Het magazine 9
Het magazine 9
Je draai vinden 35
Je draai vinden 39 33
Centrale medina 47
Centrale medina Iraklion 49 47
Zuidelijke medina 69
Zuidelijke medina Centraal-Kreta 75 69
Duidelijke indeling op kleur Marrakesh heeft een grote aantrekkings• Uitgebreide plattegronden kracht en inspireert en gedetailleerde kaarten reizigers, kunstenaars en acteurs met haar • Verrassende wandeltochten geuren en kleuren en • Top 10 hoogtepunten rijke geschiedenis. •
Ville Nouvelle 115 Uitstapjes 133
Dwaal rond door de oude medina van de stad, kom op adem in een betoverende tuin of geniet van de spectaculaire uitzichten over het Atlasgebergte.
www.watenhoe.nl
MARRAKESH
MARRAKESH
Noordelijke medina 95
MARRAKESH
Noordelijke medina Oost-Kreta 105 95 Ville Nouvelle West-Kreta 133 115 Wandelingen & tochten Uitstapjes 163 133 Kaarten Wandelingen & tochten 185 147
Wandelingen & tochten 147
Stadsplattegrond 174
Stadsplattegrond 174 NUR 516
WAT & HOE MAAKT DEEL UIT VAN KOSMOS UITGEVERS, UTRECHT/ANTWERPEN
W&H 2017 Marrakech mrt 2018.indd 1-5
19-03-18 09:20
TOP 10
Marrakesh 001-180.indb 4
23-03-18 09:5
Mis ze niet! In onze top 10-lijst vind je de belangrijkste bezienswaardigheden, van de absolute nummer 1 tot en met nummer 10.
DJEMAA EL FNA P52 Het fascinerende kunstenmakersplein met zijn slangenbezweerders, vuurslikkers en sprookjesvertellers laat iedereen paf staan.
MEDERSA BEN YOUSSEF P100 De mooiste Koranschool van heel Marokko! Hier treed je binnen in de imposante islamitische bouwkunst van de Maghreb (afbeelding links).
JARDIN MAJORELLE & MUSÉE D'ART ISLAMIQUE P120 Het blauw dat de Jardin Majorelle domineert, werkt betoverend. Het straalt ook bij hevige regen. Het kleine islamitische museum toont de privéverzameling van Yves Saint Laurent.
TOMBEAUX SAADIENS P76 Het absolute hoogtepunt van de kashbawijk zijn de Saaditombes – een getuigenis van grootse bouwkunst uit de 17e eeuw.
KOUTOUBIAMOSKEE P58 De indrukwekkende en vermaarde minaret van de belangrijkste moskee van Marrakesh is de religieuze en architectonische spil van de stad.
LA MAMOUNIA P78 In dit legendarische art-decohotel logeren sterren en koningen. Je kunt je ook zo voelen bij een kort bezoek, bijv. aan een van de restaurants of in de spa.
PALAIS DE LA BAHIA P74
MUSÉE DE MARRAKECH P102
Het fraai bewaard gebleven paleis uit de 19e eeuw verenigt alle elementen van islamitische architectuur: ornamenten, fonteinen, lichtkokers en binnenhoven met bomen.
Het paleis uit de 19e eeuw is een modelvoorbeeld van Moorse bouwkunst en fascineert elke bezoeker, ook door zijn fraaie wisselende exposities.
SOEKS P54
GUÉLIZ P122
In de overdekte winkelstraten van de bazaar is elke winkel een kleine schatkamer die door Aladin persoonlijk geschapen lijkt.
De ‘nieuwe stad’ is een vergaarkom van populaire hotspots, galeries en chique boetieks. Voor wie het actuele Marrakesh wil beleven zonder meer een must!
