Sarah Breimer | Marina Goudsblom
Kosmos Uitgevers, Utrecht/Antwerpen
door & door milaan
Inhoudsopgave
Voorwoord . . . . . . . . . . . . . . . 9 1.
Aankomst in de stad. . . . . . . 15
2.
Milanese lievelingen . . . . . . 23
3.
Verstilde tijd. . . . . . . . . . . . . 30
4.
Mode en kunst. . . . . . . . . . . . 38
5.
Aan tafel . . . . . . . . . . . . . . . . 51
6.
Achter dikke muren. . . . . . . . 61
7.
In het groen. . . . . . . . . . . . . . 68
8.
Solari. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 79
9.
Boodschappen doen. . . . . . . 83
10.
’s Zomers . . . . . . . . . . . . . . . . 93
11.
Bambini . . . . . . . . . . . . . . . . . . 101
12.
La Musica. . . . . . . . . . . . . . . 108
13.
Kunst . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 117
14.
Op de markt . . . . . . . . . . . . . . 127
15.
Stads verleden . . . . . . . . . . . 134
16.
Door de stad. . . . . . . . . . . . . 147
Kaart Milaan. . . . . . . . . . . . 160
Yellow pages. . . . . . . . . . . . . 163
Ook leuk om te doen. . . . . . . 191
8
door & door milaan
Voorwoord
Voorbij de Italiaanse Alpen ligt Milaan. In het verse voorjaar of de warme nazomer is het er op zijn mooist, met de bomen groen en de ramen open. Gele trammetjes doorkruisen de stad en je door zo’n trammetje laten vervoeren is de leukste manier om de stad aan je voorbij te laten trekken. Tussen de Milanezen langs de indrukwekkende begraafplaats rijden, langs het Parco Sempione naar de nog overgebleven kanalen waar soms de antiekmarkt op de kades is. Of langs de oude stadspoort in Porta Romana dwars door het centrum voorbij al die scooters, vele kerken, mooie etalages en verborgen binnenplaatsjes. Ze zeggen dat de liefde voor Milaan moet groeien, dat het even duurt voordat je de charme van deze drukke stad kan vangen en voelen en je weet waar je moet zijn. Maar met door & door Milaan hoeft dat helemaal niet lang te duren. Hier blader je door het Milaan voorbij dat toeristische Domplein en lees je over de favoriete kerk van de Milanezen zelf, over concerten op het dak van de Dom, over de prachtige, verstilde
9
door & door milaan
jarendertigvilla die verborgen ligt achter hoge muren. Hier vind je de werkplaatsen van operahuis Teatro alla Scala, de knusse straatjes van Brera, het hipste designwarenhuis en de botanische tuin in het hart van de stad. En na een dag dwalen door de stad is het heerlijk om aan de typisch Milanese aperitivo aan te schuiven, ergens tussen de buurtbewoners. door & door Milaan is een boek om inspiratie op te doen en de stad met andere ogen te bekijken. Voor thuis op de bank, maar ook voor onderweg in de tas. Achterin vind je tips en alle informatie om de plekken uit de verhalen zelf te bezoeken en de leukste restaurants te vinden. Divertitevi! Sarah Breimer & Marina Goudsblom
10
11
1. door & door milaan
Aankomst in de stad
Op een heel heldere dag kun je vanuit het hart van Milaan de besneeuwde toppen van de Alpen zien liggen. Als de wind de goede kant op staat, hoor je de ronkende racegeluiden vanaf het formule 1足circuit in Monza en zie je wellicht heel in de verte de grote NoordItaliaanse meren glinsteren in de zon. Vijfhonderd treden boven de grond, vanaf het dak van de grote witte Dom, kun je eindeloos ver kijken over stad en land. Een middag dwalen en verstoppertje spelen tussen de ontelbare heiligen, waterspuwers en weelderig versierde torentjes van die enorme suikertaart is een goede eerste ontmoeting met de stad.
15
door & door milaan • Aankomst in de stad
Tijgermuggen Beneden aan je voeten raast het dagelijkse drukke leven aan je voorbij. De financiële beurs, de uitgevers en de grote bedrijven draaien onafgebroken op volle toeren, de vele etalages glinsteren je tegemoet, de hippe mensen op straat en het lawaaiige verkeer zijn altijd op weg ergens naartoe. Milaan staat niet voor niets bekend als handelsstad en de stad van mode en design. Maar Milaan is de stad van zoveel meer: van verhitte voetbaldiscussies op
16
maandagochtend, van verscholen tuinen en binnenplaatsen, de gouden Madonna altijd op het hoogste punt, het vergeten graf van Evita, van kleurige markten en tijgermuggen in de warme zomer. De stad met twee rivaliserende voetbalclubs in hetzelfde stadion, met oude stadspoorten en kanalen om langs te slenteren. De bakermat van de aperitivo en de plek waar alleen Ferrari’s dubbel geparkeerd mogen staan. Milaan is de stad waar Verdi, Gucci en Da Vinci hand in hand gaan.
