NIVLKS Tilburgs Universiteitsblad - 25 november 1988 - jaargang 26 nunnmer 14
Universitaire VAX-computer geicraaiit Volgens zojuist bevestigde gerucfiten zou er onlangs zijn ingebroi<en in de VAX-8700computer van de KUB. In elk geval heeft het Rekencentrum In de afgelopen periode enkele studenten getraceerd, die software in hun bezit hadden waarmee de universitaire VAX-8700-computer voor ondenwijs en onderzoek kan worden gekraakt. Ook een lid van de universiteitsraad bleek over inbraaksoftware te beschikken en werd door de beveiligings-specialist van het Rekencentrum in de kraag gegrepen. Volgens S. Veling, directeur van het Rekencentrum is zeker in één geval aangetoond dat de software is gebruikt om in te breken. Voorzover bekend is er geen schade aangericht. Met deze software kan men een programma ontwikkelen om argeloze computergebruikers hun wachtwoord te ontfutselen, zonder dat zij dat merken. De mogelijkheid om
Veling: beveiliging is duur.
passwords van andere gebruikers op te vissen zou ongeveer drie maanden hebben bestaan. Misbruik of pogingen daartoe werd een maand geleden ontdekt. Volgens Veling, hebben universitaire computers naar aard en toepassing een vrij open karakter. Rigoreuze beveiliging is niet alleen duur, maar belemmert tevens het bedoelde gebruik in ernstige mate. Met name onder studenten wordt het inbreken in computers als een soort sport gezien, en is er vrijwel nooit sprake van kwade bedoelingen. Maar studenten realiseren zich vaak niet dat ze bezig zijn met het inbreken in een werkomgeving waarbinnen waterdichte beveiliging niet wordt nagestreefd, aldus Veling. Bij alle tot nu toe geconstateerde inbraakpogingen ging het om studenten of medewerkers, die ook langs reguliere weg toegang tot de faciliteiten hadden. Over een eventueel te ontwikkelen sanctiebeleid wordt momenteel overleg gevoerd tussen het Rekencentrum en de Dienst Studentenzaken en Welzijn. (EV)
8/9 Informatisering als onderdeel van het speerpuntenbeleid. Het derde deel in de serie over het profiel van de KUB. 3
Diesrede Prof. Goedegebuure over de oppervlal<kigheid van de cultuurconsumptie.
7
Milieurecht Een te ver terugtredende overheid is niet gewenst, volgens prof. Gilhuis.
Na de acties gaan studenten en minister praten Nog voor volgende week v^oensdag komt er een gesprek van minister Deetman met de studentenorganisaties LSVB en ISO. Alle partijen hebben hun bereidheid daartoe uitgesproken. Minister Deetman heeft gezegd dat hij uitsluitend in het kader van het reguliere overleg met de studentenorganisaties wil praten over de eisen van de actievoerende studenten. De bewindsman heeft echter zijn bereidheid uitgesproken om een extra bijeenkomst van de Studentenkamer in te lassen. Dinsdag hebben de Landelijke Studentenvakbond (LSVB) en het Interuniversitair Studentenoverleg (ISO) laten weten dat zij op deze uitnodiging zullen ingaan. De preciese datum en de gespreksonderwerpen moeten nog worden vastgelegd. LSVBwoordvoerder Ruud Dirkse zei dinsdag dat zijn bond drie onderwerpen op de agenda
van de Studentenkamer wil hebben: de bezuinigingen op studiefinanciering, de harmonisatiewet en de korting van 2,7 procent op de universitaire budgetten. Deze onderwerpen komen overeen met de aandachtspunten in de actieweek van de LSVB. Volgens Dirkse realiseert de LSVB zich dat de kans op overeenstemming met de minister erg klein is. Deze heeft immers een Kamermeerderheid achter zich die de bezuinigingsplannen steunt. De LSVB zou echter bereid zijn om in zijn eisen wat toe te geven. Van de minister wordt hetzelfde verlangd. Als Deetman geen water in de wijn doet, zal de bond onmiddellijk de vergadertafel verlaten en de acties voortzetten. De LSVBwoordvoerder zei dat de actiebereidheid onder studenten nog steeds erg groot is. Op donderdag 24 november vindt in ieder geval een landelijke studentendemonstratie plaats in Den Haag. De LSVB verwacht een opkomst van rond de 20.000 studenten uit wetenschappelijk en hoger beroepsonderwijs. De stoet demonstranten zal overigens het Binnenhof mijden, in de hoop dat het
vreedzame karakterervan bewaard kan blijven. De deelnemers aan de actie zullen worden toegesproken door onder meer LSVBvoorzitterVan Poelgeest, de collegevoorzittervan de Universiteit van Amsterdam Gevers en de voorzitter van de HBO-raad Bolle. De universiteitsbesturen, verenigd in de VSNU, en de HBO-raad hebben vorige week reeds in een gezamenlijke verklaring gezegd dat zij de studentenacties ondersteunen. Zij vrezen dat de toegankelijkheid van het hoger onderwijs in gevaar komt door de bezuinigingen op studiefinanciering. De hogere deelname aan het hoger onderwijs moet leiden tot extra uitgaven voor studiefinanciering en mag niet op de budgetten van de instellingen worden afgewenteld, aldus de verklaring. De HBO-raad en de VSNU betreuren dat dit standpunt geen weerklank heeft gevonden bij het kabinet en een meerderheid van de Tweede Kamer. Zij menen dat de groei van de economie in gevaar komt, als niet wordt gezorgd voor voldoende hoger opgeleiden. (HOP/JD)
Frankftirter Schule Hoe actueel is de kritische theorie. Een gesprek met Prof. W. van Reijen. U niV ers verschijnt dit jaar n o g o p 2 e n 1 6 december, maar niet op 9 december. Stukjes voor M e m o , Agenda etc. voor de periode van 2 tot 16 december graag vóór maandagmiddag 14.00 uur op de redactie.
Conflict Rechtswinkel en College opgelost Medewerkers van de Rechtswinkel die geen of te weinig studieduurverlenging kregen, hebben van de Dienst Studenten Welzijn (DSW) deze maand alsnog een halfjaar uitstel toegezegd gekregen. Daarmee is het conflict, dat in oktober gerezen was tussen de Rechtswinkel en het College van Bestuur, opgelost. Op 19 oktober werd tijdens de commissievergadering Studentenbeleid duidelijk dat het College de uitspraken inzake de betrokken studenten wilde 'heroverwegen'. Volgens Jasper van den Beid van de Rechtswinkel was dit resultaat te danken aan de druk die de Rechtswinkel uitoefende op het College. Tijdens een gesprek met de coördinator van DSW, Danny Backx, heeft Van den Beid bereikt dat de desbetreffende studenten zes maanden uitstel kregen. De vier studenten die in hoger ",,',,^V. '.-1
Acties in Tilburg
beroep waren gegaan bij het College van Beroep voor het Wetenschappelijk Onderwijs in Den Haag, hebben hun klachten daar teruggetrokken. Over een nieuwe compensatieregeling moet volgens Van den Beid nog nagedacht worden. Zoals bekend is de oude regeling voor studie-uitstel op grond van persoonlijke redenen of universitaire werkzaamheden, sinds augustus dit jaar vervallen. Mogelijkheid tot compensatie ligt vanaf nu nog bij het auditorenfonds. Voor Rechtswinkelwerk is dat echter geen oplossing, omdat dit buiten-universitaire werk slechter gehonoreerd wordt dan universitaire activiteiten. Volgens zowel Backx als Van den Beid zal compensatie moeten komen vanuit de juridische faculteit zelf. (MM)
MATSERTJES
■ ^ matsertjes
^ ^
'Matsertjes' kunnen enkel per ingevulde matserbon worden opgegeven bij de redaktie. Contant betalen. Tot 30 woorden kosten ze ƒ 5,—. Tussen 30 en 60 woorden ƒ 10,—; onder nummer ƒ 2,50 extra. Reakties op advertenties onder nummer naar de redaktie sturen. AMERICA!!!: 9 weken werken in zomerkamp + 1 tot 6 weken vrij rondreizen. Incl. retourvlucht, visum verzekering, zakgeld ($150,-$450). Kosten: ƒ 400,—. Eisen: 18-35 jaar, engels sprekend, beschikbaar juni t/m aug./sept. Info: A.T. Camp America, tel. 04780-88074 Postbus 107, 5800 AC Venray. SKI-REIZEN: Dit jaar goedkoper dan ooit naar Mallnitz (Oostenrijk) en Bruneck (Italië). Een 10 daagse skivakantie in Mallnitz (echt idyllisch Oostenrijks ski-oord) voor slechts/ 479,—. Een 10 daagse-skivakantie in Bruneck (super skigebied) vanaf ƒ 495,—. Vertrekdata 27 jan. 89 en lOmrt.'89. Voor informatie en boekingen, 's avonds Paul Smeets tel. 013-360997 of overdag bij Sportief Koningsplein 214. tel. 013-433960. VAKANTIE: ' 4, 6 en 11 weekse kampeertrektochten per truck door West-Afrika en de Sahara. Reizen door Savanne regenwoud en woestijn. Vertrek data 1/12 1/1 en 1/2 1989. Interesse? Bel 'Explorer' tussen 19.00-21.00 uur. Tel.:020-255424.
