Editie februari 2017
Inschaling van de zorgzwaarte: wat en hoe?
www.vaph.be
2
Inschaling van de zorgzwaarte: wat en hoe?
WAT IS ZORGZWAARTE EN HOE WORDT HET GEMETEN? ‘Zorgzwaarte’ is een term voor de hoeveelheid ondersteuning of hulp die u als persoon met een handicap nodig hebt in uw dagelijks leven. Die zorgzwaarte wordt gemeten met het zorgzwaarte-instrument (ZZI). Het zorgzwaarte-instrument bepaalt zo nauwkeurig mogelijk hoeveel ondersteuning u nodig hebt in vergelijking met anderen. Welke hulp u nu al krijgt, speelt daarbij geen rol. Het maakt ook niet uit wie die ondersteuning moet bieden. Het instrument bestaat uit een aantal lijsten met vragen die door een multidisciplinair team (MDT) worden gesteld. De antwoorden op die vragen worden omgezet in scores. Op basis van die scores worden drie waarden berekend die samen de ‘zorgzwaarte’ vormen: —— een inschatting van hoeveel begeleiding nodig is (B-waarde) —— een inschatting van hoeveel permanentie of toezicht er tijdens de dag nodig is (P-waarde) —— een inschatting van hoeveel permanentie of ondersteuning er tijdens de nacht nodig is (N-waarde)
3
HOE VERLOOPT DE INSCHALING MET HET ZZI? Iemand van het multidisciplinair team (‘de inschaler’) komt naar u toe, bij u thuis of in uw leefgroep. De inschaler kan u ook uitnodigen om naar het kantoor van het MDT te komen. Het multidisciplinair team nodigt u uit samen met enkele personen die u goed kennen: uw begeleider, iemand van uw familie en/of een andere vertrouwenspersoon. U mag zelf voorstellen wie met u aanwezig is tijdens het gesprek. De inschaler vormt zich vervolgens een beeld van de ondersteuning of hulp die u nodig hebt aan de hand van verschillende vragenlijsten. Het gesprek duurt ongeveer drie uur. U beslist zelf of u tijdens de volledige duur van de inschaling aanwezig wilt zijn of slechts een deel van het gesprek bijwoont. U kan ook steeds afspreken met de inschaler om tijdens het gesprek pauzes in te lassen. Is het voor u moeilijk om deel te nemen aan dit gesprek, geef dan vooraf een seintje aan de inschaler. De inschaler noteert de antwoorden die u en de informanten op de verschillende vragen geven. Op basis van die antwoorden, kent de inschaler scores toe. Die scores worden daarna omgezet in de drie waarden die uw zorgzwaarte weergeven.
WAT IS HET DOEL VAN EEN INSCHALING MET HET ZZI? Het ZZI brengt op een betrouwbare manier in kaart hoeveel ondersteuning u nodig hebt om uw leven te kunnen organiseren. Het VAPH houdt daar rekening mee om te bepalen hoeveel ondersteuning u krijgt.
4
WELKE VRAGEN WORDEN GESTELD IN HET ZZI? De vragen die de inschaler stelt, gaan over uw mogelijkheden. Wat kunt u zelf goed en waar heeft u hulp bij nodig? Dat kan gaan over handelingen van het dagelijks leven zoals koken, eten, wassen, naar het toilet gaan. Of het kan gaan over vrijetijdsactiviteiten, verplaatsingen, vriendschappen, relaties, naar de bank gaan, hulp bij medische aangelegenheden of bij het voorkomen van probleemgedrag‌ Mensen kunnen op verschillende domeinen hulp nodig hebben. Het ZZI brengt uw nood aan ondersteuning in kaart. Om niets over het hoofd te zien, is het belangrijk dat u alle vragen zo concreet en volledig mogelijk beantwoordt.
5
WELKE ANTWOORDEN MOET U GEVEN IN HET ZZI? Het doel van het ZZI is om de ondersteuningsnood te bepalen die best bij u past. De vragen die de inschaler u stelt, moeten daarbij helpen. Hoe concreter u antwoordt, hoe beter de inschaler uw nood aan ondersteuning kan inschalen. Er zijn geen goede of foute antwoorden. Misschien moet u op heel wat vragen antwoorden dat u ondersteuning nodig hebt. Dat kan best confronterend zijn. Maar het is heel belangrijk om uw ondersteuningsnood op een betrouwbare manier te kunnen bepalen. Het VAPH helpt zowel mensen die heel veel ondersteuning nodig hebben, als mensen die slechts beperkte ondersteuning nodig hebben. Als u niet meteen het juiste antwoord weet op een vraag, vraag dan gerust wat uitleg aan de inschaler. Of geef zelf wat meer informatie over het antwoord dat u wilt geven, zodat de inschaler precies weet wat u bedoelt. Tip: Maak uw antwoorden concreet! Beschrijf zoveel mogelijk feiten uit uw dagelijks leven. Op die manier kan de inschaler correcte antwoorden noteren.
6
WAT GEBEURT ER MET DE ANTWOORDEN DIE U GEEFT BIJ DE INSCHALING MET HET ZZI? De inschaler noteert uw antwoorden. Uw antwoorden worden omgezet in scores. Die scores worden gebruikt om uw nood aan begeleiding en permanentie te berekenen. Het resultaat van uw inschaling zijn drie waarden: de B-waarde, de P-waarde en de N-waarde. —— De B-waarde vertelt hoeveel begeleiding u nodig hebt. —— De P-waarde vertelt hoeveel aanwezigheid of toezicht van anderen u overdag nodig hebt. —— De N-waarde vertelt hoeveel aanwezigheid of toezicht door anderen u ’s nachts nodig hebt.
Het VAPH houdt rekening met de B- en P-waarden om te bepalen hoeveel ondersteuning u krijgt. Wilt u uw waarden kennen? Dan kunt u terecht bij uw multidisciplinair team.
MEER INFO OVER HET ZZI Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap Zenithgebouw Koning Albert II-laan 37 1030 Brussel T 02 225 85 97 E zzihelpdesk@vaph.be www.vaph.be
7
V.U. James Van Casteren, administrateur-generaal VAPH Zenithgebouw - Koning Albert II-laan 37 1030 Brussel D/2017/6274/3
www.vaph.be