Issuu

Doe Dan Iets TIPS BIJ DE NABESPREKING EN VERWERKING VAN DE MUZIEKTHEATERVOORSTELLING DOE DAN IETS

MOS

duurzame scholen straffe scholen

mosvlaanderen.be

COLOFON DOE DAN IETS Concept, scenario, teksten, liederen en spel Trimuztache Yves Bondue Steef Coorevits Carlos Decoene films en animaties Spinsel Gijs Bondue Tom Demeestere Lotte Jacobs Inge Verschatse Geluidsopnames, mixage & muziekarrangementen Studio Naami Fernand Bernauw programmering beeld en geluid Siebe Coorevits Technische assistentie decor, licht en geluid Joost Coorevits Foto’s Kurt De Schuytener Verantwoordelijke uitgever Peter Cabus, Secretaris-Generaal Departement Omgeving, Koning Albert II-laan 20, bus 8, 1000 Brussel Depotnummer D/2020/3241/285 Partners

Doe Dan Iets TIPS BIJ DE NABESPREKING EN VERWERKING VAN DE MUZIEKTHEATERVOORSTELLING DOE DAN IETS Dit document is geen lesmap in de eigenlijke zin van het woord. Het is wel een opsomming van verschillende thema’s rond klimaatproblematiek en –uitdagingen die in de voorstelling aan bod komen. Deze thema’s kunnen uitgewerkt worden in de klas in een gesprek, een les of een project. Daarbij verwijzen we hier geregeld naar de MOS-begeleiders die jullie verder kunnen helpen met lesmateriaal rond dit onderwerp, workshops, achtergrond, lezingen, enz.

Voor de kinderen Gemakshalve houden we bij het oplijsten van de thema’s de volgorde van de voorstelling aan. Voor de nabespreking en verwerking in de klas verdient het aanbeveling om eerst de kinderen aan het woord te laten. In oranje cursief geven we enkele vragen die kunnen gesteld worden om het gesprek op gang te brengen: Wat viel op? Welke beelden, teksten, klanken blijven jullie het meest bij? Wat sprak jullie aan? Tijdens deze fase zullen de meeste klimaatthema’s aan bod komen.

Voor de leerkracht Bij sommige onderdelen geven we in groen cursief achtergrondinformatie voor de leerkracht of de begeleider van de nabespreking/verwerking. Het is niet de bedoeling dat dit allemaal aan de kinderen wordt uitgelegd, en al zeker niet in één keer. Ze hoeven ook niet alles te begrijpen. Elke scène van de voorstelling barst van de ideeën. Deze uitleg is veeleer ter verduidelijking voor de geïnteresseerde leerkracht. Deze achtergrond zal de kwaliteit van de nabespreking ten goede komen. Misschien zien kinderen in bepaalde scènes en beelden totaal andere dingen dan de theatermakers bedoelden. Dan kan deze uitleg ook dienen ter verduidelijking. Het is uiteraard niet de bedoeling dat we de kinderen het plezier ontnemen om zelf zoveel mogelijk uit de voorstelling te halen.

Verwijzing naar verdieping, illustratie- en lesmateriaal Uiteraard zullen er ook eventuele zorgen opduiken, angsten, en vragen. En uiteindelijk zullen we ook een aantal mogelijke oplossingen en concrete handelingen moeten benoemen. In dit document gaan we hier niet dieper op in omdat er hierrond voldoende literatuur, beeldmateriaal en lessen zijn. Je regionale MOS-begeleiders kunnen je hierbij verder helpen. Verwijzingen hiernaar vind je in grijs cursief. Aan het einde van deze bundel vind je alle liedteksten uit de voorstelling. Een opname om de liedjes mee te zingen vind je op Youtube, zoekopdracht: Trimuztache. Hierna volgen de verschillende thema’s per scène. We voegden enkele foto’s toe, dat maakt het gemakkelijker om zich de betreffende scène voor de geest te halen. Je leest telkens welk specifiek onderdeel van klimaatproblemen en –uitdagingen daarbij hoort, voorzien van vragen voor je leerlingen als aanzet, wat achtergrond voor jezelf als gespreksleider en verwijzingen naar concreet lesmateriaal.