PLATO: Is je kleding voor het Plato-feest van afgelopen woensdag alweer fns gewassen en gestreken? Trek dan maar weer alles aan voor het Mafia-speelhol bij Plato in de Spoel op 30 nov. vanaf 21.30 uur Entree/ 2,50 Leden gratis. PEPERNOTEN: Sinterklaasje kom maar binnen met je knecht... dit mag je zingen als je op 1 december naar Plato's Sinterklaasavond komt. Vanaf 21.30 uur ben je welkom in de Spoel. Leden gratis; niet-leden / 2,50 entree. SYMPOSIUM: 'Die jeugd van tegenwoordig...' Wie de jeugd heeft, heeft de toekomst! Wat doet de politiek aan de toekomst? Wat doen zij voor jongeren? Kom en oordeel zelf. 7 december, aula KUB 13.30 u. Met o.a. Simon Vinkenoog! Kon-tekst. MUSICI: Leden gezocht voor orkest. Zin in klassiek geluid op de KUB en in staat om geluiden te produceren? Bel dan allegro molto vivace naar: Frans Willem 013-683880 (wknd: 01180-14973). CULTURELE DAG: Op dinsdag 29 november wordt er vanaf 12.00 uur een open culture dag in de PUF georganiseerd. Toegang: gratis voor iedereen.
VERHUIZEN: " " Goed en voordelig verhuizen/iets te vervoeren binnen en buiten Tilburg, ook 's avonds en in de weekends. Verlengde Mercedes-bus met chauffeur Tel. 358278.
CABARET: Letterencabaret vrij-eksakt presenteert 'appel en anderen' op donderdag 1 december om 19.30 in de Puf. Toegang gratis voor iedereen. SKIËN: St. Sport Neth, skiën in Frankrijk. Vorig jaar geen sneeuw met Kerst? Wij wel! Voor kerst weg oudejaarsmorgen terug. Vanaf / 525,— Bel030-932468/732959/938019.
VERTAALWERK: ' "~ Voor vertaling in of uit het Duits van teksten op veleriei gebied, speciaal middeleeuwse geschiedenis: bel ervaren vertaler (MO.A., MO B) tel 01623-12706.
INTEGRAND: " Regelt bedrijfsopdrachten voor doctoraalstudenten. Kom eens langs voor verdere informatie op kamer O 76 tussen lOen 12of tussen 14en 16uur Of bel: 635612. FEEST: Dat kan in La Cabane! Goed verzorgd voor redelijke consumptieprijzen en een gratis accommo.datie. Academielaan 73 Tilburg. Tel: 013-673384/ 636792. Informeer of kom gerust langs. GEZOCHT: (Maxi)single 'Stomp' van 'The Brothers Johnson' i.g.s. Bellussen 18.00-19.00u. 013-670281.
Parkeerplaatsen voor gehandicapten Binnen de KUBgemeenschap zijn een aantal mensen afhankelijk van het gebruik van een rolstoel. Moeizaam, maar toch met redelijk resultaat zijn daar de laatste jaren voorzieningen voor getroffen, onder andere gegarandeerde parkeerplaatsen, zo dicht mogelijk bij de diverse gebouwen van de K.U.B. Het is echter triest om te zien dat deze parkeerplaatsen dagelijks misbruikt worden door mensen die gewoon te beroerd zijn om, met hun gezonde maar luie lichaam, enige meters verder te lopen. Zo dus ook de parkeerplaatsen voor gehandicapten bij gebouw 'P'. De bewakingsdienst is zelf niet bij machte iets aan de situatie te doen. Op hun vriendelijk verzoek de auto ergens anders te zetten, wordt niet of nauwelijks gereageerd. De foutparkeerder blijft eigen luiheid boven de handicap van een ander stellen. Ik raad de rolstoelgebruiker aan hun auto tot naast gebouw P te rijden. Er zijn, via het parkeerterrein van P (de 'kuil'), mogelijkheden om daar te komen. Kaj Surink
Univers
COLOFOIV
STUDENTENKAPPER STOPT: De studie zit erop, ik begin aan een job en heb daarom helaas geen tijd meer voor knipsessies op vrijdag, ledereen bedankt en succes met je studie c.q. bezigheden! Aart van de Wijdeven.
BIJLES: / 10,—p/u als bijverdienste? Studenten die bijles willen geven m A, B vakken: Stuur persoonlijke gegevens + pasfoto naar Studenten Bijles Organisatie Ned. Postbus 2427 5600 CK Eindhoven.
KOMISCHE FILMS: Manner. 28 nov. Heeft er ooit iemand van Duitse humor gehoord? In deze prachtige parodie op de macho-cultuur een staaltje spitsvondige Duitse humor. AZ 115, aanvang 20.15 u u r , / 3,50,28 november.
WIE OH WIE?: Het is hard besturen in Tilburg! Heb je interesse in univeristeitsraadswerk? Ben je progressief ingesteld? De progressieve studentenfractie zoekt nieuwe raadsleden v/m. Bel voor info - Loes 369089 - Tim 423065
WINTERSPORT ITALIË Heb je zin om samen met studenten van andere universiteiten te gaan skiën? Hèt universitaire treffen in de sneeuw is zonder twijfel onze 10-daagse reis naar het Ahmtal in N-Italie (nr. 4 in de ANWB wintersportplaatsen top 5) Je kan dan meedoen aan de Nederiandse Universitaire Ski Kampioenschappen, open voor studenten en medewerkers, beginners en gevorderden. Dit wordt uitgezonden bij Veronica Sport!! Vertrek lOmaart. Verblijf in hotel h/p, vervoer per luxe touringcar, skipas, annulenngsvoorz., garantiefonds reisgelden èn deelname N.U.S.K. voor slechts/ 525,—. Goedkoop en gezellig, want zowel voor de reis als de N.U.S.K. geldt dat de gezelligheid voorop staat! Wil je meer weten of boeken, bel na 18.00 uur René: 013-674951 Paul: 013-563429 Karo: 013-426824
UITGAAN! 1 presentator, 2 rode oortjes, 3 gasten, 4afleveringen hiervoor, de VIJFDE wordt een knaller. Kom kijken naar het MATRAS in Gay-cafe PARDOES Koestraat 73.
WISKUNDE: Wie kan en wil tegen redelijke vergoeding leeriing van 5 VWO helpen met wiskunde A ' Bel 013-344372 of 662812.
In eerste instantie had de bewindsman echter aangedrongen op volledige openbaarheid van de uitkomsten van vf-beoordelingen. Tot voor kort wilden de universiteiten echter volstrekte geheimhouding betrachten. Onder druk van de bewindsman hebben de universiteiten een gesprek over de openbaarheid gevoerd met de instanties die de beoordelingen uitvoeren. Dat zijn de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) en de Nederlandse organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Afgesproken werd dat men Deetman gedeeltelijk tegemoet wilde komen. In het vervolg zal in de verslagen van vfbeoordelingen ook een toelichting worden gegeven op de resultaten. Achtergrondinformatie die alleen van belang wordt geacht voor de betrokken onderzoekers en hun universiteitsbestuur blijft echter geheim. Deet-
GROEPSBEGELEIDERS: ~~ gevraagd voor het introduktiekamp psychologie '89. Opgeven P306 (inschrijflijst in gang 3). Voor inlichtingen bel Roos 013-438450. VERHUIZEN: Goed en voordelig verhuizen/iets te vervoeren binnen en buiten Tilburg, ook 's avonds en in de weekends. Verlengde Mercedes-bus met chauffeur Tel. 358278.
TYPEWERK: Voor het typen van verslagen, scripties etc: Marleen van Enschot, tel. 013-341273. WOONRUIMTE: Aangeboden voor max. 1 jaar. Veel ruimte, nabij centrum. Tel. 013-350726. ICHTHUIS: Open avond: klank en lichtspel 'Life is a battlefield', over strijd en keuzes in het leven, belicht vanuit een christelijke visie. Di. 20 nov. 20.00 uur PZ209.
VF-onderzoek gedeeltelijk openbaar Minister Deetman is tevreden met de toezegging van de universiteiten dat beoordelingsresultaten van voorwaardelijk gefinancierd onderzoek gedeeltelijk openbaar worden gemaakt. Dat zegt de bewindsman in een rapport over de voortgang van het vfbeleid, dat hij onlangs aan de Kamer heeft gezonden. Deetman legt zich erbij neer dat sommige gegevens over de onderzoeksbeoordeling geheim blijven, zo blijkt uit zijn rapport.
