WAT & HOE
WAT & HOE
TA A L G I D S
BRAZILIAANS DE BESTE TOLK VOOR OP REIS
•
Ruim 4000 woorden & zinnen
•
oordenlijst W Nederlands - Braziliaans
•
W oordenlijst Braziliaans - Nederlands
•
uidelijke aanwijzingen D voor uitspraak
BRAZILIAANS
Vlot de rekening vragen op een terrasje? Een gesprekje aanknopen? Met deze taalgids kom je altijd uit je woorden.
BRAZILIAANS TA A L G I D S uitspraak ontmoetingen eten & uitgaan onderweg overnachten
I S B N 978-90-215-6930-7
789021 569307
www.watenhoe.nl
TA A L G I D S
9
gezondheid
S - NEDERLAND BRAZILIAANS NEDERLANDNSS - BRAZILIAA IN SAMENWERKING MET
3
Woord vooraf 6 1 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5
Handig om te weten... 7 Beknopte grammatica 7 Uitspraak 12 Handige rijtjes 13 Datum, tijd en getallen 19 Persoonlijke gegevens 27
2 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7
Praktische zaken 29 Bank 29 Post 30 Telefoon 31 Internet 35 Foto en video 36 Het weer 38 Veiligheid 40
3 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7 3.8 3.9 3.10 3.11 3.12
Ontmoetingen 42 Algemeen 42 Iemand aanspreken 43 Zich voorstellen 45 Elkaar begrijpen 51 Hobby’s 52 Een mening geven 53 Een compliment geven 55 Iets aanbieden 55 Uitnodigen 56 Iets afspreken 57 Iemand versieren 58 Afscheid nemen 60
4 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 4.7
Onderweg 64 De weg vragen 64 Douane 67 Bagage 69 De auto 70 Verkeersborden 70 Het benzinestation 74 Pech en reparaties 74
Inhoud
Braziliaans.indd 3
Inhoud
29-06-2011 09:58:14
Inhoud
4
Braziliaans.indd 4
4.8 4.9 4.10 4.11 4.12
De fiets 77 Vervoermiddel huren 77 Liften 81 Inlichtingen 82 Openbaar vervoer 84
5 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6
Overnachten 93 Accommodatie zoeken 93 Bij de receptie 94 Kamperen 95 Hotel/appartement/huisje 99 Klachten 102 Vertrek 103
6 6.1 6.2 6.3 6.4 6.5 6.6
Eropuit 105 Bezienswaardigheden 105 Sport en recreatie 108 Aan het water 109 Voetbal 112 Wandelen en bergbeklimmen 116 Fitness en wellness 117
7 7.1 7.2 7.3 7.4 7.5
Winkelen 119 Algemeen 120 Levensmiddelen 122 Kleding en schoenen 123 Kapper 125 Afrekenen 127
8 8.1 8.2 8.3 8.4 8.5 8.6
Eten en uitgaan 128 In het restaurant 128 Bestellen 129 Klachten 138 Afrekenen 139 Uitgaan 140 Kaartjes reserveren 142
9 9.1 9.2 9.3 9.4 9.5
Gezondheid 144 De dokter roepen 144 Klachten van de patiënt 144 Het consult 148 Recept en voorschriften 153 De tandarts 154
29-06-2011 09:58:14
In moeilijkheden 156 Om hulp vragen 156 Ongelukken 157 Er is iemand vermist 159 Verlies en diefstal 160 Aanranding 161 De politie 162
5
Woordenlijsten 164 Nederlands – Portugees van Brazilië 164 Portugees van Brazilië – Nederlands 216
Inhoud
Braziliaans.indd 5
10 10.1 10.2 10.3 10.4 10.5 10.6
29-06-2011 09:58:14
128
8 Eten en uitgaan 8.1 In het restaurant
Eten en uitgaan
Kan ik een tafel voor zeven uur reserveren?
Posso reservar uma mesa para as sete? posoe Rezervaar oema meeza paaraa as setjie?
