Provinciaal Prioritaire Soorten in de provincie Oost-Vlaanderen Versie 2021 Dirk Maes, Geert De Knijf, Koen Devos, Jan Gouwy, Ralf Gyselings, Jo Packet, Jeroen Speybroeck, Kristijn R. R. Swinnen, Arno Thomaes, Koen Van Den Berge, Wouter Van Landuyt, Gerlinde Van Thuyne & Glenn Vermeersch
Auteurs: Dirk Maes , Geert De Knijf , Koen Devos , Jan Gouwy , Ralf Gyselings , Jo Packet , Jeroen Speybroeck , Arno Thomaes , Koen Van Den Berge , Wouter Van Landuyt , Gerlinde Van Thuyne , Glenn Vermeersch Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek Kristijn R. R. Swinnen Natuurpunt Studie Reviewers: Filiep T’jollyn (INBO), Mark Alderweireldt (provincie Oost-Vlaanderen) Het INBO is het onafhankelijk onderzoeksinstituut van de Vlaamse overheid dat via toegepast wetenschappelijk onderzoek, data- en kennisontsluiting het biodiversiteitsbeleid en -beheer onderbouwt en evalueert. Vestiging: Herman Teirlinckgebouw INBO Brussel Havenlaan 88 bus 73, 1000 Brussel vlaanderen.be/inbo e-mail: dirk.maes@inbo.be Wijze van citeren: Maes D, De Knijf G, Devos K, Gouwy J, Gyselings R, Packet J, Speybroeck J, Swinnen KRR, Thomaes A, Van Den Berge K, Van Landuyt W, Van Thuyne G & Vermeersch G (2021). Provinciaal Prioritaire Soorten in de provincie Oost-Vlaanderen. Versie 2021. Rapporten van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek 2021 (53). Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek, Brussel. DOI: doi.org/10.21436/inbor.54728844 D/2022/3241/037 Rapporten van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek 2021 (53) ISSN: 1782-9054 Verantwoordelijke uitgever: Maurice Hoffmann Foto cover: Baardmannetje (foto Rollin Verlinde / Vilda) Dit onderzoek werd uitgevoerd in opdracht van: Interprovinciaal Kenniscentrum (IPKC) Provincie Oost-Vlaanderen
Dit werk valt onder een Creative Commons Naamsvermelding‐GelijkDelen 4.0 Internationaal‐licentie.
PROVINCIAAL PRIORITAIRE SOORTEN IN DE PROVINCIE OOST-VLAANDEREN Versie 2021 Dirk Maes, Geert De Knijf, Koen Devos, Jan Gouwy, Ralf Gyselings, Jo Packet, Jeroen Speybroeck, Kristijn R. R. Swinnen, Arno Thomaes, Koen Van Den Berge, Wouter Van Landuyt, Gerlinde Van Thuyne & Glenn Vermeersch
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www. vlaanderen.be/inbo
Dankwoord Zonder de hulp van duizenden vrijwilligers die verspreidingsgegevens verzamelen over verschillende taxonomische groepen is dit soort analyses niet mogelijk. We willen ze dan ook van harte bedanken voor hun voortdurende inzet om de verspreiding van soorten in kaart te brengen. Natuurpunt Studie beheert het dataportaal waarnemingen.be en leverde ons de gegevens aan van verschillende taxonomische groepen (amfibieën en reptielen, broedvogels, zoogdieren, dagvlinders, libellen en sprinkhanen en krekels), waarvoor veel dank.
Voorwoord In 2013 werden provinciaal prioritaire soorten aangeduid voor de provincie Oost-Vlaanderen (Adriaens et al. 2013). Aangezien er ondertussen heel wat bijkomende kennis werd vergaard over de verspreiding van soorten en diezelfde verspreiding ondertussen nogal wat veranderingen heeft ondergaan, werd het tijd voor het opstellen van een geactualiseerde lijst van soorten die voor het provinciale natuurbehoud en -beheer belangrijk zijn.
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 2 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
Samenvatting In dit rapport geven we voor negen taxonomische groepen (vaatplanten, amfibieën en reptielen, vissen, broedvogels, overwinterende watervogels, zoogdieren, dagvlinders, libellen en sprinkhanen en krekels) een geactualiseerde lijst van soorten die belangrijk zijn voor het provinciale natuurbehoud, -beheer en/of -beleid in Oost-Vlaanderen. De gegevensbronnen en de methodiek worden beschreven in een apart rapport (Maes et al. 2021). Naast de lijst met soorten geven we ook een heat map met daarop de locaties met de hoogste natuurbehoudswaarde in de provincie gebaseerd op de provinciaal prioritaire soorten.
English abstract In this report, we provide an updated list of species in nine taxonomic groups that are important for provincial nature conservation, management and policy making (higher plants, amphibians and reptiles, fish, breeding birds, wintering waterfowl, mammals, butterflies, dragonflies and grasshoppers and crickets) in East-Flanders. The data sources and methodology are described in a separate report (Maes et al. 2021). In addition to the list of species, we also provide a heat map showing the locations with the highest conservation value in the province based on the Provincial Priority Species.
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 3 van 55
Inhoudstafel Dankwoord .................................................................................................................................... 2 Voorwoord .................................................................................................................................... 2 Samenvatting ................................................................................................................................ 3 English abstract ............................................................................................................................. 3 1 Inleiding .................................................................................................................................... 7 2 Materiaal en Methode ............................................................................................................. 8 2.1 Vorige lijst van provinciaal prioritaire soorten ................................................................. 8 2.2 Aanduiden van provinciaal prioritaire soorten .............................................................. 10 3 Resultaten .............................................................................................................................. 12 3.1 Vaatplanten .................................................................................................................... 12 3.1.1
Provinciaal prioritaire soorten ............................................................................. 12
3.1.2
Provinciaal belangrijke habitattypische soorten.................................................. 12
3.1.3
Heat map .............................................................................................................. 15
3.1.4
Vergelijking met de vorige lijst ............................................................................. 16
3.1.5
Niet opgenomen soorten ..................................................................................... 16
3.2 Amfibieën en reptielen................................................................................................... 17 3.2.1
Provinciaal prioritaire soorten ............................................................................. 17
3.2.2
Heat map .............................................................................................................. 18
3.2.3
Vergelijking met de vorige lijst ............................................................................. 18
3.2.4
Niet opgenomen soorten ..................................................................................... 19
3.3 Vissen ............................................................................................................................. 20 3.3.1
Provinciaal prioritaire soorten ............................................................................. 20
3.3.2
Provinciaal belangrijke habitattypische soorten.................................................. 20
3.3.3
Heat map .............................................................................................................. 21
3.3.4
Vergelijking met de vorige lijst ............................................................................. 21
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 4 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
3.4 Broedvogels .................................................................................................................... 22 3.4.1
Provinciaal prioritaire soorten ............................................................................. 22
3.4.2
Provinciaal belangrijke habitattypische soorten.................................................. 23
3.4.3
Heat map .............................................................................................................. 24
3.4.4
Vergelijking met de vorige lijst ............................................................................. 24
3.4.5
Niet opgenomen soorten ..................................................................................... 25
3.5 Overwinterende watervogels ......................................................................................... 26 3.5.1
Provinciaal prioritaire soorten ............................................................................. 26
3.5.2
Heat map .............................................................................................................. 27
3.5.3
Vergelijking met de vorige lijst ............................................................................. 27
3.5.4
Niet opgenomen soorten ..................................................................................... 28
3.6 Zoogdieren ..................................................................................................................... 29 3.6.1
Provinciaal prioritaire soorten ............................................................................. 29
3.6.2
Provinciaal belangrijke habitattypische soorten.................................................. 29
3.6.3
Heat map .............................................................................................................. 30
3.6.4
Vergelijking met de vorige lijst ............................................................................. 30
3.6.5
Niet opgenomen soorten ..................................................................................... 31
3.7 Dagvlinders ..................................................................................................................... 32 3.7.1
Provinciaal prioritaire soorten ............................................................................. 32
3.7.2
Provinciaal belangrijke habitattypische soorten.................................................. 32
3.7.3
Heat map .............................................................................................................. 33
3.7.4
Vergelijking met de vorige lijst ............................................................................. 33
3.8 Libellen ........................................................................................................................... 34 3.8.1
Provinciaal prioritaire soorten ............................................................................. 34
3.8.2
Provinciaal belangrijke habitattypische soorten.................................................. 34
3.8.3
Heat map .............................................................................................................. 35
3.8.4
Vergelijking met de vorige lijst ............................................................................. 35
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 5 van 55
3.8.5
Niet opgenomen soorten ..................................................................................... 36
3.9 Sprinkhanen en krekels .................................................................................................. 37 3.9.1
Provinciaal prioritaire soorten ............................................................................. 37
3.9.2
Provinciaal belangrijke habitattypische soorten.................................................. 37
3.9.3
Heat map .............................................................................................................. 38
3.9.4
Vergelijking met de vorige lijst ............................................................................. 38
3.10 Overige aanwezige soorten van Europees of Vlaams natuurbehoudsbelang................ 39 3.11 Overzicht ........................................................................................................................ 40 3.11.1
Soorten ................................................................................................................. 40
3.11.2
Heat map .............................................................................................................. 41
3.11.3
Vergelijking met de vorige lijst ............................................................................. 41
3.11.4
Provinciaal belangrijke biotopen ......................................................................... 42
4 Referenties ............................................................................................................................. 43 Lijst van figuren ........................................................................................................................... 44 Lijst van tabellen ......................................................................................................................... 45 5 Bijlagen ................................................................................................................................... 49 5.1 Vaatplanten .................................................................................................................... 49 5.2 Amfibieën en reptielen................................................................................................... 51 5.3 Vissen ............................................................................................................................. 52 5.4 Broedvogels .................................................................................................................... 53 5.5 Zoogdieren ..................................................................................................................... 54 5.6 Dagvlinders ..................................................................................................................... 55 5.7 Libellen ........................................................................................................................... 55
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 6 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
1
INLEIDING
Het Vlaamse natuurbeleid en -behoud wordt op verschillende niveaus en door verschillende spelers ‘uitgevoerd’ in het veld. Op Vlaams niveau is er enerzijds het Agentschap Natuur en Bos (ANB) dat het beheer uitvoert in vaak grote Vlaamse natuurgebieden en militaire domeinen en dat verantwoordelijk is voor het toepassen van de Europese Vogel- en Habitatrichtlijn (Louette et al. 2015). Op het meer lokale niveau zijn er de terreinbeherende verenigingen die vaak kleinere natuurgebieden aankopen en beheren. De provincies hebben vooral de taak om voor natuurverbindingsgebieden (bv. groenblauwe ecologische netwerken, aangepast beheer van bermen) te zorgen en kunnen dus als complementair gezien worden aan wat er op Vlaamse en lokale schaal gebeurt door vooral aandacht te schenken aan de open ruimte buiten de ‘echte’ natuurgebieden. Door op een wetenschappelijk onderbouwde manier provinciaal prioritaire soorten (soorten die beduidend meer in een bepaalde provincie voorkomen dan in de rest van Vlaanderen) en andere soorten van regionaal (bv. Vlaams Prioritaire Soorten, habitattypische soorten) of internationaal
natuurbehoudsbelang
(bv.