KOMISCHE FILMS: Take the money and run. 12 december, AZ 115, 20.15 uur. Woody Aliens eerste film en persiflage op Bonnie en Clyde-films. Vol absurde wendingen en typisch Amenkaanse humor. 12 december!
man zegt dit te kunnen billijken. In 1987 zijn door de KNAW en NWO 343 vfprogramma's beoordeeld, waarvan 328 positief. Deetman wil dat deze oordelen een reëel effect hebben op het door de universiteiten en faculteiten gevoerde onderzoekbeleid. Hij concludeert in zijn rapport aan de Kamer dat de invoering van het vf-stelsel een proces is van 'learning by doing'. De voorwaardelijke financiering heeft volgens de bewindsman verbeteringen in onderzoek en onderzoekbeleid teweeggebracht. De belangrijkste verbetering is naar zijn mening het gegroeid bewustzijn dat de universiteiten de aan onderzoek bestede middelen moeten verantwoorden. Deetman beraadt zich nog op aanvullende maatregelen ter versterking van het universitaire onderzoekbeleid. Hij denkt daarbij aan extra stimulansen voor vernieuwingen middels een zogenaamd 'missiebudget'. Ook streeft de bewindsman naar verhoging van het budget van NWO. In de onderwijsbegroting voor 1989 is al een beperkte overheveling van 5 miljoen gulden uit de universitaire budgetten naar NWO voorgesteld. Deetman studeert nog op de mogelijkheid om een aantal van de nu nog centraal door het departement beheerde fondsen ook aan NWO over te dragen. De universiteiten eisen deze fondsen overigens ook op. (JD/HOP) j|j:;;^«T;v
^r
univers
tilburgs universiteitsblad (voorheen tilburgs hogeschoolblad) redaktie eddievaes (hoofdredakteur) twan geurts, lennart kik, angela van schendel (assistente) michel knapen medewerkers han von den hoff, Caspar janssen, gerard rutten, jutta chorus, monique mulder, nicole van overmeir, paul van dijk, peter van zoest columnisten t aarts, j boelhouwer, c van diek P kop, k soudijn samenstelling redaktieraad prof mr p van seters (voorzitter) dr h van erp, prof dr j I goedegebuure, prof dr p ruys, m ackermans (adviseur), drs th schouw, r lazaroms, g siegelaer officiöle mededelingen afd interne communicatie cartixmist ad van haandel advertenties angela van schendel kopij alle kopij moet uiterlijk op donderdag de week vóór het verschijnen in het bezit van de redaktie zijn redaktie-adres/advertenties hogeschoollaan 225, tilburg, telefoon (alleen voor univers) 662277 en 662506 intern 2277 en 2506 kamer B 12 en B 13 (gebouw b) foto nen siers landelijk samenwerkingsverband hoger onderwijs persbureau (hop) waarbij verder aangesloten ad valvas (vu amsterdam), cursor (eindhoven), delta (delft), folia (uv amsterdam), ku nieuws (nijmegen) mare (leiden), observant (maastncht), u blad (utrecht), uk (groningen) en universiteitsblad (twente) druk drukkerij em de jong bv, baarle-nassau abonnementen voor niet-universiteitsleden /"SO,- per jaargang
DIES
Goedegebuure trekt ten strijde tegen 'geestelijke kaalslag' Tijdens de Diesrede tergelegenhieid van de eenenzestigste verjaardag van de KUB, vorige weel< donderdag, trol<prof. dr. J. Goedegebuure van leer tegen de ongeietterd/ieid. Zijn lezing was getiteld: 'Afscheid van het lezen?', die hij ten overstaan van slechts een halfvolle aula uitsprak. Het lezen geldt in de gevormde milieus steeds minder als teken van beschaving en steeds meer als een eigenaardigheid, stelt de hoogleraar taal- en literatuurwetenschap. 'Iets dat in de tijd van personal computer, video en beeldplaat een rudiment aan het worden is', zegt Goedegebuure. Onlangs maakte hijzelf mee dat studenten klaagden dat boeken als Madame Bovary en Misdaad en Straf te dik zijn om in een week voor het college te lezen. 'En dat', aldus de verontwaardigde hoogleraar, 'terwijl ik zo naïef was om te veronderstellen dat iemand minstens een van beide boeken gelezen zou kunnen hebben, alvorens zij of hij besloot letteren te gaan studeren.' Navraag leerde hem dat tachtig procent van de eerstejaars deze boeken niet kenden. Sommigen noemen de tanende belangstelling voor het boek het 'nieuwanalfabetisme'. Anderen, zoals collega prof. dr. H. Verdaasdonk, zijn minder pessimistisch en baseren dit op de stijgende
Prof. Goedegebuure: boeken als zichtexemplaar op de salontafel omzetcijfers in de boekenbranche. Volgens Goedegebuure zeggen die cijfers niet alles. Worden de boeken wel gelezen of verdwijnen ze, nadat ze een tijd als 'zichtexemplaar
op de salontafel' hebben gelegen, in de 'sierboekenkast'?, zo vroeg hij zich niet zonder ironie af. Goedegebuure:'Wie mee wil praten over een boek hoeft het niet uit eigen
Conflict over inschaling
Ex-werknemer vordert 60.000 gulden van KUB Een voormalig werknemer van de KUB is een procedure gestart om vermeend achterstallig salaris te incasseren. De vorderingen behelsen een bedrag van ongeveer 60.000 gulden in totaal. De functie die hij twee jaar bekleedde bij het Onderwijs Research Centrum is tussentijds opgewaardeerd van schaal acht naar schaal elf. De afdeling Personeelszaken van de KUB zegt dat de ex-werknemer overeenkomstig zijn ervaring in schaal tien ingedeeld was en overeenkomstig werd betaald. De persoon in kwestie is drs. D. Mulders. Hij is een procedure gestart bij de Commissie Rechtmatigheidsberoep, een soort ambtenaren rechtbank voor confessionele universiteiten in Tilburg en Nijmegen. Hij vervulde bijna twee jaar een functie bij het Onderwijs Research Centrum (ORC), aanvankelijk ingeschaald in schaal 8. Na enkele maanden vond een heroverweging van de functie plaats. Men kwam overeen dat de functie in schaal elf paste. Vervolgens duurde het anderhalf jaar voordat die nieuwe functiebeschrijving rond was. Er ontstond onenigheid over de datum van ingang van de nieuwe waardering. 'Ik was niet van plan om op te draaien voor het feit dat men anderhalf jaar nodig had om een nieuwe functiebeschrijving te maken', zegt Mulders. De vordering behelst het bruto salaris plus vakantietoeslag voor een bedrag van 30.000 gulden. Daarbij komen andere vorderingen zoals een sanctie op het niet tijdig betalen, derving van rente en fiscaal verlies. In totaal komen de vorderingen neer op een bedrag Univers
van om en nabij de 60.000 gulden bruto. Hij heeft begin november een bezwaarschrift ingediend. De KUB moet binnen vier weken een verweerschrift indienen. Mulders heeft tijdens zijn -tijdelijke- aanstelling het onderwijskundige programma van de studierichting Personeelswetenschappen begeleid. Vanaf juni van dit jaar is hij beleidsmedewerker onderwijs bij de faculteit Bedrijfskunde aan de Erasmusuniversiteit in Rotterdam. Voor een deel heeft deze problematiek te maken met zijn vertrek, zegt hij. Ten/vijl deze zaak liep solliciteerde hij naar de betrekking in Rotterdam. Toen hij hoorde dat hij bovenaan de voordracht stond heeft hij in Tilburg twee eisen gesteld. Zijn func-
tie bij het ORC zou per januari 1989 aflopen. Hij vroeg om een contractverlenging met een jaar. Ten tweede eiste hij dat de functieherwaardering doorgevoerd zou worden. Daar is volgens hem niet of niet op tijd op gereageerd waarna hij de betrekking in Rotterdam accepteerde. 'Kort daarna', aldus Mul_ders, 'verscheen er een personeelsadvertentie voor mijn opvolging en daarin kon je zien dat aan alle twee de eisen was voldaan.' A. Nabben, hoofd formatie- en bemanningszaken van de dienst Personeelszaken, bereidt voor de KUB het bezwaarschrift voor. Er is inderdaad een functieherwaardering geweest van schaal acht naar elf. Maar afhankelijk van ervaringsjaren wordt het sa-
IVlinister Brinl<man opent staatsrec/itconferentie Minister mr. drs. L. Brinkman opent op donderdag 8 december de conferentie 'Massamedia en Staatsrecht' op de KUB. Als hij net zijn hielen heeft gelicht, valt waarschijnlijk een regen van kritiek op zijn eigen Mediawet. Tijdens de staatsrechtconferentie, die jaarlijks door een Nederlandse universiteit wordt georganiseerd, staat deze keer namelijk de omroep centraal. 'Juist op dit gebied van de massamedia gaan de technische ontwikkelingen zeer snel, hetgeen zowel nationaal- als internationaalrechtelijke gevolgen heeft', aldus de organiserende vakgroep Staatsrecht, Bestuursrechten Bestuurskunde van de juridische faculteit. Een van de sprekers die de Mediawet waarschijnlijk onder vuur zal nemen, is mr. P. Boukema, staatsraad bij de Raad van State. Volgens hem geeft de wet weinig blijk van 'grondwetgevoeligheid'; de wetgever hecht niet genoeg waarde aan de communicatie-
