ONDERWIJS IN VLAANDEREN VAN KLEUTER- TOT VOLWASSENENONDERWIJS
BELEIDSDOMEIN ONDERWIJS & VORMING
september 2022
onderwijs.vlaanderen.be
Vanuit Onderwijs Vlaanderen willen we je als ouder van een of meerdere kinderen hartelijk welkom heten in Vlaanderen. Omdat de toekomst van je kinderen belangrijk is, willen we hen alle kansen geven. Goed onderwijs maakt daar zeker deel van uit. In Vlaanderen zijn we trots op ons kwaliteitsvol onderwijs. Naar school gaan of studeren is ook een prachtige manier voor jou als ouder en voor je kinderen om nieuwe mensen te leren kennen, onze taal onder de knie te krijgen en volop bij te leren. In deze brochure stellen we je het Vlaamse onderwijs voor: van de prilste kleuterklas over de studerende jonge man of vrouw tot het volwassenenonderwijs. Want levenslang leren is heel waardevol en bovendien een bron van persoonlijk geluk en vooruitgang in het leven.
On
Oo
k
hi
de er vi rw nd ijs je ee .v la n sch an a de t aa re n in n. be form at
ie :
Wist je bijvoorbeeld dat we in het basisonderwijs vrijaf hebben op woensdagnamiddag en dat onze zomervakantie loopt van 1 juli t.e.m. 31 augustus? Of dat je in het volwassenenonderwijs Nederlands kan leren? Of dat ons hoger onderwijs werkt met studiepunten? Dat soort zaken en nog veel meer ontdek je in deze brochure.
INHOUD
1
Recht op onderwijs en leerplicht
2
Vrije keuze tussen de 3 onderwijsnetten
3
De 3 onderwijsniveaus: basis, secundair en hoger onderwijs
p. 5
•
Basis met kleuter en lager onderwijs
•
Secundair onderwijs
•
Hoger onderwijs
p. 7
p. 9
p. 10
p. 12
4
Deeltijds kunstonderwijs
5
Volwassenenonderwijs
6
Schooljaar en academiejaar: data en vakanties
7
Erkenning buitenlandse diploma’s
8
Studiefinanciering
9
Leerlingenbegeleiding en CLB
p. 14 p. 15
p. 18
p. 18 p. 19
10
Ouderraad
11
Kwaliteitsbewaking
12
Taalscreening: taalbad en OKAN
13
Lijst met afkortingen
p. 21 p. 21
p. 23
p. 22
p. 17
p. 8
BRUGGE
GENT
KORTRIJK
6,6 miljoen Vlamingen
ANTWERPEN
BRUSSEL hoofdstad van Vlaanderen, België en Europa
Wij spreken Nederlands
4
LEUVEN
MECHELEN
HASSELT
1
/ RECHT OP ONDERWIJS EN LEERPLICHT
Recht op onderwijs voor elk kind
Leerplicht tussen 5 en 18 jaar
Je kind inschrijven in een school
Geen inschrijvingsgeld
Elk kind heeft recht op onderwijs, dat staat in de Belgische grondwet en in het Internationaal Verdrag van de Rechten van het Kind. Om dat leerrecht te garanderen is er in Vlaanderen leerplicht vanaf 5 jaar. Ouders zijn verplicht hun kinderen te laten leren met het oog op hun ontwikkeling. In de praktijk sturen de meeste ouders in Vlaanderen hun kinderen naar school vanaf de leeftijd van 3 jaar.
Van 5 tot 18 jaar is je kind leerplichtig en dat vanaf de 60 ste dag na inschrijving als inwoner van een Belgische gemeente. Vanaf 16 jaar kan je kind kiezen voor een combinatie van leren en werken (deeltijdse leerplicht). Als ouder moet je er dus voor zorgen dat je leerplichtige kinderen onderwijs volgen in een school of les krijgen via (collectief) huisonderwijs. Over huisonderwijs vind je meer informatie op:
Je mag vrij een school kiezen voor je kind. Je kan daarvoor rechtstreeks bij de school terecht: als er nog beschikbare plaatsen zijn, moet die school je kind inschrijven als dat aan de toelatingsvoorwaarden voldoet. Het is mogelijk dat er in een school meer kandidaten dan beschikbare plaatsen zijn, dan kan de school mogelijk niet elke leerling opnemen.