Europese
Rode
lijstsoorten,
Vogel-
of
Habitatrichtlijnsoorten) aan te duiden, beschikken de provincies over een krachtig instrument waarmee ze een belangrijke sensibiliserende en stimulerende rol ten aanzien van burgers en specifieke doelgroepen (landbouwers, natuurverenigingen, ....) kunnen vervullen (Louette et al. 2011). De methodiek voor het bepalen van soorten die voor het provinciale natuurbehoud en -beheer belangrijk kunnen zijn, wordt beschreven in Maes et al. (2021). In dit rapport geven we de resultaten voor de provincie Oost-Vlaanderen.
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 7 van 55
2 2.1
MATERIAAL EN METHODE VORIGE LIJST VAN PROVINCIAAL PRIORITAIRE SOORTEN
In 2013 werden 52 soorten aangeduid als provinciaal prioritaire soorten voor de provincie Oost-Vlaanderen (Tabel 1; Adriaens et al. 2013). Aangezien deze lijst ondertussen al bijna 10 jaar oud is en de verspreiding van soorten behoorlijk wat veranderingen heeft ondergaan, werd het tijd voor een update.
Tabel 1
Lijst van de vorige provinciaal prioritaire soorten in Oost-Vlaanderen.
Amfibieën en reptielen (1) Vuursalamander
Salamandra salamandra
Broedvogels (9) Blauwborst Bruine kiekendief Kluut Kramsvogel Lepelaar Strandplevier Tureluur Visdief Zwartkopmeeuw
Luscinia svecica Circus aeruginosus Recurvirostra avosetta Turdus pilaris Platalea leucorodia Charadrius alexandrinus Tringa totanus Sterna hirundo Larus melanocephalus
Dagvlinders (6) Aardbeivlinder Argusvlinder Geelsprietdikkopje Groentje Grote weerschijnvlinder Rouwmantel
Pyrgus malvae Lasiommata megera Thymelicus sylvestris Callophrys rubi Apatura iris Nymphalis antiopa
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 8 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
Vaatplanten (16) Driekantige bies Duits viltkruid Dwergbloem Dwerggras Groenknolorchis Grote watereppe Kikkerbeet Klimopbremraap Krabbenscheer Moeraskartelblad Rivierkruiskruid Schedegeelster Selderij Stekende bies Veenreukgras Wortelloos kroos
Schoenoplectus triqueter Filago vulgaris Centunculus minimus Mibora minima Liparis loeselii Sium latifolium Hydrocharis morsus-ranae Orobanche hederae Stratiotes aloides Pedicularis palustris Senecio sarracenicus Gagea spathacea Apium graveolens Schoenoplectus pungens Hierochloe odorata Wolffia arrhiza
Libellen (-) Lieveheersbeestjes (3) Dertienstippelig lieveheersbeestje Onbestippeld lieveheersbeestje Tweestippelig lieveheersbeestje
Hippodamia tredecimpunctata Cynegetis impunctata Adalia bipunctata
Spinnen (13) Alert stekelpalpje Bleek langpalpje Gehoornd sierkopje Klokspinnetje Mijtertje Moeraswielwebspin Mossluiper Pijlpalpje Rietstrekspin Torenkopje Wrattenkaakje Zompwevertje Zweephangmatspin
Allomengea scopigera Donacochara speciosa Saloca diceros Baryphyma duffeyi Walckenaeria mitrata Hypsosinga heri Apostenus fuscus Hypomma fulvum Tetragnatha striata Savignia frontata Tmeticus affinis Carorita paludosa Microlinyphia impigra
Vissen (2) Rivierprik Zeeprik
Lampetra fluviatilis Petromyzon marinus
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 9 van 55
Vleermuizen (2) Baardvleermuis Meervleermuis
2.2
Myotis mystacinus Myotis dasycneme
AANDUIDEN VAN PROVINCIAAL PRIORITAIRE SOORTEN
De procedure voor het aanduiden van provinciaal prioritaire soorten en provinciaal belangrijke habitattypische soorten wordt uitvoerig beschreven in Maes et al. (2021). In Figuur 1 geven we schematisch weer welke procedure gevolgd werd om soorten aan te duiden die belangrijk zijn voor het provinciale natuurbehoud en -beleid en in Figuur 2 die voor de bepaling van provinciaal belangrijke habitattypische soorten.
Figuur 1
Flowchart voor het bepalen van provinciaal prioritaire soorten.
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 10 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
Figuur 2
Flowchart voor het bepalen van provinciaal belangrijke habitattypische soorten.
Box 1
Gebruikte afkortingen bij de tabellen en figuren.
Rode Lijstcategorieën RE = Regionaal Uitgestorven CR = Ernstig Bedreigd EN = Bedreigd VU = Kwetsbaar NT = Bijna in Gevaar LC = Momenteel niet in Gevaar DD = Onvoldoende Data NE = Niet Geëvalueerd VM = Vermoedelijk Bedreigd RLEur(VU) = de soort staat op de Europese Rode Lijst in de categorie Kwetsbaar. RLEur(CR) = de soort staat op de Europese Rode Lijst in de categorie Ernstig Bedreigd. Overige afkortingen Chi² = significantie van de Chi²-test (*** = p < 0.001, ** = p < 0.01, * = p < 0.05) HRL (II) = Habitatrichtlijnsoort bijlage II HRL (IV) = Habitatrichtlijnsoort bijlage IV HRL (V) = Habitatrichtlijnsoort bijlage V HRL (II+IV) = Habitatrichtlijnsoort bijlage II en bijlage IV HRL (II+V) = Habitatrichtlijnsoort bijlage II en bijlage V HTS = habitattypische soort PV = Palingverordening VPS = Vlaams prioritaire soort VRL = Vogelrichtlijnsoort bijlage I
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 11 van 55
3 3.1
RESULTATEN VAATPLANTEN
3.1.1 Provinciaal prioritaire soorten Oost-Vlaanderen telt 16 provinciaal prioritaire vaatplanten (Tabel 2). Daarnaast zijn er nog 34 soorten uit de Rode Lijstcategorie Bijna in Gevaar die beduidend meer voorkomen in OostVlaanderen (Bijlage 1).