vrijheid. Tijdens de plenaire zitting 's ochtends zal Boukema een inleiding verzorgen. Een referaat wordt gehouden door prof. dr. W . Hoffmann-Riem, hoogleraar staats-en bestuursrecht in Hamburg en directeur van het Hans Bredow Institutfür Rundfunk und Fernsehen. Daarop volgt een coreferaatvan zijn Tilburgse collega prof. mr. A. Koekkoek. De organisatie hoopt dat tijdens de dag discussies zullen losbarsten. Daartoe zijn 's middags parallelsessies gepland in verschillende zalen van gebouw A, waarvan aan het eind van de dag verslag wordt gedaan. Zo zal mevr. drs. G. Overkleeft-Verburg, universitair docente aan de KUB, reageren op Boukema's visie op massamedia en grondrechten. De verschillen tussen het Nederlandse en Westduitse omroepbeleid worden besproken door Hoffmann-Riem en prof. mr. E. Jurgens, hoogleraar staats- en bestuursrecht in Amsterdam (VU) en bijzonder
aanschouwing te kennen. Kennis van de recensies volstaat om een bijdrage aan de conversatie te kunnen leveren. Daarmee hebben we zo langzamerhand een situatie bereikt die maakt dat de kennisname van artistieke fenomenen op gespannen voet is komen te staan met de intensieve en tijdrovende aandacht die men ze eigenlijk schuldig is.' De huidige cultuurconsumptie kwalificeert hij als oppervlakkig: 'De lezer of kunstminnaar fladdert van de ene manifestatie naar het andere hoogtepunt, maar ervaart vrijwel niets meer.' Hij wijst de beschuldigende vinger naarde universiteiten. Hij signaleert een groeiende tendens om de universitaire vorming te 'stroomlijnen' tot beroepsgerichte opleidingen, 'die zijn geprofileerd naar de verlangens van bedrijfsleven en overheid. Rentabiliteit en efficiëntie zijn de grote toverwoorden.' Traditioneel dienen de universiteiten echter het culturele en algemeen maatschappelijk belang, betoogt hij. Gevoed door financiële redenen schurken de universiteiten zich tegen het hoger beroepsonderwijs aan, zegt hij. 'Zo kon zich de afgelopen decennia in steeds hogertempwD een aantal verschuivingen voordoen die de Alma Mater definitief van haar universeel vormende karakter hebben ontdaan', aldus Goedegebuure. Wat blijft er over? Goedegebuure: 'Alleen maar geestelijke kaalslag en culturele erosie. Een samenleving die op den duur desolater wordt dan de onherbergzaamste woestijn.' (Qp)
laris van de persoon op die post vastgesteld. Volgens Nabben heeft Mulders het verschil met terugwerkende kracht bijgepast gekregen op basis van de geldende inpassingsregeling. 'Iemand kan pas in schaal elf geplaatst worden als er sprake is van zes jaar relevante ervaring op schaal tien, het aanvangsniveau van academici', aldus Nabben. 'Zijn en/aring is vastgesteld op niveau tien en met terugwerkende kracht met hem afgerekend. Alleen wil hij vanaf het begin in schaal elf geplaatst worden en dat is nog nooit vertoond', zegt hij. Het bedrag dat uitgekeerd is ligt tussen de zes- en zevenduizend gulden. 'Wij hebben de normale regels toegepast die voor iedereen gelden', aldus Nabben. In januari of maart volgend jaar zal er een zitting van de Commissie Rechtmatigheidsberoep plaatsvinden, met de betrokken partijen en eventuele deskundigen. (GR) hoogleraar Mediarecht in Maastricht. Prof. dr. J . van den Heuvel, hoogleraar politicologie, beleid en planning aan de Vrije Universtieit van Amsterdam, zal het hebben over het overheidsbeleid ten aanzien van massamedia. Op zijn lezing wordt gereageerd door prof. mr. J . de Meij, hoogleraar Nederlands en vergelijkend staatsrecht aan de Universiteit van Amsterdam. Hoewel de conferentie zich meer dan eens zal toespitsen op het Nederlandse omroepbestel, staan op het lijstje van sprekers geen mensen die werkzaam zijn in de journalistieke praktijk. 'Dat is te wijten aan het feit dat deze dag zich richt op beoefenaren van het staatsrecht', verklaart mevrouw mr. A. de Moor-van Vugt namens de organisatie, die benadrukt dat ook niet-wetenschappers de conferentie zullen bezoeken. De vakgroep verwacht 180 tot 200 deelnemers. De conferentie wordt onder meer gesponsord door de KRO en de NVJ, de Nederlandse Vereniging van Journalisten. (PvD) 25 n o v e m b e r 1988
HOGER ONDERWIJS
Commissie van Kemenade gemstaiieerd Vorige week donderdag, 17 november, werd ten provinciehuize in Den Bosch de Commissie Hoger Onderwijs geïnstalleerd. Vier vooraanstaande wijze mannen, dr. J. van Kemenade, dr. G. Brenninkmeijer, prof. dr. R. de Moor en drs. J. Gevers, gaan een beleidsplan beramen voor Hoger Onderwijs in de provincie NoordBrabant. Eind volgend jaar hopen ze het de instellingen te kunnen presenteren. De belangrijkste opdracht die de 'Commissie Van Kemenade' van de provincie heeft meegekregen, luidt officieel: 'het opstellen van een schets van ontwikkelingen en ontwikkelingsperspectieven van het Hoger Onderwijs in Noord-Brabant. Dit in relatie tot de sociaal-economische, sociaal-culturele en levensbeschouwelijke ontwikkelingen in deze provincie.'
Een en ander betekent dat de commissie gaat bekijken hoe het provinciale netwerk van hoger ondenwijsvoorzieningen ondanks teruglopende studentenaantallen en middelen op een verantwoord niveau kan worden
gehouden. Er moet een krachtig beleid komen om de Haagse en Zoetermeerse scherpslijpers voldoende tegengas te geven. Daarbij zal rekening worden gehouden met factoren als samenwerking tussen instellingen voor Hoger Onden^/ijs, de overheden en het bedrijfsleven, de wenselijkheid van meer bestuurlijke en/of inhoudelijke integratie van afzonderlijke instellingen, afstemming van het cursusaanbod op behoeften van studenten en arbeidsmarkt en tenslotte met de opbouw en inrichting van Hoger Onderwijs elders in Nederland, in Europa en zelfs nog daarbuiten. Uit reacties van woordvoerders van Brabantse hoger onderwijsinstellingen blijkt dat visies op de toekomst van Hoger Onderwijs in de provincie nogal uiteenlopen (zie Univers van 30september jl.: Desmalle weg naar een federatie van Brabantse hoger onderwijsinstellingen). Een poging van de Commissie Brenninkmeijer om de instellingen tot meer gelijkluidende standpunten te bewegen, verzandde in onderling geharrewar. En het zijn de instellingen die tot overeenstemming moeten komen. De provincie kan slechts begeleiden en stimuleren. Van Kemenade c.s. ven/vachten eind 1989 verslag uit te brengen. Het Overlegorgaan Hoger OndenA^ijs Noord-Brabant speelt bij de daaropvolgende uitwisseling van informatie tussen instellingen en het provinciaal bestuur een centrale rol. Secretaris J . Fagel van het overlegorgaan: 'Ik denk dat Brabant zich gelukkig mag prijzen dat vier zo hoog gekwalificeerde mensen zich bereid hebben verklaard om voor Brabant, een toekomstperspectief voor het Hoger Onderwijs aan te geven.' De burgemeester van Eindhoven en ex-onderwijsminister J . Van Kemenade en rector-magnificus De Moor van de KUB behoeven geen introductie. Brenninkmeijer heeft tientallen jaren in hoger onderwijsadviescommissies van de regering gezeten en is nu onder andere voorzitter van de Neder-
Een vlekje wegwerken
Hij zag er uit om op te schieten. Verfomfaaid. De briJ schee/op zi/n neus. Hemd uit de broek. Het eiwit druipend van zijn boferhoo/d en een pens die in een andere stand was getackeld. Was het revolutie? Oorlog? Neen, dit was een zogenaamde publieksónvriendeiijk incident in een week van ludieke = onschuldige = machteloze = publieksvriendelijke acties. Een lid uit de beweging was te ver gegaan. De aanvaller deed iets wat we aïlemad weteens (willen) doen. Ongeduldig, agressief, vuil, gemeen en vals worden tegelijk. En pats, die arm of dat been schiet uit. Dat lucht op. En daarna is er de spi/t. Dat gebeurt elke dag ontelbare keren. In de kroeg, op het sportveld, op straat, in de huiskamer, op TV (het voedingsapparaat}, in onze droom. Deze democratische rechtsstaat zou al lang gevloerd moeten zijn met al die om zich heen schoppende, tierende en uithuilende onderdanen. Dat valt best mee. Maar nu de pens van de bewindsman is geraakt is de beer ineens los. De premier spreekt vermanend het (studentenjvolk toe en zegt dat dit een schandvlek is voor de democratie. Een zwarte nog wel. Zoiets mag niet gebeuren. Dominee Lubbers. De bossen sterven, de onderkant bo-
Univers
landse Katholieke Schoolraad. Gevers was voorzitter van de HBO-Raad en heeft sinds kort Van Kemenade opgevolgd als voorzitter van het College van Bestuurvan de Universiteit van Amsterdam. Punt van kritiek in hoger onderwijskringen is de keuze voor Van Kemenade als lid van de commissie. Wordt dat niet teveel Eindhoven-promotie? Fagel denkt van niet: 'Alle vier commissieleden zijn uitstekend in staat om over hun eigen belangen heen te kijken. Ik zie De Moor ook niet alleen voor de KUB opdraven.' Van Kemenade antwoordde op persvragen dienaangaande bij de installatie, dat hij zowel als Gevers de Universiteit van Amsterdam goed kent. 'Misschien vinden wij wel dat alles uit Brabant naar Amsterdam moet', schertste hij. Waarop de Brabantse onderwijsgedeputeerde Baartmans zei: 'dan ga ik meteen met de burgemeestervan Eindhoven praten, want die zal dat wel niet pikken.'
