_BSM_ANDALUSIE_001-212.indb 4
TOP 10
11-08-17 15:2
Mis ze niet! In onze top 10-lijst vind je de belangrijkste bezienswaardigheden, van de absolute nummer 1 tot en met nummer 10.
GRANADA P82
CARMONA P158
In het Alhambra (afbeelding links), de laatste Moorse koninklijke residentie op Spaanse bodem, word je aan Duizend-en-een-nacht herinnerd. Een Moorse erfenis is ook de wijk Albaicín ertegenover.
Hoogtepunt, naast het fraaie stadshart, van Carmona is de Necrópolis Romana, de belangrijkste roomse begraafplaats van Spanje. Veel graven lijken op ondergrondse paleizen.
CÓRDOBA P114
JEREZ DE LA FRONTERA P53
De Mezquita, de voormalige hoofdmoskee van de westelijke islam, is de belangrijkste schepping van de religieuze Moorse bouwkunst in Spanje.
In de ‘wereldhoofdstad van de sherry’ nodigen talloze wijnkelders uit tot een bezoek. En in de Koninklijke Andalusische School van de Hippische Kunst kun je paarden zien ‘dansen’.
SEVILLA P144 Naast de Giralda, het symbool van de stad, verheft zich de grootste gotische kerk ter wereld. Een koning herschiep een vroegere burcht van de Moorse heersers tot
LAS ALPUJARRAS P94
het fraaiste bouwwerk in mudejarstijl in Spanje.
en mountainbikers.
RONDA P50 Tot de indrukwekkendste bouwwerken van de stad, waar de wieg van het stierengevecht stond, behoort de Puente Nuevo, vanwaar je een grandioos uitzicht hebt.
De prachtige bergwereld van de Alpujarras, met hun diepe dalen en talloze witte dorpen, is een walhalla voor wandelaars, bergbeklimmers
PARQUE NACIONAL COTO DE DOÑANA P160 Het park behoort tot de mooiste natuurgebieden van Europa en biedt een toevluchtsoord voor trekvogels.
COSTA DEL SOL P56 ÚBEDA P122 Welgestelde burgers lieten hier destijds prachtige paleizen bouwen en schiepen een uniek renaissancistisch stedelijk ensemble.
_BSM_ANDALUSIE_001-212.indb 5
De ‘zonnekust’ tussen Málaga en Estepona is een paradijs voor feestbeesten en nachtbrakers, en voor strandontspanning overdag.
11-08-17 15:2
Kaarten PORTUGAL
Hoofdstukindeling: zie binnenkant vooromslag
200/201
198/199
Cordoba 202/203
Sevilla
Granada
206
Huelva
Málaga
Cádiz
Mojácar
204/205
Antequera
Motril
Almería
Gibraltar (GB) Ceuta (E)
MARROKKO
Legenda Autosnelweg
Burcht,kasteel; ruïne
A-381
Snelweg
Klooster; kerk/kapel
A-369
Doorgaande weg
Bezienswaardigheid
Hoofdweg
Archeologische vindplaats
Secundaire weg
Zendmast; wind-krachtcentrale
Weg in aanleg
Grot; vuurtoren
Onverharde weg
Bergtop, (berg)pas
Rijweg
Skigebied
Voetpad
Windsurfen, jachthaven
Veer, scheepsverbinding
Badstrand
A-7
A-2226
Landgrens Provinciegrens Nationaal park
1
Top 10
26
Hoogtepunten
22
Verder ontdekken
Internationale luchthaven Regionale luchthaven
0 0
_BSM_ANDALUSIE_001-212.indb 197
1 : 3.700.000 50
25
100 km 50 mi
11-08-17 15:2
g Machede
Villanueva del Fresno
EX-101
Jerez de los Caballeros
Amareleja
Barragem d’Alqueva
Villafranca de los Barros
Los Santos de Maimona
Barcarrota
Hornachoss
Zafra
rtel ra
N-432
Alconchal
Reguengos de Monsaraz Barragem do Alqueva
i
S
Fregenal de la Sierra
Hor
r
a
V d
sagre
N-432
N-432
Llerena