Tabel 2
Provinciaal prioritaire vaatplanten met aanduiding van het aantal kilometerhokken in OostVlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam VPS
Driekantige bies Moerasgamander Rivierkruiskruid Veenreukgras HRL(II+IV)+HTS Groenknolorchis Grote watereppe Gegroefde veldsla Selderij Donzige klit HTS Schedegeelster Klimopbremraap VPS Grote bremraap Vogelnestje Puntig fonteinkruid VPS Stekende bies HRL(II+IV) Kruipend moerasscherm
Wetenschappelijke naam
OV
VL
%OV
Chi²
RLC
Schoenoplectus triqueter Teucrium scordium Senecio sarracenicus Hierochloe odorata Liparis loeselii Sium latifolium Valerianella carinata Apium graveolens Arctium tomentosum Gagea spathacea Orobanche hederae Orobanche rapum-genistae Neottia nidus-avis Potamogeton friesii Schoenoplectus pungens Apium repens
12 1 1 1 2 20 12 24 3 10 5 10 3 1 1 2
12 1 1 1 4 46 30 63 8 28 14 29 9 3 3 11
100 *** 100 100 100 50 43.48 40 38.1 37.5 35.71 35.71 34.48 33.33 33.33 33.33 18.18 -
CR CR CR CR CR VU EN VU EN EN EN NT EN CR CR CR
3.1.2 Provinciaal belangrijke habitattypische soorten Bovenop de provinciaal prioritaire soorten, telt Oost-Vlaanderen nog 58 provinciaal belangrijke habitattypische vaatplanten (Tabel 3).
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 12 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
Tabel 3
Provinciaal belangrijke habitattypische vaatplanten met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
OV
VL
%OV
Chi²
RLC
Heemst Kamvaren Reuzenpaardenstaart Spekwortel Duinvogelmuur Schorrenzoutgras Verspreidbladig goudveil Wilde hyacint Bosroos Bosbingelkruid Bosereprijs Hangende zegge Paarbladig goudveil Zilte schijnspurrie Bloedzuring Daslook Muskuskruid Eenbes Heelkruid Donkersporig bosviooltje Bittere veldkers Bosanemoon Gevlekte aronskelk Grote keverorchis Reuzenzwenkgras Aardbeiganzerik Boszegge Framboos Veldlathyrus Maarts viooltje Bleeksporig bosviooltje VPS Krabbenscheer Drienerfmuur Gewone salomonszegel Kwelderzegge Kikkerbeet Blauw kweldergras Glanzig fonteinkruid Hondsviooltje Bevertjes Weidekervel-torkruid Grote wolfsklauw Wondklaver Liggende vleugeltjesbloem Kleine ratelaar
Althaea officinalis Dryopteris cristata Equisetum telmateia Tamus communis Stellaria pallida Triglochin maritima Chrysosplenium alternifolium Hyacinthoides non-scripta Rosa arvensis Mercurialis perennis Veronica montana Carex pendula Chrysosplenium oppositifolium Spergularia marina Rumex sanguineus Allium ursinum Adoxa moschatellina Paris quadrifolia Sanicula europaea Viola reichenbachiana Cardamine amara Anemone nemorosa Arum maculatum Listera ovata Festuca gigantea Potentilla sterilis Carex sylvatica Rubus idaeus Lathyrus pratensis Viola odorata Viola riviniana Stratiotes aloides Moehringia trinervia Polygonatum multiflorum Carex extensa Hydrocharis morsus-ranae Puccinellia fasciculata Potamogeton lucens Viola canina Briza media Oenanthe silaifolia Lycopodium clavatum Anthyllis vulneraria Polygala serpyllifolia Rhinanthus minor
33 5 255 18 71 13 93 266 89 61 144 233 58 88 292 165 473 121 33 110 179 576 460 91 212 159 328 298 713 211 251 3 311 563 1 34 3 5 17 8 3 1 7 12 17
54 9 488 36 146 28 206 592 204 155 372 608 158 245 814 463 1334 343 96 322 539 1765 1420 290 681 526 1135 1054 2534 761 914 11 1142 2125 4 180 16 29 122 71 27 9 78 140 206
61.11 55.56 52.25 50 48.63 46.43 45.15 44.93 43.63 39.35 38.71 38.32 36.71 35.92 35.87 35.64 35.46 35.28 34.38 34.16 33.21 32.63 32.39 31.38 31.13 30.23 28.9 28.27 28.14 27.73 27.46 27.27 27.23 26.49 25 18.89 18.75 17.24 13.93 11.27 11.11 11.11 8.97 8.57 8.25
*** *** *** *** *** *** *** ** *** *** *** ** *** *** *** *** ** *** *** *** *** *** ** ** ** *** *** *** *** ** -
NT NT LC LC LC NT LC LC LC LC LC LC LC LC LC LC LC LC LC LC LC LC LC LC LC LC LC LC LC LC LC CR LC LC CR VU EN EN VU VU EN EN VU VU VU
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 13 van 55
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
OV
VL
%OV
Chi²
RLC
Waterdrieblad Grote pimpernel Heidekartelblad Ongelijkbladig fonteinkruid Doorgroeid fonteinkruid Dwergzegge groep Klein warkruid Ronde zonnedauw Pilvaren Veenpluis Rode dophei Kruipbrem Loos blaasjeskruid
Menyanthes trifoliata Sanguisorba officinalis Pedicularis sylvatica Potamogeton gramineus Potamogeton perfoliatus Carex viridula s.l. Cuscuta epithymum Drosera rotundifolia Pilularia globulifera Eriophorum angustifolium Erica cinerea Genista pilosa Utricularia australis
11 5 4 1 2 2 2 3 2 4 1 2 1
160 76 66 18 51 59 80 174 121 285 84 181 130
6.88 6.58 6.06 5.56 3.92 3.39 2.5 1.72 1.65 1.4 1.19 1.1 0.77
-
VU VU VU EN EN EN EN VU VU VU VU VU VU
Foto 1
Driekantige bies (links), één van de provinciaal prioritaire vaatplanten (foto Yves Adams) en Heemst (rechts), één van de provinciaal belangrijke habitattypische vaatplanten in OostVlaanderen (foto Rollin Verlinde).
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 14 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
3.1.3 Heat map De voor het natuurbehoud belangrijke vaatplanten komen in Oost-Vlaanderen vooral voor rond de stad Gent, in de Scheldevallei ten oosten van Gent (van Damvallei tot Berlare en Overmere) en in het Drongengoed (Figuur 3).
Figuur 3
Heat map van de provinciaal prioritaire en provinciaal belangrijke habitattypische vaatplanten per kilometerhok in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven.
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 15 van 55
3.1.4 Vergelijking met de vorige lijst Negen soorten vaatplanten zijn provinciaal prioritair gebleven, tien soorten zijn provinciaal prioritair geworden en zeven soorten zijn niet langer provinciaal prioritair (Bijlage 2).
3.1.5 Niet opgenomen soorten In Tabel 4 vermelden we de soorten die wel waargenomen werden in de provincie maar om verschillende redenen niet werden opgenomen in de uiteindelijke lijst van provinciaal prioritaire soorten.
Tabel 4
Vaatplanten die niet werden opgenomen in de lijst van provinciaal prioritaire soorten en de reden waarom.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
Reden
Akkerboterbloem Akkerwalstro Bleek schildzaad Bolderik Brave hendrik Dolik Doorwas Engels gras Franse silene Gipskruid Klein spiegelklokje Mosbloempje Naaldenkervel Nachtkoekoeksbloem Opstijgende steentijm Valse kamille Watergentiaan Zomeradonis
Ranunculus arvensis Galium spurium Alyssum alyssoides Agrostemma githago Chenopodium bonus-henricus Lolium temulentum Bupleurum rotundifolium Armeria maritima Silene gallica Gypsophila muralis Legousia hybrida Crassula tillaea Scandix pecten-veneris Silene noctiflora Calamintha ascendens Anthemis arvensis Nymphoides peltata Adonis aestivalis
Adventief Adventief Adventief Vaak ingezaaid Adventief Adventief Adventief Adventief Adventief Adventief Adventief Sterke toename Adventief Adventief Adventief Adventief Meestal aangeplant Adventief
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 16 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
3.2
AMFIBIEËN EN REPTIELEN
3.2.1 Provinciaal prioritaire soorten Oost-Vlaanderen telt drie provinciaal prioritaire amfibieën en reptielen (Tabel 5).
Tabel 5
Provinciaal prioritaire amfibieën en reptielen met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam VPS+HTS
Vuursalamander HRL(IV)+HTS Rugstreeppad HRL(II+IV) Kamsalamander
Foto 2
Wetenschappelijke naam
OV
VL
%OV
Chi²
RLC
Salamandra salamandra Epidalea calamita Triturus cristatus
117 67 74
185 63.24 *** 456 14.69 613 12.07 -
VU VU VU
Vuursalamander, één van de provinciaal prioritaire amfibieën in Oost-Vlaanderen (foto Rollin Verlinde).
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 17 van 55
3.2.2 Heat map De voor het natuurbehoud belangrijke amfibieën en reptielen komen verspreid voor in OostVlaanderen: de bossen van Merelbeke, de Vlaamse Ardennen en de Beneden Zeescheldevallei (Figuur 4).
Figuur 4
Heat map van de provinciaal prioritaire en provinciaal belangrijke habitattypische amfibieën en reptielen per kilometerhok in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven.
3.2.3 Vergelijking met de vorige lijst Eén soort amfibie is provinciaal prioritair gebleven (Vuursalamander) en twee soorten zijn provinciaal prioritair geworden (Bijlage 3).
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 18 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
3.2.4 Niet opgenomen soorten In Tabel 6 vermelden we de soorten die wel waargenomen werden in de provincie maar om verschillende redenen niet werden opgenomen in de uiteindelijke lijst van provinciaal prioritaire soorten.
