WAT & HOE
WAT & HOE
TA A L G I D S
BULGAARS
BULGAARS
DE BESTE TOLK VOOR OP REIS
•
Ruim 4000 woorden & zinnen
•
oordenlijst W Nederlands - Bulgaars
•
W oordenlijst Bulgaars - Nederlands
•
uidelijke aanwijzingen D voor uitspraak
BULGAARS
Vlot de rekening vragen op een terrasje? Een gesprekje aanknopen? Met deze taalgids kom je altijd uit je woorden.
www.watenhoe.nl
ontmoetingen
onderweg overnachten
TA A L G I D S
789021 567181
uitspraak
eten & uitgaan
I S B N 978-90-215-6718-1
9
TA A L G I D S
incl. lijst woorden EDERLANDS BULGAARS
gezondheid
-N
S NEDERLANRDS A A - BULG
&
IN SAMENWERKING MET
Bulgaars.indd 1
BUlgaars
Vertaling Svetlana Rashkov en Stan Rashkov Aanvullingen en correcties Tatyana Rashkov en Chris Buitendijk
08-02-16 12:57
Bulgaars.indd 2
Wat & Hoe: wat anders!? Wat & Hoe maakt deel uit van Kosmos Uitgevers, Utrecht/Antwerpen www.kosmosuitgevers.nl
Leverbaar in de serie Wat & Hoe: • Wat & Hoe Onderweg • Wat & Hoe Select • Wat & Hoe Taalgidsen
Kijk voor meer informatie op: www.watenhoe.nl
watenhoe
watenhoe_reizen
8e druk, 2016 © Kosmos Uitgevers, Utrecht/Antwerpen Technische realisatie en productie: LINE UP boek en media bv Omslagontwerp: Julia Brants, Den Haag Vormgeving: Julia Brants, Den Haag Illustraties: Monique van den Hout ISBN 978 90 215 6198 1 NUR 507 Alle rechten voorbehouden / All rights reserved Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze en/of door welk ander medium ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. Deze uitgave is met de grootst mogelijke zorgvuldigheid samengesteld. Noch de maker, noch de uitgever stelt zich echter aansprakelijk voor eventuele schade als gevolg van eventuele onjuistheden en/of onvolledigheden in deze uitgave. Wij zouden het zeer waarderen wanneer u geconstateerde onjuistheden ons wilt doorgeven, zodat wij hiermee rekening kunnen houden bij een volgende druk. Uw opmerkingen kunt u zenden aan: info@watenhoe.nl
08-02-16 12:57
3
Woord vooraf 6 1 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5
Handig om te weten... 7 Beknopte grammatica 7 Uitspraak 12 Handige rijtjes 13 Datum, tijd en getallen 18 Persoonlijke gegevens 26
2 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7
Praktische zaken 28 Bank 28 Post 29 Telefoon 30 Internet 33 Foto en video 34 Het weer 36 Veiligheid 38
3 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7 3.8 3.9 3.10 3.11 3.12
Ontmoetingen 40 Algemeen 40 Iemand aanspreken 41 Zich voorstellen 43 Elkaar begrijpen 49 Hobby’s 50 Een mening geven 51 Een compliment geven 53 Iets aanbieden 53 Uitnodigen 54 Iets afspreken 55 Iemand versieren 56 Afscheid nemen 58
4 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 4.7
Onderweg 62 De weg vragen 62 Douane 65 Bagage 67 De auto 68 Verkeersborden 68 Het benzinestation 69 Pech en reparaties 72
Inhoud
Bulgaars.indd 3
Inhoud
08-02-16 12:57
Inhoud
4
Bulgaars.indd 4
4.8 4.9 4.10 4.11 4.12
De fiets 74 Vervoermiddel huren 74 Liften 78 Inlichtingen 79 Openbaar vervoer 81
5 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6
Overnachten 91 Accommodatie zoeken 91 Bij de receptie 92 Kamperen 93 Hotel/appartement/huisje 95 Klachten 100 Vertrek 101
6 6.1 6.2 6.3 6.4 6.5 6.6
Eropuit 103 Bezienswaardigheden 103 Sport en recreatie 106 Aan het water 107 In de sneeuw 110 Wandelen en bergbeklimmen 111 Fitness en wellness 112
7 7.1 7.2 7.3 7.4 7.5
Winkelen 114 Algemeen 115 Levensmiddelen 117 Kleding en schoenen 118 Kapper 120 Afrekenen 122
8 8.1 8.2 8.3 8.4 8.5 8.6
