“Will Tura verrast met ‘Hoop doet leven’ op Grote Markt Brussel”
“Leesclubbing. Geen stoffige boeken, maar gewoon hip voor de volgende generatie.”
“Bedankt, de bib is nog meer een lifesaver dan vroeger.”
“Langverwacht: Muntpunt opent opnieuw de deuren.”
JAARVERSLAG 2020
JAARVERSLAG 2020
Colofon © Muntpunt Verantwoordelijke uitgever: Roel Leemans, Munt 6, 1000 Brussel Algemene coördinatie: Pieter Serkeyn en Eva Drees Eindredactie: Control Taal Delete, www.controltaaldelete.be Grafische vormgeving: Katleen Poelmans Fotografie: Sien Verstraeten, Lies Engelen, Bram Nevejans, Faye Pynaert, Lizet van de Kamp, Katleen Poelmans Illustraties: Gudrun Makelberge, Levi Jacobs, Shamisa Debroey
3
JAARVERSLAG 2020
Inhoud Voorwoord
5
2020 in cijfers
6
Opdracht, missie en visie
8 8 9
Missie en kernopdrachten Visie
Publiekswerking
10 Kinderen & jongeren 10 Lezen, kijken, luisteren 10 Mediawijsheid 13 Volwassenen 15 Lezen, kijken, luisteren 15 Mediawijsheid 19 Nederlands oefenen 20 Wegwijs 22 Vlamingen 25 Wegwijs Cultuur & vrije tijd 25
Ondersteunende werking Klantenzorg Hr Communicatie I2: ICT en innovatie Commercieel beleid Pr en netwerking
28 28 29 31 32 33 35
Financieel verslag
37
Meerjarencijfers
38
Raad van Bestuur
39
Partners
40
Vooruitblik op 2021
41
5
JAARVERSLAG 2020
Voorwoord Dit jaarverslag kon heel gemakkelijk volledig in functie van een om zich heen grijpend virus zijn geschreven. Het zou dan moeten gaan over lockdowns, dalende cijfers en andere negatieve aspecten van een jaar dat voor altijd in ons geheugen gegrift zal blijven. Het zou een weinig correcte weergave zijn van het jaar 2020, waarin vooral de wendbaarheid en weerbaarheid van de hele ploeg opviel, net als de publieksgerichtheid van Muntpunt en zijn partners. Want ja, 2020 was allesbehalve evident, maar het was ook een jaar van samenhorigheid, innovatie, ondernemerschap en publieksgerichtheid.
beleidsplan tot stand waarin duidelijke krijtlijnen de garantie vormen voor een nog sterkere organisatie. Want zijn we het voorbije jaar het contact met een deel van onze gebruikers kwijtgeraakt, dan zijn we ervan overtuigd dat ze in groten getale hun weg naar Muntpunt, Brussel en Vlaanderen zullen terugvinden zodra de omstandigheden het toelaten. Dit jaarverslag gebruiken we om even terug te kijken, maar onze blik is meer dan ooit gericht op de toekomst, die we vol enthousiasme tegemoetzien. Patrick Stouthuysen
De snelle omschakeling van een fysiek naar een breder digitaal aanbod – en van samenkomen naar samenhoren – heeft ervoor gezorgd dat Muntpunt ook in 2020 voor velen het verschil kon maken in een periode waarin het risico op vereenzaming, uitsluiting en verveling enorm is toegenomen. Via de afhaalbibliotheek, het grote online-aanbod, het blijvende aanbod aan studeer- en computerplekken, en het aanbod voor kinderen, bleven we inspelen op de meest urgente behoeften, en lieten we het publiek niet aan zijn lot over. Om nog maar te zwijgen over initiatieven als Brussels Helps en Connecting Brussels, waar we graag mee onze schouders onder hebben gezet. In 2020 werd ook de basis gelegd voor een volgende beleidsperiode. Samen met stakeholders, partners, experts, Raad van Bestuur en publiek kwam een nieuw
Voorzitter Raad van Bestuur
Roel Leemans
Algemeen Directeur
6
JAARVERSLAG 2020
2020 in cijfers
A
ALGEMEEN
– – – – –
231 531 bezoeken 89 partnerorganisaties 15 989 actieve leden 2928 nieuwe inschrijvingen 169 731 uitleningen
i
INFORMATIE
– 6272 geregistreerde informatieaanvragen • 85 % over Muntpuntaanbod en -diensten • 12 % over beleidsdomeinen • 3 % over Paspartoe
JAARVERSLAG 2020
C
COMMUNICATIE
WEBSITES
– 622 229 paginaweergaves Muntpunt – 361 123 paginaweergaves UiTinBrussel – – – – – – – – –
NIEUWSBRIEVEN
2546 abonnees Muntpunt 4217 abonnees UiTinBrussel 1907 abonnees Broodje Brussel 1075 abonnees Paspartoe FACEBOOK
12 064 volgers Muntpunt 7566 volgers UiTinBrussel 568 volgers Broodje Brussel 7822 volgers Gratis in Brussel 3133 volgers Paspartoe TWITTER
– 6015 volgers Muntpunt – 1710 volgers UiTinBrussel INSTAGRAM
– 3137 volgers Muntpunt
A
ACTIVITEITEN
– 740 activiteiten – 11 819 deelnemers
P
PASPARTOE
– 19 746 Paspartoehouders – 14 480 MIA’s (Mensen in armoede) – 274 167 gespaarde Paspartoepunten – 13 008 omgeruilde Paspartoevoordelen – 85 231 omgeruilde Paspartoepunten
7
8
JAARVERSLAG 2020
Opdracht, missie en visie Missie en kernopdrachten Muntpunt werkt binnen de beleidskrachtlijnen van de Vlaamse overheid en de VGC met de volgende missie en visie gedurende de periode 2021-2025: Muntpunt bevordert de kennis en de beleving van Brussel door een geïntegreerd informatie-, communicatie- en promotiebeleid te voeren over het aanbod van Brusselse, Vlaamse instellingen en organisaties.
De organisatie heeft als taak: •
•
De organisatie biedt informatie, kennis en cultuur aan door bibliotheekdiensten te leveren. • Muntpunt zal Vlaanderen in Brussel en Brussel in Vlaanderen promoten om de hoofdstedelijke uitstraling en aantrekkingskracht te vergroten. VOORLEZEN
te fungeren als een centraal aanspreekpunt met een fysiek en virtueel loket om aan individuele informatiezoekers algemene en thematische informatie over Vlaamse instellingen, organisaties, voorzieningen en evenementen, en ook andere stadsinformatie over Brussel te verstrekken. een platform uit te bouwen waar de Brusselse en Vlaamse instellingen, organisaties en voorzieningen elkaar kunnen ontmoeten en, in voorkomend geval samen met Muntpunt, activiteiten en evenementen kunnen ontwikkelen. te functioneren als grootstedelijke openbare bibliotheek met toepassing van artikel 2 5° van het decreet Lokaal Cultuurbeleid, en onder de voorwaarden vermeld in het convenant, bepaald in artikel 16 1°
•
• •
JAARVERSLAG 2020
van het decreet Lokaal Cultuurbeleid. te communiceren over kwaliteitsvolle producten en realisaties van de Brusselse, Nederlandstalige instellingen, organisaties en voorzieningen op het vlak van onderwijs, cultuur, welzijn en gezondheid en toerisme, en die producten en realisaties ook te promoten. alle andere initiatieven te nemen en activiteiten uit te voeren die kunnen bijdragen tot de realisatie van de missie. de infrastructuur te beheren.
Visie Muntpunt is een inspirerende plaats waar informatie, verhalen en ideeën worden uitgewisseld en uitgediept. Deze worden aangebracht door een gevarieerd en uitgebreid netwerk van Nederlandstalige en anderstalige initiatieven uit Brussel, Vlaanderen en de wereld. Muntpunt is een betekenisplek en een huis van vertrouwen dat bijdraagt tot de levenskwaliteit van bezoekers en hen ondersteunt in hun zelfontplooiing. Bezoekers ervaren Muntpunt als een gedeelde, publieke ruimte die inzet op geïnformeerd en participerend burgerschap. De organisatie bouwt aan een inclusieve, democratische samenleving en een beter leven voor iedereen.
STADSSTUDIEZAAL
9
10
JAARVERSLAG 2020
Publiekswerking wJong geleerd is oud gedaan: onderzoek toont aan dat hoe vroeger je begint met onder andere taal- en leesstimulatie, hoe meer dat je verdere leven positief beïnvloedt. Tegelijk gaan leesvaardigheid en begrijpend lezen erop achteruit bij de schoolgaande jeugd. In een jonge stad als Brussel, waar ook heel wat kansarme gezinnen hun thuis vinden, wil Muntpunt als laagdrempelige plek een meerwaarde bieden. Jongeren, kinderen en hun ouders vinden in Muntpunt een taalrijke, stimulerende en niet-schoolse omgeving. Een plek waar ze bovendien op allerlei manieren met taal in aanraking komen. Het draait daarbij niet alleen om lezen, kijken of luisteren: ook door bijvoorbeeld te zingen, spelen en praten, kan je je taalvaardigheden verbeteren. Muntpunt wil kinderen optimale kansen bieden voor een goede taalontwikkeling, een positieve leesattitude en oefenkansen Nederlands voor wie een andere thuistaal heeft. Al ligt de nadruk niet exclusief op Nederlands. Meertaligheid is de norm in Brussel, en de jeugdbib maakt dat zichtbaar en promoot ook het
belang van de thuistaal. Want een sterke beheersing van de moedertaal legt mee de basis om nadien makkelijker andere talen te leren. De focus lag afgelopen jaar dan ook voornamelijk op leesbevordering voor kinderen en op taalontwikkeling voor baby’s en peuters. Voor de doelgroep jongeren wilde Muntpunt een plek bieden om te leren, zich te ontwikkelen en te studeren. Voor de hele doelgroep 0-18 jaar besteedde de organisatie extra aandacht aan jongeren uit kansarme gezinnen.
Hoogtepunten 2020 2020 was een uitzonderlijk jaar. Vanaf maart strooide het coronavirus roet in het eten en moest de voorziene jaarplanning overboord. Al snel werd er gewerkt aan alternatieven, zeker voor de kwetsbare doelgroep kinderen en jongeren.
