////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
JAARVERSLAG 2019 van Team Taaladvies ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////
In het kort Dit jaarverslag van Team Taaladvies biedt u een overzicht van de resultaten van het jaar 2019, zowel voor de externe dienstverlening aan het grote publiek als voor de interne adviesverlening bij de Vlaamse overheid. 2019 was een feestjaar voor de externe dienstverlening omdat de Taaltelefoon op 27 oktober zijn twintigste verjaardag heeft gevierd. Ter gelegenheid daarvan heeft Team Taaladvies een magazine uitgebracht met als titel 'Heerlijk helder & helemaal juist!' (zie www.vlaanderen.be/publicaties/heerlijk-helder-en-helemaal-juist). Dat magazine werd op 7 oktober 2019 voorgesteld tijdens de Heerlijk Helderdag in het Vlaams Parlement. In het magazine staan de medewerkers van Team Taaladvies stil bij de twintigste verjaardag van de Taaltelefoon. Wat is er in die twintig jaar tijd veranderd in de taaladvisering? Maar ook: wat is hetzelfde gebleven? In verband met de externe dienstverlening zijn dit verder de belangrijkste punten uit dit jaarverslag: o
In 2019 heeft Team Taaladvies 5427 oproepen met taalvragen behandeld. Die vertegenwoordigden 6178 taalvragen.
o
De website van de Taaltelefoon speelt een sleutelrol in de informatieverstrekking over spelling- en taaladvieskwesties In 2019 telde de website 4,4 miljoen bezoekers en 6,3 miljoen geraadpleegde pagina's. Ten opzichte van 2018 is dat een groei van respectievelijk 10% en 8,30%.
o
Ook de website Taaladvies.net heeft een belangrijke rol in de activiteiten van de Taaltelefoon. Taaladvies.net heeft zoals de vorige jaren een groot aantal bezoekers getrokken. In 2019 was Taaladvies.net goed voor 5,4 miljoen bezoekers en 9,6 miljoen geconsulteerde pagina's. Ook de website Woordenlijst.org, de onlineversie van de Woordenlijst voor de officiĂŤle spelling, is een belangrijk instrument in de taaladvisering. In 2019 was Woordenlijst.org goed voor 1,5 miljoen bezoekers en 5,6 miljoen geconsulteerde pagina's.
In het kader van de interne dienstverlening bij de Vlaamse overheid heeft Team Taaladvies in 2019 verder werk gemaakt van de campagne voor Heerlijk Helder. Met het actieplan dat daarvoor in 2017 uitgewerkt was, heeft de toenmalige minister-president van de Vlaamse Regering, Geert Bourgeois, een nieuwe stimulans gegeven aan het algemene communicatiebeleid van de Vlaamse overheid. Ter uitvoering van dat actieplan heeft Team Taaladvies in 2019 nieuwe acties opgezet. Begin 2019 heeft Team Taaladvies alle organisaties van de Vlaamse overheid gevraagd om voor de jaren 2019-2020 opnieuw doelstellingen voor Heerlijk Helder te
formuleren en daarbij specifiek rekening te houden met de negen sleutels die het team heeft uitgewerkt voor een succesvol Heerlijk Helderbeleid. Het programma van de tweede Heerlijk Helderdag op 7 oktober 2019 stond ook in het teken van de negen sleutels voor een succesvol Heerlijk Helderbeleid en bood een waaier van lezingen, praktijkgetuigenissen en workshops. In het magazine 'Heerlijk helder & helemaal juist!' komen ook enkele medewerkers van de Vlaamse overheid aan het woord over wat ze de voorbije jaren zoal gedaan hebben om de communicatie van hun organisatie heerlijk helder te maken. Gedurende het jaar 2019 heeft Team Taaladvies verder ondersteuning voor Heerlijk Helder geboden met onder andere werksessies en strategisch advies. Het team heeft tips en andere nuttige informatie over klare taal verstrekt op de website en in de nieuwsbrief Heerlijk Helder. Het team legt daarbij sterk de nadruk op het belang van gedragsinzichten om een campagnestrategie voor klare taal in organisaties uit te werken en om de effectiviteit van teksten te verbeteren. Het heeft daarvoor verder samengewerkt met het team Gedragsinzichten van het Departement Kanselarij en Bestuur.
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 3 van 28
Inhoud 1
HEERLIJK HELDER ................................................................... 5
2
TAALTELEFOON .................................................................... 12
3
TAALADVIES.NET EN WOORDENLIJST.ORG ........................... 16
4
TEKSTADVIES ....................................................................... 21
5
COMMUNICATIE .................................................................. 26
6
CONTACTGEGEVENS ............................................................ 27
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 4 van 28
1 HEERLIJK HELDER Team Taaladvies heeft in 2019 verder werk gemaakt van de campagne voor Heerlijk Helder. Met het actieplan dat daarvoor in 2017 uitgewerkt was, heeft de toenmalige minister-president van de Vlaamse Regering, Geert Bourgeois, een nieuwe stimulans gegeven aan het algemene communicatiebeleid van de Vlaamse overheid. Ter uitvoering van dat actieplan heeft Team Taaladvies in 2019 nieuwe acties opgezet.