Eten en uitgaan 124 In het restaurant 124 Bestellen 125 Klachten 133 Afrekenen 134 Uitgaan 135 Kaartjes reserveren 138
9 9.1 9.2 9.3 9.4 9.5
Gezondheid 140 De dokter roepen 140 Klachten van de patiënt 140 Het consult 144 Recept en voorschriften 149 De tandarts 150
08-02-16 12:57
In moeilijkheden 152 Om hulp vragen 152 Ongelukken 153 Er is iemand vermist 155 Verlies en diefstal 156 Aanranding 157 De politie 158
5
Woordenlijsten 160 Nederlands – Bulgaars 160 Bulgaars – Nederlands 214
Inhoud
Bulgaars.indd 5
10 10.1 10.2 10.3 10.4 10.5 10.6
08-02-16 12:57
7
1.1 Beknopte grammatica Uitspraak a als in lam b als in boek w als in water of v als in vaak g als in goal d als in dak e als in mes zj als in horloge z als in zaal ie als in Mies j als in jaar k als in kast l als in leuk m als in man n als in nat o als in pot p als in pan r als in rat s als in som t als in tak oe als in boef f als in feest ch als in chaos ts als in tsaar tsj als in Tsjech sj als sjouwen sjt als in Stuttgart e als in de wordt gebruikt alleen in combinatie met ‘o’ joe als in joelen ja als in ja
Beknopte grammatica
Het Bulgaarse alfabet А а Б б В в Г г Д д Е е Ж ж З з И и Й й К к Л л М м Н н О о П п Р р С с Т т У у Ф ф Х х Ц ц Ч ч Ш ш Щ щ Ъ ъ ь Ю ю Я я
Handig om te weten...
Bulgaars.indd 7
1 Handig om te weten...
08-02-16 12:57
8
De Bulgaarse taal behoort tot de Zuid-Slavische taalgroep. Het Bulgaars wordt in het cyrillisch geschreven. Vanzelfsprekend kunnen we hier niet een nauwkeurige grammatica van het Bulgaars geven: deze bladzijden zijn eerder bedoeld ter verduidelijking van de voorbeeldzinnen uit dit boekje.
Handig om te weten...
z zHet
De zelfstandige naamwoorden kennen drie geslachten: mannelijk, vrouwelijk en onzijdig. De algemene regels zijn: Woorden eindigend op een medeklinker of op een -й zijn mannelijk: брат (brat = broer), край (kraj = eind) Woorden eindigend op een -a/-я zijn vrouwelijk: майка (m aj ka = moeder), леля (l e lja = tante) Woorden eindigend op een -o/-e zijn onzijdig: дете (dete = kind), село (selo = dorp) In dit boekje zijn in principe de mannelijke uitgangen gegeven, waar relevant tussen haakjes gevolgd door de vrouwelijke uitgang. Het meervoud wordt over het algemeen gevormd door een -и te plaatsen achter mannelijke en vrouwelijke zelfstandige naamwoorden: жени (zjenie = vrouwen), самолети (samoletie = vliegtuigen) of een -a/-я bij onzijdige zelfstandige naamwoorden: леглa (leĝla = bedden), цветя (tswetja = bloemen)
Beknopte grammatica
z zHet
Bulgaars.indd 8
z elfstandig naamwoord
bijvoeglijk naamwoord
Het bijvoeglijk naamwoord richt zich naar het zelfstandig naamwoord waar het bij hoort en kent derhalve ook drie geslachten: mannelijk, over het algemeen eindigend op een medeklinker: млад мъж (mlad məzj = een jonge man) vrouwelijk, over het algemeen eindigend op een -a: красива жена (krasiewa zjena = een mooie vrouw) onzijdig, over het algemeen eindigend op een -о: добро дете (dobro dete = een goed kind) Voor het meervoud kent het bijvoeglijk naamwoord één vorm, eindigend op een -и: млади мъже (mladie məzje = jonge mannen) красиви жени (krasiewie zjenie = mooie vrouwen) добри деца (dobrie detsa = goede kinderen) z zHet
lid woord
Het Bulgaars kent geen onbepaalde lidwoorden. Het bepaald lidwoord wordt geplakt achter het zelfstandig naamwoord en is afhankelijk van het geslacht.
08-02-16 12:57
28
2 Praktische zaken 2.1 Bank
Praktische zaken
Waar is hier ergens een bank/een wisselkantoor?