Marrakesh 001-180.indb 5
23-03-18 09:5
Stadsplattegrond Hoofdstukindeling: zie binnenkant vooromslag 166/167
168/169
170/171
172/173
Legenda Internationale luchthaven
Ambassade
Bezienswaardigheid
Bronnen
P
Informatie
Parkeerplaats
Moskee
Zwembad
Synagoge
Openbare gebouwen
Kerk
Voetgangersgebied
Tennisveld
Water
Busstation
Groen gebied
Politie Ziekenhuis
1
Top 10
Postkantoor
26
Hoogtepunten
22
Verder ontdekken
Museum Theater, opera
1 : 12.500 0 0
Marrakesh 001-180.indb 165
250 250
500 m 500 yd
23-03-18 10:0
Av e
ella kh
P
me dE lM
Rue Se u bo
Rue Badr
M
ARSET BEN CHEBLI
Rue de Bab D
i b Sid Der
ala kk ou
Rue
16 Nov Novembre
Bab Doukkala
167
Ben halid Rue K
Rue RBuaedEr l Imam
Riad Sables Chaud
Mourabitène
t
El Plaza Gendarmerie Rue Trade Center s Royale s Unie Marché Eden ation SapeursN Municipal s Centre e P ue d Pompiers Aven Rue Zelaqa Place du Plac
t
bre
er oum
er oum
R Galérie Plazam ed Elite de Center V. alik Marché ahbi Municip P idAven
Riad Mosquée Nejma Lounge Av Derb El Halfaoui Office d’Agric d’Agriculture P e Transport Mosquée de nuad et de Tran nu Rue de Bab Doukk eM Bab Doukkala Ay e Hamam Avenu adi e e oh Bab Doukkala P 35 a L’ Église des L’ Église des mm Arset Awzel Lycée École nts-Martyrs Saints-Martyrs Koutoubia eM ed Ibn Hanbal Jnane Riad 72 Ru u R 40 40 e V. Ibn El Harti Ha Ha Bab Er Raha La Maison Place de nb mbre nb al al Arabe D merce Conservatoire Ru la Liberté A e ustrie de Musique Im n u a Hamam s a O s Royal Tennis a d e H Jardin El Bacha m Club de Marrakech El Dar El Cadi Hôtel Ach Ministre Da de Ville Stade El Harti nue Rue de Finance Bab Nkob Ave
B
r
Dar El Hajar Mosquée de la Koutoubia
M
172
Casino 27 Grand La Mamounia
eA
Jardins de la Mamounia Pavillon Le Mamounia
ue
n Ave
M Hôpital Ibn Zohr
P
Bab
Zaouïa Sid es Souhei
id Jed
m
m
ed
hra a Zo
khda
el La
Koubba Lalla Zo
Cimetière Sidi Ali Belkacem
La Mamounia 8
)
hid
Mé
ed VI. amm oh M
ham
V I.
tim R. Fa
b R. Je
id
)
Avenue o ham M
Av ed
r
khda
el La
Fourière de la Médina
Cimetière Sidi Es Soh
Ave nue
veraie
Rue Dar El
am
oh
a q u a ll a
Derb Assehbi
Erra bia
um
Rue de l’Imam
Ru Hab e Ibn bou s
A li
Rue O
Rue Cadi El Makhazine
Rue de l’Imam
hra Zo
chaouen Che R.
ma
R. I
a ti eF Ru
dala
Riad el-Fenn b R. Je
Jardins de la Koutoubia Avenue Haumann El Fetouaki
Bab Jedid
Errach
hid
Rac
11 dV .
me
Bibliothèque Municipal
le
i
v a (A nar
Ensemble Artisanal
7
ac yR
a
oul
M mir
am
as S Abb P
emp du T
azin
El M
la
ue A Bab R Sidi Ghrib
uk
Rue
him
I.