De Vlaamse overheid financiert alle erkende scholen en betaalt bijvoorbeeld alle lonen van leerkrachten. Door de overheid gefinancierde en gesubsidieerde basis- en secundaire scholen mogen dan ook geen inschrijvingsgeld vragen. Wat nodig is om het onderwijs te kunnen volgen, is in het basisonderwijs gratis. Alleen voor extra materialen en activiteiten kan een basis- of secundaire school een financiële bijdrage vragen aan ouders. Je kan hiernaar informeren bij de inschrijving op school. Meer informatie rond schoolkosten vind je in het schoolregelement.
onderwijs.vlaanderen.be/ nl/ouders/leerplicht/ huisonderwijs-en-deexamencommissie/ huisonderwijs-voorleerplichtige-leerlingen
Je kan ook terecht bij het lokale bestuur van je woonplaats. Je krijgt dan hulp bij je zoektocht naar een school. Die lokale aanpak verschilt van gemeente tot gemeente.
onderwijs.vlaanderen.be/nl/ ouders/kosten-en-schooltoelagen/wat-kost-naarschool-gaan
Of vraag meer uitleg aan een Centrum voor Leerlingenbegeleiding (CLB) (zie punt 9). 5
2
/ VRIJE KEUZE In Vlaanderen kun je vrij een school kiezen voor je kind. Als er plaats is in die school en je kind voldoet aan de toelatingsvoorwaarden, zal deze school je kind inschrijven.
Er zijn 3 instanties in Vlaanderen die onderwijs organiseren: 1
Het GO! onderwijs is georganiseerd in opdracht van de Vlaamse Gemeenschap en is verplicht tot neutraliteit op het vlak van religie, filosofische of ideologische overtuiging.
2
Het OGO of officieel gesubsidieerd onderwijs omvat het onderwijs georganiseerd door gemeenten en provincies. Ook deze scholen huldigen de principes van de neutraliteit.
3
Het VGO of vrij gesubsidieerd onderwijs bestaat voornamelijk uit katholieke scholen. Ze onderwijzen er de katholieke godsdienst. Je hoeft niet katholiek te zijn om er school te lopen. Er zijn ook protestantse en joodse scholen. En scholen die niet aan godsdienst gebonden zijn, zoals de methodescholen freinet, montessori, steiner.
7
3 3
/ DE 3 ONDERWIJSNIVEAUS: / BASIS, SECUNDAIR EN HOGER ONDERWIJS Het Vlaamse onderwijs is ingedeeld in 3 niveaus volgens de leeftijd en capaciteiten van je kind. De leeftijdsgrenzen zijn flexibel. 1
Basisonderwijs Kleuteronderwijs vanaf 2,5 jaar tot 6 jaar Lager onderwijs van 6 jaar tot 12 jaar
2
Secundair onderwijs vanaf 12 jaar tot 18 jaar
3
Hoger onderwijs vanaf ± 18 jaar
1 Basisonderwijs Kleuteronderwijs vanaf 2 jaar en 6 maanden tot 5 à 6 jaar
Lager onderwijs van 6 jaar tot 12 jaar
Buitengewoon basisonderwijs vanaf 2 jaar en 6 maanden tot 12 jaar
Stimuleert de ontwikkeling van kleuters. Er is aandacht voor lichaamsbeweging, muzikale ontwikkeling, beter leren spreken en spelenderwijs kennismaken met techniek, wetenschap en wiskundige principes.
De meeste kinderen starten het lager onderwijs op de leeftijd van 6 jaar. Kinderen leren hier onder meer lezen, schrijven en rekenen. Er is ook aandacht voor lichaamsbeweging, muzische vorming, wetenschappen, techniek, informatie en communicatietechnologie, leren leren, sociale vaardigheden, …
Heeft je kind specifieke zorg nodig door een beperking, dan kun je terecht in het buitengewoon onderwijs, waar gespecialiseerde zorg wordt aangeboden. Opgelet: je hebt hiervoor een verslag nodig van het Centrum voor Leerlingenbegeleiding of CLB (zie 9). In dit verslag staat voor welk type je je kind kan inschrijven. Kinderen die van het CLB een verslag kregen voor het buitengewoon onderwijs kunnen ook in het gewoon onderwijs ingeschreven blijven. Ze volgen er dan een individueel aangepast curriculum dat rekening houdt met hun mogelijkheden. De gewone school krijgt dan ondersteuning vanuit het buitengewoon onderwijs.
