De OVAM is trekker van de deeltransitie materialen en via Vlaanderen Circulair coördinator van de gehele transitie. We zetten in op een aantal hefbomen die kunnen zorgen voor de versnelling van de transitie naar een circulaire economie en de ontwikkeling van circulaire ondernemings- en consumptiemodellen

Beleid dat een circulaire economie faciliteert: We werken aan een kader dat circulaire business-, productie- en consumptiemodellen stimuleert. We werken drempels weg die circulaire modellen en gebruik van recyclaat nodeloos hinderen in bijv. productnormering, ecodesign, OVOP, fiscaliteit, …. We stemmen hiervoor af met andere relevante Vlaamse entiteiten, lokale overheden, de federale overheid en het Europees beleid. We gebruiken hiervoor o.m. een intrabelgisch platform CE met vertegenwoordigers van de federale overheid en de 3 gewesten.

We zetten in op het vergroenen van het aankoopbeleid van de overheid. We ontwikkelen hierbij circulaire draaiboeken obv de leerlessen uit de Green deal Circulair aankopen en Procirc, met als doel deze in te zetten bij: - de werking van het Facilitair bedrijf, - duurzaam overheidsopdrachten VO, - programma Innovatief aanbesteden van Dep. EWI.

We stellen een knelpuntennota op obv de leerlessen uit de calls CE en de antennefunctie, en in lijn met Europese ontwikkelingen. Jaarlijks werken we 2 knelpunten uit, formuleren een voorstel van oplossing en maken dit bespreekbaar bij de bevoegde ministers of entiteiten.

De aanpak is uitgetekend en eind november is een onderzoeksopdracht gelanceerd om de uitwerking van de roadmap te ondersteunen. Het opstellen van de eigenlijke ontwerp-roadmap zal nog geruime tijd doorlopen in 2021.

Door de vertraging in de samenstelling van de Stuurgroep Vlaanderen Circulair, konden we alleen informeel binnen de overheid starten om al het eerste voorbereidend werk te doen. Dat is voor elk van de werkagenda's gebeurd. De volgende stap is om de werkagenda's verder uit te werken samen met private en publieke partners. De officiële start van de werkagenda's is nu voorzien voor januari 2021. Die timing is afgestemd met de bevoegde kabinetten.

De reputatie van OVAM/VC als kennisbaken en aanjager van circulair aankopen is in 2020 volop eer aangedaan. - Het eindrapport van de Green Deal Circulair Aankopen is gepubliceerd en de leerlessen zijn gedeeld op Vlaams Green Deal-platform. - Er is een white paper opgesteld over de methodologie van de Green Deal Circulair Aankopen ter inspiratie van andere communities of practice - De ontsluiting van cases, aanbieders en geleerde lessen uit de Green Deal Circulair Aankopen en recente ontwikkelingen is gebeurd via www.circulairaankopen.be. Deze website is nu ook in het Engels beschikbaar voor connectie met Interreg NSR ProCirc en voor bredere internationale uitwisseling. - De opstart van sectorspecifieke communities of practice is voorbereid in samenwerking met andere partners (FIDO, VVSG, The Shift, BBL,…) - Er vond regelmatige uitwisseling plaats met Het Facilitair Bedrijf en het Departement Omgeving, naast uitwisseling op initiatief van de BeNeLux en met Leefmilieu Brussel en de Waalse GDAC. - De Vlaamse pilots (o.m. het Facilitair Bedrijf) en uitwisseling met internationale partners in het kader De knelpuntennota is opgeleverd, maar verdient continue aandacht en actie. Dat kon niet ten volle gedaan worden door het vertrek van de projectleider. De rol van het Intrabelgisch-platform hierin is belangrijk gezien oplossingen zich dikwijls op federaal niveau situeren.

Financiering: Vlaanderen Circulair initieert experimenten inzake CE, zorgt ervoor dat wordt geleerd uit de opgedane ervaringen en focust op de opschaling van beloftevolle pilootprojecten naar gangbare praktijk. In uitvoering van de beslissing van de Vlaamse Regering van 24 nov 2017 worden voor de werking VMH-middelen ter beschikking gesteld.

Een evaluatie van de uitgevoerde open calls is uitgevoerd in 2020, met focus op realisatie van partnerships, doorbraken, het wegwerken van drempels, het capteren van leerlessen en de mogelijkheden tot opschaling/rentabiliteit. De scope van de open call wordt bijgestuurd indien nodig en de procesvoering wordt geoptimaliseerd.

Op basis van de evaluatie van de Open Call 2017 door het bureau Kenter, die begin 2020 werd afgerond, werd een nieuwe call voorbereid. De lancering van de gerichte call circulaire bouweconomie was een groot succes: 77 projecten dienden in. De selectie van de jury ligt nu voor bij de Inspectie van Financiën. Een webinar voor een eerste ervaringsuitwisseling (samen met de Proeftuin Bouw) in januari 2021 wordt reeds voorbereid. Een optimale kruisbestuiving met sociale economie werd mogelijk met de WSE-ESF samenwerking. 37 inzendingen werden ontvangen voor de ESF-oproep Circulair Werk(t)! De beslissing over welke 20 projecten de toegang krijgen tot fase 1 (opmaak finale missie, visie en actieplan hub) wordt pas genomen op 17 december 2020. De 37 inzendingen geven een mooie spreiding over Vlaanderen, en gaan zowel breed als thematisch. De projecten van de Open Call 2017 zijn intussen allemaal afgerond. Communicatie acties rond de resultaten worden opgezet, waarin ook de resultaten van de afgelopen projecten van de Open Call 2018 worden meegenomen. Een aantal partners van de lopende Open Call projecten vroegen een projectverlenging aan omwille van de Corona-crisis. De projecten van de Open Call 2019 zijn op kruissnelheid en hebben in een tussentijdse rapportering overtuigd van de noodzaak en het verloop van hun project. Het ervarings- en kennisuitwisselingsmoment van oktober gelinkt aan het thema Jobs & Skills werd door de deelnemers erg gewaardeerd.

We mobiliseren extra financiële middelen De verkenning van (nieuwe) EU-fondsen is lopende in samenwerking met team IB en met een nieuw voor de circulaire economie zowel binnen samengestelde werkgroep rond de hefboom financiering waarin momenteel VLAIO, PMV, dpt. de publieke (Vl, B, EU) als de private Omgeving, OVAM en VC vertegenwoordigd zijn. (banken, fondsen, …) financieringskanalen Daarnaast zijn medewerkers van VC zeer regelmatig jurylid geweest voor het toewijzen van subsidies uit fondsen en regelingen zoals het ING-fonds, fonds Stad Antwerpen, Stedenbeleid, provincie OostVlaanderen, KBS, …). Geïntegreerde trajecten en samenwerking: Er zijn flankerende kennis- en informatietrajecten noodzakelijk om het draagvlak voor circulaire economie en kennis over toepassen van CEprincipes te verbreden. We werken daarbij maximaal vanuit het teach-the-teacher principe. Daarnaast slaan we de brug naar andere transities waarin we de aandacht vestigen op circulaire economie.

Onderwijs, jobs en vaardigheden. We laten jonge ondernemers kennismaken met CE. Samen met WSE kijken we naar nieuwe kansen rond sociale economie, de jobs en de kennis/vaardigheden die nodig zijn voor de CE.

Naast het opzetten van eigen events en leertrajecten met studenten/onderwijsinstellingen, zijn we er dit jaar nog meer in geslaagd om onze ervaring en kennis rond de aanpak (bootcamps, design challenges, werkwijzes) door te geven naar andere contexten. Hoger onderwijs en jonge ondernemers: - OVAM Ecodesign Challenge Textile for Life (88 studenten v/d opleidingen HoGent Modetechnologie & Hogent Bedrijfsmanagement) - OVAM Ecodesign Award voor Studenten: 51 inzendingen. 7 winnaars werden gekozen door een multidisciplinaire jury. De bekendmaking verliep via een succesvolle social media campagne. - De doe-dag voor circulaire competenties werd verder uitgewerkt in co-creatie met partners (voorjaar 2021) - De brochure ‘Curriculum circulaire economie’ is beschikbaar. Deze brochure biedt inspiratie voor onderwijsinstellingen, van hapklare workshops over begeleiding bij het zelf uitwerken van vakonderdelen tot de opzet van experimenten binnen het ontwerp van een curriculum. - N.a.v. het begeleidingstraject dat in 2020 liep bij UCLL, werd een keuzerichting CE ingevoerd Geïnitieerde of bestendigde samenwerkingen: - Samenwerking met WSE ikv de ESF-oproep Circulair Werk(t) - Ervarings- en kennisuitwisseling met alle OC-projecten gelinkt aan het topic CE, ook in functie van de invulling van de onderzoekslijn "werkgelegenheid- en sectoranalyse" door het CE Center. - SBO-project MICHELLE (impact CE op werkgelegenheid). VC was hierbij lid van de adviesgroep. - Transitie Levenslang Leren en Werken - VDAB - Maakleerplek Leuven, VC is partner in het overkoepelde team als kennis en netwerkpartner Teach the teacher-aanpak: - Hier werd actief op ingezet bij VLAIO team Bedrijfsadviseurs - Syntra: ondersteuning door VC bij oproep aanbieder innovatietraject circulair ondernemen - OVAM en VC waren partner in Interreg project Wanderful.stream

Gebiedsontwikkeling. We zorgen dat binnen de ruimtelijke ontwikkeling en gerichte gebiedswerking (cf. SD 4) meer aandacht komt voor gedeeld gebruik van ruimte/gebouwen, circulair bouwen, uitwisseling van reststromen, ...

Havens: met de lancering van circularports.eu in november is een mijlpaal bereikt: het consolideert en ontsluit op zeer professionele wijze een kennis-, en verkenningstraject van een kleine twee jaar. In het laatste kwartaal vond er in dit verband ook een Delta Atelier online round table met havenactoren plaats en ging het documenteren over Circular (City) Ports via extra interviews met havenactoren en haven gerelateerde politiek verantwoordelijken door. Er zijn werkpakketten ontwikkeld voor vervolg in 2021. In de tweede helft van 2020 en naar het einde toe, is in aanvulling op de "generieke" verkenning succesvol op vier strategische "dossiers" gewerkt, met name: 1) verankering "circulaire havens" bij de Vlaams-Nederlandse top van 4 november, 2) wegen op de Vlaamse Havenstrategie, 3) opstart pre-traject voor de verkenning van Carcoke Zeebrugge als circulaire herontwikkelingssite, 4) opmaak samenwerkingsverband Havenbedrijf Antwerpen en OVAM. Gebiedswerking: Met de afronding van het traject Oost-Vlaams Kerngebied en de synthesenota kwamen nieuwe werklijnen in beeld: start van de "open werkgroep" circulair omgevingsbeleid (ism KULeuven, dep Omg ea) en de organisatie van de sessies "taalverheldering" in samenwerking met Ugent en KULeuven en "regeneratief bodemgebruik". Er is doorlopend input gegeven op vraag van typische planningsorganisaties zoals VPO, VRP en voor diverse trajecten zoals TOP Noordrand. Via de Broeksite en de projectgroep verbreed herontwikkelingsbeleid voor brownfields bouwen we meer ervaring op met complexe ontwikkelingsopgaven waarbij economie, ruimte, en andere transitieopgaven een rol spelen.

Lokaal niveau. We zorgen dat op lokaal of stedelijk niveau de aandacht voor circulair economie toeneemt (ism Dep. Omgeving, VVSG, middenveld, …).

Lokale besturen vinden hun weg naar het circulaire aanbod en de netwerken die er zijn (GDCB, GDCA, Calls, publicatie Lokaal en Circulair,…). Specifieke aandacht ging uit naar issues met Samenwerkingsverband-gemeenten en de samenwerking met Oost-Vlaanderen, oa via co-organisatie van de Week van de Toekomstregio en de ondersteuningsmaatregelen voor lokale besturen en ketenprojecten.

In de Europees-internationale context werd de Circular Cities Declaration mee opgestart, getrokken door ICLEI. Het (net)werk van de EU Urban Agenda werd minder intensief voortgezet dan in 2018 en 2019, in afwachting van EU-prioriteiten en plannen, zoals de oprichting van een support centrum voor Circular Cities (CCRI-support consortium). Mobiliteit. We zorgen dat binnen het Het Steunpunt Circulaire Economie werkte voor het behoeftesysteem mobiliteit meer gedetailleerde mobiliteitsbeleid meer aandacht is voor het indicatoren uit. OVAM onderzocht de effecten van de energie/mobiliteitstransitie op materialenbeheer verlagen van de materiaalintensiteit van (publicatie op de OVAM website). Vervolgonderzoek is gepland. transport.

Communicatie en community: We zorgen voor een bewegingsversterkende communicatie, gericht op sensibilisering en nieuw gedrag en cultuur, op cocreatie en afstemming tussen de partners.

We tonen de goede praktijken, vertalen de nieuwe praktijken en nieuwe businessmodellen in praktische tools, handleidingen en instrumenten om mee aan de slag te gaan.

Alle sociale mediakanalen (Twitter, Facebook, LinkedIn, ...) groeiden aanzienlijk: - TW: +8% (4,2k); - FB: +11% (3k); - IN: +28% (1,8k); - IN ecodesign: +33% (870); - LI VC: +23% (1,6k); - LI GDCB: +30% (650); - LI GDCA: +43% (570); - LI ecodesign: 430. Abonneebestand van de nieuwsbrief groeide aanzienlijk - Nieuwsbrief VC: +88% (4700) - 36.000 mails bezorgd, 28% OR - CE-center lijst: +9% (1,3k) - Nieuwe ecodesign-lijst: 1,3k Bezoekers aan hoofdwebsite: licht dalend (-7%, +/- 59k bezoekers/j), vooral door minder verkeer op Open Call (geen editie 2020) en Green Deal Circulair Bouwen (liep op andere kanalen, eens gelanceerd) Nieuwe websites en tools gerealiseerd: circulairaankopen.be; circularports.eu; CircleAid.be, circulairbouwen.be, bibliotheek van tools en platformen, Engelstalige pagina's hoofdsite VC uitgebouwd, cloudplatform voor samenwerking stuurgroep en andere externen.

Processen aanpassen aan CE De criteria om vergunningen, erkenningen, subsidies enzovoort te In samenspraak met VLAIO wordt het intrumentarium Evaluatie en voorstellen beschikbaar verkrijgen, worden zo aangepast dat ze circulariteit op lange van VLAIO gescreend en indien nodig, uiterlijk eind 2021 termijn bevorderen. geheroriënteerd richting het bevorderen van circulariteit. Het subsidiebesluit Lokale besturen wordt geëvalueerd en indien nodig, bijgestuurd richting circulariteit.

Steunpunt Circulaire economie

Evaluatie en voorstellen beschikbaar uiterlijk eind 2022

De omgevingsvergunning wordt geëvalueerd en waar Evaluatie en voorstellen beschikbaar mogelijk, worden voorstellen gedaan met het oog op uiterlijk eind 2023 het bevorderen van circulariteit. Het steunpunt SUMMA, met focus op verdere ontwikkeling van Samen met het departement EWI evalueren we het Evaluatie beschikbaar najaar 2021 indicatoren voor circulaire economie en onderzoek en aanpak van SuMMa met het oog op verderzetting en eventuele sociaal-economische effecten, loopt in de huidige vorm eind 2021 inhoudelijke heroriëntering vanaf 2022. af.

Publicaties: Terugblik (EN), Curriculum Circulaire Economie, Whitepaper Circulair Bouwen, Dossier onderzoek Veerkracht. Binnen VLAIO is een evaluatie-oefening bezig die we vanuit VC mee geïnitieerd hebben, waarover we periodiek op de hoogte worden gehouden en VLAIO bijstaan waar nodig. Daarnaast wordt de tussentijds opgedane kennis in het door VC gesubsidieerde project Circular Impact Investing ontsloten met het team bedrijfsadviseurs van VLAIO, zodat deze kennis in de operationele en strategische werking van VLAIO m.b.t. CE kan worden ingezet. De evaluatie van het subsidiebesluit is lopende. In de zomer zijn alle intercommunales bevraagd, hieruit zijn een belangrijke aandachtspunten naar voor gekomen voornamelijk wat betreft procedure. Er wordt gewerkt aan een nieuw subsidiebesluit met aandacht voor vermindering van de administratieve overlast en een koppeling van de te subsidiëren items aan de beleidsprioriteiten.

/ 3 offertes voor de evaluatie van het Steunpunt zijn ingediend en op 2 december gebeurt de selectie. Een eerste startvergadering is voorzien in de week van 7 december 2020. Op schema.

Nr.

Naam

2.1

Omschrijving

Mijlpalen / indicatoren

Streefwaarde/norm

Een versterkte OVAM-brede internationale werking voor een duurzaam afval-, materialenen bodembeheer binnen een circulaire economie

Gunstige juridische en socio-economische randvoorwaarden voor de OVAM-beleidsthema's Tijdig en kwaliteitsvol Supranationale We beïnvloeden op Europese en internationale fora de We trekken voor België via het CCIM pilootschap het nieuwe beleidsbeïnvloeding supranationale regelgeving en economische randvoorwaarden, EU Actieplan Circulaire Economie (CEAP 2020-2024). Ook bij met als doel deze zo te doen kantelen dat ze het Vlaamse de verdere uitvoering van het plan (o.m. bij de uitwerking van de SUP-RL, de iniatieven rond (micro)plastics, textiel, bouwen, beleid beter ondersteunen en stimuleren. elektronica, batterijen, ...) schuiven we onze expertise en prioriteiten naar voren.

We beinvloeden via het Belgisch CCIM pilootschap de onderhandelingen rond het Verdrag van Bazel en de EVOA herziening (met start in 2020).

We zorgen dat onze prioriteiten vervat zitten in de voorbereidingen van het Europees Voorzitterschap in het voorjaar 2024 (vanaf 2022) Internationale samenwerking We werken internationaal samen met het oog op het uitbreiden We organiseren studiebezoeken bij andere koplopers rond van onze kennis. relevante topics.

Europese Projectwerking

We bouwen de Europese Projectwerking uit met het oog op innovatie en kennisopbouw.

Versnelling van de mondiale transitie naar een circulaire economie

We presenteerden begin 2020 de OVAM prioriteiten aan de Europese Commissie voor het nieuw Actieplan Circulaire Econmoie dat in maart uitkwam. We coordineerden in het najaar het Belgische standpunt in de Raadsconclusies over het nieuwe EU Actieplan CE. We gaven mee vorm aan de Textielworkshop van de jaarlijkse European Circular Economy Stakeholder Conference en gaven oa op basis van onze eigen Ronde tafel circulaire mode en textiel, voeding aan dit debat op Europees niveau. We namen het Belgisch pilootschap op voor de Batterijenrichtlijn en Vlaams trekkerschap voor het herbruikbare elektronica Initiatief.

Tijdig en kwaliteitsvol

We coördineerden de Belgische inbreng met betrekking tot de Europese onderhandelingspositie voor de Bazel COP15, o.a. over de herziening van de internationale R-&D-codes. We organiseerden twee workshops met Belgische stakeholders ter voorbereiding van de Belgische positie bij de EVOA-herziening in 2021.

Tijdig en kwaliteitsvol

nvt in 2020

nvt wegens COVID-19

We nemen actief deel aan strategisch gekozen internationale Tijdig en kwaliteitsvol conferenties We vertegenwoordigen de OVAM en Vlaanderen Circulair in de Tijdig en kwaliteitsvol Coordinationgroup van het EU Stakeholderplatform Circulaire Economie en als kernlid van het informeel netwerk van EU koploperlanden We zetten structurele bilaterale partnerschappen op rond met 2 partnerschappen tegen 2024 goed gekozen partners.

Digitale deelname aan onder andere European Circular Economy Stakeholder Conference en het World Circular Economy Forum. We werden herkozen als lid van de coordinationgroep en namen onze engagementen hierin op.

Internationale samenwerking en kennisuitwisseling via het Common Forum en andere fora rond diffuse verontreiniging.

We namen deel aan de digitale Common Forum bijeenkomst, aan Soil health Mission bijeenkomsten, European Soil Partnership en ons ENSOR, SOILVER en Emconsoil overleg.

Tijdig en kwaliteitsvol

We bouwen verder aan het open netwerk EmConSoil met belanghebbenden uit verschillende landen en uit diverse sectoren om de problematiek van de emerging contaminants in kaart brengen, samen een aanpak te formuleren en relevante expertise uitwisselen. We dragen tijdig bij aan de strategische visie op de Tijdig en kwaliteitsvol samenwerking binnen Benelux en volgende de Beneluxwerkzaamheden op.

2.2

Rapportering

De programma-beïnvloeding, interne coördinatie rond prospectie, initiatie en uitvoering van Europese projecten draait optimaal.

5 projecten per jaar

We organiseerden een dagvullende uitwisseling met de Nederlandse collega's in februari 2020 en zorgden ervoor dat in de context van de Vlaams-Nederlandse top politieke afspraken tot stand kwamen over intensieve samenwerking met Nederland rond Circulaire Economie.

We presenteerden het Emconsoil platform aan het DirectoraatGeneraal van de Europese Commissie, aan de EU Soil Expert Group, aan het Common Forum en de EIONET werkgroep Soil Contamination. We presenteerden de OVAM visie op de toekomstige rol van de Benelux voor onze thema's op het high level strategische Benelux overleg van 28 oktober. De conclusies van dit overleg sluiten aan bij onze visie en zullen respectievelijk het Jaarplan 2021 en het Gemeenschappelijk Werkprogramma 2021-'24 bepalen. De projectcel werd versterkt met 1VTE. Een digitale beheersstructuur voor de projectwerking werd voorbereid. De invoering is voorzien voor 2021.Opportuniteiten in de relevante Europese projectcalls werden systematisch gescreend en desgevallend opgenomen. Nieuw aanvaarde projecten in 2020: Iceberg, Soil Mission Support en LIFE IP C-Martlife. Het zeer grote LIFE IP project C-Martlife (10 miljoen € voor 7 jaar) werd succesvol ingediend en opgestart, de projectleider werd aangeworven en de aanwervingen van projectmedewerkers lopen.

Internationale samenwerking Handelsstromen zijn mondiaal en onze eigen consumptie Tijdig en kwaliteitsvol We ontvangen buitenlandse delegaties en nemen deel aan genereert ook elders in de wereld een hoge voetafdruk. De delegaties naar het buitenland om onze expertise te delen, beide circulaire economie in Vlaanderen is met andere woorden pas na een grondige afweging van de voor- en nadelen. geloofwaardig als we ook elders in de wereld onze milieudruk kunnen verkleinen. Daarom werken we internationaal samen rond circulaire economie, waarbij we via partnerschappen en samenwerking onze expertise en kennis overbrengen en gebruiken om ook wereldwijd de omslag naar sociaal rechtvaardige en duurzamere productie en consumptiepatronen te helpen realiseren. We maken strategisch gebruik van ons lidmaatschap van het IRP en OESO in 2020. Eind 2020 evalueren we kritisch en sturen we eventueel bij.

Tijdig en kwaliteitsvol

In januari 2020 ontvingen we, samen met de VVSG, een afvaardiging uit de Dominicaanse Republiek. Omwille van COVID-19, kwam het ontvangen van en deelnemen aan buitenlandse delegaties vervolgens op een lager pitje te staan. We stonden verschillende delegaties (waaronder Hongarije) schriftelijk te woord en gaven presentaties tijdens 2 online TAIEX-workhops met de landen Italie en Turkije. Op vraag van de collega's van FIT spraken we op een webinar georganiseerd door de 'European Chamber of Commerce' in Korea. Er werden belangrijke stappen gezet voor de ontwikkeling van een internationale 'leave behind' OVAM-brochure en Engelstalige website, die we respectievelijk in het voorjaar en najaar van 2021 lanceren. Als voorzitter van het OESO Task Team zorgden we dat de OESO onderhandelingen rond de handel in plastic afval tijdig afgerond konden worden. De uitkomst stelt de Europese landen in staat te differentiëren tussen handel binnen en buiten de Europese Unie. Op 22/10 werd de evaluatie van ons lidmaatschap van de IRP en OESOfora door de Directieraad goedgekeurd, waarbij werd besloten dat beiden zeer relevant blijven en dat we in OESO WPRPW kiezen voor een kleinere, impactvolle tijdsbesteding via deelname aan het Bureau (i.p.v. voorzitterschap).

We zetten een internationaal partnerschap op rond kunststoffen Afgestemd op het actieplan Kunststoffen. In februari trad de OVAM toe tot het European Plastic Pact, waarin frontrunners de gelegenheid hebben om in diverse werkgroepen aan kennisdeling te doen. We engageren ons voor de actieve opvolging van twee werkgroepen, te weten 'responsible use of plastics' en 'use of recycled plastics'. We traden toe tot het Bazel Plastic Partnership, waar we vanaf de tweede helft van 2021 onder meer onze inzichten vanuit de projecten Remadyl en Creator zullen inbrengen. 2.3

Verhoging van de Vlaamse internationale zichtbaarheid en beleidsimpact Economische diplomatie

We werken samen met goed geplaatste partners rond economische diplomatie, zodat we bij het behartigen van onze economische belangen in het buitenland eveneens de kennis en kunde die bij Vlaamse koploperbedrijven en -organisaties aanwezig is rond circulaire economie en bodembeleid benadrukken.

We komen in 2020 tot een versterkte structurele samenwerking Tijdig en kwaliteitsvol met FIT en Vlaio

Tijdig en kwaliteitsvol

We belegden een vruchtbaar overleg tussen de top van het fusiedepartement Buitenlandse Zaken en Kanselarij & Bestuur en de OVAM waaruit een aantal concrete afspraken voor versterkte samenwerking voortkwamen.

Tijdig en kwaliteitsvol

OVAM nam deel aan voorbereidende vergaderingen m.b.t. de Expo Dubai, die omwille van de corona-crisis naar eind 2021 werd verdaagd

OVAM zorgt voor een kwalitatieve bijdrage in de OESO Tijdig en kwaliteitsvol Environmental Performance Review zodat het studiebezoek van de OESO delegatie in het voorjaar 2020 een succes wordt.

We leverden een tijdige en kwaliteitsvolle bijdrage aan de OESO Environmental Performance Review. Het finale rapport en de aanbevelingen geven een positief beeld van het Vlaamse afval, materialen en circulaire economie beleid. We verwelkomen de aanbevelingen die de OESO formuleerde. Deze liggen in lijn met onze eigen inzichten.