dV
de
oh
epti
El bou
rmo
le
Ibra
aroun
enu
ue
A R. El
p Tem
sia
uadis
Al Q
Rue H
u en
n Ave
a la l Ad
l Ya rd E leva Bou
Rue d u
Rue Ec houada
Q
eM
Cyber Parc Arsat Moulay Abdessalem
iz elaz Abd uzi Rue Malzo l E
Rue
R. C hechao
me
Mo
tib
Al
ia
iss
aris de P
ue Aven
Casino Municipal
sia dis
nue
Ave
d ua
ham
y ula
ha
Mo
d nue Ave
lK
Ave
en Av
ua
lQ
A nue
ue
edy
ue
n
is Par
enn nt K
n aoue hech R. C
o ue
de
nu
Ottmane
im ah Ibr
ue
n Ave
libi
fii
a
Mu
en Av
echa
E bn
aym uss Ho
de
ri uda alek R. Ibn O bdelm . El R ch A n ï b k Ara ar b enue . Ks bir v R A e El K )
sia
eI
Ru
ha mC Ima id af eH
s
or Pari
38 A ve
El Khatib
Palais de Justice
taa
. Et
R. A
39
e sid Pré du nue Ave
dis
ue
a
halif
El K
HIVERNAGE HI
n Ba
ven
Rue
Ru
afid eH
RNAGE e
39
Lycée Ibn Abad
Ru
e
Mo
Rue
Rue
y ula
Rue dy
Lycée Ibn Abad
n e Ib h Ru afaja Kh
fii Cha
fii Cha
Parc des Sports
R. E
m
m
iza
i arin El M ub ko Ya
oub Rm R. El Mahj
El Oualid
A
Av e
Ibn Atya R. Ou a Naffis di
de Bab Jedid
V I.
ssa
na
en
G ue
et T aro
uda n
t
Av
Clinique Internationale de Marrakech
ute
en Av
Marrakesh 001-180.indb 171
d’A
sni
171
23-03-18 10:0
Centrale medina
Even oriënteren Het grote, onregelmatig gevormde centrale plein Djemaa el Fna is het kloppende hart van de medina en de grootste attractie van de hele stad. Het is zo oud als de stad zelf en bezit nog altijd de oorspronkelijke functie van markt, trefpunt en plek van vertier voor de Marrakchis, de plaatselijke inwoners.
Zoh tima
R. Fa
ra
7
uk
uk
rmo
rmo
l Ya
l Ya
rd E
rd E
leva
leva
Bou
Bou
De centrale medina beslaat een compact gebied, dat uit het Djemaa el Fna (uitgesproken door de letters snel over je tong te laten rollen) en de directe omgeving bestaat. Het strekt zich zuidelijk uit tot aan de Koutoubiamoskee en noordelijk tot de stegendoolhof van de soeks. In dit deel van de stad is het altijd vol mensen, dieren en marktkramen, en toeristen lopen af en aan. ’s Avonds wordt het Djemaa el Fna een groot openluchtAv Av restaurant, waar en en Ensemble Ensemble ue ue je eeuwenoude Mo Mo Artisanal Artisanal Cyber Cyber Parc Parc ha ha verhalen en mm m11m 11 Arsat Moulay Arsat Moulay ed ed Gnawamuziek V. V. Abdessalem Abdessalem kunt aanhoren, acrobaten hun kunsten vertonen, i i waarzeggers de Sept as Sept bas b l Ab u El Ab toekomst voorE u Abo Abo Rue Rue spellen en wonderdokters allerlei kruiden, geheime zalven en amuletten verkopen.
Geverfde wol hangt in de warme zon in de Souk des Teinturiers te drogen
48
SpiralloSpirallo Relaunch Relaunch 2014 Marrakech, 2014 Marrakech, Großausschnitt Großausschnitt 01 Innere 01 Medina, Innere Medina, Stand 09.07.2014 Stand 09.07.2014 B C M YB C M Y Marrakesh 001-180.indb 48
23-03-18 09:5
Even oriënteren Top 10
Verder ontdekken
! Djemaa el Fna (’s avonds) P52 % Soeks P54 ' Koutoubiamoskee P58 „
5
MOUASSINE MOUASSINE
Ensemble Artisanal P60 Koubba de Lalla Zohra P60 Djemaa el Fna (overdag) P61 Place Bab Fteuh P62 Place Rahba Kedima P63 Place Foucauld P63
Souks Souks 5
15 Place 15 Place Kedima RahbaRahba Kedima
MÉDINA MÉDINA
ra
ra
ni ni ma ma Ya Ya R. El Ksour l l R. El Ksour iE iE Sid Sid R. R.
