november 2015 – nummer 1064 – jaargang 93
Ouderlingen blad voor Pastoraat en Gemeenteopbouw
Nabij blijven in de laatste dagen
Slavernij en kerk
ADVENT Hoe zal ik U ontvangen?
RICHARD VISSINGA
De Protestantse Kerk in Nederland is geen volkskerk meer. Er zullen witte plekken in ons land gaan ontstaan waar de Protestantse Kerk ontbreekt. Zo berichtte Trouw vorige maand naar aanleiding van de nota Kerk op weg naar 2025, waarover de synode zich binnenkort buigt. Toch is het niet alleen kommer en kwel in de kerk. In Enschede vierden we rond de ingebruikneming van de ene, vernieuwbouwde kerk acht dagen feest. Wat een enthousiasme, wat een inspiratie en wat een uitstraling! En elders in den lande laten boeiende initiatieven zien, dat de kerk leeft - anders en kleiner dan vroeger, maar wel leeft! Vorig jaar vierde Stek, de stichting voor stad en kerk in Den Haag haar tienjarig bestaan. Dat was aanleiding voor een boeiend jubileumboek, waar ik graag op attendeer (ISBN978-94-92183-03-3). Het sluit aan bij de vier werkwoorden uit de missie van Stek: mensen stimuleren om zich met elkaar te verbinden, elkaar te beschermen, te versterken en te bezielen. De vier hoofdstukken rond deze woorden kennen dezelfde opzet. Elk opent met een voor dat woord kenmerkende foto, gevolgd door een beschouwende tekst van een ‘buitenstaander’: twee wetenschappers en twee bestuurders kijken vanaf enige afstand naar het werk en de werkwoorden. Gedichten, interviews en inspirerende passages uit de Bijbel laten elk hun eigen licht op het werk schijnen. Het valt op dat elk hoofdstuk eindigt met een tafelgebed, geschreven door vier
Ouderlingen blad voor Pastoraat en Gemeenteopbouw
redactioneel
Haagse predikanten. Dat is veelzeggend. De tafel en de maaltijd vormen het hart van de christelijke gemeenschap, dat doorwerkt in het werk voor stad en kerk. Wat een verademing om kennis te nemen van dit prachtig uitgegeven boek. De kerk is niet alleen met zichzelf bezig, met reorganisaties en met overleven. Maar ze is ook daadwerkelijk wat Jezus van haar zegt: zout en licht. Ze staat met haar missie in de stad en in de buurt. Ze is er voor anderen. Een citaat: “Dietrich Bonhoeffer pleitte voor een kerk die voor zichzelf geen ruimte vraagt, maar ruimte weet te maken voor anderen. De kerk kan alleen werkelijk kerk zijn als ze zich binnenste buiten keert en metterdaad ‘kerkvoor-anderen’ is. Tegelijkertijd heeft de kerk een geheim dat zij zorgvuldig dient te bewaren. Zonder dat geheim zou de kerk het niet volhouden en oplossen in de wereld. Het gebed maakt van dat geheim de kern uit. Dit gebed kan echter niet alleen gesproken, gezongen of gevierd worden. De kerk kan haar geheim alleen bewaren door het ook te doen.”(achterflap). In dit nummer van het Ouderlingenblad staat de tweede bijdrage van Ingrid de Zwart, predikant in Deventer. Ze heeft haar sporen verdient in de catechese en het jeugd- en groepswerk. Ze schrijft in deze jaargang in de losse-artikelen-nummers vanuit verschillende invalshoeken over het jeugdwerk in de gemeente. De redactie is blij met haar bijdragen.
2
2 redactioneel 22 cursief
in dit nummer
27 boeken 33 prikbord
6
29 10
4 Dat onze liefde stoelt op Iemand Pastorale overwegingen bij Liedboek 736 – ROEL BOSCH
10 Slavernij en de kerk Aandacht voor wie pijn ervaren aan onze geschiedenis – GERT VAN KLINKEN
6 Bijbelwoorden nu Schepping, een bijbelwoord van ‘toen en daar’ naar ‘hier en nu’ – RUDY VAN MOERE
14 Focus op de boodschap De kerkelijke gemeenschap en het gebruik van sociale media – ARJEN BAKKER
7 Lekker leren in kindernevendienst en catechese Aandacht voor de leermogelijkheden, die eigen zijn aan kinderen en jongeren– INGRID DE ZWART
3
29 werkwoord Hoe zal ik U ontvangen? Gedachten, gedichten en gebeden bij de tijd van advent – ROELOF DE WIT
18 Nabij blijven in de laatste dagen Overwegingen over pastorale nabijheid in dagen van afscheid van het leven – ERICA HOEBE-DE WAARD
THEMA: ‘EEN PLEK IN DE HERBERG?’ Zes praktijkberichten Portretten van gemeenten, die ruimte bieden aan, c.q. oog hebben voor: • mensen met psychische problemen • mensen met een handicap • vluchtelingen
23 Leven terwijl ziekte nabij is Wat telt in je leven naast een chronisch zieke? Een ervaringsbericht – SYBRAND VAN DIJK
volgend nummer
• armoede en werkeloosheid • eenzaamheid • homoseksualiteit De plaats die de kerk biedt in de Bijbel en traditie Bezien vanuit de bijbelse traditie en geschiedenis
Open deuren of drempels? Ook de kerk kan mensen onbedoeld uitsluiten. Hoe worden we ons dat bewust? Plaats maken Een praktische manier om de eigen kerk onder de loep te nemen
November 2015 – nummer 1064 – Jaargang 93