Het interregionaal en federaal overleg wordt verdergezet en waar nodig versterkt, om onze beleidsdoelstellingen, zoals opgenomen in de overige strategische doelstellingen, te realiseren.

Wegens gebrek aan federale regering werkte dit platform eerder op een laag pitje. De nota over juridische knelpunten bij de uitrol van circulaire economie modellen (Vb fiscaliteit, BTW, criteria voor overheidsaankopen, recycled content,…) kwam tot stand. Daarbij werden de initiatieven geïdentificeerd die we in België kunnen nemen om die knelpunten op te lossen, of waar we het Europese niveau voor nodig hebben.

We komen in 2020 met het Vlaams Departement Buitenlandse Zaken en de FOD Buitenlandse Zaken tot afspraken over betere informatie uitwisseling en contacten, zodat circulaire economie en bodembeleid prominenter wordt gepromoot via onze diplomatieke netwerken.

Internationale opportuniteiten We gaan actief op zoek naar opportuniteiten om internationaal OVAM is samen met partners prominent aanwezig op de de Vlaamse kennis en kunde uit te dragen, om zodoende onze circulaire economie dag tijdens de Vlaamse week van de zichtbaarheid en invloed te vergroten. Wereldexpo Dubai (november 2020).

2.4

We startten de eerste voorbereidingen op voor een mogelijk strategisch overleg tussen de top van FIT en de top van OVAM in het voorjaar 2021. Ook rond financieringsmogelijkheden vanuit Europa is met Vlaio overleg en samenwerking opgestart.

Intergewestelijke en federale samenwerking voor afstemming op Belgisch niveau Intergewestelijke en federale De OVAM zet actief in op een intergewestelijke en federale samenwerking samenwerking, onder andere via het CCIM, het intra-Belgisch platform, de interregionale samenwerkingsakkoorden, sectorfondsen, de uitgebreide producentenverantwoordelijkheid,... Op deze manier bieden we ondernemers een zo uniform mogelijk beleidskader voor de Belgische markt aan, en versterken we onze positie in Europa.

Tijdig en kwaliteitsvol

Nr. 3

Naam Omschrijving Dematerialisatie en sluiten van materiaalkringlopen Omzetting Europees pakket Omzetting van de gewijzigde EU kaderrichtlijn afval en afvalrichtlijnen aanverwante afvalrichtlijnen via een wijziging van materialendecreet en Vlarema

Mijlpalen / indicatoren

Streefwaarde/norm

Kaderrichtlijn Afval en aanverwante richtlijnen zijn omgezet in Vlaamse wetgeving

Tijdig en kwaliteitsvol

Materialendecreet is voor tweede keer principieel goedgekeurd. derde goedkeuring door de VR is verwacht in december. Vlarema 8 is gunstig geadviseerd door IF. eerste principiële goedkeuring door de VR is verwacht in december.

Adviesverlening omgevingsvergunningen afvalstoffenbeheer

Tijdige en kwaliteitsvolle adviesverlening voor vergunningsaanvragen (omgevingsvergunning)

% adviezen afgeleverd binnen de wettelijke termijn

95% (ca. 500 dossiers)

Behandelen aanvragen grondstofverklaringen

Tijdige en kwaliteitsvolle behandeling van de aanvragen voor grondstofverklaring

% dossiers behandeld binnen wettelijke termijn

90% (ca. 85 dossiers)

uniforme procedure voor de kwaliteitsborging voor risicovolle grondstoffen uitgewerkt

eind 2021

In de eerste 11 maanden van 2020 ontving de OVAM 449 adviesvragen in kader van omgevingsverguningen. 95% van de afgeleverde adviezen in deze periode was tijdig. Hierbij moet gezegd worden dat dit mogelijks een kleine onderschatting is aangezien de OVAM vergunningendatabank in sommige gevallen nog geen rekening houdt met de wijzigingsverzoeken binnen één vergunningsnavraagprocedure. De werkelijkheid zal dus nog iets beter zijn. In de eerste 11 maanden van 2020 handelde de OVAM 77 dossiers in kader van grondstofverklaringen af. 90% van de afgeleverde beslissingen (69 dossiers) in deze periode waren tijdig. De procedure die dient gevolgd te worden bij de kwaliteitsborging van grondstoffen moeten als bijlage opgenomen worden in een ministerieel besluit (MB). Omdat deze procedure van toepassing is op alle grondstoffen en best dezelfde elementen bevat als de elementen die worden opgelegd in het eenheidsreglement (EHR) puingranulaten is de timing van deze taak daarvan afhankelijk. Einde 2020 is de structuur van het nieuwe EHR duidelijk. De contouren van het MB zijn klaar. Een ontwerp-bijlage rond een Kwaliteitsborginsysteem (KBS) voor bouwstoffen is afgerond en werd opgesteld in samenwerking met de belanghebbenden, inclusief de toekomstige certificatie-instellingen COPRO en CERTIPRO. Een ontwerp van algemene bijlage voor invulling van het KBS voor niet-bouwstofgrondstoffen wordt uitgewerkt tegen 11 december. De next steps voor aftoetsing bij de belanghebbenden worden dan vastgelegd. De doelstelling om dit klaar te hebben tegen einde 2021 blijft dus nog steeds haalbaar.

% EVOA-dossiers binnen de wettelijke termijn afgehandeld

90% (ca. 1100 dossiers)

In de eerste 11 maanden van 2020 werden in totaal 1280 kennisgevingsdossiers ontvangen. In de loop van het jaar werd de nieuwe toepassing EVOA gefaseerd in productie genomen. Dit heeft voor gevolg dat er voor de eerste jaarhelft geen volledige gegevens in de nieuwe databank, noch in de oude databank aanwezig zijn. Daarom wordt de tijdigheid ingeschat op basis van de laatste twee kwartalen van 2020. De tijdigheid in deze periode bedroeg 97%.

% negatieve keuringsverslagen waarbij de nodige remediërende maatregelen zijn genomen of een schorsing is uitgesproken

90% (ca. 5 dossiers)

Één negatieve keuring werd ontvangen in 2020 en opgevolgd: de reeds lopende schorsing werd opgeheven en een nieuwe uiterste keuringsdatum werd bepaald.

Beheer van grensoverschrijdend transport van afvalstoffen en materialen

3.1

Tijdige en kwaliteitsvolle behandeling van dossiers voor inof uitvoer van afvalstoffen (EVOA)

Kwaliteitsvolle opvolging van de negatieve Beheer van binnenlands transport van afvalstoffen en keuringsverslagen van kwaliteitsborgingssystemen van materialen inzamelaars, afvalstoffenhandelaars of –makelaars. Materiaalbewust bouwen en verbouwen Routeplan of werkagenda We stimuleren de bouwsector om richting circulaire en voor de bouwsector modulaire gebouwen te evolueren en werken samen met hen een routeplan uit. Deze werkagenda Circulair Bouwen wordt gevoed vanuit de leerlessen uit de Green Deal en Proeftuin Circulair bouwen en zal resulteren in implementatie in beleid (o.a. via een nieuw preventieprogramma), nieuwe businessmodellen en aangepast gedrag.

Proeftuin “Circulair Bouwen” voor demoprojecten: • potentieel voor urban mining in kaart, incl. leerlessen gericht op de ontwikkeling van zakenmodellen en de oriëntatie van de samenwerking binnen een of meerdere waardenketens. • potentieel voor ontwerpen en optrekken van nieuwe gebouwen met minder, maar circulair gebruik van grondstoffen in kaart

1) Tijdens het laatste kwartaal van 2020 heeft de onderzoeksgroep de resultaten van haar onderzoek en de gegevens verzameld op de proefwerven bij elkaar gebracht en geanalyseerd. De resulterende analyse en bevindingen hebben de onderzoekers Eindrapport is beschikbaar medio 2022. Lessen uitgediept met de betrokken bedrijven en stakeholders tijdens enkele online workshops. uit de proeftuin Circulair bouwen worden Met de sloopbedrijven en verschillende producenten van bouwmaterialen hebben de opgeschaald in het nieuwe preventieprogramma onderzoekers de resultaten besproken. De nadruk lag daarbij op het in kaart brengen van Circulair bouwen de stromen en het opstellen van vooral praktische aanbevelingen om de materialenketens beter te sluiten. Meer aanbevelingen werden besproken met de overheden en de federaties van bedrijven tijdens twee bijkomende workshops. Tijdens de derde actiedag van de Green Deal Circulair Bouwen hebben de onderzoekers hun eindrapport voor het luik Urban Mining van de proeftuin naar voren gebracht. In enkele thematische workshops hebben zij bepaalde inhoudelijke aspecten uitgediept. Een bijzonder element daarbij is het voorstel om voor bepaalde materiaalstromen ketenverantwoordelijkheid uit te werken als afsprakenkader voor de samenwerking binnen de waardenketen. 2) Anders dan in de oorspronkelijke planning heeft de onderzoeksgroep niet gewacht op de gegevens uit het luik urban mining om haar desk research naar veranderingsgericht bouwen te starten. In de gerichte Call van Vlaanderen Circulair zijn hiervoor verschillende interessante projecten geselecteerd. Syntheseverslag is beschikbaar eind 2020

Selectief slopen

Het selectief slopen van gebouwen en infrastructuur moet gelden als de standaardpraktijk. De gescheiden bouwen sloopafvalstromen worden zo hoogwaardig mogelijk hergebruikt/ gerecycleerd tegen 2024.

Green Deal "Circulair Bouwen"

Alle deelnemers hebben begin 2023 een pilootproject uitgevoerd en de nodige stappen gezet om de principes van circulair bouwen structureel in te bedden in de eigen organisatie.

Een tussentijdse evaluatie is in opmaak. Op 8 oktober en op 3 december zijn er online actiedagen opgezet over de thema’s hergebruik en urban mining. Plenaire presentaties worden aangevuld met pitches van pilootprojecten en zes workshops in de namiddag. Op de editie van 3 december is er ook een terugkoppeling van twee jaar onderzoek in de Proeftuin én wordt een nieuwe publieke website gelanceerd. Het netwerk bestaat intussen uit 359 organisaties (251 ondertekend) en 620 personen, waarvan 44 experten. Er zijn 168 geregistreerde pilootprojecten.

Nieuw Preventieprogramma "Circulair bouwen", voortbouwend op de conclusies van Proeftuin en Green Deal

1) Evaluatie van het huidige preventieprogramma Materiaalbewust bouwen tegen eind 2020. 2) We streven om tegen eind 2020 een ontwerp nieuw preventieprogramma Circulair bouwen klaar te hebben voor goedkeuringsprocedure

1) Met een online workshop op 19 mei is de online bevraging van de stakeholders gestart. Die liep tot 15 juni. 55 stakeholders hebben de vragenlijst ingevuld. Het gaat om architecten, aannemers, onderzoekers van kennisinstellingen en bouwheren. De resultaten van de bevraging werden geanalyseerd en gebruikt voor een interne workshop om het nieuwe programma verder vorm te geven. 2) De uitdagingen en de nodige inspanningen in het nieuwe beleidsprogramma zijn besproken. In vier workshops, telkens per twee gericht op ofwel circulair materialenbeheer ofwel circulair ontwerpen hebben we bijna 100 externe partners online kunnen consulteren. Met enkele sleutelpartners hebben we in december directe gesprekken gevoerd over de inhoud en prioriteiten voor het nieuwe beleidsprogramma. Zoals hoger vermeld heeft de onderzoeksgroep van de proeftuin circulair bouwen haar resultaten en bevindingen voorgesteld tijdens de laatste actiedag voor 2020 van de Green Deal Circulair Bouwen op 3 december. Met de inbreng vanuit de onderzoeksgroep en rekening houdend met de leerlessen uit de evaluatie in het voorbije beleidsprogramma zijn we in december gestart met het opstellen van een krachtlijnnota. Die zal naast een contextanalyse de voorstellen bevatten om met gerichte en gedragen acties en inspanningen verschillende uitdagingen te overwinnen die de transitie naar circulair bouwen in de weg staan. Deze nota zullen we eind januari 2021 naar de stakeholders sturen voor commentaar en inbreng. Vermits de interactie volledig online moeten gebeuren, verloopt het uitschrijven van het plan moeizamer. De timing om het beleidsprogramma in ontwerp af te werken en voor te leggen aan de directieraad (DR) voor goedkeuring is 15 april 2021.

Evaluatie van de wetgeving voor sloopopvolging, de praktische werking en de standaardprocedures om de gewenste recyclageresultaten op het terrein te realiseren

1) 2020: Vlarema-voorstel voor verplichte sloopopvolging bij grote bouwvolumes (> 1000 m³) is uitgewerkt 2) Evaluatie twee jaar na invoering van de verplichte sloopopvolging, gekoppeld aan de verlenging van de erkenning van Tracimat Om de recyclagegraad bij de niet-steenachtige fracties Uitwerken van nieuwe instrumenten en te verhogen, voorzien we na evaluatie en kostenverplichtingen rond gescheiden inzameling op batenanalyse de nodige instrumenten voor het de werf na afronden proeftuin Circulair Bouwen, realiseren van een betere gescheiden inzameling of deel urban mining (voorzien eind 2020) (na)sortering. We werken een voorstel van goede praktijk uit voor Voorstel uitgewerkt tegen medio 2021 selectief slopen, sorteren en hergebruiken/recycleren van gebouwen en het daaruit voortkomend bouwen sloopafval. Kwaliteitsborgingsysteem voor secundaire granulaten Operationeel tegen einde 2020 en een opvolgsysteem voor grondstoffen met gebruiksbeperkingen is operationeel

1) Vlarema-voorstel voor uitbreiding naar sloopopvolging voor grote werven is opgenomen in Vlarema-8 2) Pas in 2022. De erkenning van Tracimat verloopt in augustus 2022. In het Minisiterieel Besluit staat dat Tracimat een audit moet laten doen. Deze zal enkele maanden op voorhand doorgestuurd worden naar OVAM. Ruw kader voor afzonderlijke inzameling van bouwen sloopafval en gescheiden inzameling op de werf is uitgewerkt (voorstel Vlarema 9 - artikel 4.3.2.BIS), maar verder te verfijnen in functie van de resultaten van de Proeftuin. Verdere uitwerking is voorzien in 2021, net als bijkomend overleg met de sector. Pas in 2021

Niet op schema. Er zijn verschillende overlegmomenten geweest met de certificatieinstellingen. De laatste gesprekken met Copro en Certipro zijn op donderdag 10/12. Drafvoorstel van EHR voor gebruik als bouwstof wordt tegen dan uitgewerkt. Op 11/12 is er een interne meeting om te bepalen waar we staan in relatie tot een uniforme procedure voor de kwaliteitsborging voor risicovolle grondstoffen (regel 6).

Materiaalimpact van gebouwen

3.2

We zetten in op het ontwerp van gebouwen en infrastructuur. Om de ecologische voetafdruk van gebouwen te verlagen, houden we rekening met de volledige levenscyclus van het gebouw. Samen met de geschikte partners zorgen we ervoor dat data over materialen vlot kunnen worden gekoppeld aan deze nieuwe technieken , zodat preventie en herstellingen gerichter uitgevoerd kunnen worden en waardoor ook Urban Mining richting een circulaire bouweconomie veel effectiever zal worden in de toekomst

Versterken van asbestabouwbeleid Asbestbeleid We voeren een actief asbestafbouwbeleid. Het doel is, gefaseerd naar prioriteit, een afbouw van risicovolle asbesthoudende materialen tegen respectievelijk 2034 en 2040.

Normenkader: de voorwaarden als bouwstof zijn afgestemd met het bouwkundig bodemgebruik van uitgegraven bodem

2020: voorstel voor aanpassing van het normenkader in Vlarema en Vlarebo is uitgewerkt

Doelstelling om voorstel uit te werken tegen einde 2020 wordt behaald. Er werd een concreet voorstel uitgewerkt dat bestaat uit twee schema’s voor diverse stromen. Deze werden opgesteld in samenwerking met VITO en afdeling BB. De bespreking van deze schema’s met de stakeholders zijn afgerond. Agoria, Indaver en Suez konden zich vinden in het voorstel. FPRG heeft er een probleem mee dat nonferroslakken in lage dosissen in recepturen van vormgegeven bouwstoffen gebruikt worden. Denuo heeft een alternatief voorstel voor schema 1 doorgestuurd. Interne evaluatie werd voor einde 2020 ingepland. Op basis hiervan zal de OVAM de teksten voor Vlarema 9 opstellen, aftoetsen met de sector en voorleggen aan het kabinet. Er zullen sowieso keuzes moeten gemaakt worden en niet iedereen zal volledig zijn zin krijgen. Doel om mee te nemen in VLAREMA9 zou niet in het gedrang mogen komen.

Verdere ontwikkeling en gebruik van de TOTEM-tool voor een accurate en gebruiksvriendelijke bepaling van de materiaal-impact van gebouwen (cf. samenwerkingsovereenkomst 3 gewesten en 2jarenplanning).

1) Optimalisatie functionaliteiten TOTEM (o.a. aanpassing naar nieuwe EN norm, uitbreiding elementcategorieën, nieuwe opleidingen, implementeren kwalitatieve evaluatie circulariteit, link met EPB, …) 2) De EPD's van bouwproducten zijn geïntegreerd in de tool tegen eind 2021

In 2020 werden verschillende kleinere updates maar ook één grote TOTEM-update doorgevoerd, met als voornaamste nieuwigheid de introductie van de eerste B-EPD's in oktober 2020 (volgens de EN15804+A1 norm). De switch naar de nieuwe versie van de norm staat gepland voor het eerste semester van 2021. Andere zaken zoals uitbreiding elementcategoriën, link met circulariteit etc. zijn voorzien voor de komende jaren. Dit jaar werden er enkele ad-hoc TOTEM opleidingen georganiseerd, voornamelijk voor studenten in een bouwopleiding. Vanaf volgend jaar willen we terug op een meer regelmatige basis opleidingen inrichten met ondersteuning via het raamcontract Q&S.

Onderzoek naar de verspreiding of toepassing van TOTEM bij specifieke sectoren, zoals onderwijs, kantoorgebouwen, overheidsgebouwen, retail… (in overleg met de andere gewesten en in overeenstemming met resultaten van lopende studies).

De studie TOTEM potentieelinschatting werd afgerond in 2020. Deze studie keek in eerste instantie naar het potentieel van TOTEM om de milieu-impact van gebouwen te verlagen, maar ook naar het potentieel om TOTEM uit te breiden naar andere subsectoren van de bouw (wegenbouw). In de TOTEM voorbeeldrol studie wordt ook gekeken naar het voorschrijven en het gebruik van TOTEM voor enkele pilootprojecten (waaronder ook een kantoorgebouw). Verder onderzoek naar de verspreiding of toepassing van TOTEM in specifieke sectoren zal de komende jaren opgezet moeten worden.

Onderzoek naar de ontwikkeling van een materialenpeil om de milieu-impact van materialen in een gebouw te bepalen, idealiter gekoppeld aan het energiepeil.

We onderzoeken de invulling van het M(E)-peil tegen 2022 Grenswaarden voor verschillende typologieën van gebouwen zijn onderzocht tegen 2024

Onderzoek naar de invoering van een materialeninventaris van gebouwen en het gebruik van digitale tools om meer informatie te krijgen over herstelbaarheid, herbruikbaarheid en recycleerbaarheid van gebouwen en hun onderdelen.

Beleidsverkennend onderzoek naar praktijk in het buitenland. Leerlessen capteren tijdens het tweede deel van de proeftuin Circulair bouwen (2021 – 2022) en in de Green deal Circulair bouwen.

De focus van dit project is gedurende het jaar (deels ten gevolge van de gesprekken met VEA en opmerkingen van kabinet) verlegd van M-peil naar Materialenpaspoort/-inventaris. Extra budget (binnengehaald via OIS) wordt aangewend om een business analyse voor het materialenpaspoort op te starten. De gunning is bijna rond. Verkennend worden volgende zaken gemonitord: EU Level(s) - framework, Madaster (NL), projecten GDCB. Daarnaast is de gunning van de "gebouwenbibliotheek" bijna rond: dit is de voorloper van de benchmarking die nodig is voor het uiteindelijke doel: het M-peil. De komende jaren zal deze set van voorbeeldgebouwen verder aangevuld en uitgebreid worden, waardoor deze op termijn een eerste zicht zal kunnen geven op mogelijke benchmarkingswaarden voor TOTEM. Gesprekken over een gezamenlijke gebouwenbibliotheek met VEA starten normaal dit jaar nog.

Evaluatie en voorstel voor aanpassing zijn klaar Decretale en Vlarema-aanpassingen bevinden zich in goedkeuringstraject. Het Evaluatie en monitoring van de voortgang van het asbestafbouwbeleid, inclusief voorstel voor aanpassing tegen eind 2022 asbestafbouwbeleid vormt een prioritair thema voor de minister, waarbij we verder inzetten van het instrumentarium, waar wenselijk op ontzorging van doelgroepen en de burger, op innovatieve asbestafvalverwerking en de mogelijkheden van een Vlaams asbestfonds onderzoeken. Met het oog op een efficiënte opvolging en monitoring zijn de bestaande instrumenten (sectorprotocol scholen, subsidies lokale besturen) geëvalueerd in een bredere oefening voor de opstart en (IT)opvolging van de nieuwe instrumenten (sectorprotocollen, databank asbestinventarisatie). Asbestcijfers vanuit lokale besturen zullen in de toekomst ook een plaats krijgen in de benchmarktool. De evolutie van de inzamelen stortcijfers asbest(cement)afval vormen de belangrijkste voortgangsindicatoren.

Koppeling met renovatie en energieprestatie van gebouwen

We onderzoeken hoe het asbestafbouwbeleid optimaal kan worden afgestemd op de realisatie van de Vlaamse beleidsdoelstellingen rond woonkwaliteit, renovatie en energieprestatie van gebouwen. Bij ondersteuning door VL Gewest voor het verwijderen van een asbestdak wordt systematisch de haalbaarheid van een zonnedak onderzocht. Het Vl. Gewest ondersteunt de verwijdering van asbestdaken via o.a. de renovatiepremie en de OVAMsubsidies voor asbestafbouwprojecten.

In samenwerking met o.m. het VEKA en Wonen Vlaanderen implementeren we een systematische onderzoek van het zonnepotentieel van een asbestdak via de informatiedragers, de tools "zonnekaart" en "asbestverdachte daken" en het toekomstige asbestinventarisattest . Hierbij haken we maximaal aan bij de "overkoepelende woningrenovatiepremie" zoals gesteld in het Regeerakkoord.

1) Informatieverstrekking op de respectievelijke communicatiedragers van de ondersteuningsinstrumenten gerealiseerd eind 2021. 2) Koppelmogelijkheden van informatieverstrekking uit zonnekaart en uit tool asbestverdachte daken onderzocht tegen eind 2022.

1) In samenwerking met het VEKA werd een combipremie dak-/gevelisolatie met asbestverwijdering (onder)dak of gevel ontwikkeld voor 2021 en 2022. Deze premie was opgenomen als actie in het VEKP. OVAM en VEKA stemden een communicatie af voor een brede bekendmaking naar doelgroepen en stakeholders. In navolging van deze samenwerking heeft de OVAM de minister gevraagd het VEKA mandaat te geven de OVAM te betrekken in het beleidstraject naar een ééngemaakte woningrenovatiepremie. Hierin zal wellicht ook de doorvertaling van het asbestthema naar woonkwaliteit gemaakt kunnen worden. 2) Het EPC en de zonnekaart vormen de instrumenten onder de regie van het VEKA om eigenaars het zonnepotentieel van hun (asbest)dak te laten inschatten. De performantie van de door Agiv-Vito ontwikkelde tool "asbestverdachte daken" blijkt te laag om grootschalig inzetbaar te zijn. De regels rond gegevensbescherming en privacy laten bovendien niet toe om te koppelen aan de zonnekaart of een analoge kaart asbestverdachte daken te ontwikkelen.

Asbestinventarisattest

Ter bescherming van de koper wordt een asbestattest ingevoerd en vanaf 2022 verplicht bij verkoop.

Ontwikkeling van de asbestinventarisdatabank

Databank is klaar tegen eind 2021

Op schema. De programmering van de bèta-versie voor release begin 2021 is in eindfase. De bèta-release zal in functie van de feedback van asbestdeskundigen als testgebruikers en als toekomstige lesgevers verder geoptimaliseerd worden. De voorbereiding van bijkomende functionaliteiten voor programmering in 2021 is afgerond.

Regelgevend voorstel voor invoering van asbestattest bij verkoop vanaf 2022

2020: Voorstel voor aanpassing Vlarema is klaar De uitvoeringsbepalingen gelinkt aan de invoering van het asbestattest werden opgenomen in Vlarema 8. Het politieke goedkeuringstraject is opgestart in het laatste kwartaal van 2020.

Voorstel voor certificatiereglement en standaard inspectieprotocol.

Ministeriële besluiten klaar tegen eind 2021

Op schema. Voor de verschillende processen voorwerp van de werking van een certificatieinstelling werden processchema's opgemaakt. Op basis van deze schema's zal in 2021 de verdere tekstuele uitwerking en de sectorale aftoetsing met kandidaat certificatieinstellingen plaatsvinden. De belangrijkste onderdelen van het inspectieprotocol werden uitgewerkt om voorgelegd te worden voor aftoetsing aan de sectorfederaties.

We werken aan ontzorgingsmodellen op maat om het Uitvoeren bestaande en nieuwe sectorprotocollen met verwijderen van asbest te ondersteunen. We geven daarbij scholen, sociale huisvesting, zorginstellingen en landbouw, indien voldoende middelen beschikbaar prioriteit aan de meest kwetsbare doelgroepen (zoals scholen, kinderkribbes, ziekenhuizen, …)

ifv beschikbare middelen

De ontvangen middelen voor 2020 werden aangewend binnen het bestaande protocol scholen. De bekendmaking van de vrijgemaakte middelen voor 2021 en 2022 binnen het Relance-plan waren cruciaal om de nieuwe sectorprotocollen sociale huisvesting en landbouw te kunnen finaliseren in 2020 en om de onderhandeling voor het sectororprotocol zorg opnieuw op te starten in functie van een landing begin 2021 met aansluitende operationalisering. Aandachtspunt voor de protocolpartners blijft de doorkijk op beschikbare middelen vanaf 2023.