Azuag Llerena
N-435
Guadalcanal
Monesterio
Alanis N-433
Cortegana Rosal de la Frontera S
i e
Santa Bárbara de Casa
Galaroza Aracena
r r a
d e N-435
Paymogo
rtola
El Pedroso droso
A r a c e n a N-433
Castilblanco de los Arroyos
Cantillana lana A-66
La Palma del Condado
Trigueros
Aya- A-49 A-497 a Real de monte Lepe . António Isla Cristina Punta Umbría
e
Huelva
Coria del Río
Moguer Almonte El Rocío
Mazagón
d e
C á d i z s
t
SEVILLA LA
Camas Tomares
Matalascañas
Parque Nacional de Doñana
9
o
A-92
AP-4
AP-4
d
Sanlúcar de Barrameda 17
e
7
a
Rota 18 El Puerto de Santa María
Cádiz
Los Pala
El Coronil y Villafr
A-4
A-382
AP-4
AP-4
Villa
A-384
A
Prado delde Reyla Fro Parqu A-382 16 Ub
Real
L
A-381
u z
San Fernando Chiclana de la Frontera
L d
P-4
Puerto Real
12
M
Bornos ornos
Arcos de la Frontera
JEREZ DE LA FRONTERA
l
40
SE-40
abazas Las Cabazas n Juan a de San
Lebrija
a Chipiona
A
Utrera
Los Palacios y Villafranca
G
arafe
o A-4 Doss Hermanas
A-4
ua
41
amas SE res d Mairena Alcalá deache Gua
3
Bollullos A-49 San Juan de Aznalfarache Mairena del Aljarafe Rociana
H-31
dalquivir
deleite
N-435
A-66
Rí
Gibraleón
C o
Lora Rí asdel Nieves Villanu del Río
Brenes La Algaba Algaba onada 6ica Car La Itálica 38 La Rinconada 38
Aznalcóllar
ra
Castilblanco los Arroyos
Las Nieves
Valverde de Camino
Villanueva de los Castillejos
d Co
Nerva
Tharsis
ía
36 Minas 39 de Ríotinto
Calañas
Cazalla alla della Sierra erra
Santa Olalla del Cala
a dalquivir
N260
l f o
o
Valenciaa orre de las Torre
Usagre
A-66
a de Campillo ros Llerena
M
a
r
r
e
Sobral da Adiça
Pias a
Zala de
Almendral
Medina Sidonia
Alcalá de los Gazules
A-381
Medina Sidonia
A-48
O c e a n o A t l â n t i c o
Conil de la Frontera
Vejer de laa Frontera N-340
Barbate
A-381
Veje
N-3
Los Barrio Barbate
Algeci N
198
_BSM_ANDALUSIE_001-212.indb 198
Tarifa
E s t r e c h o d eE sGt r e Ksar-es-Seghir
11-08-17 15:2
Málaga & Cádiz
Even oriënteren Málaga en Cádiz zijn de twee vaakst bezochte provincies van Andalusië, niet alleen vanwege de Costa del Sol in de provincie Málaga, maar ook vanwege de spectaculaire landschappen, oude Moorse dorpen en historische steden. De provincie Málaga is heel geschikt als eerste kennismaking met de rijke verscheidenheid die Andalusië kenmerkt. Het bruisende leven in de stad Málaga vormt een aangenaam contrast met het drukke toerisme in de nabije toeristenplaatsen aan de Costa del Sol. In het noorden van de provincie liggen beboste dalen en doorkliefde bergen. Het indrukwekkendst zijn misschien wel de bizarre witte kalksteenformaties en ravijnen in het Parque Natural del Torcal nabij het stadje Antequera. Verder westelijk is het landschap al even imposant: het donkerder gesteente van Serranía de Ronda, vooral waar het stadje Ronda uittorent boven de kloof van de Río Guadalevín. Ten zuiden en westen van Ronda, waar de provincies Málaga en Cádiz samenkomen, liggen verspreid over de hellingen van de mooie bergen van de Sierra de Grazalema en de heuvels van El Alcornocales dorpjes met witte huizen, de pueblos blancos (witte dorpen).