Dat kleuters regelmatig naar school komen, vinden we heel belangrijk omdat het de onderwijskansen van de kinderen verhoogt. Op deze leeftijd maakt elke dag op school een positief verschil. De aanwezigheid van je kindje in het kleuteronderwijs is ook gekoppeld aan de schooltoelage (zie 8). Jij en je kind hebben er dus alle voordeel bij.
Er zijn 8 types in het buitengewoon basisonderwijs, aangepast aan de aard van de beperking of stoornis, de opvoedings- en onderwijsbehoeften van een bepaalde groep kinderen.
9
2 Secundair onderwijs Het secundair onderwijs is opgedeeld in 3 graden: de 1ste, 2de en 3de graad. Elke graad loopt over 2 schooljaren. De 1 ste graad is oriënterend. Leerlingen kunnen ontdekken waar hun interesses en talenten liggen. Vanaf de 2 de graad maken leerlingen een keuze voor een studierichting. De studierichtingen worden ingedeeld volgens studiedomeinen, finaliteiten en onderwijsvormen: - Studierichtingen met doorstroomfinaliteit zijn abstract-theoretisch en bereiden voor op het hoger onderwijs. Ze zijn ingedeeld in domeinoverschrijdende studierichtingen (onderwijsvorm aso) en domeingebonden studierichtingen (onderwijsvormen kso en tso). - Studierichtingen met een dubbele finaliteit (doorstroom en arbeidsmarktgericht) zijn theoretisch en praktijkgericht en bereiden je voor op professionele bacheloropleidingen, graduaatsopleidingen of een hbo5-opleiding verpleegkunde en op de arbeidsmarkt. Je vindt ze in de onderwijsvormen kso en tso. 10
- Studierichtingen met een arbeidsmarktfinaliteit zijn praktijkgericht en bereiden je voor op graduaatsopleidingen of een hbo5-opleiding verpleegkunde en op de arbeidsmarkt. Ze behoren tot het bso, dbso en buso OV3.
•
Kso of kunstonderwijs koppelt een ruime algemene vorming aan kunstvakken en kunstprojecten. Na het kso is het mogelijk om een beroep uit te oefenen of hoger onderwijs te volgen.
In de 3 de graad gaat de modernisering van start vanaf het schooljaar 20232024 in het 5de jaar en vanaf het schooljaar 2024-2025 in het 6de jaar.
•
Tso of technisch secundair onderwijs biedt een mix van algemene en technisch-theoretische vakken en praktijklessen. Na het tso is het mogelijk om een beroep uit te oefenen of hoger onderwijs te volgen. Bij de opleiding horen ook praktijklessen.
Tot dan zijn de studierichtingen in de 3de graad ingericht volgens de 4 onderwijsvormen: •
Aso of algemeen secundair onderwijs legt de nadruk op een ruime theoretische vormingen biedt een stevige basis om later hoger onderwijs te volgen.
•
Bso of beroepssecundair onderwijs is een praktijkgerichte onderwijsvorm waarin je algemene vorming combineert met het aanleren van een specifiek beroep. Na het bso kunnen leerlingen die dat willen dus meteen een beroep uitoefenen.
‘Leren en werken’ en duaal leren Vanaf 15 of 16 jaar kan je leren op school combineren met leren op een werkplek. De leerling kan daarvoor kiezen uit duale opleidingen, of opleidingen in het stelsel voor leren en werken.
Buitengewoon secundair onderwijs Jongeren die door een beperking aangepast onderwijs en specifieke begeleiding nodig hebben kunnen terecht in het buitengewoon secundair onderwijs (buso). Het buitengewoon secundair onderwijs is opgedeeld in types en opleidingsvormen. Voor elke toelating tot het buitengewoon onderwijs is een verslag van het Centrum voor Leerlingenbegeleiding (CLB) nodig. Jongeren die van het CLB een verslag kregen voor het buitengewoon onderwijs kunnen ook in het gewoon onderwijs ingeschreven blijven. Ze volgen er dan een individueel aangepast curriculum dat rekening houdt met hun mogelijkheden.