Ondersteunen van asbestafbouwprojecten van lokale besturen om asbestafbouw voor burgers veilig, betaalbaar en makkelijker te maken, indien middelen beschikbaar

ifv beschikbare middelen

De middelen voor de vijf resterende bronophalingsprojecten werden via ministerieel besluit vastgelegd. In samenwerking met Team Lokale Besturen werkt het asbestteam mee aan de herwerking van BVR en MB bij het Subsidiebesluit Lokale Besturen. Het asbestteam baseert deze herwerking op de lessons learned binnen lopende lokale asbestprojecten, op het effectief bereiken van de bepaalde asbestafbouwdoelstellingen en op de verhouding van het subsidiebesluit temidden van een veranderend subsidielandschap voor woningrenovatie. Projecten voor de ophaling van asbestcement aan huis blijken met een actueel bereik van 80% van het Vlaams gewest het best inpasbaar in de bestaande dienstverlening van gemeenten. De gefinaliseerde omzendbrief voor verplicht verpakte aanlevering van asbestcement op recyclageparken waarborgt bijkomende veiligheid voor parkwachter en parkbezoeker. Asbestactualiteit vormt een vast agendapunt bij de periodieke bezoeken in het kader van Samenwerkingsverbanden met centrumsteden.

Tegen medio 2020 is ontwerp klaar voor goedkeuring

Het nieuw Actieplan Voedselverlies en Biomassa(rest)stromen Circulair 2021-2025 is klaar voor goedkeuring door de Vlaamse Regering. Het heeft alle formele stappen intern en extern tijdig doorlopen. Het aangepast plan samen met het verslag van inspraakreacties en nota VR liggen voor advies bij IF (20/11). Het Actieplan is van bij de start overlegd met de stakeholders wat resulteerde in een gering aantal formele reacties tijdens de inspraakprocedure en positief advies van de adviesraden Minaraad-SALV. De plantekst moest bijgevolg slechts minimaal worden aangepast. Na advies IF is het voorstel dat het actieplan door het kabinet Demir en Crevits gezamenlijk wordt geagendeerd op de VR.

Uitrol naar doelgroepen

3.3

Verzekeren van waardebehoud voor biomassa Actieplan voor een circulair voedsel- en biomassasysteem

Om ervoor te zorgen dat geen voedsel wordt verspild en dat Nieuw actieplan ‘Biomassa en voedsel circulair 2021grondstoffen en producten zo hoogwaardig mogelijk worden 2025. ingezet volgens de cascade van waardebehoud werken we samen met de sector en afgestemd met de initiatieven van Vlaanderen Circulair aan een nieuw actieplan.

Selectieve inzameling organisch-biologisch afval

Biomassa en reststromen uit het bos, natuuren landschapsbeheer

Afwegingskader voor toepassing van biomassa

3.4

Eind 2023 zijn de nodige maatregelen genomen om in heel Vlaanderen zo veel mogelijk organisch-biologisch afval te weren uit het huishoudelijk en bedrijfsrestafval als belangrijke maatregel om de recyclagedoelstellingen en klimaat-ambities in 2030 te kunnen halen. Kwaliteitsbewaking van inzameling tot afzet moet verontreiniging (bv. microplastics) voorkomen en afzet van compost en digestaat stimuleren.

Ook producten uit de natuur, waaronder biomassa en reststromen uit het bos, natuuren landschapsbeheer, kunnen waardevolle grondstoffen vormen voor een biogebaseerde economie.

Het gebruik van biomassa mag geen ongewenste neveneffecten creëren voor lokale en globale voedselproductie. We gebruiken een afwegingskader voor de evaluatie van mogelijke conflicten tussen energetische en materiaaltoepassingen. Materiaalimpact van productketens verlagen Plan kunststoffen Samen met Vlaanderen Circulair nemen we het voortouw naar een maatschappij waarin plastics maximaal recycleerbaar zijn en maximaal gerecycleerd worden. Zo realiseren we een circulaire economie voor plastics.

Verplichte selectieve inzameling van organischbiologisch afval (inclusief keukenafval) bij bedrijven met meer dan 100 medewerkers. Focus ligt daarbij extra op horeca, zorginstellingen en onderwijs.

Geïmplementeerd vanaf 2021. Om onze doelgroepen te informeren en sensibiliseren, rollen we in 2020-2021 een specifieke communicatie uit.

De OVAM communicatiecampagne selectieve inzameling keukenafval is voorbereid in overleg met de stakeholders en een extern communicatiebureau. De campagne is in oktober van start gegaan (via website, FAQ, brochure, posters, advertenties en nieuwsberichten). Deze loopt verder in 2021 omwille van de corona-lockdown. Alle doelgroepen zijn geïnformeerd en worden gesensibiliseerd. Dit blijkt ook uit de diverse vragen van stakeholders. Wat opvalt in de vragen is dat er nog bedrijven/scholen zijn die uitzoeken om niet onder de verplichting te vallen vanaf 1 januari 2021, maar pas vanaf 2024. Met de inzamelaars worden goede praktijkafspraken gemaakt over de inzameling van verpakte voedingsmiddelen en hun bijdrage tot de kwaliteit van het ingezamelde materiaal met het oog op daling van de microplastics in de biomix.

Een divers instrumentenpallet op maat van de doelgroep, is uitgewerkt. We stimuleren bijkomende investeringen in de realisatie van voorvergistingsinstallaties bij gft-compostering. We stimuleren het onderzoek naar innovatieve en duurzame toepassingen van natuurproducten. We optimaliseren de biomassaketen uit bos-, natuuren landschapsbeheer door lokale en regionale valorisatie en zetten hiervoor onderzoeks- en pilootprojecten op.

Geïmplementeerd tegen eind 2023. Dit impliceert o.a. dat tijdig een standpunt is ingenomen over de inzameling van bioafval in de huidige groenregio's. In afstemming met Agentschap voor Natuur en Bos: 1) Kader creëren via wetgeving of nieuw actieplan. 2) Onderzoek en projecten ondersteunen via call CE, waarbij beloftevolle pistes verder worden opgenomen in wetgevend kader. 3) Afstemming vraag-aanbod faciliteren via symbioseplatform.

Voorbereidingen voor de opstart van een taskforce zijn lopende. Startoverleg taskforce is op 7 december voorzien; het budget voor ondersteunend onderzoek is ingediend. 1) Inzetten op valorisatie natuurproducten is voorzien in het ontwerp actieplan Voedselverlies/Biomassa. ANB trekt de actie. 2) De call CE legde in 2020 de focus op Circulair Bouwen; er was weinig tot geen mogelijkheid om projecten rond natuurproducten in te dienen. 3) Het Symbioseplatform speelt een centrale rol in de strategie Open Ruimte van het actieplan Voedselverlies/Biomassa. Aanpassingen aan functionaliteiten van het Symbioseplatform zijn doorgevoerd en gecommuniceerd naar terreinbeheerders. Er zijn nieuwe contacten gelegd met de Belgische Houtconfederatie over mogelijk gebruik van het symbioseplatform. Een workshop met de houtsector is gepland eind 2020/begin 2021.

Een voorstel voor afwegingskader voor de inzet van 2020: een voorstel voor de formalisering van het Ontwerp eindrapport wordt op 10 december besproken met de stakeholders. Het rapport biomassareststromen als biobrandstoffen is uitgewerkt afwegingskader is klaar wordt eind december/eerste helft januari afgewerkt. Vanaf dan begint de juridische vertaling van de resultaten (Vlarema 9)

Actieplan 'Kunststoffen’ met als krachtlijnen preventie, een efficiënter gebruik van kunststoffen, meer selectieve inzameling, meer recyclage en meer afzet voor recyclaten.

In 2020 wordt het plan goedgekeurd

Het Actieplan Kunststoffen werd in februari goedgekeurd door de Vlaamse Regering. Het eerste overlegplatform voor het actieplan vond plaats op 25 juni, een tweede volgde op 6 oktober. In die tijd zijn bilaterale gesprekken met externe trekkers gevoerd. Elke externe trekker werkte mee aan de invulling van de acties, planning, en vooruitzichten voor 2021 en 2025. Verschillende van de acties zijn intussen in gang gezet. Wat de acties getrokken door OVAM betreft, is een koppeling gemaakt naar de planning voor LIFE IP. Afspraken met de interne trekkers worden nog gemaakt.

Om ervoor te zorgen dat Vlaanderen evolueert tot een Voorstel gekoppeld aan de goedkeuring van het toonaangevende recyclagehub in Europa pleiten we plan Kunststoffen voor extra investeringen in de nodige sorteer- en recyclagecapaciteit, met focus op de kunststofketen. De inzet van middelen van de VMH wordt bepleit.

Een koppeling van de VMH-middelen met het Actieplan Kunststoffen werd gelegd maar niet weerhouden. OVAM heeft dit jaar een voorstel voor het relanceplan opgesteld. Dit maakt deel uit van een ruimer traject om Vlaanderen uit te bouwen als recyclagehub, met andere woorden ruimer dan enkel de middelen van VMH. Er werd hiertoe een extra 30 mio euro toegekend aan de OVAM, te besteden in 2021-2022.

Standpunt over de inzet van bio-afbreekbare plastics, 1) Standpunt klaar tegen medio 2020; in lijn met de beleidsvisie “Bio-economie in Vlaanderen” 2) Tegen 2024 vertaling van standpunt in beleidsinstrumenten, zoals ecomodulatie en gebruiksverboden

Het standpunt over de inzet van bio-afbreekbare plastics werd samen met het Actieplan Kunststoffen goedgekeurd door de Vlaamse regering. De infopagina op de OVAM-website werd geüpdatet, en een samenwerking voor Vlaco's webpagina resulteerde in enkele expertenvideo's en geüpdatete info over sorteerregels gft en composteerbare kunststoffen. Belgian Biopackaging, Vlaco en OVAM zetten in overleg de eerste stappen richting een positieve lijst voor biodegradeerbare kunststoffen, meer bepaald voor de toepassingen die nu als stoorfactor terug te vinden zijn in composteerinstallaties (fruitstickers, koffiepads, theezakjes). Dit komt overeen met actie C10 uit LIFE C-MARTLIFE (getrokken door Vlaco).

Verhogen van de afzet van recyclaten in eindproducten 1) 2020: studie over toepassing in via aanpassing van de regelgeving en vergroening van bouwproducten afgerond overheidsopdrachten 2) OVOP-criteria en regelgeving zijn aangepast eind 2024

De studie wordt opgeleverd begin december. VKC/Centexbel screenden o.a. typebestekken op elementen die het inzetten van kunststofrecyclaat verhinderen. Algemeen is de conclusie dat, in tegenstelling tot beton of staal, er geen tot weinig verwijzingen zijn naar kunststofrecyclaten in de bestekteksten. De bevindingen werden gedeeld op de actiedag van de Green Deal Circulair Bouwen, in een workshop over hergebruik en gebruik van recyclaten in de openbare aanbestedingen. Er blijkt dat er een gebrek is aan kennis van kunststofvarianten uit recyclaat, en kennisdeling primordiaal is.

Implementatie van de SUP richtlijn

Het Europees Parlement kwam eind maart 2019 tot een akkoord over een Europese richtlijn met nieuwe afspraken over het gebruik van eenmalige plastics. De richtlijn heeft als doel de hoeveelheid marien zwerfvuil te beperken. Daarom viseert ze de top 10 van wegwerpplastics die het vaakst op stranden of in de zee aangetroffen worden.

De Single use plastics richtlijn is tijdig en kwaliteitsvol omgezet in Vlaamse (en federale) wetgeving

Verpakkings- en Zwerfvuilbeleid 2.0 (zie ook OD 3.5 - Mooimakers)

Tegen 2025 moeten alle verpakkingen die op de markt komen herbruikbaar, recycleerbaar of composteerbaar (waar mogelijk en wenselijk en vanuit de functie die ze vervullen) zijn. We voeren het verpakkingenplan uit. We stimuleren een actief overleg tussen voedings- en verpakkingsindustrie, lokale overheden en horeca om slimmere en afvalarme ondernemingsmodellen te ontwikkelen voor consumptie buitenshuis.

Een uniform P+ systeem voor de selectieve inzameling Tegen april 2021 van alle huishoudelijk verpakkingsafval is uitgerold

De p+ inzameling is reeds uitgerold bij Imog, IDM, Verko, Miwa, Ibogem, IVM, Ilva, Mirom, IVOO, Ivago en Ivla. Op 1 januari 2021 volgen IVIO, Ivarem, Intradura en Sint-GenesiusRode.Op 1 maart Antwerpen, Ecowerf, Igean, IOK en op 1 april Incovo, Interza, Interrrand, IVBO, IVVO, Aarschot, Knokke, LImburg.net. Tijdens de eerste lockdownperiode heeft de bouw van de nieuwe sorteerinstallaties tijdelijk stilgelegen. Het was toen onduidelijk of de vooropgesteld timing wel gehaald zou worden, maar intussen is de verloren tijd ingehaald en de hierboven gestelde timings komen niet in het gedrang. Met de intercommunales die vandaag huis-aan-huis restplastics inzamelen via een roze zak zijn ook afspraken gemaakt om de overgang vlot te laten verlopen.

Beoordelen van de voorstellen van de sector voor ecomodulatie op basis van hun potentiële impact om niet-recyleerbare verpakkingen uit te faseren tegen 2025

Passende voorstellen afdwingen om de doelstelling tegen 2025 te halen

Green Deal tussen overheid en distributie om het aandeel wegwerp en niet-recycleerbare verpakkingen op de markt te verminderen

De besprekingen met de sector worden opgestart in 2020. De Green Deal is uitgewerkt medio 2021

Door de verplichtingen gekoppeld aan de uitgebreide pmd inzameling heeft Fost Plus de tarieven van het groene punt sterk verhoogd en verder gedifferentieerd. Hierdoor is de ecomodulatie binnen het groene punt al toegenomen. Daarbovenop is een lijst goedgekeurd van verpakkingen die onder het ontradend tarief moeten komen (ches, sleeves, drankzakje, chipsdoos…). Conform de erkenning kan de toepassing van het ontradend tarief voor deze verpakkingen twee jaar uitgesteld worden. Tegen eind 2021 zal Fost Plus aangeven voor welke verpakkingen uitstel van het ontradend tarief wordt gevraagd. Onderhandelingen met potentiële mede-initiatiefnemers lopen. Er is bepaald dat er gewerkt gaat worden rond e-commerce (webwinkel, maaltijdbox en take-away) en verkoop in de winkel via bulk en via herbruikbare verpakkingen. We mikken wel nog altijd op een ondertekening tegen medio 2021. Ondertussen nemen we reeds contact op met potentiële ondersteunende en deelnemende partijen (kennisinstituten, bedrijven, …).

De nieuwe erkenning voor Valipac wordt tijdig en kwaliteitsvol geadviseerd

Prioriteitennota OVAM opgesteld medio 2020

De evaluatie is afgerond. De nota met de krachtlijnen is goedgekeurd op de directieraad en het proces voor een nieuwe erkenning opgestart. Na bespreking van de krachtlijnennota met Valipac en de IVC moeten we vaststellen dat het draagvlak voorlopig eerder beperkt is. Dit maakt het een uitdaging om de krachtlijnen effectief opgenomen te krijgen in de erkenning van Valipac

Prioriteitennota OVAM opgesteld medio 2023

1) De studies mbt referentiekost en fractietellingen zijn beschikbaar begin 2021 (nadien tweejaarlijkse herhaling) 2) Oprichting klankbordgroep om methodologie te valideren

1) De fractietellingen zwerfvuil lopen een half jaar vertraging op maar hierdoor zullen de resultaten meer representatief zijn voor een gemiddeld jaar. De bruikbaarheid ervan als input voor toekomstige onderhandelingen is daardoor groter. De studie om de referentiekosten van zwerfvuil in kaart te brengen, is afgerond. 2) De klankbordgroep is opgericht.

Voorstel voor bijdrage in kosten klaar en onderhandeld tegen eind 2021

Er is binnen de Klankbordgroep een consensus over de "opmaak en technische aspecten" van het rekenmodel (hoe berekenen, waar de gegevens halen,…). De definitieve beslissing rond de beleidsaspecten (welke kosten worden meegenomen,...) is nog niet volledig rond. Een voorstel ligt nu bij de minister voor feedback. Door corona is de fractietelling vertraagd waardoor ook de "verdeling van de (referentie)kosten" over de verschillende sectoren (op basis van de fractietelling) nog niet is gebeurd. De metingen voor de fractietelling zal zeker tot na de zomer duren. Eindrapport mogelijks tegen eind november 2021. Nadien moeten scenario’s mbt verdeling van kosten doorgerekend worden alvorens tot een voorstel gekomen kan worden. Dit zal dus doorschuiven naar begin 2022

Nieuwe erkenningen voor Valipac en Fostplus

De nieuwe erkenning voor Fostplus wordt tijdig en kwaliteitsvol geadviseerd We zetten de meetmethodes verder op punt, en We zorgen ervoor dat de verpakkingssector zijn engagementen nakomt op basis van de voorziene nulmeting analyseren de samenstelling van zwerfvuil en die in overleg met alle actoren wordt opgesteld en we zetten sluikstorten hierbij ook in op handhaving Ook de andere betrokken sectoren moeten actief en financieel bijdragen aan de strijd tegen zwerfvuil. Indien de doelstellingen nog steeds niet significant gedaald zijn de sector gevraagd worden om statiegeld te organiseren of een veralgemeend beloningssysteem. Bijdrage in financiering van het zwerfvuilbeleid vastgelegd

1) 2020: er is een implementatietraject voor de omzetting van de SUP-richtlijn op federaal en gewestelijk niveau 2) In de loop van 2024 is de SUP-richtlijn volledig geïmplementeerd

Er is tussen de gewestelijke en federale overheden vastgelegd wie bevoegd is voor de omzetting van de diverse artikels uit de SUP-richtlijn. Voor artikel 8 (zwerfvuil/UPV) moet nog een keuze gemaakt worden in de te volgen piste: interregionale samenwerking of federale piste. Het is belangrijk snel duidelijkheid te hebben over de concrete piste voor implementatie om de deadline te kunnen respecteren.

De nieuwe bepalingen omtrent het gebruik van cateringmateriaal en plastic zakken in Vlarema moeten op het terrein geïmplementeerd worden. Als overheden geven we het goede voorbeeld op onze evenementen en in onze eigen werking.

Ketenaanpak voor selectie van producten

Evaluatie van het verpakkings- en zwerfvuilbeleid

Evaluatie beschikbaar eind 2023

Een eerste (tussen)evaluatie van het Verpakkingsplan is opgemaakt. Deze evaluatie is eind november voorgelegd aan de Minister. Er werd beslist om de definitieve evaluatie te vervroegen (tegen eind 2022) en op het onderdeel zwerfvuil al bijkomende maatregelen te nemen (o.a. bijsturen beleid Mooimakers, rondetafel met lokale besturen en producenten, …)

Verbod op het gratis verdelen van plastic wegwerpkassazakken

Leidraad handhaving beschikbaar eind 2020

Een handleiding handhaving is opgemaakt in overleg met de juridische dienst, team terreincontrole en afdeling handhaving. Deze handleiding is ook voorgelegd aan VVSG. Een tweede overleg met VVSG wordt ingepland na 7/12/2020 als er meer zekerheid is of het federale wetsvoorstel over het verbod op plastic zakjes al dan niet wordt goedgekeurd door de Europese Commissie.

Gebruik van bekers op evenementen

Leidraad handhaving beschikbaar eind 2020

Er zijn, in overleg met de lokale besturen, twee leidraden opgemaakt. Eén voor de organisatoren van evenementen die kiezen voor 90% selectieve inzameling en één voor de handhavers. De leidraden zijn voorgesteld aan de lokale besturen op een webinar en zijn ook beschikbaar op de website van de groenevent.

Cateringmateriaal bij de Vlaamse overheid en lokale besturen

We ondersteunen lokale besturen en andere entiteiten in 2021 met het oog op verplichting vanaf 2022

2020 was een testjaar voor het gebruik van de herbruikbare bekers. Het doel was om met een aantal ‘moeilijke’ evenementen samen een testcase op te zetten (wielerevent, carnaval, kermis). Alle geplande projecten zijn uitgesteld naar 2021 wegens corona. Er is in dat kader wel gestart met een intensieve voorbereiding van het WK Wielrennen 2021, alsook met opstartvergaderingen voor ondersteuning van nieuwe projecten met lokale besturen in 2021.

Voorstel voor convenant is beschikbaar eind 2020

Er is in 2020 met de sector een ontwerpconvenant onderhandeld. De consultatie bij de stakeholders over deze tekst is afgerond. De ontwerpconvenant wordt samen met het consultatieverslag op 26 november aan Directieraad voorgelegd voor goedkeuring. De convenant kan dan in december ondertekend worden en van kracht gaan. OVAM volgt de praktische uitwerking van het Valumat-systeem en de geplande samenwerkingen van Valumat met Interafval, Denuo en Herwin mee op.

Productketen matrassen Producten moeten slimmer worden ontworpen, zodat ze langer meegaan en makkelijker herstelbaar, herbruikbaar en recycleerbaar zijn. We bevorderen herstelling van producten en hergebruik van onderdelen; recyclage vormt de sluitsteen om alle grondstoffen maximaal te herwinnen. We leggen daarbij onze focus op de productgroepen vermeld in artikel 9 van de kaderrichtlijn. Via onze antennefunctie capteren we nieuwe inzichten, detecteren we hindernissen tijdens de ontwerpfase en werken deze weg. Productketen AEEA

Productketen batterijen

Analyse van de keten is beschikbaar tegen eind 2022 o.m. met oog op nieuwe convenant najaar 2023 1) Stappenplan bestaande uit evaluatie van buitenlandse criteria naar Vlaams of Belgische context, kosten-baten analyse voor inzameling en verwerking, ... 2) Communicatiepakket ter promotie van de wasbare luier is samengesteld, in samenspraak met de meest relevante stakeholders

Dit wordt ten vroegste in de loop van 2021 opgestart

Productketen textiel

Vanuit onze ervaringen en projecten van vorige jaren bereiden we een analyse en standpunt voor als input voor het Europese beleid inzake textiel

Rondetafel circulaire mode & design 29/10 was een succes. 80 deelnemers waaronder de gewesten, FOD & EU commissie gaven waardevolle input. Deze wordt nu verwerkt om eind dit jaar aan de directieraad voor te stellen en acties te definiëren. Daarnaast profileren we ons op Europees niveau als een toonaangevende lidstaat met het oog op een Europese strategie voor textiel. De workshop ECOM rond design & business modellen voor mode was met 90 deelnemers een succes. OVAM modereerde een breakout sessie.

We verkennen de meerwaarde die een aantal instrumenten kunnen bieden voor ons beleid, o.m. uitgebreide producenten-verantwoordelijkheid, productnormering, labeling, garantieregeling.

Eind 2021 is voor elk van de vernoemde instrumenten het proces in kaart gebracht, de meerwaarde/impact voor ons beleid duidelijk, en de bereidheid tot samenwerking afgetoetst.

Op schema. Er werd een overzicht gemaakt van de instrumenten die vroeger werden ingezet om ecodesign te versterken en de instrumenten waarop we nu en in de toekomst willen op inzetten om het circulair ontwerp verder te versterken. Door de late federale regeringsvorming, en lage activiteit binnen het Intrafederaal platform, staat het overleg met het federale niveau op een laag pitje.

Productketen luiers

We versterken de inzet op circulair ontwerp en circulair aankopen binnen instrumenten zoals de aanvaardingsplicht en green deals. Knelpunten als productnormering, labeling etc worden hierbij bespreekbaar gemaakt bij de bevoegde federale ministers.

Analyse van de keten is beschikbaar tegen eind Visienota beleid en nieuwe convenant werd opgesteld en voorgelegd aan DR. 2020 o.m. met oog op nieuwe convenant medio Onderhandelingen over het nieuwe convenant met Recupel en PV Cycle zijn lopende met 2021 als doel een onderhandelde tekst in februari ter consultatie voor te leggen.

1) Recyclage: Een stappenplan is uitgewerkt en voorgelegd aan de directieraad. De studie van VITO over de EoW criteria materialen luierrecyclage is klaar in december. In het kader van Vlaamse Veerkracht is luiers genoemd als een van de prioritaire stromen. Dit zal de recyclagepiste van deze stroom versnellen. Om dit mogelijk te maken zijn nog een aantal stappen te zetten in 2021 (praktijktoets en haalbaarheidsstudie). Ontwerp: Ontex heeft vooruitgang geboekt in ecodesign ('Little big change') dankzij VC Open call-project, de corona crisis heeft echter impact op de verdere uitrol. 2) Preventie: Communicatie ivm wasbare luiers ligt stil, omwille van aanstellen nieuw communicatiebureau en door corona. De fiche luiers voor duurzame H18, ontwikkeld door FIDO, is klaar en zal samen met andere fiches gepubliceerd worden op www.duurzaamaankopen.be

We onderzoeken hoe en voor welke stromen we voor een Interregionaal akkoord tussen de gewesten is betere afstemming tussen de gewesten inzake onderhandeld aanvaardingsplichten kunnen zorgen, zodat er een uniform beleid gevoerd wordt over heel België. 3.5

tegen eind 2021

Via het IPUP werd met de andere gewesten gesproken over interregionale samenwerking. Er werd ook een studie uitgevoerd op vraag van de kabinetten door een extern studiebureau. De OVAM vindt de studie echter weinig bruikbaar en zal zelf een interne oefening doen rond de afweging van voor- en nadelen van interregionale samenwerking in 2021.

Evaluatie van het Uitvoeringsplan Huishoudelijk afval en Gelijkaardig bedrijfsafval uitgevoerd

Tussentijdse evaluatie beschikbaar tegen eind 2020

Van de zes aspecten in de evaluatie, zijn er vier volledig afgerond (evaluatie van het instrument, van de doelstellingen, van de acties en aandachtspunten voor de toekomst). Het uitbestede onderzoek naar de Belfius-cluster wordt heel binnenkort afgerond. Voor de evaluatie van het opvolgingsproces wachten we nog op input van alle drie de werkgroepen die het plan opvolgen (laatste WG op 2/12). Normaal kan alles worden afgerond tegen einde van het jaar zoals voorzien.

Nieuw uitvoeringsplan opgesteld

Tegen najaar 2022 is ontwerp klaar voor goedkeuring Sorteeranalyse op zowel huishoudelijk restafval, grofvuil als bedrijfsrestafval is uitgevoerd, respectievelijk eind 2020, eind 2021, en eind 2022.

