Andreas Burnier ‘Ze was een strijder, een intellectueel die haar verantwoordelijkheid nam.’ – Oek de Jong
Over de tegendraadse romanschrijver/essayist die als geen ander intellectueel Nederland uitdaagde
Elisabeth Lockhorn
Andreas Burnier
Andreas Burnier, metselaar van de wereld Schrijver en criminoloog Andreas Burnier / Ronnie Dessaur (1931-2002) was een leven lang ontheemd, hetgeen zijn weerslag vond in indringende romans als Een tevreden lach, De litteraire salon, Het jongensuur en in talrijke essays en lezingen. Als Joods kind werd zij in de oorlog in zestien verschillende onderduikgezinnen geplaatst. Als ‘transgender avant la lettre’ worstelde zij met haar identiteit. Als feministe weigerde zij mannenhaat en gebrek aan ambitie als deugden te aanvaarden. Als wetenschapper waagde ze het te vloeken in de Kerk der Rede. Wat Reve betekende voor de mannelijke homoseksueel, betekende Andreas Burnier voor de vrouwelijke. Toen de euthanasiewet in de maak was, die door heel vooruitstrevend Nederland werd omhelsd, wees zij in een fel pamflet op de gevaren ervan en bepleitte zij andere vormen van omgang met stervenden. In een tijd dat de ziel werd afgeschaft had zij de euvele moed het over de ziel te hebben.
Metselaar van de wereld
Het werk van Andreas Burnier is bekroond met de Lucy B. en C.W. van der Hoogtprijs, de J. Greshoff-prijs, de Busken Huet-prijs, de Annie Romein-prijs en de Verzetsprijs. Elisabeth Lockhorn schreef met Andreas Burnier, metselaar van de wereld een meeslepende biografisch portret van een schrijver en denker die de moed had tegen de keer in te schrijven en daarmee het denken in onze tijd op indruk wekkende wijze heeft verrijkt.
paperback met f lappen 448 blz. ¤ 29,99 formaat 15 x 23 cm met 48 blz. zwart-witfoto’s oms lag Suzan Beijer is bn 978 90 450 2864 4 nur 321 e-book ¤ 17,99 verschijnt in mei 2015
Elisabeth Lockhorn
Elisabeth Lockhorn publiceerde onder meer de literaire interview bundels Geletterde mannen en Geletterde vrouwen, interviews die eerder verschenen in Vrij Nederland en Opzij. Naar aanleiding van het eerste Grote Interviewgala werd zij in de Volkskrant door Frénk van der Linden ‘de beste schrijvende inter viewer’ genoemd.
3
Verzamelde essays van haar ontdekkingstocht in het Joodse denken
Ruiter in de wolken
Ruiter in de wolken Joodse essays 1989-2002 Bezorgd door Ineke van Mourik en Manja Ressler Ingeleid door Ineke van Mourik
Na decennia van spirituele omzwervingen kwam Andreas Burnier in de laatste jaren van haar leven eindelijk thuis in het Jodendom. Tussen 1989 en haar onverwachte dood in 2002 verkende zij het enorme terrein van Joodse literatuur vanaf de Oudheid tot nu. Dit leidde tot een stroom van artikelen, lezingen, cursussen en essays. Ruiter in de wolken bevat een selectie uit deze essays en artikelen, waarin zij met haar geheel eigen stem en stijl haar ideeën uiteenzet over onder andere Joodse ethiek, de relatie tussen jodendom en christendom, Joodse mystiek, leven en dood, en – toch weer – het verleden, dat nooit voorbij was.
‘Een fascinerend beeld van Andreas’ laatste Joodse jaren.’ – David Lilienthal ‘Zelfs als je al veel weet van het Jodendom en de Joodse cultuur (of dat van jezelf denkt) gaat er in deze essaybundel een schatkamer aan inzichten voor je open.’ – Daphne Meijer
joodse essays 1989 •2002
Andreas Burnier
‘ Ruiter in de wolken is om van te leren en nooit meer te vergeten. Meer dan een meesterlijke inleiding in het Joodse denken.’ – Ton van Brussel
gebond en 480 blz. ca. ¤ 34 ,99 formaat 15 x 23 cm vormgeving Suzan Beijer is bn 978 90 450 2914 6 nur 323 verschijnt in mei 2015
Ineke (Daniel) van Mourik, partner en beheerder van de literaire nalatenschap van Andreas Burnier en oud bibliothecaris van Atria, was jarenlang redacteur van diverse feministische tijdschriften. Manja Ressler (pseudoniem van M.F. Bakker) is journalist en publicist. Zij publiceert onder andere in nrc Handelsblad. Zij vertaalde samen met Andreas Burnier het nieuwe gebedenboek van de Liberaal Joodse Gemeenten in Nederland.