Tabel 6
Amfibieën en reptielen die niet werden opgenomen in de lijst van provinciaal prioritaire soorten en de reden waarom.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
Reden
Boomkikker Gevlekte ringslang Muurhagedis Poelkikker Vroedmeesterpad Zandhagedis
Hyla arborea Natrix helvetica Podarcis muralis Pelophylax lessonae Alytes obstetricans Lacerta agilis
Geen recente waarnemingen Niet inheems in de provincie Niet inheems in de provincie Plant zich niet voort in de provincie Plant zich niet voort in de provincie Plant zich niet voort in de provincie
Foto 3
Fint (links), één van de provinciaal prioritaire vissen (foto Yves Adams) en Spiering (rechts), één van de provinciaal belangrijke habitattypische vissen in Oost-Vlaanderen (foto Rollin Verlinde).
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 19 van 55
3.3
VISSEN
3.3.1 Provinciaal prioritaire soorten Oost-Vlaanderen telt zeven provinciaal prioritaire vissen (Tabel 7). Daarnaast is er nog één soort uit de Rode Lijstcategorie Bijna in Gevaar die beduidend meer voorkomt in OostVlaanderen (Vetje; Bijlage 4).
Tabel 7
Provinciaal prioritaire vissen met aanduiding van het aantal meetpuntlocaties in OostVlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam HRL(II+V)+HTS
Fint HRL(II+V) Rivierprik HRL(II) Bittervoorn RLEur(CR)+PV Paling HRL(II) Donderpad HRL(II)+HTS Beekprik HRL(II)+HTS Kleine modderkruiper
Wetenschappelijke naam
OV
VL
%OV
Alosa fallax Lampetra fluviatilis Rhodeus amarus Anguilla anguilla Cottus perifretum/rhenanus Lampetra planeri Cobitis taenia
5 3 55 139 15 9 3
12 12 279 1000 138 89 110
Chi²
RLC
41.67 25 19.71 *** 13.9 10.87 10.11 2.73 -
CR VU LC CR NT VU NT
3.3.2 Provinciaal belangrijke habitattypische soorten Bovenop de provinciaal prioritaire soorten, telt Oost-Vlaanderen nog drie provinciaal belangrijke habitattypische vissen (Tabel 8).
Tabel 8
Provinciaal belangrijke habitattypische vissen met aanduiding van het aantal meetpuntlocaties in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage in OostVlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
OV
VL
%OV
Chi²
RLC
Spiering Bot Serpeling
Osmerus eperlanus Platichthys flesus Leuciscus leuciscus
20 26 10
45 44.44 ** 106 27.36 *** 160 6.25 -
NT LC VU
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 20 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
3.3.3 Heat map De voor het natuurbehoud belangrijke vissen komen in Oost-Vlaanderen vooral voor in de Scheldevallei en in de Vlaamse Ardennen (Figuur 5).
Figuur 5
Heat map van de provinciaal prioritaire en provinciaal belangrijke habitattypische vissen per meetpuntlocatie in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven.
3.3.4 Vergelijking met de vorige lijst Eén soort is provinciaal prioritair gebleven (Rivierprik), zes soorten zijn provinciaal prioritair geworden en één soort is niet langer provinciaal prioritair (Zeeprik; Bijlage 5).
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 21 van 55
3.4
BROEDVOGELS
3.4.1 Provinciaal prioritaire soorten Oost-Vlaanderen telt 31 provinciaal prioritaire broedvogels (Tabel 9). Daarnaast zijn er nog drie soorten uit de Rode Lijstcategorie Bijna in Gevaar die beduidend meer voorkomen in OostVlaanderen (Bijlage 6).
Tabel 9
Provinciaal prioritaire broedvogels met aanduiding van het aantal kilometerhokken in OostVlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam VRL+HTS
Strandplevier VRL Visdief VRL Porseleinhoen Snor Baardmannetje VRL Steltkluut RLEur(VU) Scholekster VRL Zwartkopmeeuw Patrijs VRL Slechtvalk VRL Lepelaar VRL+HTS Kluut Ringmus VRL IJsvogel VPS Steenuil RLEur(VU) Kievit Staartmees VRL Bruine kiekendief Boerenzwaluw VRL Woudaap VRL+HTS Blauwborst Huismus VRL+HTS Wespendief VRL Ooievaar VRL Oehoe VRL+HTS Kwartelkoning VRL Roerdomp VRL+HTS Middelste bonte specht VRL+HTS Zwarte specht VRL+HTS Boomleeuwerik VRL+HTS Nachtzwaluw
Wetenschappelijke naam
OV
VL
%OV
Chi²
RLC
Charadrius alexandrinus Sterna hirundo Porzana porzana Locustella luscinioides Panurus biarmicus Himantopus himantopus Haematopus ostralegus Ichtyaetus melanocephalus Perdix perdix Falco peregrinus Platalea leucorodia Recurvirostra avosetta Passer montanus Alcedo atthis Athene noctua Vanellus vanellus Aegithalos caudatus Circus aeruginosus Hirundo rustica Ixobrychus minutus Cyanecula svecica Passer domesticus Pernis apivorus Ciconia ciconia Bubo bubo Crex crex Botaurus stellaris Leiopicus medius Dryocopus martius Lullula arborea Caprimulgus europaeus
7 121 30 65 21 24 718 33 761 218 43 64 188 317 316 1326 688 199 877 24 324 1066 237 65 22 5 13 38 75 40 8
8 278 75 178 60 70 2148 100 2343 711 141 211 635 1101 1130 4883 2547 742 3272 91 1254 4408 1054 299 109 32 95 285 858 592 225
87.5 43.53 40 36.52 35 34.29 33.43 33 32.48 30.66 30.5 30.33 29.61 28.79 27.96 27.16 27.01 26.82 26.8 26.37 25.84 24.18 22.49 21.74 20.18 15.62 13.68 13.33 8.74 6.76 3.56
*** *** *** ** *** *** *** ** *** ** *** *** *** *** *** -
CR VU CR CR VU EN LC VU VU EN CR VU EN VU LC EN VU EN VU EN LC VU NT EN NE CR CR NT NT NT NT
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 22 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
Foto 4
Baardmannetje (links), één van de provinciaal prioritaire broedvogels (foto Glenn Vermeersch) en Bergeend, één van de provinciaal belangrijke habitattypische broedvogels in Oost-Vlaanderen (foto Koen Devos).
3.4.2 Provinciaal belangrijke habitattypische soorten Bovenop de provinciaal prioritaire soorten, telt Oost-Vlaanderen nog 11 provinciaal belangrijke habitattypische broedvogels (Tabel 10).
Tabel 10
Provinciaal belangrijke habitattypische broedvogels met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
Bergeend Bosuil Dodaars Grasmus RLEur(VU) Tureluur Graspieper Matkop VPS Wielewaal Nachtegaal Fluiter VPS Boompieper
Tadorna tadorna Strix aluco Tachybaptus ruficollis Sylvia communis Tringa totanus Anthus pratensis Poecile montanus Oriolus oriolus Luscinia megarhynchos Phylloscopus sibilatrix Anthus trivialis
OV
VL
%OV
Chi²
RLC
467 567 309 1752 77 282 120 99 74 13 34
1309 2065 1193 6954 313 1202 613 607 617 277 891
35.68 27.46 25.9 25.19 24.6 23.46 19.58 16.31 11.99 4.69 3.82
*** *** *** *** -
LC LC LC LC VU EN EN EN VU VU NT
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 23 van 55
3.4.3 Heat map De voor het natuurbehoud belangrijke broedvogels komen in Oost-Vlaanderen vooral voor in de Scheldevallei en in het havengebied op Antwerpen Linkeroever (Figuur 6).
Figuur 6
Heat map van de provinciaal prioritaire en provinciaal belangrijke habitattypische broedvogels per kilometerhok in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven.
3.4.4 Vergelijking met de vorige lijst Zeven soorten broedvogels zijn provinciaal prioritair gebleven, 25 soorten zijn provinciaal prioritair geworden en twee soorten zijn niet langer provinciaal prioritair (Bijlage 7).
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 24 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
3.4.5 Niet opgenomen soorten In Tabel 11 vermelden we de soorten die wel waargenomen werden in de provincie maar om verschillende redenen niet werden opgenomen in de uiteindelijke lijst van provinciaal prioritaire soorten (Vermeersch et al. 2020).
Tabel 11
Broedvogels die niet werden opgenomen in de lijst van provinciaal prioritaire soorten en de reden waarom.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
Reden
Buidelmees Grauwe klauwier Kleine zilverreiger Kwak Pijlstaart Watersnip
Remiz pendulinus Lanius collurio Egretta garzetta Nycticorax nycticorax Anas acuta Gallinago gallinago
Vermoedelijk uitgestorven Vermoedelijk niet broedend Vermoedelijk niet broedend Vermoedelijk niet broedend Vermoedelijk niet broedend Slechts zeer uitzonderlijk broedend
Foto 5
Kluut, één van de provinciaal prioritaire overwinterende watervogels in Oost-Vlaanderen (foto Glenn Vermeersch).