Verminderen van restafval door circulair materialenbeheer

Uitvoeringsplan

Een betere selectieve inzameling van restafval

We voorzien een nieuw Uitvoeringsplan voor lokaal materialen-beheer waarin we de ambitie van het huidige plan verder optrekken.

We streven ernaar om tegen 2030 de selectieve inzameling van afval met het oog op recyclage te doen toenemen tot 77,5 %. Tegen 2030 moet minstens 50% van de recycleerbare fractie van huishoudelijk én bedrijfsafval bijkomend gerecycleerd worden. Een performantere selectieve inzameling en recyclagetrajecten voor prioritaire stromen moeten dit mogelijk maken.

Er liggen belangrijke opportuniteiten in de stromen organisch-biologisch afval, kunststoffen, papier en karton en textiel. Samen met alle actoren versterken we de sorteerboodschappen via diverse communicatiestrategieën. Voor: - organisch-biologisch afval: zie 2.3 - kunststoffen/verpakkingen: zie 2.4

Op basis van de resultaten van de sorteeranalyse wordt een gepaste strategie ontwikkeld om de meest voorkomende fracties beter selectief in te zamelen met het oog op recyclage.

De sorteeranalyse op huishoudelijke afvalstoffen schuift een volledig jaar op. De lente en zomer campagne kon nu niet uitgevoerd worden. Door corona-maatregelen konden we niet vragen om afval uit te sorteren. De coronacrisis en maatregelen hebben daarnaast een sterke invloed op de hoeveelheid geproduceerd afval. Zo verwachten we enerzijds een daling in het productieafval als gevolg van de sluiting in een aantal niet-essentiële sectoren. En anderzijds minstens een verschuiving in het restafval, van bedrijfsrestafval naar huishoudelijk restafval. Deze laatste fracties fungeren als communicerende vaten maar kennen wel elk hun eigen doelstelling. We kunnen nu al stellen dat de dalende trend die de laatste jaren werd waargenomen bij het huishoudelijk restafval waarschijnlijk zal doorbroken worden. Maw zullen de metingen over 2020 een sterk vertekend beeld geven. De sorteeranalyse huishoudelijke afvalstoffen dient ook om het nieuwe plan HA&GBA te stofferen, maar we denken wel de planning daarvoor voorlopig te kunnen behouden. We zullen de resultaten van twee seizoenen beschikbaar hebben bij opstart van de opdracht en tijdens het voorjaar van 2022 kunnen we de teksten van het uitvoeringsplan nog aanpassen. Qua communicatie werden dit jaar filmpjes ontwikkeld om onze sorteerboodschappen op een laagdrempelige manier aan te bieden aan diverse doelgroepen (anderstaligen, scholen, ...)

Voor de verplichte PMD of P+ inzameling bij bedrijven stimuleren we verdere infocampagnes, maar zorg ook voor de nodige handhaving indien noodzakelijk.

1) We zorgen dat onze doelgroep geïnformeerd De uitrol van de p+md bij bedrijven is voorzien tegen juli 2021. In samenwerking met team zijn bij invoering van de P+ inzameling bij Communicatie voorzien we dan een infocampagne rond de nieuwe sorteerboodschap. bedrijven 2) Via de erkenningen van Fostplus en Valipac streven we naar een adequate aanpak van freeriders

Huishoudelijk restafval

Bedrijfsrestafval

Een performantere selectieve inzameling en recyclagetrajecten voor o.a. matrassen, meubelen en eventueel ook van luiers moeten een scherpere doelstelling mogelijk maken. De nodige ondersteuning en handhaving op maat op lokaal niveau (o.a. via samenwerkingsverbanden, visitaties, lerend netwerk en proefprojecten) is voorzien.

Ondersteuning op maat op lokaal niveau wordt verder gezet via: 1) visitaties 2) samenwerkingsverbanden met centrumsteden

1) De visitaties met lokale besturen die nog meer dan 20 kg restafval verwijderd zijn van hun doelstelling, worden verdergezet en de uitrol van de acties opgevolgd 2) Alle samenwerkingsverbanden met centrumsteden worden geactualiseerd aan de bestuursakkoorden en de uitrol van de acties opgevolgd

1) Fysieke visitaties vonden minimaal plaats (door corona) met de focus op lokale besturen/IC's die nog geen eerdere visitatie kregen (nieuwe visitaties: Diest, Middelkerke, Blankenberge, Brugge en IVOO en IVBO ). Vervolgvisitaties gingen digitaal door. De meeste gemeenten die nog een lange weg te gaan hebben, werden in de loop van de corona-tijd actief bevraagd (digitaal) naar een stand van zaken en gepushed om alsnog in actie te schieten als dat nog niet gebeurde. Resultaat daarvan is dat 28 gemeenten actie ondernomen hebben onder vorm van een actieplan. Er zijn grote verschillen in actieplannen die nu, of in de komende maanden, worden opgestart en uitgevoerd. Op concrete resultaten is het nog wachten (investeringen, timing invoering acties, ...).De visitaties worden algemeen positief onthaald, hebben een proces in gang gezet en zorgen voor extra druk bij de lokale besturen om actie te ondernemen. Wel weten we dat de cijfers van huishoudelijk afval in 2020 ook beïnvloed worden door het vele telewerk, wat een verhoging van het restafval met zich mee zal brengen. De Lerende Netwerken zijn in de loop van 2020 volledig overgeschakeld op digitale modus. Specifieke thema's werden uitgewerkt met presentaties door experten. De sessies werden opengesteld voor alle belfius-clusters. Het aantal deelnemers aan de lerende netwerken steeg in 2020. Dit is mogelijks te verklaren door deze twee aanpassingen. 2) In september werden de SV-overlegmomenten digitaal heropgestart. Dit verloopt vlot, en biedt de mogelijkheid om OVAM-dossierhouders voor bepaalde agendapunten uit te nodigen zonder dat dit hen veel tijd kost. Met alle SV-gemeenten waren er in 2020 contacten (telefonisch en per mail), en hoewel de overlegmomenten een tijd waren onderbroken door de coronacrisis, hebben we met vrijwel elke SV-stad een overleg kunnen hebben in 2020 of staat er al concreet overleg ingepland voor begin 2021. Wat de actualisaties betreft, zijn er niet altijd extra concrete thema's of acties waarrond we kunnen samenwerken ofwel liggen deze acties ver in de toekomst waardoor momenteel onvoldoende info beschikbaar is om een fiche op te stellen. Wel worden bepaalde thema's die reeds lang in het SV waren opgenomen maar nog niet werden uitgevoerd, soms gereactiveerd.

De nodige handhaving is voorzien

Tegen 2021 is een plan van aanpak uitgewerkt voor naleving van de tarieven voor inzameling en verwerking van huishoudelijk afval; en de correcte inzameling op containerparken

Aanpak uitgewerkt. Er blijven op dit ogenblik nog drie gemeenten over in Vlaanderen die een nultarief voor restafval op het recyclagepark hanteren en die nog geen datum in 2021 voorop gesteld hebben om hiermee te stoppen: Brugge, Oostende en Aalter. Het handhaven hierop is moeilijk. Deze gemeenten vinden steeds enig luisterend oor op beslissingsniveau niettegenstaande de duidelijke wetgeving, de vele herinneringen, aanmaningen en gesprekken sinds 2015. VVSG steunt de handhaving ook niet van harte. Een zoveelste herinnering waarbij aangegeven wordt dat desnoods tot een formele aanmaning wordt overgegaan, is verstuurd eind november 2020. Knokke-Heist heeft aangegeven zich in regel te stellen. Over geheel Vlaanderen kan gesteld worden dat het aantal gemeenten dat niet in regel is steeds kleiner wordt. Maar dit blijft langzaam gaan.

Om het bedrijfsrestafval te verminderen, zettten we onder Code van goede praktijk voor bedrijfsrestafval is meer in op de ontwikkeling van een code van goede praktijk geïmplementeerd en geëvalueerd voor een betere bronsortering in combinatie met sturende maatregelen op maat zodat het ook voor bedrijven interessanter of gemakkelijker wordt om recycleerbare stromen selectief in te zamelen dan om gemengd restafval aan te bieden. Er wordt intensief verder gezocht naar een geschikte instrumentenmix om selectieve inzameling en recyclage van vergelijkbaar bedrijfsrestafval sterk te verhogen

Implementatie van de richtlijn Op 9 april 2019 keurde de Europese Raad een nieuwe havenontvangst-faciliteiten richtlijn goed over havenontvangst-voorzieningen voor de afgifte van scheepsafval. Het doel van de richtlijn is de zee te beschermen tegen lozingen van afval van schepen door de beschikbaarheid en het gebruik van havenontvangstvoorzieningen te verbeteren. Eindverwerking De milieuheffingen hebben de afgelopen decennia bewezen dat ze geholpen hebben om het gedrag van burgers en bedrijven zodanig te sturen dat de hoeveelheid restafval gedaald is en recyclage verhoogd is. In uitvoering van de visie eindverwerking, onderzoeken we daarom of het wenselijk is de afvalheffing te actualiseren

Tijdige en kwaliteitsvolle omzetting van de richtlijn in Vlaamse wetgeving

Voorstel voor verhogen van de heffing op afvalstoffen bestemd voor eindverwerking

Geïmplementeerd voorjaar 2020. Nauwe Door advies van de Raad van state moest de juridische verankering herbekeken worden. opvolging door de OVAM van overgangstermijn Dit bracht vertraging met zich mee. De code van goede praktijk is opgenomen in Vlarema met evaluatie tegen eind 2021 8. In de mate van het mogelijke wordt zoveel mogelijk in gereedheid gebracht om uitrol vanaf volgend jaar goed te laten verlopen. Studie naar recycleerbaarheid van materialen uit het restafval is bijna klaar en zal helpen om nog een aantal lopende discussies verder uit te klaren. Voorstel wordt uitgewerkt tegen eind legislatuur

Er is een studie uitbesteed om te bekijken hoe we meer vat kunnen krijgen op de prijszetting bij private inzamelaars. De studie kijkt vooral welke pistes juridisch haalbaar zijn om op die tariefformules in te grijpen en is nog maar net opgestart. Er is een nauwe samenwerking team Onderzoek & Monitoring en team Lokaal Materialenbeheer voor de studie, daarna kan team Lokaal Materialenbeheer beleidsvoorstellen gaan uitwerken.

Op schema. De VLAREMA 8 ontwerptekst voor de juridische implementatie van richtlijn 2019/883 is zo goed als klaar (er zijn nog enkele kleine technische issues). Alle consultaties met stakeholders zijn gedaan, alle knelpunten werden opgelost. Ook het werk voor de praktische implementatie van de nieuwe bepalingen is reeds opgestart. Voorstellen voor BO 2021 zijn goedgekeurd door de Vlaamse Regering (via programmadecreet) en liggen ter goedkeuring voor in Vlaams Parlement. Het gaat hierbij om: wijzigen verlaagd tarief breekresidu's, wijzigen verlaagd tarief PST-residu's, en uitbreiden nultarief storten brandbare glasresidu's (PVB-folie) naar verbranden.

De afvalverwerkingscapaciteit in Vlaanderen stemmen we af op maat van de circulaire economie. Een CE betekent dat Vlaanderen zich moet voorbereiden op een gefaseerde afbouw van afvalverbranding. We stemmen het vergunningenbeleid hierop af en voorzien een flankerende ondersteuning waarbij bv. de afvalheffingen worden ingezet om de afbouw van capaciteit te faciliteren. Investeringen in afvalverwerking houden rekening met langetermijnevoluties naar een circulair en klimaatneutraal Vlaanderen Programma Vlaanderen Mooi Concreet zetten de Mooimakers (de OVAM, Fost Plus en de VVSG) het beleid voor zwerfvuil en sluikstorten verder met gepaste extra beleidsmaatregelen, waarbij we maximaal leren uit de opgedane ervaringen.

Voorstel voor flankerend/faciliterend afbouwinstrument Voorstel klaar tegen BO2022 verankerd in wetgeving tegen 2022

LT-visie eindverwerking ligt nog voor voor bekrachtiging door de Vlaamse Regering. Vervolgtraject is in voorbereiding voor 2021 e.v. (o.a. Dynamische Energie-atlas, afwegingskader met criteria om vergunningsaanvragen te beoordelen).

Evaluatie en aanpassing aan de SUP-Richtlijn van het In de loop van 2022 wordt een voorstel samenwerkingsakkoord voor Vlaanderen Mooi. uitgewerkt voor werking van de Mooimakers vanaf 2023 We zetten in op de uitvoering van het operationeel plan Monitoren effect van lokale acties o.a. binnen de (tot eind 2022) en de doelstellingen die in het coachingtrajecten uitvoeringsplan huishoudelijke afvalstoffen en gelijkaardig bedrijfsafval staan gebaseerd op de 5pijleraanpak

Maximale ondersteuning aanpak zwerfvuil en sluikstort We begeleiden jaarlijks 15 gemeenten extra in bij lokale besturen en Vlaamse partners. een coachingtraject, en elke 2 jaar 10 projecten bij Vlaamse partners.

1) In 2020 werden twintig nieuwe coachingtrajecten opgestart. De trajecten opgestart in 2018, 2019 en 2020 worden omwille van Corona met respectievelijk een jaar en 3/4 jaar verlengd. Een nieuwe oproep in 2020 resulteerde in eerste instantie in elf nieuwe coachingtrajecten. Momenteel loopt de oproep om de resterende negen plaatsen in te vullen. Deze starten in 2021 op. 2) Met de Vlaamse partners lopen meer dan tien trajecten. Er werden verschillende overlegmomenten uitgevoerd (aanpak sluikstort in centrumsteden, sport Vlaanderen, Natuur en bos, AWV, DVW, De Lijn, Haven van Antwerpen, Hoge Rielen, VMM, inspiratievoormiddag op 17/11). Aanvullend: De optimalisatie van de projecten zwerfvuil en sluikstort resulteerde in 41 ingediende projecten (28 vuilnisbakkenplan, tien thematische aanpak, drie eigen voorstel). Digitaal werden opleidingen gegeven rond vuilnisbakkenplan en doelplaatsenaanpak. Binnen Mijn Mooie Straat werden zowel de vuilnisbakkenmodule als de doelplaatsenmodule verder ontwikkeld. Aan de eerste werden analysemogelijkheden toegevoegd. De eerste stappen werden eveneens gezet naar een burgermeldpunt. Deze loopt momenteel bij IDM. In april werd de kenniswijzer gelanceerd met allerlei bruikbare tips en tricks. Corona heeft bij de uitvoering van alle projecten in meer of mindere mate een impact gehad en meestal voor vertraging gezorgd.

Doelplaatsenaanpak.

Het effect van alle acties wordt opgevolgd, zowel op Vlaams als lokaal niveau. Ondanks alle acties en coachingtrajecten werd nog geen significante stijging waargenomen in de netheidsindex van de 3 slechtste doelplaatsen (autosnelwegparkings, openbaar vervoerstopplaatsen en afvalverzamelpunten), ook niet binnen de coachingtrajecten. De monitoringresultaten van de lokale acties geven wel een goed resultaat. In 2021 zal hier verder op ingezet worden

We streven ernaar om jaarlijks 100 doelplaatsen In 2020 werden 158 specifieke doelplaatsen aangepakt binnen 39 trajecten aan te pakken. (coachingtrajecten en projecten zwerfvuil en sluikstort). Voor deze aanpak werd de nodige ondersteuning voorzien door opleidingen en de documenten in de kenniswijzer.

Inzetten op preventie en algemene zwerfvuilaanpak bij We streven naar 15 extra projecten tegen eind bedrijven. 2022, zowel algemene ondersteuning (aangepaste communicatie, materiële ondersteuning, sensibilisering personeel,...) als begeleiding van de bedrijven in de concretisering van maatregelen tegen zwerfvuil (individuele bedrijven, sectoraal of patronaal niveau).

In 2020 liepen er verschillende initiatieven waarvan een deel hun uitvoering vinden in de loop van het jaar. Hierbij wordt steeds getracht ook de sorteerboodschap mee te nemen. • Acties in het kader van de lenteschoonmaak zijn gestopt (Walk on, Buurtsuper). • Burger brands: intern en extern sorteren + zwerfvuil, • frituristen: pilot met drie frituren, opstart werd verschoven omwille van Corona, • aanpak Cargovil bedrijventerreinen werd opgestart, • parking Pelt werd samen met handelaars en lokaal bestuur aangepakt. Hier heeft corona een grote impact gehad in de opstart ervan en de uitvoering.

We streven er naar om handhaving van zwerfvuil en sluikstorten bovenaan de agenda te plaatsen, dit door gemeenten en politie samen te brengen, aangevuld met eventuele andere handhavers op het grondgebied.

De huidige samenwerking en de voorhanden handhavingsinstrumenten worden geëvalueerd, bijgestuurd en een afsprakenkader opgemaakt. (Dit kan via coachingtrajecten verlopen maar eveneens via de projecten zwerfvuil en sluikstorten.)

De week van de handhaving liep in 2020 van 5 tem 11 oktober. Hiervoor vond, omwille van Corona, een digitaal startmoment plaats op 15 juni. Aan de lokale besturen werd een structureel communicatiepakket bezorgd met baches, affiches, sociale media, perstekst en voorbeeldartikels. De registratie- en rapportagemodule werden geoptimaliseerd. • Resultaten: 91 organisaties hebben geregistreerd, 184 deelnemende gemeenten, 415 acties gespreid over 783 dagen. • Rapportage: 95 rapporten van 80 organisaties, 148 deelnemende gemeenten en 374 acties. Dit resulteerde in mondelinge aanmaningen (1661), schriftelijke aanmaningen (42) , GAS zwerfvuil (220), GAS sluikstort onbekende dader (731), GAS sluikstort bekende dader (296), PV zwerfvuil (91), PV sluikstort onbekende dader (37), PV sluikstort bekende dader (37), camera onbekende dader (88), camera bekende dader (96). Twaalf sessies van de vorming over aanspreken op zwerfvuil werden gegeven, met in totaal 1181 deelnemers. Het luik handhaving is sinds 2019 een verplicht te behandelen item in de coachingtrajecten.

Inzetten op participatie: activeren van scholen, In 2020 streven we naar 25% meer ingediende verenigingen, burgers, … actieplannen ihkv Operatie Proper. We bieden een beloningssysteem aan voor scholen en verenigingen om een actieplan voor meer openbare netheid in te dienen.

Het aantal goedgekeurde actieplannen was voor het schooljaar 2019-2020 624. Dit is 25% meer dan het schooljaar voordien. In schooljaar 2020-2021 loopt Operatie Proper verder. Tevens werd het project nudging op school gelanceerd. Hier schreven zeventien scholen op in. Hiervoor werden twee (digitale) infosessies georganiseerd. Deze trajecten ondervinden heel wat hinder van Corona en zijn in soms on hold gezet wegens andere (corona) prioriteiten.

Maximale sensibilisering van de burger dmv communicatie (o. a. campagnes)

De lenteschoonmaak werd afgelast omwille van Corona. In april werd een extra Coronacampagne op social media gelanceerd rond handschoenen. Deze werd nog eens hernomen in mei. Op 22 juni werd de zomercampagne "de zomerlook 2020" gelanceerd. Tegelijkertijd liep met verschillende partners (de krant van West-Vlaanderen, ANB en de lokale besturen), de campagne "samen voor een propere zomer" om in te spelen op de verhoogde druk van binnenlands toerisme en het daarmee gepaard gaande zwerfvuil. De AWV campagne, die normaal in mei loopt, werd verplaatst naar september. Het thema hier was "geef je afval de zak". Deze werd in oktober gevolgd door de handhavingscampagne, welke vooral liep via de radio en op social media. Op 23 november werd een extra campagne gelanceerd rond het achterlaten van mondmaskers.

Jaarlijkse draaggolfcampagne en 2 andere campagnes.

Nr. 4

Naam Omschrijving Herstel van bodemdiensten en bodemzorg

4.1

Bodemkwaliteit garanderen via bodemsanering 2036-doelstelling - Historische bodemverontreiniging op risicogronden Programma-aanpak Via een overkoepelende coördinatie en programma-aanpak doelstelling 2036 zorgen we ervoor dat tegen 2036 elke risicogrond in Vlaanderen is onderzocht en daar waar nodig de sanering van historische verontreinigingen is opgestart zodat een minimale bodemkwaliteit gerealiseerd kan worden.Bij de uitvoering van het activeringsbeleid gaan we uit van het prioriteringsmodel, met aandacht voor de ruimtelijke kenmerken, gezondheid, leefomgeving en economische ontwikkelingen.

We houden een versnelling aan om tegen 2028 alle oriënterende bodemonderzoeken uit te voeren en stimuleren verder bodemonderzoeken sanering.

We ondersteunen bedrijven oplossingsgericht

Voor de aanpak van het historisch passief stimuleren en ondersteunen we bedrijven via een sectorale aanpak, sectorfondsen, bedrijfsspecifieke overeenkomsten of coaching in functie van de noden.

Mijlpalen / indicatoren

Streefwaarde/norm

Rapportering

We volgen de realisatie van het 2036-programma op. In 2022 worden deze aanpak, de verschillende acties, de overkoepelende sleutels en de planningscijfers grondig geëvalueerd en indien nodig bijgestuurd.

Tegen eind 2024 zijn cumulatief bij minstens 62.000 locaties uit de gemeentelijke inventarissen, de risico's voor bodem-verontreiniging uitgeklaard. In 2020 is het tussentijdse doel 53 000 locaties. jun/20

Cumulatief klaarden we bij meer dan 56.000 locaties uit de gemeentelijke inventarissen de risico's voor bodemverontreiniging uit.

We sturen op de realisatie van de 2036-doelstelling in relatie tot de beschikbaarheid van de nodige financiële middelen.

Voor 2020 werden geen bijkomende middelen toegekend voor ambtshalve bodemonderzoek en -sanering. Hierdoor stuurden we de planning bij en activeerden we een alternatief scenario, dat door de directieraad werd goedgekeurd. Bij dit scenario geven we prioriteit aan beleid, aan onderzoek en aan prioritaire bodemsaneringen met hoge risico's of met een duidelijke herontwikkeling. Deze bijsturing leidt er toe dat niet-prioritaire ambtshalve saneringen uitgesteld worden in de tijd.

Samen met de lokale besturen wordt De Grote Grondvraag in de 300 gemeentes loop van de legislatuur verder gradueel uitgerold in Vlaanderen. We zorgen voor een periodieke heractivatie in de media, afgestemd op de realisatie van verschillende bodemsaneringsmijlpalen.

We activeerden de campagne 'De Grote Grondvraag' opnieuw in het najaar. Reeds 230 gemeentes nemen actief deel. Hierbij is een mix van kleinere gemeentes, centrumsteden en de grootstad Gent. We stemden reeds af met de VVSG voor een volledige uitrol in de komende maanden.

We beheren een kwaliteitsvolle inventaris van risicogronden in samenwerking met de lokale besturen.

We rondden de screening van de historische risicogronden uit de gemeentelijke inventarissen af. Dit gebeurde steeds in afstemming met lokale besturen. Deze kwaliteitsverbetering is een basisvereiste voor de project 2036-aanpak. We realiseerden in 2020 een actualisatie van deze inventarissen met nieuwe risicogronden. Eind 2021 is er de eerste deadline in het kader van de decretale onderzoeksplicht. In 2020 namen we een aanvang met de eerste aanschrijvingen. Voor 58% van deze onderzoekslocaties is een verdere stap gerealiseerd

We informeren tijdig over de onderzoeksverplichtingen en zorgen voor een actieve opvolging en begeleiding van onderzoeksplichtigen. We zorgen voor een actieve opvolging van saneringsplichtigen zodat de saneringsnoodzaak via de uitvoering van een beschrijvend bodemonderzoek tijdig in kaart wordt gebracht. Naargelang de noodzaak en prioriteiten worden de saneringsplichtigen verder begeleid tot het nemen van verdere maatregelen. We blijven onderzoeken hoe we onze (financiële) instrumenten zo effectief mogelijk kunnen laten zijn.

100% geïnformeerd voor verstrijken decretaal onderzoeksmoment Na 5 jaar is in meer dan 50% van deze onderzoekslocaties verder bodemonderzoek of de keuze van de saneringsaanpak gerealiseerd.

De haalbaarheid van een draagkrachtregeling is onderzocht en indien zinvol wordt een voorstel uitgewerkt tegen midden 2024.

We beschikken over diverse instrumenten om de kosten van bodemsanering te milderen of in de tijd te spreiden. In combinatie met het kleine aantal dossiers dat baat zou hebben bij een draagkrachtregeling, beslisten we geen nieuw instrument uit te werken. We stimuleren en ondersteunen de bodemsaneringsorganisaties Bij de vzw Vlabotex en de vzw Bofas zijn De indicatoren zijn een vertaling van het meerjarenprogramma bij bodemonderzoeken en bodemsaneringen 80 % van de BBO's afgerond en 40 % van van Vlabotex vzw, dat vertaald wordt naar jaardoelstellingen. de BSW's opgestart tegen eind 2024. Bij Beide zijn goedgekeurd door de Vlaamse Regering en worden de vzw Tersana faciliteren we de opstart middelen ter beschikking gesteld. Het saneringsprogramma zit van de bodemsaneringsorganisatie en zijn volledig op schema en de middelen worden volledig 40 % van de BBO's afgerond tegen eind aangewend. 2024. Door Bofas vzw wordt de jaarrapportering voorgelegd aan de IBC ter goedkeuring begin december. Voor Tersana vzw is de aanmeldingperiode vrij recent gestart en nog lopende. Voor 1/5de van de aangesloten bedrijven diende Tersana vzw reeds een rapport volgende fase bodemsanering in bij de OVAM.

We creëren een gezonde leefomgeving en hierbij hebben overheden een voorbeeldfunctie

De OVAM creëert een gezonde leefomgeving voor de burger

We stimuleren en ondersteunen de lopende samenwerkingsverbanden en sluiten nieuwe samenwerkingsverbanden met bedrijven en/of federaties

2 nieuwe samenwerkingsverbanden afgesloten tegen eind 2024.

Met VMX vzw werkten we een afsprakennota af als startbasis voor een samenwerkingsverband. Met het Vlaams Agrarisch Centrum zijn verregaande onderhandelingen lopende zodat ze kunnen toetreden in een samenwerkingsovereenkomst met de Boerenbond en ABS.