Zoh tima
Zoh tima
R. Fa
R. Fa
chiDabachi R. DabaR.
PlaceFteuh Bab 14 Fteuh 14 Souk QeSssouak Qessa Place Bab bine
Tre k
Koubba Koubba de de Lalla Zohra Lalla Zohra 12 12
Fna
1 131 13 0
0
0
0
Place Foucauld 16 Place 16 Foucauld
R. Kennaria
bia bia utou l Koutou El Ko Djemaa E Djemaa el Fna el
bine
R. Kennaria
V.
Tre k
emble isanal 11
+ , - . / 0
200 m 200 m 200 yd 200 yd
7 Mosquée 7 Mosquée de de la Koutoubia la Koutoubia In de avondschemering verandert het Djemaa el Fna in een krioelend openluchtrestaurant
49
Marrakesh 001-180.indb 49
23-03-18 09:5
Het magazine
MARRAKESH ALS INSPIRATIE
Marrakesh is magisch en betoverend – speciaal voor visionaire geesten. De beat poets en rocksterren van de hippiebeweging van de jaren zestig mogen dan in hasjwolken opgelost zijn, de stad weet veel creatieve geesten nog altijd te inspireren, van kunstenaars en schrijvers tot beroemde binnenhuisarchitecten. Kort en goed Bezoekers van Marokko zullen ook nu nog de betoverende wereld herkennen die Edith Warton opriep in haar boek In Morocco (1920). De auteur, die de Amerikaanse high society van haar tijd portretteerde, reisde tegen het eind van de Eerste Wereldoorlog door Marokko en schreef een van de eerste echte reisgidsen over het land. De arts van George Orwell geloofde dat de woestijnhitte een goede remedie tegen de tbc van de sociaal geëngageerde Britse schrijver was en stuurde hem in 1938 voor zes maanden naar Marakkesh. In zijn veel-
‘Op een wolkeloze middag zaten we onder de blauwe lucht vooraan in de menigte op het Djemaa el Fna naar de Gnawadansers te kijken. Ze droegen geborduurde mutsen, afgezet met huisjes van porseleinslakken, die als belletjes rinkelden als ze zich bewogen. Ze bespeelden hun hoge trommels en dansten bijna elke middag op het plein.’ In Morocco, Edith Wharton
Gnawadansers, Berberartiesten, Djemaa el Fna
10
Marrakesh 001-180.indb 10
23-03-18 09:5
Het magazine geprezen reportage over de stad schreef hij ontroerend over de armen en rechtelozen van Marrakesh. In de jaren vijftig werden twee klassieke reisboeken geschreven. A Year in Marrakech van Peter Mayne is gebaseerd op de periode waarin hij in de medina woonde. Hij schreef met passie over liefdesdrankjes, door hasj bedwelmde etentjes en wilde feesten. Nobelprijswinnaar Elias Canetti reisde in 1954 met een filmploeg naar Marrakesh en vertelde in Voices of Marrakech op meeslepende wijze over de kooplui, bedelaars en dwazen van de stad.
Door de ogen van de kunstenaar Kunstenaars werden gegrepen door het landschap, de architectuur, de levendige kleuren, de onontkoombare zon en het magische licht. Winston Churchill kwam vaak in Marrakesh. Hij vond er inspiratie om te schilderen en was dol op zijn suite in hotel La Mamounia (P78). Daar schreef hij op 30 december 1935 aan zijn vrouw over het uitzicht vanuit zijn raam: ‘Het uitzicht op de sinaasappel- en olijfbomen, de huizen en verdedigingsmuren van het oude Marrakesh, met de met sneeuw bedekte toppen van het Atlasgebergte, dat zich als een muur in het westen verheft, is werkelijk indrukwekkend.’ Zowel plaatselijke als buitenlandse schilders worden nog steeds geïnspireerd door het licht en de kleuren van Marrakesh. De stad kent een bloeiende hedendaagse kunstscene (P30). Ook menig fotograaf heeft de magie van Marrakesh proberen vast te leggen. In 1967 maakte Cecil Beaton indringende zwart-witportretten van Mick Jagger en Keith Richards. In de jaren negentig maakte modefotograaf Albert Watson verleidelijke foto’s van Marrakesh en Marokkaanse vrouwen die in zijn boek Maroc werden afgedrukt.