1. Voor de voorstelling begint zie je een logo • Zag je dit ooit al? • Weet je wat het wil zeggen? Het komt later terug, in een iets lichtjes andere vorm.

foto: Trimuztache

De leerlingen herkennen waarschijnlijk het Next Track-logo vanop YouTube, Spotify…. Next track is Engels voor ‘vlug vooruit naar het volgende nummer’, naar de volgende stap. Je vindt het symbool op een cd-speler, maar het bestaat al sinds de cassettespeler. Door het drukken op de knop spoel je met de Fast-Forwardknop de muziek vlug vooruit. Om vlug naar een volgend nummer te gaan, gebruik je dit symbool. Wat bedoelen we met ‘vlug vooruit’ in het kader van de voorstelling? Als we het hebben over de klimaatproblemen van de laatste jaren, dan weten we dat we geen tijd meer mogen verliezen. Tijd voor actie! Dus vlug vooruit! Als je goed kijkt, bemerk je in de 3 onderdelen van het logo twee op een hoek staande driehoeken en een verticaal staand balkje. Het lijken wel letters: D D I. Dit bracht de theatermakers op het idee voor de titel van de voorstelling: DDI zijn de eerste letters van de drie woorden Doe Dan Iets. Deze titel wordt pas helemaal duidelijk aan het einde van de voorstelling. Het is een duidelijke oproep aan iedereen: blijf niet zitten, schiet in actie en doe iets aan de klimaatuitdagingen.

2. INTRO Het logo barst als het ware uiteen, het explodeert in verschillende onderdelen die eventjes rondzweven en dan een kader vormen. • Wat denk jij dat dit kan betekenen? • Is het een lege doos? De theatermakers noemen het een ‘frame’. Rond dit frame is de hele voorstelling opgebouwd. Op het einde van dit introfilmpje valt het dan ook naar beneden, op het podium zie je hetzelfde soort frame, maar dan in het echt. Het frame is een heel belangrijk object in de voorstelling. Het wordt op alle mogelijke manieren gebruikt, het krijgt ook telkens een andere betekenis of wordt opnieuw gedefinieerd. Bij aanvang is het frame een visuele voorstelling van het Klimaatprobleem. Vele jaren geleden was dat probleem er niet of beter nog, ‘de mens’ was er niet mee bezig. Verder in de voorstelling wordt het frame heel multifunctioneel. • Laat de kinderen zelf zoeken. Het frame werd een… (podium, spreekgestoelte, koelkast, vliegtuig, auto, fiets, bank, boom, fabrieksschouw zaagmachine, boot, de cockpit van een raket…) In de apotheose staat het frame symbool voor wat ieder individu doet om mee te werken aan een betere leefomgeving. Ieder maakt zijn eigen plan, groot of klein, en bouwt zo mee aan een betere en gezondere wereld. In de intro komen er achtereenvolgens drie personen iets doen met het frame. • Kan je beschrijven wat ze doen? • Wie zouden het zijn? • Hoe staan ze tegenover het frame? • Zou je ze een naam kunnen geven? Ze doen allemaal iets totaal anders met het frame, benaderen het anders. Aangezien deze voorstelling over klimaatproblemen gaat, zullen ze wellicht verschillende soorten benadering van dit probleem illustreren. • Weet je welke? • Ken je zulke mensen? • Wat vind je daarvan? Nr. 1 is de speelvogel. Hij gaat op ontdekking en maakt van het frame een huis, een basketring, een vuilnisbak, enz… Hij GEBRUIKT het. Tot hij in conflict komt met het frame (het klimaatprobleem…). Hij sjot ertegen, maar krijgt de bal terug in zijn gezicht. Hij neemt dit niet echt au sérieux, hij wil het weg, maar dat lukt hem niet.

Nr 2 komt speechen. Is hij een diplomaat? Een politicus die zich boven het geheel stelt? Hij verkoopt in elk geval veel bla bla bla… Hij grijpt het klimaatprobleem aan om zelf in de belangstelling te staan. • • • •

Hoe gaat zo iemand om met het probleem? Met het frame? Met mensen die met vragen zitten? Herken je dit?

Nr. 3 is de activist. Iemand die de mensen met de neus op de feiten drukt. Het klimaatprobleem is er en we moeten er iets aan doen! Hij springt ‘op de barricades’.

3. Nummer drie is de activist iemand die de mensen met de neus op de feiten drukt. Het klimaatprobleem is er en we moeten er iets aan doen! Hij springt op de barricades. Achter hem verschijnen betogers. Je herkent beelden van de grote klimaatbetogingen. Gaandeweg veranderen mensen en vlaggen in dit filmpje in een constructie. Ze veranderen in een serre of ‘broeikas’! • • • •

Ken je de functie van een serre? Weet je wat die voorstelt? Wat komt de wereldbol hierin plots doen? Je hoorde tijdens dit filmpje verschillende geluiden, weet je nog welke? (suizende wind, motoren, koeien, een kettingzaag, schapen, mensen, auto’s, vliegtuigen…) Wat is de betekenis hiervan?