We rollen een volledige systematiek uit voor de pro-actieve aanpak van oriënterende bodemonderzoeken met inschakeling van begeleiders

Aandeel succesvol gedeblokkeerde dossiers

65% (grootte-orde 75 dossiers = 100%)

We ontzorgen (boven)lokale besturen en publieke instellingen door een aanpak op maat te voorzien waardoor zij hun voorbeeldrol kunnen vervullen

Voor alle gronden met een onderzoeksplicht in eigendom van de eind 2024 lokale besturen is een onderzoekstraject ingepland.

De systematiek pro-actieve aanpak is uitgerold, ondanks uitvoerige marktraadplegingen en de problemen hierbij. Voor 2020 kan nog geen percentage opgegeven worden, gezien de recente opstart. Alle gemeenten kregen een overzicht van hun risicogronden. Voor 205 gemeentes voegden we een gepersonaliseerde brief over hun eigen onderzoeksverplichtingen toe. Alle provincies hebben een toelichting gekregen over hun risicogronden.

De huidige aanpak mbt "OVAM als huissaneerder binnen de Vlaamse overheid" uit 2016 wordt geëvalueerd met oog op mogelijke uitbreiding richting lokale en bovenlokale besturen.

De evaluatie en eventuele aanpassing in samenspraak met de stakeholders is gerealiseerd

Tegen 2027 wordt in elke gemeente een siteonderzoek opgestart. We ontzorgen de burger door historische risicogronden zelf te onderzoeken. Er wordt duidelijkheid gegeven over de bodemkwaliteit De OVAM zorgt met haar ambtshalve optreden - binnen de beschikbare budgettaire ruimte en met aandacht voor prioriteitsstelling - voor oplossingen voor mensen, verenigingen, bedrijven of besturen door het uitvoeren van bodemonderzoeken en het saneren van gronden. We dragen bij aan het kwaliteitsvol wonen en ondernemen, aan de multifunctionaliteit van de bodem en zorgen zo voor een lagere druk op de open ruimte.

Eind 2024 zijn in veel gemeenten grootschalige 200 gemeenten bodemonderzoeken via site-aanpak opgestart. Hier bundelen we per gemeente de gekende historische risicolocaties in particuliere eigendom. Dank zij ambtshalve sanering herstellen we actief de De OVAM schept via bodemonderzoek bodemfuncties op heel wat gronden in deze planperiode duidelijkheid over de verontreinigingssituatie bij meer dan 5000 percelen in deze planperiode. Bijkomend realiseren we tegen einde 2024 minstens 500 ha gronden waar na ambtshalve BBO geen verdere maatregelen nodig zijn of waar na ambtshalve sanering het risico van bodemverontreiniging is weggenomen De OVAM zet het beleid inzake protocol scholen verder. Ze laat We finaliseren OBO's in aangemelde in haar opdracht de eenmalige oriënterende bodemonderzoeken scholen tegen einde 2021 voor de scholen uitvoeren. We evalueren de werking en sturen bij De helft van de BBO's bij scholen is waar nodig. De lancering van vervolgprotocollen wordt voorzien afgerond einde 2024. voor de scholen waar sanering noodzakelijk is.

We publiceerden 43 sitebesluiten, waarvan 37 voor risicogronden uit de gemeentelijke inventaris voor de volledige gemeente. Daarnaast lanceerden we 6 woonzone-sites op bewoonde terreinen (deel van een gemeente). We brachten dit jaar door een ambtshalve optreden reeds voor 1753 percelen duidelijkheid over de verontreinigingssituatie. De betrokken oppervlakte van percelen die na onderzoek of na sanering vrij zijn voor nieuw gebruik, bedraagt 189 ha sinds 1 januari 2020.

De OVAM beschikt over een portfolio met brownen blackfields die geen deel uitmaken van een brownfieldconvenant. Het gaat om een 200-tal sites die een actieve tussenkomst van de OVAM vergen. We breiden in samenwerking met lokale besturen en andere partners deze portfolio uit.

We breidden in 2020 onze portfolio van brownen blackfields uit met 11 dossiers

We ondersteunen de scholen technisch en financieel bij bodemonderzoeken en bodemsaneringen.

We investeren in duurzame brownen blackfieldontwikkeling We identificeren potentiële Samen met lokale en bovenlokale besturen selecteren we brown- of blackfields risicogronden met potentieel voor herontwikkeling. We prioriteren de geïnventariseerde stortplaatsen in functie van het potentieel voor duurzame herontwikkeling.

Einde 2022

50 nieuwe sites tegen eind 2024

We screenen de stortplaatsen waar een OBO is ingediend op 70% van de onderzochte stortplaatsen hun herontwikkelpotentieel. De focus ligt hierbij in eerste instantie (OBO ingediend) tegen eind 2022 op potentieel voor bebossing en CO2 captatie.

De grootgrondbezittende Vlaamse entiteiten zijn gestimuleerd om hun historisch passief aan te pakken. We reikten oplossingstrajecten en een ondersteunend raamcontract aan. Daarnaast werkten we een oplossing uit voor locaties met 'gemengde' eigendomssituaties. We sloten vernieuwde samenwerkingsakkoorden af met Agentschap Natuur en Bos, met Defensie en met De Lijn. Met administratie Wegen en Verkeer zijn verkennende gesprekken gestart.

We slaagden er in om voor 249 scholen de OBO-fase af te ronden. Er lopen nog 236 dossiers waar het OBO dient opgemaakt. De helft hiervan is momenteel reeds in behandeling bij de aangestelde erkende bodemsaneringsdeskundigen. Van de huidige aangemelde scholen zijn er 18 scholen waarvoor er een BBO noodzakelijk is. We stelden een verlenging van het protocol met AGION voor. De ministers van Onderwijs en Omgeving gaven reeds groen licht.

We legden een basisbestand van stortplaatsen aan dat ruim 3.300 locaties omvat. Op de totaliteit voerden we een potentieelbepaling voor bebossing uit. Deze gegevens maakten we over aan het ANB. Bijkomende analyses naar andere herontwikkelingen zijn lopende. In november organiseerden we een Rondetafeloverleg met Vlaamse overheden om de mogelijkheden te onderzoeken.

DLM (Dynamic Landfill Management)

Op basis van het verplicht onderzoeksmoment (31.12.2023) komt er meer duidelijkheid rond de voorraad en de (lange termijns-)risico's die uitgaan van stortplaatsen. Dit vormt de basis voor verder duurzaam beheer. We rollen een dynamische beheersvorm uit die stortplaatsen betrekt in de circulaire economie: stortplaatsen als voorraad aan materialen, energie en land. De aanpak van stortplaatsen is een belangrijke hefboom o.a. in het kader van natuurontwikkeling, CO2 captatie, overstromingsrisico's en efficiënt ruimtegebruik.

Op basis van de inzichten verkregen uit de EU projecten COCOON en RAWFILL stellen we prioriteiten en beheersopties voor. Een model voor lange termijn voorraadbeheer van stortplaatsen is ontwikkeld en operationeel. We passen dit toe voor alle stortplaatsen en dit omvat zowel finale maatregelen als interim acties.

Einde 2024

De beslissingsondersteunende modellen Cedalion en Orion zijn ontworpen waarbij we Orion momenteel in een gebruiksvriendelijke toepassing programmeren. Het ONTOLprogramma testten we uit op een 20-tal stortplaatsen. Hierbij worden onze eerdere vaststellingen bevestigd. We zien bij materiaalrecyclage telkens nagenoeg onrendabele projecten. Bij hoogwaardige ruimtelijke herontwikkelingen zijn er meer mogelijkheden. In 2020 is bijkomende ervaring opgebouwd in 3 projecten waarvoor een brownfieldconvenant was aangevraagd. Het langetermijnbeheer dient verder geöriënteerd naar een betere inpassing in de omgeving met oog voor de vaak beperkte risico-impact. Dit sluit aan bij het Bodemzorgthema waarbij we stortplaatsen aanzien als een bijzondere vorm van restverontreiniging.

Via een gebiedsgerichte projectregie, gekoppeld aan een aanpak 80% van dossiers in brownen op maat realiseren we vooruitgang in brownen blackfieldportfolio (status 1 januari 2020) blackfielddossiers (i.e. nieuwe fase in procedure Bodemdecreet) tegen eind 2024

In 2020 zijn er in 49 brownfieldportfoliodossiers stappen vooruit gezet. Hiermee bereiken we een voortgang bij 24 %, waardoor deze doelstelling op schema ligt.

Voor de blackfields trekt de OVAM een aanpak op maat, rekening houdend met een gebiedsgerichte focus.

Concreet voorstel uitgewerkt tegen 2021

tijdig en kwaliteitsvol

We stimuleren de verspreiding van kennis en ervaring met brownfieldherontwikkeling in en buiten Vlaanderen

aantal georganiseerde netwerksessies

Voor alle 19 terreinen die de OVAM op 01.01.2020 in eigendom had, schreven we een beknopte toekomstvisie uit. Hierin geven we aan welke toekomst de OVAM met dit terrein ziet. We leggen dit in 2021 samen met externe expertise, zodat een definitieve visie gekend is. Daarnaast verwierven we in 2020 ook 5 nieuwe terreinen te Boom, Vilvoorde, 2x Aalst en te Willebroek. Wegens de corona-maatregelen was een netwerkevent in 2020 niet mogelijk. We verschuiven dit naar 2021, en laten dit voorafgaan door een serie webinars. De inhoudelijke voorbereiding hiervan werd opgestart in het najaar van 2020.

Programma verontreinigde waterbodems

Onderzoeken en saneren van waterbodemverontreiniging:

De Eur KRL water heeft als doel een goede ecologische toestand en een goed ecologisch potentieel te bereiken van alle Vlaamse waterlichamen. Het sediment en waterbodembeheer vormt hierin een belangrijk element. We voorzien een aanpak van sanering van historisch verontreinigde waterbodems waar ze de hinderpaal vormen van een goede waterkwaliteit.

We stimuleren het bewustzijn rond historisch verontreinigde waterbodems en doen voorbereidend onderzoek

Via de Europese Projecten Narmena en Resanat stimuleren we het bewustzijn rond verontreinigde waterbodems en de impact op waterkwaliteit. We bouwen kennis op en delen deze met relevante partners

We testen innovatieve onderzoeks- en saneringstechnieken medio 2024 toegespitst op verontreinigde waterbodems en verspreiden deze resultaten naar stakeholders bij de projecten Oude Caliebeek, Winterbeek en de Laak

We voerden innovatieve onderzoeken of werken uit te Gent en te Zeebrugge in het kader van Resanat. Binnen het project voerden we de vereiste communicatie zoals partnermeetings, stakeholdermeeting, technische sessies en publicaties. Voor Narmena legt de erkende bodemsaneringsdeskundige de laatste hand aan het bodemsaneringsproject van de Grote Caliebeek. Hierin zit het concept van fytoremediatie, met suggesties van de Narmena-partners. Voor de Winterbeek zijn de vernattingsmaatregelen duidelijk gedefinieerd en is de nulmonitoring reeds gestart.

We stimuleren de circulaire toepassing van bagger-en ruimingsspecie waarin overheden een voorbeeldrol opnemen

We werken met minstens één waterloopbeherende overheid een Afgesloten voor einde 2022 plan van aanpak uit en sluiten hierrond een overeenkomst af

We voerden gesprekken met De Vlaamse Waterweg en met de VMM als waterloopbeherende overheden. Daarnaast resaliseerden we een opdracht met betrekking tot de gebromeerde vlamvertragers. De waterbodemverkenner lichtten we toe aan de provincies. De literatuurstudie waarin de relatie waterbodemoppervlaktewater verder wordt onderzocht, is afgerond en voorgesteld aan de stuurgroep op 29 oktober. Uit een lijst van 15 mogelijke cases worden na input van de stuurgroepleden 3 cases weerhouden. Deze vormen de basis voor verder onderzoek in 2021.

We faciliteren de sanering en We bieden oplossingen op maat om partners te ondersteunen herontwikkeling van brownbij de optimale invulling van brownfieldprojecten (zowel binnen en blackfields als buiten conventantenwerking). Waar opportuun, bieden we gerichte ondersteuning voor meerwaardecreatie inzake duurzaam ruimtegebruik met aandacht voor circulariteit en bodemzorg.

Een doordacht sediment- en We leggen een aanpak voor de sanering van historisch waterbodembeheer draagt bij verontreinigde waterbodems voor aan de Vlaamse Regering aan de KRL Water

We selecteren dossiers waar historisch verontreinigde waterbodems een hinderpaal vormen voor een goede waterkwaliteit en stellen een saneringsaanpak voor

Voorleggen lijst en aanpak geselecteerde waterlooptrajecten tegen medio 2024

Saneren van nieuwe bodemverontreiniging We sporen nieuwe Via de opvolging en begeleiding van de exploitaties met een bodemverontreiniging tijdig op periodieke onderzoeksplicht, kunnen nieuwe verontreingingen en zorgen mee voor preventie tijdig worden opgespoord zodat eventuele saneringskosten beperkt kunnen worden en een minimale bodemkwaliteit gegarandeerd blijft. Aanpak nieuwe We informeren, ondersteunen en verplichten betrokken bodemverontreiniging stakeholders bij aanpak van nieuwe bodemverontreiniging. We evalueren en optimaliseren het proces.

Stookoliefonds

De OVAM bewaakt haar regierol Effectieve en gedragen regelgeving

We informeren de risico-inrichtingen met een laattijdig rapport over hun periodieke onderzoeksverplichting en zorgen voor een actieve opvolging

We informeren ieder van zijn Actieve bedrijven die hun periodieke onderzoeksplicht niet zijn onderzoeksplicht na het verstrijken van de nagekomen werden aangeschreven om hun plicht na te komen. decretale deadline. Indien aangewezen is een begeleidingstraject opgestart.

Voor de schadegevallen waarvoor de gemeente de bevoegde overheid is zorgen we voor een tijdige en kwalitatieve ondersteuning.

tijdig en kwaliteitsvol

Voor de schadegevallen waarvoor de OVAM de bevoegde overheid is, vaardigen we maatregelen uit binnen de 30 dagen.

95%

We ondersteunden de lokale besturen als volgt: - we actualiseerden de betrokken webpagina's; - we maken een nieuw draaiboek ter ondersteuning van gemeentes die ambthalve optreden; - we werkten de nieuwe richtlijn voor evaluatierapporten af en publiceerden deze op de OVAM-website; - de link tussen schadegevallen en drugsafval werd geactualiseerd en verspreid naar belanghebbenden. Dit jaar ontving de OVAM 203 meldingen van nieuwe schadegevallen. Alle schadegevallen waarvoor de OVAM bevoegd is, behandelden we binnen de 30 dagen. De sector heeft het erkenningsdossier vervolledigd in de loop van het najaar. De OVAM heeft in het kader hiervan de nodige input aan de IMT stuurgroep en werkgroepen gegeven. Het Vlaamse verbod op nieuwe installaties op gasolie vanaf 2021 is voor de sector een breekpunt. De sector/promaz vzw meldde dat ze geen formele erkenningsaanvraag als stookoliefonds bij de IBC zullen indienen indien geen politieke oplossing hiervoor wordt gevonden.

We zorgen voor een billijke oplossing bij de sanering van Via intergewestelijke samenwerking streven we er naar om het bodemverontreiniging ontstaan ten gevolge het gebruik van een fonds te erkennen. stookolietank voor verwarmingsdoeleinden. Dit zowel bij gebouwen met woonfunctie (particuliere woningen, appartementen, ...) als andere (scholen, rusthuizen, administratieve gebouwen, bedrijven, ...).

Eind 2020

We zorgen voor een beleidskader waarbij de regelgeving en de Voorstellen voor decretale wijzigingen liggen klaar richtlijnen op elkaar zijn afgestemd. We zorgen ervoor dat regelgeving op het meest gepaste niveau (Bodemdecreet, VLAREBO en VLAREL, MB's met standaardprocedures, besluiten AG) wordt uitgewerkt. De informatie via richtlijnen (richtlijnen voor deskundigen, codes van goede praktijk, communicatie op de website) is afgestemd op het regelgevend kader. Het effect is dat we onze regierol duidelijk stellen.

midden 2024

We pasten de e-standaardprocedures OBO en BBO, de Code van Goede Praktijk en de regelgeving rond asbest aan. We informeerden, onder meer met de studiedag voor erkende bodemsaneringsdeskundigen op 4 september, bij onze stakeholders naar discrepanties in de regelgeving.

Het ontwikkelde kwaliteitszorgsysteem zorgt voor continue monitoring en periodieke afstemming over de kwaliteit van elke bodemsaneringsdeskundige.

Kwaliteitsvol

We gaven in de loop van 2020 verder invulling aan de verschillende onderdelen van kwaliteitszorg. We verzamelen dit in één systeem en gebruiken deze gegevens voor de periodieke terugkoppeling naar de erkende bodemsaneringsdeskundige vanaf 2021.

We evalueren de scenario's en sturen de methodiek en aanpak om audits te realiseren bij in functie van de resultaten.

De beslissing over het voorkeursscenario is genomen voor eind 2023

We lieten de eerste audits door KIWA en VITO uitvoeren. Het is momenteel nog te vroeg om de scenario's te evaluaren.

We actualiseren het Achilleszorgsysteem. Tegen eind 2020 is een eerste ontwerp uitgewerkt.

tijdig en kwaliteitsvol

We startten dit project in het voorjaar. De belangenvereniging OVB, als belangrijke actor, heeft haar medewerking tijdelijk stilgelegd omwille van de corona-crisis.

We actualiseren voor eind 2024 de codes van goede praktijk inclusief de richtlijnen evenals de standaardprocedures OBO, BBO en BSP. Dit verloopt in samenspraak met onze stakeholders. We evalueren mogelijke pistes ter vervanging van S-Risk in samenwerking met andere partners. We zorgen dat een alternatief systeem tijdig operationeel is.

gedragen en kwaliteitsvol

De cocreatie van de standaardprocedures OBO en BBO is afgerond. De cocreatie BSP is opgestart. Een aantal codes van goede praktijk zijn geactualiseerd.

Operationeel tegen begin 2023

- Percentage bodemonderzoeken behandeld binnen decretale termijn - Percentage bodemsaneringsprojecten behandeld binnen decretale termijn

90%

In het overleg met de gewesten formuleerde de SPAQue een alternatief voorstel. De VITO gaf recent haar visie op dit voorstel, wat nog in een bilateraal overleg moet besproken worden. We behandelden 99% van de bodemonderzoeken tijdig. Zo'n 96% van de bodemsaneringsprojecten behandelden we tijdig, rekening houdend met de Corona-noodmaatregelen (verlengde termijnen openbaar onderzoek).

De OVAM vanuit haar regierol De bodemsaneringsdeskundigen zijn middels een efficiënt en én haar professionele effectief kwaliteitszorgsysteem betrouwbare partners voor een partners zijn onontbeerlijk kwaliteitsvol bodembeleid. voor de realisatie van een kwaliteitsvol bodembeleid

We evalueren en actualiseren het kwaliteitszorgsysteem voor bodemsaneerders

We zorgen samen met onze partners voor een gedragen en doelgericht beleidskader voor het bodembeleid Als OVAM behandelen we de rapporten tijdig

Het bodemattest omvat een administratieve lastenverlaging en biedt bescherming voor de eigenaar.

4.2

Het bodemattest biedt juridisch zekerheid over het statuut van een grond, de verontreinigingstoestand en de gebruiksmodaliteiten.

Bodemkwaliteit versterken via bodemzorg Programma versterking circulair landgebruik Grondverzet We stimuleren integrale oplossingen (kwaliteit en kwantiteit) rond het hergebruik van bodemmaterialen met als doelstelling de bodemdiensten maximaal te behouden of te herstellen, en optimaal hergebruik als bodem te realiseren.

De judridische zekerheid over het statuut van een grond krijgt financieel en ontzorgend vorm door een kopersgarantie.

Opzet inwerkingtreding eind 2021 mits beschikbaarheid van bijkomende middelen.

De kopersgarantie was meegenomen tijdens de verschillende besprekingen rond de verhoging retributie bodemattest bij het kabinet en de minister. Hierop is geen positieve feedback gekomen. Zonder beduidende meerfinanciering kunnen we geen uitvoering geven aan deze doelstelling

Beleidsvoorstellen rond circulair landgebruik zijn uitgewerkt.

Beleidsvoorstellen klaar medio 2024

De voorbeeldfunctie van overheden voor het hergebruik/recyclage van bodemmaterialen is duidelijk

Bij minstens één overheid is deze voorbeeldfunctie van toepassing

Het circulair landgebruik werd in 2020 toegespitst op een aantal specifieke grondstromen, om hier beleidsvoorstellen voor aan te reiken. Zo was er beleidsontwikkeling rond hergebruik van bentonietslib en aandacht voor invasieve exoten bij grondverzet. Met De Vlaamse Waterweg nv is een samenwerkingsprotocol afgesloten. We stemmen onderling af om bodemmaterialen, zodat uitgegraven bodem en bagger- en ruimingsspecie zo optimaal mogelijk terug in te zetten. Dit is haalbaar door een efficiënt en slim materiaalgebruik. Hierbij gaat de voorkeur uit naar herbruikbare grondstoffen met het oog op het sluiten van materialenkringlopen, zonder hierbij de financiële implicaties uit het oog te verliezen.

Beheer restverontreiniging

Om circulair landgebruik te faciliteren, zetten we in op het We passen dit toe bij geïntegreerde saneringen voorkomen van bijkomende restverontreiniging en een optimaal Beleidsvoorstellen uitgewerkt beheer van bestaande restverontreiniging.

Gerichte gebiedswerking

Bodemsanering en bodemzorg stimuleren een geïntegreerde gebiedswerking aansluitend op het Bovenlokaal omgevingsbeleid vermeld in de Beleidsnota Omgeving. Vanuit de brownen blackfieldwerking pikken we hierop in.

We geven dit verder vorm binnen minimaal 3 relevante gebiedsplatformen, openruimte gebieden en/of gebiedscoalities. We haken aan, werken mee en stemmen af binnen plaatselijke context met actoren, belangen en beleidsvragen die in die context belangrijk zijn.

We stimuleren circulair ruimtegebruik en verminderen de druk op open ruimte door stortplaatsen versneld te onderzoeken zodat ze veilig hergebruikt kunnen worden.

we werken een gerichte aanpak uit voor duurzaam beheer van stortplaatsen

We zetten in op volgende gebiedsgerichte acties: TOP Noordrand (openruimte studie analyse in afronding) Circulaire havens (lancering website, ontwerp-overeenkomst met Havenbedrijf Antwerpen) OpenRuimtePlatform ORP (uitbouw goedgekeurd in managementcomité en OVAM trekt thema Grondzaken) OostVlaamsKerngebied (Workshop "Meer mensen, meer toekomst", studie data beheer en ontsluiting ondergrond) Daarnaast participeerden we in diverse ruimtelijke ontwikkelingen te Lievegem, Oostende en Roeselare aanpak klaar tegen eind 2024 aan de hand Zie brownen blackfieldherontwikkeling van 3 testcases

Een plan van aanpak is uitgewerkt en operationeel. Een prioritering is opgesteld. De nodige meetcampagnes zijn uitgevoerd of gepland. Er zijn voorstellen klaar om, indien nodig, de bodemregelgeving aan te passen.

Het plan van aanpak met prioritering is klaar eind 2023 Eventuele voorstellen om de regelgeving aan te passen zijn klaar medio 2024

Programma nieuwe uitdagingen Diffuse bodemverontreiniging We inventariseren de gegevensbronnen van diffuse bodemverontreiniging, zorgen voor een prioritering met plan van aanpak, en starten met gerichte meetcampagnes. We onderzoeken welke vormen van financiering mogelijk zijn voor het beheer en de aanpak van diffuse bodemverontreiniging. Indien van toepassing wordt aangepaste regelgeving voorbereid. (Zie ook SD2 en SD5)

De MCA is aangepast tegen eind 2023 De gebruiksadviezen worden geoptimaliseerd ikv restverontreiniging

De eerste voorstellen voor de aanpassingen van de MCA zijn voor feedback voorgelegd aan de sector.

Met het afronden van de inventarisatiestudie (zie hieronder) werd een belangrijke mijlpaal bereikt: opdrachtvoorstellen voor diverse deeltaken werden geformuleerd, en zijn opgenomen in de onderzoeksprogrammatie 2021. In samenwerking met de WG Diffuse soil contamination van Common Forum werd het rapport 'European policies on diffuse soil contamination' afgewerkt, waarin a.d.h.v. enquêtes en verdere analyse een overzicht wordt gegeven over hoe in diverse Europese landen diffuse bodemverontreiniging wordt aangepakt op juridisch en organisatorisch vlak. Dit document is een heel nuttige inspiratiebron voor het uitwerken van een Vlaams beleid.

Emerging contaminants (opkomende stoffen)

We zorgen er voor dat de belangrijkste (groepen van) stoffen zoals PFAS worden aangepakt via bodembeheer en de bodemsaneringspraktijk. We zetten hierbij in op samenwerking binnen het beleidsdomein, en in een internationale (Europese) context. (Zie ook SD2)

Integraal beheer van bodem als natuurlijk kapitaal Iedereen draagt zorg voor de We verhogen het bewustzijn rond bodemzorg vanuit de rol en bodem: Soil+Land sterktes van OVAM. Via samenwerking met sleutelpartners Stewardship als hefboom werken we in elke doelgoep aan de opbouw van toekomstscenario's, gekoppelde beleidsinstrumenten, goede praktijken en aan concrete projecten. Ecosysteemdiensten, (bodem)biodiversiteit, natuurgebaseerde oplossingen

Een gezonde bodem levert vele ecosysteemdiensten voor mens en omgeving. We voeren een studie uit om na te gaan of en hoe we het behoud en de versterking van de (bodem)ecosysteemdiensten, (bodem)biodiversiteit en innovatie d.m.v. natuurgebaseerde oplossingen een plaats kunnen geven in ons bodembeleid.

Om de waarde van bodem en land in de circulaire economie aan Bodem/grond en land als natuurlijke hulpbron in de CE te tonen en te valideren zetten we in op nieuwe manieren van waardecreatie voor circulair bodem- en landgebruik. Eveneens stimuleren en sturen we stakeholders om middels optimale waardecreatie duurzaam met bodem en land om te gaan.

