Wij helpen je slim te kiezen
INTERIEUR LICHTE MEUBELS EN FELLE TINTEN
Inhoud
Reportage
10 FELLE TINTEN
Een licht huis met kleurrijke accessoires
58 OVER-AMSTEL BOERDERIJ
Onthaasten aan de rand van Amsterdam
Culinair
26 KOKEN MET DASLOOK
Heerlijk in risotto, pesto, brood en meer
34 IN DE KEUKEN
Handige weetjes & tips
36 LEKKER EN VOEDZAAM
Ontbijtjes en lunches voor een goede start
Natuur
8 KRAANVOGEL
Danser met snelle vleugels
24 BELEEF DE NATUUR
Alles wat nu kruipt, vliegt en bloeit
Gezondheid
117 ENERGIEK DE DAG IN
Zo begin je je dag met een goed humeur
118 NETELS DIE GOED DOEN
Van superfood tot olie en siroop
Groen
20 HEMELSBLAUWE BLOEMPJES
Het Kaukasisch vergeet-me-nietje betovert
44 KNAPPERIG EN KLEURRIJK
Radijsjes kweken in alle vormen en maten
48 DIT BLOEIT IN
De mooiste planten in april en mei
50 BOMEN VOOR DE TUIN
Van groene parasols tot statige zuilen
66 DE HOOGTE IN Slimme hulpjes voor klimmende planten
72 DE TUIN IN
Handige weetjes & tips
74 HOMMELFAVORIETEN
Planten die al vroeg in het jaar nectar geven
82 MEER BIODIVERSITEIT
Ruimte voor inheemse dieren en planten
Creatief
76 ALLES OP ORDE
Handige hulpjes voor het nieuwe tuinseizoen
84 TIJD VOOR TULPEN
Vintage motieven op papier, hout en stof
90 TERRACOTTA MET EEN TWIST
Maak van simpele bloempotten blikvangers
96 BETOVERENDE BLOEMPJES
Creatieve projecten met madeliefjes
104 KLEUR MET GERANIUMS
Zomerse combinaties voor tuin en terras
108 GROTE SCHOONMAAK
Maar dan wel met mooie huishoudspullen
En verder
6 Van de redactie
19 Column door Koos Degeling
55 Anna Koster over… olijven
81 Column door Linda van ’t Land
106 Liefde voor Groen Festival
114 Nieuws
125 Deze plek
126 Uitgids
129 Puzzel
130 Volgende maand
130 Colofon
DE KLEUR VAN BOUGAINVILLEA
“Een huis is een omhulsel”, weet Ingrid van Nugteren inmiddels. “Je spullen maken het een thuis.” Jarenlang woonde ze in een dorp in Noord-Holland, toen koos ze met haar man voor de stad Den Haag. Inmiddels zijn ze verder getrokken tot in België. Met dierbare stukken uit haar interieur en haar favoriete kleuren maakt Ingrid van iedere plek een warm en kleurrijk thuis.
Tekst: Linda van ’t Land Beeld: Henny van Belkom
BLAUWE BLOEMPJES
In mooie, luchtige trosjes steken de vergeet-mij-nietachtige bloemen boven de vaak gemarmerde bladeren uit.
HEMELSBLAUW IN DE SCHADUW
Vanaf april betovert het Kaukasisch vergeetme-nietje ons met zijn bloemen, en tot ver in de herfst sieren de bladeren de bodem. Het is een bijzondere plant die blijft verrassen.
BETROUWBAAR
Als duurzame bodembedekker zaait Brunnera macrophylla zichzelf uit, zonder te woekeren.
GELIEFDE RISOTTO
Met pijnboompitten, daslook als belangrijkste ingrediënt, en gegrilde garnalen.
DASLOOK
Van bos naar bord
Overal in bossen, maar ook op andere plekken, kun je in het voorjaar de geur van daslook ruiken! Deze wilde verwant van uien, knoflook en bieslook betovert elk gerecht met zijn bijzondere smaak.
Perfect
Recepten op de volgende pagina.