WORKSHOP IN DE LEESSTRAAT
11
JAARVERSLAG 2020
“Elke woensdag en zaterdag verrassen gepassioneerde vertellers met de mooiste, gekste en spannendste verhalen tijdens een interactief voorleesuurtje.” Het Nieuwsblad over de Online Jeugdbib
Kinderen Muntpunt schakelde snel en opende in de paasvakantie achter gesloten deuren de Online Jeugdbib, een virtuele versie van de jeugdafdeling, met uiteraard een stevige boekenkast maar ook een voorleeshoek, een maakplek, sing-alongs en elke week een tip van Stip, ons reuzegrote konijn… net als in Muntpunt. Elke week leidde ‘Brenda van de bib’, spraakwaterval en een van de kersverse jeugdmedewerkers, kleine Muntpunters rond in de onlinebibliotheek. Ze deed dat met verschillende filmpjes die via sociale media hun weg naar de huiskamer van vele gezinnen vonden. Tijdens de zomermaanden, toen er tijdelijk meer mogelijk was, herdacht Muntpunt zijn jaarlijkse project De Leesstraat van een buitenleesplek naast het Muntpuntgebouw tot coronaproof buitenlocatie voor een hoop kinderactiviteiten. Op álle weekdagen en zaterdagen in juli en augustus konden kinderen er komen genieten van een hoop speelse en leerrijke activiteiten, zoals sing-alongs, een zeepkistenrace, maak- en doe-activiteiten, theater en voorleesuurtjes. Ook aan de jeugdcollectie werd stevig gewerkt. De muziekcollectie werd vernieuwd en aangevuld met een digitaal aanbod, onder andere via Spotifylijsten. Bovendien werd een deel van de jeugdcollectie geactualiseerd om de representatie en diversiteit te verhogen, zodat elk
kind zich in de collectie kan herkennen. Tijdens de eerste sluitingsperiode in het voorjaar, konden ouders en kinderen vanaf mei opnieuw titels lenen dankzij de afhaalbib. Korte tijd na de tweede sluitingsperiode in het najaar, besloot Muntpunt opnieuw extra in te zetten op gezinnen en kinderen, waarvoor het vaak moeilijk bleek online een keuze te maken tussen het aanbod. Muntpunt heropende zijn jeugdafdeling, zodat kinderen opnieuw zelf hun voorraad leesplezier, kijkgenot en luisterpret konden uitkiezen. Voor de doelgroep 0 tot 3 jaar bereidde Muntpunt afgelopen jaar al heel wat voor om in 2021 met een outreachende werking te starten. Die zal voortbouwen op de basisprincipes van het project talieloe, dat focust op interactief omgaan met je kind en taalstimulatie, al vanaf een heel jonge leeftijd. Talieloe werd voornamelijk in de bib georganiseerd, maar het is de bedoeling om binnenkort, zodra het opnieuw kan, naar buiten te treden met deze werking.
Scholenwerking Voor zijn scholenwerking moest Muntpunt vanaf maart alternatieven bedenken. Scholen sloten een paar weken en klassen mochten niet langer op bezoek komen. Dus trok het team vanaf het najaar zelf naar de scholen, met boekenpakketten op maat die leerkrachten vooraf konden aanvragen. Samen met de Brusselse bibliotheken werkte Muntpunt achter de schermen voort aan de voorbereidingswerken van 3 nieuwe of vernieuwde projecten van OBiB: Leesrijk Brussel, Vrijetijdslezen en Leeslijn.
Jongeren Voor jongeren heeft Muntpunt afgelopen jaar vooral studie- en oefenplekken geboden, met wederom focus op tieners uit kwetsbare gezinnen. Na de eerste lockdown stelde Muntpunt zijn zalen open voor verschillende scholen, zoals OKAN Anneessens Funck, die onvoldoende plek hadden om alle groepen op een coronaveilige manier opnieuw te verwelkomen.
12
JAARVERSLAG 2020
In juni, midden in de blokperiode, besloot de organisatie de deuren voor publiek alleen te heropenen als studieplek, in samenwerking met Brik. In een grootstad heeft namelijk niet iedereen de luxe om voor elk gezinslid een rustige werk- en studieplek in huis te voorzien. De organisatie wilde zo een verschil maken voor Brusselse studenten en scholieren. Leden die leesvoer wilden inslaan, konden nog steeds terecht in de afhaalbib en, dankzij het netwerk van Brusselse bibliotheken waar Muntpunt deel van uitmaakt, ook in andere Brusselse bibs die de deuren wel al opnieuw openden.
PROJECTEN & CIJFERS: KINDEREN & JONGEREN - LEZEN, KIJKEN, LUISTEREN PERIODE PROJECT doorlopend Collectie: uitleencijfer jeugd (0-13 jaar) doorlopend Collectie: uitleencijfer jongeren (14-18 jaar) doorlopend E-library: Fundels doorlopend Klasbezoeken (55 klasbezoeken) januari tot juni Sing-along (7 sessies) 01.02 Siens Klinkende Klankenquiz voor Kleine en Grote Oren 20.02 Anima filmavond: Ce magnifique gâteau 22.02 Familieconcert: Schaap met laarsjes (4+) 25.02 We spelen een spel vandaag! (3+) 27.02 Let’s LEGO! (3+) 04.03 ABC-studio: Speelgoed bouwen (5+) 05.05 Swing Aling Baby Boo mei en juni Interactief Voorleesuurtje (5 sessies) juli en augustus Voorlezen (3+) (8 sessies) juli en augustus Zine Club Junior met Hélène Jacobs (5+) (6 sessies) juli en augustus Trommelen met de Fanfakids (5+) (5 sessies) 10.07, 18.07, 24.07 & 21.08 Spelletjesspot (4+) (4 sessies) 13.07 Sing-along met Brenda van de Bib (4+) 07.08 & 14.08 Jouwaii speelt mee (3+) (2 sessies) 08.08 & 18.08 Stoepstories (3+) (2 sessies) 10.08 & 24.08 Sing-along Mix-Up (4+) (2 sessies) 19.08 Kleine verhalen voor grote oren (3+) 22.08 Trip tout petit (5+) 29.08 Leesstraat Finale (3+) november en december Voorleesuurtje Online (3+) (6 sessies) 14.11 Voorlezen: verhalen in verschillende talen
RESULTAAT 42 232 uitleningen 3751 uitleningen 175 gebruikers 1400 deelnemers 124 deelnemers 36 deelnemers 18 deelnemers 52 deelnemers 25 deelnemers 60 deelnemers 40 deelnemers 9 deelnemers 55 deelnemers 63 deelnemers 132 deelnemers 75 deelnemers 38 deelnemers 13 deelnemers 25 deelnemers 47 deelnemers 44 deelnemers 60 deelnemers 53 deelnemers 150 deelnemers 20 deelnemers 12 deelnemers
13
JAARVERSLAG 2020
In juli en augustus werden de zalen opnieuw gebruikt voor de Zomerschool, georganiseerd door OKAN en Masir Avenir, waar anderstalige jongeren lessen maatschappelijke oriëntatie en oefenkansen Nederlands konden volgen. Tijdens de tweede lockdown bood Muntpunt opnieuw redelijk snel zo veel mogelijk coronaveilige studieplekken via Bookaplace, om scholieren en studenten tijdens de examenperiode opnieuw zo goed mogelijk te helpen.
“We zijn hier speciaal voor uit de Rand gekomen, wat een geweldige activiteit!” Mama van deelnemer van Familieworkshop: Mini-robots
Mediawijsheid Waarom mediawijsheid?
STUDIEPLEKKEN
In hun ontwikkeling leren kinderen patronen te herkennen in de wereld rondom hen en deze om te zetten in abstracte denkbeelden. Deze vaardigheid helpt om inzicht te verwerven in computertalen. Het kunnen hanteren van abstracte systemen om te komen tot reële, fysieke oplossingen is een belangrijke digitale vaardigheid. Vanaf de lagere school zijn digitale media de belangrijkste bron van amusement en informatie. Maar dagelijks gebruik van digitale tools leidt niet automatisch tot vertrouwdheid met alle mogelijkheden van digitale technologieën. Muntpunt wil kinderen laten ervaren dat ze door kennis van digitale technologieën impact kunnen hebben op hun omgeving, en bij uitbreiding op de maatschappij.
Hoogtepunten 2020 Dit aanbod, dat zich de afgelopen jaren voornamelijk vertaalde naar informele leermomenten in het Honderdhandenhuis en verschillende STEAM*-workshops, moest in 2020 door de coronamaatregelen voor een groot deel noodgedwongen een digitale vertaling krijgen. De Online Jeugdbib, een aparte hoek op de Muntpuntwebsite, kreeg een doe- en maakplek met focus op
14
JAARVERSLAG 2020
het mediawijs maken van kinderen. Hier vond je allerlei online-ideeën terug met apps, spelletjes en proeven die je thuis kon uitvoeren. Het jaarlijkse populaire Wetenschapsfestival van de VUB kreeg het afgelopen jaar ook een andere invulling. Via Muntpunt werd de Wetenschapsbox verspreid, een doos vol materiaal waarmee kinderen thuis zelf allerlei wetenschapsproeven konden uitvoeren. Een succes: de 150 boxen waren in enkele dagen tijd allemaal de deur uit. Aangezien er voor veel STEAM*-workshops specifiek materiaal nodig is en de begeleiding van een expert belangrijk is, was het moeilijk om hiervoor volwaardige digitale alternatieven te ontwikkelen. Zo konden er na februari jammer genoeg geen CoderDojo’s meer georganiseerd worden. Tijdens de zomer konden gelukkig een aantal workshops coronaproof doorgaan in het kader van de Leesstraat. Deze sessies, zoals ‘Bellen blazen zonder moeite’ en ‘Dansende octopus’, waren snel volzet en toonden aan dat Brusselse ouders steeds beter hun weg vinden naar het aanbod mediawijsheid van Muntpunt. Muntpunt hostte in de laatste week van juni het Skillslab Summercamp van vzw Dig-IT. Tijdens dit zomerkamp werkten 8 nieuwkomers tussen 14 en 18 jaar
ONLINE JEUGDBIB
aan hun toekomst, integratie en welbevinden. De focus lag op het ontwikkelen van digitale talenten en skills. Ondertussen werden achter de schermen voorbereidingen getroffen om de jeugdbibliotheek nog meer mediawijs te maken. Gezelschapsspellen die het computationeel denken stimuleren, zijn aangekocht en de tablets in de jeugdafdeling werden grondig geüpdatet.
* Science, Technology, Engineering, Arts en Mathematics
PROJECTEN & CIJFERS: KINDEREN & JONGEREN - MEDIAWIJS PERIODE PROJECT wekelijks Game Zone (42 sessies) maandelijks Familieworkshop (13 sessies) 25.01 & 22.02 CoderDojo (2 sessies) 22.06 tot 26.06 Skillslab Summercamp juli en augustus Het Honderdhandenhuis (4+) (6 sessies) 25.07 Playbox: CoderDojo (5+) 28.07, 30.07, 31.07 & 01.08 Wetenschaapjes (5+) (4 sessies) 05.08 Parkour Circus Zonder Handen (5+) 29.08 DIY Zeepkarrenrace (4+)
RESULTAAT 145 deelnemers 106 deelnemers 70 deelnemers 8 deelnemers 102 deelnemers 20 deelnemers 60 deelnemers 28 deelnemers 50 deelnemers
15
JAARVERSLAG 2020
Volwassenen Lezen, kijken, luisteren Waarom Lezen, kijken, luisteren? Mensen vinden in een hedendaagse bibliotheek veel meer dan boeken alleen. Ze vinden er verhalen, ideeën en meningen in allerlei soorten en vormen. Muntpunt wil hen inspireren en prikkelen, hen in contact brengen met nieuwe ideeën en met elkaar. De organisatie zoekt naar speelse en creatieve manieren om lezen en taalplezier te stimuleren, maar ook het vrije verkeer van ideeën en verhalen. Muntpunt voorziet lezers niet alleen van een divers lees-, kijk- en luisteraanbod, maar gidst hen ook door dat aanbod. Tegelijk wil het een aangename leesomgeving creëren waar mensen leeservaringen delen. De organisatie doet dat via haar activiteiten en haar communicatie, om Brussel als inspirerende plek voor verhalen op de kaart te zetten. De focus kwam afgelopen jaar sterk op diversiteit te liggen. Muntpunt maakte er actief werk van om de diversiteit van Brussel te tonen in boeken en in projecten, maar ook in mensen en in talen. Anderstaligheid vond nog meer zijn weg naar Muntpunt, met Engelstalige Sprinterboeken en verschillende anderstalige activiteiten om een breder publiek aan te spreken. Een ander focuspunt werd in 2020 de snelle en in tijden van corona broodnodige omschakeling van een offline- naar een online-aanbod: e-boeken, online-activiteiten en leestips, podcasts enzovoort. Een uitdagende wissel, die tegelijk extra kansen bood. Zo vielen geografische grenzen plots helemaal weg en kon Muntpunt ook internationale gasten, schrijvers en publiek verwelkomen.