Een plan van aanpak voor selectie en opvolging van de meest prioritaire contaminants of emerging concern is uitgewerkt en operationeel. Er zijn voorstellen klaar om, indien nodig, de bodemregelgeving aan te passen (bv. normeringskaders).

Het plan van aanpak met prioritering is klaar eind 2023 Eventuele voorstellen om de regelgeving aan te passen zijn klaar medio 2024

Voor PFAS is een (voorlopig) normeringskader ontwikkeld als basis voor de verdere aanpak. Samen met andere overheden werd een Vlaams PFAS actieplan opgesteld. Als onderdeel van dit actieplan zijn de milieumetingen (gecombineerd met biomonitoring) opgestart. Daarnaast zijn ook andere studies opgestart ter voorbereiding van een plan van aanpak van de belangrijkste (groepen van) emerging contaminants. De internationale samenwerking en kennisuitwisseling is intensief o.m. via het EmConSoil netwerk, kennisuitwisseling en overleg via Common Forum en het SoilVer initiatief.

Een set toekomstscenario's voor bodemzorg is uitgewerkt in samenspraak met de stakeholders en de doelgroepen. De nodige beleidsinstrumenten voor de implementatie van deze scenario's werden geëvalueerd en waar relevant verfijnd of opgesteld. Een code voor goede praktijken is opgesteld, op maat van de doelgroepen. Een studie naar de implementatie van ecosysteemdiensten in het bodembeleid van de OVAM is uitgevoerd in samenwerking met ILVO, INBO, het departement Omgeving en VITO. Koppeling met geïntegreerde saneringen is gelegd tegen 2022. We onderzoeken de mogelijkheid om indicatoren voor bodemecosysteemdiensten, natuurgebaseerde oplossingen en/of -biodiversiteit mee te nemen in de opmaak en uitvoering van bodemonderzoeken, -saneringsprojecten en grondverzet.

2020: de toekomstscenario's zijn uitgewerkt tegen 2020 en de juridische studie is uitgevoerd. Een code voor goede praktijk is opgesteld tegen 2023.

Soil & Land Stewardship is één pijler van het bodembewustzijn. De visie 2050 bodemzorg is goedgekeurd door de directieraad. Intussen zijn de juridische studie en de toekomstscenario's effectief afgewerkt eind 2020. We legden een koppeling met de campagne De Grote Grondvraag.

2020: de studie is afgerond. De koppeling is gelegd tegen 2022. In 2023 is de functie van de ESD nog sterker verweven in de bodemsanering (zowel ambtshalve als niet-ambtshalve)

We rondden de studie naar de implementatie van ecosysteemdiensten (ESD) in het bodembeleid af. We consulteerden de bodemsector reeds en startten een vervolgstudie om te bepalen hoe ESD ingepast kunnen worden in de multicriteria-analyse bij een bodemsaneringsproject. Een studie over natuurgebaseerde oplossingen voor beheer van bodemverontreiniging in groene zones is in afrondingsfase.

We realiseren een instrument om bodem en land in circulaire toepassingen te waarderen (bv. via een waarderingssysteem, type cascade en/of beslisboom) We nemen dit mee binnen geïntegreerde saneringen.

Het instrument is afgerond tegen 2021. De We verkennen volop de opbouw van een instrument. We koppeling met brownen focussen enerzijds op taalverheldering Circulariteit binnen blackfieldsaneringen is gelegd tegen 2022. herontwikkelingsprojecten, op de zoektocht naar de waardering van circulair landgebruik en anderzijds op de waardering en actieve regeneratie van grondstromen. Dit laatste pikt in op het project Gezonde grond van Vlaanderen Circulair.

Nr.

Naam

Data en informatie organiseren om onze dienstverlening te optimaliseren

5.1

Inzamelen van data voor een informatiegedreven afvalstoffen-, materialenen bodembeleid Inzamelen en beheer van We gebruiken de beschikbare afval- en materialengegevens afval- en materiaalgegevens om te voldoen aan de verplichte rapporteringen (Vlaams, Europees, internationaal) en eigen beleidsmonitoring. We zorgen ervoor dat de beschikbare gegevens over het beheer van afvalstoffen en materialen een coherente dataset vormen waaruit beleidsconclusies kunnen worden afgeleid.

Nieuwe visie op datainzameling

Omschrijving

Mijlpalen / indicatoren

Streefwaarde/norm

Alle in 2020 voorziene verplichte afvalrapporteringen zijn tijdig Tijdig en kwaliteitsvol uitgevoerd o.m.Eurostat waste statistiscs regulation, EU-register, PRTR, Verdrag van Bazel en Municipal waste (eurostat)

In het kader van de nieuwe KR Afvalstoffen en om de Nieuwe visie op data-inzameling opgesteld belangrijkste data-hiaten op te vullen, heroriënteren we de manier van data inzameling van afvalstoffen. Hierbij focussen we op transparantie in de afvalstoffen-verwerkingsketen (incl. afzet van recyclaten), een verdere daling van de administratieve lasten voor de Vlaamse bedrijfswereld en maximaal geautomatiseerde inzameling van gegevens op het niveau van inzameling en verwerking van de afvalstoffen en materialen. We houden daarbij rekening met de privacyregels. Eigen rapportagesystemen, indien noodzakelijk, daaraan aangepast.

voorjaar 2020

Rapportering

Alle in 2020 voorziene verplichte afvalrapporteringen zijn tijdig uitgevoerd, onder meer: • De gegevens betreffende huishuidelijk afval (HA) en bedrijfsafval (BA) zijn tijdig doorgegeven aan MIRA en de teksten zijn gereviewed. • PRTR 2018 werd succesvol ingediend; problemen rapportage PRTR 2017 zijn opgelost (aanpassing EURIS 2017, 2018 vereist). • Eurostat waste statistics rapportering is tijdig doorgestuurd naar Statbel; • Vlaamse kernstatistieken (VOS:) HA update verstuurd eind mei; • rapportering food waste plugin tijdig doorgestuurd (tegen 30/6); • rapportering recyclagedoelstellingen tijdig doorgestuurd (tegen 30/6); • EURIS 2019 en PRTR tijdig gerapporteerd; • Cijfers Huishoudelijk Afvalstoffen gefinaliseerd: publicatie voorzien in KW4 2020 De projectvisie werd voorgelegd aan de directieraad in april waarbij de eerste fase werd goedgekeurd. De volledige projectvisie ligt voor op projectenstuurgroep begin december. In 2020 werd een proof of concept studie uitgevoerd om de methodiek te testen. In oktober is gestart met de analyse voor de software-ontwikkeling met team ICT. In december wordt een studie gegund om de volledige keten van papier- en kartonafval in kaart te brengen en average loss rates te berekenen. De financiering voor het project is gerealiseerd via toekenning van relancemiddelen en via C-martlife.

In de loop van 2022

Desgevallend en waar nodig worden ook de huidige resultaten Voorjaar 2023 herberekend, en worden getalsmatige doelstellingen aangepast om in overeenstemming te zijn met de KRL Aanpassing Vlarema om de bijkomende data-inzameling voor Eind 2024 andere stromen dan huishoudelijk en gelijkaardig afval mogelijk te maken volgens de nieuwe methodiek CE-monitor

Een beleid ontwikkelen ter ondersteuning van een CE, roept Indicatoren voor het systeem bouw en systeem de noodzaak op aan te duiden hoe circulair onze economie is. consumptiegoederen zijn ontwikkeld Er is dus nood aan indicatoren die de problematiek goed kunnen duiden en zichtbaar maken, waaraan doelstellingen kunnen worden gekoppeld, waarmee beleidsmaatregelen kunnen worden geëvalueerd en externen kunnen worden geïnformeerd en gesensibiliseerd. Indicatoren voor het behoeftesysteem voeding/landbouw zijn ontwikkeld

beschikbaar eind 2020

beschikbaar eind 2021

In juni werd voor elk van de resterende behoeftesystemen (bouw, consumptiegoederen, voeding/water) al een eerste aanzet voor selectie van indicatoren gedaan. Deze aanzet wordt nu verder uitgewerkt: - draft-rapport voor consumptiegoederen is beschikbaar (voorgesteld op 4/12) - draf-rapport voor bouw wordt opgeleverd begin 2021 - draf-rapport voor voeding/water wordt opgeleverd najaar 2021

Indicatorenrapport circulaire economie opgesteld

voorjaar 2020: eerste publicatie met focus Rapport met OVAM input voor de CE monitor is tijdig (begin 2020) en op macro-indicatoren kwaliteitsvol opgeleverd. Dit rapport is in de loop van 2020 meermaals bruikbaar gebleken voor het beantwoorden van vragen rond CE indicatoren en als input voor internationaal overleg. Dit rapport is ook nuttig gebleken voor de verdere ontwikkeling van de CE monitoring door het Steunpunt CE. CE-monitor (Steunpunt): Er wordt een meeting georganiseerd, beleidsdomeinoverschrijdend, om samen een opdracht uit te schrijven die ervoor zorgt dat de CE-Monitor in een goed bruikbare en transparante vorm naar buiten gebracht wordt. De achterliggende inhoud is complex en vraagt een professionele ICT-architectuur om dit als een werkbare tool te presenteren.

Informatie-gedreven uitbouw De reeds beschikbare data rond bodem brengen we in relatie bodemzorg tot data over onder meer water, ruimte en asbest om de verschillende aspecten van het Bodemzorgbeleid te voeden.

5.2

Onderzoek op basis van voortschrijdend inzicht naar effecten van duurzaam materialenbeheer en circulaire economie, voor het opvullen van datahiaten en ontwikkelen van indicatoren

1) input/outputtabel is herberekend eind 2020 en updates van de tabel op regelmatige basis 2) effecten van energie/mobiliteitstransitie op materialenbeheer onderzocht tegen 2021

1) De input/outputtabel is herberekend eind 2020. VITO geeft aan dat ze nog voor het einde van 2020 het rapport met de bespreking van de nieuwe materiaalvoetafdruk zullen opleveren. 2) De effecten van energie/mobiliteitstransitie op materialenbeheer zijn onderzocht en gepubliceerd op de OVAM website.

Bijdrage in de jaarlijkse rapportering en het tweejaarlijks geïntegreerd voortgangsrapport van Vlaamse Energie en Klimaatplan Bodemdata is (bij voorkeur ruimtelijk) in relatie gebracht tot andere data.

Tijdig en kwaliteitsvol

Eind augustus hebben we de eerste rapportage met betrekking tot de OVAM acties uit het Vlaams Energie en Klimaatplan bezorgd aan het Departement Omgeving. We brengen de beschikbare info rond waterbodemverontreiniging samen in de Waterbodemverkenner, waarvoor met de provincies een overeenkomst is getekend. Inzake restverontreiniging is een opdracht "data-analyse over restverontreiniging" opgesteld en gelanceerd. Daarnaast is het ruimtelijk prioriteringsmodel van de VITO, dat gebruikt wordt bij de prioriteitsstelling project 2036, geactualiseerd. In het kader van het maatschappelijk belang van bebossing en ruimte voor water brachten we data bijeen met het Agentschap Natuur en Bos om een duurzaam stortplaatsbeheer uit te bouwen. We voerden een studie uit over de aanpak voor de ontsluiting en opslag van grondverzetsgerelateerde data, en werken op basis van de resultaten hiervan een vervolgtraject uit. De studie is zopas opgeleverd.

We brengen samen met de bodembeheerorganisaties de OVAM heeft verschillende grondstromen met data in kaart diverse grondstromen in kaart wat leidt tot een gericht beleid gebracht. dat circulair landgebruik versterkt en het potentieel van het gebruik van bodemmaterialen als alternatief voor primaire delfstoffen zichtbaar maakt. Laagdrempelige ontsluiting van data aan stakeholders voor gedragen samenwerking

Digitale ontsluiting van data materialen via tools

1) tegen eind 2020 Via het Vlaams symbioseplatform creëren we een dynamiek 1) business model geïmplementeerd waardoor bedrijven actief hun informatie over hun reststromen 2) operationele werking van het symbioseplatform is in de markt 2) in 2021 met elkaar gaan delen geplaatst en voorstel voor uitbreiding van online functionaliteiten 3) vanaf 2021 uitgewerkt 3) aantal gebruikers en symbioses van/via het platform neemt jaar na jaar toe

1) Business model: In maart werd een voorstel van verdienmodel opgesteld op basis van inschattingen uit contacten met bedrijven en de wens om na drie jaar zelfbedruipend te zijn. Het was de bedoeling om dit idee af te toetsen bij bedrijven op verschillende workshops. De Corona-crisis gooide roet in het eten en de workshops gingen niet door. Als alternatief heeft VITO een enquête opgezet rond willingness to pay. Tegen het einde van 2020 wordt hierover gerapporteerd. Met het oog op de toekomst werd gevraagd om tegen einde maart 2021 een realistisch verdienmodel op te stellen, met een realistische inschatting van de manieren waarop cofinanciering mogelijk kan zijn en de mogelijke hoogte van de cofinanciering. Initieel was het de bedoeling om de uitbating van het platform en het faciliteren van symbiose in Vlaanderen in de markt te plaatsen tegen einde 2020. Omdat Corona vetraging opleverde in het onderzoek naar een goed verdienmodel heeft IF een probleem met de wijze waarop we cofinanciering proberen te genereren. VITO zal nu drie maanden voortwerken met een beperkt budget om een beter zicht te krijgen op een realistisch verdienmodel. Naast het uitwerken van zo’n model, zullen zij ook de reguliere symbiosewerking faciliteren. Nadien zal dan een nieuw dossier ingediend worden bij IF zodat de symbiosewerking tegen helft 2021 in de markt geplaatst zal zijn met de mogelijkheid om cofinanciering van uit de bedrijfswereld te genereren.. 2) Het digitale platform werd in productie geplaatst en uitgebreid met een aantal functionaliteiten die het gebruik verhogen, zoals de 'light registratie' met login en paswoord, een verbeterd matching algoritme, en de mogelijkheid om extra gegevens zelf publiek of vertrouwelijk te maken. De extra functionaliteiten die nodig zijn om het platform uit te breiden naar brede toepassing voor het sluiten van materiaalketens met focus op bouw en biomassa zijn in kaart gebracht en worden ontwikkeld tegen voorjaar 2021.

Verderzetting van Cirkeltips

1) aantal gebruikers en tips 2) cirkeltips worden coherent gemaakt met de nieuwe methode van data-inzameling

1) jaarljikse toename 2) tegen eind 2023

3) Het aantal gebruikers is gestegen tot 105 bedrijven met 143 aanbiedingen en 60 vragen naar industriële afvalstromen. Er zijn drie cases in symbiose via 1) Het aantal gebruikers steeg licht (ongeveer 100 extra accounts in 2020 gekoppeld aan de IMJV-campagne). We hebben in 2020 een tevredenheidonderzoek opgestart. De data om de gebruikersprofielen op te stellen is in verkenningsfase bij Ipsos. Gebruikersprofielen worden opgesteld tegen het einde van 2020. Nadien gebeuren er diepte-interviews. Daarnaast werd meegewerkt aan het project Afvalorisatie van Sirris en Agoria. De resultaten van dit project werden omgezet in nieuwe tips. De verder valorisatie van de resultaten van dit project moeten nog gebeuren tegen februari 2021, o.a. de integratie van een tool om de circulariteit van bedrijven te meten. 2) De afstemming van Cirkeltips op de nieuwe data-inzameling en nieuwe beleidsinitiatieven is gestart en zal tegen februari afgerond worden. In de toekomst zal de cirkeltips-toepassing ook uitgebreid worden met een module om een afvalstoffenregister bij te houden. De functionele analyse voor deze uitbreiding is afgerond. Begin 2021 start de ICT-ontwikkeling van deze module.

Verderzetting van de benchmarktool lokale besturen

1) aanvulling met een CO2-calculatie van voordelen beter lokaal 1) tegen eind 2020 afvalbeheer 2) tool wordt coherent gemaakt met de nieuwe methode van 2) tegen eind 2022 data-inzameling 3) onderzoeken van uitbreiding tool met bijkomende data 3) vanaf 2021

Verspreiden bodeminformatie Het bodemattest blijft een hoeksteen van ons beleid om Percentage van de bodemattesten binnen de decretale als motor voor realisatie bodemverontreiniging te detecteren en waar nodig te saneren. aflevertermijn wordt afgeleverd. bodemsaneringsbeleid. We realiseren een efficiëntere beleidsuitvoering door optimale digitale interactie met partners. en een meer laagdrempelige toegang.

De webloketten voor bodemsaneringsdeskundigen, voor gemeenten en voor het aanvragen van bodemattesten worden vernieuwd en uitgebreid.

99%

2021

1) De gegevens van 2019 werden toegevoegd. De tool werd uitgebreid met een tool om CO2- berekeningen uit te voeren van lokaal afvalstoffenbeheer. In het kader van de uitbreiding van de functionaliteit hebben we een conceptnota ter voorbereiding van een campagne in 2021 uitgewerkt. 2) De afstemming met de nieuwe data-inzameling was nog niet aan de orde gezien deze pas vanaf 2022 in voege zal gaan. 99,9% van de niet-dossiergebonden bodemattesten werden op tijd afgeleverd. Voor dossiergebonden bodemattest is dit percentage 99,7%. Ook tijdens de lockdownperiodes garandeerden we de tijdige aflevering van bodemattesten. Samen met DOV zijn we de trekkers van de opbouw van een standaard voor gegevensuitwisseling over bodem en ondergrond. Deze is momenteel in ontwikkeling. Aan diverse partners zijn gegevens ter beschikking gesteld. Op ICT-matig vlak wordt - via Dunia - gesleuteld aan een laagdrempelige toegang tot bodeminformatie.

5.3

Laagdrempelige toegang tot We informeren burgers, ondernemingen en collega-overheden bodeminforamtie is cruciaal op een toegankelijke manier over bodemverontreiniging en voor bodembewust handelen bodemzorg om bodembewustzijn en soil stewardship op te bouwen. We onderzoeken samen met EWI haalbaarheid en schaal van een project van citizen science waarbij een koppeling is aan een kanaal met toegankelijke bodeminformatie om op die manier zowel waardevolle data in te zamelen, als het bodembewustzijn te verhogen. Doorgedreven digitaal informatiebeheer voor efficiënte en kwaliteitsvolle beleidsuitvoering Digitalisatie De OVAM zet in op maximale digitalisering van haar processen zowel voor de externe dienstverlening als van de interne werking. We schrijven ons in in de trajecten van de digitale transformatie van de Vlaamse overheid.

We realiseren zowel informatieverspreiding via generieke platformen (geoloket, DOV,…) als via platformen die informatie op maat kunnen aanbieden (bvb. Woningpas).

2021

We realiseerden binnen de Woningpas de mogelijkheid om een bodemattest aan te vragen. De campagne De Grote Grondvraag is intussen actief binnen 230 gemeentes

Bij positieve evaluatie zal bodem en bodem gerelateerde informatie deel uitmaken van een citizen science project, met ruime aandacht hiervoor binnen de communicatie van de resultaten.

Evaluatie eind 2021, indien positief project gerealiseerd eind 2024

We namen deel aan de stuurgroep IoT (Internet of Things) die gecoördineerd wordt vanuit VPO. Hierbij is gekozen voor het platform Thingsboard, een schaalbare opensource tool met sterke grafische mogelijkheden. Ook de Grote Grondvraag kan op deze wijze verdergezet worden.

Het proces voor de behandeling van adviesvragen voor de omgevingsvergunning verloopt digitaal

eind 2024

Om de OVAM adviesverlening efficiënter te laten verlopen zijn API-koppelingen nodig met het omgevingsvergunningenloket. Deze staan op de ontwikkelroadmap van het omgevingsvergunningenloket, maar werden in 2020 nog niet gerealieerd. Zodra deze koppelingen beschikbaar zijn, kan door de OVAM een geautomatiseerde integratie worden opgezet. OVAM volgt de stand van zaken in deze nauwgezet mee op via de werkgroep in het “Omgeving – informatie – samenwerkingsverband (OIS)”

Het proces voor aanvragen en behandeling EVOA-dossiers verloopt digitaal

Eind 2020 op Vlaams niveau

De EVOA-toepassing was al even live voor het indienen van digitale kennisgevingsdossiers. In 2020 hebben we het ganse proces intern bij OVAM verder gedigitaliseerd en live gebracht. Buiten digitale invoeren uitvoerdossiers worden nu ook de kennisgevingen die op papier bij OVAM binnen komen via de toepassing verwerkt. Heel het proces van administratieve en inhoudelijke behandeling, het correct verricht verklaren en versturen van de ontvangstbevestiging, het verwittigen van de autoriteiten en het besluitproces, inclusief digitaal tekenen, werden in productie genomen. Enkel voor het aanmaken van de besluitbrief zelf wordt er nog gebruik gemaakt van de oude INUIT-toepassing. Ook de betalingen verlopen nu automatisch via een externe betaalprovider (mollie), waardoor er minder opvolging voor de dossierbeheerder is of een dossier betaald werd of (nog) niet. Daarnaast werden er ook veel ontwikkelingen gedaan voor het verder digitaliseren van transportmeldingen, zowel via enkele schermen in de applicatie, als via een XML-interface. Deze zaken staan in productie, maar werden nog niet verder breed uitgerold. Deze go live staat, samen met het uitrollen van de bankgaranties voor januari 2021 op de planning.

We realiseren een efficiënt en effectief beheerssysteem voor de 2020 - 2024 voorbereiding en uitvoering van ambtshalve opdrachten.

In 2020 zijn essentiële aanpassingen en uitbreidingen uitgevoerd op de PADtoepassing zoals: - Aanpassing op vlak van authenticatie en autorisatie - Uitbreiding rapportering in verband met schuldvorderingen / offertes - uitbreiding rapportering in verband met overeenkomsten - ontwikkeling van module voor opvolging van termijnen (bestek niveau) - aanpassing van het mechanisme van prioriteitsbepaling van dossiers (ruimtelijke score) - Ontwikkeling van achterliggende services nodig voor de integratie met ORAFIN

Evalueren en verbeteren grondeninformatieregister met het oog 2020 - 2024 op onze strategische risico's en doelen.

De softwareontwikkeling voor ‘risicogronden Aanpak 2021’ is afgerond; het is een interne toepassing om risicogronden integraal op te volgen. Dit omvat onder andere het opvolgen en sturen van de gedetailleerde status: via een eventueel binnengekomen orienterend bodemonderzoek, een schrapping als risicogrond, het toevoegen aan een siteonderzoek, een begeleidingstraject.... Anderzijds is er naast een backoffice-toepassing ook een e-loket gemaakt waarbij de eigenaar van de risicogrond in interactie kan gaan voor reacties, aanvragen van een vrijstelling of schrapping. Daarnaast is een "bulkbriefgeneratie"-component aangemaakt die herbruikt kan worden ook verder in het project. Via deze component kan gepersonaliseerde communicatie in bulk gegenereerd worden. Gedurende een groot deel van het jaar werden in het licht van de COVID-pandemie geen automatische mails en brieven verstuurd. De analyse en het technisch onderzoek voor het webloket bodemattesaanvraag is lopend gedurende het laatste kwartaal.

Informatiebeheer incl. archiveringen

Beschikken over een goedgekeurd IBP

Het IBP is goedgekeurd door de Selectiecommissie Vlaamse Overheid en wordt actueel gehouden.

2020 - 2024

Privacy en Informatieveiligheid

Voldoen aan de GDPR vereisten.

Beschikbaarheid register, gelijkaardig niveau als bij de Vlaamse 2020 overheid.

Door de veranderingen van het informatiebeheerbeleid is het informatiebeheersplan (IBP) veranderd in het serieregister. Hierdoor wacht de OVAM op toegang tot de centrale toepassing om ons IBP hierin te kunnen opladen om goedgekeurd te worden door de Selectiecommissie Vlaamse Overheid. Het IBP voor de processen van het Team Terreincontrole is reeds intern afgeklopt en kunnen ook in het systeem ingeladen worden. Voor de processen van AMB worden nog enkele aanpassingen gedaan waarna deze ook in het serieregister worden ingeladen. Zoals gepland zijn eind 2020 alle beleidsdocumenten in verband met GDPR aanwezig. Samen met ICT wordt bij het ontwikkelen van nieuwe toepassingen of het upgraden van bestaande de GDPR verplichtingen in de praktijk omgezet. Dit is een continu proces.

Nr. 6 6.1 project

Project

Naam Omschrijving Een performante en innovatieve arbeidsorganisatie Vernieuwing van onze werking volgens de nieuwste inzichten Strategische We stellen een strategisch personeelsplan op, vertrekkende van de inhoudelijke en organisatorische doelen en kerntaken, personeelsplanning binnen de context van besparing en wendbare organisatie, en met speciale aandacht voor diversiteit. We hebben OVAMbreed een doorkijk op verwachte uitstroom, vervangingen, omzettingen, bevorderingen en instroom en koppelen dit aan de inhoudelijke doelen en projecten. Elke afdeling verfijnt omgekeerd de inhoudelijke en organisatorische doelen in functie van de besparingen. Geïntegreerd Welzijnsbeleid Een geïntegreerd Welzijnsbeleid verhoogt het welbevinden van elke medewerker. Het bundelt doelstellingen en acties van de 7 welzijnsdomeinen en van de verschillende instrumenten, en brengt ze samen in één beleidsaanpak.

Mijlpalen / indicatoren

Medio 2020 De personeelsbehoefte om de komende jaren het beleid te realiseren, is uitgewerkt. Kwantitatieve (aantallen, vervangingen, verschuivingen) en kwalitatieve (ontwikkelrichtingen) doelen zijn bepaald. Het PEP wordt formeel goedgekeurd. De doorkijk wordt jaarlijks bijgesteld.

Najaar 2020. Bijlage bij het OP 2021

Een geintegreerd welzijnsbeleid is uitgewerkt en goedgekeurd.

Eind 2020

De nulmeting met een nieuwe set aan indicatoren wordt uitgevoerd.

