Wat_na_het_secundair_onderwijs.pdf by Vlaanderen-be

Vlaanderen

is onderwijs & vorming

WAT NA HET SECUNDAIR ONDERWIJS? Najaar 2016

DOEL EN STRUCTUUR VAN DE BROCHURE

DEEL

DEEL DEEL DEEL

2 3 4

Overloopt de verschillende studiemogelijkheden na het secundair onderwijs. Het bevat informatie over o.a. : 1. Het hoger onderwijs zoals de bama-structuur, leerkrediet, lerarenopleiding, studiefinanciering en een overzicht van alle bama-opleidingen 2. Het hoger beroepsonderwijs: met aandacht voor de verschillende vormen en opleidingen die het HBO5 aanbiedt. 3. Secundair-na-secundair 4. Secundair onderwijs voorbereidend jaar op het hoger onderwijs 5. Secundair onderwijs specialisatiejaren 3de graad beroepssecundair onderwijs 6. Secundair onderwijs tweede kwalificatie 3de graad 7. Secundair volwassenenonderwijs 8. De opleidingen tot uniformberoepen: met Defensie en Politie 9. Kerkelijk hoger onderwijs: Rooms-katholieke en Protestantse godsdienst 10. SYNTRA-opleidingen 11. PrivĂŠonderwijs 12. Studeren en stage lopen in het buitenland 13. Flexibel studeren: met de flexibele leerroutes, open universiteit Nederland en de examencommissies

Geeft je een volledig overzicht van de instellingen die de opleidingen, vermeld in het eerste deel, inrichten.

Geeft een overzicht van heel wat sectoren waarin je aan de slag kan. Je krijgt hier per sector een korte beschrijving van wat de sector precies doet, wat de meest voorkomende beroepen in de sector zijn en welke opleidingen je op deze beroepen voorbereiden.

Geeft een overzicht van waar je terecht kan met je vragen of waar je nog extra informatie kan krijgen. Naast een lijst van alle CLB-centra, krijg je ook praktische informatie over de sprong naar de arbeidsmarkt en advies over vorming en opleiding.

3 DOEL EN STRUCTUUR

INLEIDING

Geeft je tips bij het maken van een doordachte studie- of beroepskeuze. Je vindt er enkele praktijkgerichte suggesties en voorbeelden die je helpen bij je bezoek aan een SID-in.

Inhoud 1. Hoger onderwijs ................................................................................................................................... 10 1.1 De bama-structuur ............................................................................................................................ 10 1.2 Toelatingsvoorwaarden voor bachelor en master ............................................................... 12 1.3 Leerkrediet ........................................................................................................................................... 12 1.4 Studiefinanciering .............................................................................................................................. 13 1.5 Lerarenopleiding................................................................................................................................. 14 1.6 Professioneel gerichte bacheloropleidingen ........................................................................... 14 1.7 Academisch gerichte bacheloren masteropleidingen ...................................................... 22 2. Hoger beroepsonderwijs (HBO5) .................................................................................................. 40 2.1 Hoger beroepsonderwijs in centra voor volwassenenonderwijs (HBO5) ................... 40 2.2 Hoger beroepsonderwijs voor verpleegkunde (HBO5) .......................................................... 42

9 INHOUD

WAT KAN JE STUDEREN?

53 WAAR KAN JE STUDEREN?

3. Secundair-na-secundair (Se-n-Se) ............................................................................................... 43 4. Secundair onderwijs voorbereidend jaar op het hoger onderwijs ................................ 44 5. Secundair onderwijs specialisatiejaren 3de graad beroepssecundair onderwijs .......... 44 6. Secundair onderwijs tweede kwalificatie 3de graad ............................................................ 45 7. Secundair volwassenenonderwijs ............................................................................................... 46 8. Opleidingen tot uniformberoepen ............................................................................................. 47 8.1 Defensie ............................................................................................................................................................ 47 8.2 Politie ................................................................................................................................................................ 47 9. Kerkelijk hoger onderwijs .............................................................................................................. 48 9.1 Rooms-Katholieke godsdienst ............................................................................................................. 48 9.2 Protestantse godsdienst ........................................................................................................................ 48 10. SYNTRA-opleidingen ........................................................................................................................ 49 11. PrivĂŠonderwijs .................................................................................................................................... 50 12. Studeren en stage lopen in het buitenland ........................................................................... 50 13. Flexibel studeren ................................................................................................................................ 51 13.1 Flexibele leerroutes ................................................................................................................................... 51 13.2 Open Universiteit Nederland .............................................................................................................. 51 13.3 Examencommissies .................................................................................................................................. 52

1. Universiteiten en hogescholen........................................................................................................ 54 Odisee ....................................................................................................................................................................... 54 LUCA School of Arts ......................................................................................................................................... 54 Vrije Universiteit Brussel ................................................................................................................................ 54 Erasmushogeschool Brussel ......................................................................................................................... 55 Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen ............................................................................................... 55 Universiteit Antwerpen ................................................................................................................................. 55 Karel de Grote Hogeschool ........................................................................................................................... 55 Hogere Zeevaartschool ................................................................................................................................... 56 Thomas More Mechelen-Antwerpen-Kempen ..................................................................................... 56 KU Leuven .............................................................................................................................................................. 56 UC Leuven-Limburg / UC Limburg .......................................................................................................... 57 Hogeschool PXL .................................................................................................................................................. 57 Universiteit Hasselt .......................................................................................................................................... 58 Katholieke Hogeschool VIVES Noord/Zuid ........................................................................................... 58 Howest, hogeschool West-Vlaanderen ................................................................................................... 58 Universiteit Gent ............................................................................................................................................... 58 HoGent ..................................................................................................................................................................... 58 Arteveldehogeschool ........................................................................................................................................ 59 2. HBO5......................................................................................................................................................... 60 3. Uniformberoepen................................................................................................................................. 65

De bouwsector.......................................................................................................................................... 69 De houtsector........................................................................................................................................... 69 De sector montage en kraanbediening........................................................................................... 69 De autosector........................................................................................................................................... 70 De elektrotechnische sector .............................................................................................................. 70 De metaal- en technologische industrie ....................................................................................... 70 De dienstencheques ................................................................................................................................ 71 De textielverzorging .............................................................................................................................. 71 De uitzendsector ..................................................................................................................................... 71 De groene sectoren ............................................................................................................................... 72 De horeca ................................................................................................................................................... 72 De kappers, schoonheidsspecialisten en fitness .......................................................................... 72 De audiovisuele sector en filmproductie ....................................................................................... 73 De lokalen besturen ............................................................................................................................... 73 De podiumkunsten en muziek ........................................................................................................... 73

66 WAAR KAN JE AAN DE SLAG?

74 74 74 75 75

75 Chemie, kunststoffen en life sciences .............................................................................................. 76 De diamantsector ................................................................................................................................... 76 De voedingsindustrie ............................................................................................................................. 76 De betonindustrie .................................................................................................................................. 77 De textielsector ...................................................................................................................................... 77 De verhuissector ..................................................................................................................................... 77 Autocar en autobus ............................................................................................................................... 78 De brandstoffenhandel ......................................................................................................................... 78 AANVULLEN + UITLIJNING CHECKEN De taxisector ............................................................................................................................................ 78 Transport en logistiek ........................................................................................................................... 79 De social profit ......................................................................................................................................... 79

Handige hulp: de centra voor leerlingenbegeleiding (CLBâ€™s) ................................................... 82 Kom meer te weten over de sprong naar de arbeidsmarkt (VDAB) ................................... 84

81 BIJKOMENDE INFORMATIE

INHOUD

De papier- en kartonindustrie ........................................................................................................... De printmedia .......................................................................................................................................... De mode en confectie ........................................................................................................................... De bediendensector ............................................................................................................................... De internationale handel .................................................................................................................... De vastgoedsector .................................................................................................................................

TIPS VOOR EEN DOORDACHTE STUDIE- OF BEROEPSKEUZE Beste student, Je zit in het secundair onderwijs. Je kent het gewone schoolleven: lessen volgen, huistaken maken, toetsen oplossen, examens afleggen … Maar het einde komt in zicht. Je staat binnenkort voor een belangrijke keuze.

TIPS

Een goed overwogen studie- of beroepskeuze is niet gemakkelijk. Er komt heel wat denkwerk bij kijken en je zal zelf ook een aantal acties moeten ondernemen. Het feit dat je deze brochure aan het lezen bent, is al een goede start. Het betekent dat je werk wil maken van je toekomst. Of je nu kiest om te gaan werken of om verder te gaan studeren: je beslist zelf welke koers je wil varen. We geven jou alvast wat tips voor het maken van een goede studie- of beroepskeuze.

TIP 1: Neem en gebruik je tijd Begin gerust met even halt te houden. Het is normaal dat er bij het maken van een keuze enige spanning in de lucht hangt. Die onzekerheid hoort erbij. Loop er niet van weg maar probeer greep te krijgen op je keuzetwijfels door vragen neer te schrijven en op zoek te gaan naar antwoorden. Vandaag kan je heel veel info online vinden, maar blijf niet alleen op je kamer zitten. Trek de wereld in en ga met mensen praten die je wegwijs kunnen maken en je hun persoonlijke verhaal kunnen vertellen.

TIP 2: Verken het aanbod Kiezen gaat beter als je over goede informatie beschikt. Hoe kom je aan die informatie? »» Via de school, de leraren en het CLB Je kan in de eerste plaats terecht bij je school en je leraren. Zij hebben de taak om je te begeleiden in je studie- of beroepskeuze. Samen kunnen jullie deze brochure als vertrekbasis gebruiken. Het CLB ondersteunt op haar beurt de school en leraren in die begeleiding. Gebeurt er niets op jouw school? Dan kan je dat eens aankaarten op de leerlingenraad. Of je kan rechtstreeks beroep doen op het CLB. Achteraan bij de bijkomende info vind je de adressen van de CLB’s. »» Via een oud-leerling Bevraag oud-leerlingen van je school. Zij kunnen je informeren over de sterke en zwakke punten van je vooropleiding en je realiteitszin aanscherpen over wat de beroepsrealiteit inhoudt. Veel scholen organiseren zelf zo’n infomoment. »» Via het wereldwijde web Surf naar www.onderwijskiezer.be voor gedetailleerde info over alle professionele en academische bachelors, masters, HBO5, uniformopleidingen en studeren in het buitenland. Je kan de info raadplegen vanuit verschillende ingangen: belangstelling, schoolvakken of studiegebieden. Doe de I-Prefer-test en kom te weten wat je interesses zijn: www.onderwijskiezer.be/iprefer »» Via de SID-ins In elke Vlaamse provincie gaat een SID-in door. Op deze Studie-informatiedagen hebben alle Vlaamse onderwijsinstellingen en heel wat beroepssectoren een infostand. Bovendien organiseren de meeste onderwijsinstellingen en sommige beroepssectoren ook vaak hun eigen infomomenten. Op de SID-in kom je te weten wanneer die precies plaatsvinden. De data waarop er SID-ins in jouw buurt zijn, vind je op de achterflap van deze brochure en op de website: www.onderwijs.vlaanderen.be/sidin

“Wat ga je volgend jaar studeren? Een keuze die je leven wel eens kan bepalen. Ik had twee opties: Kleuterof Lager onderwijs. Het verdict van mijn leraren luidde: “Het gaat (hard) werken worden, maar als dit je droom is, moet je er 100 procent voor gaan en dan lukt het je wel.” Dolblij was ik met hun advies. Ik ben naar de opendeurdag geweest en diezelfde dag heb ik me ingeschreven in de richting Kleuteronderwijs. Ik bereid me nu al voor en informeer bij vriendinnen over de richting. Zij hebben me er warm voor gemaakt.”

SARAH KOOS VOOR KLEUTERONDERWIJS

Jezelf leren kennen is geen eenvoudige opdracht. Cruciale vragen zijn: wie ben ik? Wat wil ik? Wat kan ik? Het antwoord op die vragen vind je niet door naar jezelf te staren, wel door confrontatie met anderen. Trek er op uit: vraag anderen naar hun mening en tracht op die manier een duidelijk en realistisch zelfbeeld op te bouwen. »» Wie ben ik? Wat zie je zelf als je belangrijkste persoonlijkheidskenmerken? Ben je bijvoorbeeld creatief, ambitieus, ondernemend, stipt, kritisch of avontuurlijk? Hoe zien anderen jou? Vraag het eens aan je ouders of een vriend. »» Wat kan ik? Hoe goed ben je in de verschillende schoolvakken? Komen de vakken waar je goed in bent overeen met de vakken die je graag doet? Kijk ook eens verder: waar ben je goed in buiten de schoolmuren? Misschien ben je wel een kei in het organiseren van feestjes, of in het mekaar knutselen van originele verjaardagskaarten, of heb je veel geduld met kinderen of heb je snel door hoe je dat probleem met die laptop of gsm moet oplossen … »» Wat wil ik? Met welke activiteiten kan je je zonder veel problemen enkele uren bezig houden en verlies je zelfs de tijd uit het oog? Welke activiteiten geven je voldoening? Wat wekt je interesse op? Als je fantaseert over je leven binnen een jaar of tien: waar droom je dan allemaal van? Maak je geen zorgen over hoe je dat allemaal gaat realiseren. Probeer wel uit te vissen wat voor jou echt belangrijk is in het leven.

TIP 4: Kiezen Goed kiezen betekent dat je goed zicht hebt op de verschillende mogelijkheden en op wat je zelf belangrijk vindt. Je gaat eerst wikken en wegen en dan hak je de knoop door. Je beslist: ‘dat’ ga ik doen. Kiezen betekent dat je een deur opent en andere deuren sluit. Als je je studie- of beroepskeuze beschouwt als een definitieve beslissing voor de rest van je leven, dan kan dat behoorlijk beangstigend zijn. Het besef dat je tijdens je studies of loopbaan nog regelmatig je keuze zal kunnen bijsturen, kan de druk verminderen. Flexibiliteit en levenslang leren zijn de laatste jaren steeds belangrijker geworden. Het belangrijkste is dat je zélf kiest. Luister naar anderen, vorm je mening en kies zelf. Een keuze waar je volledig achter staat, zal je later de motivatie geven om er echt voor te gaan. Wie zich goed geïnformeerd heeft, mag bij de keuze ook zijn gevoel volgen. Je waagt de sprong en begint aan een nieuw en spannend avontuur!

TIP 5: Test je droomjob Je hebt je droomjob en bijhorende studiekeuze gevonden? Proficiat! Wil je weten of deze job echt bij je past, trek dan je stoute schoenen aan en ga ze testen. »»

Je ideeën over een job blijken niet altijd te kloppen. Praat met zoveel mogelijk mensen die deze job uitvoeren.

»»

Op www.roadies.be vind je meer informatie over 40 uiteenlopende jobs.

»»

Pas door echt met iemand mee te lopen, ontdek je echt wat een job inhoudt: Ga op zoek naar iemand die de job uitvoert. Dit kan je tante, een vriend van je ouders, je buurman … zijn. Overtuig hem of haar om één (halve) dag mee te mogen werken.

»»

Zoek uit of je de job kan uitvoeren als studentenjob. Check www.vdab.be/campus/ vakantiejobs.shtml voor meer info en voorwaarden.

»»

Check www.roadies.be/doe-het-zelf voor meer opties.

INFO

TIP 3: Ken jezelf

facebookpagina Word fan van onze nderen m/OnderwijsVlaa www.facebook.co

Studie-informatiedagen (SID-ins)

INFO

Ga je na het secundair studeren? Of wil je liever werken? Om je te helpen bij deze moeilijke keuze organiseren de Centra voor Leerlingenbegeleiding en het Ministerie van Onderwijs en Vorming de Studie-Informatiedagen (SID-in) in de vijf Vlaamse provincies. In januari en februari 2017 maak je tijdens deze SID-ins kennis met diverse onderwijsinstellingen, opleidingen en beroepen. De verschillende hogescholen, universiteiten en andere onderwijsinstellingen geven informatie over hun opleidingen en andere studiemogelijkheden. In de vijf Vlaamse provincies krijg je op de SID-in ook informatie over een aantal beroepssectoren. Je kan er terecht met vragen over wat beroepen inhouden, over mogelijke tewerkstelling en over verdere opleiding in bedrijven en organisaties. Als extraatje is er in Limburg de beurs â€˜Verruim Je Horizonâ€™ waarop je kennis maakt met heel wat

praktijkgerichte opleidingen en andere beroepssectoren. Om het maximum uit je bezoek te halen, kan je vooraf deze brochure doorbladeren en de bijbehorende checklist invullen. Zo kan je al beslissen over welke opleidingen of sectoren je meer informatie wenst, en de stands uitkiezen die je wil bezoeken. Duid in de checklist de vragen aan die je wil beantwoord zien. Neem het lijstje mee en leg het voor aan de informanten van de standen op de SID-in. Tijdens de week kan je de beurs met je klas bezoeken. Kom je graag langs met je ouders, met vrienden of alleen? Op zaterdag (10u-16u) kan je een vrij bezoek brengen aan de SID-ins. www.onderwijs.vlaanderen.be/sidin

Zoek verder via Onderwijskiezer In deze brochure bieden wij jou een zo groot mogelijk aanbod aan wat opleidingen en beroepssectoren betreft, maar daar stopt het niet bij. Veel meer informatie vind je terug op www.onderwijskiezer.be. Deze website is er voor leerlingen, leraren, ouders en CLB-medewerkers. Kortom voor iedereen die op zoek is naar correcte, onafhankelijke info over het volledige onderwijslandschap. Je komt op een interactieve manier meer te weten over het hoger onderwijs.

NOG MEER INFO? IJS KI EZ ER .B E W W W.O ND ER W JE W IL .B E W W W.WO RDWAT .B E ER W IJS RE GI ST ER ND W W W.H O GE RO

Wil je meer weten over de verschillende beroepen? Neem dan een kijkje bij de knelpuntberoepen, de beroepenlijsten of bekijk een filmpje over een beroep waarin je interesse hebt. Op de website kan je via tabellen ook makkelijk raadplegen welke studierichtingen in het secundair onderwijs statistisch gezien het meest kans op slagen bieden in het hoger onderwijs. Twijfel je toch nog over je studiekeuze? Vind de opleiding die bij je past aan de hand van je favoriete vakken in het secundair of doe een belangstellingstest (I-Prefer). Kan je niet kiezen tussen twee richtingen? Vergelijk ze dan in het keuzerooster.

WAT KAN JE STUDEREN?

1. HOGER ONDERWIJS Dit deel geeft een opsomming van alle studiemogelijkheden, ingedeeld volgens de onderwijsstructuren. Per studierichting staan één of meerdere codes die

aangeven waar je de studie kan volgen. In deel 2 vind je per code de naam van de onderwijsinstelling met de contactgegevens.

1.1 DE BAMA-STRUCTUUR Het hoger onderwijs in Vlaanderen bestaat uit: »» Het professioneel gericht onderwijs »» Het academisch gericht onderwijs Aan de hogescholen kan je professioneel gerichte opleidingen volgen. Binnen het kader van een School of Arts kan je er ook academisch gerichte kunstopleidingen volgen in deze studiegebieden: »» Audiovisuele en beeldende kunst »» Muziek en podiumkunsten

WAT KAN JE STUDEREN?

Aan de universiteiten kan je academisch gerichte opleidingen volgen, met uitzondering van de academische kunstopleidingen. De Hogere Zeevaartschool biedt binnen het studiegebied nautische wetenschappen zowel professionele als academische opleidingen aan.

Afkortingen en termen BA: bachelor. Een PBA of professioneel gerichte bachelor is in de eerste plaats gericht op de beroepspraktijk en biedt dus een directe uitstroommogelijkheid naar de arbeidsmarkt. Een academisch gerichte bachelor (ABA) legt de nadruk op een brede academische vorming of een vorming in de kunsten en bereidt dus voornamelijk voor op een masteropleiding.

Schakelprogramma: dit is een overgangsprogramma tussen een professionele bachelor en een master. Een schakelprogramma heeft een studieomvang van minimum 45 studiepunten en maximum 90 studiepunten. Op basis van je praktijkervaring (EVC) en wat je eerder studeerde (EVK) kan het aantal te behalen studiepunten dalen.

BANABA: staat voor bachelor na bachelor. Dit is een bacheloropleiding van ten minste 60 studiepunten die aansluit op een andere bacheloropleiding.

School of Arts: in een School of Arts kan je academisch of professioneel gerichte kunstopleidingen volgen. Het is een afzonderlijke structuur binnen een hogeschool of over meerdere hogescholen heen, die een vrij grote mate van autonomie heeft. De universiteiten zijn vertegenwoordigd in het bestuur. Binnen een School of Arts worden zowel professionele als academische kunstopleidingen aangeboden.

MA: master. Een masteropleiding legt de nadruk op gevorderde wetenschappelijke of artistieke kennis en competenties die je nodig hebt voor de zelfstandige beoefening van wetenschap of kunst of voor de uitoefening van een beroep. De studieomvang bedraagt ten minste 60 studiepunten. Een master sluit aan op een academische bacheloropleiding. MANAMA: staat voor master na master. Dit is een masteropleiding nadat je al een master behaalde.

Studiepunt: een maat voor studiebelasting. Een studiepunt is gelijk aan ongeveer 25-30 uur studie (oefeningen, hoorcollege, labo ...). De studieomvang van elke opleiding en elk opleidingsonderdeel wordt in studiepunten uitgedrukt. Voorbereidingsprogramma: als je niet in het bezit bent van een diploma dat op rechtstreekse wijze toegang geeft tot de opleiding die je wil volgen, kan je een voorbereidingsprogramma volgen.

Opleidingsaanbod na het secundair onderwijs HOGER BEROEPSONDERWIJS

PROFESSIONELE OPLEIDINGEN

ACADEMISCHE OPLEIDINGEN

Hogescholen, Centra voor Volwassenenonderwijs en secundaire scholen (enkel HBO5 Verpleegkunde)

Hogescholen

Universiteiten

Doctor

MANAMA*

Master*

BANABA

PBA

Bachelor

ABA*

HBO5

SECUNDAIR ONDERWIJS

11 WAT KAN JE STUDEREN?

Schakelprogramma

De School of Arts en de Hogere Zeevaartschool bieden ook academische bacheloropleidingen en masteropleidingen aan in de kunsten en de nautische wetenschappen.

1.2 TOELATINGSÂVOORWAARDEN VOOR BACHELOR EN MASTER Om toegelaten te worden tot een bacheloropleiding moet je in principe een diploma secundair onderwijs hebben. Het maakt niet uit of het een diploma aso, tso, kso of bso is. Een getuigschrift bso is niet voldoende (een zevende jaar volgend op het bso geeft wel recht op een diploma secundair onderwijs). Als je geen diploma secundair onderwijs hebt, neem je best contact op met de hogeschool of universiteit waar je een opleiding wil volgen om te bekijken wat de mogelijkheden zijn om toch toegelaten te worden.

WAT KAN JE STUDEREN?

Als je ooit al een diploma hoger onderwijs (van een hogeschool of een centrum voor volwassenenonderwijs) behaald hebt, kunnen ze je rechtstreeks toelaten, eventueel zelfs met vrijstellingen. De hogescholen en de universiteiten hebben in hun onderwijs- en examenreglement ook afwijkende toelatingsvoorwaarden tot hun opleidingen vastgelegd die rekening houden met humanitaire, medische, psychische of sociale redenen of met je kwalificatieniveau, je verdiensten of je competenties. De toegang tot het hoger onderwijs is vrij, met uitzondering van het artistiek hoger onderwijs en de opleidingen genees- en tandheelkunde. Een hogeschool of universiteit kan dus niet beslissen om een inschrijvingsstop in te voeren voor bepaalde opleidingen. Iedereen die voldoet aan de decretale toelatingsvoorwaarden (dus in het bezit is van een diploma secundair onderwijs) kan zich inschrijven in een bacheloropleiding van zijn keuze. Voor de opleidingen van de studiegebieden audiovisuele en beeldende kunst, en muziek en podiumkunsten moet

je ook slagen voor een artistieke toelatingsproef. De hogeschool waar je je wenst in te schrijven, neemt deze toelatingsproef zelf af. Alle informatie hierover vind je bij de onderwijsinstellingen zelf. Voor de universitaire opleidingen geneeskunde en tandheelkunde moet je ook slagen voor een toelatingsexamen. Dit toelatingsexamen wordt centraal georganiseerd. Alle informatie hierover vind je op de website w w w. o n d e r w i j s .v l aa n d e re n . be / t oe l a t i n g - e n inschrijving. Om rechtstreeks toegelaten te worden tot een masteropleiding, moet je in het bezit zijn van een academisch bachelordiploma. Ben je echter in het bezit van een professioneel bachelordiploma, dan kan een instelling je toelaten tot een masteropleiding als je eerst met succes een schakelprogramma met een studieomvang van minimum 45 en maximum 90 studiepunten afwerkt. Op basis van je praktijkervaring (EVC) en wat je eerder studeerde (EVK) kan het aantal te behalen studiepunten dalen. Een instelling kan de toelating tot een masteropleiding beperken tot afgestudeerden van een welbepaalde bacheloropleiding. Als je niet in het bezit bent van een diploma van die bacheloropleiding, kan de instelling je toelaten, op voorwaarde dat je succesvol een voorbereidingsprogramma hebt afgewerkt. Net als bij de bacheloropleidingen kan een instelling ook voor de toelating tot een masteropleiding afwijkende toelatingsvoorwaarden vastleggen in het onderwijs- en examenreglement.

1.3 LEERKREDIET Elke student krijgt bij de inschrijving in het hoger onderwijs een leerkrediet. Dat is een virtuele rugzak met 140 studiepunten. Voor je inschrijving neem je de vereiste studiepunten op. Als je slaagt (in eerste of tweede zittijd), krijg je de opgenomen studiepunten terug. De eerste 60 verworven studiepunten krijg je zelfs dubbel terug (op voorwaarde dat je bent ingeschreven met een diplomacontract). Als je niet slaagt, of gedelibereerd wordt, verlies je de opgenomen studiepunten. De bedoeling van het leerkrediet is je te stimuleren om

een bewuste studiekeuze te maken en om de hogeschool of universiteit aan te sporen je studievoortgang te bewaken. Als je leerkrediet op of onder nul komt, kan je je enkel nog inschrijven met de toestemming van de instelling (hogeschool of universiteit) en kan de instelling het studiegeld verdubbelen. Van opleiding veranderen of stoppen met studeren Als je na je inschrijving ontdekt dat je toch een verkeerde studiekeuze hebt gemaakt, en je dus van opleiding wil veranderen of stoppen met studeren, dan kan dit

»»

Schrijf je je op tijd uit, dan wordt het opgenomen leerkrediet terug in je rugzak gestopt.