Graag een tafel voor twee personen
Uma mesa para duas pessoas por favor oema meeza paaraa doewas pesoowas sie por favoor
Wij hebben wel/niet gereserveerd
(Não) reservamos (naung) Rezervaamoes
Is de keuken al open?
A cozinha já está aberta? a kozienja zjaa staa aberta?
Hoe laat gaat de keuken open/dicht?
A que horas abre/fecha a cozinha? a ke ooras abrie/fesjaa a kozienja?
Is er een tafel vrij?
Há uma mesa? aa oema meeza?
Kunnen we op een tafel wachten?
Podemos esperar por uma mesa? podeemoes speraar por oema meeza?
In het restaurant
Moeten we lang wachten?
Braziliaans.indd 128
Temos que esperar muito tempo? teemoes ke speraar moeingtoe tẽmpoe?
Is deze (eet)gelegenheid rookvrij?
É proibido fumar neste local? e projiebiedoe foemaar nestjie loekal?
Waar kan ik hier roken?
Onde posso fumar? õndzjie posoe foemaar?
Reservou uma mesa? Em que nome? Por aqui, por favor Esta mesa está reservada Dentro de uns quinze minutos fica uma mesa livre Importava-se de esperar no bar?
Hebt u gereserveerd? Onder welke naam? Deze kant op, a.u.b. Deze tafel is gereserveerd Over een kwartier hebben wij een tafel vrij Wilt u zolang (aan de bar) wachten?
29-06-2011 09:58:31
Is deze plaats bezet?
Este lugar está ocupado? estjie loeĝaar staa okoepaadoe?
129
Mogen wij hier/daar zitten?
Podemo-nos sentar aqui/ali? podeemoe-noes sẽntaar aakie/alie?
Mogen wij bij het raam zitten?
Podemo-nos sentar junto à janela? podeemoe-noes sẽntaar zjoengtoe aa zjanela?
Kunnen we ook buiten eten?
Hebt u nog een stoel voor ons?
Poderia nos trazer mais uma cadeira? podzjierieja noes trazeer mais oema kadeera?
Hebt u een kinderstoel voor ons?
Poderia nos trazer uma cadeira de criança? podzjierieja noes trazeer mais oema kadeera dzjie kriejãnsa?
Is er voor deze flessenwarmer een stopcontact?
Há alguma tomada para o aquecedor de mamadeiras? aa oema toemaada paaraa oe akesedoor dzjie mamadeeras?
Eten en uitgaan
Também podemos comer lá fora? tãmbeing podeemoes koemeer laa fora?
Kunt u dit flesje/potje voor mij opwarmen?
Poderia aquecer este vidrinho/potinho? podzjierieja akeseer estjie viedrienjoe/potjienjoe?
Niet te warm, a.u.b.
Não muito quente, por favor naung moeingtoe kẽntjie, por favoor
Is hier een ruimte waar ik de baby kan verzorgen?
Há algum lugar onde eu posso trocar o bebê? aa alĝoeng loeĝaar õndjie eew posoe trokaar oe beebee? Onde são os banheiros? õndzjie saung oes banjeeroes?
8.2 Bestellen
Bestellen
Waar is het toilet?
Ober!
Garçon! ĝarsong!
Mevrouw!
Minha senhora! mienja senjoora!
Meneer!
Braziliaans.indd 129
Senhor! senjoor!
29-06-2011 09:58:31
64
4 Onderweg 4.1 De weg vragen Pardon, mag ik u iets vragen?
Desculpe, posso-lhe fazer uma pergunta? deskoelpie, posoe-lje fazeer oema perĝoengta?
Onderweg
Ik ben de weg kwijt
Estou perdido stoo perdiedoe
Weet u een ... in de buurt?
Conhece um ... perto? kõnjesie oeng ... pertoe?
Is dit de weg naar ...?
É este o caminho para ...? e este oe kamienjoe paaraa ...?
Kunt u me zeggen hoe ik naar ... moet lopen/fietsen?