Rector De Moor in een eerste reactie na de installatie van de commissie: 'Het is dringend noodzakelijk dat we in Brabant zoveel mogelijk de handen ineen slaan. Je merkt dat er op dit moment bij gebrek aan beleid voortdurende tegenstellingen ontstaan zodra de minister ergens gaat snoeien en dat men elkaar voor de voeten loopt zodra er eens wat bijkomt. Ik heb in de eerste plaats de hoop en ook wei de verwachting dat wanneer je een rapport kunt maken op realistische wijze de belangen van de provincie, de verschillende instellingen en de gemeenten worden meegenomen, het via een heldere en zakelijke argumentatie mogelijk is om de problemen te verminderen.' Over het belangenspel binnen het Brabantse Hoger Onderwijs: 'Je wordt natuurlijk gemakkelijk geïdentificeerd met een bepaald belang. Ze zullen zeggen dat de burgemeester van Eindhoven wel voor Eindhoven op zal komen en dat ik vooral oog heb voor MiddenBrabant. Maar ik denk dat we daar vanaf moeten. Het rapport dient door argumenten te overtuigen.' (PvZ)
Vrede in het Midden Oosten: de Palestijnse l<westie In het conflict tussen het Palestijnse en Joodse volk is sprake van een recht op zelfbeschikking van twee volken. Al meer dan 40 jaar zorgen geweld en wederzijdse miskenning voor een permanente bedreiging van wellicht de wereldvrede. Het probleem ligt niet eenvoudig. Er zijn twee tegenover elkaar geplaatste kampen, met binnen die kampen nog eens verschillende meningen en opvattingen. Er is echter één gemeenschappelijk doel: vrede voor eigen volk en regio. Het zoeken naar mogelijke oplossingen lijkt vooralsnog onmogelijk, hoewel er toch weer een stap vooruit lijkt te zijn gezet volgens de aktualiteit. Er is de een jaar oude Intifada, de verkiezingen in Israël en de mogelijke uitroeping van een Palestijnse staat op de Westelijke Jordaanoever door de Palestijnse Nationale Raad. Het is van groot belang dat vredesbewegingen, kerken, vakbonden ed. meedenken in het zoeken naar een oplossing. Dat is de mening van een viertal organisaties in Tilburg, te weten: de Wereldwinkel, de Leergang Ontwikkelingsproblematiek, de NederlandsArabische Kring en het centrum voor Ontwikkelingssamenwerking. Zij bieden aan iedereen de mogelijkheid zich te verdiepen
in deze slepende kwestie. Naast een tweetal tentoonstellingen, met aandacht voor de thematiek Vrede in het Midden-Oosten, is er een belangrijke discussie. Voor het eerst zullen vertegenwoordigers van de PLO en het CIDI (Centrum voor Informatie en Documentatie Israël) rond één forumtafel zitten. Een poging om met elkaar in dialoog te komen; eikaars meningen horen en in aanraking komen met eikaars cultuur. De voertaal van de discussie is Engels. Ook wordt de aandacht gericht op de rol van organisaties in Nederland om concrete bijdragen te leveren aan de vrede in het Midden-Oosten. De tentoonstellingen lopen van 22 November tot 2 December. Op 29 November is er een culturele middag van 12.00 tot 17.00 uur waarbij een optreden van de Joodse zangeres Sjura Lipopsky, de Libanese zanger Ibrahim Bazi en een aantal video's te bezichtigen zijn. Om 19.(X) uur vindt de opening plaats van het avondprogramma. Na de inleiding geven enkele sprekers hun visie op de aan hen voorgelegde stellingen die daarna aan de orde komen in de politieke discussie. Plaats: Multifunctionele ruimte (PUF). Toegang gratis. (H(/D)
ven de afgrond, de Heilige Koe gaat de mist in en de democratie zou gevaar lopen door een wat al te oorlogzuchtige student? De blauwe plekken die u en ik inmiddels hebben opgelopen cfls gevolg van dit om zich heen schoppende kabinet (motto: wie zijn kinderen liefheeft, spaart de roede niet!) tellen niet. Een minister is namelijk geen gewoon mens die klappen krijgt maar een gezagdrager die zelfde gummiknuppel, het galopperend paard of de duitse herder op de opdringerige meute moet loslaten. En oh wee als de macht zelve de harde fysieke realiteit eens in de hangbuik voelt? I Dan is het gezag op de tenen getrapt. f In therapeutenland vraagt men zich nu af hoe en waarom het zover kon komen? En wie is uiteindelijk verantwoordelijk voor de tackel in kwestie? Er zijn meerdere opties. l De schopper zelf moet de verantwoordelijkheid in de schoenen geschoven worden (het was 1 per slot een trapj. Het ligt aan het verzuurde milieu waarin de dader verkeert. De studenten-1 bonden zijn de schuld ook al distantieerden ze zich van de daad in het besef dal je tegenwoordig oorlog voert door het publiek niet tegen de schenen te schoppen. De minister zelf is het slachtoffer van zijn eigen falend onderwijsbeleid. Eigen schuld, dikke bult. Of faalde de corpschef I ter plaatse omdat hij de minister niet goed escorteerde in de dekking? Was hij soms solidair! met studenten? De hoogste politiepef, i.e. de minister van Binnenlandse Zaken, moet hier ver-1 antwoording over a/leggen. Of zitten we allen met een collectieve schuld? Maar in laatste in-1 stantie is Onze Lieve Heer aanspreekbaar. De Onbevlekte Ondefinieerbare Oorzaak. En dan 1 is de cirkel weer rond. (Het schijnt trouwens dat premier Lubbers Deetman ernstige verwij-1 ten maakt omdat hij de dader niet zelfbij zijn lurven heeft gepakt. De premier had toch zelf 1 het goede voorbeeld gegeven destijds? Iedereen past die pet, daarmede de tendens van een f terugtredende overheid kracht bijzettend). Bij St. Olofop de Spoorlaan hing heel de actieweek een vlekkeloos spandoek met de tekst: Op Een dag Studeer ]e Niet Meer. Ik zou zeggen; Op Een dag Drink Je Geen Bier Meer. Dan zou 1 de revolutie pas echt losbarsten. Omdat er dan geen vlekje meer valt weg te werken. Zelfs geen zwarte! 25 n o v e m b e r 1988
B
Hoe actueel is de Frankfurter Schule?