NOOIT TE OUD OM...
Hoogtepunten 2020 Muntpunt trapte het jaar meteen sterk af met het project Nooit te oud om… Het basisidee daarachter was om volwassenen opnieuw kinderlijke nieuwsgierigheid, verwondering en creativiteit te laten beleven. Lezers ontdekten een collectie jeugdboeken die veel te goed zijn om alleen door kinderogen gelezen te worden. Daarnaast stonden een hoop speelse activiteiten op het programma die je op slag 20, 30, 40, 50 jaar jonger deden voelen: een spellenavond, Legobouwwerken, puzzel & punch enzovoort. In de namiddag werden die activiteiten voor kinderen georganiseerd, ’s avonds voor volwassenen. Ook de Agora werd in die periode gevuld met levensgrote speelballen om op te zitten, lezen, hangen, rusten of spelen natuurlijk. Midden maart moest Muntpunt noodgedwongen de deuren sluiten en al zijn activiteiten annuleren. Iedereen zat ‘in zijn kot’, maar het team zat niet stil.
16
JAARVERSLAG 2020
Drie weken na de sluiting zwaaide Muntpunt de virtuele deuren wagenwijd open met een onlineprogramma, bovenop de goed gevulde e-library en een hoop online lees-, kijk- en luistertips. Vooral de vaste waarden van het Muntpuntprogramma, zoals onder andere de leesclubs, Zine Club en Het Schrijfgezelschap, kregen behoorlijk snel een virtuele vertaling. Een maand later, in mei, opende de afhaalbib haar deuren en kon Muntpunt zijn leden van vers leesvoer voorzien. Lezers konden online kiezen uit de volledige catalogus, bestellen en een dag later hun bestelling komen ophalen. Omdat online kiezen uit zo’n 230 000 titels niet voor iedereen even makkelijk is, zorgden de collectiemedewerkers voor heel wat tips, handige shortcuts in de catalogus en zelfs persoonlijk leesadvies op maat. In de zomerperiode heropende Muntpunt zijn deuren voor het brede publiek en lanceerde het de jaarlijkse leescampagne 1 Stad, 19 Boeken samen met de Brusselse bibliotheken en OBiB. De collectie presenteerde 19 must-reads uit de literaire oogst van het voorbije jaar. 1 STAD, 19 BOEKEN-MAGAZINE
Tussen de tips pronkten bekroonde werken, maar net zo goed enkele verrassende, minder gekende titels. De leesinspiratie haalden de bibliotheken deze keer bij 19 ‘doodgewone ongewone’ Brusselaars. Brusselaars die lezen of iets met boeken hebben, maar vooral: Brusselaars met een bijzonder beroep of verhaal dat Brussel zo rijk maakt. Samen met BRUZZ publiceerde Muntpunt een speciaal zomermagazine, waarin de ambassadeurs, hun leestips en hun verhalen gebundeld werden. Tot slot organiseerden de bibliotheken en hun literaire partners een waaier aan literaire activiteiten. In het najaar, net voor de tweede lockdown, zorgden 165 Vlaamse en Brusselse bibliotheken, waaronder Muntpunt, er samen met Cultuurconnect voor dat hun leden nu ook Nederlandstalige e-boeken konden lenen. Zo konden lezers genieten van nieuw leesvoer, zonder ooit de huiskamer te moeten verlaten. Ongeveer gelijktijdig presenteerde Muntpunt ook een nieuwe Collectie in de Kijker: Home Lab, een selectie doe- en denkboeken die houvast boden om het najaar creatief en ontspannen door te komen en het evenwicht terug te vinden. Een tijdje later moest Muntpunt opnieuw de deuren sluiten. Deze keer niet voor lang: minder dan een week later opende de afhaalbib. En ook deze keer zorgde de organisatie voor extra online-alternatieven. Voor wie vond dat zijn sociaal leven toch op een iets te laag pitje stond, het gevoel kreeg niets meer mee te maken en de gespreksstof steeds stoffiger werd, kwam Muntpunt nog met een remedie uit onverwachte hoek: Leesclubbing. Dat zijn DIY-boekenclubs rond spraakmakende boeken die lezers thuis, of voorlopig nog even online, met vrienden organiseren. Wie een Leesclubbing-pakket (€ 10) afhaalt, leent 5 exemplaren van een boeiend boek en krijgt er een handige how-to’s, discussievragen en een leuke verrassing bij. Zo wilde Muntpunt nog net voor het einde van het jaar wat extra leesplezier naar mensen thuis brengen.
17
JAARVERSLAG 2020
“Leesclubbing. Geen stoffige boeken, maar gewoon hip voor de volgende generatie.” De Bieb Letter over Leesclubbing LEESCLUBBING
PROJECTEN & CIJFERS: VOLWASSENEN - LEZEN, KIJKEN, LUISTEREN PERIODE PROJECT doorlopend Collectie: uitleencijfer volwassenen (18+) tot 14.05 Collectie in de kijker: Nooit te oud om tot 12.06 Tipcollectie BioGRAPHICnovels tot 10.07 Tipcollectie Future proof doorlopend E-library: GoPress Kiosk doorlopend E-library: GoPress krantenarchief doorlopend E-library: PressReader doorlopend E-library: UniversCiné doorlopend E-library: CloudLibrary doorlopend E-library: E-readers doorlopend E-library: Home Academy januari tot maart Waterstones Book Club (3 sessies) wekelijks tot mei Het Schrijfgezelschap (14 sessies) januari tot april Samen Lezen (7 sessies) 14.01, 18.02, 10.03, 15.09 & 13.10 Leeslamp (5 sessies) 16.01 & 25.06 Snug Harbor (2 sessies) 17.01, 21.02, 18.09 & 23.10 Boekbabbel (4 sessies) 29.01 Poëziecafé: Gouden Appels uit Ierland 30.01 Apéro Poëzie: Chokri Ben Chikha, Anne Vegter en meer feb, ma, sept, okt. Zine Club (7 sessies) 04.02, 18.02 & 03.03 Klarafestival Lezing (3 sessies) 04.02 tot 26.06 Tipcollectie Glitter and doom 11.02 Boekvoorstelling: Ik ben Hassan 12.02 BEWOGEN festival: Far Tides
RESULTAAT 123 428 uitleningen 591 uitleningen 504 uitleningen 533 uitleningen 2132 geraadpleegde art. 254 gebruikers 119 143 geraadpleegde art. 204 gedownloade films VOLW_LKL527 gebruikers 45 uitleningen 152 inschrijvingen 33 deelnemers 208 deelnemers 95 deelnemers 110 deelnemers 110 deelnemers 36 deelnemers 41 deelnemers 65 deelnemers 122 deelnemers 73 deelnemers 89 deelnemers 80 deelnemers 20 deelnemers
18
18.02
JAARVERSLAG 2020
IK BEN HIER TE OUD VOOR: Memes maken met Karen François | Zine Club 19.02 KORT in Brussel 21.02, 24.04 & 25.09 Mama’s Open Mic (3 sessies) 25.02 We spelen een spel vanavond! Met de Spelletjesprofessor 27.02 Let’s LEGO! 28.02 Literaire avond: DRIEMAN wekelijks vanaf maart Het Schrijfgezelschap Online (28 sessies) 03.03 Puzzle and Punch 04.03, 05.03 & 07.03 Betoon: een biografie (3 sessies) 04.03 ABC-studio: Speelgoed bouwen 05.03 Ode aan de verwondering: Caroline Pauwels, Claude Blondeel en Barbara Rottiers 06.03 Towards Gender Equality in Science: Are We on the Right Track? 07.03 Nooit te oud voor een goed kinderboek: Voorlezen voor jong en oud 11.03 Boekvoorstelling: De thuistocht (Sebastien de Fooz) april-juni, oktober-december Samen Lezen Online (22 sessies) 07.04, 14.04 & 21.04 Zine Club Online (3 sessies) 09.04 & 23.04 Snug Harbor online (2 sessies) vanaf 25.04 Podcast Weemoed 29.05, 19.06, 13.11 & 18.12 Boekbabbel Online (4 sessies) 18.06 & 25.06 Samen Lezen Online: 1 Stad, 19 Boeken (2 sessies) 01.07 Meet and greet with Fernanda Melchor (EN) 01.07 tot 12.10 Collectie in de kijker: 1 Stad 19 Boeken 04.07 Met Pascal Verbeken door Molenbeek 11.07 Leesstraat Feeststraat 24.07 & 21.08 Mama’s Open Mic: Summer Edition (2 sessies) 13.08 Close Reading Girl, Woman, Other van Bernadine Evaristo (ENG) 25.08 Gedichtenapotheek met Dichter van wacht Pat Donnez 27.08 Lagrange Points invites Ilham Reads (EN) 10.09 Boekvoorstelling: Aaron (Ben Gijsemans) 17.09 Literaire avond: Brutopia 20.09 Boekenverkoop 2020 24.09 Boekvoorstelling Mattijs Deraedt: De schaduw van wat zo graag in de zon was blijven staan 24.09 Boekvoorstelling: De schaduw van wat zo graag in de zon was blijven staan (Mattijs Deraedt) 03.10, 24.10 & 14.11 Wereldliteratuur van de 21ste eeuw (3 sessies) vanaf 13.10 Collectie in de kijker: Homelab 14.10 Transpoesie: Songs of the Past 01.11, 22.11 & 13.12 Mama’s Open Mic Online (3 sessies) 10.11 & 15.12 Leeslamp Online (2 sessies) 10.11 De Samenvatting: Neemt AI het van ons over? (Online) 24.11 De Samenvatting: Institutioneel racisme? Check! (Online)
22 deelnemers 75 deelnemers 360 deelnemers 26 deelnemers 23 deelnemers 150 deelnemers 165 deelnemers 30 deelnemers 19 deelnemers 18 deelnemers 52 deelnemers 80 deelnemers 25 deelnemers 42 deelnemers 206 deelnemers 66 deelnemers 85 deelnemers 1421 luisteraars 35 deelnemers 18 deelnemers 75 deelnemers 714 uitleningen 20 deelnemers 300 deelnemers 240 deelnemers 12 deelnemers 7 deelnemers 40 deelnemers 48 deelnemers 54 deelnemers 612 deelnemers 50 deelnemers 50 deelnemers 36 deelnemers 269 uitleningen 55 deelnemers 210 deelnemers 20 deelnemers 3 deelnemers 7 deelnemers
19
JAARVERSLAG 2020
Mediawijsheid Waarom mediawijsheid?