Poderia dizer-me como devo fazer para ir para ... a pé/de bicicleta? podzjierieja diezeer-mie koomoe devoe fazeer paaraa ier paaraa ... ... aa pe/ dzjie biesiekleta?
Hoe kom ik daar het snelst met de auto?
Como é que chego lá o mais depressa possível de carro? koomoe e kie sjeeĝoe laa oe mais depresa poesievel dzjie kaRoe
Hoe kom ik het snelst in ...?
De weg vragen
Como é que chego o mais depressa possível a ...? koomoe e kie sjeeĝoe oe mais depresa poesievel a ...?
Braziliaans.indd 64
Hoeveel kilometer is het nog naar ...?
Quantos quilômetros faltam ainda para chegar a ...? kwãntoes kielometroes faltãm ajienda paaraa sjeĝaar a ...?
Kunt u het op de kaart aanwijzen?
Poderia indicar-me aqui no mapa? podzjierieja iengdzjiekaar-mie aakie noe maapa?
Mijn navigatiesysteem is kapot, kunt u me vertellen hoe ik in ... kom?
O meu sistema de navigação não funciona, pode-me dizer como chego a … oe meeuw siestjeema naung foensijona, podzjie-mie dizeer koomoe sjeeĝoe aa …
29-06-2011 09:58:20
Waar?
65
hier/daar
aqui/ali akie/alie
ergens/nergens
em algum/nenhum lugar eing alĝoeng/nenjoeng loeĝaar
overal
em toda a parte eing todaa aa paartjie
ver weg/dichtbij
naar rechts/links
para a direita/esquerda paaraa dzjiereita/ieskjerda
rechts/links van
à direita/esquerda de aa dzjiiereita/ieskjerda
Onderweg
longe/perto lõnzjie/pertoe
rechtdoor
em frente eing frẽntjie
via
por por
in
em eing
op
onder
em baixo de eing baaisjoe de
tegen
contra kõntra
De weg vragen
sobre soobrie
tegenover
em frente eing frẽntjie
naast
Braziliaans.indd 65
ao lado de au laadoe de
29-06-2011 09:58:20
164
A
Braziliaans.indd 164
Woordenlijst Nederlands – Portugees van Brazilië Deze woordenlijst is bedoeld als aanvulling op de hoofdstukjes hiervoor. De nummers achter het woord verwijzen naar de paragraaf met de belangrijkste zinnen waarin u deze woorden kunt gebruiken. In een aantal gevallen kunt u woorden die in deze lijst ontbreken elders in het boekje vinden, namelijk bij de illustraties van de auto, de fiets, de tent en het menselijk lichaam. Veel etenswaren kunt u vinden in de Portugees-Nederlandse lijst in 8.2. De volgende afkortingen zijn gebruikt: bn = bijvoeglijk naamwoord, bw = bijwoord, ww = werkwoord, zn = zelfstandig naamwoord. a
aanbevelen 8.2 recomendar Rekomẽndaar aanbieden 3.8 oferecer ofereseer aanbieding promoção proemoesaung aangebrand queimado keimaadoe aangenaam 3.3 agradável aĝradaavel aangetekend 2.2 registrado Rezjiestraadoe aangeven (bij douane) declarar deklaraar aanhangwagen reboque Rebokie aankomen chegar seĝaar aankomsttijd hora de chegada ooradzjie sjeĝaada aanranding molestação molestasaung aanrijding acidente asiedẽntjie aansteker isqueiro ieskeeroe aantrekkelijk atraente atrajẽntjie aanwezig 2.3 presente prezẽntjie aanwijzen 3.4, 4.1, 6.1, 7.3 indicar iendzjiekaar aardappel batata bataata aardbeien 8.2 morangos morãnĝoes aarde (grond) terra teRa aardewerk cerâmica seraamieka aardig simpático siempaatjiekoe abonnement 4.12 assinatura asienatoeraa accommodatie 5.1 acomodações akoemoedasoings accu 2.5, 4.4 bateria baterieja acculader carregador de bateria caReĝadoor dzjie bateriejaa achter 4.1 atrás atraas achterhoofd 9.2 nuca noeka
29-06-2011 09:58:35