7. door & door milaan
In het groen
Op de plattegrond van de stad is tussen de grote groene vlekken van de parken Parco Sempione en Giardini Pubblici, nog een groen vlekje te zien, ergens in Brera. Maar wie zomaar gaat dwalen in die wirwar van straatjes zal dat mysterieuze groen niet zo gauw vinden. Verborgen tussen de hoge muren van de Pinacoteca di Brera en de omringende huizen is dit paradijsje van buitenaf werkelijk onzichtbaar. De enige manier om er te komen, is door de hoge, donkere gangen van de kunstacademie in de Pinacoteca di Brera. Als je de binnenplaats oversteekt en de bordjes Hortus Botanicus volgt, langs artistiekerige kunststudenten en verdwaalde standbeelden, stap je aan de achterkant van het gebouw een klein paradijs binnen.
68
69
door & door milaan  •  In het groen
Echinacea en tomaten Hier, tussen de tomatenplanten, gingko biloba-bomen en hagedissen, is geen plaats voor druk en stads. Het is pure romantiek om in alle rust langs de echinacea-planten en andere geneeskrachtige kruiden, rijen bloembedden, het kleine vijvertje en de oude kas te dwalen. Helemaal in de late middag, als het zonlicht wat verzacht en door de bladeren op de verlaten bankjes en bloempotten valt. Maria Theresia van
70
Oostenrijk bedacht deze botanische tuin in 1774. Zij wilde een plek maken waar planten en bloemen bestudeerd konden worden, geneeskrachtige kruiden konden groeien en waar men bovendien voor zijn plezier terecht zou kunnen. 225 jaar later is er midden in het moderne, hectische centrum geen betere verborgen plek voor een botanisch rendez-vous met een geliefde, een vriend of een boek.
13. door & door milaan
Kunst
Piazza del Duomo op zomaar een ochtend. Terwijl de glan zende mozaïeken vloeren van de Galleria al weer druk bewandeld worden door toeristen en winkelaars, ligt de andere kant van het plein nog rustig te soezen in de ochtendzon. De eerste zonnestralen dringen zich door de raampjes in de dikke stenen muren van het Caffè Giacomo. Verborgen in de arcades van het Palazzo Reale kun je hier in alle rust wakker worden met een kopje koffie. Over de binnenplaats wandel je daarna zo de grandeur van het Palazzo Reale in. De majestueuze trappenhuizen, hoge vertrekken en de beschilderde plafonds in dit stadse paleis bieden een betoverend decor voor de collectie moderne Italiaanse kunst en wisselende exposities met werk van grote namen als Picasso, Botero en Monet.
117
162
Yellow Pages Hier vind je tips voor je verblijf in de stad. Daarna volgt de praktische informatie over de plekken die in de verhalen voorbijkomen.
Wegwijs door Milaan Het voorjaar, als de winter uit de straten verdwenen is en de bomen zachtjes groen worden, is de mooiste tijd om de stad te bezoeken. En in het najaar, wanneer de ergste hitte uit de stad is maar de luchten nog blauw zijn. Om in kerststemming te komen ga je begin december, zodat je de Obej Obej-markt niet mist. In juli is het al erg warm in de stad, in augustus nog warmer en stroomt de stad leeg. Veel winkels en restaurants zijn dan beperkt open, of dicht en gaan pas in de eerste weken van september weer open.
teken van interieur en wonen. De modeweken (Milano Fashion Weeks) zijn rond half februari en september. Het is dan aanzienlijk drukker; zoek je een hotel dan is het raadzaam daarmee rekening te houden.