2020

Het Welzijnsbeleid wordt jaarlijks voorzien van welzijnsacties. Het bevat geïntegreerde en elkaar versterkende acties van de verschillende welzijns-actoren (vertrouwenspersonen, preventieadviseur, HR, Leidinggevenden, re-integratie ambtenaar, Periodieke OVAM-brede welzijnsbevragingen zorgen voor medewerkers, MVO-werkgroep, AgO). monitoring. We vergroten het draagvlak in de organisatie zodat elke medewerker mede bewust zorg draagt voor zijn eigen welzijn. project

Streefwaarde/norm

Mobiliserend loopbaanbeleid We stemmen ons in- en doorstroombeleid, onze Per team én op organisatieniveau zorgen we voor een overzicht ontwikkelingsplannen en ons retentie- en vervangingenbeleid af van de vereiste in- en doorstroom en passen dit periodiek aan. op ons strategisch personeelsplan. We maken een ontwikkelingsplan met meerjaren-trajecten voor organisatie-brede ontwikkelingsnoden. We implementeren de ontwikkelingen, onder meer die op het vlak van het beloningsbeleid, van de Vlaamse overheid. We stimuleren binnen de organisatie levenslang leren, bespreken groeien doorstroommogelijkheden, en stellen doorgroeitrajecten op.

De acties voor 2021 zijn gepland eind 2020.

Werken op een efficiënte, effectieve, integere en kwaliteitsvolle manier Doelstellingen-, proces- en We optimaliseren verder de processen voor de beheers- en risicomanagement beleidscycli, met speciale aandacht voor risicomanagement en procesdocumentatie.

Het risicomanagementsysteem wordt verder geïmplementeerd en geëvalueerd op haar praktische toepassing.

In 2020 is de meerjaren-personeelsbehoefte in beeld gebracht tot 2024. Hierbij houden we rekening met onze strategische projecten en doelstellingen tegen 2024. Naast de opgelegde besparingsnorm hielden we rekening met de gekende uitstroom. De vervanging van de uitstroom gebeurt doordacht waarbij het behalen van onze doelstellingen en een lange termijn behoefte ingevuld wordt. Het strategisch personeelsplan werd afgewerkt in december 2020 en werd in januari 2021 door de directie goedgekeurd. Het wordt nu voorgelegd aan het EOC. Er gebeurde een heroriëntering van de werkgroep psychosociale belasting naar een Werkgroep Welzijn. Een aanpak van Geïntegreerd Welzijnsbeleid is goedgekeurd op de directieraad en het EOC. De werkgroep volgt van nabij de verschillende welzijnsacties die georganiseerd worden. Acties zijn opgenomen in het JAP 2021. In overleg met de GDPB vond geen nulmeting plaats, maar zal in 2021 een volledige risico-analyse gebeuren.

Er is een dalende trend in Ziektecijfers zijn gemonitord en vertonen een positieve evolutie. het ziektepercentage en er zijn verbeterde welzijnsindicatoren. 2020 is er een meerjarenplan

De medewerkers ontwikkelden de vereiste competenties volgens de We mobiliseren onze medewerkers om de eigen ontwikkeling in strategische behoeften. handen te nemen en mee te groeien met onze personeelsbehoeften. Interne mobiliteit vertoont een stijgende trend. We volgen de ontwikkelingen bij de Vlaamse Overheid, en passen ze toe, op het vlak van vorming en beloningsbeleid. Verplichte VOdoelstellingen zijn gerealiseerd.

6.2 Proces

Rapportering

2020

In het kader van de strategische personeelsplanning is er een overzicht van de vereiste in- en doorstroom. Dit leidt tot een meerjaren-ontwikkelingsplan gekoppeld aan het nieuwe PEP begin 2021. De opdracht voor een digitale leerbibliotheek en ondersteuning bij het uitwerken van de visie levenslang leren is gegund. We werkten bij elke OVAM'er aan de digitale vaardigheden. We leidden een groep ambassadeurs op om deze digitale vaardigheden in elk team binnen te brengen. We lanceerden interne oproepen om interne mobiliteit te bevorderen. We volgden de ontwikkelingen bij de Vlaamse Overheid.

De procesdocumentatie is actueel. Een externe bureau heeft op basis van een audit nog een aantal aanbevelingen geformuleerd om het procesdocumentatiesjabloon aan te vullen (vnl. vanuit oogpunt ICT en informatieveiligheid). Het sjabloon werd hiervoor uitgebreid; implementatie is voorzien voor het OP 2022. Audit Vlaanderen is gestart met een procesaudit op het proces handhaving bodem. De aanbevelingen worden verwacht tegen maart 2021. De rapportage over de uitvoering van de aanbevelingen (o.a. over GDPE) gebeurde op 16/9. De aanbevelingen werden allemaal uitgevoerd. De info is geleverd voor het Beleidsgericht Rapport dat Audit Vlaanderen in januari 2021 bezorgt.

Project

Belanghebbendenmanagem We vergroten het draagvlak voor het realiseren onze ent strategische beleidsdoelstellingen via een passend belanghebbendemanagement.

We actualiseren het belanghebbendenmanagement op strategisch niveau in functie van de strategische doelstellingen

2021

Een analyse van het huidige strategisch belanghebbendenmanagement werd uitgevoerd. Hieruit worden in 2021 een aantal aanbevelingen geformuleerd om de mapping van de stakeholders te actualiseren en het belanghebbendenmanagement bij te sturen.

Proces

HRM

We bouwen het prestatiemanagement verder uit tot een performant systeem voor planning, opvolging en evaluatie.

De PLOEG-cyclus wordt geoptimaliseerd tegen de cyclus 2020- Najaar 2020 2021

In het voorjaar 2020 werd aan de teams verdere verduidelijking gegeven in het kader van de planning. In de loop van 2020 zijn met de directie gesprekken gevoerd over een wijziging van de evaluatie. Deze gesprekken worden in 2021 verder gezet. De adminsitratieve last bij het plannings- en evaluatieproces is vereenvoudigd. Instructies zijn gegeven naar uniformiteit in het evaluatieverslag en de prestatiefiche.

Beschikken over een BCP als hanteerbaar werkinstrument

Het BCP werd geactualiseerd, met inbegrip van het interventieplan. Een aantal BCMtesten door het team ICT konden pas vanaf december 2020 gebeuren, omdat de implementatie voor de "Disaster Recovery platform" vertragingen oploopt door technische problemen en slechte ondersteuning van de externe productaanbieder.. Vanaf 2021 zullen dergelijke BCM-testen op de OCT-infrastructuur en werking regelmatig uitgevoerd worden. Bij alle essentiële processen werden in overleg met de procesbeheerder de maatregelen op vlak van BCM besproken en gedocumenteerd en werden nog bestaande risico's in kaart gebracht en van een oplossing voorzien. - Het voorbije jaar werd de capaciteit nauwgezet en continu opgevolgd: dit houdt in de gespendeerde tijd van interne ICT werknemers (welke taken doet men? Welke type taken zijn dit? Voor welke toepassing/afdeling zijn deze taken?, …), en ons geprojecteerd budget met de uitgaves doorheen het jaar. Beide werden op regelmatige basis opgevolgd met interactieve dashboards en waar nodig bijgestuurd. - Hiernaast hebben we onze processen en infrastructuur duidelijk in kaart gebracht, met een daarbij horend plan van aanpak om de grootste hiaten weg te werken. - Gezien we volop op ICT inzetten bij de OVAM, hebben we een Attack & penetratie test laten uitvoeren om veiligheidspijnpunten bloot te leggen en deze dan ook adequaat op te lossen. - Het gebruik van een losstaande rapporteringsomgeving binnen en buiten het ICT team is opgestart en het gebruik werd ondersteund. Hiermee kunnen op termijn applicaties die enkel ter consultatie bestaan, uitgefaseerd worden. Op vlak van documentatie zijn een aantal optimalisaties gebeurd zoals de combinatie van procesanalyse samengevoegd met risicoanalyses.

Het proces wordt op punt gesteld: concretere doelen, SMARTere streefwaarden/normen, realistischere taakverdelingen, striktere opvolging en afspraken over bereikbaarheid. Bij de opvolging komt naast de prestaties ook ontwikkeling aan bod. De administratieve last bij het plannings- en evaluatieproces vermindert. Uniformiteit wat betreft de prestatiefiche en het evaluatieverslag wordt bewaakt ICT en informatiebeheer

COM

Business continuity plan (BCP)

BCP beschikbaar en actueel

Uitvoeren aanbevelingen audit voor alle aan ICT-gerelateerde De audit geeft een beeld van alle processen, investeringen, processen met het oog op de uitbouw van een strategisch ICT- personeelsinzet van ICT bij de OVAM, met inbegrip van een beleid ter ondersteuning van de taken en doelstellingen van de benchmark en voorstellen tot optimalisatie OVAM binnen de VO

audit aanbevelingen kwaliteitsvol implementeren

Opstellen en uitvoeren ICT-operationeel jaarplan

tijdig en kwaliteitsvol

De IT planning verloopt in globo volgens het afgestemde schema. - Er zijn heel veel inspanningen gegaan naar uitrol van de digitale werkplek, versterkt door de acute noden voortvloeiend uit de COVID-pandemie. Samen met HR en een externe organisatie is het strategisch kader en change management uitgewerkt. MS Teams is uitgerold en zeer intens gebruikt als samenwerkingsplatform bij het thuiswerken. Een versterkt gebruik ervan op vlak van teamproductivieit, efficïent vergaderen, optimalisatie mailverkeer staat gepland voor begin 2021. Het mailsysteem werd gemoderniseerd en gemigreerd naar de cloud Het telefoniesysteem voor zowel klantenbeheer en medewerkers wordt na een grondige analyse in 2020 begin 2021 uitgerold. - De digitalisering aan de hand van backoffice- en frontoffice-applicaties als EVOA, Asbest, Symbiose, Mistral en Dunia verliep volgens het afgestemde schema. - Belangrijke stappen zoals technische integratie van API-koppelingen met ORAFIN zijn uitgewerkt en de uitrol voor 2022 is verder voorbereid - De technisch opzet voor de nieuwe website verloopt op volgens plan

medio 2020

De strategische campagnes keukenafval en de Grote Grondvraag werden opgestart. De campagnes rond kunststoffen en asbest zijn in voorbereiding. Een eerste ronde op het vlak van stakeholderoverleg voor de koepelcampagne 'Omdat het samen werkt' is afgerond. Het draagvlakonderzoek is in voorbereiding en wordt voorzien voor 2021.

De ICT-planning wordt opgemaakt voor 31 maart van elk jaar en uitgevoerd.

Ontwikkeling van de communicatiestrategie 2020-2025 om de De communicatiestrategie, de kernthema's en de werking zijn dienstverlening bekend te maken, te sensibiliseren en gedefinieerd. Een draagvlakonderzoek (nulmeting) wordt informeren rond onze kernthema's en draagvlak te creëren voor uitgevoerd. ons ambities beleid.

Per thema worden strategische communicatieplannen 2020 uitgewerkt die de verschillende beleidsmaatregelen op lange termijn ondersteunen met specifieke acties of campagnes De kernthema's worden ingevuld via een geïntegreerd 2020 contentplan dat gebruik maakt van alle corporate kanalen en de link legt met de interne communicatie.

De periodieke publicaties hebben de vooropgestelde timings en doelstellingen gehaald. De vernieuwde contentraad zorgde voor een vlottere informatiedoorstroming zodat er met de communicatie korter op de bal kon worden gespeeld.

De interne communicatie zet in op informatiedoorstroming, employer branding en het doorbreken van interne barrières.

Jaarlijks plan interne communicatie, opgesteld in nauwe samenwerking en kruisbestuiving met HR, inclusief evaluatie.

2020-2024

Inkanteling OVAM-boekhoudng in Orafin

Een beslissing over de inkanteling in Orafin wordt genomen.

2020

In functie van bovenstaande beslissing worden in geval van toetreding de financiële processen bijgestuurd en afgestemd op de werkwijze van Orafin. De bestaande koppelingen met randsystemen worden hertekend en aangepast aan de processen van Orafin. De continuïteit van de boekhouding moet gegarendeerd blijven. De impact van deze omschakeling binnen OVAM is hoog.

Tijdig en kwaliteitsvol o.l.v. projectleiding van het Dep. Financiën en Begroting.

Er is een noodzaak om te kunnen beschikken over een rollend financierend mechanisme voor de LT-trajecten van de OVAM.

Een voorstel voor een rollend financierend mechanisme wordt uitgewerkt.

Kwaliteitsvol

Facility

Huisvesting: Overname (huurovereenkomst) gebouw voor medio 2022 door HFB

In samenspraak met HFB, meewerken aan het deelproject "slankere overheid": We streven een verdere efficiëntieverhoging na door een overname van gebouwen – met in eerste instantie een focus op kantoorgebouwen – door Het Facilitair Bedrijf (HFB).

MVO

Uitvoering van onze 5 prioritaire thema's uit de MVObeleidsverklaring

(1) we reduceren onze hoeveelheid restafval:

Financieel beheer

(2) in onze aankoopprocessen houden we rekening met duurzaamheidscriteria: (3) we streven naar een reductie van onze CO2-uitstoot en primair energieverbruik: (4) we volgen het welzijn van de OVAM-medewerkers op aan de hand van een welzijnsmeter (5) we stimuleren onze medewerkers om hun woonwerkverkeer te organiseren volgens het STOP-principe.

Het interne communicatieplan is uitgevoerd met uitzondering van de acties die omwille van COVID-19 en het verplichte telewerk niet konden doorgaan. De uitrol van Office 365 is bijkomend uitgevoerd. De evaluatie over 2020 is voorzien in het eerste kwartaal van 2021. Op de stuurgroep Orafin van werd beslist om de inkanteling met een jaar uit te stellen tot 1/1/2022. In oktober werd de stand van zaken van de inkanteling in Orafin aan de directie van de OVAM weergegeven na de opleidingen en de eerste testfase. Hierin werd een globaal beeld geschetst van de wijzigingen die deze inkanteling met zich meebrengt binnen OVAM. De projectmodule binnen OVAM en de bestaande koppeling met PAD blijft hierbij een absolute voorwaarde om in te kantelen in Orafin. De nieuwe werkwijze voor e-invoicing die de leveranciers moeten gebruiken is een belangrijk punt voor OVAM om een efficiënte werkwijze in Orafin te kunnen garanderen. De belangrijkste issues werden besproken op de stuurgroep van 24/11/2020. Het project ligt op schema voor de inkanteling in Orafin op 1/1/2022

Na overleg tussen de directie en inspectie van financiën werd eind november 2020 de opdracht aan een extern bureau gegeven om zoals afgesproken met de minister een Asbestfonds op te richten tegen 1 januari 2022. Het Facilitair Bedrijf (HFB) richt een Vlaams Administratief Centrum (VAC) op in Kwaliteitsvol informatie Mechelen (overname kantoorgebouwen Vlaamse overheid conform nota van verstrekken en meewerken aan het Vlaamse Regering). In 2020 voerde HFB gesprekken met de huurder Cofinimmo van het OVAM-gebouw project van HFB "overname gebouw". De om te komen tot het verder huren van een energie-efficiënt gebouw. HFB stemt af timing wordt bepaald door met de OVAM over de voortgang. HFB voerde een studie uit rond bezettingsmeting, HFB. integrale toegankelijkheid, technische audit en in het bijzonder de energie-efficiëntie van het gebouw. Bijkomende informatie rond behoeften en contracten, gevraagd aan OVAM, zijn tijdig aan HFB bezorgd. HFB onderhandelde in het najaar 2020 met Cofinimmo over het toekomstgericht investeringsdossier voor het inrichten van een energie-efficiënt gebouw. De timing hiervan wordt ingeschat op de periode 2022-2024. Er zal over gewaakt worden dat de hinder voor de OVAM zo minimaal mogelijk is. De OVAM informeerde het Facilitair bedrijf over de technische tekortkomingen van het gebouw. De OVAM houdt de onderhuurders systematisch op de hoogte via een huurdersoverleg. In 2021 draagt de OVAM de huidige huurovereenkomst over aan het HFB. De overdracht van bepaalde ondersteunende facilitaire taken, in overleg met de OVAM, zijn voorzien in 2022. (1) 15% tegen 2022 t.o.v. De coronacrisis heeft ook voor de MVO-acties zijn gevolgen gehad. 2013 (1) Door lage bezetting v/h gebouw (< 10%) was het niet zinvol om het actieplan voor de reductie van restafval verder uit te voeren. (2) 100% vanaf 2020 (2) Er is een overzicht van alle aankopen 2020 met ‘aanvaarde factuur’. Bij 68 van de 139 aankopen werd aangegeven dat het een duurzame aankoop betrof. Een meer (3) 40% CO2-uitstoot gedetailleerde evaluatie moet nog gebeuren. Aanpassing van het standaardbestek tegen 2025 t.o.v. het voor aanbesteding bodemsaneringswerken in samenspraak met het Facilitair Bedrijf referentiejaar 2015; -27% is gebeurd. De inspectie van financiën heeft hierover negatief advies gegeven. De primair energieverbruik gesprekken hierover lopen nog. Na overleg met de sectorverenigingen van erkende tegen 2025 t.o.v het bodemsaneringsdeskundigen (VEB en VOBAS) op 6 april en 15 juni is er principieel referentiejaar 2015 bereidheid om extra duurzaamheidsinspanningen te leveren. Momenteel wordt intern bekeken hoe dit kan worden ingevuld. (4) jaarlijkse bevraging (3) Ons elektriciteitsverbruik wordt frequenter gemonitord. Zonder structurele vanaf 2020 maatregelen zullen de MVO-doelstellingen voor CO2-uitstoot en energieverbruik niet gehaald worden. Momenteel lopen de onderhandelingen nog tussen Cofinimmo en (5) drie-jaarlijkse het Facilitair Bedrijf. Structurele maatregelen met het oog op energieverbruik maken mobiliteitsenquête deel uit van deze gesprekken. federale overheid (4) Keuze qua welzijnsmeter was gemaakt, maar vanuit Vlaamse overheid werd aangedrongen om te werken aan een risicoanalyse begin 2021. Er is een geïntegreerd welzijnsbeleid uitgewerkt met een werkgroep Welzijn die dit opvolgt. De werkgroep is aan de slag gegaan met de corona-vragenlijst vanuit de VO om daar acties uit te distilleren. (5) Er is een overzicht van alle OVAM-medewerkers die beschikken over een gratis parkeerkaart (=94). Enquête is opgesteld om bij wagengebruikers te polsen naar hun ervaringen met woon-werkverkeer. Daaruit zullen initiatieven voortvloeien om overstap van wagen naar duurzamere transportmodi te stimuleren.

Bijlage bij de rapportering over het Ondernemingsplan 2020: extra acties i.k.v. de COVID-19-pandemie

Beleidsmatige acties Afval- en materialenbeheer Van bij de start van de coronacrisis zorgde een interne Task force voor de coördinatie van alle dringende werkzaamheden ten gevolge van de coronacrisis. De acties die werden genomen, vormden ook de basis om wekelijks te rapporteren aan het personeel en aan het kabinet van de minister over de nieuwste beleidsontwikkelingen. Dit gebeurde intensief in de maanden maart tot en met mei, en is nadien afgebouwd. Vrij vlug doken er problemen op met het risicohoudend medisch afval van ziekenhuizen, meer bepaald met de enorme toename aan beschermend materiaal. Er moesten opslagmogelijkheden worden gecreëerd, alternatieve inzamelrecipiënten moesten worden gezocht en via de bestaande of aan te passen procedures worden goedgekeurd. Voor het transport ervan moesten afwijkingen op de ADR-bepalingen worden gegeven. Dit leidde ook tot richtlijnen en communicatie voor de ziekenhuizen en de zorgsector over de behandeling van medische afvalstoffen van Covid-19patiënten (opdeling RMA/NRMA). Om tegemoet te komen aan de enorme vraag naar mondmaskers zijn testinstallaties opgezet om gebruikte mondmaskers te ontsmetten en geschikt te maken voor hergebruik. Voor deze methodes zijn protocollen opgemaakt. Een aanpak is opgenomen in een noodplan (opgemaakt samen met Sciensano en FAGG) voor het hergebruik van mondmaskers. Wat huishoudelijk afval betreft, was er nood aan aanbevelingen en richtlijnen voor een veilige inzameling. Zo kwam er een omzendbrief voor de prioritering van de huis aan huis-inzameling en voor de sluiting van recyclageparken. Een FAQ-lijst in verband met afvalinzameling ten behoeve van de Federale crisiscel is opgemaakt. Er is gecommuniceerd ter voorkoming van wegwerpzakdoekjes, handschoenen en -mondmaskers die te veel in de fracties papier en karton en PMD, of in het zwerfvuil terecht kwamen. De Mooimakers lanceerden een specifieke campagne over afval in de vuilbak bij buitenactiviteiten, tegen het toegenomen zwerfvuil. De afvalproductie werd op de voet gevolgd: huis aan huis-inzameling, sluikstort/-verbranding, uitval het personeel, de verwerkingsmoeilijkheden (zoals bijvoorbeeld bouw & sloop) werden gemonitord. Dit zorgde vanaf medio april voor een wekelijkse update van de evolutie van huishoudelijk en gelijkaardig bedrijfsafval. Ook werden gecoachte gemeenten en intercommunales bevraagd over de evolutie van het zwerfvuil en sluikstorten sinds de coronacrisis. Na de sluiting van de recyclageparken is er met een omzendbrief een aanpak uitgewerkt voor de heropening. Er werd een monitoring opgezet om de beschikbaarheid van recyclageparken en van de toegelaten stromen te volgen. Er is ook specifiek aandacht besteed aan de asbestinzameling op recyclageparken. Door toegenomen stromen sierteeltafval, tuinbouwoverschotten, en gft-afval afgeleid van bij recyclageparken, moest de biomassa-inzameling en -verwerking van nabij worden gevolgd. Er is ook gezocht naar alternatieve verwerkingslocaties voor gft. Meer specifiek traden problemen op voor

aardappeloverschotten en melkoverschotten, waarvoor alternatieve verwerkingsmogelijkheden voor zijn gezocht in overleg met de stakeholders. Ook voor textielafval doken gaandeweg problemen op met de inzameling, opslag en verwerking. Er is overlegd met de intercommunales om communicatie-initiatieven te nemen in verband met de problematische textielinzameling, en gezocht naar stockagemogelijkheden. De kringwinkels zijn van bij het begin van de crisis gesloten. De heropening is samen met de sector voorbereid, richtlijnen en aanbevelingen zijn uitgewerkt en er vond monitoring plaats. Bij de heropening zijn de kringwinkels geconfronteerd met een zeer sterk toegenomen aanvoer. Een nota voor financiële ondersteuning voor de verwerking van deze toename is uitgewerkt. Een belangrijk aandachtspunt voor de verwerking van afvalstoffen was het risico dat de Waalse cementovens door het stilvallen van de cementproductie geen afvalstromen meer zouden kunnen verwerken. Er is een adviesnota opgemaakt voor de federale crisiscel om de Waalse cementindustrie te laten toevoegen aan de lijst van cruciale sectoren. Er is ook een anticiperend plan opgemaakt waarbij de prioritaire stromen werden aangeduid en is bekeken welke remediëring mogelijk is. Daarnaast is er bij de Vlaamse installaties op aangedrongen te zorgen voor maximale zelfvoorziening. Door de gedaalde prijs van primaire grondstoffen en het stilvallen maakindustrie kwam de kunststofrecycling in de problemen. Er zijn verschillende pistes en instrumenten verkend om hieraan te verhelpen. Ook oliehoudend scheepsafval kende eenzelfde problematiek. Voor de recycling van AEEA moesten specifieke veiligheidsmaatregelen worden uitgewerkt voor de terugname en behandeling van toestellen. Er is een enquête gehouden van Vlaanderen Circulair naar initiatiefnemers en ondernemers rond circulaire economie over de impact van de coronacrisis.

Bodembeheer Door het stilvallen van vele saneringen, was er de eerste maanden van de crisis een sterke stijging van ingediende bodemonderzoeken omdat deskundigen de vrijgekomen tijd gebruikten om af te werken. Anderzijds nam de verwerking van bodemattesten af, is het aanschrijven van onderzoeksplichtigen een maand opgeschort, en zijn brieven aan de gemeentebesturen in kader van de Grote Grondvraag even uitgesteld. Tijdens die periode zijn voor een groot aantal oudere dossiers verdere stappen gezet, zowel op juridisch vlak als wat de onderzoeken betreft. Na deze eerste maanden zijn die activiteiten opnieuw op gang gekomen. Telkens zijn heropstartplannen uitgewerkt. Voor de werven van ambsthalve saneringen is voor elke werf is een plan voor eventuele stillegging opgesteld. Er is gefocust op ambtshalve aanbestedingen o.m. ter ondersteuning van de sector.

Overkoepelend De coronacrisis had impact op het bereiken van de doelstellingen van het OP 2020. Bij de kwartaalrapportages over de uitvoering is dit telkens gemeld, en is hierover gerapporteerd aan het kabinet.

Richting Europese Commissie en OESO moest verschillende keren gerapporteerd worden over de toepassing van de huidige EU afvalwetgeving in het kader van Corona (o.a. over gescheiden inzameling, eindverwerking) en over de impacts naar aanleiding van Corona o.a. op recyclage in diverse sectoren. Er zijn bepalingen uitgewerkt die moesten worden opgenomen in het Noodbesluit van de Vlaamse regering. Ondertussen begonnen de voorbereidingen van het Vlaams, Belgisch en EU-relanceplan. Telkens is daarvoor insteek gegeven. Intern zijn administratieve processen op sommige punten aangepast, en zijn delegatiebesluiten uitgewerkt voor tijdelijke delegaties van de AG aan de afdelingshoofden om de nieuwe werksituatie (telewerken) praktisch en correct te organiseren.