CAMPAGNE De voorbije jaren is het thema van de vaak moeilijk te begrijpen communicatie van overheden en andere organisaties geregeld in de media gekomen. Vooral de campagne Heerlijk Helder van het radioprogramma Hautekiet (Radio 1) heeft in het voorjaar van 2015 heel wat maatschappelijke weerklank gekregen. Ook initiatieven om de communicatie eenvoudiger en helderder te maken, zijn in de media geweest. Op 7 juli 2017 heeft de Vlaamse Regering in het witboek ‘Open en wendbare overheid’ het engagement opgenomen om nieuwe stappen te zetten om de dienstverlening van de Vlaamse overheid eenvoudig, helder en inclusief te maken. Daarbij is specifiek het voornemen geformuleerd om inspanningen te leveren om de informatie en het taalgebruik zo helder mogelijk te maken. Om de overheids-communicatie toegankelijker te maken, werd in het ondernemingsplan voor 2017 en 2018 van het Departement Kanselarij en Bestuur het plan opgenomen om het gebruik van klare taal te promoten en te bevorderen. Team Taaladvies van het Departement Kanselarij en Bestuur is trekker van dat initiatief. In overleg met de VRT is ervoor gekozen om voor de campagne van de Vlaamse overheid ook het begrip Heerlijk Helder te gebruiken. Die woorden drukken krachtig en kernachtig uit wat de bedoeling is. Mensen moeten de informatie die ze nodig hebben, gemakkelijk kunnen vinden, de aangeboden informatie kunnen begrijpen en weten wat ze met de informatie kunnen doen. Heerlijk Helder is een campagne die een bijdrage wil leveren aan de overheidscommunicatie van de Vlaamse overheid in algemene zin. Het basisidee van Heerlijk Helder is dat elke burger, elke medewerker en elke organisatie van de Vlaamse overheid beter wordt van heerlijk heldere taal. Helderheid in de communicatie is een belangrijke waarde voor de Vlaamse overheid. In het Bestuursdecreet van 7 december 2018 is daarover in de afdeling over de normen voor overheidscommunicatie een bepaling opgenomen. Artikel II.10 van het Bestuursdecreet luidt: ‘De overheidsinstanties […] communiceren in de standaardtaal
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 5 van 28
en hanteren een heldere taal die begrijpelijk is voor de ontvanger.’ Dit artikel focust op twee aspecten van de communicatie: het gebruik van de standaardtaal en de helderheid van het taalgebruik. Beide aspecten moeten ertoe leiden dat de ontvangers de boodschappen van de Vlaamse overheid vlot kunnen begrijpen. De campagne Heerlijk Helder sluit aan bij buitenlandse initiatieven die hetzelfde doel beogen, bijvoorbeeld Plain Language in de Verenigde Staten, Klarsprache in Oostenrijk, klarspråk in Noorwegen, Plain English in het Verenigd Koninkrijk, Plain English Foundation in Australië, Plain Language Association International (PLAIN) en Clarity International association promoting plain legal language.
ACTIEPLAN De inspanningen voor Heerlijk Helder kunnen pas renderen als er een engagement is op alle niveaus: van de individuele medewerkers, van de organisaties en hun leidinggevenden, en van de Vlaamse overheid als geheel.
Medewerkers van de Vlaamse overheid In november 2017 is Team Taaladvies gestart met de interne campagne om het begrip Heerlijk Helder bekend te maken bij de medewerkers van de Vlaamse overheid. De campagneslogan is ‘Hou je taal Heerlijk Helder’. De campagne wil ervoor zorgen dat de medewerkers van de Vlaamse overheid weten wat met Heerlijk Helder bedoeld wordt en waar de basisinformatie te vinden is. De website Heerlijkhelderetaal.be geeft antwoord op de volgende basisvragen: wat zijn de voordelen van Heerlijk Helder; welke tips kun je in de praktijk toepassen om heerlijk helder te zijn; hoe kun je nagaan of een tekst heerlijk helder is; wat zijn voorbeelden van een goede/slechte aanpak; welke ondersteuning is er? Om het begrip en de campagneslogan bekend te maken, zijn er naast de website ook promotiefilmpjes, affiches en beelden voor tv-schermen gemaakt. Die zijn gebruikt en verspreid in de gebouwen van de Vlaamse overheid.
Organisaties van de Vlaamse overheid Eind november 2017 heeft de voorzitter van het Voorzitterscollege alle leidend ambtenaren verzocht om voor 2018 projectdoelstellingen voor Heerlijk Helder te formuleren. Er werd niet verwacht dat de diverse organisaties in één beweging alle communicatie zouden doorlichten en verhelderen, maar wel dat ze zouden nagaan wat het eerste jaar het best aangepakt kon worden en dat ze daarmee ook daadwerkelijk zouden beginnen. Elke organisatie kon zelf de inhoud van haar engagement bepalen en daarbij golden geen minimale normen: alle initiatieven waren welkom.
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 6 van 28
Het kon gaan om volledig nieuwe initiatieven, maar ook om initiatieven die aansluiten of voortbouwen op bestaande acties en lopende projecten van een organisatie. De organisaties konden ervoor kiezen om een of meer projectdoelstellingen te formuleren. Aan elke organisatie werd gevraagd om één projectdoelstelling voor Heerlijk Helder als hoofddoelstelling te kiezen. Die hoofddoelstelling staat op de website Heerlijkhelderetaal.be, zodat iedereen kan lezen waartoe de organisaties zich in de eerste plaats hebben geëngageerd.
De Vlaamse overheid als geheel Er was ook een duidelijk centraal engagement nodig. Daarom heeft het Departement Kanselarij en Bestuur op 5 februari 2018 in het Vlaams Parlement voor de eerste keer een Heerlijk Helderdag georganiseerd, in samenwerking met de VRT en Kortom, de vereniging voor overheids- en socialprofitcommunicatie. De hoofddoelstellingen van de organisaties voor 2018 werden toen bekendgemaakt. De minister-president en de gedelegeerd bestuurder van de VRT hebben op die dag hun engagement voor de campagne en het actieplan verklaard, samen met alle aanwezigen, die de rol van ambassadeur van Heerlijk Helder opgenomen hebben.
ZELFEVALUATIE 2018 Begin 2018 hadden 55 organisaties van de Vlaamse overheid een hoofddoelstelling voor de campagne Heerlijk Helder aangemeld. Een jaar later heeft Team Taaladvies die organisaties gevraagd om hun inspanningen te evalueren. 44 organisaties hebben de zelfevaluatie uitgevoerd. Hieronder staat een samenvatting van de belangrijkste resultaten.
Sterke punten o
Meer dan de helft van de organisaties had de doelstelling in (heel) sterke mate bereikt. Meer dan de helft van de organisaties had naast de hoofddoelstelling nog andere doelstellingen bereikt.
o
Het management had bij meer dan de helft van de organisaties een belangrijke rol bij de verwezenlijking van de doelstelling.
o
In bijna alle organisaties die een communicatiedienst hebben, speelde die dienst een belangrijke rol bij de verwezenlijking van de doelstelling. De communicatieverantwoordelijken maakten hun rol als ambassadeur van Heerlijk Helder dus waar.
o
De Heerlijk Heldercampagne had in sommige organisaties het bewustzijn over het belang van heerlijk helder taalgebruik duidelijk vergroot.
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 7 van 28
o
Meer dan de helft van de organisaties had eigen hulpmiddelen (bijvoorbeeld checklists, handleidingen, didactisch materiaal) ontwikkeld, op maat van de organisatie.
o
Het promotiemateriaal dat Team Taaladvies had ontwikkeld, werd gewaardeerd en gebruikt bij de interne communicatie over Heerlijk Helder.
o
27 organisaties hadden al plannen gemaakt voor 2019.