“Oh wat mis ik je hulp! (…) Na de lockdown kom ik zeker terug!” Deelneemster van App-o-theek
Sociaal-economische factoren spelen een bepalende rol bij het ontwikkelen van mediavaardigheden. De mate waarin digitale uitsluiting voorkomt, wordt bepaald door bijkomende factoren zoals soft skills, zelfredzaamheid, autonomie en ondersteuningsnetwerken. Muntpunt zet volop in op het dichten van de digitale kloof en focust daarbij op de digibeten en mensen met nood aan soft skills. De pandemie en de bijbehorende maatregelen bemoeilijkten die opgave in 2020. Het ligt voor de hand dat het omzetten van de informatiesessies en workshops naar een digitaal alternatief geen ideale optie was voor een publiek dat niet sterk digitaal onderlegd is.
Hoogtepunten 2020 Toch was het juist dit afgelopen jaar belangrijk om digitale mogelijkheden te ontdekken en te leren gebruiken. Daarom werd de App-o-theek ingezet bij digitale Muntpuntactiviteiten, zodat deelnemers zowel voor als tijdens een activiteit digitale hulp konden inroepen. Een persoon met computerproblemen kon dan in een aparte chatruimte geholpen worden. Tijdens de zomervakantie werden er in kleine groepjes fysieke oefensessies georganiseerd om mensen te helpen bij het gebruik van de digitale Muntpuntdiensten (cloudLibrary, Online leren met de bib, Home Academy, GoPress en PressReader) of om te leren videobellen. PROJECTEN & CIJFERS: VOLWASSENEN - MEDIAWIJS PERIODE PROJECT januari tot maart App-o-theek (30 sessies) 20.01 Cursus: Aan de slag met Gmail 10.02 Cursus: Aan de slag met Facebook april tot mei Telefonische App-o-theek (18 sessies) juli en augustus App-o-theek oefensessie (10 sessies) juli tot november Master Your Media (11 sessies)
RESULTAAT 32 deelnemers 18 deelnemers 14 deelnemers 4 deelnemers 8 deelnemers 163 deelnemers
20
JAARVERSLAG 2020
Ondertussen werden de heropening van de studiezaal met computers en de herstart van de fysieke App-o-theek prioritair gemaakt. Vanaf het najaar was het opnieuw mogelijk voor een beperkt publiek om hier coronaveilig aan deel te nemen. Met succes: heel wat mensen maakten sinds de heropening van de studiezaal opnieuw dankbaar gebruik van de computerplekken, hoewel Muntpunt er, vanwege de beperkte capaciteit, geen grote promotie voor voerde. In 2020 zou ook het Medialab verder uitgebouwd worden. Op deze plek in de bibliotheek kunnen bezoekers gebruikmaken van 5 krachtige computers voor al hun creatieve projecten. In het begin van het jaar ging de vernieuwde bookingsmodule online waarmee gebruikers van thuis uit makkelijk hun plaats kunnen reserveren. Jammer genoeg moest de toegang tot het Medialab een maand later al beperkt worden. Daarom werd Master Your Media ontwikkeld, een platform voor creatievelingen die hun digitale skills willen verbeteren. Via deze goed bezochte onlinemasterclasses met experts konden deelnemers, vaak jonge, creatieve starters, hun skills naar een hoger niveau tillen. Zo werd bijvoorbeeld tijdens de masterclass van Seden Anlar dieper ingegaan op podcasts.
“Muntpunt bracht ons samen met kleine gedichtjes Ze hadden misschien niet veel om handen Maar elk van hen had iets van een lichtje Dat in het donker van coronatijd brandde” (gebaseerd op een gedicht van Toon Hermans) Deelnemer van Samen Lezen NL Online
Nederlands oefenen Waarom Nederlands oefenen? De talrijke cursisten Nederlands in Brussel zijn vaak op zoek naar laagdrempelige oefenplekken naast hun lessen. Als Nederlandstalige instelling in Brussel wil Muntpunt anderstaligen bijstaan in deze zoektocht. De organisatie zet de deuren wagenwijd open voor iedereen die Nederlands wil oefenen. Voor een
PROJECTEN & CIJFERS: VOLWASSENEN - NEDERLANDS LEREN PERIODE PROJECT doorlopend Collectie: Nederlands Leren doorlopend Collectie: Taalunie januari tot april NT2-rondleidingen (24 rondleidingen) januari tot maart Babbel en speel (5 sessies) januari tot maart, juli en augustus Cinema NL (7 sessies) januari tot maart, september en oktober Startbabbels (26 sessies) januari-tot maart, september tot oktober Babbelut-conversatietafels (16 sessies) 10.01, 06.02 & 05.03 Brusselleerles 28.01 Workshop voor docenten Nederlands voor anderstaligen: Samenlezen NL 11.02 Consult voor docenten Nederlands voor anderstaligen 03.03 & 10.03 Samen Lezen NL (2 sessies) april tot december Pim Pam Praat (23 sessies) april tot december Cinema NL Online (35 sessies) mei, juni, oktober tot december Samen Lezen NL Online (16 sessies)
RESULTAAT 2340 uitleningen 84 uitleningen 1087 deelnemers 34 deelnemers 120 deelnemers 336 deelnemers 528 deelnemers 30 deelnemers 12 deelnemers 9 deelnemers 6 deelnemers 135 deelnemers 231 deelnemers 102 deelnemers
JAARVERSLAG 2020
21
BABBEL EN SPEEL
vrijblijvend bezoek, voor het gebruik van de collectie Nederlands Leren, of om deel te nemen aan een van de activiteiten die gericht zijn op Nederlands oefenen. Door een groot aanbod te voorzien, is Muntpunt een baken voor al wie Nederlands leert in Brussel.
Hoogtepunten 2020 In 2020 was de ambitie om het aantal oefenkansen stevig uit te breiden, en een zo groot mogelijk publiek te kunnen aanspreken. Ook zouden er twee nieuwe formats ontwikkeld worden: Babbel en speel en Samen Lezen NL. Corona stak hier gedeeltelijk een stokje voor. Babbel en speel en Samen Lezen NL werden gelanceerd, maar het aantal fysieke activiteiten bleef beperkt,
met respectievelijk 5 en 2 sessies. Er werd snel overgeschakeld naar onlineversies: Pim Pam Praat en Samen Lezen NL Online. Cinema NL kreeg eveneens een onlinevariant. Wekelijks werden 2 tot 3 online-activiteiten aangeboden, en al snel stegen de deelnemersaantallen. Om tegemoet te komen aan de vraag werden deze activiteiten voor het eerst ook tijdens de schoolvakanties georganiseerd. Dankzij deze opgebouwde expertise werd Muntpunt in december uitgenodigd op het Publiqforum rond het thema ‘Nederlandse oefenkansen in tijden van corona’. Hier werden ervaringen en werkwijzes gedeeld met een breed partnernetwerk.
22
JAARVERSLAG 2020
Wegwijs Waarom wegwijs? Muntpunt wil als infocentrum iedereen wegwijs maken in het Nederlandstalige en Vlaamse aanbod in Brussel op het vlak van onderwijs, werken, welzijn en gezondheid, wonen en cultuur & vrije tijd. Vooral kwetsbare personen hebben het nog te vaak moeilijk om hun weg te vinden in dit rijke maar soms ook gefragmenteerde aanbod. Mensen wegwijs maken wordt breder opgevat dan het helpen vinden en selecteren van een specifiek aanbod. Rekening houdend met de immense hoeveelheid ongefilterde informatie die dagelijks op iedereen afkomt, wil Muntpunt ook duiding geven. De organisatie doet dat via haar balies, door vragen te beantwoorden en actief door te verwijzen naar partnerorganisaties. Voorts biedt Muntpunt zijn Nederlandstalige partnerorganisaties een platform om hun aanbod met het publiek te delen.
Hoogtepunten 2020 Om de informatiebemiddeling van Muntpunt bij partners bekend te maken en zo via hen de beoogde doelgroep van kwetsbare personen te bereiken, werd een partnerbrochure ontworpen en een uitgebreide reeks partnerbezoeken gepland. Dankzij deze bezoeken werden er goede contacten gelegd met heel wat Nederlandstalige welzijnsorganisaties. Omwille van de omstandigheden konden deze bezoeken alleen in het voorjaar plaatsvinden. In het najaar werd de partnerronde vervangen door een partnernieuwsbrief. Sinds 2019 is er naast de algemene gele balie aan de ingang, een tweede balie waar interne experts en partners bij allerlei thema’s hulp bieden (Hulp bij inschrijven, Infopunt Vrijwilligerswerk, de App-otheek en Muntpunt wordt Sportpunt). Hier kan meer tijd worden vrijgemaakt om mensen diepgaander en nog persoonlijker te helpen. Deze wegwijsbalie kon sinds haar oprichting rekenen op een exponentiële groei aan
COMMONS IN BRUSSELS
bezoekers, tot het coronavirus deze evolutie in maart jammer genoeg even een halt toeriep. Bij de coronaveilige heropstart van de balie in september, zette de opmerkelijke stijging van bezoekers zich door. De nood aan een fysieke een-op-eenafhandeling van hulpvragen bij kwetsbare personen is duidelijk hoog. Na 5 jaar werd het product Paspartoe 360° onder de loep genomen. De VGC en Muntpunt bekeken het volledige ecosysteem van Paspartoe: van software tot partners en eindgebruikers, van baliemedewerkers in verkooppunten tot toeleiders naar (kwetsbare) groepen. Het etnografisch onderzoek en de gebruikerstesten konden door corona slechts gedeeltelijk uitgevoerd worden in 2020 en worden vervolgd in 2021. Zo goed als alle grotere culturele activiteiten in het Gewest konden niet doorgaan, waardoor Paspartoe er dit jaar ook niet aanwezig kon zijn. Wel krijgen BON-cursisten sinds eind 2020 vouchers voor een gratis Paspartoe en lidkaart van de Brusselse bibliotheken. In maart kon de jaarlijkse Vrijwilligersmarkt Superdivers in samenwerking met Steunpunt Vrijwilligerswerk nog plaatsvinden: 272 potentiële vrijwilligers werden wegwijs gemaakt in het Brusselse aanbod. De geplande kraammarkt tijdens de Week van de Kraamzorg werd vertaald naar een online-aanbod, met een
workshop mindfulness tijdens de zwangerschap en een zanguurtje voor ouders en baby’s. De ambitie voor een grootse campagne rond commons en burgerinitiatieven moest vanwege het virus zwaar ingeperkt worden. Commons is een vorm van samenwerken die overal begint op te duiken, en zeker in Brussel. Men spreekt ervan wanneer een groep mensen de handen in elkaar slaat en samen iets gemeenschappelijks beheert. Naast twee tipcollecties kon in het najaar online toch een reeks van 5 gespreksavonden rond het thema doorgaan, onder de noemer Commons in Brussels. Voor deze reeks bracht Muntpunt heel wat partners samen. Organisaties als Bral, Oikos en Brussels Academy brachten inhoudelijke expertise aan tafel. Met onder meer UPV, Masereelfonds en Culture & Démocratie WEGWIJSBALIE
23
JAARVERSLAG 2020
“Wat een toffe dag: allemaal organisaties waar ik vrijwilligerswerk kan doen en tegelijkertijd mijn Nederlands kan oefenen, samen op één plaats.” Deelnemer aan de Vrijwilligersmarkt
werd nagedacht over een breed toegankelijk format. Een variëteit aan organisaties en initiatieven zoals Community Land Trust, Bloum en Réseau Transition brachten hun netwerk en praktijkervaring mee in de samenwerking. De onlinegespreksavonden bleken populair en
24
JAARVERSLAG 2020
konden rekenen op een breed publiek, met zowel nieuwkomers die nieuwsgierig waren naar het fenomeen als personen die al ervaring hadden met commons. Samen met de VGC, Cocof, GGC en BRUZZ zette Muntpunt de schouders onder Brussels Helps, een centraal platform voor hulp tijdens de coronacrisis dat Brusselaars met elkaar in verbinding brengt. Muntpunt nam de telefonische ondersteuning voor zijn rekening. In november kreeg dit project een vervolg onder de noemer Connecting Brussels, deze keer een samenwerking
van de VGC, Cocof, GGC, Steunpunt Vrijwilligerswerk, Plateforme francophone du volontariat, BRUZZ en Muntpunt. Naast de telefonie stond Muntpunt ook in voor de website, het campagnemateriaal, de nieuwsbrieven en Facebookpagina.