Geurig brood met daslook en Parmezaanse kaas, warm en vers uit de oven.
voor de eerste lentepicknick: knapperige stengels met daslookpesto.
KNISPERVERS
Of je ze nu in de tuin of op het balkon kweekt: radijsjes smaken het best als je ze vers uit de grond haalt.
RADIJS
Knapperig, pittig en kleurrijk
Ze zijn makkelijk te telen, snel te oogsten en vullen lege plekjes in de moestuin. Maar ondanks hun bescheiden eisen zijn deze pittige moestuinvrienden allesbehalve saai.
KLEURRIJKE MIX
Wit, geel of tweekleurig - bij deze kleine bolletjes is de kleur gewoonweg een kwestie van smaak.
ZAADDRAGER
VOOR DE TOEKOMST
Typisch voor koolgewassen zijn de vier bloemblaadjes die kruislings staan; zo ook bij de bloemen van radijsjes. Laat je een paar planten uitbloeien, dan kun je de zaden oogsten voor volgend jaar.
Roze, rood of wit: Raphanus sativus ssp. sativus - zo heet het radijsje officieel - is erg populair in de moestuin. Hij is makkelijk te telen, vult lege plekken in groentebedden en zorgt al vanaf april voor verse oogst. Radijsjes hebben weinig nodig, eigenlijk alleen goede tuingrond en genoeg water. Begin maart kun je ze voor de zekerheid in een koude bak zaaien, zodat ze beschermd zijn tegen nachtvorst. Snelle rassen zijn na drie tot vier weken al klaar om te oogsten.
Makkelijke buren
Radijsjes houden niet van een plek waar eerder kool, mierikswortel of tuinkers groeide. Ze horen namelijk tot dezelfde plantenfamilie, dus afwisselen is belangrijk. Met andere buren zoals snijbiet zijn ze meestal makkelijk. Zet ze echter liever niet naast sterk groeiende planten met oppervlakkige wortels, zoals pompoen of komkommer.
Neem je een kijkje op de websites van de zadenleveranciers, dan kom je er al snel achter dat er meer
STAARTJE
Bij de slangenradijs oogst je niet de wortel, maar de peul. Deze soort wordt ook wel rattenstaartje genoemd. Raphanus caudatus is makkelijk te verzorgen en houdt van warmte en een zonnige plek. De peulen kunnen tot 50 cm lang worden en passen met hun frisse scherpte goed bij Aziatische gerechten.
BOMEN VOOR DE TUIN
Bomen zorgen niet alleen voor structuur in de tuin. Ze geven ook schaduw, verkoelen en zijn een fijne plek voor veel dieren.
NEEM PLAATS In de prettig koele schaduw van een boom zit je ’s zomers het lekkerst.
Vroeger was het heel normaal om bij een nieuw huis ook een ‘huisboom’ te planten. Die gold als een soort beschermer van huis en erf en was vaak ook een plek om samen te komen, bijvoorbeeld met een bankje eronder. Grote bomen zoals eiken, lindes, kastanjes of walnoten, die vaak werden aangeplant, zijn voor de meeste tuinen van nu te groot, maar er zijn nieuwe rassen die wel goed passen op kleinere percelen.
FIJN BLAD
Bomen met smalle of diep ingesneden bladeren ogen licht en luchtig. Zelfs een zacht briesje brengt beweging in het blad en zorgt voor een mooi spel van licht en schaduw. Goede voorbeelden zijn de Perzische slaapboom (Albizia julibrissin), hier de cultivar ‘Evey’s Pride’, de wilgbladige peer (Pyrus salicifolia) en de valse Christusdoorn (Gleditsia triacanthos) ‘Sunburst’.
HANGEND
Bomen met overhangende takken hebben een heel romantische uitstraling, zoals de ruwe berk (Betula pendula) met zijn parapluvormige kroon. De cultivar ‘Youngii’ (op de foto) wordt maar 4 tot 7 m hoog. Andere hangende soorten zijn de witte moerbei (Morus alba) ‘Pendula’ en de gewone beuk (Fagus sylvatica) ‘Purple Fountain’ met donkerrood blad.