3 Hoger onderwijs Er is inschrijvingsgeld te betalen. In vergelijking met andere Europese landen is dat relatief goedkoop omdat de Vlaamse overheid hier fors in investeert. Het inschrijvingsgeld hangt af van het aantal studiepunten waarvoor je je inschrijft . Gezinnen met een beperkt inkomen kunnen een studietoelage bekomen (zie 8. Studiefinanciering). Deze hogeronderwijsopleidingen kan je volgen in Vlaanderen: •
graduaatsopleidingen
hogeschool
•
bacheloropleidingen - professioneel gerichte bacheloropleidingen
hogeschool
2 jaar - 90 tot 120 studiepunten 3 jaar - 180 studiepunten
- academisch gerichte bacheloropleidingen
universiteit
•
bachelor-na-bacheloropleidingen of banaba’s
hogeschool
•
masteropleidingen
universiteit
•
master-na-masteropleidingen of manama’s
universiteit
•
postgraduaten en na- en bijscholingen
hogeschool of universiteit
•
de voorbereiding van het doctoraatsproefschrift
universiteit
Het hoger beroepsonderwijs bestaat uit graduaatsopleidingen, die beroepsgericht zijn. De hogescholen richten ze in. In het hoger professioneel onderwijs bieden de hogescholen de professioneel gerichte bacheloropleidingen aan. De universiteiten bieden de academisch gerichte bachelor- en masteropleidingen aan.
12
Hogescholen kunnen als een School of Arts ook academisch gerichte bachelor- en masteropleidingen aanbieden in de studiegebieden audiovisuele en beeldende kunst, en muziek en podiumkunsten. De Hogere Zeevaartschool kan academisch gerichte bachelor- en masteropleidingen aanbieden in het studiegebied nautische wetenschappen.
Leerkrediet en studiepunten Om studenten en onderwijsinstellingen verantwoord te leren omgaan met hun studiekeuze en -succes is het systeem van het leerkrediet ingevoerd. Elke student start aan een Vlaamse hogeschool of universiteit met een leerkrediet van 140 studiepunten. Schrijft de student zich in voor een initiële bachelor- of masteropleiding, dan gaan er studiepunten af voor de ingeschreven opleidingsonderdelen. Slaagt de student in zijn opleidingsonderdeel, dan krijgt hij of zij de studiepunten voor dat opleidingsonderdeel terug. Wie niet slaagt, verliest
studiepunten. Komt het leerkrediet van de student op of onder nul, dan is inschrijven enkel nog mogelijk met de toestemming van de instelling en kan de instelling het inschrijvingsgeld verhogen. We werken met ECTS-studiepunten of European Credit Transfer System. Dat is het Europese systeem voor de overdracht en de accumulatie van studiepunten en is ook een belangrijk instrument bij de opbouw van 1 Europese onderwijsruimte.
4
/ DEELTIJDS KUNSTONDERWIJS Wil je kind piano leren spelen, beeldhouwen of droomt het van theater? Dan kan je kind vanaf 6 jaar naar het deeltijds kunstonderwijs, waar het na school, bijvoorbeeld op woensdagnamiddag of zaterdag les kan volgen. Dat is volledig vrijwillig.
Het dko heeft 4 domeinen:
Het deeltijds kunstonderwijs is er ook voor jongeren en volwassenen. Je kan er kiezen uit een rijke waaier aan opleidingen en muziekinstrumenten.
Elk domein bestaat uit 4 graden die een bepaald competentieniveau aangeven. Elk van de graden bevat verschillende leerjaren.
 data-onderwijs.vlaanderen.be/onderwijsaanbod/dko
• • • •
beeldende en audiovisuele kunsten muziek woordkunst-drama dans.
5
/ VOLWASSENENONDERWIJS Het volwassenenonderwijs staat los van de initiële onderwijsloopbaan. Cursisten kunnen er een erkend diploma van secundair onderwijs of certificaat behalen. Volwassenen van minimaal 18 jaar - afhankelijk van de opleiding die ze willen volgen - en ook jongeren die aan de voltijdse leerplicht voldaan hebben, mogen zich inschrijven. Hiervoor toon je het wettige verblijf in België aan. Dat kan al met je attest tijdelijke bescherming.
Hier zijn 2 onderwijsniveaus 1 Centra voor basiseducatie of CBE De centra voor basiseducatie of CBE ’s, ook bekend als Ligo, zijn specifiek gericht op kortgeschoolde laaggeletterde volwassenen en anderstaligen. Je leert er Nederlands via cursussen Nederlands tweede taal (NT2). Wat je verder ook kan leren bij Ligo, hangt af van wat jij nodig hebt. Een paar voorbeelden: • • • • • •
het schoolrapport lezen van je kind formulieren invullen voor je werk beter leren rekenen voor een opleiding een sollicitatiebrief schrijven, veiligheidsfiches lezen op het werk brieven van kinderopvang begrijpen, het online leerplatform van je kind gebruiken, schoolfacturen ontcijferen online bankieren, je budget beheren.