PROJECTEN & CIJFERS: VOLWASSENEN - WEGWIJS PERIODE PROJECT doorlopend Informatievragen over welzijn en gezondheid doorlopend Informatievragen over wonen doorlopend Informatievragen over werken doorlopend Informatievragen over onderwijs doorlopend Informatievragen over cultuur en vrije tijd doorlopend Aantal Paspartoehouders doorlopend Aantal MIA-Paspartoehouders doorlopend Aantal gespaarde Paspartoepunten doorlopend Aantal omgeruilde Paspartoevoordelen doorlopend Aantal omgeruilde Paspartoepunten januari tot maart, juli tot oktober Infopunt Vrijwilligerswerk (101 sessies) wekelijks tot maart, september & oktober Hulp bij inschrijven (16 sessies) maandelijks Herstelacademie (13 sessies) 18.01 & 16.09 Muntpunt wordt Sportpunt (2 sessies) 26.02 & 04.03 Radioworkshop met Radio PubliK (2 sessies) maart Hulp bij inschrijven in Brussel (5 sessies) maart tot mei Telefonisch: Hulp bij inschrijven in Brussel (16 sessies) 02.03 Hulp bij inschrijven in Brussel: Consultatiemoment 07.03 Make A Mark 10.03 Vrijwilligersmarkt Superdivers 10.03 Hulp bij inschrijven in Brussel: Infomoment 06.05 Online Workshop: Yoga en Mindfulness tijdens de Zwangerschap 15.05 tot 30.06 Collectie in de kijker: Come on! Join the leaves 18.05 Inschrijvingen in Brussel permanentie vanaf 13.07 Tipcollectie Commons 10.09 Toonmoment Samenlevingsopbouw Brussel 12.11, 19.11, 26.11, 03.12 & 10.12 Commons in Brussels Online (5 sessies)
RESULTAAT 182 vragen 8 vragen 55 vragen 170 vragen 59 vragen 19 746 houders 14 480 houders 274 167 punten 13 008 voordelen 85 231 punten 48 deelnemers 34 deelnemers 130 deelnemers 106 deelnemers 24 deelnemers 25 deelnemers 3 deelnemers 20 deelnemers 80 deelnemers 272 deelnemers 20 deelnemers 10 deelnemers 43 uitleningen 1 deelnemer 149 uitleningen 15 deelnemers 290 deelnemers
25
JAARVERSLAG 2020
Vlamingen Wegwijs Cultuur & vrije tijd
“Will Tura verrast met ‘Hoop doet leven’ op Grote Markt Brussel” Het Laatste Nieuws over Brussel Danst
Waarom wegwijs cultuur & vrije tijd voor Vlamingen? In een grootstad als Brussel is het niet altijd eenvoudig om je weg te vinden. Zeker wie niet thuis is in de stad, heeft vaak behoefte aan een betrouwbare en gebruiksvriendelijke gids die de weg wijst. Muntpunt neemt met plezier die rol op zich en wil Vlamingen vooral een kant van Brussel tonen die zich minder makkelijk prijsgeeft. De grote trekpleisters weet iedereen wel te vinden, maar ook vele verrassende plekken en initiatieven zijn de moeite waard om te ontdekken. Wie zijn weg zoekt in Brussel, vindt in Muntpunt een gids die geijkte paden afwisselt met minder bekende plekken, een combinatie maakt tussen het vertrouwde en bekende enerzijds en het verrassende en onbekende anderzijds. De organisatie doet dat uiteraard niet alleen, maar samen met de diverse Nederlandstalige cultuur- en vrijetijdspartners. Het is voornamelijk hun aanbod dat via Muntpunt in de kijker komt te staan. De focus lag afgelopen jaar op de promotie van Brussel bij volwassenen en gezinnen. Een andere focus die vooropgesteld werd, was een verdere uitbreiding van het project Brussel voor Scholen, dat schooluitstappen naar Brussel faciliteert en promoot. Dat project moest helaas uitgesteld worden omwille van de coronamaatregelen.
Hoogtepunten 2020 Het jaar werd ingezet met de Combiconcerten. Bij dit initiatief konden mensen deelnemen aan een gegidste Brusselwandeling, gevolgd door een concert van Brussels Philharmonic voor wie dat wenste. Maakte
je de combinatie, dan kreeg je een korting op het concert. Naast Brussels Philharmonic was ook Flagey een partner voor deze editie. In totaal konden 4 van de 7 geplande Combiconcerten plaatsvinden, de andere 3 moesten helaas wijken voor corona. Toch scoorden de wandelingen duidelijk goed bij het publiek: nagenoeg alle 4 waren volledig volgeboekt. Vanaf midden maart viel het culturele leven in Brussel stil, wat zowel de dagelijkse werking als de projectplanning danig verstoorde. Zonder cultuuraanbod was er nauwelijks content voor de websites UiTinBrussel en Broodje Brussel. En ook projecten als Brussel voor Scholen vielen in het water. Maar Muntpunt zocht ook hier naar alternatieven. Tijdens de eerste maanden zorgden UiTinBrussel en Broodje Brussel voor VLAANDEREN FEEST, BRUSSEL DANST
26
JAARVERSLAG 2020
Brussel: elke Brusselse organisatie, vereniging, ondernemer of burger kon zijn initiatief lanceren op het platform. Plan B werd afgetrapt op de vooravond van 11 juli, het Feest van de Vlaamse Gemeenschap, door plantrekker par excellence Zwangere Guy met een onlineshow, live vanuit de AB. Ook op 11 juli zelf – de vaste afspraak voor Vlaanderen Feest, Brussel Danst – vierde Brussel het Feest van de Vlaamse Gemeenschap op een alternatieve manier. Er werd ingezet op verrassingsoptredens van Will Tura, die op de Grote Markt ‘Hoop doet leven’ bracht met Boenk, het jeugdorkest van Brussels Philharmonic, en van Brussels Philharmonic zelf, dat zich in kleine groepjes over de stad verspreidde om wandelaars en toevallige passanten onaangekondigd van een dosis muziek te voorzien. Radio 2 zorgde voor een live-uitzending vanuit het stadhuis op de Grote Markt die je thuis kon volgen en zo Brussel tot in de Vlaamse huiskamer bracht. De Leesstraat toverde Muntpunt om tot Feeststraat met een hoop leuke kinderanimatie. Voor het trouwe wandelpubliek van Vlaanderen Feest, Brussel Danst was er nog meer goed nieuws: de jaarlijkse gegidste wandelingen stonden opnieuw op het programma.
VLAANDEREN FEEST, BRUSSEL DANST
Tips voor de Thuisblijvers, nieuwsbrieven met tal van online Brusselse cultuuralternatieven. Tegen de zomer lag er een heus B-plan op tafel: het onlineplatform Plan B. Voor de vele evenementen die niet konden doorgaan, bood Plan B alternatieven: Doe-het-zelfwandelingen, pop-upactiviteiten en veel meer. De website bundelde een mooi aanbod voor iedereen die inspiratie zocht voor een zomeruitstap naar Brussel, om de stad op een alternatieve, veilige manier te ontdekken. Plan B was vóór, maar ook ván iedereen in
Voor wie liever zelf in kleine groepjes op stap trok, lanceerde Muntpunt op 11 juli 7 nieuwe Doe-het-zelf-wandelingen, waarvan 1 gezinswandeling. In september kwamen daar nog eens 6 wandelingen bij. De Doe-het-zelf-wandelingen werden uitgestippeld en toegelicht door de professionele gidsen van Brukselbinnenstebuiten en uitgebracht door Muntpunt, online en op papier, zodat je je zelf makkelijk een weg baant door verrassende buurten in Brussel. Het project stond al een tijdje op de planning bij Muntpunt, maar kwam door corona in een stroomversnelling. De wandelingen bleken een schot in de roos. Al meer dan 3000 wandelboekjes vlogen de deur uit. Digitaal werden de wandelingen zo’n 4600 keer gedownload via UiTinBrussel en 4300 bekeken via RouteYou. Een laatste project maakte wandeljaar 2020 compleet. Muntpunt werd samen met visit.brussels het onthaal- en verdeelpunt voor de Davidsfonds
JAARVERSLAG 2020
27
DOE-HET-ZELF-WANDELINGEN
Zomerzoektochten: verrassende ontdekkingstochten in Brussel. Met een handig pakket als gids kon je alleen of samen met vrienden of familie door de hoofdstad trekken, langs een bijzonder wandelparcours vol culturele hoogtepunten en verborgen parels. Deelnemers kregen de keuze uit 4 zoektochten, waarvan eentje specifiek ontworpen voor gezinnen.