Sanlúcar de de Jerez de Sanlúcar Jerez de 17 17 Barrameda Barrameda la Frontera la Frontera
7 El Puerto de de El Puerto 18 18 Santa Santa María María
7
12 12 Cádiz Cádiz San Fernando San Fernando
16 16 Arcos Arcos de de la Frontera la Frontera
AlcaláAlcalá de los Gazules los G
Los Caños Los Caños de Mecade Meca
Costa Costa de la Luz de la19Luz 19
Algeciras Alg Tarifa Tarifa
MARRO
46
_BSM_ANDALUSIE_001-212.indb 46
11-08-17 15:2
Even oriënteren Top 10
Verder ontdekken
Hoogtepunten
- Nerja P65 . Antequera P65 / Parque Natural Sierra de Grazalema P66 0 Arcos de la Frontera P66 1 Sanlúcar de Barrameda P67 2 El Puerto de Santa María P67 3 Costa de la Luz P68 4 Gibraltar P69
$ Ronda P50 ' Jerez de la Frontera P53 * Costa del Sol P56
+ Málaga P60 , Cádiz P63
In de beroemde rijschool van Jerez de la Frontera
Loja Loja Archidona Archidona
14 14 Antequera Antequera ParqueParque Natural Natural SierraSierra de Grazalema de Grazalema 15 15
6 16 rcos Arcos de de la Frontera Frontera
Vélez-VélezMálaga MálagaNerja Nerja Málaga Málaga 13 13 11 11
da da on Ron R e e 4 Ronda 4 Ronda ad ad ani rani Coín Serr SerCoín Ubrique Ubrique
AlcaláAlcalá de de los Gazules los Gazules Estepona Estepona 10
Torremolinos Torremolinos
Marbella Marbella Fuengirola Fuengirola
10
Costa Costa del Soldel Sol
0
0
0
0
50 km 50 km 30 mi 30 mi
GIBRALTAR Algeciras Algeciras GIBRALTAR 20 Gibraltar 20 Gibraltar
Tarifa Tarifa
CeutaCeuta
MARROKKO MARROKKO
_BSM_ANDALUSIE_001-212.indb 47
47
11-08-17 15:2
Het magazine ARTESONADO, AZULEJO’S & CO. De invloed van de islamitische cultuur is heel duidelijk in Andalusië. De volgende begrippen komen vaak voor in literatuur over de regio. n Artesonado Fijn bewerkt houten plafond. n Azulejo’s Geglazuurde aardewerktegels met bonte kleuren en patronen. n Mudejar Tijdens de reconquista van al-Andalus werden vele moslims verdreven. Moslims met ambachtelijke en kunstzinnige vaardigheden mochten blijven en werden aangeduid met de term mudéjares (zij die mogen blijven). Het woord mudejar wordt ook gebruikt voor de stijl die deze vaklui ontwikkelden door de versmelting van islamitische en christelijke elementen. n Moekarnas Metsel- en pleisterwerk met het effect van stalactieten.
Water is leven De Moren die naar Andalusië kwamen, vonden er een aards paradijs, waarvan zij in de Marokkaanse woestijn alleen maar hadden kunnen dromen. Het meest cruciale was: volop water. Water verandert droog land in een groene oase. De Moorse paleizen en ook de bescheiden woningen hadden dankzij het water weelderige tuinen met schitterende vijvers en verkoelende fonteinen. De Moren noemden van oudsher het land aan gene zijde van de Straat van Gibraltar al-Andalus. De naam wordt wel herleid tot de Vandalen, die in de 5e eeuw Spanje en delen van Noord-Afrika veroverd hadden. Andere bronnen denken dat de naam afgeleid is van de term waarmee moslims in het oosten de moslims in het westen aanduidden en dat de naam pas voor heel Spanje gebruikt werd toen de Moren noordwaarts oprukten (tot ze door Karel Martel aan de Loire bij Poitiers teruggeslagen werden). Nadat de Moren zuidwaarts over de Pyreneeën waren teruggetrokken, begon de reconquista (herovering) van al-Andalus. De herovering vergde enkele eeuwen, omdat de troepen van christelijk Spanje gering en verdeeld waren en vaak onderling slaags raakten.
Een gouden eeuw De Moren vielen in de 8e eeuw Spanje en Frankrijk binnen en concentreerden zich met name in de streek die nu Andalusië heet. In al-Andalus tolereerden zij andere godsdiensten en sloten doordachte verdragen met hun christelijke buren. Onder de Moren beleefde Andalusië een gouden tijdperk. Córdoba werd de Moorse hoofdstad van al-Andalus en de heersers, of kaliefen, deden qua rijkdom en voorspoed niet onder voor die in Bagdad of Damascus. In 756 begon men met de bouw van Córdoba’s
12
_BSM_ANDALUSIE_001-212.indb 12
11-08-17 15:2
Het magazine Grote Moskee, de Mezquita, en in de twee eeuwen daarna werd Córdoba een rijke stad dankzij de handel in goud, zilver, leder, zijde, parfum en kruiden en tegelijk een belangrijk centrum van wetenschap en kunst.