»»

Schrijf je je pas uit na deze datum -dus te laat- , dan ben je het opgenomen leerkrediet kwijt.

Voor generatiestudenten (studenten die zich de eerste keer in het hoger onderwijs inschrijven voor een bacheloropleiding) is er wel een voordeligere regeling. »»

»»

Verander je als generatiestudent voor 1 december van studierichting (=‘heroriëntering’), dan krijg je het volledige leerkrediet terug, zelfs wanneer je je uitschrijft na de datum die je instelling heeft vooropgesteld. Heroriënteer je je als generatiestudent tussen 1 december en 15 maart, dan krijg je de helft van de ingezette studiepunten die je instelling je niet meer teruggeeft, toch nog terug.

Je kan het ingezette leerkrediet bij een heroriëntering of uitschrijving nooit terugkrijgen: »»

Voor opleidingsonderdelen waarvoor de examenperiode reeds gestart is

»»

Als je bent ingeschreven met een creditcontract

De enige manier om je leerkrediet dan terug te krijgen, is slagen voor de examens.

Leerkrediet bij het afstuderen Als je slaagt voor een professionele of een academische bachelor, wordt er niets afgetrokken van je leerkrediet. Bij het behalen van een eerste masterdiploma gaan er 140 studiepunten van je leerkrediet af. Heb je daarna nog voldoende leerkrediet over, dan kan je een nieuwe bachelor- of masteropleiding starten. Heb je niet genoeg studiepunten meer, dan beslist de onderwijsinstelling waar je wil studeren of je je kan inschrijven. De instelling kan dan wel verhoogd studiegeld vragen. Leerkrediet terug opbouwen Niet voldoende studiepunten meer? Je kan éénmalig je leerkrediet terug opbouwen, onder de volgende voorwaarden: »»

Je hebt minder dan 60 studiepunten na het behalen van je masterdiploma na aftrek van 140 studiepunten.

»»

Je hebt minder dan 60 studiepunten op het moment dat je het hoger onderwijs verlaat.

Je krijgt dan jaarlijks 10 studiepunten toegekend tot je terug 60 studiepunten leerkrediet hebt.

Zolang je leerkrediet hebt, kan een instelling je inschrijving niet weigeren, tenzij je in het kader van studievoortgangsbewaking bindende voorwaarden opgelegd kreeg en je hieraan niet voldeed. In dat geval kan een instelling je toch weigeren, zelfs al heb je voldoende leerkrediet.

WAT KAN JE STUDEREN?

gevolgen hebben voor je leerkrediet. Elke instelling bepaalt de datum tot wanneer je je kan uitschrijven zonder leerkrediet te verliezen. Deze datum vind je terug in het onderwijs- en examenreglement van de instelling.

Alle informatie over het leerkrediet vind je op www.studentenportaal.be. Via deze website kan je ook de stand van je eigen leerkrediet opvolgen.

1.4 STUDIEFINANCIERING Studeren kost een flinke duit: de aankoop van boeken, een treinabonnement, de huur van een kot ... Studietoelagen zijn er om het je financieel wat makkelijker te maken. Om voor een studietoelage in aanmerking te komen, moet je aan een aantal voorwaarden voldoen. »»

»»

Of je een studietoelage krijgt, hangt onder meer af van je gezinssituatie en de hoogte van het inkomen. Naast het loon horen daar ook bijvoorbeeld ontvangen uitkeringen en alimentatiegelden bij. Je kan een studietoelage verkrijgen voor het volgen van twee bachelors, één master, één

voorbereidingsprogramma, één schakelprogramma en één specifieke lerarenopleiding aan een hogeschool of universiteit. Zowel de opleiding als de instelling moeten erkend zijn, en de opleiding moet leiden tot een diploma. Je moet bovendien nog voldoende studietoelagekrediet hebben. »»

Je moet op 31 december 2016 Belg zijn. Als je geen Belg bent, moeten jij of je ouders al een tijd in België wonen, werken of gewerkt hebben.

Wil je elders binnen de Europese Hogeronderwijsruimte (45 landen) studeren? Dan kan je onder bepaalde voorwaarden je studietoelage meenemen. Meer informatie vind je op www.studietoelagen.be of bel naar 1700, het gratis nummer van de Vlaamse overheid.

In het hoger onderwijs zijn de studietoelagen van de Vlaamse overheid niet de enige financiële tegemoetkoming. Aan elke hogeschool of universiteit zijn er studentenvoorzieningen of sociale voorzieningen die studiefinancieringen en studieleningen aanbieden, of overbruggingsleningen als je door omstandigheden

tijdelijk meer kosten hebt. Ze betalen waar nodig ook renteloze voorschotten uit op de studietoelagen van de Vlaamse overheid. Contactgegevens en meer informatie over studentenvoorzieningen of sociale voorzieningen vind je via www.centenvoorstudenten.be.

1.5 LERARENOPLEIDING Wil je leraar worden? Dan heb je twee mogelijkheden: een geïntegreerde lerarenopleiding of een specifieke lerarenopleiding. Beide lerarenopleidingen brengen je de basiscompetenties van leraar bij en resulteren in het diploma van leraar. Toch zijn er verschillen tussen beide opleidingen. Een woordje uitleg:

WAT KAN JE STUDEREN?

De geïntegreerde lerarenopleiding is een bacheloropleiding die je kan volgen aan een hogeschool. De opleiding omvat 180 studiepunten en integreert vakinhoudelijke kennis en pedagogische competenties. Minstens 45 van de 180 studiepunten worden als praktijk ingevuld. De opleiding resulteert in het diploma van bachelor in het onderwijs: kleuteronderwijs, lager onderwijs of secundair onderwijs. In de geïntegreerde lerarenopleiding voor het secundair onderwijs kies je voor twee vakken die je later mag onderwijzen. De specifieke lerarenopleiding is een opleiding van 60 studiepunten die je volgt na een vakinhoudelijke oplei-

ding (bijvoorbeeld een master of bachelor). De opleiding spitst zich toe op de verwerving van pedagogische competenties. Van de 60 studiepunten moet de helft aan praktijk worden besteed. De specifieke lerarenopleiding wordt aangeboden door de universiteiten, de hogescholen en de centra voor volwassenenonderwijs. Het diploma dat je behaalt is een diploma van leraar en heeft dezelfde waarde, waar je het ook behaalt. Hiermee kan je onder andere lesgeven in de hogere graden van het secundair onderwijs. In masteropleidingen van 120 studiepunten kunnen 30 studiepunten van de specifieke lerarenopleiding worden ingebouwd als afstudeerrichting. De instellingen kunnen ook 15 studiepunten van de specifieke lerarenopleiding als keuzepakket aanbieden in het opleidingsprogramma van de academisch gerichte bacheloropleiding. Meer info: www.onderwijs.vlaanderen.be/lerarenopleiding

1.6 PROFESSIONEEL GERICHTE BACHELOROPLEIDINGEN Een professioneel gerichte bacheloropleiding omvat 180 studiepunten (dat komt overeen met 3 studiejaren van 60 studiepunten) en bereidt rechtstreeks voor op een job onmiddellijk na de studie (vandaar: ‘professioneel’). Je vindt professioneel gerichte bacheloropleidingen in een hogeschool.

Inhoud In de theorielessen is de benadering van de leerstof eerder concreet. Je bespreekt theoretische modellen en hun toepassingsmogelijkheden in de dagelijkse praktijk. Hoe zit iets in elkaar? Hoe ontstaat iets? Hoe herken je het? Hoe kan je het herstellen? Hoe kan je erop inwerken? Welke zijn voor- en nadelen? Welke technieken kan je gebruiken? *

In de praktijklessen ga je proefondervindelijk om met de materie die in de theoretische lessen aan bod is gekomen. Je leert en traint beroepsvaardigheden. Je maakt ook kennis met Praktijkgericht Wetenschappelijk Onderzoek. Tijdens de stageperiode maak je uitgebreid kennis met je toekomstig werkveld en leer je omgaan met beroepseigen mogelijkheden en moeilijkheden (stress, werken tijdsdruk, organisatieproblemen, beperkte financiële middelen ...).

Afstudeerrichting Een afstudeerrichting is een differentiatie* in een opleidingsprogramma met een studieomvang van minstens 30 studiepunten. De afstudeerrichting wordt op je diploma vermeld.

Een differentiatie is een specifiek onderdeel van je studiedomein waarin je je specialiseert en waarin je afstudeert.

Je krijgt meer leerstof te verwerken dan in het secundair onderwijs. Meestal krijg je een goed aaneensluitend geheel van lessen en stages. Je volgt les in kleinere groepen. De afstand tussen student en docent is klein. Er wordt een beroep gedaan op je redeneer- en vooral op je werkvermogen.

Onderverdeling

Professioneel gerichte bacheloropleidingen vind je in volgende studiegebieden: architectuur; audiovisuele en beeldende kunst; biotechniek; gezondheidszorg; handelswetenschappen en bedrijfskunde; industriële wetenschappen en technologie; muziek en podiumkunsten;

nautische wetenschappen; onderwijs; sociaal-agogisch werk.

Vervolgopleidingen

Als je niet meteen het werkveld induikt, kan je na een professioneel gerichte bacheloropleiding: »» »» »» »»

Een andere professioneel gerichte bacheloropleiding volgen Een bachelor-na-bacheloropleiding volgen Een lerarenopleiding volgen Een masteropleiding volgen, maar dan moet je eerst slagen voor een schakelprogramma (45 tot 90 studiepunten)

“Ik vond het moeilijk om kwaliteiten te vinden bij mezelf. Dankzij mijn klasleraar en andere leraren heb ik meer zelfvertrouwen gekregen en weet ik eindelijk welke richting ik ga volgen. Ik raad iedereen aan om met zoveel mogelijk mensen te praten. Nu ik mijn keuze heb gemaakt, ben ik er best trots op. Het was moeilijk, maar ik heb er ook veel uit geleerd. Nu ben ik klaar voor de hogeschool en voor de rest van mijn leven!”

SORAYA OVER HAAR STAP NAAR HET HOGER ONDERWIJS

“Kiezen is moeilijk, zeker als je een eeuwige twijfelaar bent. Op school raadden ze me zowel unief als hogeschool aan, maar zelf voelde ik me meer aangetrokken tot de hogeschool. Ik ben nogal praktisch ingesteld. Omdat ik veel interesse had in wetenschappen en graag met mensen wilde werken, koos ik voor Verpleegkunde. Na enkele maanden besefte ik dat het niet mijn ding was. Ik moest dus opnieuw kiezen. Uiteindelijk kwam ik uit bij Bedrijfsmanagement. Vandaag heb ik mijn droomjob gevonden. Wat ik heb geleerd? Je moet doen wat je graag doet en durven veranderen als je een foute keuze hebt gemaakt!”

MARTE GEEFT TOE DAT ZE FOUT ZAT

15 WAT KAN JE STUDEREN?

Moeilijkheidsgraad

STUDIEMOGELIJKHEDEN PROFESSIONEEL GERICHTE BACHELOROPLEIDINGEN De cijfers en letters na elke opleiding verwijzen naar deel 2 met de lijst van onderwijsinstellingen vanaf p. 54. Per studiegebied zijn alle basisopleidingen (in hoofdletters en vet) aangevuld met de afstudeerrichtingen (in kleine letters). Een aantal opleidingen kan je ook in het Engels of in het Frans volgen. Je herkent ze aan (E) of (F) achter de opleidingsnaam. Raadpleeg www.onderwijskiezer.be of de onderwijsinstellingen voor meer informatie.

ARCHITECTUUR ANTWERPEN INTERIEURVORMGEVING

INTERIOR AND SERVICE DESIGN(E)

LANDSCHAPS- EN TUINARCHITECTUUR

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG

OOST-VL

2E 17A

17A

WEST-VL

15B

TOEGEPASTE ARCHITECTUUR

WAT KAN JE STUDEREN?

AUDIOVISUELE EN BEELDENDE KUNST ANTWERPEN AUDIOVISUELE KUNSTEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG

OOST-VL

WEST-VL

OOST-VL

WEST-VL

Beeld

Geluid

Montage

Podiumtechnieken

Production management

4C 2E

BEELDENDE VORMGEVING

BIOTECHNIEK ANTWERPEN AGRO- EN BIOTECHNOLOGIE

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG 12E

Agro-industrie Biotechnologie

Dierenzorg

Landbouw

Tuinbouw

Voedingsmiddelentechnologie

14E

1F 17D

14E

1F 17D

14E

1F 17D

14E

17D

14E

12E

Groenmanagement

1F 17D

14E

GEZONDHEIDSZORG ANTWERPEN BIOMEDISCHE LABORATORIUMTECHNOLOGIE

VL-BRA & BRUSSELS HG

5E 7F 9D

4E 11A

Farmaceutische en biologische laboratoriumtechnologie

5E 7F 9D

4E 11A

Medische laboratoriumtechnologie

5E 7F 9D

4E 11A

5B 9D

ERGOTHERAPIE

LIMBURG 11G

OOST-VL

WEST-VL

1E 17E

15B

1E 17E

15B

11G

1E 17E

15B

12C

17E 18A

14A 15C

17E 18A

14A

Audiologie

17E 18A

14A

Logopedie

17E 18A

14A

LOGOPEDIE EN AUDIOLOGIE

MEDISCHE BEELDVORMING

MONDZORG

11A

OPTIEK EN OPTOMETRIE

18A

ORTHOPEDIE Orthopedische technologie

Schoentechnologie voor sport en revalidatie

9D 18A 9C

SPORT EN BEWEGEN

15A

15B

TOEGEPASTE GEZONDHEIDSWETENSCHAPPEN VERPLEEGKUNDE

5B 7B 9C 9E 9G

1B 4E 11A

VOEDINGS- EN DIEETKUNDE

5E 9D

4E 11A

VROEDKUNDE

5B 7B 9C 9E

4E 11A

12C 11H

1F 1G 17E 18A

14A 14C 14E 15B

1E 17E

14A

1F 18A

14A 14C

HANDELSWETENSCHAPPEN EN BEDRIJFSKUNDE ANTWERPEN BEDRIJFSMANAGEMENT Accountancy-fiscaliteit

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG

OOST-VL

5D 7A 9C 9D 9G

1A 11B

11G 12B

1G 17B 17C 17G 18A

5D 7A 9D 9G

1A 11B

11G 12B

1G 17C 17G 18A

Eventmanagement

WEST-VL 14A 14C 15B 14A 14C 15B 14C

Financie- en verzekeringswezen

5D 7A 9D 9G

Internationaal ondernemen

5E 7A 9G

1A 11B

11G 12B

18A

Kmo-management

17B 17G 18A

Logistiek management

5D 7A 9D 9G

11G 12B

17B 18A

14C 15B

Marketing

5D 7A 9D 9G

1A 11B

11G 12B

1G 17B 17G 18A

14C 15B

Milieumanagement

17C

Rechtspraktijk

5D 7A 9D

Sport- en cultuurmanagement

Winkel- en retailmanagement

9C 7A

(E)

International business International business and trade Marketing

14C 15B

11B

Marketing(E)

BUSINESS MANAGEMENT

17C 17G 18A

11B

17C 18A

14A 14A

7A (E)

11G 12B

9G 1A

WAT KAN JE STUDEREN?

PODOLOGIE

ANTWERPEN COMMUNICATIEMANAGEMENT

5D 9F

Commerciële communicatie

5D 9F

Event, concept en organisatie

Public relations en voorlichting

5D 9F

HOTELMANAGEMENT

IDEA & INNOVATION MANAGEMENT

VL-BRA & BRUSSELS HG 4A

LIMBURG 12A

OOST-VL 18A

15C

12A

15C

12A

15C

14A

INFORMATIEMANAGEMENT EN MULTIMEDIA

INTERNATIONAL BUSINESS MANAGEMENT (E)

18A

INTERNATIONAL COMMUNICATION AND MEDIA(E)

INTERNATIONAL JOURNALISM(E)

INTERNATIONAL TOURISM AND LEISURE

(E)

JOURNALISTIEK

5D 9F

MEDIA EN ENTERTAINMENT BUSINESS

12A

18A

15C

5D 7A 9C 9D 9G

1A 4A 11B

11G 12B

1G 17B 17G 18A

14A 14C 15B

Bedrijfsvertaler-tolk

11B

11G 12B

17B

14A

Event- en projectmanagement

NETWERKECONOMIE

15B

OFFICE MANAGEMENT

WAT KAN JE STUDEREN?

WEST-VL

18A

Management assistant

5D 7A 9C 9D 9G

1A 11B

11G 12B

1G 17B 17G 18A

14A 14C 15B

Medical management assistant

5D 9C

11B

12B

1G 17B 18A

15B

RETAILMANAGEMENT

17B

TOEGEPASTE INFORMATICA

5D 7A 9D

1A 4D 11B

12B

17B 17G

14C 15B

Applicatieontwikkeling

12B

14C

Softwaremanagement

12B

14C

Systemen en netwerkbeheer

TOERISME EN RECREATIEMANAGEMENT

12B 4A

12A

14A 15C

WELLBEING- EN VITALITEITSMANAGEMENT

14C

Care en vitaliteitsmanagement

14C

Coaching en wellbeingmanagement

14C

Wellness en spamanagement

14C

INDUSTRIËLE WETENSCHAPPEN EN TECHNOLOGIE ANTWERPEN AUDIOVISUELE TECHNIEKEN: FILM, TV EN VIDEO

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG

OOST-VL

AUDIOVISUELE TECHNIEKEN: FOTOGRAFIE

AUTOTECHNOLOGIE

7F 9J

BOUW

12E

CHEMIE

2B 14C

5E 7F 9D

11A

11G

1E 17B

Biochemie

5E 7F 9D

11A

11G

1E 17B

Chemie

5E 7F 9D

11A

11G

1E 17B

11A

11G

1E 17B

11A

11G

Milieuzorg Procestechnologie

5E 7F 9D

DIGITAL ARTS AND ENTERTAINMENT DIGITAL ARTS AND ENTERTAINMENT ECOTECHNOLOGIE

WEST-VL

14B

15E (E)

15E 14C

ANTWERPEN ELEKTROMECHANICA

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG

OOST-VL

WEST-VL

5G 9D 9J

12E 11G

1G 17B

14B 14C

Automatisering

5G 9J

11G

17B

14B 14C

Elektromechanica

11G

1G 17B

14B 14C

Klimatisering

5G 9D 9J

12E 11G

1G 17B

14C

Onderhoudstechnologie

5G 9D 9J

12E 11G

Procesautomatisering

5G 9D

Technisch-commercieel adviseur

ELEKTRONICA-ICT

5G 9D 9J

12E 11G

14B 14C

Elektronica

9D 9J

11G

14B 14C

ICT

9D 9J

11G

14B 14C

11G

ENERGIEMANAGEMENT

ENERGIETECHNOLOGIE

15D

FACILITAIR MANAGEMENT Crossmedia-ontwerp

18E

Grafimediabeleid Grafimediatechnologie

18E 5G

Multimediaproductie

18E

HOUTTECHNOLOGIE

17B

INDUSTRIEEL PRODUCTONTWERPEN INTEGRALE VEILIGHEID

15D 5G

LUCHTVAART

14B

Aspirant-lijnpiloot

14B

Luchtvaarttechnologie

14B

MODETECHNOLOGIE

17B

MULTIMEDIA EN COMMUNICATIETECHNOLOGIE

ONTWERP- EN PRODUCTIETECHNOLOGIE

15D 1E

14C

Kunststofverwerking

14C

Ontwerp- en productietechnologie

14C

TEXTIELTECHNOLOGIE VASTGOED

WAT KAN JE STUDEREN?

GRAFISCHE EN DIGITALE MEDIA

14C

17B 5G

1G 17B

Landmeten

17B

Makelaardij

17B

ZORGTECHNOLOGIE

14C

MUZIEK EN PODIUMKUNSTEN ANTWERPEN DANS MUSICAL

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG

5F 4B

POP- EN ROCKMUZIEK

12D

Muziekmanagement

12D

Muziektechniek

12D

Muzikant

12D

OOST-VL

WEST-VL

NAUTISCHE WETENSCHAPPEN

SCHEEPSWERKTUIGKUNDE

MÃ‰CANICIEN NAVALE(F)

ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG

OOST-VL

WEST-VL

ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG

OOST-VL

WEST-VL

ONDERWIJS

KLEUTERONDERWIJS

5B 7B 9B 9I

1A 4E 11C 11E

11F 12A

1G 17F 18F

14A 14D 15A

LAGER ONDERWIJS

5B 7B 9B 9C 9I

1A 4E 11C 11E

11F 12A

1F 1G 17F 18D

14A 14D 14F 15A

PEDAGOGIE VAN HET JONGE KIND

SECUNDAIR ONDERWIJS

5B 7B 9B 9C 9I

1A 1D 4E 11C

11G 12A

1F 17F 18B

14A 14F 15A

Aardrijkskunde

5B 7B 9B 9I

1A 4E 11C

11G 12A

1F 17F 18B

14A 14F 15A

Bewegingsrecreatie

5B 7B 9C

1D 4E 11C

11G 12A

1F 17F 18B

14F 15A

Bio-esthetiek

Biologie

5B 7B 9I

Biologie/Natuurwetenschappen

9B 9C

Biotechnieken

WAT KAN JE STUDEREN?

18F

1A 11C

11G 12A

18B

14F

1F 17F 18B

14A 14F 15A

11C

Bouw

Burotica

Chemie

11G

Duits

1F 1F

Economie

5B 7B 9B 9I

Elektriciteit

5B 9I

Engels

5B 7B 9B 9I

Frans

5B 7B 9B 9C 9I

Fysica

5B 7B 9B 9I

Geschiedenis

5B 7B 9B 9I

Haartooi

1A 4E 11C

11G 12A

1F 17F 18B

11C

11G

14A

1A 4E 11C

11G 12A

1F 17F 18B

14A 14F 15A

1A 4E 11C

11G 12A

1F 17F 18B

14A 14F 15A

11C

11G

1F 17F 18B

14A 14F

1A 4E 11C

11G 12A

1F 17F 18B

14A 14F 15A

Handel-burotica

Hout

Informatica Islamitische godsdienst

14A 14F 15A

18B

14F

1A 4E

11G 12A

1F 17F 18B

14F

7B 9B 9C 9I

1A 4E 11C

11G 12A

1F 17F 18B

14F 15A

4E 11C

11G

18B

Katholieke godsdienst

7B 9B 9C 9I

1A 11C

11G

1F 18B

Latijn

11C

11G

18B

Lichamelijke opvoeding

5B 7B 9C

1D 4E 11C

11G 12A

1F 17F 18B

Mechanica

5B 9I

11C

11G

Mode

Muzikale opvoeding

11G

17F 18B

Natuurwetenschappen

12A

18B

14A 14F 15A

Nederlands

5B 7B 9B 9C 9I

1A 4E 11C

11G 12A

1F 17F 18B

14A 14F 15A

Niet-confessionele zedenleer

4E 11C

11G

17F

15A

Plastische opvoeding

7B 9B

1A 11C

11G 12A

17F 20A

14A

14A 14F 14F 15A 14A

Project algemene vakken

7B 9B

11G 12A

1F 17F 18B

14A 14F 15A

Project kunstvakken

5B 7B 9C

1A 11C

11G 12A

1F 17F 18B

14A

Techniek

5B 7B 9B 9C 9I

11C

11G

1F 17F 18B

14A 15A

Voeding-verzorging

11C

11G

17F 18B

14F

Wiskunde

5B 7B 9B 9C 9I

1A 4E 11C

11G 12A

1F 17F 18B

14A 14F 15A

SOCIAAL-AGOGISCH WERK ANTWERPEN GEZINSWETENSCHAPPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG

OOST-VL

MAATSCHAPPELIJKE VEILIGHEID

14C 5B 7B

Orthopedagogie

Toegepaste jeugdcriminologie

SOCIAAL WERK

5B 7B 9D

11G

17B

14C

1A 4A 11D

12A

17B 18C

14C 15A 15C

12A

18C

14C

Kunst- en cultuurbemiddeling

Maatschappelijk werk

5B 7B 9D

1A 4A 11D

Maatschappelijke advisering

7B 9D

4A 11D

Personeelswerk

5B 7B 9D

1A 11D

Sociaal-cultureel werk

5B 7B 9D

1A 4A 11D

18C 12A

18C

14C

18C

14C

Sociaal-juridische dienstverlening

14C

Syndicaal werk

18C 11D

SOCIALE READAPTATIEWETENSCHAPPEN TOEGEPASTE PSYCHOLOGIE

14C 15A

Arbeids- en organisatiepsychologie

14C

Klinische psychologie

14C

Schoolpsychologie en pedagogische psychologie

14C

“Rond het derde middelbaar belandde ik onomkeerbaar in bso. Ik knokte door tot het zevende jaar zodat ik kon gaan verder studeren. Ik deed erg naïef en impulsief mee aan de toelatingsproeven van een academie. Ik had niets te verliezen. Tot ieders verbazing werd ik toegelaten. Nu, 3 jaar later ben ik intussen afgestudeerd met onderscheiding en heb ik mijn motivatie terug gevonden. Dat heb ik volledig aan mezelf te danken.”

HILDE IS TROTS OP ZICHZELF NA EEN MOEILIJK PARCOURS

“Mijn keuze voor de richting Chemie was snel gemaakt. Het tweede jaar was afzien. Bloed, zweet en tranen. Tijdens het blokken voor mijn herexamens heb ik op het punt gestaan om mijn boeken te sluiten, ik was op en ik zag door de bomen het bos niet meer. Maar met de steun van vrienden en familie heb ik doorgezet en was ik uiteindelijk voor alles geslaagd. Binnenkort studeer ik af als Master of Science in de Chemie. Iets waar ik ontzettend trots op ben!”

SANNE IS EEN DOORBIJTER!

21 WAT KAN JE STUDEREN?

ORTHOPEDAGOGIE

WEST-VL

1.7 ACADEMISCH GERICHTE BACHELOR- EN MASTEROPLEIDINGEN Een academisch gerichte bacheloropleiding omvat 180 studiepunten (dat komt overeen met drie studiejaren van 60 studiepunten). De opleiding legt de nadruk op een brede academische (theoretische) vorming of een vorming in de kunsten. Ze is gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek en bereidt je voornamelijk voor op een masteropleiding. Na een academische bacheloropleiding kan je ook uitstromen naar de arbeidsmarkt. De masteropleiding omvat minstens 60 studiepunten. Meerdere masteropleidingen omvatten 120 studiepunten, enkele zelfs 180 studiepunten zoals diergeneeskunde en geneeskunde. De opleidingen leggen de

Inhoud

WAT KAN JE STUDEREN?