Къде мога да намеря банка/чейндж-бюро? kəde moĝa da namerja banka/tsjejndzj-bjoero?
Kan ik hier deze ... inwisselen?
Мога ли тук да обменя тези ...? moĝa lie toek da obmenja tezie ...?
Kan ik hier pinnen?
Мога ли тук да тегля пари с дебитна карта? moĝa lie toek da teglja parie s debietna karta?
Kan ik hier met een creditcard geld opnemen?
Мога ли тук да тегля пари с кредитна карта? moĝa lie toek da teglja parie s kredietna karta?
Hoeveel provisie moet ik betalen?
Каква такса трябва да заплатя? kakwa taksa trjabwa da zaplatja?
Waar moet ik tekenen?
Къде трябва да се подпиша? kəde trjabwa da se podpiesja?
Kan ik kleinere biljetten krijgen?
Мога ли да получа по-дребни банкноти? moĝa lie da poloetsja po-drebnie banknotie?
Bank
Ik zoek een geldautomaat
Bulgaars.indd 28
Търся банкомат tərs-ja bankomat
Wat is het minimum/maximum?
Какъв е минимумът/максимумът? kakəv e mieniemoemət/maksiemoemət?
Mag ik ook minder opnemen?
Мога ли и по-малко да изтегля? moĝa lie ie po-malko da iezteĝlja?
Dit zijn de gegevens van mijn bank in Nederland/België
Това са данните на банката ми в Холандия/Белгия towa sa danniete na bankata mie v cholandieja/belĝieja
Dit is mijn bankrekeningnummer
Това е банковата ми сметка towa e bankowata mie smetka
08-02-16 12:57
40
3 Ontmoetingen 3.1 Algemeen z zDank
u wel
Ontmoetingen
Bedankt/dank u wel
Благодаря blaĝodarja
Geen dank/graag gedaan
Моля, няма защо molja, njama zasjto
Heel hartelijk dank
Много Ви благодаря mnoĝo wie blaĝodarja
Erg vriendelijk van u
Много любезно от Ваша страна mnoĝo ljoebezno ot wasja strana
Het was me een waar genoegen
Удоволствието е изцяло мое oedowolstwie-eto e ieztsjalo mo-e
Dank u voor de moeite
Благодаря Ви за усилието blaĝodarja wie za oesielie-eto
Algemeen
Dat had u niet moeten doen
Bulgaars.indd 40
Не беше нужно да го правите ne besje noezjno da ĝo prawiete
Dat zit wel goed, hoor
Всичко е наред vsietsjko e nared
z zPardon
Pardon
Извинете iezwienete
Sorry!
Извинявайте! iezwienjawaite!
Sorry, ik wist niet dat ...
Съжалявам, не знаех, че ... səzjaljawam, ne znaech, tsje ...
08-02-16 12:57
148
13
Gezondheid
7 9
6
8
10 11
1
12
5 4
14
3
Ingewanden
2
Bulgaars.indd 148
Ingewanden 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14
alvleesklier blaas blindedarm dikke darm dunne darm hart kransslagader lever long maag milt nier slokdarm urineleider
панкреас пикочен мехур сляпо черво дебело черво тънко черво сърце коронарна артерия черен дроб бял дроб стомах далак бъбрек хранопровод уретер
pankreas piekotsjen mechoer sljapo tsjerwo debelo tsjerwo tənko tsjerwo sərtse koronarna arterieja tsjeren drob bjal drob stomach dalak bəbrek chranoprowod oereter
08-02-16 12:57
WAT & HOE
WAT & HOE
TA A L G I D S
BULGAARS
BULGAARS
DE BESTE TOLK VOOR OP REIS
•
Ruim 4000 woorden & zinnen
•
oordenlijst W Nederlands - Bulgaars
•
W oordenlijst Bulgaars - Nederlands
•
uidelijke aanwijzingen D voor uitspraak
BULGAARS
Vlot de rekening vragen op een terrasje? Een gesprekje aanknopen? Met deze taalgids kom je altijd uit je woorden.
www.watenhoe.nl
ontmoetingen
onderweg overnachten
TA A L G I D S
789021 567181
uitspraak
eten & uitgaan
I S B N 978-90-215-6718-1
9
TA A L G I D S
incl. lijst woorden EDERLANDS BULGAARS
gezondheid
-N
S NEDERLANRDS A A - BULG
&
IN SAMENWERKING MET