Rond de thematiek van het versterkte broeikaseffect zijn er vele animaties en filmpjes. Vraag je MOS-begeleiders met welke je best in klas werkt. Bij elk van deze media zijn er bemerkingen, omdat het versterkte broeikaseffect een heel complexe problematiek is die zich moeilijk laat uitleggen in één filmpje of tekst. uitleggen in één filmpje of tekst. In deze voorstelling bijvoorbeeld zie je ook een soort gas rond de aarde. Broeikasgassen zijn niet zichtbaar. Maar een theater- of filmmaker wil iets laten zien. Zo’n filmpje is dan ook maar één van de mogelijke impressies van dit gegeven. Dat geldt trouwens ook voor de hele theatervoorstelling. De broeikas evolueert tot een… frame. Dat wordt weer zichtbaar op podium.

4. Lokale voeding en verantwoord eten Je zag een restaurantscène met een ober/ kok, een klant en… de voeding. Er komt iemand, helemaal in het groen gekleed, uit het frame gekropen. • Wat zou dit voorstellen? De persoon met de koksmuts helpt je natuurlijk op weg ;-) De klant legt het uit: in dit fragment komt een heel belangrijke oorzaak van veel klimaatellende aan bod, van veel milieuproblemen in het algemeen: transport van voedsel (en andere goederen) uit verre landen, terwijl het evengoed hier kan geproduceerd worden. Aan het einde van deze scène vat een liedje het mooi samen:

IK HOU VAN VERSE GROENTEN Ik hou van verse groenten, van bloemkool en tomaat, van bonen of komkommer, maar wat me tegengaat, dat is dat verre reizen, groente van overzee. Kilometers, kilometers, nee dat valt niet mee! Wij mensen hebben wensen, wij zijn toch zo verwend. Tomaten in de winter uit een ander continent! Vliegtuigen volgepropt, een urenlange vlucht. Als je het mij vraagt, hier is een vuiltje aan de lucht. De lucht zit vol met gassen, waaronder CO2. Op zich is dat niet slecht maar te veel is niet OK! De aarde wordt steeds warmer, ik puf en ik zucht. Als je het mij vraagt: hier is een vuiltje aan de lucht! Ook hier kunnen een sketch en een liedje uiteraard niet de hele problematiek verhelderen. Dit is zelfs stof voor een totaalproject. Informeer je bij de MOSbegeleiders welk aanbod er voorhanden is om rond voeding en transport te werken in het kader van klimaat.

5. MOBILITEIT In deze scène hebben we het over de impact van ons transport op het klimaat en het milieu in het algemeen. Bevraag je kinderen wat zij uit dit stuk theater haalden: • Wat gebeurt er in deze scène allemaal met het frame? • Wat doen de drie personages? • Waar zijn ze? In een stuk pantomime (zoek met je leerlingen op wat dit is) zien we dat het frame een vliegtuig wordt, een auto, een fiets, een zitbankje voor tijdens het wandelen… Informeer bij de MOS-begeleiders welk aanbod er rond transport en mobiliteit voorhanden is.

Ook hier wordt in een lied een concrete aanzet gegeven. Kinderen kunnen wel degelijk zelf bewust omgaan met mobiliteit. Het zogenaamde STOP-principe wordt verduidelijkt:

STOP-LIED We zijn zo graag weg, we zijn zo graag op zwier. Op bezoek bij vrienden of naar zee voor het plezier. We winkelen en gaan naar school, nooit stil altijd op de dool. Maar ik zeg STOP! Want let eens op! Met de S van STAPPEN, dat is nummer één. Dan de T van TRAPPEN, gezond voor iedereen. En wil je echt iets verder weg, kies dan de O: trein, tram of bus, het OPENBAAR VERVOER is zo! De laatste in de rij, als het echt niet anders kan. De P van PERSONENWAGEN, dat is ons stappenplan.