PROJECTEN & CIJFERS: VLAMINGEN - CULTUUR & VRIJE TIJD PERIODE PROJECT doorlopend Website Brussel voor scholen (www.brusselvoorscholen.be) doorlopend Brussel Fietst routes (RouteYou) 04.01, 15.02, 12.09 & 17.10 Ontdek Brussel (4 sessies) vanaf juli Doe-het-zelfwandelingen (UiTinBrussel) vanaf juli Doe-het-zelfwandelingen (RouteYou) vanaf juli Doe-het-zelfwandelingen juli tot september Plan B website (www.planbrussel.be) 11.07 Vlaanderen Feest, Brussel Danst
RESULTAAT 1002 paginaweergaven 11 033 paginaweergaven 74 deelnemers 4618 downloads 4300 views 3300 wandelboekjes 13 382 paginaweergaven 450 wandelaars
28
JAARVERSLAG 2020
Ondersteunende werking Klantenzorg Aangepaste dienstverlening tijdens corona De coronapandemie zorgde onvermijdelijk voor een drastische aanpassing van de dienstverlening van Muntpunt. Verschillende alternatieve diensten werden uitgedacht en opgebouwd. De noden van Muntpuntleden en -bezoekers stonden daarbij steevast centraal. De creatie van een afhaalbib op reservatie waarborgde de basisdienstverlening van de bibliotheek tijdens de sluitingsperiodes. De plaatsing van een afhaal- en uitleenpunt op de benedenverdieping maakte het mogelijk om de andere delen van het gebouw in te zetten voor andere diensten die Muntpunt wil bieden, zoals toegang tot de jeugdbib, de studiezaal, een-op-een-infomomenten en de studieplekken. Zo kon de organisatie tegemoetkomen aan de noden van meerdere doelgroepen tegelijk, maar op een coronaveilige manier. Ook achter de schermen schakelde het team snel en vaak om alle mogelijke alternatieven voor de bezoekers te verwezenlijken. Publieksshiften werden anders georganiseerd en er werd extra ingezet om online en telefonisch bereikbaar te zijn voor onze bezoekers. De inrichting van het gebouw werd meermaals aangepast, net als het circulatieplan en bijbehorende signalisatie, om zo veel mogelijk bezoekers voor zo veel mogelijk diensten te kunnen verwelkomen op een veilige manier. Reservatiesystemen werden opgezet, aangepast of verbeterd. De coronaperiode zorgde zo ook voor een versnelling van de digitale dienstverlening. Er werd, mede dankzij de lancering van Wise, extra ingezet op digitale diensten zoals online reserveren, online betalen en lidmaatschappen. Al bestaande applicaties, zoals Bookaplace en Mijn Bibliotheek, bleken onmisbaar om de bestaande of alternatieve dienstverlening zo goed mogelijk te blijven bieden.
AFHAALBIB
“Bedankt, de bib is nog meer een lifesaver dan vroeger.” Bezoeker over de bibliotheek
29
JAARVERSLAG 2020
Hr Het Muntpuntteam in cijfers Een team van 76 vaste medewerkers, of 65,29 vte, zette zich in 2020 in om de opdracht waar te maken. Van hen hebben er 54 (47,19 vte) een Muntpuntcontract en zijn er 22 (18,10 vte) ter beschikking gesteld door de VGC. Het team vaste medewerkers bestaat uit 47 vrouwen en 29 mannen, met een gemiddelde leeftijd van 44,40 jaar. Daarnaast engageerden zich het afgelopen jaar in totaal 22 jobstudenten en 44 alternatieve werkkrachten (vrijwilligers, stagiairs…). De coronacrisis had ook een impact op de samenwerking met deze 3 groepen medewerkers. Het aantal beschikbare plekken voor jobstudenten is fel ingeperkt door de sluiting van het gebouw en de aangepaste publiekswerking (cfr. de afhaalbib). De stages werden gelukkig allemaal succesvol afgerond, dankzij het engagement van de studenten en de begeleidende collega’s. Het aantal vaste vrijwilligers stijgt misschien wel op papier, maar in praktijk stellen we vast dat deze poule sinds midden maart met minstens de helft geslonken is. Ook deze daling is onlosmakelijk verbonden met corona. Heel wat vrijwilligers geven aan (voorlopig) niet meer naar Muntpunt te komen om veiligheidsredenen.
76 65,29 54 47,19 22 18,10 47 29 44,40 0 22 39 5
Muntpuntmedewerkers Vte Medewerkers met Muntpuntcontract Vte-medewerkers met Muntpuntcontract Medewerkers met VGC-statuut of -contract Vte-medewerkers met VGC-statuut of -contract Aantal vrouwen Aantal mannen Gemiddelde leeftijd Aantal nieuwe vaste medewerkers Jobstudenten Vaste vrijwilligers Stagiairs
Academie Muntpunt Om de werking te optimaliseren, om samenwerking en persoonlijke groei te stimuleren, bundelt Academie Muntpunt elk jaar een gevarieerd aanbod van opleidingen, kennisdeling, coaching en teambuilding. In 2020 stonden 43 activiteiten (ten opzichte van 109 in 2019) op de teller, met in totaal 811 inschrijvingen (tegenover 819 in 2019). Het gros van de activiteiten vond online plaats. Opmerkelijke vaststelling: het aantal activiteiten is meer dan gehalveerd, maar het aantal deelnemers bleef nagenoeg gelijk. De switch van fysiek naar online verliep dus ook intern vrij vlot. Het afgelopen jaar werd extra ingezet op interne kennisdeling. Het verplichte telewerken zorgde ervoor dat het team versneld leerde werken binnen de Microsoft Teams-omgeving. Praktische online-opleidingen voor beginners en gevorderden, gegeven door collega’s, zorgden ervoor dat alle medewerkers hierbij de nodige ondersteuning kregen. Ook binnen de bibliotheekwerking leerde het team een nieuwe omgeving kennen. In het najaar stapte Muntpunt over van Vubis naar Wise. Ook hier werden de nodige interne opleidingen georganiseerd, om alle collega’s wegwijs te maken binnen dit nieuwe bibliotheeksysteem, zodat iedereen in staat is het publiek gericht verder te helpen. 43 811
Activiteiten (opleidingen, kennisdeling, coaching en teambuilding) Deelnemers
30
JAARVERSLAG 2020
Hr in coronatijden Interne communicatie Flexibiliteit was het buzzword van 2020. Het Muntpuntteam toonde zich wendbaar en weerbaar. Op vrijdag 13 maart sloot Muntpunt de deuren voor het publiek en stapte de organisatie snel en zonder problemen over op telewerk en dienstvrijstelling. In overeenstemming met elke overheidsbeslissing paste het team de publiekswerking, werkafspraken en veiligheidsmaatregelen aan. Een goede interne communicatie was hierbij belangrijk. Bij elke verandering, zo’n 20 in totaal, werden alle medewerkers via interne berichten geüpdatet over de geldende maatregelen, vaak nog begeleid door een FAQ op maat van de organisatie en haar medewerkers. Muntpunt anticipeerde daarbij op mogelijke vragen van medewerkers, zodat zij zo snel mogelijk verder geholpen werden. Ook stond de deur van de teambegeleiders, hr en de directie altijd open voor wie vragen had.
Empathische werkgever Tijdens de coronacrisis werd het menselijke aspect nooit uit het oog verloren. Via maatwerk probeerde Muntpunt voor alle collega’s de specifieke werk-privébalans zo goed mogelijk in evenwicht te houden.
“Dankjewel voor het gesprek en het luisterend oor...” Bezoeker over de Muntpuntmedewerkers
Het individueel welzijn van onze medewerkers werd ook opgevolgd via 2 interne bevragingen, waarvan de resultaten aan concrete acties gekoppeld werden, zoals het reserveren van werkplekken of een gerichtere informatiedoorstroom.
Samenhorigheid De combinatie van de sluiting van Muntpunt, het verplichte telewerken en het afstandsonderwijs, maakten van het voorjaar voor heel wat collega’s een beproeving. De technische omschakeling verliep vrij vlot, maar op menselijk vlak was de verandering niet voor iedereen even eenvoudig. Veel collega’s misten de onderlinge verbondenheid. Om die samenhorigheid in stand te houden, introduceerde Muntpunt een interne nieuwsbrief: ‘de woensdagweetjes’, een onlineweekoverzicht vol weetjes en foto’s van collega’s en vrijwilligers. Zo bleven mensen ondanks de fysieke afstand toch met elkaar in contact, en kregen ze wat zicht op hoe iedereen er op zijn of haar unieke manier het beste van maakte. Het vreemde jaar 2020 sloten de Muntpuntmedewerkers samen warm af met een online-eindejaarsfeest, waarin ‘Het Grote Muntpunt Jaarboek’ onthuld werd en een nieuwe Muntpuntcrack werd bekroond.
31
JAARVERSLAG 2020
Communicatie Merken en kanalen UiTinBrussel UiTinBrussel bundelt het cultuur- en vrijetijdsaanbod in Brussel. Naast de agenda integreert het selecties zoals middagactiviteiten, activiteiten voor kinderen en activiteiten binnen Paspartoe. Het biedt ook speciale selecties voor liefhebbers van onder meer expo’s, galeries en musea. Via de toeleiding naar stadsverkenningen, fietstochten en Doe-het-zelfwandelingen probeert Muntpunt via UiTinBrussel bij te dragen tot een positieve Brusselbeleving.
Paspartoe Paspartoe, een gezamenlijk initiatief van de VGC, publiq en Muntpunt, is een spaar- en voordelenpas voor het culturele en vrijetijdsaanbod in Brussel. De organisatie promoot het gebruik van Paspartoe als inclusieve pas voor cultuur en vrije tijd in Brussel. Paspartoe wordt zo een middel om het vrijetijdsaanbod toegankelijker te maken en meer mensen aan ontspannende activiteiten te laten deelnemen.
Muntpunt Muntpunt bundelt als bibliotheek en startpunt in Brussel eigen projecten en partnerinitiatieven op zijn verschillende communicatiekanalen. Op de website en in de nieuwsbrieven neemt de organisatie vooral eigen projecten op. Via sociale media en de digitale schermen verspreidt Muntpunt ook het partneraanbod naar het brede publiek.
“Langverwacht: Muntpunt opent opnieuw de deuren.” Bruzz.be over de heropening van Muntpunt
HEROPENING MUNTPUNT
32
JAARVERSLAG 2020
I2: ICT en Innovatie Implementatie Eengemaakt Bibliotheeksysteem Muntpunt stapte over naar het centrale bibliotheeksysteem voor Vlaanderen, gekend als het Eengemaakt Bibliotheeksysteem (EBS), functionerend met de bibliotheeksoftware Wise. Die stap betekent dat Muntpunt kan werken met een nieuw, moderner bibliotheeksysteem, waarvan het onderhoud en de innoverende mogelijkheden efficiënter en goedkoper zijn dankzij de schaalvergroting. Een eerste fase, van januari tot en met maart, was gewijd aan de sanering van zowel het leners- als het
“I thank you all for your kind and remarkable steps!” Bezoeker over Muntpunt
bibliografisch bestand, het aangeven van gewenste instellingen en wijzigingen in het systeem, en het onderzoeken welke technische aanpassingen (en bijbehorende kostprijzen) nodig zijn. Vanaf april startte de eigenlijke migratie onder leiding van Cultuurconnect, en in samenwerking met OBiB en een intern expertenteam. Vanaf de zomermaanden beschikte Muntpunt over een testmodule die uitgebreid getest werd door de experts. Tijdens deze fase was er veel hinder door de coronamaatregelen. Elke medewerker was op zichzelf aangewezen om tijdens de zomermaanden te oefenen in Wise met behulp van onlinefilmpjes via het Leerplatform van Cultuurconnect. De uiteindelijke migratie vond plaats van 21 tot 29 september, waarbij Muntpunt tijdelijk de deuren moest sluiten. Ondanks de moeilijke omstandigheden verliep de heropening vlot, mede dankzij de inspanningen van enkele collega’s die interne handleidingen maakten ter ondersteuning van alle Muntpuntmedewerkers. Ondertussen functioneert Wise over het algemeen naar verwacht, ondanks een paar problemen. Een eerste broodnodige innovatieproject, het mogelijk maken van online betalen, is intussen ook operationeel.