Geen overkoepelende theorie, alleen tegenstellingen Het Rotterdamse congres is niet enig in z'n soort. De actualiteitswaarde van de Franl<furter Schule was de afgelopen tijd al in diverse conferenties onderwerp van bespreking. Zo ook in het Duitse Ludwigsburg, december '84, waar nog eens ten overvloede werd vastgesteld dat de Frankfurter filosofen een stevige stempel hebben gezet op het naoorlogse culturele en intellectuele klimaat in de bondsrepubliek. Het politieke klimaat lieten de Frankfurters trouwens evenmin onberoerd: rechtse kritici zagen - en zien ! - in de maatschappijkritische filosofen de intellectuele wegbereiders van het terrorisme van de Rote Armee Fraktion. Een veronderstelling weliswaar die de Frankfurters Habermas voorop - altijd verontwaardigd van de hand hebben gewezen, maar die toch onmiskenbaar van invloed is geweest op het instellen van een Radikalenerlass en Berufsverbote in de jaren 7 0 met de bedoeling de kritische intellectuelen in hun 'lange mars door de instituties' een halt toe te roepen. Albrecht Wellmer - zelf één van de hoofdfiguren van de 'tweede generatie' Frankfurters en één van de sprekers in Rotterdam schoof in Ludwigsburg Adorno naar voren. (Bij diens dood in '69 had Marcuse al vastgesteld: de discussie met het werk van Adorno moet nog beginnen.) Theodor Wiesengrund Adorno, aldus Wellmer, heeft een moeilijk te overschatten invloed gehad op discussies binnen de culturele avantgarde (muziek, literatuur, beeldende kunsten). Zijn Eingriffe - de titel van één van zijn boeken hebben overal hun sporen nagelaten: in de films van Alexander Kluge, in het literaire werk van Botho Strauss. Adorno, zegt Wellmer in ietwat pathetische bewoordingen, heeft 'de culturele identiteit van de Duitsers gered', hij heeft het puin weggeruimd waaronder de Duitse cultuur na afloop van de oorlog verborgen lag. Door zijn toedoen kunnen de Duitsers het onder het Hitlerrégime 'besmet' geraakte culturele erfgoed (Kant, Hegel, Bach, Beethoven, Goethe, Hölderlin, noem maar op) weer met open ogen tegemoet treden.
WEINIG WEERKLANK In Nederland heeft de Frankfurter Schule opmerkelijk genoeg altijd betrekkelijk weinig weerklank gevonden. Dat komt vooral door het verschil in politiek klimaat, denkt de Utrechtse filosoof prof. dr. Willem van Reijen. Van Reijen, sinds '86 hoogleraar sociale filosofie in Utrecht, geldt als een autoriteit op het gebied van de Frankfurter filosofie in ons land. Hij is o.a. de auteur van Filosofie als kritiek, een veel geraadpleegde inleiding in de kritische theorie, en De onvoltooide rede, waarin aandacht voor Habermas en diens post-structuralistische Franse collega's. Van Reijen is nauw betrokken bij de organisatie van het congres in Rotterdam, waar hij onder meer de inrichting van de begeleidende foto-tentoonstelling Grand Hotel Abgrund voor z'n rekening nam. Een boek met dezelfde titel verscheen onlangs bij Junius Verlag in Duitsland. Na afloop van zijn Heidegger-lezing, afgelopen dinsdag, was er gelegenheid hem enige vragen voor te leggen. 'In Nederland,' zegt Van Reijen, 'is de politisering \/an wetenschap en universiteit lang niet zo sterk als in Duitsland. De bondsrepubliek kent een hele scherpe links-rechts dichotomie, in tegenstelling tot ons land met z'n vele partijen en wisselende coalities. Bovendien zie je dat in ons land geen enkele filosofie echt school heeft gemaakt. Er is altijd wel belangstelling voor Franse filosofie. Univers
De laatste Jaren staat de Frankfurter Schule weer volop in de belangstelling. Niet alleen de kritische maatschappijtheorie van Jürgen Habermas weet voortdurend de aandacht op zich te vestigen, ook het werk van 'oude' Frankfurters als Horkheimer, Adorno, Marcuse en Benjamin maakt een opvallende come-back. De aanhangers van de Frankfurter filosofen komen volgende week in groten getale voor een driedaags congres in Rotterdam bijeen, waar zij zich buigen over de vraag: hoe actueel is de 'kritische Theorie'. Niklas Luhmann (filosoof). Peter Sloterdijk (schrijver), Anselm Kiefer (beeldend kunstenaar), Otto Schily (politicus) en vele andere prominenten uit Oosten West maken er hun opwachting. Hieronder alvast een voorproefje.
Prof. Willem van Reijen
naast mensen die zich bezighouden met angelsaksische, analytische filosofie. In filosofische instituten zal men ook eerder proberen mensen aan te trekken met een eigen specialisme, zodat men een rijk geschakeerd palet heeft. Dat werkt schoolvorming veel minder in de hand. Wat daarnaast een belangrijke rol speelt bij de ontvangst van de kritische theorie: bij het bredere publiek heerst nog steeds een anti-Duits ressentiment. Dat is altijd een hindernis geweest, hoe idioot dat ook is: de Frankfurter filosofie is bij uitstek de filosofie die door het fascisme 't diepst is getroffen.'
(POST)MODERN Van Reijen ziet een tweetal belangrijke aanzetten om de traditie van de kritische theorie de komende jaren voort te zetten. In de eerste plaats is er een 'modernistische' stroming: met name Habermas is van mening dat het Verlichtingsdenken van de 'moderne' filosofie nog lang niet aan het eind van z'n mogelijkheden is. In de Theorie deskommunikativen Handelns (1981) hield Habermas een groots en meeslepend pleidooi voor de herwaardering van de menselijke rede. Aan de uitwerking van het onderzoeksprogramma, dat hij in het 'blauwe monster' opstelde, heeft Habermas voorlopig de handen meer dan vol. De 'postmodernistische' stroming is veel pessimistischer gestemd. In het werk van Horkheimer en Adorno wordt veeleer een
radicale kritiek van de menselijke rede ontwikkeld. In de Dialektik der Aufkiërung (1944) en in latere werken laten ze zien dat de veel bezongen menselijke zelfbeschikking in de loop van de geschiedenis in z'n tegendeel is verkeerd. De rationaliteit zelf wordt aangewezen als de bron van alle kwaad; in plaats van te werken als emanciperende kracht (zie Habermas), heeft de menselijke rede volgens Horkheimeren Adorno per definitie de neiging om te verworden tot een steriel doelmatigheidsdenken, waarin mensen niet meer zijn dan radertjes in het systeem. Tegen een dergelijke achtergrond werkte Adorno de laatste jaren van zijn leven aan een onvoltooid gebleven Aesthetische Theorie (1970). Het is vooral deze esthetische theorie die de laatste tijd de nodige beloften lijkt in te houden om de traditie van de kritische theorie voort te zetten, aldus Van Reijen. Zeker nu de vraag naar de rol van de kunst in de samenleving zich weer in volle hevigheid doet voelen is er alle reden het filosofisch onderzoek in de lijn van Adorno en - in diens voetspoor - Walter Benjamin nieuw leven in te blazen. Van Reijen: 'Ik denk dat de esthetische theorie de komende jaren steeds meer in de belangstelling zal komen staan. Ook in het werk van eigentijdse Franse filosofen - bij Lyotard, bij Derrida - krijgt de kunst veel aandacht. De belangstelling voor de relatie tussen kunst en maatschappij zal zeker toene-
men - en dan vooral tegen de achtergrond van het complex van het postmodernisme. Wat dat betreft zijn de esthetische theorieën van Adorno en Benjamin - die je overigens helemaal niet los kunt zien van hun maatschappij-analyse - gefundenes Fressen.' De maatschappij-theoretische kant komt in Rotterdam minder aan bod. De organisatoren hebben gemeend sterk de nadruk te moeten leggen op de 'vroege' kritische theorie. In feite is Habermas in Rotterdam de grote afwezige, zo moet Van Reijen beamen.