6. HET BOS EN DE BOMEN Veel duidelijker dan in het filmpje kan het niet worden: bomen zijn essentieel voor het klimaat. In deze scène gaat het duidelijk over de grote impact van ontbossing, stervende bomen door droogte, fout gebruik van land (soja, palmolie en vele andere, op (te) grote schaal gecultiveerde gewassen)… De omgekapte bomen worden verzaagd. De stokken worden huizen, flatgebouwen, wolkenkrabbers… de bouwwoede van de mens. Ook hierrond kan een project apart opgezet worden. Informeer je bij de MOS-begeleiders welk aanbod er voorhanden is om rond natuur en bos te werken in het kader van klimaat. Werk in het bijzonder aan de vraag wat kinderen zelf kunnen doen, direct of indirect.

7. DE FABRIEK • • • •

Bij wie zijn deze beelden bijgebleven? Wat onthield je, wat viel er op? De muziek? Wat deden de personages op scène? Wat was de rol van de kinderen die mochten meedoen? • Vielen er kleuren op? Klanken? Geluiden? • Dit was een nogal lange scène, hoe evolueerde dit? • Wat denk je dat dit met het klimaat te maken heeft? Doe Dan iets is geen antikapitalistisch manifest. Het is niet de bedoeling om economie en ‘de fabrieken’ te beschuldigen. Ondernemingen, bedrijven en economie zijn noodzakelijk. Anderzijds staat deze scène wel voor de ongebreidelde groei van economie, de blinde uitbreiding van productie en consumptie, ten bate van geld en met grote gevolgen voor het milieu en ook voor het klimaat. Op deze scène volgt een lied met een duister kantje. We kunnen niet om de grote noodzaak heen. Het refrein roept dan weer op tot actie, later komt dit nog heviger terug. Ga hier op zoek naar wat je zelf kan doen aan dit onderdeel van het probleem: • Hoe kunnen we ons consumptiegedrag klimaatvriendelijker maken? • Recycleer je? • Ken je de tweedehandswinkel? De rommelmarkt? De weggeefkast? De ruilbeurs? Het repaircafé?

DE PLANEET, ONS BESTAAN De fabriek van weleer, die rookt meer en meer. De productie groeit aan, een ware orkaan. Rijkdom en geld, het enige dat telt. De planeet, ons bestaan, verziekt langzaam aan. Refrein: Hei, sta op, er moet iets gebeuren. Klimaat onder druk, daar wringt de schoen. Zing het uit, open ramen en deuren. Kom op straat om er iets aan te doen. Ook hierrond kan een project apart opgezet worden. Informeer je bij de MOS-begeleiders welk aanbod er voorhanden is om rond economie, consumptie en hergebruik te werken in het kader van klimaat.

8. HET IJS SMELT • Wat gebeurt er met het frame? • Wat onthou je van dit beeld? De muziek, de kleur? Het bijhorende filmpje? Een man zit vast. Bevroren in een ijsblok? Of zit hij vast in zijn gewoontes? Hij wil in elk geval loskomen en wordt daarbij geholpen door anderen. Hij ontdooit als het ware om in actie te komen, om het anders aan te pakken. En dat kan hij niet alleen. Het is een poëtisch theaterbeeld dat op vele manieren kan geïnterpreteerd worden. Een heel gekend beeld als het over klimaat gaat, zijn de smeltende ijskappen. De gevolgen daarvan zijn voor vele plekken op aarde bijzonder ernstig. Ook hierrond kan een project apart opgezet worden. Informeer je bij de MOS-begeleiders welk aanbod er voorhanden is om rond de impact hiervan te werken.

9. VLUCHTEN De drie figuren hebben zich teruggetrokken op het kleine stukje land dat nog niet is ondergelopen. Maar nu wordt het wel dringend. Het frame (boot) wordt op het droge getrokken. Als het woord VLUCHTEN valt merken ze de drie koffertjes op. In elke koffer steekt een soort helm (badmuts) en ruimtepak (overall). De drie gaan op hun rug liggen met de benen op het frame. Er klinkt een countdown, ze nemen nog gauw een selfie, ze gaan liggen en er verschijnt een filmpje. • Wat stelt dit voor? • Wat gebeurt er onderweg? • Ken je nog mogelijke scenario’s? In deze scène komt de idee ter sprake: ER IS GEEN PLANEET B. • Wie kent deze uitdrukking? • Wanneer heb je een plan B nodig? We hebben alleen planeet A. Van Aarde. Deze vaststelling dwingt ons om terug te kijken naar alle hiervoor aangehaalde oorzaken van het klimaatprobleem én de bijhorende oplossingen.