Het einde van de moslimkoninkrijken Begin 11e eeuw eindigde de gouden periode van het kalifaat in Córdoba als gevolg van onderlinge twisten en afscheidingstendensen en al-Andalus viel uiteen in een aantal kleine, onafhankelijke koninkrijkjes, taifas genoemd. Als laatste Moorse grondgebied hield het door Mohammed Ibn al-Ahmar uit het geslacht Beni Nasr gestichte koninkrijk van Granada langere tijd stand. Het huwelijk tussen Isabella van Castillië en Ferdinand van Aragón (de ‘katholieke koningen’) in 1469 legde de basis voor de vereniging van de twee grote Spaanse koninkrijken. Het paar was vastbesloten de moslims te verdrijven. Op 2 januari 1492 trokken de katholieke koningen Granada binnen. De laatste Moorse heerser Boabdil vluchtte terug naar Afrika. Met hem kwam er een einde aan bijna acht eeuwen van islamitische cultuur in Zuid-Spanje. De daaropvolgende verdrijving van honderdduizenden Moren en Joden betekende een zware terugslag voor de economische ontwikkeling en het culturele leven van Spanje. Wie echter vandaag de dag door Andalusië reist, ervaart nog altijd de betovering van het Moorse al-Andalus aan den lijve. Met de heerschappij van de katholieke koningen, waaraan de kunstzinnige marmeren sarcofagen in de kathedraal van Granada gewijd zijn, kwam een einde aan de Moorse overheersing van Andalusië
_BSM_ANDALUSIE_001-212.indb 13
13
11-08-17 15:2
ung 21 Granadas, Stand 07.05.2014 B C M Y
ung 21 Granadas, Stand 07.05.2014 B C M Y
Wandelingen & tochten
1
GRANADA’S ALBAICÍN Wandeling
Y
AFSTAND: 3 kilometer DUUR: 2-3 uur BEGIN-/EINDPUNT: Plaza Nueva A204 C2
(P89). Loop door langs de terrassen van de Paseo del Padre Manjón, ook Paseo de los Tristes genoemd, omdat hier ooit priesters in het openbaar troost uitspraken; tegenwoordig vol met cafétafeltjes, behorend bij de lange rij bars. Een stuk hoger zie je het Alhambra.
!– "
Kort na Bar La Fuente ga je linksaf, het smalle kasseienstraatje Calle Horno del Oro in. Aan het eind ga je de trap op, dan rechtsaf en klim je verder. Steek een laan over en loop door over de ruwgeplaveide
Plaza 6 Larga
6
#– $
C
Iglesia Igle San Nico San Nicolás Nuev o de S o de S. M . Nico NicSo lá
Nuev
s
Algibe Algibe del Gatodel Gato
8
7
A L AB
8 PlacetaPlaceta Nevot Nevot
Bañ
o
uel
Bañ
PlacetaPlaceta de la Cruz VerdeConv de la Cruz Verde Santa C d o i o i r r Baños Baños go 2 ego Gre an Gr Árabes n Árabes S Sa
9
va eva 9 íaalNdueerería Nu CaldererC Ca lle
lle Ca
Puent
arro arro Puerta el D del D de los Tab ra d rrera Puente de rre CaPuente a C CabreraCabrera
Plaza Plaza Santa Ana de Santa Ana Iglesia de Iglesia
E de
de
Plaza Plaza Nueva Nueva
ra
lvi
ira
Elv
Van het Plaza Nueva wandel je naar het Plaza Santa Ana, voorbij een kerk, de Iglesia de Santa Ana y San Gil, en door de smalle Carrera del Darro (let op het verkeer). Aan je rechterhand zoekt de kleine Río Darro zijn weg door het wier. In deze straat kom je eerst langs de oude Moorse brug, de Puente de Cabrera, en dan langs de Puente de Espinosa, die beide gehoekt de rivier overspannen. Hoog hierboven zie je de muren van het Alhambra. Op de andere oever, kort na de tweede brug, liggen de ruïnes van een 11e-eeuwse poort, de Puerta de los Tableros, en van een oude brug, de Puente del Cadi. Zoek links het steegje genaamd Bañuelo, met, meteen links na het begin, de 11e-eeuwse Baños Árabes (p89).
de Puerto Puerto de la Pesasla Pesas
cilio S. Ce Cjon.