GESAMTKUNSTWERK Bij Habermas blijft de esthetische theorie nogal onderbelicht, vindt Van Reijen. 'Habermas heeft een maatschappij-theorie ontwikkeld met een universele pretentie. Hij beweert dat hij het totaal aan maatschappelijke ontwikkelingen en relaties kan vatten. Maar de kunst krijgt geen plaats in de Theorie des kommunikativen Handelns. Kunst blijft bij Habermas iets waar de burgers zich zondagmorgen in het museum mee bezighouden. Hij ziet eigenlijk geen enkel verband tussen een esthetica resp. een theorie van de kunst en zijn theorie van de maatschappij.' Om die reden is Van Reijen blij dat in Rotterdam één dag wordt ingeruimd voor de esthetische problematiek. De derde congresdag in Rotterdam, vrijdag 2 december, staat geheel in het teken van Gesamtkunstwerken postmodernisme. De esthetische theorie van de Frankfurters biedt mogelijkheden om de huidige controverse over zin en onzin van het postmodernisme in de kunst bij de horens te vatten, zo luidt de bijgeleverde stelling. Kunstenaars (Anselm Kiefer, Rob Scholte, Jo Coenen, Heinrich Klotz, Hans-Jürgen Syberberg) gaan met wetenschappers (Wellmer, Van Reijen, Norbert Bolz) in debat. Van Reijen legt uit: 'Ik wil laten zien dat in de postmoderne kunst tegenstellingen met elkaar worden geconfronteerd op een wijze die heel veel te maken heeft met Adorno's esthetische "theorie. Postmoderne kunst is niet, zoals vaak gedacht wordt, een kunst die een pluralisme huldigt van: je kunt verschillende stijlen naast elkaar hanteren in architectuur, schilderkunst en roman. Het gaat er juist om dat bepaalde invalshoeken als onverzoenlijk met elkaar worden geconfronteerd. Daarmee kom je op een punt dat centraal staat in de conceptie van negativiteit bij Adorno: ook in de maatschappij botsen krachten die onverzoenlijk zijn op elkaar. Juist in het vacuüm dat bij die botsing ontstaat kan de filosofie schieten en zeggen: de dingen zijn niet wat ze lijken te zijn. Dat is het verhaal dat de postmodernisten ons vertellen: er is géén overkoepelende eenheid. Hetzelfde idee vind je achter Adorno's esthetische theorie: er is géén overkoepelende theorie, er zijn alleen tegenstellingen. Das Ganze ist das unwahre, zegt Adorno. Je kunt niet van het Unwahre de sprong maken naar het Wahre. De kritische theorie houdt in dat ik wél kan zeggen wat verkeerd is, maar niet wat goed is of wat waar is; het goede en het ware is dan uitwisselbaar. In feite is dat precies hetzelfde wat het postmodernisme wil laten zien.' Een en ander laat zich illustreren aan de hand van het Gesamtkunstwerk, aldus Van Reijen . De modernisten onder de Gesamtkunstwerkers (Wagner, de Weense secessionisten) zijn nog op zoek naar de synthese. Het postmoderne Gesamtkunstwerk a la Kiefer laat juist zien dat de synthese niet meer mogelijk is. (LK) 25 n o v e m b e r 1988
OPINIE PERS
'Politie eist terecht een betere beloning' 'Verstoring openbare orde door de politie? Zover is het tot nu toe nog niet, lijkt mij. Als burgers willen demonstreren kunnen ze met spandoeken de straat op gaan en dat is eigenlijk wat de politie op dit moment ook doet. Mits het blijft bij ludieke acties, denk ik dat er nauwlijks iemand moeite mee heeft. Dat zal zeker veranderen als het allemaal publieksonvriendelijker wordt.' 'Verregaande acties kunnen tot gevolg hebben dat de marechaussee of een ander 'krijgsvolk' bijstand moet gaan verlenen. In het uiterste geval kunnen dus onderdelen van het leger ingezet worden om de orde te handhaven. Een en ander is gebaseerd op de Politiewet.'
BALANCEREN 'Een uitspraak in kort geding op 8 november 1983 door de president van de Utrechtse rechtbank is het belangrijkste juridische aanknopingspunt in deze kwestie. Daar houden de politiebonden zich erg goed aan. Ze zullen natuurlijk met hun acties op het grensvlak van het toelaatbare gaan balanceren.' 'Het kort geding betrof een reeks acties die de politie had aangekondigd, uiteenlopend van stiptheidsacties tot het weigeren om op te treden tegen collega's. De staat heeft toen geèist dat die oproep tot actie gestaakt zou worden. De rechter sloot zich daarbij aan. Hij liet weten niets specifieks over elk afzonderlijk actiepunt te kunnen zeggen daar leent een kort geding zich niet voor en hanteerde een algemeen criterium: acties die de normale gang van zaken bij de politie dusdanig verstoren dat geen of ._ onvoldoende rechtsbescherming meer wordt geboden aan de burgers en handhaving van de openbare orde gevaar
PARTI FRIS loopt, kunnen niet door de beugel. Onduidelijk is welke actievormen nog tot de mogelijkheden behoren. De rechter gaf wel aan dat ze geen afbreuk mogen doen aan de gebruikelijke gang van zaken en als voorbeeld noemde hij acties met een demonstratief karakter. Hij sprak ook over de oproep om niet op te treden tegen actievoerende collegapolitieambtenaren. Daar zit een moeilijke kant aan omdat geen onderscheid gemaakt wordt tussen geoorloofde en jsngeoorloofde acties van collega's. Dan kun je misschien de situatie krijgen dat er niet opgetreden wordt tegen ongeoorloofde acties.'
K
Voorafgaande aan de landelijke aktiedag op 24 november beleefde universitair Nederland een hete herfstweek waarbij de temperatuur per stad nogal schommelde. QUOD NOVUM, het weekblad van de Erasmus Universiteit, meldt dat de Rotterdamse studenten zich koest hebben gehouden. De directie van het academische ziekenhuis Dijkzigt verbood studenten om zuigelingen op de kraamafdeling een spaarpot aan te bieden 'omdat ze het geld later goed kunnen gebruiken als ze gaan studeren'. Demonstraties mogen niet over de ruggetjes van de patiënten gaan, aldus de ziekenhuisdireaie. 'Dit was zo'n beetje het enige origmele idee dat de Rotterdamse studenten gedurende de afgelopen week wisten te verzinnen,' aldus het Rotterdamse weekblad. Ook in Eindhoven was de herfst zo heet nog niet. De plaatselijke studentenvakbond bezette een VIP-room, een al jaren niet meer gebruikt vertrek in het hoofdgebouw. Verder wijdden de Eindhovense studenten zich maar liever aan het afleren van hun tentamens. In Amsterdam werd bi)val voor de demonstraties genoteerd van universiteiten(VSNU) en hogescholen (HBO-raad). AD VALVES tekent Univers
fette de normale gang van zaken verstoort. Daar kan ik niets van zeggen omdat in de kort geding-uitspraak geen tijdslimiet wordt genoemd.' worden dat het politiewerk geen hinder ondervindt, denk ik dat zo'n actievorm wel toelaatbaar is. Eén keer een estafettewerkonderbreking van 24 uur moet volgens mij kunnen. Ik vraag me af of de staat dan een kort geding aan zal spannen. Het kan een principe-zaak worden, maar dat lijkt me een beetje overdreven. Is het echter de eerste van een hele reeks soortgelijke acties, dan kunnen de bonden rekenen op een kort geding.'
Het is w e l even w e n n e n , maar waaro m zouden politledlenaren niet actievoerend voor hun belangen op m o g e n k o m e n ? Zelfs zonder stakingsrecht? A l l e e n , het m o e t binnen de perken blijven. Ludieke uitingen van ongenoegen zijn toegestaan, maar de Staat der Nederlanden tolereert geen praktijken w a a r b i j politietaken zoals handhaving van de openbare orde en rechtsbescherming van burgers w o r d e n v e r w a a r l o o s d . W a t kan nog w e l en w a t niet? Het w o o r d is aan Karin M e r k x (31), toegevoegd universitair docente bij de vakgroep Staatsrecht van de Tilburgse rechtenfaculteit en bezig m e t een onderzoek voor het Ministerie van Binnenlandse Zaken naar preventie van veel v o o r k o m e n d e criminaliteit.