10. SLOT We hadden het al over het belang van ‘het frame’. Nadat het door de voorstelling heen allerlei rollen kreeg en op alle mogelijke manieren werd gebruikt, worden er meer frames gemaakt met onderdelen die zich op scène bevinden. Kinderen worden mee uitgenodigd om een frame te bouwen. Op het scherm verschijnen veel frames, dit keer in allerlei kleuren. Ze staan voor de vele mogelijkheden die iedereen als individu heeft om mee te werken aan een betere leefomgeving. Ieder maakt zijn eigen plan, groot of klein, en bouwt zo mee aan een betere en gezondere wereld. • • • • •

Wat zie je nu? Wat gebeurt er met het frame? Wat is het verschil met de beginfilm, zo’n uur geleden? Wat zou het willen zeggen dat er nu veel, heel veel frames komen? En, in tegenstelling tot dat ene zwarte, nu allemaal in verschillende kleuren?

Bij de hierboven beschreven conclusie dat we iets MOETEN doen, komt nog een conclusie: IEDEREEN moet hierin zijn verantwoordelijkheid nemen. Met zijn allen: elk heeft zo’n frame! Iedereen heeft er zelfs verschillende. Iedereen heeft een aantal mogelijkheden om verantwoord om te gaan met materiaal, transport, voedsel, natuur,… ten gunste van het klimaat. Maak met de groep een groot overzicht van wat je allemaal als kind, als enkeling, als persoon kan doen. Je staat versteld van de mogelijkheden. Ook hierin kan je MOS-begeleider je vooruit helpen.

11. HET SLOTLIED Het slotlied roept op tot actie én tegelijk is het een samenvatting van een paar van de meest directe oorzaken van het probleem, en tegelijk de uitdagingen voor ons om het beter te gaan doen. Verlies geen tijd met vechten tegen wie dit ontkent, wees niet bang dat jouw actie te klein zal zijn: ze zal een teken zijn voor de anderen om eraan mee te werken!

DOE DAN IETS Doe iets, doe dan iets. Ook al is dat klein, laat dat voor anderen een teken zijn! Doe iets, doe dan iets. Ga de strijd niet aan met wie het niet wil verstaan! Zing mee met deze beats! Doe dan iets! Kan het met de trein? Laat dan het vliegtuig aan de grond! Geef je fiets weer vleugels, want fietsen is gezond voor mens en dier en aarde, zonder rook en zonder roet. Denk goed na voor je gaat reizen: misschien kan het wel te voet? Zet zelf de eerste stappen en eet vooral lokaal. Eet wat minder vlees of vermijd het helemaal. Maai je gras wat minder, een keer of drie per jaar. Of je kan het vanaf nu gaan knippen met een schaar! Plant weer overal bomen, in plaats van ze te kappen. Ga dit ook vertellen aan wie het niet wil snappen! We moeten samen werken of er gebeurt niets. Ja met iedereen en overal: Doe dan iets! Doe iets, doe dan iets. Ook al is dat klein, laat dat voor anderen een teken zijn! Doe iets, doe dan iets. Ga de strijd niet aan met wie het niet wil verstaan! Zing mee met deze beats! Doe dan iets! Zing mee met deze beats! Doe dan iets!

Helemaal op het einde verschijnt het logo dat je zag bij aanvang van de voorstelling.

• • • •

Weet je intussen wat dit betekent? (of, als het al werd uitgelegd: herinner je je nog wat dit betekent?) Waar dient het voor? Wat betekenen de letters die erbijgekomen zijn? Doe je mee? Ja toch?

DOE DAN IETS!

Hieronder vind je nog eens alle liedjesteksten uit Doe Dan Iets. Een opname om de liederen mee te zingen vind je op Youtube, zoekopdracht: geef de titel van het liedje in, gevolgd door ‘Trimuztache’

VERSE GROENTEN ©Trimuztache, 2019 Ik hou van verse groenten, van bloemkool en tomaat, van bonen of komkommer, maar wat me tegengaat, dat is dat verre reizen, groente van overzee. Kilometers, kilometers, nee dat valt niet mee! Wij mensen hebben wensen, wij zijn toch zo verwend. Tomaten in de winter uit een ander continent! Vliegtuigen volgepropt, een urenlange vlucht. Als je het mij vraagt, hier is een vuiltje aan de lucht. Ik hou van verse groenten, van bloemkool en tomaat, van bonen of komkommer, maar wat me tegengaat, dat is dat verre reizen, groente van overzee. Kilometers, kilometers, nee dat valt niet mee! De lucht zit vol met gassen, waaronder CO2. Op zich is dat niet slecht maar te veel is niet OK! De aarde wordt steeds warmer, ik puf en ik zucht. Als je het mij vraagt: hier is een vuiltje aan de lucht! Ik hou van verse groenten, van bloemkool en tomaat, van bonen of komkommer, maar wat me tegengaat, dat is dat verre reizen, groente van overzee. Kilometers, kilometers, nee dat valt niet mee!