Werkpunten voor de toekomst o
Om voor Heerlijk Helder steviger resultaten te kunnen boeken, zouden de doelstellingen die de organisaties uitwerken, concreter moeten worden op het vlak van het beoogde effect en de middelen die daarvoor ingezet worden.
o
In veel organisaties is er nog meer bewustmaking over Heerlijk Helder nodig bij de medewerkers en het management om het proces van gedragsverandering te kunnen inzetten of versterken.
o
Om de inspanningen voor Heerlijk Helder beter te kunnen evalueren, zouden de organisaties meer gebruik moeten maken van leespanels, testpanels of andere methodieken om de feedback van hun doelgroepen te verzamelen en de effecten van de communicatie-inspanningen te meten.
o
Nog meer organisaties zouden een structureel beleid moeten opzetten rond heerlijk helder taalgebruik, zodat het op een duurzame manier verankerd wordt in de organisatie en zodat het vast gedrag wordt bij de medewerkers. Dat kan onder andere door de opleidings- en coachingsactiviteiten voor Heerlijk Helder zo veel mogelijk op maat van de medewerkers en de gekozen doelstellingen op te zetten.
Uit deze zelfevaluatie kwamen een aantal succesfactoren naar voren die bepalend zijn voor organisaties om tot een sterk beleid te komen voor Heerlijk Helder. Op basis daarvan heeft Team Taaladvies negen sleutels voor een succesvolle aanpak uitgewerkt.
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 8 van 28
Negen sleutels voor een succesvol Heerlijk Helderbeleid 1. MANAGEMENT: zorg voor een sterk engagement van het management. 2. STRATEGIE: kies de doelstellingen strategisch. 3. SMART: formuleer de doelstellingen smart (specifiek, meetbaar, acceptabel, realistisch, tijdgebonden). 4. TREKKER: stel een trekker voor Heerlijk Helder aan. 5. SAMENWERKING: betrek medewerkers met verschillende expertises bij de doelstellingen. 6. ONDERSTEUNING: bied medewerkers ondersteuning op maat. 7. DOELGROEP: betrek de doelgroep bij de doelstellingen door lezerspanels of pretests. 8. EVALUATIE: evalueer of de doelstellingen bereikt zijn. 9. INTERNE PROMOTIE: hou het thema Heerlijk Helder levend.
ACTIES 2019 Team Taaladvies heeft in 2019 de volgende acties opgezet om het beleid voor Heerlijk Helder verder invulling te geven. o
Begin 2019 heeft Team Taaladvies alle organisaties van de Vlaamse overheid gevraagd om voor de jaren 2019-2020 opnieuw doelstellingen voor Heerlijk Helder te formuleren en daarbij specifiek rekening te houden met de negen sleutels voor een succesvol Heerlijk Helderbeleid. De aangemelde doelstellingen zijn te vinden op overheid.vlaanderen.be/communicatie/heerlijk-helder/doelstellingen-2019-2020. Het team heeft in het voorjaar van 2019 ook een netwerkbijeenkomst voor communicatiemedewerkers gewijd aan het Heerlijk Helderbeleid.
o
Het team heeft meegewerkt aan de organisatie van werksessies over brieven en e-mails. Samen met het team Gedragsinzichten van het Departement Kanselarij en Bestuur heeft het team in 2018 een checklist uitgewerkt voor de toepassing van gedragsinzichten in brieven en mails. Daarmee kunnen medewerkers de impact van hun communicatie aanzienlijk verhogen (zie overheid.vlaanderen.be/geef-je-mails-en-brieven-meer-impact-dankzij-gedragsinzichten). Een belangrijke voorwaarde voor meer impact is dat de boodschap heerlijk helder geformuleerd is, maar dat is niet altijd voldoende om lezers in beweging te krijgen. Daarom passen taal- en communicatie-experts tegenwoordig steeds meer beĂŻnvloedingstechnieken uit de gedragswetenschappen toe. Tijdens de werksessies werden die technieken geĂŻllustreerd met brieven en mails uit de praktijk.
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 9 van 28
o
Om de aandacht voor Heerlijk Helder warm te houden, heeft het team geregeld een bericht met tips of andere nuttige informatie over Heerlijk Helder op de muurkrant van Vlaanderen Intern gepubliceerd.
o
Het team heeft de website over Heerlijk Helder verder verrijkt met voorbeelden van teksten in een oude versie en teksten in een nieuwe, heerlijk heldere versie. Op de website is ook informatie te vinden over projecten die als voorbeeld kunnen dienen voor andere organisaties.
o
Sinds mei 2018 stuurt het team maandelijks een nieuwsbrief over Heerlijk Helder uit. Daarin staat telkens een selectie van muurkrantberichten en tips die ook voor externe doelgroepen relevant kunnen zijn. Eind 2019 had de nieuwsbrief 890 abonnees.
o
Het team heeft de organisaties die advies gevraagd hebben, ondersteund bij de uitwerking van hun doelstellingen voor Heerlijk Helder. De focus ligt daarbij vooral op strategisch advies over de aanpak en de hulpmiddelen.
o
Op 7 oktober 2019 heeft Team Taaladvies voor de tweede keer een Heerlijk Helderdag georganiseerd in het Vlaams Parlement, in samenwerking met Kortom en de Nederlandse Taalunie. Het programma stond in het teken van de negen sleutels voor een succesvol Heerlijk Helderbeleid en bood een waaier van lezingen, praktijkgetuigenissen en workshops. Op die dag werd ook de twintigste verjaardag van de Taaltelefoon gevierd (zie hoofdstuk 2).
o
Ter gelegenheid van de Heerlijk Helderdag heeft Team Taaladvies een magazine uitgebracht met als titel 'Heerlijk helder & helemaal juist!' (zie www.vlaanderen.be/publicaties/heerlijk-helder-en-helemaal-juist). In het magazine komen enkele medewerkers van de Vlaamse overheid aan het woord over wat ze de voorbije jaren zoal gedaan hebben om de communicatie van hun organisatie heerlijk helder te maken. Met een voorbeeld illustreert Team Taaladvies hoe een tekst heerlijk helder wordt en met een lijst met tips wordt duidelijk hoe het echt niet moet.
Eind 2020 komt er opnieuw een evaluatie van de inspanningen die de organisaties van de Vlaamse overheid in het kader van Heerlijk Helder hebben geleverd. Daarvoor zal het team aan alle organisaties vragen om een zelfevaluatie op te maken over de doelstellingen die ze voor 2019-2020 hebben geformuleerd. Op basis daarvan zal het team een vervolgstrategie voor Heerlijk Helder uitwerken.