Deze wandeling voert door Granada’s pittoreske oude Moorse wijk, de Albaicín. Onderweg zijn vele mooie kijkjes op het Alhambra en de Sierra Nevada. We beklimmen via smalle steegjes de Albaicínheuvel, passeren historische kerken en wandelen door het bruisende centrum van de wijk naar het onovertroffen uitkijkpunt Mirador de San Nicolás.
Santa Ana Santa Ana 0 y San Gil y San Gil 0
1
Puerta Puerta de Espino Espinosa 0 0
1
"– # Ga verder over de Carrera del Darro, langs het Convento de Santa Catalina de Zafra (dag. geopend) waar je heerlijke amandelcakejes kunt kopen van de nonnen, en langs het Museo Arqueológico
Calle Valenzuela. Aan het eind is er weer een trap. Ga linksaf en dan rechts op een kruising. Ga na
174
_BSM_ANDALUSIE_001-212.indb 174
11-08-17 15:2
Granada’s Albaicín
Binnenhof van het Alhambra
$– %
de uerto Puerto de a Pesasla Pesas Plaza 6 Larga
6
Aljibe CaPlaza lle P Calle Pan Aljibe deerPolo os de Polo Largaanaderos ad 5
5
cilio S. Ce Cjon.
cilio S. Ce Cjon.
Iglesia de Iglesia de San Salvador San Salvador Convento Placeta Placeta Convento Santo Tomasas DelabadDelabad Santo Tomasas de Villanueva de Villanueva Aljibe de Aljibe de Iglesia Iglesia Bibalbonud San Nicolás Bibalbonud San Nicolás Mirador de evo d Nuevo de Mirador de e S. N San Nicolás ustín gustín icoláS. NicSan olás Nicolás San Adge San A
7
7
s
4
4Carril deCarril
Calle ela Valenzu
Horno del Oro
Horno del Oro
A L AB LA BY AZ YÍ ZN Í N
aPlaceta Nevot
Calle ela Valenzu
Algibe el Gato
o
o
uel
uel
0
Bañ
0
Bañ
aceta Café Bar Convento de Museo Café Bar de Museo la Cruz VerdeConvento Verde La Fuente La Fuente Santa Catalina Santa Catalina ) es) Arqueológico Arqueológico los Tristeslos Trist de Zafrade Zafra o de eo de (Pase (Pas njóen Manjón 3 3 a Baños Baños 2 M Padr e 2 del Padr o del o Pase Pase Árabes Árabes rro arro Río DaRío D Puente Puente del Cadídel Cadí o rr a de el D Puerta Puerta de de los Tableros te Puente de los Tableros reraCabrera Puerta de Puerta de Espinosa Espinosa de 0 0na 200 m 200 m il 200 yd 200 yd
20 meter scherp links, tegen de heuvel op en dan rechts. Op een kruising met de Carril de San Augustín ga je scherp naar links en volg je de geplaveide laan, aan je linkerhand is een mooi zicht op het Alhambra.
_BSM_ANDALUSIE_001-212.indb 175
Volg het pad naar rechts en wandel verder, langs het kruispunt links. Loop langs het Convento Santo Tomasas de Villanueva en een stenen Moorse put, de Aljibe de Bibalbonud. Ga verder over de boomrijke Placeta del Abad en loop langs de muur van de kerk San Salvador. Ga linksaf naar de ingang van de kerk. De kerk staat op de plek van de 13e-eeuwse Albaicínmoskee en de originele patio van de moskee is bewaard gebleven, inclusief arcaden en puntige hoefijzerbogen.
%– & Ga na de kerk linksaf en links de Calle Panaderos del Albaicín in. Loop langs een andere put, de Aljibe de Polo, en ga verder langs kleine winkeltjes en sfeervolle bars naar het lommerrijke Plaza Larga, met nog meer bars en winkels en ’s morgens vol met fruit- en bloemenkraampjes. Steek het plein over naar de andere hoek en achter de Puerta de las Pesas (Poort der Gewichten), een boogvormige poort in de oude muur van het oorspronkelijke Moorse kasteel van de Albaicín, ligt de Alcazaba.