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 25 van 55
3.5
OVERWINTERENDE WATERVOGELS
3.5.1 Provinciaal prioritaire soorten Oost-Vlaanderen telt 18 provinciaal prioritaire overwinterende watervogels (Tabel 12).
Tabel 12
Provinciaal prioritaire overwinterende watervogels met aanduiding van het gemiddelde wintergemiddelde in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage in OostVlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test. De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
Kluut Bergeend Grauwe gans Krakeend Slobeend RLEur(VU) Tureluur RLEur(VU) Kleine zwaan RLEur(VU) Pijlstaart Wintertaling Kuifeend Wulp Kemphaan Smient RLEur(VU) Tafeleend Kolgans Grote zilverreiger Toendrarietgans Goudplevier
Recurvirostra avosetta Tadorna tadorna Anser anser Mareca strepera Spatula clypeata Tringa totanus Cygnus columbianus Anas acuta Anas crecca Aythya fuligula Numenius arquata Calidris pugnax Mareca penelope Aythya ferina Anser albifrons Casmerodius albus Anser serrirostris Pluvialis apricaria
OV
VL
%OV
Sign
151 1058 4836 2683 1199 115 54 182 3031 2233 1306 74 6238 468 4176 33 257 124
283 2540 12361 7755 3494 342 178 608 10721 8179 5298 312 27245 2510 29683 244 2592 2237
53.3 41.66 39.12 34.6 34.31 33.56 30.22 29.88 28.27 27.3 24.64 23.67 22.9 18.63 14.07 13.42 9.92 5.52
*** *** *** *** *** -
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 26 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
3.5.2 Heat map De voor het natuurbehoud belangrijke overwinterende watervogels komen in Oost-Vlaanderen vooral voor in Antwerpen Linkoeroever en de riviervalleien van de Schelde, de Dender en de Leie (Figuur 7).
Figuur 7
Heat map van de provinciaal prioritaire overwinterende watervogels per telgebied in OostVlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven.
3.5.3 Vergelijking met de vorige lijst 18 soorten overwinterende watervogels zijn provinciaal prioritair geworden.
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 27 van 55
3.5.4 Niet opgenomen soorten In Tabel 13 vermelden we de soorten die wel waargenomen werden in de provincie maar om verschillende redenen niet werden opgenomen in de uiteindelijke lijst van provinciaal prioritaire soorten.
Tabel 13
Overwinterende watervogels die niet werden opgenomen in de lijst van provinciaal prioritaire soorten en de reden waarom.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
Reden
Kleine rietgans
Anser brachyrhynchus
Komt nauwelijks voor in de provincie
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 28 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
3.6
ZOOGDIEREN
3.6.1 Provinciaal prioritaire soorten Oost-Vlaanderen telt drie provinciaal prioritaire zoogdieren (Tabel 14). Daarnaast zijn er nog twee soorten uit de Rode Lijstcategorie Bijna in Gevaar die beduidend meer voorkomen in Oost-Vlaanderen (Bijlage 8).
Tabel 14
Provinciaal prioritaire zoogdieren met aanduiding van het aantal kilometerhokken in OostVlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam HRL(II+IV)
Europese otter VPS Veldspitsmuis HRL(II+IV) Europese bever
Wetenschappelijke naam
OV
VL
%OV
Chi²
RLC
Lutra lutra Crocidura leucodon Castor fiber
14 20 195
20 70 ** 41 48.78 *** 951 20.5 -
CR EN VU
3.6.2 Provinciaal belangrijke habitattypische soorten Bovenop de provinciaal prioritaire soorten, telt Oost-Vlaanderen nog twee provinciaal belangrijke habitattypische zoogdieren (Tabel 15).
Tabel 15
Provinciaal belangrijke habitattypische zoogdieren met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
OV
VL
%OV
Waterspitsmuis Eikelmuis
Neomys fodiens Eliomys quercinus
11 15
43 25.58 141 10.64
Chi²
RLC
-
EN EN
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 29 van 55
3.6.3 Heat map De voor het natuurbehoud belangrijke zoogdieren komen in Oost-Vlaanderen vooral voor in het Berlarebroek, de polder van Kruibeke en in de Durmevallei (Figuur 8).
Figuur 8
Heat map van de provinciaal prioritaire en provinciaal belangrijke habitattypische zoogdieren per kilometerhok in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven.
3.6.4 Vergelijking met de vorige lijst Drie soorten zoogdieren zijn provinciaal prioritair geworden (Bijlage 9).
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 30 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
3.6.5 Niet opgenomen soorten In Tabel 16 vermelden we de soorten die wel waargenomen werden in de provincie maar om verschillende redenen niet werden opgenomen in de uiteindelijke lijst van provinciaal prioritaire soorten.
Tabel 16
Zoogdieren die niet werden opgenomen in de lijst van provinciaal prioritaire soorten en de reden waarom.
Nederlandse naam HRL(IV)
Gewone bruinvis HRL(II) Gewone zeehond HRL(II) Grijze zeehond
Wetenschappelijke naam
Reden
Phocoena phocoena Phoca vitulina Halichoerus grypus
Enkel zwervers in de Schelde Enkel zwervers in de Schelde Enkel zwervers in de Schelde
Foto 6
Europese otter (links), één van de provinciaal prioritaire zoogdieren (foto Yves Adams) en Waterspitsmuis (rechts), één van de provinciaal belangrijke habitattypische zoogdieren in Oost-Vlaanderen (foto Rollin Verlinde).
Foto 7
Kleine vos (links), één van de provinciaal prioritaire dagvlinders (foto Valérie Goethals) en Grote weerschijnvlinder, één van de provinciaal belangrijke habitattypische dagvlinders in Oost-Vlaanderen (foto Lars Soerink).
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 31 van 55
3.7
DAGVLINDERS
3.7.1 Provinciaal prioritaire soorten Oost-Vlaanderen telt twee provinciaal prioritaire dagvlinders (Tabel 17).
Tabel 17
Provinciaal prioritaire dagvlinders met aanduiding van het aantal kilometerhokken in OostVlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam Oranje zandoogje Kleine vos
VPS
Wetenschappelijke naam Pyronia tithonus Aglais urticae
OV
VL
%OV
Chi²
RLC
1763 5875 30.01 *** 1514 5988 25.28 ***
LC EN
3.7.2 Provinciaal belangrijke habitattypische soorten Bovenop de provinciaal prioritaire soorten, telt Oost-Vlaanderen nog vier provinciaal belangrijke habitattypische dagvlinders (Tabel 18).
Tabel 18
Provinciaal belangrijke habitattypische dagvlinders met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
Bruin blauwtje Grote weerschijnvlinder Aardbeivlinder Groentje
Aricia agestis Apatura iris Pyrgus malvae Callophrys rubi
OV
VL
%OV
Chi²
RLC
1155 3686 31.33 *** 143 554 25.81 5 20 25 4 310 1.29 -
LC LC EN EN
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 32 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
3.7.3 Heat map De voor het natuurbehoud belangrijke dagvlinders komen voor in het Drongengoed, maar ook elders verspreid voor in Oost-Vlaanderen (Figuur 9).
Figuur 9
Heat map van de provinciaal prioritaire en provinciaal belangrijke habitattypische dagvlinders per kilometerhok in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven.
3.7.4 Vergelijking met de vorige lijst Twee soorten dagvlinders zijn provinciaal prioritair geworden en zes soorten zijn niet langer provinciaal prioritair (Bijlage 10).
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 33 van 55
3.8
LIBELLEN
3.8.1 Provinciaal prioritaire soorten Oost-Vlaanderen telt drie provinciaal prioritaire libellen (Tabel 19).
Tabel 19
Provinciaal prioritaire libellen met aanduiding van het aantal kilometerhokken in OostVlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam VPS+HTS
Variabele waterjuffer VPS+HTS Vroege glazenmaker HRL(II+IV)+HTS Gevlekte witsnuitlibel
Wetenschappelijke naam
OV
VL
%OV
Chi²
RLC
Coenagrion pulchellum Aeshna isoceles Leucorrhinia pectoralis
113 200 11
348 32.47 ** 639 31.3 *** 175 6.29 -
LC LC CR
3.8.2 Provinciaal belangrijke habitattypische soorten Bovenop de provinciaal prioritaire soorten, telt Oost-Vlaanderen nog twee provinciaal belangrijke habitattypische libellen (Tabel 20).
Tabel 20
Provinciaal belangrijke habitattypische libellen met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
OV
VL
%OV
Gewone bronlibel Venwitsnuitlibel
Cordulegaster boltonii Leucorrhinia dubia
35 3
177 19.77 196 1.53
Chi²
RLC
-
EN VU
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 34 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
3.8.3 Heat map De voor het natuurbehoud belangrijke libellen komen in Oost-Vlaanderen vooral voor in de Vlaamse Ardennen, de Scheldevallei, Durme en Moervaart en in het Stropersbos in Stekene (Figuur 10).
Figuur 10
Heat map van de provinciaal prioritaire en provinciaal belangrijke habitattypische libellen per kilometerhok in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven.