2 Centra voor volwassenenonderwijs CVO De centra voor volwassenenonderwijs of CVO bieden secundair volwassenenonderwijs aan. Je leert er Nederlands via cursussen Nederlands tweede taal (NT2). Je kan er je diploma van secundair onderwijs behalen (tweedekansonderwijs). Je volgt ofwel algemene vorming (algemeen secundair onderwijs, aso) ofwel aanvullende algemene vorming in combinatie met een beroepsopleiding. Je kan er ook een breed gamma aan opleidingen volgen om een beroep uit te oefenen, verder te studeren of voor je persoonlijke ontwikkeling: • • •
Ga naar een centrum voor basiseducatie Ligo. Zij helpen je graag verder: ligo.be
informatie- en communicatietechnologie (ICT) talen horeca, nijverheidstechnisch, personenzorg, administratie, verkoop en toerisme, grafische communicatie en media, mode, naaien en koken, …
15
5
/ VOLWASSENENONDERWIJS (vervolg)
De leerstof is onderverdeeld in modules Het centrum kan de module over enkele weken, maanden of het schooljaar spreiden. De modules kunnen verlopen in de klas, online, via werkplekleren of gecombineerd. De modules kunnen overdag, ’s avonds of in het weekend plaatsvinden. Ga naar een centrum voor volwassenenonderwijs. Zij helpen je graag verder: onderwijs.vlaanderen.be/nl/cursisten Voor lessen NT2 ga je eerst langs bij het Agentschap Integratie en Inburgering. Maak een afspraak via: integratie-inburgering.be/nederlands-leren. Zij gaan op zoek naar de gepaste cursus NT2 voor jou. Wat kost dit? Val je op het moment van inschrijving onder het statuut van tijdelijke bescherming? Dan heb je recht op volledige vrijstelling van het inschrijvingsgeld voor alle opleidingen in het volwassenenonderwijs.
6
/ HET SCHOOL- EN ACADEMIEJAAR: DATA EN VAKANTIES Schooljaar van 1 september tot en met 30 juni van 1 september tot 30 juni het academiejaar start tussen 1 september en 1 oktober van 1 september tot en met 31 augustus
Basis en secundair onderwijs Deeltijds kunstonderwijs Hoger onderwijs Volwassenenonderwijs
Er is meestal school op maandag, dinsdag, woensdag, donderdag en vrijdag. Woensdagnamiddag is er vrijaf. In een systeem waarbij je leren op school combineert met leren op de werkplek, breng je meestal 2 volle dagen op de school door. Op een schooldag beginnen de lessen ten vroegste om 8 uur. Ze eindigen ten vroegste om 15 uur en uiterlijk om 17 uur. Er is altijd een middagpauze van minimaal 1 uur in het basisonderwijs en minimaal 50 minuten in het secundair onderwijs. Kleinere pauzes in de loop van de dag kiest de school zelf. In het basisonderwijs staat de school in voor opvang en toezicht tijdens de periode van de normale aanwezigheid van de leerlingen plus 15 minuten voor de 1ste les tot 15 minuten na de laatste les. Vele scholen zorgen voor extra opvang, al zijn ze daartoe niet verplicht. Voor deze vrijwillige opvang kan de school een financiële bijdrage vragen aan de ouders.