Je verwerft een overzicht van de inhoud van de eigen wetenschap (domein, doelstellingen, probleemzones ...). Je leert er een specifieke wetenschapstaal en een uitgebreid begrippenkader. Je krijgt een overzicht van belangrijke stromingen, theorieën en denkmodellen. Je leert hoe je onderzoekstechnieken toepast en een eigen onderzoeksmethode ontwikkelt. Je maakt ook kennis met een aantal hulpwetenschappen. Als je bv. pedagogische wetenschappen studeert, heb je ook inzichten nodig uit filosofie, psychologie en biologie. Je kan geografie maar echt bestuderen als je een ruime notie hebt van natuurkunde, scheikunde, wiskunde, planten dierkunde.

Afstudeerrichting Een afstudeerrichting is een differentiatie* in een opleidingsprogramma met een studieomvang van minstens 30 studiepunten. De afstudeerrichting wordt op je diploma vermeld.

Moeilijkheidsgraad Er komt heel wat denkwerk bij kijken. Het soort denkactiviteiten verschilt van richting tot richting. Je hebt een goed begrips- en redeneervermogen nodig. Daarnaast moet je ook over een stevig geheugen beschikken, want je krijgt beduidend meer leerstof te verwerken dan in het secundair onderwijs. Bovendien wordt er bij het instuderen en het verwerken van de leerstof een grote zelfstandigheid verondersteld. De leerstof bestaat vaak uit wetenschappelijke teksten waarin complexe concepten en modellen worden behandeld.

Onderverdeling Elke opleiding behoort tot een studiegebied. Een studiegebied bundelt aanverwante opleidingen. Academisch *

nadruk op gevorderde wetenschappelijke of artistieke kennis en competenties die je nodig hebt voor het uitoefenen van wetenschap, kunst of een zelfstandig beroep. Het uiteindelijke doel is de vorming van een onderzoeker. De masteropleiding wordt afgesloten met een masterproef. Een academisch gerichte opleiding volg je aan een universiteit. Academisch gerichte opleidingen worden nog enkel door een hogeschool aangeboden in het kader van een School of Arts (voor de kunstopleidingen) en aan de Hogere Zeevaartschool (voor het studiegebied nautische wetenschappen).

gerichte bacheloren masteropleidingen vind je aan de universiteiten in volgende studiegebieden: archeologie en kunstwetenschappen; architectuur; bewegings- en revalidatiewetenschappen; biomedische wetenschappen; biotechniek; conservatie-restauratie; diergeneeskunde; economische en toegepaste economische wetenschappen; farmaceutische wetenschappen; geneeskunde; geschiedenis; godgeleerdheid, godsdienstwetenschappen en kerkelijk recht; handelswetenschappen en bedrijfskunde; industriële wetenschappen en technologie; politieke en sociale wetenschappen; productontwikkeling; psychologie en pedagogische wetenschappen; rechten, notariaat en criminologische wetenschappen; sociale gezondheidswetenschappen; taal- en letterkunde; tandheelkunde; toegepaste biologische wetenschappen; toegepaste taalkunde; toegepaste wetenschappen; verkeerskunde; wetenschappen; wijsbegeerte en moraalwetenschappen. Academisch gerichte opleidingen vind je aan de hogescholen enkel terug in de studiegebieden audiovisuele en beeldende kunst, muziek en podiumkunsten en nautische wetenschappen.

Vervolgopleidingen Nog verder studeren? Na een academisch gerichte bacheloropleiding volg je: »» »» »»

Een aansluitende masteropleiding Een niet-aansluitende masteropleiding, na het volgen van een voorbereidingsprogramma Een andere academisch gerichte bacheloropleiding, al dan niet met studieverkorting

Na een masteropleiding volg je: »» »» »» »»

Een andere masteropleiding, al dan niet met studieverkorting Een master-na-masteropleiding Een lerarenopleiding Een doctoraat

Een differentiatie is een specifiek onderdeel van je studiedomein waarin je je specialiseert en waarin je afstudeert.

STUDIEMOGELIJKHEDEN ACADEMISCH GERICHTE BACHELOREN MASTEROPLEIDINGEN De cijfers en letters na elke opleiding verwijzen naar deel 2 met de lijst van onderwijsinstellingen vanaf p. 54. Per studiegebied zijn alle basisopleidingen (in hoofdletters en vet) aangevuld met de afstudeerrichtingen (in kleine letters). Een aantal opleidingen kan je ook in het Engels volgen. Je herkent ze aan (E) achter de opleidingsnaam. Raadpleeg www.onderwijskiezer.be of de onderwijsinstellingen voor meer informatie.

ARCHEOLOGIE, GESCHIEDENIS, KUNSTWETENSCHAPPEN, TAAL- EN LETTERKUNDE, TOEGEPASTE TAALKUNDE ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

ARCHEOLOGIE

BEDRIJFSCOMMUNICATIE

CULTURAL STUDIES(E)

CULTURELE STUDIES

EUROPEAN STUDIES: TRANSNATIONAL AND GLOBAL PERSPECTIVES(E)

EUROPESE STUDIES: TRANSNATIONALE EN MONDIALE PERSPECTIEVEN

OOST-VL

BA 16

16* 6A

3A 10

Oudheid

Oudheid tot heden

GESCHIEDENIS VAN DE OUDHEID

3A 10

16 10D

3A 10A

Gedrukte en onlinemedia

Radio- en tv-journalistiek

KUNSTWETENSCHAPPEN

KUNSTWETENSCHAPPEN EN ARCHEOLOGIE

LINGUISTICS AND LITERARY STUDIES(E)

LINGUISTICS AND LITERATURE: ENGLISH(E)

MEERTALIGE COMMUNICATIE

10D

MEERTALIGE PROFESSIONELE COMMUNICATIE

MUSICOLOGIE

HISTORISCHE TAAL- EN LETTERKUNDE JOURNALISTIEK

10A

2323

GENDER EN DIVERSITEIT* GESCHIEDENIS

WEST-VL

OOSTERSE TALEN EN CULTUREN

Arabistiek en Islamkunde

China

India

Japan

Samenwerking tussen alle Vlaamse universiteiten.

(4)

In Kortrijk (Kulak) worden enkel de twee eerste jaren van deze bacheloropleiding aangeboden.

10K(4)

WAT KAN JE STUDEREN?

AFRIKAANSE TALEN EN CULTUREN

LIMBURG

ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

6A***

3A 10

TAAL- EN REGIOSTUDIES: ARABISTIEK EN ISLAMKUNDE

TAAL- EN REGIOSTUDIES: JAPANOLOGIE

TAAL- EN REGIOSTUDIES: SINOLOGIE

TAAL- EN REGIOSTUDIES: SLAVISTIEK EN OOST-EUROPAKUNDE

LIMBURG BA

OOST-EUROPESE TALEN EN CULTUREN TAAL- EN LETTERKUNDE

6A**

Algemene literatuurwetenschap

6A***

Algemene taalwetenschap

6A***

Computationele psycholinguïstiek

6A***

Digitale tekstanalyse

6A***

TAALKUNDE TOEGEPASTE TAALKUNDE

10D 6A

THEATER- EN FILMWETENSCHAP

WEST-VL BA

10K(4)

10 3A 10A(3)

TOLKEN

16(1) 3A 10A

VERGELIJKENDE MODERNE LETTERKUNDE

24 WAT KAN JE STUDEREN?

6A 10D(2) 6A(1)

OOST-VL

VERTALEN

10D 6A

3A 10A

WESTERN LITERATURE(E)

WESTERSE LITERATUUR

(1)

Nederlands + vreemde taal 1 (Duits, Engels, Frans) + vreemde taal 2 (Chinees, Duits, Engels, Frans, Italiaans, Spaans)

(2)

Nederlands + vreemde taal 1 (Duits, Engels, Frans) + vreemde taal 2 (Arabisch, Duits, Engels, Frans, Italiaans, Russisch, Spaans, Vlaamse gebarentaal)

(3)

Nederlands + vreemde taal 1 (Duits, Engels, Frans) + vreemde taal 2 (Duits, Engels, Frans, Italiaans, Spaans, Pools)

(4)

In Kortrijk (Kulak) worden enkel de twee eerste jaren van deze bacheloropleiding aangeboden.

(5)

Nederlands + vreemde taal 1 (Duits, Engels, Frans) + vreemde taal 2 (Duits, Engels, Frans, Italiaans, Russisch, Spaans, Turks).

In de bacheloropleiding kan je geen afstudeerrichting kiezen. Je kiest dan voor twee talen of voor één taal en de optie Theater-, film- en literatuurwetenschap. De talen waaruit je kan kiezen zijn: Duits, Engels, Frans, Nederlands en Spaans.

***

Als je kiest voor een afstudeerrichting in de masteropleiding, combineer je die met een taal. Je kan ook kiezen voor één taal of twee talen, zonder afstudeerrichting. De talen waaruit je kan kiezen zijn: Duits, Engels, Frans, Nederlands en Spaans.

AUDIOVISUELE EN BEELDENDE KUNST ANTWERPEN BA AUDIOVISUELE KUNSTEN Animatiefilm

VL-BRA & BRUSSELS HG BA

2A 4C

Communicatie- en mediadesign Documentaire

BA 2D

OOST-VL BA

17A

Film

Radio

Schrijven

Televisie

Televisie-film

LIMBURG

WEST-VL BA

ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG BA

OOST-VL BA

AUDIOVISUAL ARTS(E)

17A 17A

Animation film(E)

17A

BEELDENDE KUNSTEN

5A 7C 7E

12B 2D

2E 17A 17A

17A

Fotografie

17A

Grafisch ontwerp

5A 7C

12B

2E 17A

Autonome vormgeving

Juweelontwerp en edelsmeedkunst

5A 7E

Mode

Textielontwerp Theaterkostuum

Vrije kunsten

5A 7E

12B

2E 17A

17A

2E 17A

FINE ARTS(E)

17A

Fashion

17A

(E)

Fine arts(E)

17A

Graphic design(E)

17A

Multimedia design(E)

17A

Photography(E)

17A

25 WAT KAN JE STUDEREN?

Film(E)

17A

Textile design(E) PRODUCTDESIGN

VISUAL ARTS(E)

Costume design(E)

Fashion

12B

Graphic design(E)

12B

Jewellery design & Gold- and silversmithing(E)

Photography(E)

Fine arts

WEST-VL

(E)

ARCHITECTUUR

ARCHITECTURE

ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

ERFGOEDSTUDIES

MA 10M

10B

13B

10M

10B

13B

10M

INTERIEURARCHITECTUUR INTERIOR ARCHITECTURE

OOST-VL

10B

(E)

ARCHITECTUUR

13B

(E)

STEDENBOUW EN RUIMTELIJKE PLANNING *

LIMBURG

Lessen in Brussel, Gent en Leuven.

10M* 16

WEST-VL BA

CONSERVATIE - RESTAURATIE

ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG BA

OOST-VL

WEST-VL BA

CRIMINOLOGISCHE WETENSCHAPPEN, RECHTEN ANTWERPEN BA

CRIMINOLOGISCHE WETENSCHAPPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG BA

3A 10

CRIMINOLOGY(E)

WAT KAN JE STUDEREN?

6A 6A

3A 10 10A*

3A 10

Burgerlijk en procesrecht

Criminologie

Dual Master in Comparative Corporate and Financial Law

Economisch recht

Fiscaal recht

Internationaal en Europees recht

Law in an International Context

Onderwijs

Onderzoeksmaster rechten

MA 16

13A**

10K*

13A

Publiek recht

Rechtsbedeling

13A

Sociaal recht

Strafrecht

VEILIGHEIDSWETENSCHAPPEN **

BA 16

Overheid en recht

WEST-VL

LAW(E)

OOST-VL

ECONOMIE, RECHT EN BEDRIJFSKUNDE

RECHTEN

LIMBURG

In Kortrijk (Kulak) en Brussel (Campus Brussel) worden enkel de twee eerste jaren van deze opleiding aangeboden. Samenwerking tussen UHasselt en KU Leuven.

ECONOMISCHE EN TOEGEPASTE ECONOMISCHE WETENSCHAPPEN, HANDELSWETENSCHAPPEN EN BEDRIJFSKUNDE

ACCOUNTANCY EN REVISORAAT

ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG BA

OOST-VL BA

ALGEMENE ECONOMIE

BEDRIJFSECONOMIE

Bedrijfseconomie

Fiscaliteit

BEDRIJFSKUNDE

BELEIDSECONOMIE

WEST-VL BA

ANTWERPEN

VL-BR & BRUSSELS HG

LIMBURG BA

BESTUURSKUNDE EN PUBLIEK MANAGEMENT

BA 16

BUSINESS ADMINISTRATION (E)

10C

BUSINESS ECONOMICS(E)

Accountancy

OOST-VL

10A

16 16

(E)

16 16

Marketing(E) BUSINESS ENGINEERING

3Aâ€†10

(E)

10A Business Engineering: Business and technology(E)

Data analytics(E)

Finance

(E)

Operations management(E) CULTUURMANAGEMENT

ECONOMIC POLICY(E)

6A 10

(E)

ECONOMIE, RECHT EN BEDRIJFSKUNDE 10

10A

HANDELSINGENIEUR

WAT KAN JE STUDEREN?

ECONOMISCHE WETENSCHAPPEN

10A

HANDELSWETENSCHAPPEN

10C

Accountancy

13B

10A

Accountancy en fiscaliteit

10C

Bedrijfsmanagement en ondernemerschap

10A

Commercieel beleid

Finance and risk management

10A

Finance en risicomanagement Financieel management

16 10C

Fiscale wetenschappen

10A

Fiscaliteit

Human resources management

10C

Internationaal zakenwezen

10C

10A

Internationale betrekkingen

10A

Management en informatica Marketing management

16 10C

10A

Personeels- en organisatiemanagement

INFORMATIEMANAGEMENT

INFORMATION MANAGEMENT(E)

INTERNATIONALE BEDRIJFSECONOMIE EN BEDRIJFSBELEID

10A

INTERNATIONAL BUSINESS ECONOMICS AND MANAGEMENT(E)

10A

MANAGEMENT

10A

Corporate finance(E)

ECONOMICS

WEST-VL

(E)

13B

Business process management(E)

13B

International marketing strategy(E)

13B

MANAGEMENT SCIENCE

(E)

MEERTALIGE PROFESSIONELE COMMUNICATIE MILIEU- EN PREVENTIEMANAGEMENT

6A 10A

10A

ANTWERPEN

VL-BR & BRUSSELS HG

3A 10

ORGANISATIE EN MANAGEMENT

LIMBURG BA

TOEGEPASTE ECONOMISCHE WETENSCHAPPEN

13B

Accountancy en financiering

13B

Beleidsmanagement

13B

Innovatie en ondernemerschap

13B

Marketing

13B

TOEGEPASTE ECONOMISCHE WETENSCHAPPEN: BEDRIJFSKUNDE

TOEGEPASTE ECONOMISCHE WETENSCHAPPEN: ECONOMISCH BELEID

TOEGEPASTE ECONOMISCHE WETENSCHAPPEN: HANDELSINGENIEUR

3A 10 10A

3A 10

13B

Accountancy en financiering

13B

Marketing

13B

Operationeel management en logistiek

13B

Technologie-, innovatie- en milieumanagement TOEGEPASTE ECONOMISCHE WETENSCHAPPEN: HANDELSINGENIEUR IN DE BELEIDSINFORMATICA

WAT KAN JE STUDEREN?

WEST-VL

SOCIAAL-ECONOMISCHE WETENSCHAPPEN

OOST-VL

10K

13B 6A

TOERISME

3A 10

VERZEKERINGEN

13B

13B 13

GODSDIENST, MORAAL EN WIJSBEGEERTE ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

MORAALWETENSCHAPPEN

16*

SAMENLEVING, RECHT EN RELIGIE

SOCIETY, LAW AND RELIGION(E)

THEOLOGIE EN RELIGIEWETENSCHAPPEN

THEOLOGY AND RELIGIOUS STUDIES(E)

WIJSBEGEERTE WIJSBEGEERTE EN MORAALWETENSCHAPPEN

10 6A

Logica en wetenschapsfilosofie

Media, cultuur en politieke filosofie

Moraalwetenschappen en humanistiek

Samenwerking tussen Vlaamse universiteiten.

MA 16

(E)

WERELDRELIGIES

OOST-VL

PHILOSOPHY(E) RESEARCH MASTER OF PHILOSOPHY

LIMBURG

WEST-VL BA

MEDISCHE WETENSCHAPPEN, PARAMEDISCHE WETENSCHAPPEN, GEZONDHEIDSZORG VL-BRA & BRUSSELS HG

MA 6E

(E)

LIMBURG BA

13B

Clinical molecular sciences(E)

13B

Infectious and tropical diseases(E)

Molecular imaging(E)

Neurosciences(E)

6E 6E

3C 10

13B

Bio-elektronica en nanotechnologie 10

Biomedisch onderzoek

Klinische moleculaire wetenschappen

13B

Molecular imaging

Milieu en gezondheid

13B

Milieu en gezondheidswetenschappen

Moleculaire en cellulaire biomedische wetenschappen

Neurosciences

Onderwijs

Toegepaste biomedische wetenschappen

Tropische biomedische wetenschappen

COMPARATIVE VERTEBRATE MORPHOLOGY(E)

6E 6E

Gezelschapsdieren

Herkauwers

Onderzoek

Paard

Varken, pluimvee en konijn

EPIDEMIOLOGIE

EPIDEMIOLOGY(E)

ERGOTHERAPEUTISCHE WETENSCHAP

6E 6E

FARMACEUTISCHE ZORG

6E 6E

3C 10

16 16

3C 10 3C 10

3C 10

16 13B

Huisarts

Maatschappelijke gezondheidszorg

Ziekenhuisarts

GENEESMIDDELENONTWIKKELING

Apotheek

3C 10 10

Apotheker

Biofarmaceutische wetenschappen

Industrie

10K

Management en communicatie in de biomedische wetenschappen

GENEESKUNDE

13B

Klinisch wetenschappelijk onderzoek

FARMACEUTISCHE WETENSCHAPPEN

13B

Biomedisch basis- en translationeel onderzoek

DIERGENEESKUNDE

13B

(E)

BIOMEDISCHE WETENSCHAPPEN

WEST-VL

13B

Bioelectronics and nanotechnology(E)

Environmental health sciences

OOST-VL

WAT KAN JE STUDEREN?

BIOMEDICAL SCIENCES

ANTWERPEN

10K

ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG BA

OOST-VL

GEZONDHEIDSVOORLICHTING EN -BEVORDERING 10

LEADING INTERNATIONAL VACCINOLOGY EDUCATION(E)

LICHAMELIJKE OPVOEDING EN BEWEGINGSWETENSCHAPPEN

3A 10

Fysieke activiteit, fitheid en gezondheid

3A 10

Research in biomedical kinesiology(E)

Sportmanagement

3A 10

3A 10 10

Audiologie

Logopedie

MANAGEMENT EN BELEID VAN GEZONDHEIDSZORG

3C 10

Beleid

Management

MANAGEMENT, ZORG EN BELEID IN DE GERONTOLOGIE

WAT KAN JE STUDEREN?

16 16

Sporttraining en coaching

10A

REHABILITATION SCIENCES AND PHYSIOTHERAPY(E)

6E 6E

10A 10

3A 10

Geestelijke gezondheidszorg Inwendige aandoeningen

MILIEU- EN PREVENTIEMANAGEMENT

Kinderen

3A 10

13B

13B*

13B

3A 10

13B*

13B

3A 10

Musculoskeletale aandoeningen

3A 10

13B*

Neurologische aandoeningen

3A 10

13B*

Ouderen/geriatrische revalidatie

TANDHEELKUNDE VERPLEEGKUNDE EN VROEDKUNDE

Lerarenopleiding

SEKSUOLOGIE

3A 10

LOGOPEDISCHE EN AUDIOLOGISCHE WETENSCHAPPEN

3A 10

Bewegingsonderwijs

REVALIDATIEWETENSCHAPPEN EN KINESITHERAPIE

INTERNATIONAL MASTER OF ADAPTED PHYSICAL ACTIVITY(E)

WEST-VL

10 6E

10 10

Verpleegkunde

Vroedkunde

In samenwerking met KU Leuven. In Brugge worden enkel de eerste twee jaren van deze opleiding aangeboden.

16 16

10I**

MUZIEK EN PODIUMKUNSTEN ANTWERPEN BA DRAMA

VL-BRA & BHG

2C 4C

Acteren

Kleinkunst

5F 4C

Regie/Schrijven Woordkunst

LIMBURG BA

OOST-VL

BA 17A

17A

MUSIC(E)

17A 17A

Composing music(E)

17A

(E)

MUZIEK

2C 4B

Compositie

2C 4B

Directie

2C 4B

Instrumentenbouw Instrument/Zang Jazz Jazz/Lichte muziek Muziekpedagogie Muziektheorie/Schriftuur

Muziektherapie

17A

31 17A

Scheppende muziek

17A

Uitvoerende muziek

17A

WAT KAN JE STUDEREN?

Performing music

WEST-VL

NAUTISCHE WETENSCHAPPEN

ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG BA

OOST-VL

WEST-VL BA

PEDAGOGISCHE WETENSCHAPPEN EN PSYCHOLOGIE ANTWERPEN BA

VL-BRA & BRUSSELS HG

AGOGISCHE WETENSCHAPPEN

BA 3A

EDUCATIONAL SCIENCES(E)

EDUCATIONAL STUDIES(E)

ONDERWIJSKUNDE

PEDAGOGISCHE WETENSCHAPPEN

WEST-VL BA

10K

6A 10

Onderwijs- en opleidingskunde

Orthopedagogiek

Pedagogiek en onderwijskunde

OOST-VL

EDUCATIEVE STUDIES

OPLEIDINGS- EN ONDERWIJSWETENSCHAPPEN

LIMBURG

ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG BA

OOST-VL

Sociale agogiek

WEST-VL BA

Sociale en culturele pedagogiek

PSYCHOLOGIE

3A 10

Arbeids- en organisatiepsychologie

3A 10

Bedrijfspsychologie en personeelsbeleid Klinische en gezondheidspsychologie

Klinische psychologie

Onderwijs

Schoolpsychologie

Theoretische en experimentele psychologie

Theorie en onderzoek

PSYCHOLOGY: THEORY AND RESEARCH(E)

POLITIEKE EN SOCIALE WETENSCHAPPEN

WAT KAN JE STUDEREN?

ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

3A 10

BEDRIJFSCOMMUNICATIE

LIMBURG BA

OOST-VL

COMMUNICATIEWETENSCHAPPEN

Communicatiemanagement

Film- en televisiestudies

Journalistiek

Journalistiek, politiek en democratie

Media en cultuur

Media, internet en globalisering

Media, strategische communicatie en marketing

Mediastudies

Nieuwe media en maatschappij

Strategische communicatie

COMMUNICATION STUDIES(E)

3A 3A

New media and society in Europe(E)

Journalism and media in Europe(E) DIGITAL COMMUNICATION LEADERSHIP

(E)

EUROPEAN STUDIES: TRANSNATIONAL AND GLOBAL PERSPECTIVES(E)

EUROPESE STUDIES: TRANSNATIONALE EN MONDIALE PERSPECTIEVEN

EU-STUDIES FILMSTUDIES EN VISUELE CULTUUR

16 6A

GENDER EN DIVERSITEIT* INTERNATIONALE BETREKKINGEN EN DIPLOMATIE

16* 6A

OVERHEIDSMANAGEMENT EN â€“BELEID POLITIEKE COMMUNICATIE POLITIEKE WETENSCHAPPEN EN SOCIOLOGIE

10 6A 3A 10

Politieke wetenschappen

3A 10

Sociologie

3A 10

WEST-VL BA

POLITIEKE WETENSCHAPPEN

ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

MA 6A

LIMBURG BA

OOST-VL

3A 10

BA 16

16 6A

SOCIAAL WERK

6A 6A

SOCIAAL WERK EN SOCIAAL BELEID

SOCIAL AND CULTURAL ANTHROPOLOGY(E)

SOCIAL SCIENCES(E)

Communication studies(E)

Political Sciences(E)

Sociology(E)

SOCIALE EN CULTURELE ANTROPOLOGIE

10 6A

3A 10

VERGELIJKENDE EN INTERNATIONALE POLITIEK

Samenwerking tussen alle Vlaamse universiteiten.

PRODUCTONTWIKKELING

ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG BA

OOST-VL

WEST-VL BA

TOEGEPASTE BIOLOGISCHE WETENSCHAPPEN, BIOTECHNIEK ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

AGRO- AND ECOSYSTEMS ENGINEERING(E)

LIMBURG BA

OOST-VL

AQUACULTURE(E)

BIOINFORMATICS(E)*

Bioscience engineering(E)*

Engineering(E)*

16 16

Systems biology(E)* BIO-INGENIEURSWETENSCHAPPEN

3A 10

Cel- en genbiotechnologie

Chemie en voedingstechnologie

Land- en bosbeheer

Landbouwkunde Milieutechnologie BIO-INGENIEURSWETENSCHAPPEN: BIOSYSTEEMTECHNIEK

16 6C

16 10

BIO-INGENIEURSWETENSCHAPPEN: BOS- EN NATUURBEHEER BIO-INGENIEURSWETENSCHAPPEN: CEL- EN GENBIOTECHNOLOGIE Agrobiotechnologie

16 3A 3A

WEST-VL BA

WAT KAN JE STUDEREN?

Nationale politiek

SOCIOLOGIE

Internationale politiek

SOCIAAL-ECONOMISCHE WETENSCHAPPEN

WEST-VL

ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

Medische biotechnologie

Moleculaire biotechnologie

BIO-INGENIEURSWETENSCHAPPEN: CEL- EN GENTECHNOLOGIE

BIO-INGENIEURSWETENSCHAPPEN: CHEMIE EN BIOPROCESTECHNOLOGIE

Biochemische biotechnologie

Chemische biotechnologie

Voedingsbiotechnologie

BIO-INGENIEURSWETENSCHAPPEN: KATALYTISCHE TECHNOLOGIE

BIO-INGENIEURSWETENSCHAPPEN: LANDBEHEER

BIO-INGENIEURSWETENSCHAPPEN: LANDBOUWKUNDE

LIMBURG BA

OOST-VL

BIO-INGENIEURSWETENSCHAPPEN: LAND- EN WATERBEHEER

BIO-INGENIEURSWETENSCHAPPEN: LEVENSMIDDELENTECHNOLOGIE

WAT KAN JE STUDEREN?