3.8.4 Vergelijking met de vorige lijst Drie soorten libellen zijn provinciaal prioritair geworden (Bijlage 11).
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 35 van 55
3.8.5 Niet opgenomen soorten In Tabel 21 vermelden we de soorten die wel waargenomen werden in de provincie maar om verschillende redenen niet werden opgenomen in de uiteindelijke lijst van provinciaal prioritaire soorten.
Tabel 21
Libellen die niet werden opgenomen in de lijst van provinciaal prioritaire soorten en de reden waarom.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
Reden
Noordse witsnuitlibel
Leucorrhinia rubicunda
Geen voortplanting in de provincie
Foto 8
Variabele waterjuffer (links), één van de provinciaal prioritaire libellen (foto Geert De Knijf) en Gewone bronlibel (rechts), één van de provinciaal belangrijke habitattypische libellen in Oost-Vlaanderen (foto Valérie Goethals).
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 36 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
3.9
SPRINKHANEN EN KREKELS
3.9.1 Provinciaal prioritaire soorten Oost-Vlaanderen telt geen provinciaal prioritaire sprinkhanen en krekels.
3.9.2 Provinciaal belangrijke habitattypische soorten Bovenop de provinciaal prioritaire soorten, telt Oost-Vlaanderen nog één provinciaal belangrijke habitattypische krekel (Tabel 22).
Tabel 22
Provinciaal belangrijke habitattypische sprinkhanen en krekels met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
Veldkrekel
Gryllus campestris
Foto 9
OV
VL
%OV
Chi²
RLC
8
337
2.37
-
EN
Veldkrekel, één van de provinciaal belangrijke habitattypische krekels in Oost-Vlaanderen (foto Rollin Verlinde).
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 37 van 55
3.9.3 Heat map De voor het natuurbehoud belangrijke sprinkhanen en krekels komen in Oost-Vlaanderen vooral voor in het Stropersbos (Figuur 11).
Figuur 11
Heat map van de provinciaal prioritaire en provinciaal belangrijke habitattypische sprinkhanen en krekels per kilometerhok in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven.
3.9.4 Vergelijking met de vorige lijst Geen enkele soort werd eerder aangeduid als provinciaal prioritair en ook nu is dat het geval.
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 38 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
3.10 OVERIGE AANWEZIGE SOORTEN VAN EUROPEES OF VLAAMS NATUURBEHOUDSBELANG In Oost-Vlaanderen komen naast de hoger vermelde soorten nog enkele soorten voor die op de Habitatrichtlijn staan en/of Vlaams prioritaire soorten zijn en waarvoor de provincie dus een grote verantwoordelijkheid draagt: 15 vleermuizen, één mollusk, twee nachtvlinders en één saproxyle kever (Tabel 23).
Tabel 23
Provinciaal prioritaire soorten van Vlaams of Europees natuurbehoudsbelang uit andere taxonomische groepen die in Oost-Vlaanderen voorkomen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
Vleermuizen (15) HRL(IV)
Baardvleermuis HRL(IV) Bosvleermuis HRL(IV) Franjestaart HRL(IV) Gewone dwergvleermuis HRL(IV) Gewone grootoorvleermuis HRL(IV) Grijze grootoorvleermuis HRL(II+IV) Ingekorven vleermuis HRL(IV) Kleine dwergvleermuis HRL(IV) Laatvlieger HRL(II+IV) Meervleermuis HRL(II+IV) Mopsvleermuis HRL(IV) Rosse vleermuis HRL(IV) Ruige dwergvleermuis HRL(IV) Tweekleurige vleermuis HRL(IV) Watervleermuis
Myotis mystacinus Nyctalus leisleri Myotis nattereri Pipistrellus pipistrellus Plecotus auritus Plecotus austriacus Myotis emarginatus Pipistrellus pygmaeus Eptesicus serotinus Myotis dasycneme Barbastella barbastellus Nyctalus noctula Pipistrellus nathusii Vespertilio murinus Myotis daubentonii
Mollusken (1) Zeggekorfslak
HRL(II)
Vertigo moulinsiana
Nachtvlinders (2) HRL(II)
Spaanse vlag HRL(IV) Teunisbloempijlstaart
Euplagia quadripunctaria Proserpinus proserpina
Saproxyle kevers (1) Vermiljoenkever
HRL(II)
Cucujus cinnaberinus
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 39 van 55
3.11 OVERZICHT 3.11.1 Soorten In totaal telt Oost-Vlaanderen 102 provinciaal prioritaire soorten en 81 provinciaal belangrijke habitattypische soorten (Tabel 24).
Tabel 24
Aantal provinciaal prioritaire soorten (PPS) en provinciaal belangrijke habitattypische soorten (PBHS) per taxonomische groep in Oost-Vlaanderen.
Taxonomische_groep
PPS
PBHS
Totaal
Amfibieën en reptielen Bladmossen Broedvogels Dagvlinders Libellen Mollusken Nachtvlinders Overwinterende watervogels Saproxyle kevers Spinnen Sprinkhanen Vaatplanten Vissen Vleermuizen Zoogdieren
3 31 2 3 1 2 18 1 16 7 15 3
11 4 2 1 58 3 2
3 42 6 5 1 2 18 1 1 74 10 15 5
Totaal
102
81
183
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 40 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
3.11.2 Heat map De voor het natuurbehoud belangrijke soorten komen vooral voor in de Scheldevallei, de Durmevallei, de Vlaamse Ardennen en het Drongengoed (Figuur 12).
Figuur 12
Heat map van de provinciaal prioritaire en provinciaal belangrijke habitattypische soorten per kilometerhok in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven.
3.11.3 Vergelijking met de vorige lijst 20 soorten zijn provinciaal prioritair gebleven, 82 soorten zijn provinciaal prioritair geworden en 29 soorten zijn niet langer provinciaal prioritair.
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 41 van 55
3.11.4 Provinciaal belangrijke biotopen In Oost-Vlaanderen zijn vooral enkele bostypen belangrijke biotopen en in minder mate ook schorren (Tabel 25).
Tabel 25
Europese habitattypes waarin minstens tien provinciaal prioritaire en/of provinciaal belangrijke habitattypische soorten voorkomen in Oost-Vlaanderen.
Habitat
Omschrijving
91E0
Bossen op alluviale grond met Alnion glutinosa en Fraxinus excelsior (Alno-Padion, Alnion incanae, Salicion albae) 22 Beukenbossen van het type Asperulo-Fagetum, subtype Atlantisch neutrofiel beukenbos 16 Sub-Atlantische en midden-Europese wintereikenbossen of eikenhaagbeukbossen 15 Atlantische zuurminnende beukenbossen met Ilex en soms ook Taxus in de ondergroei 10 Atlantische schorren (Glauco-Puccinellietalia maritimae) 10
9130 9160 9120 1330
Foto 10
Aantal
Zeggekorfslak, één van de provinciaal prioritaire slakken in Oost-Vlaanderen (foto Rollin Verlinde).
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 42 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
4
REFERENTIES
Adriaens D, Adriaens T, De Knijf G, Hendrickx F, Maes D, Van Landuyt W, Vermeersch G & Louette G (2013) Soorten en biotopen in Oost-Vlaanderen: prioriteit en symboolwaarde voor het natuurbeleid. Rapporten van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek INBO.R.2013.1040772. Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek. Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek, Brussel. https://purews.inbo.be/ws/portalfiles/portal/4531328/Adriaens_etal_2013_SoortenBiotopenOostVl aanderen.pdf Louette G, Adriaens D, Adriaens P, Anselin A, Devos K, Sannen K, Van Landuyt W, Paelinckx D & Hoffmann M (2011) Bridging the gap between the Natura 2000 regional conservation status and local conservation objectives. Journal for Nature Conservation 19 (4): 224-235. https://doi.org/10.1016/j.jnc.2011.02.001. Louette G, Adriaens D, Paelinckx D & Hoffmann M (2015) Implementing the Habitats Directive: How science can support decision making. Journal for Nature Conservation 23 (1): 27-34. https://doi.org/10.1016/j.jnc.2014.12.002. Maes D, De Knijf G, Devos K, Gouwy J, Gyselings R, Packet J, Speybroeck J, Swinnen KRR, Thomaes A, Van Den Berge K, Van Landuyt W, Van Thuyne G, Vermeersch G & Piesschaert F (2021) Criteria voor het aanduiden van provinciaal prioritaire soorten. Materiaal en methode. Versie 2021. Rapporten van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek 2021 (50). Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek, Brussel. https://doi.org/10.21436/inbor.54722626. Vermeersch G, Devos K, Driessens G, Everaert J, Feys S, Herremans M, Onkelinx T, Stienen EWM & T’Jollyn F (2020) Broedvogels in Vlaanderen 2013-2018. Recente status en trends van in Vlaanderen broedende vogelsoorten. Mededelingen van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek 2020 (1). Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek. Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek, Brussels. https://doi.org/10.21436/inbor.18794135.