INTERNATIONAAL In het najaar van 2018 is ook de Nederlandse overheid gestart met een initiatief om de communicatie van de overheid toegankelijker te maken, onder de campagnenaam direct duidelijk (zie www.directduidelijk.nl/). Die campagne heeft vergelijkbare
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 10 van 28
doelstellingen als Heerlijk Helder en de organisatoren hebben zich bij de opzet ook laten inspireren door de campagne en het actieplan voor Heerlijk Helder. In 2020 zal Team Taaladvies in overleg met het Algemeen Secretariaat van de Nederlandse Taalunie en de Nederlandse overheid bekijken hoe de inspanningen voor Heerlijk Helder en die voor direct duidelijk zo veel mogelijk gebundeld kunnen worden. Als beleidsorganisatie voor het Nederlands wil de Nederlandse Taalunie daarvoor het beleid mee vormgeven. Team Taaladvies heeft in 2019 ook buiten het Nederlandse taalgebied inspanningen geleverd om de campagnestrategie voor Heerlijk Helder bekend te maken, onder andere tijdens de tweejaarlijkse conferentie van de Plain Language Association International (PLAIN) in Oslo en de Clear Writing Conference van de Europese Commissie in Brussel. Daarbij heeft het team telkens de nadruk gelegd op het belang van gedragsinzichten om een campagnestrategie voor klare taal in organisaties uit te werken en om de effectiviteit van teksten te verbeteren.
ONDERSTEUNING Team Taaladvies verleent zoals voorheen advies over de taalkundige en communicatieve kwaliteit van teksten (zie hoofdstuk 4). Voor de regelgevende teksten blijft de procedure gelden zoals die in de omzendbrief Wetgevingstechniek staat. Het team toetst ook verder de formulieren van de Vlaamse overheid aan de kwaliteitscriteria voor heldere en gebruiksvriendelijke formulieren. Voor alle andere teksten verleent Team Taaladvies advies aan de communicatiemedewerkers van de organisaties. In overleg met hen wordt bepaald wat de beste strategie is om de kwaliteit van specifieke teksten of specifieke tekstsoorten te toetsen. Samen met hen kan ook worden bekeken welke extra ondersteuning er nodig is om de communicatie in een bepaalde context of voor een bepaalde tekstsoort of doelgroep te verbeteren, bijvoorbeeld door opleidingen, coaching, lezerspanels, de doorlichting van teksten of de ontwikkeling van tekstsjablonen. Het team kan daarbij advies verlenen om tot goede keuzes te komen. Het is de bedoeling dat de organisaties de expertise voor de toetsing van teksten zelf verder ontwikkelen; de communicatiemedewerkers van de organisaties vervullen voor Heerlijk Helder daarbij de rol van interne coach en ambassadeur.
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 11 van 28
2 TAALTELEFOON SITUERING De Taaltelefoon, de openbare taaladviesdienst van de Vlaamse overheid, bestaat sinds 27 oktober 1999. Volgens het decreet van 3 februari 1998 houdende oprichting van een Dienst voor Taaladvies moet de Taaltelefoon 'op een systematische, efficiĂŤnte en klantgerichte wijze taaladvies verstrekken aan de burgers'. Volgens dat decreet heeft de Taaltelefoon de opdracht om daarvoor nauw samen te werken met de Nederlandse Taalunie. Die samenwerking krijgt vorm in de adviesvoorziening Taaladvies.net van de Taalunie. De Taaltelefoon geeft advies bij vragen over spelling, leestekens, woordgebruik, grammatica, uitspraak, tekstconventies zoals titulatuur en adressering, formulering en stijl. De Taaltelefoon is elke werkdag te bereiken van 9 tot 12 uur. Iedereen kan het Taaltelefoonnummer 078 15 20 25 bellen tegen het gewone tarief. Tijdens het telefoongesprek krijgt de beller onmiddellijk gratis taaladvies. Als er extra tijd voor opzoeking nodig is, maken de taaladviseurs een afspraak zodat ze zelf zo snel mogelijk opnieuw met de beller contact kunnen opnemen. Als alle taaladviseurs in gesprek zijn, wordt de beller tijdens de openingstijden van de Taaltelefoon doorverbonden met een medewerker van het contactcentrum van de Vlaamse overheid (1700). Die medewerker noteert de taalvragen en stuurt ze per e-mail onmiddellijk door naar de Taaltelefoon. De taaladviseurs nemen dan zo snel mogelijk zelf weer contact op met de beller. Taalgebruikers kunnen ook vragen stellen via het vraagformulier op de website van de Taaltelefoon of op Taaladvies.net, per e-mail of brief, en via Twitter en Facebook. De adviesverlening voor Taaladvies.net wordt aan de Nederlandse kant verzorgd door de taaladviesdienst van het Genootschap Onze Taal. Door de nauwe samenwerking in het kader van Taaladvies.net zijn de werkzaamheden en de aanpak van de Taaltelefoon en het Genootschap Onze Taal grotendeels vergelijkbaar. Door de samenwerkingsovereenkomsten tussen de Taalunie en de beide taaladviesdiensten is er ook een duidelijke rolverdeling. Naast de structureel samenwerkende partijen is er ook overleg met andere hoofdrolspelers in het domein, bijvoorbeeld met het Instituut voor de Nederlandse Taal (INT) en de Commissie Spelling van de Taalunie. Voor de telefonische dienstverlening van de Taaltelefoon is er een structurele samenwerking met de afdeling Informatiekanalen van het agentschap Informatie Vlaanderen, dat het contactcentrum van de Vlaamse overheid (1700) beheert.
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 12 van 28
RESULTATEN VOOR 2019 In 2019, het twintigste werkjaar, heeft de Taaltelefoon 5427 oproepen behandeld. Die vertegenwoordigden 6178 taalvragen. BASISCIJFERS VOOR DE TAALTELEFOON VOOR DE PERIODE 2010-2019 behandelde oproepen
behandelde vragen
2010
6550
8228
2011
5914
7628
2012
5695
7509
2013
5005
6068
2014
4720
5559
2015
5289
6438
2016
5555
6506
2017
5894
6766
2018
5699
6739
2019
5427
6178
Van alle oproepen in 2019 waren 22,50% telefonische oproepen. Het overgrote deel van de telefonische oproepen (90%) kwam rechtstreeks bij de Taaltelefoon binnen en werd onmiddellijk behandeld. De overige oproepen kwamen buiten de openingstijden binnen of op ogenblikken dat alle taaladviseurs bij de Taaltelefoon in gesprek waren. Het contactcentrum van de Vlaamse overheid (1700) registreerde die oproepen en de Taaltelefoon behandelde ze door de vraagstellers zo snel mogelijk terug te bellen of ze een e-mail te sturen. Van alle oproepen waren 75,45% elektronische berichten. Twee derde van alle elektronische oproepen die de Taaltelefoon in 2019 heeft behandeld (73,40%), zijn oproepen via het vraagformulier op de website van de Taaltelefoon en via rechtstreekse mailberichten aan de Taaltelefoon. De andere oproepen zijn hoofdzakelijk binnengekomen via het vraagformulier van Taaladvies.net, de taaladviessite van de Nederlandse Taalunie. Daarnaast worden er taalvragen gesteld via de sociale media Facebook en Twitter. Die vertegenwoordigden 1,88% van alle oproepen.