De beste tijd voor mode en design Er zijn twee periodes van grote uitverkoop, begin januari tot in februari en begin juli tot in augustus. De jaarlijkse grote designbeurs (Salone del Mobile) vindt plaats in april. De stad staat dan een week lang in het
163
Inlezen Bij een kiosk in Milaan koop je voor een paar euro een plattegrond, let op dat de metro en tramlijnen erop staan aangegeven voor de volledigheid. Neem meteen de Vivimilano mee van de kiosk, de Italiaanstalige uitgave die iedere woensdag bij de grote krant Corriere della Sera verschijnt. Om even doorheen te bladeren bij de eerste kop koffie en te zien wat er die week aan restaurants, exposities, tips en ander stadsnieuws te vinden is. Inlezen op internet kan op de volgende sites: www.turismo.milano.it Heldere website van de gemeente Milaan. Ook Engelstalig.
www.vivimilano.it Website behorend bij het magazine dat wekelijks op woensdag verschijnt bij de Corriere della Sera.
Ernaartoe Als je ruim van tevoren boekt, is vliegen naar Milaan helemaal niet duur. Vliegveld Linate ligt het dichtst bij de stad. Met een buskaartje van â‚Ź 1,50 en bus x73 ben je dan binnen twintig minuten in het centrum, de opstaphalte is recht voor de deur van de aankomsthal. Het andere vliegveld, Malpensa, ligt op 50 km van de stad. Als je hierop vliegt neem je de Malpensa-express (trein) die je naar de binnenstad brengt. Een derde vliegveld in de omgeving (55 km) is Orio al Serio (Bergamo). Vanaf hier rijdt een shuttlebus naar de stad.
Evenementen, restaurants, exposities en tips voor die week. In het Italiaans.
www.survivemilano.it Veel kleine, mooie plekken, winkeltjes enzovoort. Italiaans, maar de foto’s spreken veelal voor zich, dus wel goed te begrijpen.
www.ciaomilano.it Veel toeristische informatie en tips. Engelstalig.
164
Logeren De hotels zijn over het algemeen niet heel goedkoop en prijzen stijgen ten tijde van grote beurzen. Iedere wijk heeft zijn eigen charme en prijs: Centrum druk, luxe en over het algemeen duur.
Navigli & Solari (zuidwest) Naviglio Grande Het grote kanaal is een van de laatste sporen van de vroegere haven. Slenteren langs de kades en op een van de binnenplaatsen terug in de tijd stappen bij de oude wasplaats oftewel Vicolo dei Lavandai. Op de laatste zondag van de maand langs het water de antiekmarkt. Naviglio Pavese Het ‘andere’ kanaal, waar op mooie dagen de kades minder vol zijn, maar de buurtkroegen niet minder druk. Kleine boetiekjes en hier en daar wat vintagewinkeltjes om langs te slenteren.
Markt Viale Papiniano Viale Papiniano
Groente, fruit, vlees, huishoudelijke spullen, kleding, schoenen… Alles. di 08.30 – 13.00 uur, za 08.00 – 17.00 uur Sant’Agostino
Vlooienmarkt Fiera di Sinigaglia Viale d’Annunzio
Struinen langs vergeten spullen. za 08.30 – 17.00 uur Porta Genova
Antiekmarkt Naviglio Grande Alzaia Naviglio Grande
Antiek op de kades langs het water. elke laatste zondag van de maand, be halve in juli en augustus, 09.00 – 17.00 uur
Solari Verborgen achter het Naviglio Grande liggen de straatjes van Solari. Slenteren over de Via Tortona, Via Savona en Via Bergognone en de verscholen hipheid ontdekken. Tijdens de Design Week is het hier opeens heel erg druk. Laboratori-Atelier Ansaldo Via Bergognone 34
184
MILAAN
door & door Milaan voert je weg van de gebaande paden en neemt je mee naar het Milaan zoals het werkelijk is. Naar de kleurrijke
binnenplaatsen, de werkplaatsen van operahuis La Scala, het mooiste designmuseum, het favoriete Madonnabeeld en de ontspannen sfeer langs de oude kanalen. van Marina Goudsblom schetsen deze verrassende Italiaanse stad zoals je haar nog niet eerder zag. Achter in het boek vind je een plattegrond en de Yellow Pages, een katern boordevol informatie en tips voor als je zelf op stap wilt gaan. Je krijgt deze gratis op je smartphone of tablet met de QRcode binnen in het boek.
Sfeervolle verhalen, oogstrelende fotografie en insider tips. Een heerlijk bladerboek ĂŠn reisgids voor wie het ware Milaan wil ontdekken.
MILAAN
De levendige verhalen van Sarah Breimer en de schitterende foto’s
door & door
door & door
isbn 978 90 2155 263 7
9 789021 552637
www.kosmosuitgevers.nl
BO - Milaan.indd 1
nur 500, 512 Kosmos Uitgevers, Utrecht/Antwerpen
28-02-2013 16:29:43