VAKANTIES
FEESTDAGEN
Herfstvakantie Kerstvakantie Krokusvakantie Paasvakantie Zomervakantie
11 november 1 mei 18-19 mei 2023 29 mei 2022
1 week 2 weken 1 week 2 weken 8 weken
waarin 1 november valt waarin 25 december valt start de 7 de maandag voor Pasen start de 1 ste maandag van april van 1 juli t.e.m. 31 augustus
Wapenstilstand Dag van de Arbeid Hemelvaart Pinkstermaandag
17
Deze dag verschilt elk jaar Deze dag verschilt elk jaar
7
/ ERKENNING BUITENLANDSE DIPLOMA’S Heb je een diploma? Dan kan je een erkenningsaanvraag indienen bij NARIC-Vlaanderen. Dat is nodig voor een job bij de overheid en voor gereglementeerde beroepen, zoals
8
arts of verpleegkundige. Ook als je werkgever dat vraagt, is zo’n erkenning nodig. Meer info op: naricvlaanderen.be
/ STUDIEFINANCIERING Kleuter, lager en secundair onderwijs: Groeipakket
Studietoelage voor het hoger onderwijs
Elk kind dat in Vlaanderen woont, heeft recht op een Groeipakket. Het Groeipakket bestaat uit verschillende financiële tegemoetkomingen, zoals de kleutertoeslag voor kinderen van 3 en 4 jaar die naar de kleuterschool gaan en daar voldoende aanwezig zijn. De schooltoeslag is er voor kinderen in het kleuterlager, en secundair onderwijs met ouders met een laag inkomen. Deze toelagen krijg je automatisch, je hoeft hiervoor als ouder zelf niets te doen. Hier lees je er meer over: groeipakket.be
Om studenten in het hoger onderwijs en hun gezin financieel te ondersteunen is een studietoelage mogelijk. Het belangrijkste criterium om een toelage te bekomen is de hoogte van het inkomen en de gezinssituatie. Verder zijn er onder andere pedagogische en nationaliteitsvoorwaarden. Als je in aanmerking komt voor een studietoelage, betaal je ook verminderd inschrijvingsgeld in het hoger onderwijs.
18
Studenten kunnen een aanvraag indienen via het digitaal loket: studietoelagen.be
9
/ LEERLINGENBEGELEIDING EN CLB Leerlingenbegeleiding op school
Bij het CLB
De school voorziet een brede basiszorg voor alle leerlingen en extra zorg voor leerlingen die het nodig hebben.
Stel je je vraag liever niet aan iemand van het schoolteam of zoek je extra begeleiding, dan kan je als leerling bij het CLB terecht voor advies en begeleiding. Het CLB is het Centrum voor Leerlingenbegeleiding. Elke school werkt samen met een CLB, maar het CLB werkt onafhankelijk van de school.
Je kan als leerling terecht bij je leraar of zorgcoördinator/ leerlingenbegeleider met vragen of problemen over: •
je onderwijsloopbaan: studie- en beroepskeuze
•
leren en studeren: leer-, lees-, schrijf- of rekenmoeilijkheden, ontwikkelingsproblemen, studiemotivatie, hoogbegaafdheid …
•
psychisch en sociaal functioneren: emotionele problemen door faalangst, depressie, pesten, mishandeling …
•
preventieve gezondheidszorg: groeistoornissen, overgewicht, druggebruik …
Het CLB biedt begeleiding en ondersteuning aan leerlingen tijdens hun schoolloopbaan. Op het CLB zijn verschillende medewerkers aan de slag: psychologen, pedagogen, artsen, maatschappelijk werkers, verpleegkundigen en andere medewerkers.
Je vindt alle informatie over het beleid op leerlingenbegeleiding in het schoolreglement. Ouders en leerlingen worden betrokken bij het opstellen van dit beleid. Je verklaart je akkoord met dit beleid door het schoolreglement te ondertekenen.
19
9
/ LEERLINGENBEGELEIDING EN CLB
(vervolg)
Je kan bij het CLB terecht met vragen over: •
ondersteuning of zorg op school
•
de schoolloopbaan: studiekeuze, talenten en interesses, spijbelen en leerplicht, de overstap van lager naar secundair onderwijs, leren en werken
•
gezondheid: opgroeien en ontwikkelen, vaccinaties, mentale gezondheid, puberteit, horen en zien, eetproblemen, verslaving, relaties en seksualiteit
•
als het moeilijk loopt op school: het lezen of schrijven gaat niet zo vlot, het leren gaat moeilijk of net te gemakkelijk, taal vormt een probleem, concentratie, aandacht en studiemethode zijn voor jou een uitdaging
•
problemen thuis, pesten, de scheiding van ouders, …
Het CLB helpt ook bij de keuzes in de onderwijsloopbaan. Samen met de school organiseert het CLB informatiemomenten over de structuur van het onderwijs en het volledige onderwijsaanbod. Daarnaast is er een systematisch contactmoment voor je kind bij het CLB. Naast het wegen en meten, het onderzoeken van onder andere gehoor en zicht, gaat er ook aandacht naar de gezinssituatie, leefgewoonten en welbevinden. Het CLB geeft op regelmatige tijdstippen ook gratis vaccinaties of inentingen (indien je akkoord gaat).