Filmdecor Marrakesh: scène uit Alfred Hitchcoks The Man Who Knew Too Much
11
Marrakesh 001-180.indb 11
23-03-18 09:5
Wandelingen & tochten
1
DOOR HET HART VAN MARRAKESH Wandeling
Y
AFSTAND: 2 kilometer DUUR: 2 uur inclusief lunch BEGIN-/EINDPUNT: Djemaa el Fna A172 B4
Deze wandeling voert je dwars door het hart van Marrakesh, met voortdurend nieuwe attracties en impressies. Deze wandeling begint op het Djemaa el Fna (P52, 61), voert rond de Koutoubiamoskee en de tuin en eindigt aan de rand van de soeks en de fondoeks op het Place Bab Fteuh. De route is eenvoudig te volgen en loopt door voetgangersgebied; het kan bijzonder heet worden, maar er zijn voldoende mogelijkheden om te pauzeren.
!–" Begin met een glas vers sinaasappelsap bij een van de kramen op het Djemaa el Fna of een kop koffie in Café de France (P64). Overdag zie je op het plein fleurige waterverkopers en acrobaten, evenals slangenbezweerders en volgeladen ezelkarren. Geniet even van de sfeer hier en steek dan het plein over naar de driehoek met bomen, het Place de Foucauld, waar calèches (P63) gereedstaan voor een toeristisch tochtje.
148
Marrakesh 001-180.indb 148
23-03-18 10:0
Door het hart van Marrakesh
0
200 m
0
200 yd
Souks
7
Mosquée de la Koutoubia
Avenue Haumann El Fetouaki
essabin
1
e
Café de France
el Fna
2 il sma
Place Foucauld
oun
Jardins de la Koutoubia
3
8 Djemaa
Calèches
R. Ibn Khald
4
5
ut El Ko
Souk Q
oul ay I
Koubba de Lalla Zohra
6
oubia
Tre k
Les Jardins de la Koutoubia
Place Bab Fteuh
R. M
a ohr aZ R. Fa t im
Versierd venster in de minaret van de Koutoubiamoskee
"–# Vanaf het Place de Foucauld steek je de drukke Avenue Mohammed V (P126) over, die helemaal naar de Nieuwe Stad voert, in de richting van de Koutoubiamoskee (P58). Neem de tijd om dit belangrijke monument te bewonderen, evenals de fundamenten van de vorige moskee.
#–$ Sla direct links af voor de moskee en loop rond de achterkant naar de Koutoubiatuin. Gun jezelf een korte pauze in deze groene oase met fontein (vaak droogstaand) naast een muziektent aan de linkerkant.
$–% Volg het pad naast de Koutoubia terug naar de hoofdweg, met de Koubba de Lalla Zohra (P12) aan je linkerhand. Steek het zebrapad over naar Café de la Koutoubia (P64) voor een kop koffie. Hier kun je op het terras de wereld aan je voorbij zien trekken. Dansers op het Djemaa el Fna
149
Marrakesh 001-180.indb 149
23-03-18 10:0
Centrale medina
In een dag Dompel je onder in het labyrint van de centrale medina. Wanneer je dit dagprogramma volgt, mis je geen enkel hoogtepunt. Een beschrijving van de bezienswaardigheden vind je verderop (P52 e.v.).
D9.00 uur
Begin met een verkwikkende kop koffie in Café de France (onder, P64). Zoek een plekje op het dak- of straatterras om de stroom voorbijgangers te bekijken op weg naar het Djemaa el Fna.