BIO-INGENIEURSWETENSCHAPPEN: LEVENSMIDDELENWETENSCHAPPEN EN VOEDING

BIO-INGENIEURSWETENSCHAPPEN: MILIEUTECHNOLOGIE

BIOSCIENCE ENGINEERING: HUMAN HEALTH ENGINEERING(E)

BIOWETENSCHAPPEN (INDUSTRIEEL INGENIEUR) BIOWETENSCHAPPEN: LAND- EN TUINBOUWKUNDE

10E 10E 10E

Natuur en milieu

10E

Plantaardige en dierlijke productie

10E

Tropische plantaardige productie

BIOWETENSCHAPPEN: VOEDINGSINDUSTRIE Voedingsmiddelentechnologie

Animal life

Tuinbouwkunde

16 10E

10E

ENVIRONMENTAL SANITATION(E)

ENVIRONMENTAL TECHNOLOGY AND ENGINEERING(E)

FOOD TECHNOLOGY

(E)

MOLECULAR BIOLOGY(E)

NUTRITION AND RURAL DEVELOPMENT(E) Human nutrition

3A 10 16 16

(E)

Rural economics and management(E)

Tropical agriculture(E)

PHYSICAL LAND RESOURCES

Land resources engineering(E)

Soil science(E)

RURAL DEVELOPMENT

(E)

SUSTAINABLE AND INNOVATIVE NATURAL RESOURCE MANAGEMENT WATER RESOURCES ENGINEERING(E)

16 3A 10

WEST-VL BA

TOEGEPASTE WETENSCHAPPEN, INDUSTRIËLE WETENSCHAPPEN EN TECHNOLOGIE ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

ARCHITECTURAL ENGINEERING(E)

BIOCHEMICAL ENGINEERING TECHNOLOGY(E)

10G

BIOINFORMATICS(E)*

LIMBURG BA

OOST-VL BA

Engineering(E)*

3A 10

CHEMICAL AND MATERIALS ENGINEERING(E)

CHEMICAL ENGINEERING(E)

CHEMICAL ENGINEERING TECHNOLOGY(E)

10G

CIVIL ENGINEERING(E)

(E)

ELECTRICAL ENGINEERING(E)

3A 10

16 16

Communication and information technology(E)

ELECTROMECHANICAL ENGINEERING(E)

WAT KAN JE STUDEREN?

Aeronautics(E) Control engineering and automation

Electronic circuits and systems(E)

(E)

Electrical power engineering(E) 3A

Energy(E) Maritime engineering(E)

Mechanical construction(E)

16 16

Mechanical energy engineering(E) Mechatronics-construction(E)

Vehicle technology and transport(E)

ELECTROMECHANICAL ENGINEERING TECHNOLOGY(E)

10G

ELECTRONICS AND ICT ENGINEERING TECHNOLOGY(E)

10G

ENGINEERING: APPLIED COMPUTER SCIENCE

(E)

ENGINEERING: COMPUTER SCIENCE(E)

3A 10

ENGINEERING: ENERGY(E)

ENGINEERING: PHOTONICS(E)

ENGINEERING PHYSICS(E)

ENGINEERING TECHNOLOGY(E)

10G

ERASMUS MUNDUS MASTER OF SCIENCE IN NANOSCIENCE AND NANOTECHNOLOGY(E)

EUROPEAN MASTER OF FOOD SCIENCE, TECHNOLOGY AND BUSINESS(E)

10L

FIRE SAFETY ENGINEERING(E)

INDUSTRIAL ENGINEERING AND OPERATIONS RESEARCH(E)

INDUSTRIËLE WETENSCHAPPEN**

6C 10E 10F

INDUSTRIËLE WETENSCHAPPEN: BIOCHEMIE INDUSTRIËLE WETENSCHAPPEN: BOUWKUNDE

6C 10F 6C 10F

10H 13C

3B 10G 10F 10G

6C 10F

Faculty of Sciences/Bioscience Engineering/Engineering and Architecture (UGent). Er bestaan verschillende afstudeerrichtingen in de bachelor Industriële wetenschappen.

BIOMEDICAL ENGINEERING(E)

EIT-KIC MASTER IN ENERGY

Bioscience engineering(E)*

Systems biology(E)*

WEST-VL

10L 10N 10H 13C

10H 13C

10J 10L

10L 10N 16

10L 16

16A 10J

10J

ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

OOST-VL

WEST-VL BA

6C 10F

10G

10H 13C

10L 10N 16

10L 16

16A

INDUSTRIËLE WETENSCHAPPEN: ELEKTROMECHANICA

6C 10E 10F

10G

3B 10G

10H 13C

10L 10N 16

10L 16

10J 16A

Automatisering

6C 10E

Automotive engineering

6C 10F

Elektromechanica

6C 10E 10F

Energie

Luchtvaarttechnologie

10J

3B 6C 10E 10F

6C 10E 10F

10G

3B 10G

10J 10H 13C

10H 13C

10L 10N 16

10L 16

10J 16A

Elektronica

10E 10F

10L 16

10J 16A

Informatie- en communicatietechnologie (ICT)

6C 10E 10F

10L 16

10J

Multimedia en informatietechnologie

16A

INDUSTRIËLE WETENSCHAPPEN: ELEKTROTECHNIEK

WAT KAN JE STUDEREN?

10J 16A

Automotive engineering

Informatie- en communicatietechnieken

Automatisering Elektrotechniek

16A

10H 13C

10L

10J

Automatisering

10H 13C

10L

10J

Elektrotechniek

10H 13C

10L

10J

INDUSTRIËLE WETENSCHAPPEN: ENERGIE

10E 10F

INDUSTRIËLE WETENSCHAPPEN: INDUSTRIEEL ONTWERPEN INDUSTRIËLE WETENSCHAPPEN: INFORMATICA

INDUSTRIËLE WETENSCHAPPEN: LANDMETEN

10F

INDUSTRIËLE WETENSCHAPPEN: MILIEUKUNDE 10H 13C

10H 13C

Milieutechnologie - radiochemie

10H 13C

Nucleaire technieken/Medisch nucleaire technieken

10H 13C

INDUSTRIËLE WETENSCHAPPEN: VERPAKKINGSTECHNOLOGIE

10H 13C

INGENIEURSWETENSCHAPPEN

3A 10

INGENIEURSWETENSCHAPPEN: ARCHITECTUUR

3A 10

10H 13C

Architectuurontwerp en bouwtechniek

Stadsontwerp en architectuur

INGENIEURSWETENSCHAPPEN: BEDRIJFSKUNDIGE SYSTEEMTECHNIEKEN EN OPERATIONEEL ONDERZOEK

Bioscience engineering

16A

10J

16A

10L 16

INDUSTRIËLE WETENSCHAPPEN: NUCLEAIRE TECHNOLOGIE

INGENIEURSWETENSCHAPPEN: BIOINFORMATICS(E)**

16A 16

INDUSTRIËLE WETENSCHAPPEN: KUNSTSTOFVERWERKING

INDUSTRIËLE WETENSCHAPPEN: CHEMIE

INDUSTRIËLE WETENSCHAPPEN: ELEKTRONICA-ICT

LIMBURG

16 10

(E)**

Er bestaan verschillende afstudeerrichtingen in de bachelor industriële wetenschappen.

16 16

ANTWERPEN BA

VL-BRA & BHG

OOST-VL

Engineering(E)**

Systems biology(E)**

INGENIEURSWETENSCHAPPEN: BIOMEDISCHE INGENIEURSTECHNIEKEN

INGENIEURSWETENSCHAPPEN: BIOMEDISCHE TECHNOLOGIE INGENIEURSWETENSCHAPPEN: BOUWKUNDE

3A 10

INGENIEURSWETENSCHAPPEN: CHEMIE EN MATERIALEN

INGENIEURSWETENSCHAPPEN: CHEMISCHE TECHNOLOGIE

16 16

3A 10

INGENIEURSWETENSCHAPPEN: ELEKTRONICA EN INFORMATIETECHNOLOGIE

INGENIEURSWETENSCHAPPEN: ELEKTROTECHNIEK

INGENIEURSWETENSCHAPPEN: ENERGIE

INGENIEURSWETENSCHAPPEN: FOTONICA

INGENIEURSWETENSCHAPPEN: MATERIAALKUNDE

INGENIEURSWETENSCHAPPEN: TOEGEPASTE COMPUTERWETENSCHAPPEN

INGENIEURSWETENSCHAPPEN: TOEGEPASTE NATUURKUNDE INGENIEURSWETENSCHAPPEN: WERKTUIGKUNDE

INGENIEURSWETENSCHAPPEN: WERKTUIGKUNDE - ELEKTROTECHNIEK

Elektrische energietechniek

16 16

Energie

Lucht- en ruimtevaart

Maritieme techniek

Mechanische constructie

Mechanische energietechniek

Regeltechniek en automatisering

Voertuigtechnologie en transport

Werktuigbouwkunde

INGENIEURSWETENSCHAPPEN: WISKUNDIGE INGENIEURSTECHNIEKEN

INTERNATIONAL MASTER OF SCIENCE IN BIOMEDICAL ENGINEERING(E)

MATERIALS ENGINEERING(E)

MATHEMATICAL ENGINEERING(E)

MECHANICAL ENGINEERING

(E)

NANOSCIENCE, NANOTECHNOLOGY AND NANO-ENGINEERING(E)

NANOWETENSCHAPPEN, NANOTECHNOLOGIE EN NANO-ENGINEERING

NUCLEAR FUSION SCIENCE AND ENGINEERING PHYSICS(E) SUSTAINABLE AUTOMOTIVE ENGINEERING(E)

16 6C

(E)

TEXTILE ENGINEERING(E) Faculty of Sciences/Bioscience Engineering/Engineering and Architecture (UGent).

16 16

37 WAT KAN JE STUDEREN?

INGENIEURSWETENSCHAPPEN: COMPUTERWETENSCHAPPEN

SUSTAINABLE MATERIALS ENGINEERING

WEST-VL

INGENIEURSWETENSCHAPPEN: CHEMISCHE TECHNOLOGIE EN MATERIAALKUNDE

LIMBURG

VERKEERSKUNDE ANTWERPEN BA

VL-BRA & BHG

MOBILITEITSWETENSCHAPPEN

LIMBURG BA 13B

OOST-VL

WEST-VL BA

13B

Mobiliteitsmanagement

13B

Verkeersveiligheid

13B

TRANSPORTATION SCIENCES(E)

13B

Mobility management(E)

13B

Traffic safety

13B

(E)

WETENSCHAPPEN

AGRO- AND ENVIRONMENTAL NEMATOLOGY

ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

Moleculaire en cellulaire genbiotechnologie

16 10

16 16

(E)*

Engineering(E)*

Systems biology(E)*

BIOLOGIE

6C 6E

Biodiversiteit, behoud en herstel

Cel- en systeembiologie

3A 10

Ecologie en biodiversiteit

3A 10

Evolutie en gedragsbiologie

Moleculaire en cellulaire biowetenschappen

Onderwijs

10K

3A 10

Biodiversity, conservation and restoration(E) Ecology and biodiversity(E)

Herpetology(E)

3A 3A

Human ecology(E)

(E)

Tropical biodiversity and ecosystems(E) BIOMOLECULAR SCIENCES(E)

BIOMOLECULAIRE WETENSCHAPPEN

BIOPHYSICS, BIOCHEMISTRY AND BIOTECHNOLOGY(E) CHEMIE CHEMISTRY

13B

Ecologie en milieu

BIOLOGY(E)

10 6C

3A 10

COMPUTER SCIENCE(E) Computernetworks and distributed systems(E)

3A 10 3A 10

(E)

COMPUTERWETENSCHAPPEN

BIOINFORMATICS(E)*

Molecular and cellular life sciences

BIOCHEMISTRY AND BIOTECHNOLOGY(E)

Bioscience engineering

WEST-VL

BIOCHEMIE EN BIOTECHNOLOGIE

WAT KAN JE STUDEREN?

OOST-VL

(E)

ASTRONOMY AND ASTROPHYSICS(E)

LIMBURG

3A 6D 6D

Faculty of Sciences/Bioscience Engineering/Engineering and Architecture (UGent).

13B

10K 16

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG BA

OOST-VL

Software engineering(E) ERASMUS MUNDUS MASTER OF SCIENCE IN NANOSCIENCE AND NANOTECHNOLOGY(E)

3A 10

ERASMUS MUNDUS MASTER OF SCIENCE IN THEORETICAL CHEMISTRY AND COMPUTATIONAL MODELLING(E)

EUROPEAN MASTER OF SCIENCE IN PHOTONICS(E)

FYSICA

FYSICA EN STERRENKUNDE

GEOGRAFIE

3A 10

16 13B

10K 16

3A 10

16 16

GEOGRAFIE EN GEOMATICA

Geografie

Landmeetkunde

GEOGRAPHY(E)

3A 10

GEOLOGIE

GEOLOGY(E)**

16 16

GEOMATICA EN LANDMEETKUNDE

INFORMATICA

Computernetwerken en gedistribueerde systemen

Data science

Software engineering

INTERNATIONAL JOINT MASTER OF SUSTAINABLE TERRITORIAL DEVELOPMENT(E)

13B

10K

MARINE AND LACUSTRINE SCIENCE AND MANAGEMENT(E)

MARINE BIODIVERSITY AND CONSERVATION (INTERNATIONAL PROGRAMME)(E)

MATHEMATICS(E)

MILIEUWETENSCHAP

NANOSCIENCE, NANOTECHNOLOGY AND NANO-ENGINEERING(E)

PHYSICS(E)

10 3A

(E)

STATISTICS(E)

13 13

Bioinformatics(E)

Biostatistics(E) Epidemiology and public health methodology

(E)

STATISTIEK

STERRENKUNDE

TOEGEPASTE INFORMATICA

3A 10

TOERISME

URBAN STUDIES(E)

WISKUNDE

***

(E)

PHYSICS AND ASTRONOMY

WEST-VL

WAT KAN JE STUDEREN?

Data science

ANTWERPEN

3A 10

FinanciÃ«le wiskunde

Fundamentele wiskunde

Wiskunde-onderwijs

Samenwerking KU Leuven en UGent.

13B

10K

2. HOGER BEROEPSONDERWIJS (HBO5) Deze opleidingen bereiden je voor op het uitoefenen van een beroep. Ze behoren tot het hoger onderwijs en situeren zich qua niveau tussen het secundair onderwijs en de bachelors. Breng je zo’n opleiding tot een goed einde, dan behaal je het diploma van gegradueerde en verhoog je je kansen op de arbeidsmarkt.

fessionele bacheloropleiding. Eens je het diploma van gegradueerde hebt behaald, kan je dus een aansluitende bacheloropleiding beginnen; je bent in dat geval van een deel van de opleiding vrijgesteld. De opleidingen van het hoger beroepsonderwijs worden aangeboden binnen samenwerkingsverbanden tusen centra voor volwassenenonderwijs, secundaire scholen (enkel voor verpleegkunde) en hogescholen.

De opleidingen van het hoger beroepsonderwijs zijn sterk praktijkgericht. Heel wat van die opleidingen geven aansluiting op een verkort leertraject in een pro-

WAT KAN JE STUDEREN?

Op p. 60 krijg je een overzicht van de verschillende HBO5-samenwerkingsverbanden.

2.1 HOGER BEROEPSONDERWIJS IN CENTRA VOOR VOLWASSENENONDERWIJS (HBO5) Deze opleidingen worden modulair georganiseerd. Indien je voltijds studeert, doe je er ongeveer twee jaar over om het diploma van gegradueerde te behalen.

Sommige HBO5-opleidingen voorzien twee instapmomenten tijdens het jaar. Op zoek naar een centrum voor volwassenenonderwijs of een opleiding? De cijfers na elke opleiding verwijzen naar deel 2 met de lijst van samenwerkingsverbanden vanaf p. 60.

Je kan deze opleidingen overdag, ‘s avonds, tijdens de week of in het weekend volgen. Een aantal opleidingen wordt in gecombineerd onderwijs aangeboden (deels contacten deels afstandsonderwijs).

BIOTECHNIEK ANTWERPEN BIOTECHNOLOGIE CHEMIE

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG

OOST-VL

WEST-VL

OOST-VL

WEST-VL

25 21 24

HANDELSWETENSCHAPPEN EN BEDRIJFSKUNDE ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG

ARBEIDSORGANISATIE

BEDRIJFSORGANISATIE

21 23 24

BOEKHOUDEN

21 23 24

19 20 25 26

26 27

31 32

FISCALE WETENSCHAPPEN

21 23 24

19 25

28 30

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG

OOST-VL

WEST-VL

HOTEL- EN CATERINGMANAGEMENT

INFORMATICA

21 23 24

20 25

19 31

28 29 30

INFORMATICA-NETWERKBEHEER

21 24

28 29 30

INFORMATICA-PROGRAMMERING

21 23 24

28 30

LOGISTIEK, TRANSPORT EN MOBILITEIT

MARKETING

21 23

20 25

MEERTALIG SECRETARIAAT

21 23

28 29 30

ONDERNEMINGSCOMMUNICATIE

21 23

OPENBARE BESTUREN

RECHTSPRAKTIJK

21 23

VERKEERSKUNDE

VERZEKERINGEN

WINKELMANAGEMENT

20 25

19 31

INDUSTRIËLE WETENSCHAPPEN EN TECHNOLOGIE ANTWERPEN AUTO-EXPERTISE

VL-BRA & BRUSSELS HG

LIMBURG

OOST-VL

BEDRIJFSAUTOMATISATIE

BOUW- EN HOUTCONSTRUCTIE

BOUWKUNDIG TEKENAAR

ELEKTRICITEIT

ELEKTROMECHANICA

21 23 24

ELEKTRONICA

27 26 25

INDUSTRIËLE INFORMATICA

INDUSTRIËLE INFORMATICA - MULTIMEDIA

MECHANICA

MOTORVOERTUIGENTECHNIEK OPENBARE WERKEN TELECOMMUNICATIETECHNIEKEN TOPOGRAAF

WEST-VL

28 21 25 31

WAT KAN JE STUDEREN?

ANTWERPEN

SOCIAAL AGOGISCH WERK ANTWERPEN

VL-BRA & BRUSSELS HG

AGOGISCHE BIJSCHOLING ORTHOPEDAGOGIE BIBLIOTHEEKWEZEN DOCUMENTATIE- EN INFORMATIEKUNDE

WEST-VL 28

21 23 24

ORTHOPEDAGOGIE

21 23 24

26 27

PERSONEELSWERK

SENIORENCONSULENTENVORMING

23 24

SOCIAAL-CULTUREEL WERK

TOLK VOOR DOVEN

WAT KAN JE STUDEREN?

OOST-VL

MAATSCHAPPELIJK WERK

SYNDICAAL WERK

LIMBURG

20 25 21

2.2 HOGER BEROEPSONDERWIJS VOOR VERPLEEGKUNDE (HBO5) Deze opleiding duurt drie jaar en wordt georganiseerd door secundaire scholen die hiervoor samenwerken met een hogeschool die de professionele bachelor opleiding Verpleegkunde aanbiedt. Na deze opleiding behaal je het diploma van gegradueerde, alsook een diploma van het secundair onderwijs.

ANTWERPEN HOGER BEROEPSONDERWIJS VOOR VERPLEEGKUNDE

20 21 22 23 24

De opleiding bestaat uit vijf opeenvolgende modules. Er zijn twee starten instapmomenten per jaar: 1 september en 1 februari. Zo kan je als student het opleidingstraject afleggen op je eigen tempo. Je kan op basis van een verkort traject een bacheloropleiding in de verpleegkunde volgen. De cijfers in de tabel na elke opleiding verwijzen naar deel 2 met de lijst van de samenwerkingsverbanden vanaf p. 60. VL-BRA & BRUSSELS HG 19 20 25

LIMBURG 26 27

OOST-VL 19 31 32

WEST-VL 28 29 31 32

3. SECUNDAIR-NA-SECUNDAIR (Se-n-Se) Secundair-na-secundair (afgekort: Se-n-Se) staat voor het geheel van korte opleidingen binnen de 3de graad technisch en kunstsecundair onderwijs. De opleidingen zijn sterk beroepsgericht en worden georganiseerd door secundaire scholen. Als je slaagt behaal je een certificaat.

Op dit moment duren alle opleidingen Se-n-Se één jaar (of twee semesters). Afhankelijk van de school kunnen er twee instapmomenten zijn: 1 september en 1 februari. Je hebt automatisch toelating tot de opleidingen van je studiegebied. Bij een andere keuze moet de toelatingsklassenraad dit toelaten.

SE-N-SE TSO Agro- en groenbeheer

Agro- en groenmechanisatie

Apotheekassistent

Assistent voedingsindustrie

Audio-, video- en teletechnieken

Automotive

Bakkerijtechnieken

Biochemie

Bouw constructie- en planningstechnieken

Butler-Intendant

Chemische procestechnieken

Commercieel webverkeer

Computergestuurde mechanische productietechnieken

Contactologie-optometrie

Creatie en patroonontwerpen

Dentaaltechnieken en supra-structuren

Drogisterij-cosmetica

Esthetische lichaamsverzorging

Gestandaardiseerde en geprogrammeerde druktechnieken

Grime

Haventechnieken

Hotelbeheer

Hout constructie- en planningstechnieken

Immobiliënbeheer

Industriële bouwtechnieken

Industriële computertechnieken

Industriële elektronicatechnieken

Industriële koeltechnieken

Industriële onderhoudstechnieken

Industriële warmtetechnieken

Integrale veiligheid

Interactieve multimediatechnieken

Internaatswerking

Internationaal transport en goederenverzending

Kmo-administratie

Kmo-ondernemerschap

Kunststofvormgevingstechnieken

Leefgroepenwerking

Mechanica constructie- en planningstechnieken

Medico-sociale administratie

Netwerkbeheer

Orthopedische instrumenten

Productie- en procestechnologie

Public relations

Regeltechnieken

Rotatiedruktechnieken

Sportclub- en fitnessbegeleider

Stuur- en beveiligingstechnieken

Tandartsassistentie

Tekst- en beeldintegratietechnieken

Textielveredeling en breikunde

Textielvormgevingstechnieken

Toegepaste autotechnieken

Toerisme en organisatie

Toerisme en recreatie

Verkoop en distributie

Vleeswarentechnieken

Vliegtuigtechnicus

Voedselbehandeling

Water- en luchtbeheersingstechnieken

Weg- en waterbouwtechnieken

Architecturale vormgeving

Audiovisuele vormgeving

Grafische vormgeving

Industriële vormgeving

Ruimtelijke vormgeving

SE-N-SE KSO

OL OP -N-SE SCHO ZOEK EEN SE Z E R .B E E R W IJ S K IE W W W.O N D

43 WAT KAN JE STUDEREN?

Administratie vrije beroepen Animatie in de ouderenzorg

4. SECUNDAIR ONDERWIJS VOORBEREIDEND JAAR OP HET HOGER ONDERWIJS

WAT KAN JE STUDEREN?

Bepaalde studierichtingen uit het hoger onderwijs veronderstellen heel wat voorkennis of vaardigheden vanuit het secundair onderwijs. Voor wie deze onvoldoende in de gevolgde studierichting heeft kunnen verwerven, bestaan er voorbereidende jaren.

De voorbereidende jaren zijn: »» Bijzondere wetenschappelijke vorming

Ze bereiden meestal voor op studierichtingen waarvoor er bijzondere toelatingsvoorwaarden worden gesteld (bv. in de vorm van een toelatingsexamen). Deze opleiding duurt één jaar. Om te mogen starten moet je wel in het bezit zijn van een diploma secundair onderwijs.

»»

Bijzondere beeldende vorming

»»

Bijzondere muzikale vorming

»»

Voorbereidende divisie van de Koninklijke Militaire School

»»

Bijzondere vorming dans

»»

Bijzondere vorming woordkunst-drama

5. SECUNDAIR ONDERWIJS SPECIALISATIEJAREN 3DE GRAAD BEROEPSSECUNDAIR ONDERWIJS Na het zesde leerjaar kan je aansluitend een zevende specialisatiejaar (3de leerjaar van de 3de graad) in het beroepssecundair onderwijs volgen. Specialisatiejaren hebben tot doel leerlingen een bijkomende en meer gespecialiseerde vorming te geven en op die manier beter voor te bereiden op de arbeidsmarkt. De aandacht gaat naar praktijkvakken en stages naast een beperkt aantal uren algemene vorming. De toelating tot het zevende jaar is beperkt tot studierichtingen van hetzelfde studiegebied. Overstappen naar

een zevende specialisatiejaar van een ander studiegebied kan enkel mits gunstige beslissing van de toelatingsklassenraad van het specialisatiejaar. Er bestaat ook een zevende jaar bso (naamloos leerjaar). Heb je een specialisatiejaar succesvol beëindigd, dan kan je afhankelijk van je vooropleiding een diploma van secundair onderwijs of een studiegetuigschrift behalen. In het geval van het naamloos leerjaar is dat evenwel alleen een diploma van secundair onderwijs.