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 13 van 28
DOOR DE TAALTELEFOON BEHANDELDE OPROEPEN PER MEDIUM IN 2019 medium
aantal
aandeel
rechtstreekse telefoon
1105
20,36%
telefoon via contactcentrum 1700
116
2,14%
via vraagformulier op Taaltelefoon.be of rechtstreekse e-mail
3006
55,39%
via vraagformulier op Taaladvies.net
1089
20,06%
Facebook en Twitter
102
1,88%
9
0,17%
5.427
100%
brief, fax, mail, persoonlijk
totaal
Zoals de vorige jaren is het aantal telefonisch gestelde vragen in verhouding lichtjes gedaald, maar de telefonische dienstverlening blijft met bijna een kwart van het totale aantal oproepen nog altijd een essentiĂŤle rol spelen. Bij de telefonische dienstverlening krijgen de vraagstellers meteen antwoord en kunnen ze met de taaladviseur van gedachten wisselen over de voorgelegde kwesties. Uit klantenonderzoek is gebleken dat de telefonische dienstverlening een duidelijk complementaire rol speelt ten opzichte van de digitale dienstverlening via e-mail: de meeste taalgebruikers hebben een vrij uitgesproken voorkeur voor een van beide kanalen. Zoals de vorige jaren werden in 2019 weinig taalvragen via Facebook en Twitter gesteld. Het aantal daarvan blijft in verhouding klein. Facebook en Twitter zijn voor de Taaltelefoon vooral belangrijk als informele communicatiekanalen om onder andere de woorden van de week die in de nieuwsbrief Taallink opgenomen worden, bekend te maken. Vanaf de start op 27 oktober 1999 tot eind 2019 heeft de Taaltelefoon in totaal 136.984 oproepen behandeld. Die vertegenwoordigden 183.584 taalvragen. Zoals het grote publiek op de Taaltelefoon een beroep kan doen voor taaladvies, kunnen personeelsleden van de Vlaamse overheid bij Team Taaladvies terecht voor een antwoord op hun individuele taalvragen. Naast de taalvragen die medewerkers via de Taaltelefoon gesteld hebben, heeft Team Taaladvies nog 84 interne oproepen met taalvragen van personeelsleden van de Vlaamse overheid behandeld. In totaal bevatten die oproepen 117 taalvragen.
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 14 van 28
20 JAAR TAALTELEFOON Op 27 oktober 2019 bestond de Taaltelefoon twintig jaar. Ter gelegenheid daarvan heeft Team Taaladvies een magazine uitgebracht met als titel 'Heerlijk helder & helemaal juist!' (zie www.vlaanderen.be/publicaties/heerlijk-helder-en-helemaal-juist). Dat magazine is op 7 oktober 2019 voorgesteld tijdens de Heerlijk Helderdag in het Vlaams Parlement. Op dat moment werd bij de Vlaamse overheid ook de tweede verjaardag van de campagne Heerlijk Helder gevierd (zie hoofdstuk 1). In het magazine staan de medewerkers van Team Taaladvies stil bij de twintigste verjaardag van de Taaltelefoon. Wat is er in die twintig jaar tijd veranderd in de taaladvisering? Maar ook: wat is hetzelfde gebleven? Het bevat ook een lijst met de meest geraadpleegde taaladviezen op de website van de Taaltelefoon.
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 15 van 28
3 TAALADVIES.NET EN WOORDENLIJST.ORG SITUERING Sinds 2002 is er een samenwerkingsverband voor de adviesvoorziening Taaladvies.net op Taalunieversum, de portaalsite van de Nederlandse Taalunie. De Taalunie heeft die samenwerking opgezet om het corpus met taaladviezen op Taaladvies.net te verrijken, actueel te houden en gebruiksvriendelijk te ontsluiten. Daarnaast biedt Taaladvies.net interactieve mogelijkheden voor de bezoeker. Als bezoekers in het corpus geen antwoord kunnen vinden, kunnen zij hun vraag via een elektronisch formulier voorleggen aan een taaladviseur. Sinds 1 januari 2013 heeft de Taalunie met het Genootschap Onze Taal in Nederland en Team Taaladvies in Vlaanderen overeenkomsten gesloten voor de samenwerking rond Taaladvies.net. Het Genootschap Onze Taal beantwoordt de taalvragen die vanuit Nederland aan Taaladvies.net worden voorgelegd; Team Taaladvies beantwoordt de vragen uit België. De overeenkomsten die van 2013 tot eind 2017 liepen, werden voor één jaar verlengd. Daarmee liep de dienstverlening voor Taaladvies.net tot eind 2018 in grote lijnen zoals voorheen. Sinds begin 2019 is er nieuwe samenwerkingsovereenkomst van kracht voor de periode 2019-2023. Daarin zijn vier partijen vertegenwoordigd: naast de Nederlandse Taalunie, Team Taaladvies en het Genootschap Onze Taal is nu ook het Instituut voor de Nederlandse Taal (INT) een partner in het samenwerkingsverband voor Taaladvies.net. Het INT is verantwoordelijk voor de hosting en het technische beheer van de website. In het kader van de samenwerking met de Taalunie voert Team Taaladvies de onderstaande activiteiten voor Taaladvies.net uit. o
Het team distribueert de vragen die taalgebruikers via het formulier op Taaladvies.net aan een taaladviseur voorleggen, naar de taaladviesdiensten.
o
Het team beantwoordt de taalvragen die naar de eigen dienst zijn gedistribueerd.
o
Het team selecteert uit de e-mailvragen de vragen die taalgebruikers het vaakst stellen en andere vragen die voor het grote publiek relevant zijn.
o
Als vertegenwoordiger in het Taaladviesoverleg zoekt het team met de andere leden van dat overleg inhoudelijke overeenstemming over de voorstellen voor de adviezen op Taaladvies.net.
o
Het team ondersteunt de bij het team gedetacheerde medewerker organisatorisch en inhoudelijk bij de uitvoering van haar taken. Die omvatten onder meer de redactie van nieuwe adviezen, de publicatie van de adviezen en het onderhoud van de voorziening Taaladvies.net.