Ontwikkelen van een digitale strategie Tussen november 2019 en juni 2020 doorliep Muntpunt een visievormingstraject voor zijn digitale strategie. Het proces startte van de centrale onderzoeksvraag:
33
JAARVERSLAG 2020
waar wil de organisatie, binnen de beleidsstrategie, de komende jaren op inzetten? Voor dit traject werd een beroep gedaan op Craftzing, een associatie van digitale architecten. Zij ondersteunen de organisatie bij het bepalen van de digitale visie en strategie voor de komende jaren. De focus moet liggen op digitale interacties met de klanten, en op de interne werking. Door de coronacrisis en een onderbreking in de projectopvolging bij Craftzing heeft dit traject vertraging opgelopen en werd het zelfs gedeeltelijk stilgelegd.
Bookaplace Bookaplace, het reservatiesysteem voor studieplekken van Muntpunt, was ook in 2020 een succesverhaal. Studenten en jongeren vinden gemakkelijk hun weg in de gebruiksvriendelijke webapplicatie en vinden vlot hun gereserveerde plek in Muntpunt. De webapp bewees tijdens dit coronajaar des te meer zijn nut: dankzij Bookaplace kon Muntpunt als een van de weinige bibliotheken van het land studieplekken aanbieden. In 2020 werd Bookaplace dankzij een aantal nieuwe technische ontwikkelingen nog gebruiksvriendelijker gemaakt, zoals de mogelijkheid om ter plaatse een QR-code te scannen en meteen die plek te boeken. Daarnaast werd een module toegevoegd die het mogelijk maakte om nieuwe studielocaties aan te sluiten en een netwerk van studieplekken op te zetten. In totaal maakten afgelopen jaar een kleine 6000 personen gebruik van Bookaplace, goed voor zo’n 14 000 reservaties.
“Mooie mediabibliotheek. Vooral de zitbollen wekken verwondering!” Bezoeker over Muntpunt
Commercieel beleid Zaalhuur Nieuwe boekingsmodule Sinds zijn opening verhuurt Muntpunt zijn zalen aan externen. De ondertussen verouderde tools zorgden al een tijd voor een hoge administratieve last en frustraties bij de betrokkenen, zowel intern als extern. Een eerdere poging om een tool te ontwikkelen mislukte. In 2020 werd een tweede poging gelanceerd met een breed projectteam binnen het zakelijke team. 80 % van de aanvragen gebeuren nu via de door Muntpunt zelf ontwikkelde tool. De beschikbaarheid van de zalen is duidelijk zichtbaar op de Muntpuntwebsite, de klant hoeft gewoon zelf alle noden en wensen in te geven. Deze gegevens stromen automatisch door naar de verschillende interne betrokken partijen, waaronder ook het facilityteam. De tool werd in oktober online geplaatst, na uitgebreide tests door collega’s en een aantal vaste klanten (VDAB en Koning Boudewijnstichting). Vanwege de coronamaatregelen was een uitgebreide promotie nog niet aan de orde. De huurders die de tool al hebben gebruikt,
34
JAARVERSLAG 2020
ZAALVERHUUR
reageerden alvast erg positief. Doordat de tool de administratieve druk verlaagt, is er nu ook tijd vrijgekomen voor een persoonlijker contact met de huurders.
Hybride vergaderzalen De gezondheidscrisis leidde tot een volledige stopzetting van de toeristische en culturele activiteiten in België en Europa. Deze sectoren bieden echter rechtstreeks en onrechtstreeks werk aan heel wat mensen. Bovendien dragen ze in belangrijke mate bij tot de sociale en economische ontwikkeling en de internationale positionering van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. In dit kader lanceerden visit.brussels en het Brussels Gewest een reeks steunfondsen voor de toeristische en culturele sector, waaronder het fonds ter ondersteuning van investeringen in duurzame digitale technologieën. Dat diende om tegemoet te komen aan de nieuwe verwachtingen van huurders en bezoekers, met als uiteindelijk doel hun een rijkere ervaring te bezorgen. In oktober verkreeg Muntpunt dankzij dit fonds financiële ondersteuning voor de aankoop van 4
modules om hybride vergaderingen te organiseren in zijn zalen. Een module bestaat telkens uit een 4K-camera, modulaire tafelmicrofoons en speakers, is volledig plug-and-play geconfigureerd en compatibel met de meest gebruikte platformen. Dankzij de installatie van deze modules zijn de vergaderzalen van Muntpunt helemaal toekomstbestendig. Vergaderingen zullen nu hybride blijven.
Ondernemerschap 2020 was het jaar 0 voor het benoemen van ondernemerschap in Muntpunt. ‘Ondernemend’ is intussen opgenomen als een handelingsprincipe in het Beleidsplan 2021-2025. Medewerkers worden extra gecoacht om vanuit de noden van gebruikers en de maatschappij te durven experimenteren met creatieve en innovatieve ideeën, en deze te ontwikkelen tot een toegevoegde waarde. Een eerste proefproject wil achterhalen hoe Muntpunt in dialoog kan gaan met de cultuurbelever, en hoe de organisatie hen kan inspireren en stimuleren via de collectie. Dit project kon nog niet worden afgerond door Covid-19.
35
JAARVERSLAG 2020
Het team wil niet alleen meer leren van gebruikers, maar ook van de partners. Vanuit die optiek is een internship opgezet met Bozar, waarbij de focus op ondernemerschap en innovatie ligt. Het traject startte met een listening tour. Daarbij werden enkele Bozar-stakeholders geïnterviewd om zicht te krijgen op hun visie en strategie rond ondernemerschap en innovatie, organiseren van veranderingen, samenwerken met partners, houding tegenover opportuniteiten, bestaande en geplande projecten. In 2020 vonden al gesprekken plaats met de verantwoordelijken van hr, LAB, Institutional Relations, Artistic Development en Audience Engagement. In 2021 worden de inzichten gebundeld in een eindrapport, dat gedeeld zal worden met Muntpunt en Bozar, en gaat de organisatie over tot een tweede fase van het internship: een ondernemend project Muntpunt-Bozar. Om een volgende stap te nemen in de samenwerking kocht Bozar 239 lidmaatschappen aan voor zijn medewerkers als bedanking voor geleverde inspanningen in 2020. Dit is voor Muntpunt de prelude van de heropstart van de B2B-werking.
Mediadeals In 2020 sloot Muntpunt ruil- en media-overeenkomsten met de VRT, BRUZZ, RingTV en DPG Media voor een totaalbedrag van 125 000 euro. Daarvan ging 95 000 euro naar ruilcontracten en 30 000 euro naar mediadeals. Deze media- en ruilovereenkomsten werden in 2020 opnieuw afgesloten voor Vlaanderen Feest, Brussel Danst, maar wegens een beperkte editie ook voor Plan B. Daarnaast werden ook andere activiteiten en campagnes gepromoot in de beschikbare ruimte van deze mediadeals. De komende jaren wil Muntpunt dat aandeel verder uitbreiden. De ruilovereenkomst met VRT rond Vlaanderen Feest, Brussel Danst omvatte promotie en reclame via Radio 2 en Eén. Naast tv- en radiospots werden luisteraars opgeroepen om te stemmen voor De Vlaamse
“Echt knap om zo zit- en rustmogelijkheden aan te bieden in de drukke stad...” Bezoeker over het Muntpuntgebouw
100 of deel te nemen aan een van de georganiseerde wedstrijden. Bovendien werd een mooie samenwerking opgezet die het verrassingsoptreden van Will Tura op de Grote Markt in beeld bracht en verspreidde via verschillende media. De campagne met DPG Media voor Vlaanderen Feest, Brussel Danst, en Plan B resulteerde in advertenties in Het Laatste Nieuws, De Morgen, Dag Allemaal, HUMO, en op verschillende onlinekanalen. Met BRUZZ werkte Muntpunt in 2020 meermaals samen. Voor Vlaanderen Feest, Brussel Danst zetten beide partijen een ruilovereenkomst op, met een live-uitzending ter plaatse als belangrijk onderdeel. Maar ook heel wat andere projecten werden in 2020 via BRUZZ gecommuniceerd. Een van de opvallendste was een uitgebreide bijlage voor het project ‘1 stad, 19 boeken’.
Pr en Netwerking Uitbreiding netwerk Bookaplace Bookaplace, het reservatiesysteem voor studieplekken, werd in het najaar opgeleverd als prototype met een module om ook andere locaties met studieplekken aan te sluiten. Het verhaal verandert: Bookaplace is niet langer alleen het reservatiesysteem voor studieplekken in
36
JAARVERSLAG 2020
Muntpunt, maar streeft ernaar een platform te worden dat studenten beschikbare studieplekken op verschillende locaties aanbiedt. Het wil de studenten op een slimme en gebruiksvriendelijke manier doorverwijzen naar een beschikbare plek in de buurt en vermijden dat ze uren naar een tafel moeten zoeken. Om nieuwe partnerlocaties aan te sluiten, maakte Muntpunt werk van een prijsmodel, een configuratie en opleidingstraject en een juridisch kader. Als eerste partner stapte de bibliotheek van Antwerpen in december mee in het Bookaplace-platform. In 2021 hoopt Muntpunt meerdere partnerlocaties aan te sluiten met als doel een netwerk van studieplekken uit te bouwen.
Delen expertise in het netwerk van de Brusselse bibs en het G14-netwerk Aanpassingen aan de dienstverlening als gevolg van de coronacrisis vormden de rode draad in het samenwerkingsverband en kennisplatform van de G14. De beste oplossingen voor afhaaldiensten en tips voor een aangepaste inrichting om de gebruikers veilig te kunnen ontvangen, werden gedeeld en ervaringen over de beperkte dienstverlening werden uitgewisseld. Muntpunt nam deel aan de werkgroep die op initiatief van VVBAD een corona-exitstrategie voor de informatiesector heeft uitgewerkt. Die strategie resulteerde in een gids met praktische adviezen aan de sector om gefaseerd terug te keren naar een normale werking, zodra de situatie dit toelaat. In het netwerk van de Brusselse openbare bibliotheken werd gewerkt aan een gezamenlijke communicatie over de beperkte dienstverlening en werden er afspraken gemaakt voor een uniforme inleverdatum voor alle leden van de Brusselse bibliotheken.