20
CLB-medewerkers hebben beroepsgeheim. Ze mogen zonder jouw toestemming niet zomaar informatie delen met anderen. Enkel met jouw toestemming kan het centrum informatie delen met de school of schoolexterne partners. Het CLB werkt altijd gratis. Hoe het CLB contacteren? •
Je kan de contactgegevens van jouw CLB terugvinden in het schoolreglement of aan je school opvragen. Daarnaast vind je de informatie terug via de website van Onderwijskiezer: onderwijskiezer.be
•
Je kan gratis en anoniem chatten met het CLB.. Meer informatie over de openingsuren vind je via: clbchat.be
10
/ OUDERRAAD Sommige ouders sluiten aan bij de oudervereniging of zetelen in de ouderraad van de school. Het is de ideale plek om andere ouders te ontmoeten en je samen met andere ouders in te zetten voor de school van je kind. Je kan samen acties bedenken en opzetten (bv. rond gezondheid,
11
lezen, …), of advies uitbrengen aan de schoolraad, bv. over het beleid of de aanpak van de school Aansluiten bij een oudervereniging of ouderraad is gratis. Je kan hiervoor de directeur of ouders van de school aanspreken.
/ KWALITEIT VAN HET ONDERWIJS De overheid bepaalt minimumdoelen om de kwaliteit van het onderwijs in Vlaanderen te bewaken. Deze onderwijsdoelen zijn voor alle scholen gelijk en bepalen het minimum aan kennis, inzicht, vaardigheden en attitudes voor een bepaalde leerlingengroep. Scholen mogen boven op deze minimumdoelen zelf nog extra leerdoelen ambiëren. Sinds september 2019 worden nieuwe onderwijsdoelen ingevoerd in het secundair onderwijs. De onderwijsinspectie waakt over de kwaliteit van het Vlaamse onderwijs.
In het hoger onderwijs mogen onderwijsinstellingen de graden bachelor, master en gegradueerde enkel uitreiken als de opleiding geaccrediteerd is. Dit keurmerk geeft aan dat de opleiding aan bepaalde maatstaven voldoet.
21
12
/ TAALSCREENING, TAALBAD EN OKAN Je kind heeft recht op ondersteuning om Nederlands te leren en zich te integreren in de klas. De school kiest zelf hoe ze dat organiseert: je kind komt terecht in een bestaande klasgroep of in een aparte groep met anderstalige nieuwkomers. Ook een combinatie van die 2 is mogelijk. Onthaalonderwijs voor anderstalige nieuwkomers: OKAN In het voltijds secundair onderwijs bieden sommige scholen het onthaaljaar voor anderstalige nieuwkomers aan. Daar kunnen anderstalige kinderen die recent in België zijn aangekomen terecht voor een aanbod dat zeer sterk gericht is op het verwerven van het Nederlands en op integratie en inburgering. Na dat onthaaljaar kan een leerling dan starten in de studierichting en onderwijsvorm die het best aansluit bij zijn interesses en capaciteiten. Hij of zij kan daarbij rekenen op ondersteuning, begeleiding en opvolging door een vervolgschoolcoach. Ook in het deeltijds beroepssecundair onderwijs kunnen anderstalige nieuwkomers voor onthaalonderwijs terecht, ze volgen dan een opleiding en krijgen extra taalondersteuning.
22
13
/ LIJST MET AFKORTINGEN - ALFABETISCH Aso
algemeen secundair onderwijs
Banaba
bachelor-na-bachelor
Bso
beroepssecundair onderwijs
CBE
centrum voor basiseducatie
CLB
centrum voor leerlingenbegeleiding
CVO
centrum voor volwassenenonderwijs
Dko
deeltijds kunstonderwijs
ECTS
European Credit Transfer System
GO!
gemeenschapsonderwijs
Kso
kunstonderwijs
Manama
master-na-master
NT2
Nederlands tweede taal
OGO
officieel gesubsidieerd onderwijs
OKAN
onthaalonderwijs voor anderstalige nieuwkomers
PBD
pedagogische begeleidingsdienst
Tso
technisch secundair onderwijs
VGO
vrij gesubsidieerd onderwijs
23
Heb je vragen ? Stel ze gerust aan de schooldirecteur of praat met iemand van het CLB. We wensen jou en je kind(eren) het allerbeste met hun schoolloopbaan in Vlaanderen.