Omdat we ze zo vrolijk vinden, vereeuwigen we de weelderige bloempjes op een kussenhoes. Zie voor de werkbeschrijving de volgende pagina.
BETOVERENDE BELLIS
De grote zus van het madeliefje, Bellis perennis, leent zich perfect voor decoratieve DIY’s. Met zijn ontelbare blaadjes en vele kleuren voeg je al snel wat vrolijkheid aan accessoires toe.
Laten we naar buiten gaan en van de zon genieten! Het liefst met deze luchtige deken als onze metgezel voor lentedagen in de natuur. De instructies vind je op de volgende pagina.
NETELS DIE GOED DOEN
Voor natuur en mens
Netels groeien bijna overal. Soms prikken ze pijnlijk en worden ze gezien als hinderlijk onkruid, soms zijn het gewoon mooie sierplanten. Sommige, waaronder de brandnetel, zijn dan weer belangrijke waardplanten voor insecten. En ook in de huisapotheek heeft iedere netelsoort een eigen plek.
Alle netelsoorten hebben de herkenbare spits toelopende bladvorm met de getande rand.
Dankzij deze overeenkomst dragen ze vaak soortgelijke namen, ook al behoren ze soms tot verschillende plantenfamilies. Ze zijn echter gemakkelijk van elkaar te onderscheiden: de bladeren en stengels van de echte brandnetel hebben scherpe brandharen die bij aanraking afbreken. Daarbij komt hun brandende inhoud vrij; een mengsel van histamine, mierenzuur en acetylcholine, terwijl de huid beschadigd raakt door de harde kiezelzuurstructuur. Dit veroorzaakt de bekende pijnlijke bult.
Succesvolle camouflage
De onschadelijke dovenetel mist deze eigenschap, maar zijn gelijkenis beschermt hem tegen hongerige dieren. Tijdens de bloeitijd valt deze camouflage echter weg, want dan toont deze netel zijn mooie lipbloemen, die bijen en vlinders aantrekken, terwijl de brandnetel het moet doen met onopvallende groene bloemaren die het stuifmeel door de wind verspreiden. Het blad van de dovenetel werd vroeger vaak gebruikt in groentegerechten, maar in de natuurgeneeskunde worden alleen
de bloemen gebruikt. Omdat het oogsten ervan nogal arbeidsintensief is, wordt de dovenetel echter zelden gebruikt. De positieve effecten ervan op de luchtwegen, huid en spijsvertering worden echter al eeuwenlang gewaardeerd.
Stink- en dropnetel
De zwartnetel heeft net als de dovenetel witte, roze of violette lipbloemen. Hij onderscheidt zich van andere netels door zijn kenmerkende geur, waardoor hij de weinig vleiende bijnaam ‘stinknetel’ heeft gekregen. Dit weelderig bloeiende kruid heeft een kalmerende en krampstillende werking. Omdat het een vergelijkbaar werkingsspectrum heeft als lavendel, kan het er goed mee gecombineerd wordendat maakt de smaak ook aangenamer. Agastache foeniculum daarentegen is vooral populair vanwege zijn naar anijs en drop geurende, violette bloemen. Velen kennen de plant dan ook als dropplant. Hij wordt vooral als sierplant gekweekt, maar is ook geschikt als specerij en voor een ontstekingsremmende en spijsvertering bevorderende thee.
Superfood
De bekendste vertegenwoordiger van alle netels is waarschijnlijk de brandnetel,
die vaak als onkruid wordt gezien, maar tevens als geneeskrachtige plant bekend staat. De bladeren, wortels en vruchten van de brandnetel hebben onder andere een ontgiftende en vochtafdrijvende werking. De wortels zouden ook prostaatklachten kunnen verlichten. Brandnetel is zeer geschikt om mee te koken, omdat de prikkende werking verdwijnt bij verhitting. De toppen met zaden zijn bovendien een gezonde delicatesse uit de lokale natuur: ze leveren hoogwaardige eiwitten, waardevolle vetzuren en mineralen.
De gewone brandnetel wordt beschouwd als superfood. Je kunt hem zowel vers als gedroogd toepassen.