D10.30 uur
Steek het -Djemaa el Fna (P61) over naar het 0 Place de Foucauld (p63). Vanaf daar neem je een calèche of je wandelt het stukje over de drukke Avenue Mohammed V naar het + Ensemble Artisanal (rechts, P60), waar je voor vaste prijzen souvenirs, kaarslampen en pantoffels kunt kopen. De keuze is wel minder groot dan in de soek.
D11.30 uur
Pauzeer met een verfrissend glas muntthee in het eenvoudige café op de binnenplaats van het Ensemble Artisanal.
D12.00 uur
Loop via de Avenue Mohammed V terug naar de 'Koutoubiamoskee (P58). Hoewel dit belangrijke religieuze gebouw alleen voor moslims toegankelijk is, loont het om de tuin en de , Koubba de Lalla Zohra (P60) te bekijken. Ben je net voor het belangrijke vrijdaggebed (het precieze tijdstip varieert), dan zie je drommen gelovigen die op weg zijn naar de grootste moskee van Marrakesh.
D13.00 uur
Geniet van een lichte, goedkope Marokkaanse lunch (salade, couscous, grillgerechten, omeletten) bij Chez Chegrouni (P64) aan de zuidkant 50
Marrakesh 001-180.indb 50
23-03-18 09:5
In een dag
5
Souks
15 Place Rahba Kedima Place Bab 14 Fteuh Djemaa el Fna 1 13
Ensemble Artisanal 11
MosquĂŠe de la Koutoubia
7
16 Place Foucauld 12 Koubba de Lalla Zohra
van het - Djemaa el Fna (P61) en kijk naar de stroom voorbijgangers. Je hoeft niet te reserveren, al moet je misschien even wachten voor een plekje op het terras.
D14.30 uur
Geniet van een ontspannende massage (reserveer van tevoren) in de stijlvolle spa van Hotel Les Jardins de la Koutoubia (P68) en trek een paar baantjes in het overdekte zwembad. Daarna kun je het gewoel in de soeks aan.
D17.00 uur
Loop terug naar het Djemaa el Fna en dompel je onder in de wereld van de  %Soeks (rechts, p54) voor het betere shoppen: enkele kramen rondom het plein blijven tot middernacht open, dus heb je tijd genoeg om te snuffelen en af te dingen.
nd 09.07.2014 B C M Y
D19.00 uur
Zoek een plaatsje bij de etenskramen op het !Djemaa el Fna (P52) en probeer het kostelijke Marokkaanse fastfood, bijv. kikkererwten met tomaten en dadels, of slakkensoep.
51
Marrakesh 001-180.indb 51
23-03-18 09:5
Het magazine 9
Het magazine 9
Je draai vinden 35
Je draai vinden 39 33
Centrale medina 47
Centrale medina Iraklion 49 47
Zuidelijke medina 69
Zuidelijke medina Centraal-Kreta 75 69
Duidelijke indeling op kleur Marrakesh heeft een grote aantrekkings• Uitgebreide plattegronden kracht en inspireert en gedetailleerde kaarten reizigers, kunstenaars en acteurs met haar • Verrassende wandeltochten geuren en kleuren en • Top 10 hoogtepunten rijke geschiedenis. •
Ville Nouvelle 115 Uitstapjes 133
Dwaal rond door de oude medina van de stad, kom op adem in een betoverende tuin of geniet van de spectaculaire uitzichten over het Atlasgebergte.
www.watenhoe.nl
MARRAKESH
MARRAKESH
Noordelijke medina 95
MARRAKESH
Noordelijke medina Oost-Kreta 105 95 Ville Nouvelle West-Kreta 133 115 Wandelingen & tochten Uitstapjes 163 133 Kaarten Wandelingen & tochten 185 147
Wandelingen & tochten 147
Stadsplattegrond 174
Stadsplattegrond 174 NUR 516
WAT & HOE MAAKT DEEL UIT VAN KOSMOS UITGEVERS, UTRECHT/ANTWERPEN
W&H 2017 Marrakech mrt 2018.indd 1-5
19-03-18 09:20