216
A
Braziliaans.indd 216
Woordenlijst Portugees van Brazilië – Nederlands In een aantal gevallen kunt u woorden die in deze lijst ontbreken elders in deze taalgids vinden, namelijk bij de illustraties van de auto, de fiets, de tent en het menselijk lichaam. Veel etenswaren kunt u vinden in de Portugees van Brazilië-Nederlandse lijst in 8.2. De volgende afkortingen zijn gebruikt: bn = bijvoeglijk naamwoord, ww = werkwoord, zn = zelfstandig naamwoord. a
a bordo aan boord à esquerda links à frente vooraan, voorin à noite ’s avonds a que distância? hoe ver? à saúde proost a senhora u abacaxí ananas abelha bij (dier) aberto open aborrecer-se zich vervelen abridor de garrafas flesopener abridor de latas blikopener abrigo onderdak abrir openen absorvente de proteção inlegkruisje
absorvente higiênico maandverband
absorvente higiênico intravaginal tampons
acampar kamperen acelerador gaspedaal achados e perdidos gevonden voorwerpen
achar vinden acidentado ongelijk (niet vlak) acidente aanrijding, ongeluk ácido zuur acima boven (hoger dan) acomodações accommodaties
acordado wakker acordo akkoord açougueiro slagerij açúcar suiker adaptado para crianças kindvriendelijk
adaptador adapter adeus dag (tot ziens) adoçantes zoetjes (zn) advogado advocaat (jur.) aeroporto luchthaven, vliegveld afiado scherp agência de informações inlichtingenbureau
agência de turismo VVV-kantoor agência de viagens reisbureau agência do correio postkantoor agradável fijn, gezellig, heerlijk agradecer bedanken agricultor boer água water água da torneira kraanwater água de colônia eau de toilette água destilada gedistilleerd water água mineral mineraalwater água potável drinkwater água-viva kwal agulha naald AIDS aids airbag airbag ajuda hulp ajudar helpen alarme alarm
29-06-2011 09:58:44
7
1.1 Beknopte grammatica Het lidwoord
enkelvoud o a um uma
mannelijk vrouwelijk mannelijk vrouwelijk
meervoud os as uns umas
Bepaald Onbepaald
bv.: o senhor/os senhores (de meneer/de meneren) a senhora/as senhoras (de mevrouw/de mevrouwen) um homem/uns homens (een man, enige mannen) uma mulher/umas mulheres (een vrouw, enige vrouwen)
Handig om te weten...
Samentrekkingen van voorzetsels met lidwoorden a em
o/os ao/aos no/nos
a/as à/às na/nas
um/uns --num/nuns
uma/umas --numa/numas
por
pelo/pelos
pela/pelas
---
---
De vorming van h et vrouwelijk
-o > -a
bv.:
-or > -ora
bv.:
-ês > -esa
bv.:
o menino/a menina (de jongen/het meisje) o bonito/a bonita (de leuke jongen, het leuke meisje) o professor/a professora (de docent m/v) o senhor/a senhora (de meneer/de mevrouw) holandês/holandesa (Hollander/Hollandse) português/portuguesa (Portugees/Portugese)
Beknopte grammatica
Braziliaans.indd 7
1 Handig om te weten...
29-06-2011 09:58:15
2 Praktische zaken
29
2.1 Bank Waar is hier ergens een bank/een wisselkantoor? Kan ik hier deze ... inwisselen?
Posso trocar aqui este ...? posoe troekaar aakie estjie ...?
Kan ik hier pinnen?
Posso usar o cartão eletrônico? posoe oesaar kartaung eletroniekoe?
Kan ik hier met een creditcard geld opnemen?
Posso sacar dinheiro aqui com um cartão de crédito? posoe sakaar dzjienjeeroe aakie kõm oeng kartaung dzjie kredzjietoe?
Hoeveel provisie moet ik betalen?