STOP-LIED ©Trimuztache, 2019 We zijn zo graag weg, we zijn zo graag op zwier. Op bezoek bij vrienden of naar zee voor het plezier. We winkelen en gaan naar school, nooit stil altijd op de dool. Maar ik zeg STOP! Want let eens op! Met de S van STAPPEN, dat is nummer 1. Dan de T van TRAPPEN, gezond voor iedereen. En wil je echt iets verder weg, kies dan de O. Trein, tram of bus het OPENBAAR VERVOER is ZO! De laatste in de rij, als het echt niet anders kan. De P van PERSONENWAGEN, dat is ons stappenplan. We zijn zo graag weg, we zijn zo graag op zwier. Op bezoek bij vrienden of naar zee voor het plezier. We winkelen en gaan naar school, nooit stil altijd op de dool. Maar ik zeg STOP! Want let eens op! Met de S van STAPPEN, dat is nummer 1. Dan de T van TRAPPEN, gezond voor iedereen. En wil je echt iets verder weg, kies dan de O. Trein, tram of bus het OPENBAAR VERVOER is ZO! De laatste in de rij, als het echt niet anders kan. De P van PERSONENWAGEN, dat is ons stappenplan.

DE PLANEET ©Trimuztache, 2019 De fabriek van weleer, die rookt meer en meer. De productie groeit aan, een ware orkaan. Rijkdom en geld, het enige dat telt. De planeet, ons bestaan, verziekt langzaam aan. Hei, sta op, er moet iets gebeuren. Klimaat onder druk, daar wringt de schoen. Zing het uit, open ramen en deuren. Kom op straat om er iets aan te doen. Heb je al een plan, ontvouw het dan. Volg het juiste spoor en zet nu maar door. Kijk vooruit, daag anderen uit. De planeet, ons bestaan, en doe er iets aan. Hei, sta op, er moet iets gebeuren. Klimaat onder druk, daar wringt de schoen. Zing het uit, open ramen en deuren. Kom op straat om er iets aan te doen. Te warm en te koud, we krijgen het benauwd. Adem verdampt, alle spieren verkrampt. Gevangen in een blok, de mens in shock. De planeet, ons bestaan, mag nooit vergaan. Hei, sta op, er moet iets gebeuren. Klimaat onder druk, daar wringt de schoen. Zing het uit, open ramen en deuren. Kom op straat om er iets aan te doen.

DOE DAN IETS ©Trimuztache, 2019 Refrein Doe iets, doe dan iets. Ook al is dat klein, laat dat voor anderen een teken zijn! Doe iets, doe dan iets. Ga de strijd niet aan met wie het niet wil verstaan! Zing mee met deze beats! Doe dan iets! Zing mee met deze beats! Doe dan iets! 1. Kan het met de trein? Laat dan het vliegtuig aan de grond! Geef je fiets weer vleugels, want fietsen is gezond voor mens en dier en aarde, zonder rook en zonder roet. Denk goed na voor je gaat reizen: misschien kan het wel te voet? Refrein: Doe iets, doe dan iets… 2. Zet zelf de eerste stappen en eet vooral lokaal. Eet wat minder vlees of vermijd het helemaal. Maai je gras wat minder, een keer of drie per jaar. Of je kan het vanaf nu gaan knippen met een schaar! Refrein: Doe iets, doe dan iets… 3. Plant weer overal bomen, in plaats van ze te kappen. Ga dit ook vertellen aan wie het niet wil snappen! We moeten samen werken of er gebeurt niets. Ja met iedereen en overal: Doe dan iets! Refrein Doe iets, doe dan iets. Ook al is dat klein, laat dat voor anderen een teken zijn! Doe iets, doe dan iets. Ga de strijd niet aan met wie het niet wil verstaan! Zing mee met deze beats! Doe dan iets! Zing mee met deze beats! Doe dan iets! Zing mee met deze beats! Doe dan iets!

MOS Koning Albert II-laan 20 bus 8 1000 Brussel mosvlaanderen.be