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 43 van 55
Lijst van figuren Figuur 1
Flowchart voor het bepalen van provinciaal prioritaire soorten. .......................... 10
Figuur 2
Flowchart voor het bepalen van provinciaal belangrijke habitattypische soorten.11
Figuur 3
Heat map van de provinciaal prioritaire en provinciaal belangrijke habitattypische vaatplanten per kilometerhok in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven. ................................................................................................................................ 15
Figuur 4
Heat map van de provinciaal prioritaire en provinciaal belangrijke habitattypische amfibieën en reptielen per kilometerhok in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven. ......................................................................................................... 18
Figuur 5
Heat map van de provinciaal prioritaire en provinciaal belangrijke habitattypische vissen per meetpuntlocatie in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven. ................................................................................................................................ 21
Figuur 6
Heat map van de provinciaal prioritaire en provinciaal belangrijke habitattypische broedvogels per kilometerhok in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven. ................................................................................................................................ 24
Figuur 7
Heat map van de provinciaal prioritaire overwinterende watervogels per telgebied in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven. ................................... 27
Figuur 8
Heat map van de provinciaal prioritaire en provinciaal belangrijke habitattypische zoogdieren per kilometerhok in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven. ................................................................................................................................ 30
Figuur 9
Heat map van de provinciaal prioritaire en provinciaal belangrijke habitattypische dagvlinders per kilometerhok in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven. ................................................................................................................................ 33
Figuur 10
Heat map van de provinciaal prioritaire en provinciaal belangrijke habitattypische libellen per kilometerhok in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 44 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven. ................................................................................................................................ 35 Figuur 11
Heat map van de provinciaal prioritaire en provinciaal belangrijke habitattypische sprinkhanen en krekels per kilometerhok in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven. ......................................................................................................... 38
Figuur 12
Heat map van de provinciaal prioritaire en provinciaal belangrijke habitattypische soorten per kilometerhok in Oost-Vlaanderen. Hoe donkerder de kleur, hoe belangrijker de locatie. Natura2000-gebieden worden in het groen weergegeven. ................................................................................................................................ 41
Lijst van tabellen Tabel 1
Lijst van de vorige provinciaal prioritaire soorten in Oost-Vlaanderen. .................. 8
Tabel 2
Provinciaal prioritaire vaatplanten met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd. .......... 12
Tabel 3
Provinciaal belangrijke habitattypische vaatplanten met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd. .......... 13
Tabel 4
Vaatplanten die niet werden opgenomen in de lijst van provinciaal prioritaire soorten en de reden waarom. ................................................................................ 16
Tabel 5
Provinciaal prioritaire amfibieën en reptielen met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd. .......... 17
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 45 van 55
Tabel 6
Amfibieën en reptielen die niet werden opgenomen in de lijst van provinciaal prioritaire soorten en de reden waarom. ............................................................... 19
Tabel 7
Provinciaal prioritaire vissen met aanduiding van het aantal meetpuntlocaties in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd. ................................................................. 20
Tabel 8
Provinciaal belangrijke habitattypische vissen met aanduiding van het aantal meetpuntlocaties in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd. ....................... 20
Tabel 9
Provinciaal prioritaire broedvogels met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd. .......... 22
Tabel 10
Provinciaal belangrijke habitattypische broedvogels met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd. ............................................................................................................. 23
Tabel 11
Broedvogels die niet werden opgenomen in de lijst van provinciaal prioritaire soorten en de reden waarom. ................................................................................ 25
Tabel 12
Provinciaal prioritaire overwinterende watervogels met aanduiding van het gemiddelde wintergemiddelde in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test. De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 46 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd. ..................................................................................... 26 Tabel 13
Overwinterende watervogels die niet werden opgenomen in de lijst van provinciaal prioritaire soorten en de reden waarom. ............................................ 28
Tabel 14
Provinciaal prioritaire zoogdieren met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd. ....................... 29
Tabel 15
Provinciaal belangrijke habitattypische zoogdieren met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd. .......... 29
Tabel 16
Zoogdieren die niet werden opgenomen in de lijst van provinciaal prioritaire soorten en de reden waarom. ................................................................................ 31
Tabel 17
Provinciaal prioritaire dagvlinders met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd. ....................... 32
Tabel 18
Provinciaal belangrijke habitattypische dagvlinders met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd. .......... 32
Tabel 19
Provinciaal prioritaire libellen met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 47 van 55
percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd. ....................... 34 Tabel 20
Provinciaal belangrijke habitattypische libellen met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd. .......... 34
Tabel 21
Libellen die niet werden opgenomen in de lijst van provinciaal prioritaire soorten en de reden waarom. ............................................................................................. 36
Tabel 22
Provinciaal belangrijke habitattypische sprinkhanen en krekels met aanduiding van het aantal kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (OV) en Vlaanderen (VL), het percentage kilometerhokken in Oost-Vlaanderen (%OV), het significantieniveau van de Chi²-test (Chi²) en hun Rode Lijstcategorie (RLC). De soorten staan gerangschikt volgens dalend percentage van het aandeel van de provincie in de verspreiding van de soort in Vlaanderen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd. ............................................................................................................. 37
Tabel 23
Provinciaal prioritaire soorten van Vlaams of Europees natuurbehoudsbelang uit andere taxonomische groepen die in Oost-Vlaanderen voorkomen. De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd. ................................................................. 39
Tabel 24
Aantal provinciaal prioritaire soorten (PPS) en provinciaal belangrijke habitattypische soorten (PBHS) per taxonomische groep in Oost-Vlaanderen. .... 40
Tabel 25
Europese habitattypes waarin minstens tien provinciaal prioritaire en/of provinciaal belangrijke habitattypische soorten voorkomen in Oost-Vlaanderen. 42
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 48 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
5 5.1 Bijlage 1
BIJLAGEN VAATPLANTEN Vaatplanten in de Rode Lijstcategorie Bijna in Gevaar die beduidend wijder verspreid zijn in Oost-Vlaanderen.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
OV
VL
%OV Sign
Dodemansvingers Moeraskruiskruid Wijnruit Stippelzegge Moerasmelkdistel Schubvaren Slanke zegge Wrangwortel Blaasvaren Akkerdoornzaad Wit bosvogeltje Zachte naaldvaren Brede eikvaren Heelbeen Wilde ridderspoor Hondskruid Weidekervel Echt lepelblad Akkerdravik Grote trosdravik Bosgeelster Naakte lathyrus Doorgroeide boerenkers Groot glaskruid Wild kattenkruid Wolfskers Schaafstro Welriekende agrimonie Knikkende distel Muurganzenvoet Damastbloem Watergras Witte waterkers Rode ogentroost
Oenanthe crocata Senecio paludosus Ruta graveolens Carex punctata Sonchus palustris Ceterach officinarum Carex strigosa Helleborus viridis Cystopteris fragilis Torilis arvensis Cephalanthera longifolia Polystichum setiferum Polypodium interjectum Holosteum umbellatum Consolida regalis Anacamptis pyramidalis Silaum silaus Cochlearia officinalis Bromus arvensis Bromus commutatus Gagea lutea Lathyrus aphaca Thlaspi perfoliatum Parietaria officinalis Nepeta cataria Atropa bella-donna Equisetum hyemale Agrimonia procera Carduus nutans Chenopodium murale Hesperis matronalis Catabrosa aquatica Nasturtium officinale Odontites vernus
11 8 10 6 51 12 35 10 9 4 2 36 23 14 6 20 4 3 8 17 4 4 2 21 7 3 13 25 10 18 18 6 101 90
11 8 12 8 77 21 66 20 18 8 4 75 49 30 13 45 9 7 19 41 10 10 5 53 18 8 35 69 28 52 54 18 316 291
100 100 83.33 75 66.23 57.14 53.03 50 50 50 50 48 46.94 46.67 46.15 44.44 44.44 42.86 42.11 41.46 40 40 40 39.62 38.89 37.5 37.14 36.23 35.71 34.62 33.33 33.33 31.96 30.93
*** ** *** *** *** ** *** *** ***
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 49 van 55
Bijlage 2
Vergelijking tussen de vorige en de huidige lijst met provinciaal prioritaire vaatplanten in Oost-Vlaanderen met het percentage bezette kilometerhokken in 2013 en 2020 en de Rode Lijstcategorie in 2013 (RL2013) en in 2020 (RL2020). De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
2013
RL2013
2020 RL2020
100 42 33 100 40 33 60 100
CR CR VU EN CR EN VU CR CR
100 50 43 36 100 36 38 33 100
CR CR VU EN CR EN VU CR CR
? ? ? ? ? ? ? ? ? ?