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 16 van 28
Om de samenwerking optimaal te laten verlopen, organiseert het Algemeen Secretariaat van de Taalunie geregeld werkvloeroverleg met Team Taaladvies en het Genootschap Onze Taal. Daarin worden de organisatorische en andere praktische aspecten van de samenwerking besproken. In het kader van het nieuwe samenwerkingsverband zullen in 2020, samen met het INT, afspraken gemaakt worden voor de verdere ontwikkeling van Taaladvies.net en voor de samenwerking tussen de beide taaladviesdiensten.
TAALADVIESOVERLEG In de werkzaamheden voor Taaladvies.net speelt het Taaladviesoverleg van de Nederlandse Taalunie een centrale rol. Het Taaladviesoverleg fungeert als platform voor samenwerking, ervaringsuitwisseling en deskundigheidsbevordering van diensten en personen die zich in Nederland en Vlaanderen met taaladvisering bezighouden. Het bestaat uit mensen die werken op terreinen die relevant zijn voor de taaladviespraktijk, zoals taaladviseurs, deskundigen op het terrein van taalnormering en normatieve taalkunde, en tekstadviseurs. Het Taaladviesoverleg heeft tot doel de redacteurs van Taaladvies.net inhoudelijk te ondersteunen en te begeleiden, en met name tot inhoudelijke overeenstemming te komen over de taaladviezen die in het online raadpleegbare corpus worden opgenomen. Het toetst daarvoor de ontwerpadviezen op hun juistheid, volledigheid en bruikbaarheid in de praktijk. Het Taaladviesoverleg was eind 2019 als volgt samengesteld: o
Walter Haeseryn, Radboud Universiteit, Nijmegen (voorzitter)
o o o o o o o o o o
Margreet Onrust, VU Amsterdam (ondervoorzitter) Theo de Boer, Van Dale Uitgevers, Utrecht Gwennie Bosma, SVB, Amsterdam Dirk CaluwĂŠ, Team Taaladvies van de Vlaamse overheid, Brussel Geert Craps, Vlaams Parlement, Brussel Bas Damoiseaux, NOS Gert Dronkers, Dienst Verslag en Redactie Tweede Kamer Ruud Hendrickx, VRT, Brussel Rutger Kiezebrink, Genootschap Onze Taal, Den Haag ChloĂŠ Lybaert, Universiteit Gent.
De volgende personen nemen ook deel aan de vergaderingen van het Taaladviesoverleg: Tamara Mewe (secretaris), Veronique Verreycken (medewerker Taaladvies.net) en Annemieke Hoorntje (waarnemer namens de Taalunie).
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 17 van 28
COMMISSIE SPELLING Met de officiële spelling zoals die in het Groene Boekje is vastgelegd, draagt de Nederlandse Taalunie bij aan de uniformiteit van de spelling in het Nederlandse taalgebied. Het Groene Boekje en het volledige trefwoordenbestand van de Woordenlijst Nederlandse Taal op de website Woordenlijst.org stellen de gebruiker van de Nederlandse taal in staat om trefzeker te spellen. De recentste editie van het Groene Boekje dateert van 12 oktober 2015. Het Groene Boekje en de website Woordenlijst.org zijn in opdracht van de Nederlandse Taalunie en onder verantwoordelijkheid van de Commissie Spelling samengesteld door het Instituut voor de Nederlandse Taal (INT). De Commissie Spelling was eind 2019 als volgt samengesteld: o o o o
Tanneke Schoonheim, hoofdredacteur Algemeen Nederlands Woordenboek, Instituut voor de Nederlandse Taal, Leiden (voorzitter) Dirk Caluwé, coördinator Team Taaladvies, Vlaamse overheid, Brussel Dominiek Sandra, hoogleraar Psycholinguïstiek en Algemene Taalkunde, Universiteit Antwerpen Wouter van Wingerden, taaladviseur.
De volgende personen nemen ook deel aan de vergaderingen van de Commissie Spelling: Katrien Van pellicom (projectleider Spelling, Instituut voor de Nederlandse Taal, Leiden), Veronique Verreycken (medewerker Taaladvies.net) en Annemieke Hoorntje (waarnemer namens de Taalunie). Sinds de lancering van het nieuwe Groene Boekje en de website Woordenlijst.org heeft Team Taaladvies talrijke spellingvragen beantwoord, zoals dat voorheen ook al het geval was. Als taalgebruikers vragen hebben over moeilijke of onduidelijke spellingkwesties, beantwoordt Team Taaladvies die in nauw overleg met de Commissie Spelling en het Instituut voor de Nederlandse Taal. Op basis van de reacties en vragen van taalgebruikers wordt de website Woordenlijst.org systematisch verbeterd en tussendoor ook verder aangevuld met nieuwe sets woorden.
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 18 van 28
RESULTATEN VOOR 2019 De website Taaladvies.net blijft zoals de vorige jaren veel bezoekers trekken. In 2019 was Taaladvies.net goed voor 5,4 miljoen bezoekers en 9,6 miljoen geconsulteerde pagina's. Ook de website Woordenlijst.org, de onlineversie van de Woordenlijst voor de officiĂŤle spelling, is belangrijk voor de taaladvisering. In 2019 was Woordenlijst.org goed voor 1,5 miljoen bezoekers en 5,6 miljoen geconsulteerde pagina's. Ongeveer de helft van het aantal vragen dat via het vraagformulier op Taaladvies.net aan een taaladviseur is voorgelegd, is van Belgische bezoekers afkomstig. De andere helft is voor rekening van Nederlandse vraagstellers. Het grote aantal webbezoekers heeft er niet toe geleid dat het aantal vragen dat via het vraagformulier aan een taaladviseur is voorgelegd, sterk is gestegen. Dat is onder andere te danken aan het steeds groter wordende aanbod van taaladviezen op Taaladvies.net en het gebruik van automatische antwoordsuggesties bij het gebruik van het elektronische formulier in Taaladvies.net. Op die manier kunnen steeds meer mensen via het internet het antwoord vinden op veelgestelde taalvragen en op spellingvragen in het bijzonder, zodat telefonisch of ander persoonlijk contact voor steeds weer dezelfde routinevragen beperkt blijft. Als mensen het antwoord niet zelf kunnen vinden, kunnen de taaladviseurs de vraagstellers ook gemakkelijk doorverwijzen naar Taaladvies.net en Woordenlijst.org. Op die manier kunnen ze hun aandacht sterker richten op de kwesties die meer tijd vergen en op de ontwikkeling en de verbetering van de adviezen op Taaladvies.net en Taaltelefoon.be. Het Taaladviesoverleg en de Commissie Spelling hebben in de loop van 2019 in totaal 15 adviezen goedgekeurd. Hieronder staat een lijst van de teksten die aan het corpus met taaladviezen op Taaladvies.net zijn toegevoegd of die in het corpus zijn gewijzigd. Eind 2019 stonden er in totaal 1782 teksten op Taaladvies.net: 1713 taaladviezen met een vraag-antwoordstructuur en 69 algemene adviesteksten.