7DE SPECIALISATIEJAREN BSO Agromanagement

Auto-elektriciteit

Banketaannemer-traiteur

Banketbakkerij-chocoladebewerking

Bedrijfsgrafiek

Bedrijfsvloeren en waterdichte bekuipingen

Bedrijfsvoertuigen

Beperkte kustvaart

Bijzonder transport

Bijzondere schrijnwerkconstructies

Bio-ecologische bouwafwerking

Bloemsierkunst

Bosbouw en bosbeheer

Bouw historische muziekinstrumenten

Carrosserie- en spuitwerk

Computergestuurde werktuigmachines

Dakwerken

Decor- en standenbouw

Dieetbakkerij

Diesel- en LPG-motoren

Fotolassen

Geautomatiseerde diamantbewerking en kwaliteitsanalyse

Gemeenschapsrestauratie

Gespecialiseerd recreatiemedewerker

Gespecialiseerde dierenverzorging

Grafische opmaaksystemen

Haarstilist

Hotelonthaal

Industrieel onderhoud

Industriële elektriciteit

Industriële houtbewerking

Instellen van textielmachines

Interieurinrichting

Juwelencreatie

Kantooradministratie en gegevensbeheer

Kinderzorg

Koeltechnische installaties

Labo- glasinstrumentenbouw

Land- en tuinbouwmechanisatie

Logistiek

Manegehouder-rijmeester

Matrijzenbouw

Mecanicien voor onderhoud en herstel van motorfietsen

Mechanische en hydraulische kranen

Meerkleurendruk-drukwerkveredeling

Metaal- en kunststofschrijnwerk

Meubelgarneren

Mode- en maatkleding heren

Mode-verkoop

Modelmakerij

Modespecialisatie en trendstudie

Non-ferro metalen dakbedekkingen

Organisatie-assistentie

Pijpfitten-lassen-monteren

Publiciteit en illustratie

Renovatie bouw

Restaurantbedrijf en drankenkennis

Restauratie bouw

Restauratie muziekinstrumenten

Restauratie van meubelen

Restauratie van schrijnwerk

Scheeps- en havenwerk

Schipper-motorist

Slagerij-fijnkosttraiteur

Specialiteitenrestaurant

Stijl- en designmeubelen

Thuis- en bejaardenzorg/zorgkundige

Topsport-sportbegeleider

Tuinaanleg en -onderhoud

Tuinbouwproductie

Uurwerkherstelling

Veehouderij en landbouwteelten

Veiligheidsberoepen

Verkoop en vertegenwoordiging

Verwarmingsinstallaties

Wegenbouwmachines

Wereldgastronomie

Winkelbeheer en etalage

Zeefdruk

6. SECUNDAIR ONDERWIJS TWEEDE KWALIFICATIE 3DE GRAAD Leerlingen die in het secundair onderwijs de 3de graad van het aso, tso, bso of kso beëindigd hebben, kunnen opnieuw starten in een eerste jaar of in een tweede jaar (onder bepaalde voorwaarden) van de 3de graad van het aso, tso, kso of bso.

Een overzicht van alle bestaande studierichtingen in de 3de graad aso, tso, bso en kso vind je via volgende links: www.onderwijsaanbod.be www.onderwijskiezer.be

45 WAT KAN JE STUDEREN?

Composietverwerking Decoratie en restauratie schilderwerk

7. SECUNDAIR VOLWASSENENONDERWIJS Het secundair volwassenenonderwijs biedt een brede waaier van opleidingen aan, die gegroepeerd zijn in studiegebieden en die cursisten in staat stellen een erkend diploma, getuigschrift of certificaat te behalen. Het wordt georganiseerd door de centra voor volwassenenonderwijs. Het secundair volwassenenonderwijs wordt modulair georganiseerd. De leerstof wordt onderverdeeld in een aantal modules. Meerdere modules vormen samen een opleiding. Het centrum is vrij om een module over een gedeelte van het jaar, over een heel jaar of over meerdere jaren te spreiden. Dat betekent dat de modules op verschillende ogenblikken van het jaar kunnen starten. Dankzij die structuur kan de cursist zelf het studiepakket samenstellen en de duur van de studie bepalen.

WAT KAN JE STUDEREN?

Voor meer informatie contacteer je best de centra voor volwassenenonderwijs. Je kan deze opleidingen zowel in dagen avondonderwijs volgen. De modules kunnen georganiseerd worden in contactonderwijs of in gecombineerd onderwijs. Bij contactonderwijs worden alle lessen in het centrum gegeven. Bij gecombineerd onderwijs wordt een deel van de module in de klas gegeven en een deel van de module kan zelfstandig verwerkt worden, thuis of in een open leercentrum. Je vindt hier ook het studiegebied algemene vorming terug. Dat is de nieuwe naam voor het vroegere tweedekansonderwijs. De opleidingen van dat studiegebied bieden volwassenen van minimum 18 jaar de kans om nog een diploma secundair onderwijs te behalen.

DE STUDIEGEBIEDEN IN HET SECUNDAIR VOLWASSENENONDERWIJS ZIJN: Algemene vorming

Auto

Bib-, archief en documentatiekunde

Bijzondere educatieve noden

Boekbinden

Bouw

Chemie

Decoratieve technieken

Diamantbewerking

Grafische technieken

Handel

Hout

Huishoudelijk onderwijs

Informatie- en communicatietechnologie

Juwelen

Kant

Koeling en warmte

Land- en tuinbouw

Lederbewerking

Lichaamsverzorging

Maritieme opleidingen

Mechanica-elektriciteit

Mode

Muziekinstrumentenbouw

Nederlands tweede taal

Personenzorg

Smeden

Talen richtgraad 1 en 2

Talen richtgraad 3 en 4

Textiel

Toerisme

Voeding

Op zoek naar een centrum voor volwassenenonderwijs of een opleiding? Surf naar www.onderwijsaanbod.be - www.wordwatjewil.be - www.onderwijskiezer.be.

NOG MEER INFO? IJS KI EZ ER .B E W W W.O ND ER W

8. OPLEIDINGEN TOT UNIFORMBEROEPEN De opleidingen tot uniformberoepen (defensie of politie) zijn pas toegankelijk na een bepaalde toelatingsprocedure (selectieproeven of toelatingsexamens).

Alle info is terug te vinden op de websites. Voor de lijst met de adressen zie deel 2 op p. 65.

8.1 DEFENSIE www.mil.be

A. OFFICIER (MANAGER) BEROEPSOFFICIER VIA DE UNIVERSITEIT VAN DEFENSIE, NL. DE KONINKLIJKE MILITAIRE SCHOOL Polytechnische faculteit (burgerlijk ingenieur) Faculteit sociale en militaire wetenschappen (master) BEROEPSOFFICIER VIA UNIVERSITEIT Master in de nautische wetenschappen via de Hogere Zeevaartschool te Antwerpen Industrieel ingenieur via een industriële hogeschool

BEROEPSOFFICIER VIA BIJZONDERE WERVING (OP BASIS VAN MASTERDIPLOMA) OFFICIER VAN HET HULPKADER (PILOOT OF LUCHTVERKEERSLEIDER) OFFICIER VAN HET AANVULLINGSKADER Student geneeskunde (2de of 3de bachelor) Student apotheker (2de of 3de bachelor)

B. ONDEROFFICIER (TEAMLEADER) BEROEPSONDEROFFICIER, GESPECIALISEERDE OPLEIDING VIA DE KONINKLIJKE SCHOOL VOOR ONDEROFFICIEREN TE SINT-TRUIDEN Technisch Onderofficier Niet-technisch Onderofficier BEROEPSONDEROFFICIER, REKRUTERING OP BASIS VAN EEN BACHELORDIPLOMA ONDEROFFICIER BEPERKTE DUUR Niet-technisch Onderofficier

C. SOLDAAT OF MATROOS SOLDAAT OF MATROOS STATUUT BEPERKTE DUUR SOLDAAT OF MATROOS VRIJWILLIGE MILITAIRE INZET

8.2 POLITIE www.jobpol.be De Lokale en de Federale politie vormen samen de Geïntegreerde politie. Het operationele kader bestaat uit politieambtenaren die in vier kaders zijn verdeeld: »» »»

Het agentenkader: agenten van politie (beperkte politiebevoegheid) Het basiskader: inspecteurs van politie

»»

Het middenkader: hoofdinspecteurs van politie (interne promotie) en hoofdinspecteurs van politie met bijzondere specialisatie (externe werving op basis van bepaalde diploma’s bachelor) Het officierskader: commissarissen en hoofdcommissarissen van politie (interne promotie en externe werving op basis van een masterdiploma)

WAT KAN JE STUDEREN?

Arts, tandarts, apotheker, dierenarts via een burgeruniversiteit

Deze politieambtenaren zijn bevoegd voor de uitoefening van opdrachten van gerechtelijke en bestuurlijke politie. Om te kunnen behoren tot het operationeel kader, zowel bij de Federale als de Lokale politie, moet je voldoen aan enkele algemene toelatingsvoorwaarden. Wie slaagt voor het geheel van de vier selectieproeven kan een politieopleiding volgen in een van de politieacademies, volgens het vooropgestelde niveau.

Naast het operationele kader is er ook het administratief en logistiek kader (Calog). Dit Calog-kader bestaat uit vier niveaus: »» »» »» »»

Niveau D: geen diplomavereiste Niveau C: op basis van een diploma 6 jaar secundair onderwijs Niveau B: op basis van een bachelordiploma Niveau A: op basis van een masterdiploma

Er zijn verschillende functies in dit Calog-kader waar je je kan voor aanmelden.

9. KERKELIJK HOGER ONDERWIJS Deze opleidingen veronderstellen een sterk religieuze ingesteldheid. Zij leiden naar een taak als bedienaar of naar onderwijsberoepen. Hieronder vind je het aanbod voor het geven van Rooms-Katholieke godsdienst en Protestantse godsdienst.

WAT KAN JE STUDEREN?

9.1 ROOMS-KATHOLIEKE GODSDIENST PRIESTER

6 à 7 JAAR

De opleiding tot priester kan gevolgd worden aan het: »»

Grootseminarie Potterierei 72, 8000 Brugge (intern) Tel. 050 33 03 62 www.grootseminariebrugge.be grootseminarie.brugge@kerknet.be

»»

Johannes XXIII-Seminarie Lemmensberg 1, 3000 Leuven Tel. 016 31 02 00 www.kerknet.be marc.steen@theo.kuleuven.be

Wie een lerarendiploma heeft, maar geen lesbevoegdheid voor godsdienst, kan deze behalen via een deeltijdse aanvullende opleiding. Wie een diploma hoger onderwijs heeft, andere dan de lerarenopleiding, kan eveneens een aangepast programma volgen tot godsdienstleraar. Voor info: www.kerknet.be

9.2 PROTESTANTSE GODSDIENST GODSDIENSTLERAAR Voor het lager onderwijs Voor het secundair onderwijs

Minstens 5 jaar Minstens 5 jaar

KERKELIJK WERK

Minstens 3 jaar

PREDIKANT

Minstens 5 jaar

Voor meer info: De opleidingen Bedienaar en Kerkelijk werk: »» Instituut voor Bijbelse Vorming (IBV), Sint-Janbergsesteenweg 97, 3001 Leuven Tel. 016 20 08 95 - www.ibvleuven.be - secretariaat@ibvleuven.be »»

Evangelische Theologische Faculteit (ETF), Sint-Janbergsesteenweg 97, 3001 Leuven Tel. 016 20 08 95 - www.etf.edu - info@etf.edu

»»

Faculteit voor Protestantse Godgeleerdheid, Bollandistenstraat 40, 1040 Brussel Tel. 02 735 67 46 - www.protestafac.eu - info@protestafac.ac.be

Godsdienstleraar lager onderwijs: »» Instituut voor Bijbelse Vorming (IBV), Sint-Janbergsesteenweg 97, 3001 Leuven Tel. 016 20 02 95 - www.ibvleuven.be - info@ibvleuven.be »»

Faculteit voor Protestantse Godgeleerdheid, Bollandistenstraat 40, 1040 Brussel Tel. 02 735 67 46 - www.protestafac.eu - info@protestafac.ac.be

Godsdienstleraar secundair onderwijs: »» Evangelische Theologische Faculteit (ETF), Sint-Janbergsesteenweg 97, 3001 Leuven Tel. 016 20 08 95 - www.etf.edu - info@etf.edu Faculteit voor Protestantse Godgeleerdheid, Bollandistenstraat 40, 1040 Brussel Tel. 02 735 67 46 - www.protestafac.eu - info@protestafac.ac.be

Via deze link vind je alle bekwaamheidsbewijzen voor de godsdienstvakken terug: www.ond.vlaanderen.be/bekwaamheidsbewijzen

10. SYNTRA-OPLEIDINGEN In de SYNTRA-opleidingen staat praktijk centraal. De docenten zijn vakmensen, ondernemers die zelf elke dag in de praktijk staan. De meeste opleidingen bestaan uit verschillende modules die naargelang de praktijkervaring van de cursist, behaalde studiebewijzen of credits tot een individueel traject leiden.

Leertijd De leertijd, ook wel ‘leercontract’ genoemd, is een praktijkgerichte voorbereiding op een leven als werknemer of ondernemer. De leertijd koppelt een praktijkopleiding in een onderneming (4 dagen per week) aan een theoretische vorming (1 dag per week) in een SYNTRAcampus. Leertijdopleidingen vinden overdag plaats. De leertijd duurt één tot drie jaar en is voor jongeren tussen 15 en 25 jaar. Op basis van een beroepsgerichte vorming kan je een certificaat en een getuigschrift Leertijd behalen. Daarnaast kan je in de leertijd ook een gelijkwaardig getuigschrift 2de graad secundair onderwijs, een studiegetuigschrift tweede leerjaar, 3de graad secundair onderwijs en een diploma secundair onderwijs behalen. Hiervoor moet je aan enkele voorwaarden voldoen (kijk op www.leertijd.be). De onderwijsstudiebewijzen geven meer mogelijkheden om verder te studeren in secundair en hoger onderwijs, en voor een job bij de overheid.

Voltijdse dagopleidingen Vanaf 18 jaar kunnen jongeren (die voldaan hebben aan de leerplicht) ondernemerschapstrajecten volgen

in een voltijds onderwijstempo (dagopleidingen). Deze opleidingen zijn vooral interessant voor jongeren die, na hun secundair onderwijs, willen kiezen voor méér praktijk en minder theorie. De meeste opleidingen duren één tot twee jaar. Er is ook een praktijkstage voorzien. Na afloop ontvang je een ondernemerschapsdiploma. De meeste dagopleidingen voldoen bovendien aan de voorwaarden voor het behouden van de kinderbijslag.

Ondernemerschapstraject Een ondernemerschapstraject is sterk praktijkgericht. In een ondernemerschapstraject leer je hoe je een eigen zaak opzet, uitbouwt en leidt. De opleiding is alternerend en omvat twee delen: een cursus bedrijfsbeheer en een deel beroepskennis. De cursus bedrijfsbeheer gaat over de beheersaspecten van je onderneming. In de beroepsgerichte vorming staan specifieke vakcompetenties centraal, naast generieke en sectoraal ingevulde ondernemerscompetenties. De meeste opleidingen duren twee tot drie jaar en kun je zowel overdag als ’s avonds volgen. Een stageovereenkomst of een praktijkstage bieden je de mogelijkheid om bijkomende ervaring op te doen binnen een onderneming. Naast de ondernemerschapstrajecten en de leertijd biedt SYNTRA nog een ruime waaier van korte cursussen. Surf naar www.syntra.be of contacteer de SYNTRA-campus in jouw buurt voor het volledige aanbod.

49 WAT KAN JE STUDEREN?

»»

11. PRIVÉONDERWIJS Deze instellingen leveren geen wettelijk erkende diploma’s af, tenzij ze erkend zijn door het Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming. Op www.hogeronderwijsregister.be vind je een lijst van alle erkende Vlaamse hoger onderwijsinstellingen.

Het aanbod is zeer verscheiden, zowel naar de aard van de opleidingen, de lesmodaliteiten als de prijs. Ook op www.onderwijskiezer.be vind je meer informatie en een lijst met geregistreerde instellingen.

12. STUDEREN EN STAGE LOPEN IN HET BUITENLAND WAT KAN JE STUDEREN?

Er bestaat een waaier aan mogelijkheden om tijdens of na je studies in het buitenland te studeren. Studeren via een uitwisselingsprogramma is de eenvoudigste en meest voordelige manier om in het buitenland te studeren. Je schrijft je dan in aan een Vlaamse hogeschool of universiteit en studeert tijdelijk in het buitenland via een uitwisselingsprogramma (bijvoorbeeld Erasmus+). Neem contact op met de dienst internationalisering van je eigen hogeschool of universiteit om te weten komen wat je mogelijkheden zijn. De website www.epos-vlaanderen.be biedt je alle informatie over de internationale programma’s waaraan Vlaamse universiteiten en hogescholen deelnemen. Meer informatie vind je ook op www.studeerinhetbuitenland.be, of www.euroguidance.be. Je kan je buitenlandse studie-ervaring ook volledig zelf regelen. Je schrijft je in dat geval in voor een volledige opleiding aan een buitenlandse instelling voor hoger onderwijs. Dat kan een iets duurdere en meer ingewikkelde mogelijkheid zijn, afhankelijk van het gastland. Als je op eigen houtje wil gaan studeren in een Europees land, kan je terecht op www.enic-naric. net. Daar staat per land een lijst van de erkende opleidingen en instellingen voor hoger onderwijs. Ook op www.ec.europa.eu/ploteus en www.euroguidance-vlaanderen.be vind je meer over de leermogelijkheden binnen de Europese ruimte. Europass biedt je een Europass-Mobiliteit aan als bewijs van een Europese stage of leerervaring. De Europass-Mobiliteit moet voor je vertrek aangevraagd worden door de organisatie die je naar het buitenland begeleidt. Europass biedt je ook een portfolio van documenten aan

die je helpen om je ervaringen, taalkennis en kwalificaties duidelijk te maken in andere Europese landen. Je kan Europass gebruiken in alle landen van de Europese Unie, de kandidaat-lidstaten en de landen van de Europese Economische Ruimte. Surf voor meer details naar www.europass-vlaanderen.be. Op www.europass.cedefop.europa.eu kan je je Europass-CV en Europass-Taalpaspoort invullen. Informeer je vooraf of je buitenlands diploma of getuigschrift gelijkwaardig is aan een Vlaams diploma of getuigschrift bij www.naric.be. Voor landen buiten Europa neem je rechtstreeks contact op met de ambassade of het consulaat van het gastland in Brussel of met Belgische ambassades in het buitenland. Op www.diplomatie.belgium.be vind je zowel de adressen van de buitenlandse ambassades in België als de adressen van Belgische ambassades in het buitenland. Go Strange is de infodienst voor jongeren met buitenlandplannen. Op de website www.gostrange.be en in de Go Strange infogids staat een overzicht van internationale sites waarop je informatie vindt over mogelijkheden om in het buitenland te studeren. Neem bij de planning van je buitenlands project ook een kijkje op Kamiel. Op www.kamiel.info vind je wat je zoal moet doen om je administratie in orde te krijgen voor je naar het buitenland vertrekt. Je vindt er de basisinfo over thema’s zoals kinderbijslag, beroepsinschakelingstijd, inschakelings- en werkloosheidsuitkeringen, ziekteverzekering, belastingen en reis- en verblijfsdocumenten. Alle informatie en links vind je ook terug op www.onderwijs.vlaanderen.be/buitenland.

13. FLEXIBEL STUDEREN 13.1 FLEXIBELE LEERROUTES Als je om de een of andere reden geen (voltijds) dagonderwijs kan volgen, zijn er ook mogelijkheden om toch een diploma hoger onderwijs te behalen.

Bij de inschrijving aan een instelling in het hoger onderwijs kan je kiezen uit verschillende soorten contracten: »»

»»

Een diplomacontract: je schrijft je in met het oog op het behalen van een diploma van een opleiding en volgt de lessen, stages ... Je kan rekenen op begeleiding van de instelling. Een creditcontract: je schrijft je in met het oog op het behalen van een creditbewijs voor één of meerdere opleidingsonderdelen, los van de opleiding. Je kan rekenen op begeleiding van de instelling voor de opleidingsonderde(e)l(en) waarvoor je een creditcontract hebt afgesloten. Een examencontract: je schrijft je in voor het afleggen van examens met het oog op het behalen van hetzij een diploma van een opleiding, hetzij een creditbewijs voor één of meerdere opleidingsonderdelen. Je volgt de lessen niet. Je legt

»»

Je kan contracten combineren. Enkele instellingen hoger onderwijs ontwikkelden een aanbod in begeleide zelfstudie waarbij je ook ruimte vrijhoudt voor practica en stages. Soms kan je opleidingen ook via afstandsonderwijs volgen. Sommige instellingen bieden bepaalde opleidingen ook aan in weekend- of avondonderwijs. Andere instellingen maken de combinatie van studeren met andere zaken mogelijk door bv. alle lessen op één dag per week te groeperen of specifieke trajecten voor werkstudenten aan te bieden. Informeer je dus bij je hogeschool of universiteit zelf voor de concrete mogelijkheden over flexibele leertrajecten. Contactgegevens vind je in deel 2 van deze brochure. De opleidingen die volgens een flexibele leerroute worden ingericht, kan je opzoeken op www.onderwijskiezer.be. Studietrajecten die zich specifiek richten op werkstudenten, vind je op de website www.hogeronderwijsregister.be.

13.2 OPEN UNIVERSITEIT NEDERLAND De Open Universiteit Nederland biedt geaccrediteerde academische opleidingen in afstandsonderwijs aan voor volwassenen die werk en/of gezin met hun studies willen combineren. Om een maximale toegankelijkheid te realiseren is de Open Universiteit Nederland zeer flexibel georganiseerd. Wie studeert aan de Open Universiteit Nederland is niet gebonden aan vaste uren of een vaste studieplaats. Het

onderwijs wordt aangeboden in de vorm van zelfstudiepakketten die je studeert waar en wanneer je wil. Je bepaalt in ruimte mate zelf je studietempo. Bij de Open Universiteit Nederland kan je een academische bachelor en een master behalen in de studierichtingen psychologie, arbeids- en organisatiepsychologie en gezondheidspsychologie, informatica, Nederlands recht, cultuurwetenschappen, milieuwetenschappen

51 WAT KAN JE STUDEREN?

De flexibilisering van het hoger onderwijs laat jou als student toe, in samenspraak met je instelling, zelf je studieprogramma samen te stellen. Je moet dus niet noodzakelijk een voltijds studieprogramma volgen. Je bepaalt zelf voor hoeveel studiepunten je inschrijft, naargelang je capaciteiten en de tijd die je aan je studie kan besteden.

enkel de examens af. Bepaalde opleidingsonderdelen komen omwille van hun aard (bv. een practicum) niet in aanmerking voor een examencontract. De instelling legt in de onderwijsregeling vast over welke opleidingsonderdelen het gaat en motiveert dat ook.

en managementwetenschappen. Naast de bacheloren masteropleidingen biedt de Open Universiteit Nederland nog kortlopende opleidingen aan. De meeste cursussen kunnen ook afzonderlijk gevolgd worden. Dankzij een verdrag tussen Nederland en de Vlaamse Gemeenschap is de Nederlandse graad van “bachelor”, “master” of “doctor” gelijkwaardig aan een Vlaamse graad van “bachelor”, “master” of “doctor”.

Het masterdiploma in rechten en psychologie vormen een uitzondering. Surf naar www.naric.be voor meer uitleg over de erkenning en gelijkwaardigheid van buitenlandse diploma’s. Via de website www.openuniversiteit.be vind je meer informatie over het cursusaanbod van de Open Universiteit Nederland.

13.3 EXAMENCOMMISSIES Bepaalde diploma’s, getuigschriften en attesten kan je niet alleen behalen door opleiding te volgen, maar ook door je individueel voor te bereiden en de examens via een examencommissie af te leggen.

WAT KAN JE STUDEREN?

De Examencommissie secundair onderwijs Deze Examencommissie, die deel uitmaakt van het Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming, richt examens in die leiden naar: »»

Het getuigschrift van de 1ste graad secundair onderwijs

»»

Het getuigschrift van de 2de graad secundair onderwijs

»»

Het diploma secundair onderwijs (aso, tso, kso en bso)

Een diploma behaald via de Examencommissie is gelijkwaardig aan hetzelfde diploma behaald op school. Meer info vind je op www.ond.vlaanderen.be/ secundair/examencommissie. Studeren met een examencontract Voor studenten die met een examencontract studeren (zie flexibele leerroutes op p. 51) moet de universiteit of hogeschool een examencommissie organiseren.

De Centrale Examencommissie van de Federale Overheidsdienst Economie, kmo, Middenstand en Energie Denk je eraan om een handels- of ambachtsonderneming op te starten? Dan moet je eerst bewijzen dat je beschikt over de nodige kennis van bedrijfsbeheer. Heb je in het secundair onderwijs geen attest bedrijfsbeheer behaald en wens je daarvoor geen opleiding te volgen, dan kan je bij de Centrale Examencommissie van de FOD Economie, kmo, Middenstand en Energie het examen over de basiskennis van het bedrijfsbeheer afleggen. Als je slaagt, krijg je een getuigschrift. Als je onderneming ook een gereglementeerd beroep uitoefent, dan moet je naast de basiskennis van het bedrijfsbeheer, ook de beroepsbekwaamheid van het gereglementeerde beroep bewijzen. Ben je niet in het bezit van een diploma dat verwijst naar het gereglementeerd beroep dat je wil uitoefenen, en beschik je niet over de juiste praktijkervaring, dan kan je de beroepsbekwaamheid ook bewijzen door een examen af te leggen voor de Centrale Examencommissie van de FOD Economie, kmo, Middenstand en Energie. Voor de uitoefening van sommige activiteiten is bovendien een vergunning of melding vereist. Meer info vind je in de rubriek Ondernemen op www.economie.fgov.be.

WAAR KAN JE STUDEREN? LIJST VAN DE ONDERWIJSINSTELLINGEN

Dit deel bevat een overzicht van de onderwijsinstellingen. Je vindt er de universiteiten, hogescholen en de samenwerkingsverbanden voor HBO5. Ze worden oplopend gerangschikt volgens postcode. Deze nummers/codes worden ook gebruikt in deel 1.

1. UNIVERSITEITEN EN HOGESCHOLEN

WAAR KAN JE STUDEREN?