&– ' Beklim na de poort enkele treden naar de Placeta de las Minas, ga linksaf over Callejón San Cecilio 175
11-08-17 15:2
Málaga & Cádiz
In vier dagen
Deze tocht brengt je van Málaga over imposante bergwegen naar Ronda en de ‘witte dorpen’ en dan naar de sherryhoofdstad Jerez de la Frontera en het historische Cádiz en vervolgens over de kustweg terug naar Málaga.
Dag 1 ’s Morgens
Neus rond op +Málaga’s kleurrijke ochtendmarkt, de Mercado Altarazanas (P62), ga daarna naar de Marqués de Larios (rechts), de met marmer betegelde winkelstraat en de nauwe steegjes, ga dan naar de Moorse citadel, de alcazaba (P60). Bewonder het renaissance-interieur van de kathedraal (P61), voor je luncht met tapas in Bar Logüeno (P71).
’s Middags
Bezoek het Museo Picasso (P61) voor een keur aan schitterende werken door Málaga’s beroemdste zoon. Door bossen en bergen rijd je naar $Ronda (onder P50). onder, in de namiddag, als het er niet meer zo druk is als overdag en je het beste zicht hebt op de rotswanden van het in het gouden zonlicht badend ravijn, kun je hier heerlijk genieten, alvorens hier te overnachten.
Dag 2 ’s Morgens
Bezichtig de Iglesia de Santa María Mayor (P50), waar nog sporen te zien zijn van de eerdere Moorse moskee. Ga dan verder naar de top van de klip voor het Palacio de Mondragón – met museum (P51) met fraaie patio’s en een schitterend panorama.
’s Middags
Rijd door de Sierra de Grazalema (P66) met een tussenstop in het prachtige Grazalema of Zahara de la Sierra. Ga dan verder door de bergen naar ' Jerez de la Frontera (P53) en overnacht daar.
48
_BSM_ANDALUSIE_001-212.indb 48
Spirallo R
11-08-17 15:2
In vier dagen
Dag 3 ’s Morgens
Bezoek de Koninklijke Andalusische School voor de Hippische Kunst en aansluitend een van de sherrybodega’s in de stad (P55). Lunch in een tapasbar.
’s Middags
Ga zuidwaarts naar ,Cádiz (P63) en bezichtig de kathedraal. Slenter door de nauwe, levendige stegen naar het Museo Cádiz (P63) voor een indrukwekkende expositie over de Fenicische en Romeinse geschiedenis en schilderijen van Spaanse meesters. Maak in het prachtige avondlicht nog een heerlijke wandeling langs zee.
Dag 4 ’s Morgens
Ontbijt aan het kleurrijke Plaza de las Flores (links, P63), ga even naar de aanpalende markt en dan verder naar de Torre Tavira (P63) voor een geweldig uitzicht over de stad. Aan het eind van de morgen rijd je over de weg in oostelijke richting langs de 3Costa de la Luz (P68). Als je tijd hebt, bezoek dan het oude Moorse stadje Vejer de la Frontera (P68), ga daarna verder naar Tarifa (P68) via de kustheuvels van de Sierra del Cabrito, met een overdonderend zicht op de machtige Rots van 4Gibraltar (P69). Gebruik een late lunch in Estepona (P56).
’s Middags
Rust uit op het mooie strand van Estepona en ga daarna naar Marbella (P56), en ’s avonds naar een van de gelegenheden aan de Costa del Sol, die eten en entertainment combineren. Of rijd door naar Málaga en flaneer ’s avonds op de Paseo del Parque, om daarna te genieten van tapas en een lekkere sherry.
14 Antequera Parque Natural Sanlúcar de Arcos de Sierra de Grazalema Barrameda la Frontera 15 17 16 4 Ronda 11 El Puerto de 7 Málaga Santa María 18 Jerez de 12 la Frontera 10 Cádiz Costa del Sol 19 Costa de la Luz
13 Nerja
20 Gibraltar
49 Spirallo Relaunch 2014 Andalusien, Halbausschnitt 01 Malaga&Cadiz, Stand 03.02.2014 B C M Y
_BSM_ANDALUSIE_001-212.indb 49
11-08-17 15:2