Nieuwe adviesteksten 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8.
Refereren naar / aan Kraantjeswater / kraanwater Chauffage / (centrale) verwarming / radiator Spa rood / spa bruis / bruiswater / spuitwater / bruisend water Spa blauw / plat water Mazout / stookolie / huisbrandolie Rijhuis / rijtjeshuis Verwijten (ze worden verweten / hun wordt verweten)
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 19 van 28
Herziene adviesteksten 1. 2. 3. 4.
Ik heb je bericht gezien en een antwoord op je vraag (foute samentrekking) Mits / tenzij Geboortenaam / meisjesnaam / achternaam / naam 100 k / 100k / 100 K / 100K
Herziene algemene tekst 1. Naamvallen (algemeen) 2. Woorden die (niet) in de Woordenlijst of in een woordenboek staan (algemeen) 3. Vorming van voltooide tijden met hebben / zijn (algemeen)
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 20 van 28
4 TEKSTADVIES Team Taaladvies verzorgt naast het externe taaladvies voor de Taaltelefoon en Taaladvies.net ook de dienstverlening voor het interne taaladvies bij de Vlaamse overheid (zie ook hoofdstuk 1). De belangrijkste reguliere opdrachten daarin zijn de taalkundige revisie van de Vlaamse regelgeving, de kwaliteitscontrole van de formulieren van de Vlaamse overheid, en de revisie van gezichtsbepalende teksten van de Vlaamse overheid zoals advertenties, brochures en folders.
VLAAMSE REGELGEVING Het Departement Kanselarij en Bestuur geeft advies over de voorontwerpen van decreet en de ontwerpen van besluit van de Vlaamse Regering en de Vlaamse ministers. Dat advies betreft zowel de leesbaarheid en de taalzuiverheid van de ontwerpen als de juridische consistentie en de toepassing van de aanwijzingen die in de omzendbrief Wetgevingstechniek (VR 2019/4) zijn opgenomen. Het taalkundige en het wetgevingstechnische advies zijn verplicht, behalve voor teksten die meer dan eens in dezelfde vorm terugkeren. Sinds 25 oktober 2019 is er een nieuwe versie van de omzendbrief Wetgevingstechniek van kracht. In die nieuwe omzendbrief zijn een aantal belangrijke wijzigingen doorgevoerd om de Vlaamse regelgeving helderder te maken. De meest ingrijpende wijziging is dat in de aanhef van besluiten niet langer formuleringen staan zoals gelet op en overwegende dat. In de plaats daarvan komen kopjes zoals Rechtsgrond, Vormvereisten en Motivering. De nieuwe omzendbrief bevat ook extra richtlijnen en voorbeelden over helder woordgebruik en heldere zinsbouw. Op die manier is er een extra impuls om regelgevende teksten zo veel mogelijk te laten voldoen aan de principes van Heerlijk Helder. In 2019 heeft Team Taaladvies over 370 regelgevende teksten taalkundig advies verleend. Dat aantal ligt beduidend lager dan het gemiddelde aantal adviezen voor de jaren 2001-2018 (546 adviezen), omdat 2019 een verkiezingsjaar was. Aan het einde en het begin van een regeerperiode van de Vlaamse Regering is er doorgaans minder nieuwe regelgeving.
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 21 van 28
OVERZICHT REGELGEVENDE TEKSTEN MET TAALKUNDIG ADVIES decreten
15
besluiten van de Vlaamse Regering
252
ministeriĂŤle besluiten
99
andere regelgevende teksten
4
370
totaal
FORMULIEREN In 2003 heeft Team Taaladvies de Formulierenleidraad gepubliceerd. Met die handleiding over de redactie van formulieren en de bijbehorende Wordsjabloon kunnen personeelsleden van de Vlaamse overheid overheidsformulieren redigeren en opmaken. De Formulierenleidraad en de Wordsjabloon voor de opmaak van formulieren zijn digitaal beschikbaar (zie https://overheid.vlaanderen.be/formulieren). Sinds 2006 bestaat er een traject voor de verbetering van de communicatieve en taalkundige kwaliteit van de formulieren van de Vlaamse overheid. Sinds 2007 heeft het team diverse organisaties van de Vlaamse overheid ondersteund bij de kwaliteitsverbetering van hun formulieren. Op basis van een centrale toetsing worden verbeterpunten en -voorstellen geformuleerd voor de formulieren waarvoor het kwaliteitslabel wordt gevraagd. Waar nodig wordt die feedback toegelicht in werkvergaderingen met de formuliereigenaars en formulierencoĂśrdinatoren. Het gaat daarbij zowel om formulieren in documentformaat (zoals Word en pdf) als om webtoepassingen waarmee gegevens worden opgevraagd. In 2019 werd in totaal aan 96 formulieren een volledig nieuw kwaliteitslabel toegekend. Bij 274 formulieren die al eerder een kwaliteitslabel hadden verworven, werd de herziene versie van het formulier goedgekeurd, zodat ze hun label konden behouden. ADVIESVRAGEN OVER FORMULIEREN IN 2019 formulieren met nieuw toegekend kwaliteitslabel
96
gewijzigde formulieren met kwaliteitslabel
274
andere behandelde adviesvragen over formulieren
78
448
totaal
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 22 van 28
REVISIE VAN ANDERE TEKSTEN Team Taaladvies geeft ook taalkundig en communicatief advies over allerlei andere teksten van de Vlaamse overheid. In overleg met de communicatiemedewerkers van de organisaties wordt bepaald wat de beste strategie is om de kwaliteit van specifieke teksten of specifieke tekstsoorten te toetsen. Samen met hen kan ook worden bekeken welke extra ondersteuning er nodig is om de communicatie in een bepaalde context of voor een bepaalde tekstsoort of doelgroep te verbeteren, bijvoorbeeld door opleidingen, coaching, lezerspanels, de doorlichting van teksten of de ontwikkeling van tekstsjablonen. Het team kan daarbij advies verlenen om tot goede keuzes te komen. Het is de bedoeling dat de organisaties de expertise voor de toetsing van teksten zelf verder ontwikkelen (zie ook hoofdstuk 1). Bij de tekstrevisie brengen de taaladviseurs in de tekst correcties aan in verband met spelling, tekstconventies, grammatica, stijl en tekststructuur. Als de tekst minder goed van kwaliteit is, herschrijven ze hem helemaal of gedeeltelijk. Bij teksten die communicatief niet aan de boodschap of de doelgroep zijn aangepast, formuleren de taaladviseurs voor de opdrachtgever algemene verbetervoorstellen. Omdat de taaladviseurs niet alle documenten van de Vlaamse overheid kunnen nalezen, geven ze steeds voorrang aan standaarddocumenten zoals brieven en e-mails, en aan de gezichtsbepalende teksten die voor een breed publiek bestemd zijn, zoals advertenties, folders en brochures. Documenten voor intern gebruik bij de Vlaamse overheid, zoals rapporten, nota's en verslagen, krijgen een lagere prioriteit. Hieronder staat een inventaris van alle teksten die Team Taaladvies in 2019 heeft gereviseerd en herschreven. Ze staan gerangschikt per genre.