5
‘Tegendraads, verguisd en bestreden was Andreas Burnier, maar ze werd ook bewonderd om haar moed en onverstoorbaarheid.’ – Aleid Truijens
Het jongensuur Toen we terugkwamen na de oorlog, mijn vader en ik, stonden we eerst beneden in een trapportaal. Daarna liet mijn moeder, half huilend en verward pratend, ons bovenkomen. In een vreemde burgerkamer met geelhouten meubels omhelsde ze mijn vader. Ik stond in een hoek tussen de deur en de muurkast te wachten. Een blauwe alpinopet op mijn kortgeschoren haren, een lange blauwe gabardine regenjas tot ver over mijn knieën. ‘Wie is die jongen?’ vroeg mijn moeder ten slotte. ‘Welke jongen?’ ‘Die je hebt meegebracht?’ ‘Maar schat, dat is Simone.’ ‘Hoe geet het oe, moeder?’ vroeg ik. ‘Wat praat ze vreemd,’ zei mijn moeder. ‘Dat is het dialect. Ze moest zich in het dorp aanpassen, voor de veiligheid. Ze leert het heus wel af.’ ‘We moeten gauw andere kleren voor haar vinden,’ zei mijn moeder.
‘Ze valt te bewonderen als een onmodieuze denkster, een soort twintigste-eeuwse savante.’ – Diny Schouten in juryrapport Busken Huet-prijs voor Essays 1968-1985 ‘Het werk van Andreas Burnier is van onschatbare waarde geweest voor het zelfbewustzijn van lesbiennes. Zij schreef er niet alleen op ongeëvenaarde wijze over, zij leefde het ook.’ – Maaike Meijer ‘Al jaren ervaar ik iets van verliefdheid bij het lezen van haar boeken, die eenzaam zingende gedichten, dat tegen de bierkaai opslaande proza.’ – Willem Otterspeer ‘Andreas Burnier behoort tot de vier naoorlogse auteurs die in hun werk iets ontwikkeld hebben dat een persoonlijke “mythe” is genoemd. De andere drie zijn uiteraard Mulisch, Reve en Hermans. […] Van die vier auteurs is Burnier de meest spirituele en minst verkochte.’ – Oek de Jong ‘Haar naam staat voor geleerdheid en poëzie, voor vrijheid en durf, voor onbezonnenheid en het doordenken van consequenties, samengebald in een klein charmant lichaam dat met geen mogelijkheid te vatten was in welke categorie dan ook.’ – Doeschka Meijsing
paperback 112 blz. ca. ¤ 14 ,99 formaat 12,5 x 20 cm oms lag Nanja Toebak is bn 978 90 254 4513 3 nur 301 e-book ¤ 9,99
‘Door haar creatieve persoonlijkheid en haar enorme eruditie is zij een van de bekendste en strijdvaardigste intellectuelen van deze tijd.’ – Kees Schuyt
verschijnt in mei 2015
In haar autobiografische roman Het jongensuur (1976) heeft Andreas Burnier haar onderduikjaren in 1940-1945 beschreven, waarin zij zich telkens op adressen waar zij zich moet schuilhouden een nieuwe identiteit moest aanmeten. Haar hoofdpersoon, Simone, is een meisje dat een jongen wil zijn, ernaar verlangt in het zwembad te worden toegelaten op het jongensuur.
‘ Beklemmender dan welke aanklagende parabel ook.’ – Frankfurter Allgemeine
7
Andreas Burnier Metselaar van de wereld
Ruiter in de wolken joodse essays 1989 • 2002
Elisabeth Lockhorn
Andreas Burnier
Uitgeverij Atlas Contact Nederland
België
accountmanager
Fotografie auteurs
t +31 (0)20 524 98 00 info@atlascontact.nl www.atlascontact.nl
t 03 355 28 30 verkoop@vbku.be
Bert Nienhuis en Mieke Hille
Accountmanager
en publiciteit
Kim Hellemans t 03 355 28 39 m 0494 52 35 60 khellemans@vbku.be
Joyce in ’t Zandt m 06 29 56 52 66 jintzandt@atlascontact.nl
Carmen Carnier t 03 355 28 43 m 0474 51 14 62 ccarnier@vbku.be
publiciteit
Ruben Burbach t 020 524 98 26 rburbach@atlascontact.nl
marketing
Suzy Mertens m 0478 32 49 12 smertens@vbku.be Tom Van Den Corput m 04 97 03 26 15 tvandencorput@vbku.be
Vormgeving brochure
Loudmouth