1 ODISEE

Warmoesberg 26, 1000 Brussel

Campus Brussel Warmoesberg 26, 1000 Brussel

Campus Brussel - Terranova Blekerijstraat 23-29 bus 1, 1000 Brussel

Campus Hoger Instituut voor Gezinswetenschappen H. Hamoirlaan 136, 1030 Brussel (Schaarbeek)

Campus Parnas Stationsstraat 101, 1700 Dilbeek

Technologiecampus Gent Gebroeders De Smetstraat 1, 9000 Gent

Campus Waas Hospitaalstraat 23, 9100 Sint-Niklaas

Campus Dirk Martens Kwalestraat 154, 9320 Nieuwekerken

2 LUCA SCHOOL OF ARTS

Koningsstraat 328, 1030 Brussel (Schaarbeek)

Campus Sint-Lukas Brussel Paleizenstraat 70, 1030 Brussel (Schaarbeek)

Campus Narafi V. Rousseaulaan 75, 1190 Brussel (Vorst)

Campus Lemmens Lemmensberg 3, 3000 Leuven

Campus C-mine C-mine 5, 3600 Genk

Campus Sint-Lucas Gent Hoogstraat 51, 9000 Gent Alexianenplein 1, 9000 Gent

3 VRIJE UNIVERSITEIT BRUSSEL

Pleinlaan 2, 1050 Brussel (Elsene)

Campus Etterbeek Pleinlaan 2, 1050 Brussel (Elsene)

Campus Kaai Nijverheidskaai 170, 1070 Brussel (Anderlecht)

Campus Jette Laarbeeklaan 103, 1090 Brussel (Jette)

www.odisee.be info@odisee.be

www.luca-arts.be info@luca-arts.be

www.vub.ac.be info@vub.be

4 ERASMUSHOGESCHOOL BRUSSEL

Nijverheidskaai 170, 1070 Brussel (Anderlecht)

www.ehb.be info@ehb.be

Departement Management, Media & Maatschappij Zespenningenstraat 70, 1000 Brussel

Koninklijk Conservatorium Brussel - School of Arts Regentschapsstraat 30 en Kleine Zavel 5, 1000 Brussel Campus Kaai, Nijverheidskaai 170, 1070 Brussel (Anderlecht)

RITCS (Royal Institute for Theatre, Cinema & Sound) - School of Arts A. Dansaertstraat 70, 1000 Brussel

Departement Design & Technologie Nijverheidskaai 170, 1070 Brussel (Anderlecht)

Departement Gezondheidszorg & Landschapsarchitectuur Departement Onderwijs & Pedagogie Laarbeeklaan 121, 1090 Brussel (Jette)

5 ARTESIS PLANTIJN HOGESCHOOL ANTWERPEN

Lange Nieuwstraat 101, 2000 Antwerpen

Campus Mutsaard (Koninklijke Academie voor Schone Kunsten Antwerpen) Mutsaardstraat 31, 2000 Antwerpen

Campus Spoor Noord (Gezondheid en Welzijn / Onderwijs en Training) Noorderplaats 2, 2000 Antwerpen

Campus Lange Nieuwstraat (Algemene diensten) Lange Nieuwstraat 101, 2000 Antwerpen

Campus Meistraat (Management en Communicatie) Meistraat 5, 2000 Antwerpen

Campus Kronenburg (Wetenschap en Techniek) Kronenburgstraat 47, 2000 Antwerpen

Campus De Singel (Koninklijk Conservatorium Antwerpen) Desguinlei 25, 2018 Antwerpen

Campus Spoor Noord (Wetenschap en Techniek) Ellermanstraat 33, 2060 Antwerpen

6 UNIVERSITEIT ANTWERPEN

Prinsstraat 13, 2000 Antwerpen

Stadscampus Prinsstraat 13, 2000 Antwerpen

Campus Mutsaard Mutsaardstraat 31, 2000 Antwerpen

Campus Groenenborger Groenenborgerlaan 171, 2020 Antwerpen

Campus Middelheim Middelheimlaan 1, 2020 Antwerpen

Campus Drie Eiken Universiteitsplein 1, 2610 Wilrijk

7 KAREL DE GROTE HOGESCHOOL

Brusselstraat 45, 2018 Antwerpen

Stadscampus - Groenplaats Nationalestraat 5, 2000 Antwerpen

www.ap.be info@ap.be

WAAR KAN JE STUDEREN?

www.uantwerpen.be stip@uantwerpen.be

www.kdg.be info@kdg.be

Campus Zuid Brusselstraat 45, 2018 Antwerpen

Campus Sint-Lucas St. Jozefstraat 35, 2018 Antwerpen

Campus Linkeroever L. Frarynlaan 30, 2050 Antwerpen

Campus Congres Kerkstraat 45, 2060 Antwerpen

Campus Hoboken Salesianenlaan 90, 2660 Hoboken

8 HOGERE ZEEVAARTSCHOOL

Noordkasteel Oost 6, 2030 Antwerpen

9 THOMAS MORE MECHELEN-ANTWERPEN THOMAS MORE KEMPEN

WAAR KAN JE STUDEREN?

Zandpoortvest 60, 2800 Mechelen Kleinhoefstraat 4, 2440 Geel

Thomas More Mechelen-Antwerpen - Campus Sanderus Molenstraat 8, 2018 Antwerpen

Thomas More Kempen - Campus Vorselaar Lepelstraat 2, 2290 Vorselaar

Thomas More Kempen - Campus Turnhout Campus Blairon 800, 2300 Turnhout

Thomas More Kempen - Campus Geel Kleinhoefstraat 4, 2440 Geel

Thomas More Kempen - Campus Lier Antwerpsestraat 99, 2500 Lier

Thomas More Mechelen-Antwerpen - Campus De Ham Raghenoplein 21 bis, 2800 Mechelen

Thomas More Mechelen-Antwerpen - Campus De Vest Zandpoortvest 60, 2800 Mechelen

Thomas More Mechelen-Antwerpen - Campus Lucas Faydherbe Zandpoortvest 16, 2800 Mechelen

Thomas More Mechelen-Antwerpen - Campus Kruidtuin Lange Ridderstraat 44, 2800 Mechelen

Thomas More Mechelen-Antwerpen - Campus De Nayer Jan De Nayerlaan 5, 2860 Sint-Katelijne-Waver

10 KU LEUVEN

Oude Markt 13, bus 5005, 3000 Leuven

10 A

KU Leuven - Campus Brussel Warmoesberg 26, 1000 Brussel

10 B

KU Leuven - Campus Sint-Lucas Brussel Paleizenstraat 65-67, 1030 Brussel (Schaarbeek)

10 C

KU Leuven - Campus Carolus Antwerpen Korte Nieuwstraat 33, 2000 Antwerpen

10 D

KU Leuven - Campus Sint-Andries Antwerpen Sint-Andriesstraat 2, 2000 Antwerpen

10 E

KU Leuven - Technologiecampus Geel Kleinhoefstraat 4, 2440 Geel

10 F

KU Leuven - Technologiecampus De Nayer Sint-Katelijne-Waver Jan De Nayerlaan 5, 2860 Sint-Katelijne-Waver

www.hzs.be info@hzs.be www.thomasmore.be info@thomasmore.be

www.kuleuven.be onderwijscommunicatie@kuleuven.be

KU Leuven - Campus Groep T Leuven A. Vesaliusstraat 13, 3000 Leuven

10 H

KU Leuven - Technologiecampus Diepenbeek Agoralaan, Gebouw B, Bus 8, 3590 Diepenbeek

10 I

KU Leuven - Campus Brugge Xaverianenstraat 10, 8200 Brugge

10 J

KU Leuven - Technologiecampus Oostende Zeedijk 101, 8400 Oostende

10 K

KU Leuven - Campus Kulak Kortrijk E. Sabbelaan 53, 8500 Kortrijk

10 L

KU Leuven - Technologiecampus Gent Gebroeders De Smetstraat 1, 9000 Gent

10 M

KU Leuven - Campus Sint-Lucas Gent Hoogstraat 51, 9000 Gent

10 N

KU Leuven - Technologiecampus Aalst Kwalestraat 154, 9320 Aalst

11 UC LEUVEN-LIMBURG UC LIMBURG

Geldenaaksebaan 335, 3001 Heverlee Agoralaan, Gebouw B, 3590 Diepenbeek

11 A

UC Leuven - Campus Gasthuisberg Herestraat 49, 3000 Leuven

11 B

UC Leuven - Campus Proximus Geldenaaksebaan 335, 3001 Heverlee

11 C

UC Leuven - Campus Hertogstraat Hertogstraat 178, 3001 Heverlee

11 D

UC Leuven - Campus Sociale School Groeneweg 151, 3001 Heverlee

11 E

UC Leuven - Campus Clenardus Weerstandsplein 2, 3290 Diest

11 F

UC Limburg - Campus Oude Luikerbaan Oude Luikerbaan 79, 3500 Hasselt

11 G

UC Limburg - Campus Diepenbeek Agoralaan, Gebouw B, 3590 Diepenbeek

11 H

UC Limburg - Campus LiZa Schiepse Bos 5, 3600 Genk

12 HOGESCHOOL PXL

Elfde-Liniestraat 24, Gebouw A, 3500 Hasselt

12 A

Campus Vildersstraat Vildersstraat 5, 3500 Hasselt

12 B

Campus Elfde Linie Elfde-Liniestraat 26, 3500 Hasselt

12 C

Campus Guffenslaan Guffenslaan 39, 3500 Hasselt

12 D

Campus Quartier Canal Bootstraat 9, 3500 Hasselt

12 E

Campus Diepenbeek Agoralaan, 3590 Diepenbeek

www.ucll.be leuven@ucll.be limburg@ucll.be

57 WAAR KAN JE STUDEREN?

10 G

www.pxl.be pxl@pxl.be

13 UNIVERSITEIT HASSELT

Martelarenlaan 42, 3500 Hasselt

13 A

Campus Hasselt Martelarenlaan 42, 3500 Hasselt

13 B

Campus Diepenbeek Agoralaan, Gebouw D, 3590 Diepenbeek

13 C

Campus Diepenbeek Agoralaan, Gebouw H, 3590 Diepenbeek

14 KATHOLIEKE HOGESCHOOL VIVES NOORD

Xaverianenstraat 10, 8200 Brugge

KATHOLIEKE HOGESCHOOL VIVES ZUID

WAAR KAN JE STUDEREN?

www.uhasselt.be info@uhasselt.be

www.vives.be info@vives.be

Doorniksesteenweg 145, 8500 Kortrijk

14 A

Katholieke Hogeschool Vives Noord - Campus Brugge Xaverianenstraat 10, 8200 Sint-Michiels

14 B

Katholieke Hogeschool Vives Noord - Campus Oostende Zeedijk 101, 8400 Oostende

14 C

Katholieke Hogeschool Vives Zuid - Campus Kortrijk Doorniksesteenweg 145, 8500 Kortrijk

14 D

Katholieke Hogeschool Vives Zuid - Campus Tielt Beernegemstraat 10, 8700 Tielt

14 E

Katholieke Hogeschool Vives Zuid - Campus Roeselare Wilgenstraat 32, 8800 Roeselare

14 F

Katholieke Hogeschool Vives Zuid - Campus Torhout St.-Jozefstraat 1, 8820 Torhout

15 HOWEST, HOGESCHOOL WEST-VLAANDEREN

Marksesteenweg 58, 8500 Kortrijk

15 A

Campus Sint-Jorisstraat Sint-Jorisstraat 71, 8000 Brugge

15 B

Campus Rijselstraat Rijselstraat 5, 8200 Sint-Michiels

15 C

Campus Renaat De Rudderlaan Renaat De Rudderlaan 6, 8500 Kortrijk

15 D

Campus Graaf Karel de Goedelaan Graaf Karel de Goedelaan 5, 8500 Kortrijk

15 E

Howest - The Level Botenkopersstraat 2, 8500 Kortrijk

16 UNIVERSITEIT GENT

St.-Pietersnieuwstraat 33, 9000 Gent

16 A

Universiteit Gent - Campus Kortrijk Graaf Karel de Goedelaan 5, 8500 Kortrijk

17 HOGENT

Geraard de Duivelstraat 5, 9000 Gent

17 A

KASK - Koninklijk Conservatorium School of Arts Campus Bijloke, J. Kluyskensstraat 2, 9000 Gent Campus Hoogpoort, J. Kluyskensstraat 2, 9000 Gent

17 B

Campus Schoonmeersen (Faculteit Mens en Welzijn, Natuur en Techniek, Bedrijf en Organisatie) Valentin Vaerwyckweg 1, 9000 Gent (auto/post) Voskenslaan 270, 9000 Gent (te voet)

www.howest.be info@howest.be

www.ugent.be guide@ugent.be

www.hogent.be info@hogent.be

Campus Mercator (Faculteit Bedrijf en Organisatie) Henleykaai 84, 9000 Gent

17 D

Campus Melle (Faculteit Natuur en Techniek) Brusselsesteenweg 161, 9000 Gent

17 E

Campus Vesalius (Faculteit Mens en Welzijn) Keramiekstraat 80, 9000 Gent

17 F

Campus Ledeganck (Faculteit Mens en Welzijn) K.L. Ledeganckstraat 8, 9000 Gent

17 G

Campus Aalst (Faculteit Bedrijf en Organisatie) Arbeidstraat 14, 9300 Aalst

18 ARTEVELDEHOGESCHOOL

Hoogpoort 15, 9000 Gent

18 A

Campus Kantienberg Voetweg 66, 9000 Gent

18 B

Campus Kattenberg Kattenberg 9, 9000 Gent

18 C

Campus Sint-Annaplein Sint-Annaplein 31, 9000 Gent

18 D

Campus Brusselsepoortstraat Brusselsepoortstraat 93, 9000 Gent

18 E

Campus Mariakerke Industrieweg 232, 9030 Mariakerke

18 F

Campus Sint-Amandsberg J. Gerardstraat 18, 9040 Sint-Amandsberg

NOG MEER INFO? IJS KI EZ ER .B E W W W.O ND ER W

www.arteveldehogeschool.be info@arteveldehs.be

59 WAAR KAN JE STUDEREN?

17 C

2. HBO5 2.1 SAMENWERKINGSVERBANDEN 19 SAMENWERKINGSVERBAND - ODISEE

Campus Brussel Warmoesberg 26, 1000 Brussel

Partnerinstellingen

Odisee

www.odisee.be info@odisee.be

BenedictusPoort www.benedictuspoort.be »» Kortrijksesteenweg 1024, 9000 Gent CVO Hogere Leergangen voor Fiscale en Sociale Wetenschappen www.fhs.be »» Stormstraat 2, 1000 Brussel CVO Kisp - VTI Aalst www.kisp.be »» Campus Sinte-Annalaan (VTI): Sinte Annalaan 99, 9300 Aalst »» Campus Dirk Martens (Odisee): Kwalestraat 154, 9300 Aalst CVO Lethas www.lethas.be »» Campus Ganshoren: Landsroemlaan 126, 1083 Brussel »» Campus Ganshoren: Hovenierstraat 100, 1081 Koekelberg »» Campus Rouppe: Rouppeplein 16, 1000 Brussel »» Campus Stormstraat: Stormstraat 2, 1000 Brussel »» Campus Vergotesquare: Vergote Square 43, 1030 Brussel

WAAR KAN JE STUDEREN?

Sint-Augustinusinstituut www.sai-aalst.be »» Leopoldlaan 9, 9300 Aalst Sint-Carolus Instituut www.tisca.be »» Hospitaalstraat 23, 9100 Sint-Niklaas Sint-Guido Instituut www.sintguido.be »» Sainte-Andresseplein 12, 1070 Anderlecht 20 SAMENWERKINGSVERBAND - HBO5 - Erasmus Brussel-Leuven-Mechelen

Nijverheidskaai 170 1070 Brussel

Partnerinstellingen

Erasmushogeschool Brussel

www.erasmushogeschool.be/ opleidingen/hbo5

Busleyden Atheneum www.busleydenatheneum.be/campusbotaniek »» Laarbeeklaan 109, 1090 Jette »» Campus Botaniek: Augustijnenstraat 92, 2800 Mechelen CVO COOVI www.coovi.be/volwassenenonderwijs/hoger-beroepsonderwijs »» Emile Grysonlaan 1, 1070 Anderlecht »» Zespenningenstraat 70, 1000 Brussel »» Materiaalstraat 67, 1070 Brussel »» Duboislaan 2, 1570 Hoeilaart »» Nijverheidskaai 170, 1070 Anderlecht CVO Volt www.cvovolt.be »» Campus Leuven De Wijnpers: Mechelsevest 72, 3000 Leuven »» Campus Heverlee: Interleuvenlaan 3-5, 3001 Heverlee »» Campus Kessel-Lo: Rerum Novarumlaan 1, 3010 Kessel-Lo »» Campus Tienen: Alexianenweg 2, 3300 Tienen »» Campus Landen: Tiensestraat 57, 3400 Landen

21 SAMENWERKINGSVERBAND - HBO5 - AP-HZS

AP Hogeschool Lange Nieuwstraat 101 2000 Antwerpen

Partnerinstellingen

Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen Hogere Zeevaartschool Antwerpen

www.ap.be/hbo5 hbo5@ap.be

CVO Antwerpen www.cvoantwerpen.be »» Distelvinklaan 22, 2660 Hoboken CVO Crescendo www.cvo-crescendo.be »» Vaartdijk 86, 2800 Mechelen CVO HBO5 Antwerpen www.stedelijkonderwijs.be/hbo5antwerpen »» Grote Steenweg 224-226, 2600 Berchem CVO Horito www.horito.be »» De Merodelei 220, 2300 Turnhout »» Campus Blairon 555: Steenweg op Gierle, 2300 Turnhout CVO Provincie Antwerpen www.cvoprovincieantwerpen.be »» Meistraat 5, 2000 Antwerpen »» Campus Blairon 555: Steenweg op Gierle, 2300 Turnhout

22 SAMENWERKINGSVERBAND - KdG HBO5

Brusselstraat 45 2018 Antwerpen

Partnerinstellingen

Karel de Grote Hogeschool

www.kdg.be info@kdg.be

Sint-Norbertusinstituut Antwerpen www.sint-norbertus.be/studierichtingen/hbo5-verpleegkunde/ »» Lokkaardstraat 6, 2018 Antwerpen 23 SAMENWERKINGSVERBAND - Track5 (voorheen Thomas More Kempen)

Kleinhoefstraat 4 2440 Geel

Partnerinstellingen

Track5 (voorheen Thomas More Kempen)

www.thomasmore.be/hbo5 hbo5@thomasmore.be

CVO HI Kempen www.hbo5kempen.be »» Kleinhoefstraat 4, 2440 Geel »» Vestiging Herentals: Kerkstraat 38, 2200 Herentals »» Vestiging Turnhout: Campus Blairon 800, 2300 Turnhout »» Vestiging Vorselaar: Lepelstraat 2, 2290 Vorselaar »» Vestiging Westerlo: Dennis Voetsstraat 21, 2260 Westerlo Hoger Instituut voor Verpleegkunde Sint-Elisabeth Turnhout www.hivset.be »» Herentalsstraat 70, 2300 Turnhout Sint-Aloyiusinstituut voor Verpleegkunde www.sal.be »» Kolveniersvest 24, 2500 Lier

WAAR KAN JE STUDEREN?

Stedelijk Lyceum Lamonière www.stedelijkonderwijs.be/hbo5antwerpen »» Lange Beeldekensstraat 267, 2060 Antwerpen

24 SAMENWERKINGSVERBAND - Thomas More Mechelen-Antwerpen

Zandpoortvest 13 2800 Mechelen

Partnerinstellingen

Thomas More Mechelen-Antwerpen

www.thomasmore.be/hbo5 hbo5@thomasmore.be

CVO LBC-NVK Antwerpen www.lbconderwijs.be »» Kroonmolenstraat 4, 9100 Sint-Niklaas CVO Technicum Noord-Antwerpen www.tna.be »» Londenstraat 43, 2000 Antwerpen CVO Technische Scholen Mechelen www.cvotsm.be »» Campus Jef Denyn: Nieuwe Beggaardenstraat 25, 2800 Mechelen »» Campus Onder den Toren: Onder den Toren 13-14, 2800 Mechelen »» Campus Merode: Fr. De Merodestraat 77, 2800 Mechelen »» Campus Waver: Bosstraat 9, 2861 Onze-Lieve-Vrouw-Waver Sint-Norbertusinstituut voor Verpleegkunde www.hbo5.snorduffel.be »» Rooienberg 23, 2570 Duffel Geldenaaksebaan 335 3001 Heverlee

Partnerinstellingen

UC Leuven

www.ucll.be

Mobyus CVO www.mobyus.be »» Geldenaaksebaan 335, 3001 Heverlee

WAAR KAN JE STUDEREN?

25 SAMENWERKINGSVERBAND - HBO5 Leuven

CVO Sociale School Heverlee www.cvo-ssh.be »» Groeneweg 151, 3001 Heverlee Sint-Franciscusinstituut voor Verpleegkunde Leuven www.stfran.be »» Naamsestraat 105, 3000 Leuven 26 SAMENWERKINGSVERBAND - PXL - Level 5

Elfde-Liniestraat 24, Gebouw A 3500 Hasselt

(Samenwerkingsverband Limburg-Vlaams-Brabant)

Partnerinstellingen

Hogeschool PXL CVO De Oranjerie www.deoranjerie.be »» Boudewijnvest 3, 3290 Diest PCVO Limburg www.pcvomaasland.be »» Elfde Liniestraat 26, 3500 Hasselt »» Europaplein 36, 3630 Maasmechelen CVO STEP www.cvo-step.be »» Vildersstraat 28, 3500 Hasselt Provinciaal Instituut voor Verpleegkunde Hasselt www.pivh.be »» Kunstlaan 1, 3500 Hasselt

NOG MEER INFO? IJS KI EZ ER .B E W W W.O ND ER W

www.pxl.be/level5 level5@pxl.be

27 SAMENWERKINGSVERBAND - HBO5 Limburg

UC Leuven - Limburg Universitaire campus Agoralaan gebouw B, bus 1 3590 Diepenbeek

www.ucll.be/hbo5

Partnerinstellingen

UC Limburg »» Universitaire campus, Agoralaan gebouw B, bus 1, 3590 Diepenbeek CVO Qrios www.qrios.be »» Blijde Inkomststraat 36, 3500 Hasselt »» Halmstraat 6, 3600 Genk »» Rijksweg 357, 3630 Maasmechelen »» Peltanusstraat 8, 3900 Overpelt »» Campus TIHH, Kleine Breemstraat 5, 3500 Hasselt HBO5 Verpleegkunde Genk www.verpleegopleiding-genk.be »» Campus LiZa, Schiepse Bos 5, 3600 Genk HBO5 Verpleegkunde VTI Hasselt www.vti-hasselt.be »» Salvatorstraat 20, 3500 Hasselt Doorniksesteenweg 145 8500 Kortrijk

Partnerinstellingen

Katholieke Hogeschool VIVES Zuid

www.viveshbo5.be info@viveshbo5.be

CVO HITEK (wordt CVO MIRAS) www.viveshbo5.be »» Campus VIVES: Doorniksesteenweg 145, 8500 Kortrijk »» Campus Brugge: Xaverianenstraat 10, 8200 Brugge »» Campus Centrum: Stationsstraat 2, 8500 Kortrijk; vanaf 1/1/2017 Campus Kortrijk Weide: Nelson Mandelaplein 1, 8500 Kortrijk IC DIEN www.icdien.be of www.viveshbo5verpleegkunde.be »» Campus Roeselare: Westlaan 99, 8800 Roeselare VIVES HBO5 Verpleegkunde Kortrijk-Ieper-Brugge www.viveshbo5verpleegkunde.be »» Campus VIVES Kortrijk: Doorniksesteenweg 145, 8500 Kortrijk Info: verpleegkundekortrijk@viveshbo5.be »» Campus VIVES Brugge: Xaverianenstraat 10, 8200 Brugge Info: verpleegkundebrugge@viveshbo5.be 29 SAMENWERKINGSVERBAND - HBO5 VIVES Noord

Xaverianenstraat 10 8200 Brugge

Partnerinstellingen

Katholieke Hogeschool VIVES Noord CVO WW (Westhoek-Westkust) (wordt CVO MIRAS) www.viveshbo5.be »» Campus VIVES: Doorniksesteenweg 145, 8500 Kortrijk »» Campus Ieper: Stationsstraat 25, 8900 Ieper VIVES HBO5 Verpleegkunde Waregem-Tielt www.viveshbo5verpleegkunde.be »» Campus Waregem: Vijfseweg 2, 8790 Waregem Info: verpleegkundewaregem@viveshbo5.be »» Campus Tielt: Grote Hulststraat 55, 8700 Tielt Info: verpleegkundetielt@viveshbo5.be

www.viveshbo5.be info@viveshbo5.be

WAAR KAN JE STUDEREN?

28 SAMENWERKINGSVERBAND - HBO VIVES Zuid

30 SAMENWERKINGSVERBAND - HBO Howest-IVO

Marksesteenweg 58 8500 Kortrijk

Partnerinstellingen

Hogeschool West-Vlaanderen www.howest.be »» Marksesteenweg 58, 8500 Kortrijk »» Rijselstraat 5, 8200 Sint-Michiels

www.ivohbo.be hbo@ivobrugge.be

CVO IVO Brugge www.ivobrugge.be »» Manitobalaan 48, 8200 Sint-Andries »» Rijselstraat 5, 8200 Sint-Michiels 31 SAMENWERKINGSVERBAND - HoGent - HBO5

Geraard De Duivelstraat 5 9000 Gent

Partnerinstellingen

Hogeschool Gent

www.hogent.be/hbo5 hbo5@hogent.be

GO! CVO Leerstad www.leerstad.be »» Begijnhoflaan 1, 9200 Dendermonde »» Keizersplein 19, 9300 Aalst »» Meuleschettestraat 32, 9300 Aalst »» Vesaliusinstituut: Peter Benoitlaan 10, 9800 Deinze »» GO! CVO Leerstad: Groendreef 31, 9160 Lokeren CVO Panta Rhei de Avondschool www.avondschool.be »» Schoonmeersstraat 26, 9000 Gent

64 WAAR KAN JE STUDEREN?

Het Perspectief PCVO www.hetperspectief.net »» Henleykaai 83, 9000 Gent KTA Vesaliusinstituut www.vesaliusinstituut.be/verpleegkunde »» Campus Brugge: Rijselstraat 3, 8200 Sint-Michiels »» Campus Oostende: Leffingestraat 1, 8400 Oostende »» Campus Kortrijk: Graaf Karel de Goedelaan 7, 8500 Kortrijk »» Campus Gent: Keramiekstraat 80, 9000 Gent »» Campus Sint-Niklaas: Noordlaan 32, 9100 Sint-Niklaas »» Campus Ronse: Ninovestraat 169, 9600 Ronse 32 SAMENWERKINGSVERBAND - Arteveldeleernetwerk

Hoogpoort 15 9000 Gent

Partnerinstellingen

Arteveldehogeschool

www.arteveldeleernetwerk.be info@arteveldeleernetwerk.be

CVO Vormingsleergang voor Sociaal en Pedagogisch Werk Gent www.vspw.be »» Edgard Tinelstraat 92, 9040 Gent (Sint-Amandsberg) ZoWe Verpleegkunde www.zowe.be »» Campus Brugge: Barrièrestraat 2D, 8200 Brugge »» Campus Oostende: Frère Orbanstraat 145A, 8400 Oostende Instituut voor Verpleegkunde Sint-Vincentius www.ivv-gent.be »» Campus Guislain: Jozef Guislainstraat 43, 9000 Gent »» Campus Molenaarsstraat: Molenaarsstraat 30, 9000 Gent »» Campus Zottegem: De Colfmackerstraat 11, 9620 Zottegem »» Campus Oudenaarde: Hoogstraat 20, 9700 Oudenaarde »» Campus Eeklo: Zuidmoerstraat 125, 9900 Eeklo CVO Kisp - Vazov www.kisp.be »» Hoogstraat 22, 9700 Oudenaarde

3. UNIFORMBEROEPEN 34 DEFENSIE

Algemene Directie Human resources Bruynstraat 200 Kwartier Koningin Astrid Blok DOO, 1120 Brussel

34 A

Informatiecentrum Antwerpen BelgiĂŤlei 119, 2018 Antwerpen Tel. 03 231 24 20

34 B

Informatiecentrum Brussel Kortenberglaan 125, 1000 Brussel Tel. 02 742 69 66

34 C

Informatiecentrum Hasselt Guffenslaan 24, 3500 Hasselt Tel. 011 28 88 70

34 D

Informatiecentrum Gent G. De Craeyerstraat 2, 9000 Gent Tel. 09 267 36 26

34 E

Informatiecentrum Brugge Leopold Debruynestraat 125, 8310 Brugge Tel. 050 36 62 70

35 POLITIE

Directie van de rekrutering en van de selectie Kroonlaan 154A, 1050 Elsene

35 A

Campus Vesta APB Politieopleidingen Antwerpen Oostmalsesteenweg 75, 2520 Ranst Tel. 03 205 19 50

35 B

Gewestelijke en Intercommunale Politieschool Oudstrijderslaan 199, 1140 Brussel Tel. 02 201 16 16

35 C

Provinciaal Instituut voor Vorming en Opleiding Poverstraat 75, 1731 Asse Tel. 02 456 89 20

35 D

Provincie Limburg Opleiding en Training M. Habetslaan 7, 3600 Genk Tel. 089 77 82 50

35 E

West-Vlaamse Politieschool Diksmuidse Heirweg 6, 8210 Zedelgem Tel. 050 40 45 40

35 F

Provinciale Academie voor Urgentiediensten en Lokale Overheden Sprendonkstraat 5, 9042 Mendonk Tel. 09 345 69 64

ER NOG MEER INFO OV N? PE OE UNIFORMBER IJS KI EZ ER .B E W W W.O ND ER W

www.mil.be Gratis nummer: 0800 33348

www.jobpol.be Gratis nummer: 0800 99 404

WAAR KAN JE STUDEREN?