Organisatorische acties Op 13 maart 2020 besliste de federale crisiscel om met onmiddellijke ingang over te gaan tot een lockdown van alle niet essentiële bedrijven. Het betekende dat op maandag 16 maart iedereen verplicht thuis moest werken. De directieraad van de OVAM besprak de escalerende situatie reeds proactief op 12 maart en stelde voortgaande op de communicatie van het CCVO een lijst van maatregelen samen. Die is onmiddellijk daarna gecommuniceerd aan het personeel. Essentieel daarbij was het schrappen van alle buitenlandse zendingen en bezoeken, van alle studiedagen, externe en interne werksessies, van alle niet-essentiële vergaderingen, en het invoeren van maximaal telewerk. Vanaf maandag 16 maart ging het OVAM-gebouw in lockdown. De directie stemde onmiddellijk de werking van de OVAM af op deze nieuwe situatie. Het ICT-team was in opdracht van de algemeen directeur reeds begonnen met de volledige uitrol van Microsoft teams voor de ganse OVAM. Bijkomend werd de digitale handtekeningtool van de Vlaamse overheid uitgerold, zodat alle documenten digitaal konden getekend worden. Dit werd juridisch geanalyseerd om zekerheid te bieden dat alle documenten van de OVAM rechtsgeldig getekend werden. Vrijwel alle processen verliepen ondertussen digitaal. Op het OVAM-kantoor werden alleen nog de strikt noodzakelijke handelingen uitgevoerd: ontvangen en verzenden post, printen grote hoeveelheden, inscannen van documenten, ontvangen van leveringen, onthaal bemannen (halve dag), onderhoud gebouw. Bezoekers konden enkel nog in de voormiddag in het gebouw. De OVAM bleef op die manier volledig operationeel. Wekelijks vergaderde de directieraad digitaal op maandag om de werking van de OVAM, de situatie op het terrein en eventuele implementatie van crisismaatregelen vanwege het CCVO en de federale crisiscel te bespreken. Een FAQ-lijst en aparte rubriek met betrekking tot Corona werd opgestart op intranet en steeds actueel gehouden. De Administrateur-generaal communiceerde regelmatig via email aan alle medewerkers over de werking van de OVAM. HR hield nauwgezet bij welke impact de pandemie had op het personeelsbestand, en het aantal medewerkers dat uitviel wegens ziekte werd

nauwgezet gemonitord. Op dit vlak waren er geen problemen vast te stellen. Eveneens werd de aanwezigheid in het gebouw van nabij opgevolgd. In april organiseerde HR met alle leidinggevenden een digitale intervisie waarbij het belang geduid werd om contact te houden met het team maar ook met élke medewerker. Goede praktijken en ervaringen werden onderling gedeeld. De aandacht werd gevestigd op de verschillende hulplijnen binnen de OVAM en de Vlaamse Overheid. In april zijn de effecten en neveneffecten van de corona-crisis op onze doelstellingen bekeken, met de bedoeling om eventueel het Ondernemingsplan bij te sturen. Dit is ook voorgelegd aan het kabinet. Op het Managementcomité van 24 april werd binnen het beleidsdomein een werkgroep opgericht rond de heropstart van de normale kantoorwerking die voorzien werd in mei/juni. Ook de OVAM nam hier aan deel. De algemeen directeur stelde een terugkeerplan op dat op 30 april aan de vakorganisaties en de preventieadviseur werd voorgelegd, en goedgekeurd op het EOC op 6 mei. Het OVAMkantoorgebouw werd gekeurd via een rondgang en de preventieadviseur gaf op 20 mei 2020 een attest dat het gebouw voldeed aan alle eisen met betrekking tot het beschermen van de werknemers op de werkvloer tegen Covid-19. Om de thuiswerkplek ergonomisch in te richten werd aan de medewerkers tweemaal de mogelijkheid geboden om een ergonomische bureaustoel aan te kopen via een aankoop die de OVAM organiseerde, zijn afgeschreven bureaustoelen verdeeld, en zijn beeldschermen en andere ICT-apparatuur uitgeleend aan de medewerkers. Zoals het CCVO had aangekondigd, startte vanaf 8 juni de geleidelijke terugkeer naar de werkvloer. De OVAM werkte hiervoor een planning uit. Voor de dagelijkse opvolging van de aanwezigheden werd een registratietool in gebruik genomen. Hierdoor kon de maximumcapaciteit van 130 aanwezige medewerkers in het gebouw bewaakt worden. Vanaf juli volgden verstrenging, versoepeling en weer verstrenging van de maatregelen op federaal en provinciaal niveau elkaar op. Dit werd steeds gecommuniceerd aan het personeel, en de FAQ op het intranet werden actueel gehouden. In september stond de ontmoeting tussen de directie en leidinggevenden geheel in het teken van de terugkeer naar het normale werkregime na de Corona pandemie. Er werd een oplijsting gedaan van allerhande initiatieven die door de verschillende teams en afdelingen werden gedaan rond het versterken van de verbondenheid binnen de OVAM. Nadien is in vier werkgroepen van medewerkers en op de afdelingsraad van alle afdelingen een sessie gehouden over de impact van Covid 19 op het eigen welzijn. Teven zijn de ervaringen, leerpunten, noden verzameld waarmee rekening moest worden gehouden bij het opstarten van het normale werken post Corona tijden. In het JAP2021 dat is goedgekeurd op het EOC van 2 december 2020 is een extra hoofdstuk gewijd aan de bijkomende preventiemaatregelen tegen Covid 19. Ter ondersteuning van het psychisch welzijn organiseerde HR in november en begin december webinars rond zelfzorg, zorg voor anderen, focus en communicatie bij thuiswerken. De webinars zijn opgenomen en zullen op elk ander moment kunnen bekeken worden. De Werkgroep welzijn vestigde eind december hier nogmaals de aandacht op.

Het Business Continuity Plan werd bijgesteld op basis van de ervaringen in 2020 met de Covid-19 pandemie. Het betreft maatregelen door de uitrol van MS365, teams, verplicht thuiswerken, digitaal handtekenen, verder digitaliseren, uitvoeren van ICT-testen, …

DEEL 3 - HORZIONTALE DOELSTELLINGEN 3.1 AANBEVELINGEN AUDIT VLAANDEREN We verwijzen hiervoor naar het beleidsgericht rapport van Audit Vlaanderen van 6 januari 2021. Dit beleidsgericht rapport schetst de stand van zaken op 30 november 2020 over de acties die Openbare Vlaamse Afvalstoffenmaatschappij (OVAM) ondernam naar aanleiding van:  De maturiteit van het risicomanagement binnen de Openbare Vlaamse Afvalstoffenmaatschappij (auditopdracht 1701 034 van 11 december 2017).  De organisatie-audit waarbij werd geëvalueerd in welke mate de Openbare Vlaamse Afvalstoffenmaatschappij beschikt over beheersmaatregelen om de belangrijkste inherente risico’s rond de thema’s Informatie & communicatie en ICT uit de leidraad organisatiebeheersing in te perken (auditopdracht 1801 013 van 14 november 2018). Op basis van de uitgevoerde auditwerkzaamheden in 2020 is Audit Vlaanderen van mening dat de Openbare Vlaamse Afvalstoffenmaatschappij (OVAM) het systeem van organisatiebeheersing continueert. Dit reflecteert zich in enerzijds het behoud van de maturiteit van het risicomanagement en anderzijds in de genomen stappen bij de risicobeheersing van de geïdentificeerde risico’s in de organisatie-audit van 2018. Het risicomanagement van de OVAM is in vergelijking met 2019 relatief ongewijzigd gebleven. Het agentschap behoudt de gemiddelde maturiteitsscores voor haar risicomanagement. De strategische risicoanalyse loopt sinds 2019 en op operationeel niveau wil de OVAM in het voorjaar van 2021 haar risicomanagement uitvoeren binnen de cyclus van het jaarlijks ondernemingsplan. Audit Vlaanderen evalueerde in 2018 voor de thema’s ‘Informatie & communicatie’ en ‘ICT’ in welke mate het agentschap over de nodige beheersmaatregelen beschikt om de belangrijkste inherente risico’s voor deze thema’s in te perken. Audit Vlaanderen formuleerde hiervoor één aanbeveling met betrekking tot het voldoen aan de GDPR-richtlijn. De OVAM ondernam voldoende maatregelen om deze aanbeveling te realiseren. Het agentschap heeft de vooropgestelde maatregelen van haar plan van aanpak geïmplementeerd en zette haar informatieveiligheidsbeleid en -plan verder op punt. Voor de berekening van de indicatoren houdt Audit Vlaanderen rekening met de aanbevelingen uit de laatste vijf jaar. Er zijn geen openstaande aanbevelingen meer waardoor de realisatiegraad op 100% blijft staan. De overige drie indicatoren blijven eveneens op 100%.

3.2 OPVOLGING PERSONEELSBESPARINGEN De instructies voor de ondernemingsplannen 2020-2024 leggen de entiteiten op een inschatting te maken van hoeveel koppen in het komende jaar zullen worden bespaard, met een duiding van de aanleiding van de besparing. Dit moet worden opgenomen in de rubriek ‘horizontale strategische doelstellingen’ van het ondernemingsplan. We beschouwen dit als een indicatie van de koppenbesparing, niet als doelstelling. Immers, in de Mededeling aan het Voorzitterscollege van 21 november 2019 over de personeelsbesparingen (VC_20191121_1_MED022a) lezen we onder de (4.1) Aanpak:

www.ovam.be

Het resultaat is een overzicht van het aantal te besparen personeelsleden per entiteit per kalenderjaar 5 (cfr. tabel in bijlage 1). (voetnoot 5: De monitoring van de personeelsbesparing zal echter gebeuren ten opzichte van de einddoelstelling, en niet ten opzichte van de jaarlijkse doelstellingen zoals die in de tabel met de besparingsdoelstelling opgenomen werden. Het behalen van de besparingsdoelstellingen is de expliciete verantwoordelijkheid van de leidend ambtenaren van de betrokken entiteiten. Het behalen van deze doelstelling kadert tevens binnen het principe van de responsabilisering van de leidend ambtenaren, zoals opgenomen in het Vlaamse Regeerakkoord. In de bijlage 1 van de mededeling is voor de OVAM een besparing opgelegd van 20 koppen tegen eind 2024, en 208 keuro per jaar. Het vertrekpunt is 334 koppen. Eind 2020 bedraagt het aantal mee te rekenen personeelsleden 316. Ook al zijn een aantal vervangingswervingen nodig om de bedrijfscontinuïteit te kunnen garanderen, door een doordacht uitstroom- en instroombeleid is de besparingsdoelstelling haalbaar.

3.3 PREVENTIEPLAN De OVAM engageert zich om een welzijnsbeleid te voeren conform de wettelijke bepalingen. De directieraad van de OVAM keurde op 10 september 2020 het Geïntegreerd Welzijnsbeleid goed. Dit vormt een overkoepelend kader met een visie en algemene doelstellingen voor de 7 deelthema’s van welzijn in brede zin (arbeidsveiligheid, gezondheid van de werknemers, ergonomie, arbeidshygiëne, psychosociale belasting, verfraaiing van de werkplaats, milieu). De welzijnsacties zijn gepland en opgenomen in het Globaal Preventieplan (GPP) 2018 – 2022. Jaarlijks geeft een Jaaractieplan (JAP) de acties voor het volgende jaar. Het JAP 2021 is besproken op het EOC van de OVAM en finaal goedgekeurd op 2 december 2020. Specifiek voor 2021 is in het JAP een apart hoofdstuk gewijd aan maatregelen door de COVID-19 pandemie. Dit bevat de maatregelen:  een actueel actieplan ter voorkoming van de verspreiding van Covid-19  een uitgebreide actuele FAQ-lijst in verband met Covid-19, beschikbaar op intranet  informatie over de maatregelen in het gebouw, bij woon-werkverkeer en op zendingen  beschikbaarheid van handgel en handzeep  naleving van de social distance van 1,5 meter in het gebouw  richtlijnen voor het gebruik van mondmaskers  aangepaste capaciteit van de ruimtes in het OVAM-gebouw  voor catering wordt het horeca protocol gevolgd  voor evenementen wordt het protocol van evenementen gevolgd.  dienstreizen verlopen Covid-19-proof door het ter beschikking stellen van extra PBMs  het werkregime (stam- en servicetijden, PTOW) wordt flexibel aangepast, waarbij een evenwicht wordt gehouden tussen het welzijn van de medewerkers en het realiseren van de doelstellingen van de OVAM.  bijzondere aandacht voor leidinggeven op afstand, vermijden van isolement, verstevigen van de sociale verbondenheid onder de medewerkers.  zorg voor het welzijn bij thuiswerken door het ter beschikking stellen van ergonomisch kantoormateriaal, tips voor de fysieke gezondheid, peilen naar de psychosociale belasting en hulpkanalen aanbieden, opleidingen en informeren over het belang van welzijn. 2

In 2021 wordt in samenwerking met de GDPB de vijfjaarlijkse risicoanalyse uitgevoerd inzake welzijn. Overeenkomstig de nieuwe richtlijn ‘Ergonomisch werken met beeldschermen: beleid en procedure individueel advies’ die het HOC op 21 september 2020 goedkeurde, zal de OVAM het entiteitseigen welzijnsbeleid rond ergonomisch beeldschermwerk uitwerken. De interne Werkgroep Welzijn bewaakt de uitvoering en stelt eventueel bijkomende maatregelen voor.

3.4 DIVERSITEITSPLAN Voor de cijfers doen we beroep op gegevens in Vlimpers en input van de dienst Diversiteitsbeleid. Streefcijfer tegen eind 2020 (%)

OVAM-cijfers 2020 (%)

Personeelsleden van buitenlandse herkomst

6,30 (cijfer 30 juni 2020) – definitieve cijfers nog niet aangeleverd door de dienst Diversiteitsbeleid AGO

Personeelsleden met een handicap of chronische ziekte

4,1

Vrouwen in managementfuncties

40 (middenkader)

33 (middenkader)

40 (topfuncties)

50 (topfuncties)

Jobstudenten / stages

Jaarlijks streefcijfer (%)

OVAM-cijfers 2020 (%)

Stagiairs en jobstudenten van buitenlandse herkomst

Stagiairs en jobstudenten met een handicap of chronische ziekte

Kansengroep

2.4.1 Acties 2021 We aligneren ons met het beleid op het niveau van de Vlaamse overheid. We zetten daarbij vooral in op acties ter bevordering van de streefcijfers. Gelet op de besparingscontext (besparingen op aantallen en budget) is het een uitdaging om de cijfers verder te laten stijgen. In functie van de evolutie van de coronamaatregelen en de verplichting tot telewerk zullen de acties zo nodig moeten bijgesteld worden. Het instappen op centrale acties zoals bv deelname aan duodagen wordt hierdoor bemoeilijkt of zelfs onmogelijk.

2.4.1.1 Integratie huidige werking in onze HR-processen We blijven verder inzetten op het integratie-protocol. We ondersteunen onze personeelsleden met een handicap of chronische ziekte en bekijken de mogelijkheden van registratie. We zorgen ervoor dat een integratieprotocol opgesteld wordt. We voeren de opgenomen acties uit en zorgen dat de dienst diversiteit

de nodige (financiële) ondersteuning biedt. We blijven ons inzetten om de streefwaarden voor jobstudenten en stages te behalen voor de verschillende kansengroepen. Door de corona maatregelen en de verplichting tot telewerk wordt het tewerkstellen van stagiairs en jobstudenten erg bemoeilijkt. Er is een intensieve begeleiding nodig voor stagiairs die via afstandswerken niet kan gegeven/gegarandeerd worden. We zoeken naar oplossingen om toch, via digitale weg jongeren een schoolstage te kunnen aanbieden. We integreren deze werking standaard in onze OVAM processen en volgen dit op.

2.4.1.2 inzetten op acties die VO-breed worden opgezet        

De diversiteitsambtenaar volgt de agenda van de Diversiteitsopleidingen van de dienst Diversiteitsbeleid en volgt (in functie van het aanbod) minimaal twee opleidingen. Sensibiliseren van de personeelsleden: gebruik maken van het sensibiliseringsmateriaal o.a. over handicap en chronische ziekte, rond de dag van de non-discriminatie (21 maart), van de internationale dag tegen holebi- en transfobie (17 mei); We maken de personeelsnetwerken Mozaïko, Overuit en Onbeperkt van de dienst diversiteitsbeleid bekend bij de personeelsleden. Personeelsleden van buitenlandse herkomst: bij nieuwe wervingen steeds zoeken naar mogelijkheden. De taalwetgeving blijkt in een aantal gevallen een extra moeilijkheid. We bekijken op welke manier we ons entiteitsspecifiek stagebeleid kunnen optimaliseren om de kansengroepen vanuit stage of jobstudent te laten doorstromen naar een functie. We stimuleren onze medewerkers voor het opnemen van een peter- of meterschap voor hoger opgeleide anderstaligen. Om de streefwaarde ‘vrouwen in het middenkader’ nog meer te bereiken, bieden we kansen aan onze vrouwelijke personeelsleden om zich te bekwamen in leidinggeven.

3.5 PERSONEELSPLAN In 2020 is de meerjaren-personeelsbehoefte in beeld gebracht tot 2024. Hierbij houden we rekening met onze strategische projecten en doelstellingen tegen 2024. Naast de opgelegde besparingsnorm hielden we rekening met de gekende uitstroom. De vervanging van de uitstroom gebeurt doordacht waarbij het behalen van onze doelstellingen en een lange termijn behoefte ingevuld wordt. We voorzien bijkomend tijdelijke functies ter versterking van onze teams. Deze tijdelijke functies zijn extern gefinancierd. Binnen de budgettaire mogelijkheden en met respect voor de opgelegde besparingsdoelen, bekijkt de directie jaarlijks de concrete invulling. Gelet op de doelstellingen en projecten die opgenomen zijn in het OP 2021, past de personeelsbehoefte binnen het geldende Personeelsplan 2020-2024.

Personeelplan stand van zaken dd. 01/01/2020 Niveau / graad

A3 Administrateur-generaal A2L algemeen directeur A2L adjunct-directeur-generaal A2A afdelingshoofd A2M hoofdadviseur A2 directeur A2 adviseur-ingenieur, adviseur-informaticus A2 adviseur A1 ingenieur A1 informaticus A1 adj. vd directeur subtotaal niveau A B2 hoofddeskundige B1 deskundige subtotaal niveau B C2 hoofdtechnicus C2 hoofdmedewerker C1 Technicus C1 Medewerker subtotaal niveau C D2 hoofdassistent D1 assistent subtotaal niveau D Totaal * geneutraliseerde koppen dubbeltelling

AS IS Tot.

Permanente plaatsen

Ingevuld Ingevuld statutair contractueel (of in proeftijd)

1 1 0 3 2 1 3 3 49 8 128 199 17 47 64 3 13

0 0 0 0 2 1 3 3 49 8 120 186 17 43 60 3 13

1 3 3 38 7 68 120 17 21 38 3 13

57 73 3 10 13 349

55 71 3 10 13 330

34 50 3 5 8 216 5

26 2

Ingevuld Terugvalposi Niet voorbehou tie ingevuld den betrekking

Tijdelijke plaatsen/extern gefinancierd

11 1 52 64

22 22

21 21

5 5 112

0 0

0 2

0 0

Ingevuld

Niet ingevuld

Mandaten Ingevuld

0 0 0 0 0

1 1 0 3 0

0 0 0 0 8 8 0 4 4 0 0

0 0 0 0 0 5 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 5

2 2 0 0 0 14

8 8

4 4

2 2

0 14

0 0

TO BE 2024 Totaal niet Tot. Permanente Ingevuld Ingevuld ingevuld plaatsen statutair contractueel (of in proeftijd)

Niet ingevuld

0 0 0 0 0

1 1 3

0 5

0 0

* geneutraliseerde koppen dubbeltelling besparingsdoelstelling

0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

1 0 1 3 3 0 10 6 42 11 148 225 20 56 76 1 20 2 55 78 3 9 12 391 58 1

0 0 1 0 3 0 10 6 42 11 125 198 20 50 70 1 20 2 51 74 3 9 12 354

Ingevuld Terugvalpo Niet voorbehou sitie ingevuld den betrekking

Tijdelijke plaatsen

0 1 2 0 5 6 37 6 70 127 17 21 38 1 13 2 28 44 1 5 6 215

5 5 5 55 65

29 29

23 23

7 2

4 4 121

0 0

2 18

totaal - geneutraliseerd - dubbeltelling - niet ingevuld = 314

0 6 3 pm 3 0 7

Ingevuld

0 0 0 0 0 0 0 0 0 23 23 0 6 6 0 0 0 4 4 0 0 0 33

Niet ingevuld

Mandaten Ingevuld

1 0 0 3 0

13 13

10 10

2 2

4 4

0 15

0 18

0 0 0 0 0 4 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 4

Niet ingevuld

Totaal niet ingevuld

0 0 0 0 1

0 4

0 0

5 0 0 0 10 16 3 ######## 7 0 7 0 4 11 2 0 2 36

3.6 ANALYTISCHE BOEKHOUDING - BO2021 - BEGROTING VASTLEGGINGEN

Bijlage 1 - Analytische boekhouding - BO2021 - Begroting - Vastleggingen WERKING

32.830.000

LONEN

26.760.000

Loonkosten eigen personeel

26.760.000

WERKING

6.070.000

Algemene werkingskosten

1.180.000

ICT-uitgaven

1.436.000 257.000 3.197.000

HR Huisvesting

BELEID

VITO

MINA

Communicatie

Onderzoeken

Werken

Werkingsbijdragen

Diversen

Software

Budget 2021

887.000

10.517.000

33.671.000

1.083.000

2.404.000

1.304.202

18.796.000

887.000

10.517.000

33.671.000

1.083.000

2.404.000

48.562.000

Communicatie

Onderzoeken

Werken

Werkingsbijdragen

Diversen

Software

Budget 2021

8.537.000

652.000

2.258.000

2.140.000

1.083.000

2.404.000

556.089

17.646.000

SD1: We geven invulling aan de transieprioriteit Vlaanderen Circulair in het kader van de Visie 2050 van de Vlaamse Regering

790.000

190.000

600.000

3.000.000

OD1.1 Het team Vlaanderen Circulair zorgt voor de coördinatie van de werkagenda’s en de transversale werking rond de hefbomen, in opdracht van de publiek-private stuurgroep Vlaanderen Circulair.

645.000

190.000

455.000

Afval en materialenbeleid

OD1.2 We nemen ons engagement op in de werkagenda's van Vlaanderen Circulair

145.000

SD2: We versterken onze internationale werking voor een duurzaam afval-, materialenen bodembeheer binnen een circulaire economie

121.000

10.000

71.000

OD2.1 We verbeteren de juridische en socio-economische randvoorwaarden voor het halen van de OVAMbeleidsdoelstellingen via beleidsbeïnvloeding, samenwerking en projectwerking

46.000

OD2.2 We versnellen de mondiale transitie naar een circulaire economie via internationale samenwerking

35.000

10.000

25.000

OD2.3 We verhogen de Vlaamse internationale zichtbaarheid en beleidsimpact door sterker in te zetten op diplomatieke netwerken en benutten van samenwerkingsopportuniteiten

40.000

3.050.000

50.000

910.000

50.000

OD2.4 We werken intergewestelijk en federaal samen voor afstemming op Belgisch niveau SD3: Vlaanderen is asbestveilig tegen 2040 OD3.1 Vanaf 2022 wordt elke koper geïnformeerd over de aanwezigheid van asbest bij de aankoop van een woning

0 0

40.000

60.000

860.000

125.000

40.000

2.140.000

860.000

OD3.2 Voor specifieke doelgroepen is een ondersteuningsinstrument voor asbestafbouw opgezet

2.140.000

SD4: Het verbruik van primaire grondstoffen daalt door dematerialiseren en sluiten van materiaalkringlopen

2.234.000

130.000

787.000

OD4.1 Het primair materiaalgebruik in de bouw daalt door circulair ontwerp en hoogwaardig valorisatie van bouwen slooptafval

394.000

10.000

262.000

1.357.000

90.000

224.000

OD4.3 Milieuverantwoorde productie en gebruik van gerecycleerde grondstoffen stijgt

195.000

30.000

165.000

OD4.4 Milieuverantwoorde verwerking van afvalstoffen is gegarandeerd

83.000

OD4.5 De hoeveelheid zwerfvuil daalt

20.000

Niet toegewezen kosten afval-en materialenbeleid

185.000

33.000

OD4.2 De hoeveelheid consumptiegoederen in het restafval daalt door meer preventie, hergebruik en selectieve inzameling

3.000.000

2.140.000 0

0 1.043.000

274.000

271.089

14.646.000

122.000 1.043.000

6.985.000

7.661.000

152.000

Communicatie

Onderzoeken

Werken

Werkingsbijdragen

Diversen

Software

Budget 2021

750.000

1.270.000

100.000

Overkoepelend afval, bodem- en materialenbeleid SD7: Tegen 2030 verloopt elke dienstverlening van de OVAM digitaal

2.020.000

OD7.1 Tegen 2024 is het digitale data-inzamelingsysteem voor afval-, materialenen grondstromen operationeel.

180.000

OD7.2 De OVAM ontsluit haar afval-, materialenen bodeminformatie digitaal

180.000

70.000

110.000

1.660.000

500.000

1.160.000

OD7.3 Onze dossierbehandeling verloopt digitaal tegen 2024 SD9: We implementeren de communicatiestrategie 2020-2025 en maken zo dienstverlening en informatie actief bekend, sensibiliseren rond de kernthema’s en creëren draagvlak voor ambitieus beleid.

322.000

OD9.1 Via het koepelconcept ‘Omdat het samen werkt’ verbinden we acties van de OVAM en partners om zo draagvlak te creëren

50.000

OD9.2 Voor de kernthema’s motiveren we burgers en bedrijven via verschillende communicatiestrategieën om gedrag te wijzigen.

272.000

50.000

50.000 272.000

Communicatie

Onderzoeken

Werken

Werkingsbijdragen

Diversen

Software

Budget 2021

40.025.000

235.000

8.259.000

31.531.000

748.113

1.150.000

38.486.000

155.000

6.800.000

31.531.000

586.013

1.150.000

OD5.1 Alle historische risicogronden zijn onderzocht tegen 2036 en de sanering van historische verontreiniging is opgestart waar 29.686.000 nodig.

135.000

5.800.000

23.751.000

175.000

6.530.000

500.000

1.250.000

Bodemsanering en bodembeheer SD5: Bodemkwaliteit garanderen via bodemsanering

OD5.2 We investeren in duurzame brownen blackfieldontwikkeling

6.705.000

OD5.3 We onderzoeken waterbodemverontreiniging en saneren waar mogelijk

1.770.000

20.000

OD5.4 Voormalige stortplaatsen worden optimaal ingezet voor nieuwe maatschappelijke uitdagingen in het bijzonder bebossing en 150.000 natuurontwikkeling

150.000

OD5.5 We voorkomen maximaal nieuwe bodemverontreiniging en zorgen voor een minimale impact voor mens of leefmilieu

175.000

SD6: Bodemkwaliteit versterken via bodemzorg

175.000 1.539.000

80.000

1.459.000

OD6.1 We versterken het circulair landgebruik

695.000

OD6.2 We bieden een antwoord op nieuwe uitdagingen en maken het bodembeleid future proof

475.000

5.000

470.000

Niet toegewezen kosten bodemsanering en bodembeheer

369.000

75.000

294.000

1.150.000

0 0

162.100

695.000

0 0