OVERZICHT PER GENRE voorlichtingsteksten tekst voor nieuwsbrief
41
tekst voor internet, extranet
24
nieuwsbrief
10
persmededeling
8
folder
7
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 23 van 28
affiche, paneel, bord
6
brochure
5
advertentie
1
andere
2
totaal
104
instructieve teksten omzendbrief
6
instructies bij formulieren
1
handleiding, procedure
1
andere
27
totaal
35
correspondentie e-mail
8
standaardbrief
5
totaal
13
rapporterende teksten nota
3
verslag
2
plan
2
andere
1
totaal
8
Bij het aantreden van een nieuwe Vlaamse Regering biedt de Vlaamse administratie een bijdrage aan ter voorbereiding van het nieuwe regeerprogramma voor de komende jaren. Daarmee wil ze een optimale beleidsondersteuning bieden aan de regeringsonderhandelaars en inspiratie geven voor de beleidskeuzes die ze zullen maken. Team Taaladvies was in 2019 betrokken bij de redactie van de bijdrage ter voorbereiding van het regeerakkoord voor de periode 2019-2024 (zie www.vlaanderen.be/publicaties/bijdrage-
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 24 van 28
van-de-vlaamse-administratie-aan-het-regeerakkoord-van-de-vlaamse-regering-20192024). Team Taaladvies heeft ondersteuning geboden bij het ontwerp van de redactionele richtlijnen voor de bijdrage en bij de redactionele feedback aan de tekstschrijvers. Daarbij is in het bijzonder aandacht gegaan naar het gebruik van klare taal volgens de principes van Heerlijk Helder.
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 25 van 28
5 COMMUNICATIE WEBSITES Team Taaladvies geeft informatie over taal- en tekstadvies door middel van twee websites: Heerlijkhelderetaal.be voor de interne dienstverlening (zie hoofdstuk 1 en 4) en Taaltelefoon.be voor de externe dienstverlening (zie hoofdstuk 2). De website van de Taaltelefoon, Taaltelefoon.be, heeft de laatste jaren een fors groeiend succes. In 2019 telde de website 4.400.598 bezoekers en 6.311.597 geraadpleegde pagina's. Ten opzichte van 2018 is dat een groei van respectievelijk 10% en 8,30%. Sinds de lancering van de nieuwe website in november 2014 zijn er permanent acties ondernomen om de website functioneel te verbeteren. In 2019 werd zoals het jaar daarvoor de pagina met spellingtests het vaakst bezocht op de website van de Taaltelefoon. Die pagina bevat meer dan honderd thematisch ingedeelde sets met meerkeuzevragen waarmee bezoekers van de website kunnen testen hoe goed ze kunnen spellen. Vorig jaar werden er bijna 350.000 spellingtests afgelegd.
NIEUWSBRIEVEN Sinds oktober 2006 verstuurt Team Taaladvies elke maandag de digitale nieuwsbrief Taallink. Daarin staat telkens het antwoord op een taalvraag, samen met een signalement van een nieuw of actueel woord. De woorden van de week en de antwoorden op de veelgestelde taalvragen komen daarnaast op de website van de Taaltelefoon en de woorden van de week ook op de Facebook- en Twitterpagina van de Taaltelefoon. Taallink heeft elk jaar een groeiend aantal lezers: eind 2019 had Taallink 13.009 abonnees, wat een groei van 4,5% betekent ten opzichte van eind 2018. Sinds 2014 verzorgt Team Taaladvies de taaladviesrubriek in de digitale nieuwsbrief Taalunie:Bericht van de Nederlandse Taalunie. Daarin moeten de lezers telkens de taalfout uit een zin proberen te halen. Het is een van de meestgelezen rubrieken van de nieuwsbrief. Sinds mei 2018 verstuurt Team Taaladvies elke maand de digitale nieuwsbrief Heerlijk Helder (zie hoofdstuk 1). Eind 2019 had die nieuwsbrief 890 abonnees.
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 26 van 28
6 CONTACTGEGEVENS MEDEWERKERS An Bosmans Dirk CaluwĂŠ (coĂśrdinator) Stefaan Croon Iris De Bock (vanaf 1 september 2019) Karen Deschamps Katleen Maesen Yves Van Wilder (tot 31 augustus 2019) Veronique Verreycken (gedetacheerd door de Nederlandse Taalunie)
CONTACT telefoon
Taaltelefoon: 078 15 20 25 (elke werkdag van 9 tot 12 uur) algemeen nummer (niet voor taalvragen): 02 553 48 76
internet
www.taaltelefoon.be www.taaladvies.net www.heerlijkhelderetaal.be
taaltelefoon@vlaanderen.be taaladvies@vlaanderen.be
adres
Team Taaladvies Departement Kanselarij en Bestuur Herman Teirlinckgebouw Havenlaan 88 bus 20 1000 Brussel
//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 27 van 28
Samenstelling Departement Kanselarij en Bestuur Dirk CaluwĂŠ en Iris De Bock
Uitgave Februari 2020