WAAR KAN JE AAN DE SLAG? OVERZICHT VAN SECTOREN

“WELKE BEROEPEN KAN IK BEOEFENEN NA MIJN OPLEIDING?” “WAT MOET IK STUDEREN OM EEN BEPAALD BEROEP TE KUNNEN UITOEFENEN?” Vind info over je toekomstige job op Onderwijskiezer! Op www.onderwijskiezer.be vind je informatie over alle erkende opleidingen in Vlaanderen en Brussel. Maar dat is niet het enige, want je vindt er ook heel wat info over meer dan 900 beroepen. Dat zijn uiteraard niet ‘alle’ beroepen die er bestaan, maar toch een heleboel. Uniek aan het aanbod op Onderwijskiezer is dat de beroepen gekoppeld zijn aan de opleidingen en vice versa. Zo kan je bij elke opleidingsfiche van het secundair of hoger onderwijs een link vinden naar mogelijke beroepen. Uiteraard betreft dit dan wel enkel de beroepen die in de database van Onderwijskiezer zitten. Via een eenvoudige klik vind je de info. Je kan de info ook raadplegen via de aparte ingang ‘Beroepen’ in de hoofdnavigatie. Je kan dan op verschillende manieren de informatie verkennen: via een alfabetische lijst, via de beroepssectoren, via de belangstellingsdomeinen uit de proeven I-Like en I-Prefer.

»»

Wat is de inhoud van het beroep? Wat moet je juist doen? In een kernachtige omschrijving lees je de inhoud van dat beroep.

»»

Welke opleiding moet of kan ik volgen om dat beroep te kunnen uitoefenen? Waar mogelijk vind je per onderwijsniveau de mogelijke (soms verplichte) opleidingen om tot dat beroep te komen. Via een eenvoudige klik kom je op de infofiche van de opleidingen.

»»

Welk loon kan ik verwachten? Exacte looninformatie geven is moeilijk omdat er veel verschillende elementen zijn die dat bepalen (bijvoorbeeld opleiding, risico, ploegenstelsel …) Waar mogelijk zie je de minimumlonen en zijn er concrete voorbeelden uit de praktijk.

»»

Zijn er wel vacatures voor dat beroep? We linken je rechtstreeks naar de actuele vacatures op de website van VDAB en Jobat.

»»

Is het een knelpuntberoep in Vlaanderen? Hoe zit het in Brussel? Per beroep krijg je een aanduiding of het al dan niet gaat om een knelpuntberoep bij VDAB of Actiris.

»»

Kan ik eens een beroepenfilmpje bekijken? Op Onderwijskiezer staan alle beschikbare beroepenfilms (o.a. van VDAB, SYNTRA, Roadies …) gebundeld.

»»

Vind ik ook informatie over de ‘uniformberoepen’ zoals defensie, politie of brandweer? Deze beroepen en opleidingen staan apart vermeld met alle nodige info.

Doen dus!

67 WAAR KAN JE AAN DE SLAG?

Per beroep krijg je een antwoord op volgende vragen:

Nog niet zeker welke richting je uit wil? Roadies helpt. Roadies - 2 jongeren - 1 jaar - 40 jobs Maak kennis met Roadies. Hanne (18) en Brecht (19) werden uit 330 jongeren geselecteerd om 40 jobs te testen. In hun laatste jaar secundair onderwijs wisten ze niet welke richting ze uit wilden. Tijdens het schooljaar 2013-2014 testten ze elke week een andere job. 40 verschillende beroepen. 40 verschillende ervaringen. Je ontdekt ze allemaal op www.roadies.be. Hun boodschap aan alle jongeren: “Ga zelf je droomjob testen”.

“Probeer iets van werkervaring op te doen, door bv. vakantiewerk. Je moet vooral doen.” - Brecht Herteleer

WAAR KAN JE AAN DE SLAG?

“Je ideeën over een job blijken niet altijd te kloppen. Pas door echt met iemand mee te lopen, ontdek je dat.” - Hanne Reumers Wanneer je als leerling in het secundair onderwijs een studierichting moet kiezen en droomt van één of andere job, weet je zelden hoe het er op de werkvloer aan toe gaat. Roadies brengt je echt backstage. Van kelner tot verpleger, van vastgoedmakelaar tot ingenieur. Op www.roadies.be brengen Hanne en Brecht een eerlijk en realistisch beeld over 40 verschillende beroepen.

Per job vind je: »»

»»

wat Hanne en Brecht er ontdekten achter de schermen in tekst, beeld en video. wat je ervoor moet studeren, hoeveel je verdient, welke talenten je best ontwikkelt voor de job, de arbeidsomstandigheden en de sfeer op de werkvloer.

“Test zelf een job!” Dat is de beste tip die Hanne en Brecht voor je hebben. Ontdek hoe het er werkelijk aan toe gaat op de werkvloer. Spreek een leraar aan en check op Roadies hoe dit mogelijk is. www.roadies.be/doe-het-zelf

een portret van een ervaren werknemer

ES OP BEROEPENFILMPJ BEKIJK NOG MEER IJS KI EZ ER .B E W W W.O ND ER W

Roadies werd georganiseerd onder leiding van Klasse, in samenwerking met VDAB en DBO (Dienst Beroepsopleiding) en werd mee gefinancierd door het Europees Sociaal Fonds.

Houtsector

Montage en kraanbediening

www.fvb.constructiv.be

www.och-cfb.be/onderwijs

www.vzwmontage.be

Je huis, het voetbalstadion en de cinema: de bouwsector is overal!

De hout- en meubelsector heeft nood aan creatieve talenten met zin voor vakmanschap.

De sector van de montage- en kraanverhuurbedrijven is een subsector van de metaalsector. Deze bedrijven zijn gespecialiseerd in het monteren, demonteren en het afbreken van metalen gebinten en onderdelen van bruggen, reservoirs, gashouders, zwaar ketelwerk, bestanddelen van zware machinebouw en petroleuminstallaties.

Metselaar of bekister, de bouwsector kent vele beroepen. In totaal zijn er meer dan 40! Je werkt in een klein team, waarin teamwork dus zeer belangrijk is. Veiligheid staat altijd voorop! Ook mobiliteit is belangrijk: het hebben van een rijbewijs is een grote troef. In de bouwsector werken, dat betekent bezig zijn met je handen, zoeken naar creatieve oplossingen en genieten van de buitenlucht. Maar ook vroeg opstaan, flexibele werkdagen en een goede conditie! Interesse in een job bij ons? Contacteer dan je Constructiv-regio via www.fvb.constructiv.be/nl/ Uw_FVB_regio.

De verschillende subsectoren zoals bosontginning, zagerijen, houthandel en stoffering & houtbewerking omvatten verschillende beroepen, waarvan de meubelmaker, interieurbouwer en (buiten)schrijnwerker wellicht de meest gekende zijn. Of je kan er als paletten- en krattenmaker of standenbouwer terecht. En ook meubelstoffeerders en productieoperatoren zijn erg gegeerd. Wil je verder studeren? Dan is de Professionele Bachelor Houttechnologie zeker iets voor jou! De hout- en meubelsector biedt je dus vele mogelijkheden. Wellicht vind je hier dan ook een geschikte job!

Mobiele kranen en hun machinisten worden vaak samen met de montagefirmaâ€™s ingeschakeld om zware lasten te (ver)plaatsen. Als pijpfitter ben je verantwoordelijk voor de bouw of het onderhoud van de pijpleidingen in bedrijven. Er is een sectorspecifiek aanbod in het deeltijds onderwijs, maar ook in het voltijds onderwijs kan je je al voorbereiden op je toekomstige beroep. Wil je later je loopbaan een nieuwe wending geven, dan kan je kiezen voor een beroepsopleiding bij VDAB. Zo zijn er bijvoorbeeld opleidingen voor het beroep van bestuurder mobiele kraan, rigger-monteur of pijpfitter. Voor alle informatie omtrent sectorspecifieke opleidingen kan je terecht bij www.vzwmontage.be.

69 WAAR KAN JE AAN DE SLAG?

Bouwsector

WAAR KAN JE AAN DE SLAG?

Autosector

Elektrotechnische sector

Metaal- en technologische industrie

www.startyourfuture.be

www.wattsup.be

www.inomarbeiders.be

Wie in de autosector werkt, houdt zich vooral bezig met het herstellen en onderhouden van auto’s of motorvoertuigen.

De bedrijven uit deze sector voorzien ons van elektrische stroom.

Elke dag kom je in aanraking met producten die in deze sector zijn gemaakt: auto’s op de weg, de bus of trein waarmee je naar school gaat, de airco in de winkel …

De technologie van voertuigen evolueert razendsnel. Complexe elektronische toepassingen zijn niet meer weg te denken uit de hedendaagse auto. Sommige mensen spreken zelfs van auto’s als ‘computers op wielen’. Technologie zal blijven evolueren, denk maar aan nieuwe milieuvriendelijke technieken. De eisen die gesteld worden aan de werknemers zijn de laatste jaren dus erg veranderd. Je moet kennis hebben van elektriciteit en elektronica, maar ook van basismechanica. Je moet goed opgeleid zijn, flexibel en zelfstandig kunnen werken. Interesse? Check onze website en kom meer te weten over ons!

Ook het plaatsen van toegangscontrole, automatisering, zonnepanelen ... gebeurt door deze bedrijven. Werk je graag met je handen en misschien ook met de computer? Werk je het liefst alleen of in een team? Op een werf of in een atelier? In deze sector kan het allemaal. Op www.wattsup.be helpen we je zoeken naar het beroep dat best bij jou past. Op www.elektroclub.be en www.stroomopwaarts.be vind je alle scholen die elektrotechnische richtingen aanbieden.

Werknemers in deze sector kiezen ervoor om van hun passie voor techniek hun beroep te maken. Naast een portie gezond verstand en handigheid ligt de focus op veiligheid en kwaliteit van de productieprocessen. In het secundair onderwijs kan je al vroeg starten in een studierichting die zich richt op deze sectoren. Ook in het hoger onderwijs vind je verschillende professionele of academische bachelors of masters binnen de domeinen (industriële) wetenschappen en techniek die je voorbereiden op een baan in de metaal-, machine- en elektrische bouw. Als blijkt dat je jouw technische knobbel pas later ontdekt, dan zijn veel bedrijven bereid om een opleiding op jouw maat te organiseren. Neem snel een kijkje op www.inomarbeiders.be.

Textielverzorging

Uitzendsector

www.jumpdc.be

www.train4texcare.be

www.vfu-ffi.be

In een notendop gaat het hier vooral over het verlenen van huishoudhulp aan particulieren, zoals schoonmaken, strijken en het bereiden van maaltijden.

De textielverzorging omvat (industriële) wasserijen, linnenverhuurders en droogkuisbedrijven. Zij werken met professionele machines en reinigingsproducten.

Als uitzendkracht verricht je, via een uitzendkantoor, tijdelijke arbeid bij een extern bedrijf.

De sector heeft het grote voordeel om de combinatie tussen werk en (eigen) gezin goed mogelijk te maken.

De mensen uit de textielverzorging zijn echte professionals met een grondige kennis van zaken om allerlei textielproducten te wassen, te drogen, te strijken en netjes bij de klant af te leveren.

Heel vaak gaat het over werk dat je vlak bij je eigen woonplaats kan uitvoeren. Werken in de sector staat garant voor een functie met een maatschappelijke meerwaarde waarin vooral flexibiliteit en zelfstandigheid centraal staan. Ervaring of het bezit van een bepaald diploma is geen vereiste, wel een gezonde dosis motivatie! Kom met ons in contact via www.jumpdc.be.

In het secundair onderwijs en zeker in het hoger onderwijs bestaan geen opleidingen die rechtstreeks voorbereiden op een baan in de sector. Sinds september 2015 is er een aanbod via het deeltijds beroepsonderwijs. Surf naar www.train4texcare.be voor alle info over opleidingen en naar www.fbt-online.be voor al je vragen over onze sector zelf.

Dé manier om als schoolverlater ervaring op te doen! Wist je dat meer dan 50% van de uitzendcontracten uitmondt in een vast contract? Iedereen kan zich gratis inschrijven in een uitzendkantoor. De tewerkstelling gebeurt via weekcontracten en uitzendkrachten genieten dezelfde loonvoorwaarden en sociale voordelen als ‘vaste’ werknemers. Het mooie aan uitzendarbeid is dat dit in bijna alle sectoren én in tal van verschillende functies mogelijk is. Van bediende tot arbeider, van magazijnier tot exportbediende, voor elk wat wils, dus ook voor jou! Wil je aan de slag via uitzendarbeid? Het Vormingsfonds voor Uitzendkrachten (VFU) bundelde alle nuttige info en tips in de e-learningscursus op www.interim-info.be.

71 WAAR KAN JE AAN DE SLAG?

Dienstencheques

WAAR KAN JE AAN DE SLAG?

Groene sectoren

Horeca

Kappers, schoonheidsspecialisten en fitness

www.eduplus.be

www.fanvanhoreca.be

www.ubk-ucb.org

Land- en tuinbouw zijn primaire sectoren. Elke dag eten en drinken we producten die uit deze sectoren komen. De landbouw levert dierlijke en plantaardige basisproducten voor onze voeding.

De horeca vertegenwoordigt alle bedrijven die gasten ontvangen en hen eten, drinken en/of overnachtingen aanbieden.

Kappers en schoonheidsspecialisten

In de tuinbouwsector worden ook bomen, sierplanten en bloemen geproduceerd die in huizen, tuinen en groene ruimtes gebruikt worden. In de sector tuinaanleg en tuinonderhoud worden tuinen en groene ruimtes aangelegd en onderhouden. Binnen de landen tuinbouwsector kan je aan de slag als landbouwer of landbouwarbeider. Hoveniers werken bij een aannemer waar ze gazons aanleggen, struiken en bomen planten, maaien … Tuinarchitecten maken ontwerpen voor parken en tuinen. Tuinaannemers en hoveniers realiseren de ontwerpen. Nog een groene sector is het loonwerk (technische landen tuinbouwwerken): deze sector werkt in opdracht van bedrijven uit de landen tuinbouwsector. Er werken machinebestuurders die verschillende gespecialiseerde machines bedienen om de grond voor te bereiden, om graan of maïs te dorsen, gewassen te hakselen, om te zaaien over grote oppervlaktes …

Dat zijn HOtels, REstaurants en CAfés maar ook brasseries, frituren, traiteurs, feestzalen, koffiebars ... Een nieuwe trend in de sector zijn de foodtrucks. Je bent elke dag onder de mensen. In de horeca werk je meestal op onregelmatige uren. Een regelmatiger werkschema vind je in grootkeuken van een school, ziekenhuis of bedrijfsrestaurant. Daar staat een afwisselende job veel sociale contacten en uitdagingen tegenover. Teamspirit, flexibiliteit en stressbestendigheid zijn belangrijk, net zoals talenkennis en contactvaardigheid.

In onze samenleving neemt uiterlijke verzorging een heel belangrijke plaats in. Trends volgen elkaar op in kleding, make-up en kapsels. De sector van de schoonheidsspecialisten en kappers is dus altijd in beweging. Wil je graag aan de slag in deze sector ben je best creatief, een sociaal iemand en houd je ervan om de mode op de voet te volgen. Ondernemerschap is een kwaliteit die je best bezit wanneer je zelfstandig een kapsalon of schoonheidsinstituut wil openen. Fitness   Fitness en groepsfitness bieden een ideaal antwoord op de toenemende bewegingsarmoede in onze maatschappij. Deze veilige, efficiënte en plezierige bewegingsvorm die voor iedereen toegankelijk is heeft als hoofddoel het behoud en verbetering van de fysieke conditie en gezondheid van de beoefenaar. Fitnesscentra bieden een brede waaier aan bewegingsactiviteiten. Het verantwoord aanbieden van al deze activiteiten vergt een gedegen begeleiding van competente trainers.

Lokale besturen

Podiumkunsten en muziek

www.kiesvoormedia.be

www.diverscity.be

www.podiumkunsten.be

De audiovisuele sector omvat alle ondernemingen die radio- en tv-programma’s produceren, die langspeelof bedrijfsfilms maken, die games of apps ontwikkelen en websites bouwen.

308 gemeenten en OCMW’s, ruim 60 intercommunales en 118 politiezones staan dicht bij de burger en werken aan tal van producten en diensten: rijbewijzen afleveren, coördinatie van nieuwe woonwijken, opvang van peuters …

Wie droomt er niet van om in de voetsporen van Netsky, Jef Neve of Selah Sue te stappen?

Ben je op zoek naar werkmogelijkheden in de audiovisuele sector? Ga naar www.kiesvoormedia.be en we proberen je zo goed mogelijk bij te staan in deze zoektocht. Maar niet enkel creatievelingen kunnen in deze bevlogen en snel evoluerende sector aan de slag. Wil je bijvoorbeeld ingenieur, boekhouder, jurist of marketeer worden? Ook dan zou de audiovisuele wereld geknipt voor jou kunnen zijn.

Werk in eigen streek en werk met een belangrijk maatschappelijke engagement zijn de grootste troeven. Voor sommige jobs is geen specifiek diploma vereist en zorgt het bestuur voor een opleiding. Voor andere jobs, zoals voor die van ingenieur of zorgkundige, heb je een specifiek diploma nodig. Een examen maakt meestal deel uit van de selectieprocedure. Op onze website staat meer info over opleidingen en jobs!

Wat wel eens vergeten wordt, is dat er heel wat oefening, mislukkingen en doorzettingsvermogen bij komen kijken vooraleer je ook maar enige bekendheid kan genieten. Wist je bijvoorbeeld dat je tussen concerten nergens onder contract ligt en dat je dus ook een goede netwerker moet zijn? Muzikanten moeten uit het goede hout gesneden zijn! Anderzijds; een artiest ben je, nietwaar? Wil je meer weten over andere beroepen in de sector van de podiumkunsten, denk maar aan podiumtechnici, acteurs of productiemedewerkers, kijk dan eens op www.podiumkunsten.be/beroepen.

73 WAAR KAN JE AAN DE SLAG?

Audiovisuele sector en filmproductie

WAAR KAN JE AAN DE SLAG?

Papier- en kartonindustrie

Printmedia

Mode en confectie

www.fetra.be

www.grafoc.be

www.modeopleidingen.be

De mogelijkheden van papier en karton als grondstof zijn eindeloos.

De printmedia sector is uitermate geïnformatiseerd en gedigitaliseerd en heeft een waaier aan beroepen.

Mode staat centraal: ontwerper, patroontekenaar, quality controller, brand manager ... Voor elk wat wils!

Heb je technische feeling, interesse in ICT of een grote dosis creativiteit? Dan vind je hier zeker iets wat je ligt!

Elk seizoen opnieuw zorgen bedrijven voor modecollecties in de meest actuele kleuren, stijlen en motieven.

Van kartonnen dozen, behangpapier, speelkaarten en bordspelen, operatiemateriaal tot een draagbaar toilet van karton, het bestaat! Om deze producten te maken, hebben bedrijven vooral nood aan creatieve mensen en technische krachten. Creatievelingen, zoals grafisch ontwerpers, om nieuwe ideeën aan te brengen, en ervoor te zorgen dat de producten er mooi en aantrekkelijk uitzien voor de klant. De verschillende technische krachten, bijvoorbeeld drukkers en productie-operatoren, staan in voor het mee uitdenken en uitwerken van nieuwe, efficiëntere toepassingen, en voor de bediening en het onderhoud van de machines.

Voor een bachelor Grafische en digitale media kan je terecht bij verschillende hogescholen in Vlaanderen.

Ook gordijnen, bedlinnen, tenten, parasols en de bekleding van zitplaatsen in een auto worden in deze sector ontworpen en geproduceerd.

VDAB kan je opleiden tot operator prepress, drukker of drukafwerker en digital print operator.

Wie in deze sector wil werken, is creatief, volgt de mode op de voet en is technisch onderlegd.

Meer weten? Neem een kijkje op onze websites www.printmediajobs.be en www.grafoc.be.

In het hoger onderwijs kan je kiezen voor de bachelor Modetechnologie en de bachelor Onderwijs. Verder zijn er ook heel wat mogelijkheden via academies, VDAB, SYNTRA en het volwassenenonderwijs. Alle info op onze website www.modeopleidingen.be.

Internationale handel

Vastgoedsector

www.cevora.be

www.logosinform.be

www.sf323.be

Welkom in de bediendensector, de grootste sector van ‘t land. En ook de meest diverse: van verkoper tot HR-medewerker, van werfleider tot IT’er. Ze werken allemaal in deze sector.

Je smartphone is made in China, de bananen komen uit Columbia, je T-shirt uit India ... Zonder internationale handel, zou ons leven er compleet anders uitzien.

Je hebt interesse in de bouwwereld, bent commercieel ingesteld en geeft graag advies over de bijhorende regelgeving? Dan ben jij misschien wel de geknipte vastgoedmakelaar, syndicus of rentmeester!

Hoe doe je dat eigenlijk, starten als bediende? Als je snel aan de slag wilt, volg je best eerst een gratis beroepsopleiding, mét stage, van Jobber by Cevora. Check het op www.jobber.be. Wil je toch eerst een diploma halen? Goed idee! We heten je dan welkom binnen enkele jaartjes. Gelukkig heb je als bediende steeds één voordeel: je blijft kansen krijgen om bij te leren. Want bij Cevora volg je gratis korte opleidingen, tijdens de werktijd. Zo blijf je groeien in je job.

Hou jij van werken in een internationale omgeving? Organiseren en bedenken van oplossingen voor logistieke uitdagingen? Flexibele werkomstandigheden en afwisseling in je job? Dan ben jij het talent dat we zoeken! Je kan aan de slag bij de grote spelers op vlak van de transport- en distributiewereld. Maar ook in douaneagentschappen, bij rederijen, expediteurs, open overslagbedrijven. Zowel in het secundair als hoger onderwijs kan je specifieke opleidingen volgen die leiden naar tewerkstelling in deze sector. In het voltijds onderwijs zijn de studierichtingen Logistiek (zevende specialisatiejaar bso) en de Se-n-Se opleiding Internationaal transport en goederenverzending (zevende jaar tso) de ideale aanloop naar een instapfunctie in de sector. In het hoger onderwijs biedt de bachelor Logistiek management een goede start voor een loopbaan in de sector. Verder vind je via SYNTRA en VDAB diverse opleidingen waarmee je in deze sector aan de slag kan. Zo richten de centra voor volwassenenonderwijs (CVO) opleidingen in voor maritiem medewerker, dispatcher, logistiek, transport en mobiliteit.

Je kan zelfs aan de slag als projectontwikkelaar of vastgoedexpert. Mogelijkheden genoeg in de vastgoedsector. Een opleiding vastgoed bereidt je niet alleen voor op al deze beroepen, het is ook een voorbereiding op je verdere leven. Naast commerciële en taalkundige vaardigheden krijg je een beter inzicht in de algemene economie. Bovendien doe je kennis op van bouwtechnieken én van het recht. Vastgoed is immers méér dan verkopen alleen. Werken in de vastgoedsector? Dat is werken voor én tussen de mensen en dat doe je niet enkel van achter je bureau.

75 WAAR KAN JE AAN DE SLAG?

Bediendensector

WAAR KAN JE AAN DE SLAG?

Chemie, kunststoffen en life sciences

Diamantsector

Voedingsindustrie

www.breakingscience.be

www.adjobs.be

www.foodtechnologists.be

“Chemie?! Daar heb ik toch niks mee te maken?” … “Jawel! Chemie is overal!”

Antwerpen mag zich wereldwijd het belangrijkste diamantcentrum noemen: meer dan 80% van de ruwe diamant en 50% van de geslepen stenen worden in Antwerpen verhandeld.

A passion for food!

Van de levensreddende medicijnen in het ziekenhuis tot de nagellak op je vingers. Van de kunststof in je computer tot de verf tegen de muren. De talrijke doorbraken en innovaties maken het werk in de sector boeiend en veelzijdig. Ze is dan ook één van de grootste industriële werkgevers van ons land en biedt werk aan bijna 90.000 mensen. Hou je van wetenschappen, werken met andere mensen en ben je nauwkeurig en veiligheidsbewust? Dan zijn er voor jou een massa kansen in de sector chemie, kunststoffen of life sciences.