Quanto tenho de pagar de custos? kwãntoe tẽnjoe dzjie paĝaar dzjie koestoes?
Praktische zaken
Onde é que há por aqui um banco/uma casa de câmbio? ondzjie e ke aa por aakie oeng bãnkoe/oema kaazaa dzjie kãmbiejoe?
Waar moet ik tekenen?
Onde devo assinar? õndzjie devoe assienaar?
Kan ik kleinere biljetten krijgen?
Pode dar-me notas menores? podzjie daar-mie notaas menoores?
Ik zoek een geldautomaat
Wat is het minimum/maximum?
Bank
Onde há um caixa automático? õndzjie aa oeng kaisjaa automaatjiekoe? Qual é o mínimo/máximo? kwaal e oe mieniemoe/masiemoe?
Mag ik ook minder opnemen?
Também posso sacar menos? tãmbeing posoe sakaar meenoes?
Dit zijn de gegevens van mijn bank in Nederland/België
Estes são os dados do meu banco na Holanda/Bélgica estjies saung oes daadoes doe meew bãnkoe na olãnda/belzjieka
Dit is mijn bankrekeningnummer
Braziliaans.indd 29
Este é o número da minha conta bancária estjie e oe noemeroe da mienja kõnta bãnkaarieja
29-06-2011 09:58:16
30
Ik wil graag geld wisselen
Eu gostaria de trocar dinheiro eew ĝostarieja dzjie troekaar dzjienjeeroe
euro tegen ...
Euros por reais euroos por rejaais
Wat is de wisselkoers?
Qual é o câmbio? kwaal e oe kãmbiejoe?
Praktische zaken
Kunt u me ook wat kleingeld geven?
Podia dar-me também dinheiro trocado, por favor? podzjieja daarme tãmbeing dzjienjeeroe troekaadoe, por favoor?
Dit klopt niet
Isto está errado iestoe staa eeRaadoe
Tem que assinar aqui Tem que preencher isto Poderia mostrar-me o seu passaporte? Poderia mostrar-me a cédula de identidade? Poderia mostrar-me o seu cartão do banco?
U moet hier tekenen U moet dit invullen Mag ik uw paspoort zien? Mag ik uw identiteitsbewijs zien? Mag ik uw bankpasje zien?
2.2 Post
Post
pacotes selos
Braziliaans.indd 30
pakjes postzegels
Ik ben op zoek naar een postkantoor
Estou à procura dos Correios estoo a prokoera does koeReejoes
Waar is het hoofdpostkantoor?
Onde é a agência central dos Correios? õndzjie e a aazjensiejaa sẽntral does koReejoes?
Is hier een brievenbus in de buurt?
Há aqui perto uma caixa de correio? aa aakie pertoe oema kaisja dzjie koReejoe?
Bij welk loket kan ik geld wisselen?
Qual é o guiché para trocar dinheiro? kwaal e oe ĝiesjee paaraa troekaar dzjienjeiroe?
Moet ik hier zijn voor een telefonische overboeking?
Para fazer transações bancárias, é aqui? paaraa fazeer trãnsaksoings bãnkaariejaas, e akie?
29-06-2011 09:58:16
WAT & HOE
WAT & HOE
TA A L G I D S
BRAZILIAANS DE BESTE TOLK VOOR OP REIS
•
Ruim 4000 woorden & zinnen
•
oordenlijst W Nederlands - Braziliaans
•
W oordenlijst Braziliaans - Nederlands
•
uidelijke aanwijzingen D voor uitspraak
BRAZILIAANS
Vlot de rekening vragen op een terrasje? Een gesprekje aanknopen? Met deze taalgids kom je altijd uit je woorden.
BRAZILIAANS TA A L G I D S uitspraak ontmoetingen eten & uitgaan onderweg overnachten
I S B N 978-90-215-6930-7
789021 569307
www.watenhoe.nl
TA A L G I D S
9
gezondheid
S - NEDERLAND BRAZILIAANS NEDERLANDNSS - BRAZILIAA IN SAMENWERKING MET