Digitaal Leiderschap: lerend netwerk van socio-culturele partners In de context van het nieuwe beleidsplan zijn tal van nieuwe werven opgestart, onder meer een traject dat richting moet geven aan de digitale strategie die Muntpunt de komende vijf jaar zal ontwikkelen. Uit een rapport van Craftzing, dat dit traject begeleidt, bleek dat er nood is aan digitaal leiderschap om het toekomstige beleid te bepalen en vorm te geven. Daarom werd de beslissing genomen om Muntpunt te laten deelnemen aan het leertraject ‘Digital Leadership’. Dit traject werd in opdracht van het Departement Cultuur, Jeugd en Media georganiseerd door Cultuurconnect, in samenwerking met tal van partners, zoals Antwerp School of Management (ASM) en meemoo. De opleiding focuste op de competenties en expertises die belangrijk zijn om digitaal leiderschap op te nemen in een snel veranderende maatschappij. Daarnaast ging er ook aandacht naar het bouwen aan een groeiende en actieve community. De deelnemende organisaties wisselden kennis en ervaringen uit en werden aangemoedigd elkaar bij te staan in de vormgeving van de digitale transformatie van de cultuursector.
37
JAARVERSLAG 2020
Financieel verslag Muntpunt heeft een gezond en toekomstgericht financieel beleid. Een aantal basispijlers van dit beleid zijn: •
•
Muntpunt streeft ernaar de middelen optimaal in te zetten. Hiervoor zijn er een aantal instrumenten, zoals een investeringsplan, periodieke evaluaties met onze dienstverleners en de wetgeving op de overheidsopdrachten.
Het opstellen van de jaarlijkse begroting in lijn met de strategische en operationele doelstellingen. De begroting is ‘het ijkpunt’. Nieuwe opportuniteiten en keuzes worden er voortdurend aan afgetoetst. Het voeren van een boekhouding met aandacht voor een intern controlebeleid zoals een goedkeuringsprocedure en financiële controles. De boekhouding wordt gevoerd enerzijds conform de gewone bedrijfseconomische resultaatsvoering en anderzijds conform een economische classificatie gebaseerd op ESR-codes van toepassing bij een Extern Verzelfstandigd Agentschap (EVA).
BALANS EN RESULTATENREKENING balans per 31.12.2020 activa vaste activa vlottende activa totaal actief resultatenrekening per 31.12.2020 kosten 2020 handelsgoederen, grond- en hulpstoffen (60)
Muntpunt sluit het boekjaar af met een winst van € 37 539. Het streven naar een positief resultaat in tijden van Covid was niet evident. De eigen inkomsten, begroot op € 580 000, bedragen uiteindelijk € 260 000. Er is een sterke daling van de bibliotheekinkomsten en van de inkomsten uit zaalverhuur. Muntpunt heeft een gezamenlijke oefening gemaakt hoe het toch het financiële evenwicht kan bewaken; elk team leverde hiervoor een inspanning. Daarnaast zijn er ook de extra steunmaatregelen van de Vlaamse Overheid en van de VGC. Op die manier kan de organisatie zich op de toekomst richten, en op de uitdagingen van de beleidsnota 2021-2025.
€371 521 €1 950 095 €2 321 616 €233 258
passiva eigen vermogen voorzieningen en vreemd vermogen totaal passief opbrengsten 2020 bedrijfsopbrengsten (70)
€1 000 226 €1 321 391 €2 321 616 €260 585
lidgeld, schenkingen, legaten en subsidies (73) Vlaamse overheid werking Vlaamse overheid exploitatie subsidies Vlaamse overheid extra steunmaatregel subsidies VGC werking* subsidies VGC exploitatie subsidies VGC extra steunmaatregel subsidies andere andere bedrijfsopbrengsten (74) financiële opbrengsten (75) uitzonderlijke opbrengsten (76)
€4 459 938 €2 402 000 €341 576 €107 000 €1 089 000 €320 000 €100 000 €100 362 €340 149 €71 490 €0
totaal opbrengsten
€ 5 132 162
diensten en diverse goederen (61) bezoldigingen en sociale lasten (62) afschrijvingen en voorzieningen (63)
€1 383 391 €2 856 436 €618 823
andere bedrijfskosten (64) financiële kosten (65) uitzonderlijke kosten (66) over te dragen winst (69) totaal kosten
€1838 €508 €369 €37 539 € 5 132 162
* bovenop de VGC-subsidie kan Muntpunt rekenen op 18,10 vte-gedetacheerde medewerkers
38
JAARVERSLAG 2020
Meerjarencijfers In dit jaarverslag is al het cijfermateriaal uit 2020 opgenomen. Om enkele kerncijfers te kunnen vergelijken, worden in de tabel hieronder de cijfers van de voorbije 5 jaar hernomen. JAAR bezoeken uitleningen en verlengingen inschrijvingen DAG bezoeken uitleningen en verlengingen inschrijvingen actieve leden (31/12)
2016 619 074 513 963 5931 2077 1715 20 17 409
2017 636 532 510 072 6759 2121 1700 23 18 611
2018 617 437 500 265 6778 2051 1662 23 19 462
2019 676 537 526 819 7510 2225 1733 25 20 239
2020 231 531 169 731* 2928
772 566* 10 15 989
* Sinds de overstap in 2020 naar het WISE bibliotheeksysteem, worden enkel de uitleningen geteld zonder verlengingen.
39
JAARVERSLAG 2020
Raad van Bestuur Samenstelling Ook het voorbije jaar zorgden het engagement en de kennis van Patrick Stouthuysen (voorzitter), Gui Polspoel (secretaris), Isabel Berckmans, Marijke Chielens, Marieke De Baerdemaker, Inge Moyson, Dirk De Ceulaer, Kurt Deswert, Johan Swinnen, Wim De Pauw en Wouter Ommeslag voor een sterke aanvulling op de Muntpuntwerking. In de Algemene Vergadering worden deze leden aangevuld met Rita Harnie, Anne-Marie Croes, Yao Issifou, Sara Avci, Wouter De Craen en Erdinc Utku. Ann Steenwinckel en Dirk Broekaert treden op als waarnemers voor respectievelijk de Vlaamse overheid en de VGC.
Voor de directie zijn Roel Leemans (algemeen directeur), Katrien Vande Walle (zakelijk directeur) en Leen Lekens (hoofdbibliothecaris) aanwezig.
Bijeenkomsten De Raad van Bestuur stuurt de organisatie en kwam 7 keer samen in 2020. De Algemene Vergadering werd 4 keer samengeroepen. Op 16 november keurde de Algemene Vergadering het Beleidsplan 2021-2025 van Muntpunt vzw unaniem goed.
40
JAARVERSLAG 2020
Partners ANCIENNE BELGIQUE ANIMA - FESTIVAL VAN DE ANIMATIEFILM ART BASICS FOR CHILDREN BALASSI HUNGARIAN CULTRAL INSTITUTE BASISSCHOOL DE KLEURDOOS BAZAAR TROTTOIR BOENK! BRAL VZW BRIK BRUKSELBINNENSTEBUITEN VZW BRUSSELLEER BRUSSELS ACADEMY BRUSSELS OUDERENPLATFORM BRUSSELS PHILHARMONIC BRUZZ CACTUS BRUSSEL À VÉLO CIRCUS ZONDER HANDEN CIRQ CITIZENNE CODERDOJO BELGIUM CULTURAMA VZW CULTURE & DÉMOCRATIE CULTUREGHEM VZW CULTUURCONNECT CVO LETHAS DAVIDSFONDS DE AANSTOKERIJ DE DAGEN VZW DE MENS.NU DEBATEVILLE DEBUREN DPG MEDIA ÉÉN EXPERTISECENTRUM VOLLE MAAN FANFAKIDS FLAGEY
GC DE MARKTEN GRAFIK HUIS VAN HET KIND HUIS VAN HET NEDERLANDS IEDEREEN LEEST ILHAM READS INSTITUTO CERVANTES EN BRUSELAS KENNISCENTRUM WWZ KINDEROPVANG BRUSSEL KLARAFESTIVAL KLARE LIJN VZW KOP VZW KOREI KUUMBA LAGRANGE POINTS LANNOO LOKAAL OVERLEGPLATFORM BRUSSEL MAMA’S OPEN MIC MASEREELFONDS MUNTPUNT GRAND CAFÉ NEDERLANDSTALIGE BRUSSELSE BIBLIOTHEKEN NEDERLANDSTALIGE BRUSSELSE SCHOLEN OBIB OIKOS OKAN ANNEESSENS FUNK PASSA PORTA POËZIECENTRUM VZW POLYMNIA PSC SINT-ALEXIUS PUBLIQ RAAD VAN DE VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE RADIO 2 RADIO PUBLIK RÉSEAU TRANSITION ASBL
RING TV SAMENLEVINGSOPBOUW BRUSSEL SPACETUBE FESTIVAL SPORT VLAANDEREN STAPSTAD STEUNPUNT VRIJWILLIGERSWERK BRUSSEL TAALUNIE TOCHTEN VAN HOOP UPV VGC SPORTDIENST VISIT.BRUSSELS VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE VLAAMSE OVERHEID VLAAMSE OVERHEID COÖRDINATIE BRUSSEL VLUCHTELINGENWERK VLAANDEREN VZW VRT VUB VZW DIG-IT WATERSTONES
JAARVERSLAG 2020
41
Vooruitblik op 2021 Er zijn de voorbije jaren weinig periodes geweest waarin men zo sterk uitkeek naar de toekomst. Ook voor Muntpunt is dit ongetwijfeld het geval.
begrijpen verder op de kaart en blijven we ervoor ijveren om de digitale- en informatiekloof te verkleinen, zodat niemand nog de maatschappelijke sneltrein mist.
2020 werd een jaar waarin we veel mensen moesten missen – onvermijdelijk ook een deel van ons publiek en onze partners – en we in ons kot moesten blijven. Maar 2021 wordt de start van een nieuwe beleidsperiode, waarin onze organisatie niet alleen nog sterker wil worden binnen haar eigen muren, maar ook daarbuiten.
We zetten volop in op het Nederlands, zodat iedereen kan gebruikmaken van het ruime Vlaamse Gemeenschapsaanbod en de vele gastvrije, Nederlandstalige locaties in de stad.
We breken uit en gaan buitenshuis op zoek naar die mensen en partners die samen met ons een vervolg willen breien aan het mooie verhaal dat we sinds 2013 schrijven. Samen met vele anderen breiden we het aanbod aan informatie uit, vertellen we mooie verhalen uit Brussel en Vlaanderen aan de buitenwereld, zetten we lezen en
Via een doelgerichte communicatie wordt het aanbod van Muntpunt, partners en netwerken bij een publiek gebracht dat hier de voorbije jaren gretig van heeft leren gebruikmaken. En als we niet de hort op gaan, vertoeven we met alle plezier in ons open huis, waar we nog meer een thuis van maken voor al wie dat wil!