Naast handelsactiviteiten is er ook industriële activiteit, zoals de diamantbewerking, waar ambachtelijke technieken hand in hand gaan met hoogtechnologische toepassingen, die de bewerking van grotere, moeilijkere, duurdere stenen mogelijk maken. Een specifiek domein waar Antwerpen zich in gespecialiseerd heeft. Binnen de diamanthandel zijn er veel uiteenlopende functies die heel internationaal gericht zijn. Deze gaan van verkoop en marketing, veiligheid, administratie en secretariaat tot financiën en boekhouding. In de industrie gaan heel wat diamantslijpers de komende jaren met pensioen en zij willen hun ervaring graag doorgeven aan een nieuwe generatie jonge diamantbewerkers. De sector organiseert zelf ook diamantgerelateerde opleidingen.

Alles wat je aan verwerkte eetbare en drinkbare producten in de winkel vindt, is vervaardigd in onze sector. Als industriële sector heeft de voedingsindustrie nood aan technische profielen. Diverse studierichtingen leiden naar een interessante job in een voedingsbedrijf: - Agro- en biotechnologie, - Biochemie, - Bio-ingenieurswetenschappen, - Industriële wetenschappen, - Elektromechanica, - ... Neem een kijkje op de website www.foodtechnologists.be voor meer info. Ga je niet studeren? Wil je graag aan de slag en meteen je eigen centen verdienen? Kijk dan eens op www.foodatwork.info voor vacatures in de voedingsindustrie. Je zal ervan versteld staan hoeveel jobaanbiedingen er dagelijks zijn!

Textielsector

Verhuissector

www.fondsbeton.be

www.wildvantextiel.be

www.ambassador-vzw.be

Het uitgebreide gamma aan producten uit de prefab betonindustrie is bestemd voor de bouwsector.

Wist jij dat onze Belgische textielbedrijven wereldwijde faam genieten voor hun hoogtechnologische ontwikkelingen?

Eigen aan werken in deze sector is de grote variatie in je werk: geen enkele verhuizing is namelijk dezelfde.

De producten worden in een fabriek of een atelier, in reeks of op maat geproduceerd. De gebruiker krijgt prefab producten in hun definitieve vorm aangeleverd. Deze producten worden vervaardigd volgens de nieuwste technieken en veiligheidsnormen. Gebruik ervan op de bouwwerf betekent vaak een enorme tijdswinst. Er bestaan verschillende beroepen. Het beroep van ingenieur kan bijvoorbeeld aangeleerd worden via een masterstudie. De beroepen van bekister en betonoperator kan je aanleren op de werkvloer. Er bestaat nog geen specifieke opleiding om bekister in de prefab-producten te worden. Een technische opleiding met nadruk op planlezen, basiskennis van wiskunde, ijzervlechten, lassen en eventueel ook een behaald certificaat voor behendigheid met een heftruck/rolbrug biedt extra troeven. Bezoek onze website en kom nog veel meer te weten.

De textielindustrie ontwikkelt en produceert flexibele doeken en garens die gebruikt worden in tal van toepassingen. Bijvoorbeeld: brandwerende doeken voor beschermkleding, doeken voor composieten, gebreide kunstaders, kunstgras voor voetbalvelden â€Ś De textielsector bekleedt deze toppositie door blijvend te investeren in onderzoek en ontwikkeling. Wil je meewerken aan de ontwikkelingen van de toekomst? Neem dan snel een kijkje op www.wildvantextiel.be voor het meest recente aanbod opleidingen en jobs in de textielsector.

Je komt in contact met de meest uiteenlopende omstandigheden, omgevingen en mensen. Als verhuizer heb je een goede fysieke conditie nodig, werk je graag in team, maar kan je ook zelfstandig werken en je flexibel opstellen. In Antwerpen en Vilvoorde kan je in het deeltijds beroepssecundair onderwijs kiezen voor de richting van Verhuizer. Je kan ook rechtstreeks bij een verhuisfirma solliciteren. Op de VDAB-website vind je een heleboel vacatures terug. Wie aan de slag wilt gaan als verhuizer en over een rijbewijs B beschikt vindt gemakkelijk de weg naar een job.

77 WAAR KAN JE AAN DE SLAG?

Betonindustrie

WAAR KAN JE AAN DE SLAG?

Autocar en autobus

Brandstoffenhandel

Taxisector

www.sociaalfonds.be

www.fonds127.be

www.taxi-info.be

Wil je graag dagelijks in contact komen met andere mensen, dan heb je als autobus- of autocarchauffeur verschillende mogelijkheden: het vervoeren van reizigers via het openbaar autobusvervoer of het dagelijks vervoer van arbeiders naar hun werkplaats of van leerlingen van en naar de school.

Als chauffeur in de brandstoffenhandel lever je dagelijks brandstoffen aan particulieren, bedrijven of tankstations.

Taxichauffeur, iets voor jou?

Als autocarchauffeur verzorg je het vervoer van reizigers tijdens één-of meerdaagse (inter)nationale reizen.

Je geniet van aantrekkelijke loon- en arbeidsvoorwaarden, vrij regelmatige uren en interessante voordelen zoals compensatiedagen, een stevige eindejaarspremie, aanvullend pensioen, hospitalisatieverzekering, ARAB-vergoeding en ecocheques.

Een opleiding kan je volgen via VDAB, het volwassenenonderwijs of ga langs bij een autorijschool.

Tijdens deze leveringen ontmoet je nieuwe mensen en bouw je je relaties uit. Je bent de ambassadeur van je onderneming.

Interesse? Neem een kijkje op onze website.

Je houdt van veelvuldig contact met mensen, je bent klantvriendelijk, communicatief, stressbestendig, flexibel en zelfstandig … Hou je niet van werken tussen vier muren, maar verkiest afwisseling en de nodige autonomie? … Herken je jezelf in bovenstaande omschrijving? Dan is taxichauffeur worden iets voor jou! Je moet 21 jaar oud zijn en een rijbewijs B hebben om bij ons aan de slag te gaan. Een uitstekend oriëntatievermogen is ook mooi meegenomen. Meer informatie over bijkomende voorwaarden, opleidingsmogelijkheden … vind je op onze website.

Social profit

www.sftl.be

www.werkmetmensen.be

De arbeiders uit deze sector zijn vrachtwagenchauffeurs of magazijniers. Dankzij hen vinden goederen hun weg naar winkels en supermarkten en blijven de rekken goed gevuld.

Heb je er al eens aan gedacht om later met mensen te werken?

Voel jij je geroepen om vrachtwagenchauffeur of magazijnarbeider te worden? Bedrijven uit deze sector zijn voortdurend op zoek naar vers bloed en nieuwe krachten! Logistieke opleidingen kan je zowel in het deeltijds als voltijds bso volgen, de opleiding tot vrachtwagenchauffeur in het voltijds bso.

Mensen helpen, doen lachen, verzorgen, medisch advies geven, naar hen luisteren, praktische klusjes uitvoeren â€Ś Noem maar op! De keuze aan jobs in de sociale sector is uitgebreider dan je denkt. Bovendien kan de omgeving waarin je werkt erg verschillen: van kantoorjob tot straathoekwerker.

Na het secundair kan je opleidingen volgen in het volwassenonderwijs of bij VDAB.

Twijfel je of er wel iets voor jou tussen zit, doe dan de test op onze website. Ontdek er welke job jou ligt en wat je dan best studeert om daar te geraken. Wie weet kan je al meteen aan de slag.

Heb je interesse? Alle informatie staat op onze websites www.vrachtwagenchaffeur.be en www.sftl.be.

Bekijk er ook de filmpjes waarin verschillende mensen vertellen waarom ze voor een job in de sociale sector kiezen. Meer info? EĂŠn adres: info@werkmetmensen.be.

Een initiatief van VIVO vzw.

79 WAAR KAN JE AAN DE SLAG?

Transport en logistiek

Notities

NOTITIES

BIJKOMENDE INFORMATIE

1. HANDIGE HULP:

DE CENTRA VOOR LEERLINGENBEGELEIDING (CLB’s) GESUBSIDIEERD OFFICIEEL ONDERWIJS 1082 Sint-Agatha-Berchem (Brussel)

CLB Vlaamse Gemeenschapscommissie

Technologiestraat 1

02 482 05 72

2000 Antwerpen

Stedelijk CLB Antwerpen

Lange Gasthuisstraat 24

03 206 13 11

2018 Antwerpen

Provinciaal CLB Antwerpen

Markgravelei 86

03 241 05 00

3500 Hasselt

Provinciaal CLB Limburg

Willekensmolenstraat 140

011 23 81 20

9000 Gent

Interstedelijk CLB Gent

Jubileumlaan 215 (2de verdieping)

09 235 09 00

GESUBSIDIEERD VRIJ ONDERWIJS ANTWERPEN

BIJKOMENDE INFORMATIE

2100 Deurne

Hallershofstraat 7

03 285 34 50

2440 Geel

Stationsstraat 160

014 58 85 34

2110 Wijnegem

Kerkhofstraat 29

03 353 93 91

2500 Lier

Kardinaal Mercierplein 13

03 480 80 18

2170 Merksem

Gagelveldenstraat 54

03 640 38 90

2550 Kontich

Holle Weg 9

03 458 58 58

2180 Ekeren

Markt 3

03 542 21 55

2640 Mortsel

Sint Benedictusstraat 14B

03 443 90 20

2200 Herentals

Hellekensstraat 2

014 25 41 90

2660 Hoboken

Leopoldlei 96

03 216 29 38

2220 Heist-op-den-Berg

Fr. Coeckelbergsstraat 2

015 24 81 10

2800 Mechelen

Vijfhoek 1 bus 1

015 41 89 11

2260 Westerlo

de Merodedreef 106

014 54 57 36

2840 Rumst

Kardinaal Cardijnstraat 33

03 886 76 04

2290 Vorselaar

Mgr. Donchelei 9

014 50 74 00

2910 Essen

Nollekensstraat 7

03 667 28 28

2300 Turnhout

Rubensstraat 170

014 41 64 39

2930 Brasschaat

De Zwaan 28

03 651 88 85

2320 Hoogstraten

Gr. Elisabethlaan 2

03 314 39 70

2980 Zoersel

Bethaniënlei 6

03 380 38 00

2400 Mol

Edmond Van Hoofstraat 8

014 33 76 20

Jan Palfijnlaan 2

LIMBURG 3500 Hasselt

011 37 94 90

3700 Tongeren

Dirikenlaan 4

012 39 83 40

3530 Houthalen-Helchteren Saviostraat 39

011 52 52 05

3740 Bilzen

Tweevoetjesweg 2

089 51 07 90

3540 Herk-de-Stad

Zoutbrugstraat 5

013 55 46 56

3800 Sint Truiden

Luikersteenweg 7

011 58 62 10

3580 Beringen

Sint-Catharinastraat 8

011 45 63 10

3910 Neerpelt

Bermstraat 9 bus 1

011 80 59 00

3960 Bree

Grauwe Torenwal 11

089 46 97 30

3600 Genk

Zevenbonderstraat 80

089 56 93 20

3630 Maasmechelen

Deken Bernardstraat 4

089 77 97 30

9000 Gent

Marialand 29

09 277 83 40

9300 Aalst

Langestraat 12

053 78 85 10

9000 Gent

Holstraat 95

09 277 83 00

9400 Ninove

Kluisweg 13

054 33 90 19

9040 Sint-Amandsberg

Halvemaanstraat 96

09 277 84 00

9500 Geraardsbergen

Vierwindenstraat 1 A

054 41 17 75

9100 Sint-Niklaas

Ankerstraat 63

03 780 66 30

9600 Ronse

Abeelstraat 35

055 23 71 11

9120 Beveren

Ciamberlanidreef 80 A

03 755 58 69

9620 Zottegem

Kastanjelaan 8

09 361 14 01

9160 Lokeren

Grote Kaai 7

09 348 25 62

9700 Oudenaarde

Burgschelde 7

055 31 38 62

OOST-VLAANDEREN

9200 Dendermonde

Dijkstraat 43

052 21 52 53

9800 Deinze

Kattestraat 22

09 381 06 80

9230 Wetteren

Hoenderstraat 53

09 369 22 21

9900 Eeklo

Visstraat 14

09 376 70 50

VLAAMS-BRABANT EN BRUSSEL 1080 Sint-Jans-Molenbeek

Opzichterstraat 84

02 512 30 05

3000 Leuven

Karel Van Lotharingenstraat 5

016 28 24 00

1500 Halle

Ninoofsesteenweg 7

02 356 55 23

3140 Keerbergen

Molenstraat 42

015 50 93 20

1702 Groot-Bijgaarden

Brusselstraat 270

02 569 61 72

3200 Aarschot

Bekaflaan 63

016 56 72 39

1730 Asse

Nieuwstraat 120

02 452 79 95

3290 Diest

Mariëndaalstraat 35

013 31 27 29

1800 Vilvoorde

Gendarmeriestraat 63

02 251 15 55

3300 Tienen

Veldbornstraat 18

016 81 31 05

WEST-VLAANDEREN 8000 Brugge

Sint-Maartensbilk 2

050 44 02 20

8790 Waregem

Zuiderlaan 42

056 60 23 93

8370 Blankenberge

Astridlaan 35

050 41 84 22

8800 Roeselare

Kattenstraat 65

051 25 97 00

8400 Oostende

Frère Orbanstraat 145

059 50 68 01

8820 Torhout

Papebrugstraat 8

050 23 15 17

8500 Kortrijk

Kasteelstraat 27

056 24 97 00

8870 Izegem

Meensestraat 171

051 30 13 61

8550 Zwevegem

Deerlijkstraat 133

056 24 97 00

8900 Ieper

Bukkersstraat 38

057 21 60 48

8600 Diksmuide

Kasteelstraat 31

051 50 45 58

8930 Menen

Oude Leielaan 83 A

056 23 72 50

8630 Veurne

Oude Beestenmarkt 6

058 31 16 14

8970 Poperinge

Rekhof 22

057 33 43 28

8700 Tielt

Grote Hulststraat 55 bus 1

051 42 66 42

GO! ONDERWIJS VAN DE VLAAMSE GEMEENSCHAP ANTWERPEN 2300 Turnhout

Waterheidestraat 19

014 41 33 30

2800 Mechelen

Augustijnenstraat 80

015 45 32 32

2400 Mol

Smallestraat 11

014 31 18 19

2850 Boom

E. Tinelstraat 3

03 888 24 21

2500 Lier

Berlaarsestraat 29

03 480 17 81

2930 Brasschaat

Van Hemelrijcklei 81

03 651 79 11

2600 Berchem

Berchemstadionstraat 1

03 232 23 82

LIMBURG 3500 Hasselt

Luikersteenweg 56

011 22 17 38

3620 Lanaken

Koning Albertlaan 58

089 71 43 10

3500 Hasselt

Vildersstraat 2

011 21 02 69

3700 Tongeren

Sacramentstraat 70

012 23 12 39

3582 Beringen

Sint-Margrietstraat 13

011 45 62 70

3800 Sint-Truiden

Breendonkstraat 21A

011 68 28 91

3600 Genk

Weg naar As 199 A

089 36 57 90

9000 Gent

Voskenslaan 262

09 243 79 70

9300 Aalst

Zonnestraat 25

053 60 32 80

9100 Sint-Niklaas

Dr. A. Verdurmenstraat 2

03 776 02 16

9700 Oudenaarde

Eindrieskaai 11

055 33 74 70

9200 Dendermonde

Grote Markt 25

052 33 88 80

9900 Eeklo

Eikelstraat 42

09 377 36 93

OOST-VLAANDEREN

VLAAMS-BRABANT EN BRUSSEL 1090 Jette

Dieleghemsesteenweg 24-26

02 479 25 05

3000 Leuven

Redingenstraat 86

016 30 80 10

1500 Halle

Willamekaai 19

02 356 38 58

3300 Tienen

Oude Vestenstraat 14

016 81 58 18

1800 Vilvoorde

De Bavaylei 134 bus 2

02 251 44 25

WEST-VLAANDEREN 8000 Brugge

Klaverstraat 49

050 44 50 10

8630 Veurne

Smissestraat 10

058 31 10 75

8400 Oostende

Hennepstraat 53

059 70 21 00

8900 Ieper

Minneplein 42

057 20 08 95

8500 Kortrijk

Burg. Nolfstraat 11-13

056 22 56 61

BIJKOMENDE INFORMATIE

2. KOM MEER TE WETEN OVER DE SPRONG NAAR DE ARBEIDMARKT Schrijf je snel in via vdab.be/jongeren Door je inschrijving gaat je beroepsinschakelingstijd van start. Dat is de periode dat je moet wachten om een uitkering aan te vragen. In die periode is het belangrijk dat je actief naar werk zoekt en goed meewerkt met VDAB. Doe je dit, dan krijg je twee positieve evaluaties van VDAB. Je hebt die nodig om een uitkering te kunnen aanvragen.

Start je zoektocht naar werk waar je maar wil

BIJKOMENDE INFORMATIE

Begin met het digitaal startpakket. Zo heb je op één plaats heel wat info bij de hand om zo snel mogelijk een job te vinden: van wat je moet weten als werkzoekende tot hoe je met succes solliciteert. Via vdab.be/startpakket krijg je op één plaats heel wat info, tips, video’s en testjes om je te helpen in je zoektocht naar werk.

Neem een vliegende start met vdab.be/jongeren voor al je vragen als werkzoekende. Of bel gratis naar 0800/30 700.

Start je zoektocht naar werk waar je maar wil. BEGIN MET HET DIGITAAL STARTPAKKET.

Ga naar vdab.be/startpakket. Zo heb je op één plaats heel wat info bij de hand om zo snel mogelijk een job te vinden: van wat je moet weten als werkzoekende tot hoe je met succes solliciteert.

vdab.be/startpakket

Waar en wanneer je wil en 24 uur op 24 krijg je een antwoord op je vragen: » Wat moet ik weten als werkzoekende? » Hoe start ik met mijn zoektocht naar werk? » Hoe solliciteer ik met succes? Het digitaal startpakket is responsive, dus ook raadpleegbaar via je smartphone.

De jacht is geopend! Natuurlijk wil je zo snel mogelijk een job vinden die bij je past. Tools voor een goede vangst zijn een ijzersterk cv en een overtuigende motivatiebrief. Moeite met jezelf te verkopen? VDAB gooit haar ervaring mee in de strijd om jou aan een job te helpen. Op de website van VDAB vind je tips & tricks voor een professionele cv en motivatiebrief. Bekijk er straffe voorbeeld-cv’s of screen er je eigen cv met de handige cv-checker.

Op zoek naar een tweede mening?

Ben je wat onzeker over je cv en sollicitatiebrief? Laat ze door een sollicitatiecoach nalezen en ontdek hoe je je sterke punten in de verf kan zetten. Meer info en sollicitatietips vind je op vdab.be/solliciteren.

Download onze handige ‘alles voor werk’ apps via vdab.be/apps » » »

Tips en tricks van een professional die je droomjob uitvoert? Altijd op de hoogte van de nieuwste vacatures? Een ‘formidabele’ talenkennis?

Volg onze gratis webcursussen op vdab.be/opleidingen Bekijk onze beroepenfilms op vdab.be/ beroepen » Werken over de grenzen? Lees er alles over op vdab.be/internationaal. »

Ik wil mijn sterke punten in de verf zetten! Je hebt meer ervaring dan je denkt. Ga je op reis, doe je een vakantiejob of heb je een leuke hobby? Dan doe je ervaring op die je kan vertalen in sterke punten op je cv en in je online VDAB-dossier. Vind zo sneller de juiste job. Een koffer vol ervaring De weg kwijt? Een leuk gesprek aan de bar met de lokale bevolking? Een vakantielief? Op reis oefen je in ieder geval je talen. Trek jij je plan in onverwachte situaties? Dan ben je vast creatief en flexibel. Ding jij af aan het strandkraampje tot de helft van de prijs? Dan ben je zeker een geboren onderhandelaar. Zo kom je terug met een valies vol aan ervaring. En dat telt mee op je cv. Je hobby zegt meer over jou dan je denkt Ben je leider in een jeugdbeweging? Of doe je vrijwilligerswerk? Dat bewijst meteen dat je initiatief durft nemen en verantwoordelijk bent. Zit je in een sportclub? Dan ben je vast een teamplayer of misschien een competitief en ambitieus werkbeest. De perfecte pint met een hoge cv-waarde Tijdens je vakantiejob proef je al van het echte werkleven. Pinten èn moppen tappen? Kletsen met de klanten en de kassa laten kloppen? Scoor dan meteen op je cv met sociaal, klantgericht, zelfstandig werken en omgaan met stress.

Yes, ik mag op gesprek! Uitgenodigd voor een gesprek? Top! Maar net zoals toen je leerde fietsen, ga je tijdens jouw eerste sollicitatiegesprek misschien wel eens op je bek. Om dat te vermijden organiseert VDAB dagelijks via Skype chatsessies met sollicitatiecoaches waar je een jobinterview in real life kan oefenen. De coaches helpen je over je sollicitatiestress heen en geven je tips om potentiele werkgevers helemaal te overtuigen van jouw kwaliteiten.

Te weinig ervaring? Elke jongere maakt het ooit wel eens mee: afgewezen worden wegens te weinig ervaring. Iets waar je uiteraard niets kan aan doen als je recht van de schoolbanken komt. VDAB heeft er iets op gevonden: een Individuele Beroepsopleiding (IBO). Via een IBOcontract kan je, ook zonder ervaring, aan de slag bij de werkgever van je dromen. Je volgt dan gedurende 1 tot 6 maanden een opleiding op de werkvloer, waarna je een contract krijgt aangeboden. Tijdens je IBO wordt je loon voor het grootste deel uitbetaald door VDAB, lekker voordelig voor de werkgever dus. Jij krijgt tijd om ervaring op te doen en het kost je werkgever quasi niets. The best of both worlds! Stel het dus zeker eens voor als je gaat solliciteren want nog niet alle werkgevers kennen deze voordelige formule.

Nog niet klaar om te gaan werken? Dan interesseren de VDAB opleidingen jou misschien wel. Een extra opleiding verhoogt je kansen op de arbeidsmarkt en is bovendien helemaal gratis! Zo’n extra opleiding volgen kan in real life of online via webleren. In de uitgebreide opleidingendatabank van VDAB vind je taalcursussen, sectorspecifieke opleidingen en gedragstrainingen. Heb je nog geen idee welke job bij je past? Ook dan kan je op de website van VDAB terecht. Ontdek er dankzij een handige beroepentest voor welk beroepen jij geboren bent, vind er getuigenissen van werknemers uit verschillende sectoren en bekijk er een lijst van alle knelpuntberoepen.

Meer info over alle VDAB tools vind je op www.vdab.be/jongeren of op het gratis nummer 0800 30 700

85 BIJKOMENDE INFORMATIE

Werk nu al aan je ervaring!

Colofon Deze brochure kwam tot stand dankzij een samenwerking tussen het Departement Onderwijs en Vorming, afdeling Informatie en Communicatie en: »» »» »» »» »» »»

Agentschap Hoger Onderwijs, Kwalificaties en Studietoelagen (AHOVOKS) Onderwijskiezer VCLB CLB Go! Vlaamse Interuniversitaire Raad (VLIR) Vlaamse Hogescholenraad (VLHORA)

Beelden

Roadies (Robin De Vries, Brecht Herteleer, Hanne Reumers) Kim Baele Pol Vandenhende

Coördinatie en eindredactie

Jasper Van Biesen (Departement Onderwijs en Vorming)

Redactieraad

Maarten Bresseleers Lieve Dillen Ann Engelen Delphine Goethals Jo Huys Mathilde Joos Johan Seutens Christine Verlinden Dirk Verrycken

Vormgeving

Yasmina Yahiaoui (Departement Onderwijs en Vorming)

Verantwoordelijke uitgever

Micheline Scheys, secretaris-generaal Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming Departement Onderwijs en Vorming Afdeling Informatie en Communicatie Koning Albert II-laan 15, 1210 Brussel

Druk

Moderna Printing

Depotnummer D/2016/3241/189 Tips, vragen of opmerkingen over deze brochure? Mail ons op sidin@vlaanderen.be. Copyright: Niets uit deze brochure mag worden gekopieerd of op andere wijze worden verspreid zonder bronvermelding.

IN ELKE PROVINCIE EEN SID-IN Vlaams-Brabant en het Brussels Hoofdstedelijk Gewest Brabanthal Brabantlaan 1, 3001 Leuven Donderdag 12 januari 2017 Schoolbezoek

Vrijdag 13 januari 2017 9 - 12 uur 13 - 16 uur

Schoolbezoek

Zaterdag 14 januari 2017 9 - 12 uur 13 - 16 uur

Vrij bezoek

Doorlopend 10 - 16 uur

Oost-Vlaanderen

Flanders Expo (Hal 1) Maaltekouter 1, 9051 Gent Donderdag 19 januari 2017 Schoolbezoek

Vrijdag 20 januari 2017 9 - 12 uur 13 - 16 uur

Schoolbezoek

Zaterdag 21 januari 2017 9 - 12 uur 13 - 16 uur

Vrij bezoek

Doorlopend 10 - 16 uur

West-Vlaanderen

Kortrijk Xpo (Hal 1) Doorniksesteenweg 216, 8500 Kortrijk Donderdag 26 januari 2017 Schoolbezoek

Vrijdag 27 januari 2017 9 - 12 uur 13 - 16 uur

Schoolbezoek

Zaterdag 28 januari 2017 9 - 12 uur 13 - 16 uur

Vrij bezoek

Doorlopend 10 - 16 uur

Antwerpen

Antwerp Expo (Hal 4) Jan Van Rijswijcklaan 191, 2020 Antwerpen Donderdag 16 februari 2017 Schoolbezoek

Vrijdag 17 februari 2017 9 - 12 uur 13 - 16 uur

Schoolbezoek

Zaterdag 18 februari 2017 9 - 12 uur 13 - 16 uur

Vrij bezoek

Doorlopend 10 - 16 uur

Limburg

Limburghal (Hal A en B) Jaarbeurslaan 6, 3600 Genk Donderdag 23 februari 2017 Schoolbezoek

Vrijdag 24 februari 2017 9 - 12 uur 13 - 16 uur

Schoolbezoek

Zaterdag 25 februari 2017 9 - 12 uur 13 - 16 uur

Meer info? www.onderwijs.vlaanderen.be/sidin

Vrij bezoek

Doorlopend 10 - 16 uur