RE EN EN RE NT CR CR RE CR EN
40 38 40 33 34 18 100 100 33 33
RE EN EN RE NT CR CR RE CR EN
46 33 30 34 59 36 37
CR EN EN VU CR EN EN
19 25 30 19 27 24 18
CR EN EN VU CR EN EN
Soorten die provinciaal prioritair zijn gebleven (9) VPS
Driekantige bies Groenknolorchis Grote watereppe Klimopbremraap Rivierkruiskruid Schedegeelster Selderij VPS Stekende bies Veenreukgras
Schoenoplectus triqueter Liparis loeselii Sium latifolium Orobanche hederae Senecio sarracenicus Gagea spathacea Apium graveolens Schoenoplectus pungens Hierochloe odorata
Soorten die provinciaal prioritair zijn geworden (10) Akkerwalstro Donzige klit Gegroefde veldsla Gipskruid VPS Grote bremraap Kruipend moerasscherm Moerasgamander Opstijgende steentijm Puntig fonteinkruid Vogelnestje
Galium spurium Arctium tomentosum Valerianella carinata Gypsophila muralis Orobanche rapum-genistae Apium repens Teucrium scordium Calamintha ascendens Potamogeton friesii Neottia nidus-avis
Soorten die niet langer provinciaal prioritair zijn (7) Duits viltkruid Dwergbloem Dwerggras Kikkerbeet VPS Krabbenscheer Moeraskartelblad Wortelloos kroos
Filago vulgaris Centunculus minimus Mibora minima Hydrocharis morsus-ranae Stratiotes aloides Pedicularis palustris Wolffia arrhiza
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 50 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
5.2 Bijlage 3
AMFIBIEËN EN REPTIELEN Vergelijking tussen de vorige en de huidige lijst met provinciaal prioritaire amfibieën en reptielen in Oost-Vlaanderen met het percentage bezette kilometerhokken in 2013 en 2020 en de Rode Lijstcategorie in 2013 (RL2013) en in 2020 (RL2020). De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
2013
RL2013
2020 RL2020
>50
VU
64
VU
>30 >30
VU VU
12 15
VU VU
Soorten die provinciaal prioritair zijn gebleven (1) Vuursalamander
VPS
Salamandra salamandra
Soorten die provinciaal prioritair zijn geworden (2) HRL
Kamsalamander HRL Rugstreeppad
Triturus cristatus Epidalea calamita
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 51 van 55
5.3
VISSEN
Bijlage 4
Vissen in de Rode Lijstcategorie Bijna in Gevaar die beduidend wijder verspreid zijn in OostVlaanderen.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
OV
VL
Vetje
Leucaspius delineatus
35
157 22.29 ***
Bijlage 5
%OV Sign
Vergelijking tussen de vorige en de huidige lijst met provinciaal prioritaire soorten in OostVlaanderen met het percentage bezette meetpuntlocaties in 2013 en 2020 en de Rode Lijstcategorie in 2013 (RL2013) en in 2020 (RL2020). De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
2013
RL2013
2020 RL2020
Soorten die provinciaal prioritair zijn gebleven (1) Rivierprik
HRL
Lampetra fluviatilis
NT
25
VU
VU DD RE NT LC
10 20 11 42 3 14
VU LC NT CR NT CR
CR
-
-
Soorten die provinciaal prioritair zijn geworden (6) HRL
Beekprik HRL Bittervoorn HRL donderpad HRL Fint HRL Kleine modderkruiper PV Paling
Lampetra planeri Rhodeus amarus Cottus perifretum/rhenanus Alosa fallax Cobitis taenia Anguilla anguilla
Soorten die niet langer provinciaal prioritair zijn (1) Zeeprik
Petromyzon marinus
50
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 52 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
5.4 Bijlage 6
BROEDVOGELS Broedvogels in de Rode Lijstcategorie Bijna in Gevaar die beduidend wijder verspreid zijn in Oost-Vlaanderen.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
OV
Cetti’s zanger Grote gele kwikstaart Rietgors
Cettia cetti Motacilla cinerea Emberiza schoeniclus
269 421 434
Bijlage 7
VL
%OV Sign
837 32.14 *** 1596 26.38 ** 1651 26.29 **
Vergelijking tussen de vorige en de huidige lijst met provinciaal prioritaire broedvogels in Oost-Vlaanderen met het percentage bezette kilometerhokken in 2013 en 2020 en de Rode Lijstcategorie in 2013 (RL2013) en in 2020 (RL2020). De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
2013
RL2013
2020 RL2020
34 39 48 33 38 38 87
LC LC VU NE CR VU LC
26 27 30 31 88 44 33
LC EN VU CR CR VU VU
NT NT VU NT LC LC CR NE VU NE NE VU NT EN NT CR LC NE CR LC LC NT LC
35 27 7 24 29 27 16 13 4 20 22 32 41 40 30 14 33 31 37 27 28 34 22
VU VU NT VU VU EN CR NT NT NE EN VU NE CR EN CR LC EN CR VU LC EN NT
Soorten die provinciaal prioritair zijn gebleven (7) VRL
Blauwborst VRL Bruine kiekendief VRL Kluut VRL Lepelaar VRL Strandplevier VRL Visdief VRL Zwartkopmeeuw
Cyanecula svecica Circus aeruginosus Recurvirostra avosetta Platalea leucorodia Charadrius alexandrinus Sterna hirundo Ichtyaetus melanocephalus
Soorten die provinciaal prioritair zijn geworden (25) Baardmannetje Boerenzwaluw VRL Boomleeuwerik Huismus VRL IJsvogel Kievit VRL Kwartelkoning VRL Middelste bonte specht VRL Nachtzwaluw VRL Oehoe VRL Ooievaar Patrijs RLEur(VU) Pijlstaart VRL Porseleinhoen Ringmus VRL Roerdomp Scholekster VRL Slechtvalk Snor Staartmees VPS Steenuil VRL Steltkluut VRL Wespendief
Panurus biarmicus Hirundo rustica Lullula arborea Passer domesticus Alcedo atthis Vanellus vanellus Crex crex Leiopicus medius Caprimulgus europaeus Bubo bubo Ciconia ciconia Perdix perdix Anas acuta Porzana porzana Passer montanus Botaurus stellaris Haematopus ostralegus Falco peregrinus Locustella luscinioides Aegithalos caudatus Athene noctua Himantopus himantopus Pernis apivorus
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 53 van 55
VRL
Woudaap VRL Zwarte specht
Ixobrychus minutus Dryocopus martius
CR LC
27 9
EN NT
EN VU
14 25
CR VU
Soorten die niet langer provinciaal prioritair zijn (2) Kramsvogel Tureluur
5.5 Bijlage 8
Turdus pilaris Tringa totanus
27 27
ZOOGDIEREN Zoogdieren in de Rode Lijstcategorie Bijna in Gevaar die beduidend wijder verspreid zijn in Oost-Vlaanderen.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
OV
Konijn Haas
Oryctolagus cuniculus Lepus europaeus
494 779
Bijlage 9
VL
%OV Sign
1772 27.88 *** 2968 26.25 **
Vergelijking tussen de vorige en de huidige lijst met provinciaal prioritaire zoogdieren in Oost-Vlaanderen met het percentage bezette kilometerhokken in 2013 en 2020 en de Rode Lijstcategorie in 2013 (RL2013) en in 2020 (RL2020). De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
2013
RL2013
2020 RL2020
Soorten die provinciaal prioritair zijn geworden (3) HRL
Europese bever HRL Europese otter VPS Veldspitsmuis
Castor fiber Lutra lutra Crocidura leucodon
RE RE NT
21 70 49
VU CR EN
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Pagina 54 van 55
doi.org/10.21436/inbor.54728844
www.vlaanderen.be/inbo
5.6 Bijlage 10
DAGVLINDERS Vergelijking tussen de vorige en de huidige lijst met provinciaal prioritaire dagvlinders in Oost-Vlaanderen met het percentage bezette kilometerhokken in 2013 en 2020 en de Rode Lijstcategorie in 2013 (RL2013) en in 2020 (RL2020). De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
2013
RL2013
2020 RL2020
Soorten die provinciaal prioritair zijn geworden (2) Kleine vos VPS Oranje zandoogje
Aglais urticae Pyronia tithonus
NT LC
25 30
EN LC
CR EN VU VU EN CR
25 13 1 26 -
EN CR VU EN LC NE
Soorten die niet langer provinciaal prioritair zijn (6) VPS
Aardbeivlinder VPS Argusvlinder Geelsprietdikkopje Groentje VPS Grote weerschijnvlinder Rouwmantel
5.7 Bijlage 11
Pyrgus malvae Lasiommata megera Thymelicus sylvestris Callophrys rubi Apatura iris Nymphalis antiopa
38 10 19 2 7 30
LIBELLEN Vergelijking tussen de vorige en de huidige lijst met provinciaal prioritaire libellen in OostVlaanderen met het percentage bezette kilometerhokken in 2013 en 2020 en de Rode Lijstcategorie in 2013 (RL2013) en in 2020 (RL2020). De gebruikte afkortingen worden in Box 1 uitgelegd.
Nederlandse naam
Wetenschappelijke naam
2013
RL2013
2020 RL2020
Soorten die provinciaal prioritair zijn geworden (3) HRL
Gevlekte witsnuitlibel VPS Variabele waterjuffer VPS Vroege glazenmaker
Leucorrhinia pectoralis Coenagrion pulchellum Aeshna isoceles
CR EN CR
6 32 31
CR LC LC
///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// www.vlaanderen.be/inbo
doi.org/10.21436/inbor.54728844
Pagina 55 van 55