ZWARE DRUK
1 /|»^
'Een ander probleem dat ook bij het kort geding aan de orde kwam: stel de politie gebruikt verkeerscontroles als actiemiddel en gaat daarbij ten opzichte van de burgers over tot het geven van allerlei bevelen. In hoeverre zijn die bevelen nog rechtmatig? Moet de burger zich dan nog wei houden aan hetgeen de politie beveelt? De rechter wees erop dat de staat dit probleem terecht signaleerde.' 'Als het criterium bij actievoeren is: geen verstoring van de normale taken van politie-ambtenaren, handhaving openbare orde en rechtsbescherming van de burgers, dan is de vraag tot op welke hoogte een voorgenomen 24-uurs esta-
'Ik vind het terecht dat politieambtenaren een betere beloning eisen. Het is toch een heel speciaal soort werk dat uitgevoerd wordt. Het legt ook een zware druk op de mensen, zeker nu je een enorm aanbod hebt van allerlei criminele activiteiten. De politie lost daarvan maar zo'n klein percentage op, dat je je haast af kunt vragen waarvoor eigenlijk nog gewerkt wordt.' 'Ludieke acties zijn leuk, maar ik weet niet of je daarmee iets bereikt bij de twee betrokken ministers. Wil men echt zo te keer gaan dat half Nederland wordt ontwricht, dan komt het onherroepelijk tot een kort geding en zal de rechter gezien de taakstelling van de politie buitensporige acties een halt toeroepen.' 'Eeriijk gezegd denk ik dat de politie met actievoeren helemaal niets opschiet. Er zijn wel wat concessies gedaan door de ministers, zodat er misschien een compromis in zit waarmee men weer een paar jaar vooruit kan, maar wat de politiebonden eisen krijgen ze niet. (PvZ)
N
op: 'Een woordvoerdster van de Landelijke Studenten Vakbond vindt de verklaring van de besturen prachtig. 'We hebben meerdere malen in de clinch gelegen met deze mensen, dan is steun uit deze hoek natuurlijk welkom'. Dat de verklaring weinig concreet is en nergens rechtstreeks steun betuigt aan de verlangens van de actievoerende studenten doet aan haar blijdschap weinig af.' Ook vanuit de politiek adhesiebetuigingen voor de studenten. Maar dan alleen waar het de kwaliteitseisen betreft. De intrekking van de Harmonisatiewet en de verruiming van de studiefinanciering zijn, zo bleek tijdens een forumdiscussie in Amsterdam, voor de politieke partijen geen serieus bespreekbare punten. FOLIA meldt verder dat minister Deetman aangifte heeft gedaan van mishandeling na de uit de hand gelopen protestactie aan de Oude Turfmarkt, nu al weer twee weken geleden. De politie arresteerde toen drie demonstranten. Eén van hen, verdacht van het uitdelen van de bewuste trap in Deetmans buik, blijkt enkele dagen in de bajes gezeten te hebben. 'De arrestant, een hbo-student, ontkent de minister te hebben getrapt. De studentenbond ASVA zegt zeker te weten dat de jongen onschuldig is.' Volgens de advocaat van de opgepakte studenten wijkt het signalement dat de minister heeft gegeven van de demonstrant die hem schopte af van dat van de gearresteerde hbo-student. 'Het onderzoek wordt voortgezet.' Een andere Amsterdamse demonstrant is Anne, tweedejaars studente geschiedenis aan de UvA. Zij was het die twee weken geleden een ei stuksloeg op het hoofd van de minister. FOLIA schrijft: Wie denkt dat eieren gooien het
voorrecht is van spijkerharde extremisten, komt bij de 21-jarige Anne bedrogen uit. De stijlvol geklede studente, met oorbellen in de vorm van schildpadjes, spreekt over 'de heer' Deetman. 'Opeens stond hij pal voor me. In een reflex doe je dan zoiets. Het was stom. Verkeerd. Ik heb er spijt van. Maar het is gebeurd.' Anne heeft al een excuusbrief aan meneer Deetman klaarliggen. Ze wil die nog even aan Maarten van Poelgeest voorleden. Omdat Anne na de actie werd gearresteerd vreest zij juridische consequenties. Ze wil lerares worden, 'en als je een strafblad hebt kun je een baan bij de overheid wel vergeten.' 'Je kunt als je boos bent de mimster in zijn maag trappen. Je kunt die boosheid ook in een denktank stoppen en meedenken over waar het met het onderwijs naar toe moet.' Zo kun je het ook bekijken. In Groningen heeft deze verzoenende gedachte geleid tot oprichting van het Instituut voor Wetenschap en Samenleving. De eerste activiteit was vorige week een forum over 'De achterkant van het Onderwijsbeleid'. Genoeg over de aaies. Er werd vorige week ondanks alle ellende toch ook feest gevierd bij enkele universiteiten. In Rotterdam wordt de verlichting in de hoogbouw van Woudestein 's nachts zó ontstoken dat de vensters de leeftijd van de Erasmus universiteit verbeelden, 75 jaar. In Nijmegen, waar de KUN dit jaar de pensioengerechtigde leeftijd heeft bereikt, vierde men met een uitverkocht galafeest 'Charleston in Charlestown' het einde van het dertiende lustrum. KU-NLEUWS verslaat alert: 'Tegen twaalven stond de met veel tamtam aangekondigde 'Surprise' aangekondigd. Op triomferende muziek en begeleid door het showballet
werd er een grote taart, opgebouwd uit kaassoesjes, en een nog grotere gouden doos met strik binnengebracht. Uit die doos kwam Miss Holland 1988.' Het Nijmeegse publiek reageert van aangenaam verrast ('Moet je zien wat een lekkere billen die meid heeft') tot hoogst verbolgen ('Is dat nou een verjaardagscadeau? Absoluut stijlloos') op de ongebruikelijke surprise. Later op de avond komt ook nog de Chicago Transfer een striptease-show opvoeren in prehistorische settir^, waarbij nvee vrouwen elkaar met stok en mes te lijf gaan. De Veronicauniversiteit, is dat een suggestie voor een nieuwe naam, Nijmegen.' Maar ja, wat moet je anders verzinnen om een gezelschap van 65-jarige katholieke heerschappen een beetje te vermaken? De Rotterdamse hoogleraar Jo 0oe) Ritzen verblijft een tijd lang in de Verenigde Staten, Madison Wisconsin, en schrijft voor QUOD NOVUM een impressie. Het is de wakkere econoom opgevallen dat er in Madison veel wordt gefietst. 'Iedereen fietst: studenten, maar ook staf. Ik moet wennen aan het dragen van een fietshelm; het is niet verplicht maar wel een algemeen geaccepteerd gebruik. Zo zie ik 's morgens vroeg hier het equivalent van de rectormagnificus met helm op zijn ten-speed bike ten kantore arriveren, gekromd over zijn stuur.' Alweer zo'n sportende reaor-magnificus. De morele druk op Ruud de Moor om ook eens de gj-mpies aan te trekken wordt met de week groter. Is dat joggingpak al gekocht? (TG)
25 november 1$
b
Prof. mr. P. C. Gilhuis in inaugurale rede
'Negeren milieunormen blijft verleidelijk' 'In het milieurecht is gekozen voor meer terughoudendheid met regelgeving', constateerde prof. mr. P. C. Gilhuis in zijn inaugurale rede, waarmee hij afgelopen vrijdag het ambt van hoogleraar aanvaardde. 'Een te vergaande terugtred van de overheid' is volgens hem echter 'niet gewenst. Nuchterheid is geboden.' Deze 'nuchterheid' lijkt tekenend voor Gilhuis, die in 1981 promoveerde op een proefschrift over het referendum, met als een van de stellingen: 'Het algemeen belang bestaat.' Vorig jaar werd hij aan de KUB benoemd tot hoogleraar in het staats- en bestuursrecht, met inbegrip van het recht van de ruimtelijke ordening en het milieurecht. Sinds 1985 was hij universitair hoofddocent aan de KUB. Na zijn studie aan de VU in Amsterdam heeft hij gewerkt bij het Hoogheemraadschap van Rijnland in Leiden en aan de Nijmeegse universiteit. In de oratie van afgelopen vrijdag stak Gilhuis zijn nuchtere kijk op het milieurecht niet onder stoelen of banken. 'Het zou rijkelijk naïef zijn om te veronderstellen dat milieunormen altijd braaf worden nageleefd. Aangezien milieu-onvriendelijk gedrag kostenbesparend is, zal het in individuele gevallen altijd verleidelijk blijven om de norm te negeren.' Voor de 42-jarige hoogleraar is het mi-
Prof. Gilhuis: nuchterheid is geboden lieuvraagstuk dan ook een 'voorwerp van aanhoudende zorg'. Maar er zijn ook positieve ontwikkelingen gaande. 'Van werkgeverszijde vallen de laatste jaren geluiden te beluisteren waaruit blijkt dat de ernst van het milieuvraagstuk meer wordt ingezien.' Ook de verantwoordelijkheid die het bedrijfsleven daarvoor heeft, zou meer worden erkend. Gilhuis vindt het echter te vroeg om te kunnen zeggen of het zogenaamde 'verinnerlijkingsbeleid' (waarbij de eigen verantwoordelijkheid van producenten en consumenten wordt
gestimuleerd) is geslaagd. Een 'opmerkelijk fenomeen' is volgens Gilhuis ae opmars van convenanten, die de overheid sluit met het bedrijfsleven. Hij wierp de vraag op wat een convenant nu eigenlijk juridisch voorstelt. 'Is er sprake van een overeenkomst of van een gentlemen's agreement? Die vraag valt niet goed te beantwoorden.' Volgens Gilhuis is het convenant in elk geval een 'veelkoppige figuur'. Het kan een overbruggingsmaatregel of een aanvulling op de bestaande regelgeving zijn. Ook is het
mogelijk dat een convenant in de plaats komt van regels. Deze laatste variant is 'het meest problematisch'. Gilhuis ziet 'aantrekkelijke kanten', maar 'te zeer ad hoc wordt nu voor de vorm van het convenant gekozen'. Het juridisch karakter en de inhoud van deze afspraken zouden kritisch bekeken moeten worden. Ook stelt Gilhuis voor om milieu-organisaties commentaar te laten geven op concept-convenanten. 'Deelname is waarschijnlijk een te grote belemmering om tot overeenstemming te komen.' Hoewel de hoogleraar veel kanttekeningen plaatste, sprak hij wel de hoop uit dat het convenant de kans krijgt 'om zijn waarde te tonen'. In de lezing van drie kwartier besteedde Gilhuis ook aandacht voor de herregulering van milieuwetgeving. Hij bepleitte dat een goed plan nodig is voor de 'herbouw' van de Wet algemene bepalingen milieuhygiëne (Wabm) tot een zogenaamde 'milieukaderwet'. Hij noemde het 'opmerkelijk' dat geen aandacht wordt geschonken aan de verhouding van deze wet tot de toekomstige Algemene wet bestuursrecht (Awb). Zelf concludeerde hij onder meer: 'Door de invoering van de A w b zal de Wabm aanmerkelijk worden vereenvoudigd, doordat een aantal bepalingen uit de Wabm kan worden geschrapt. Daaraan kleeft een bezwaar, waar we maar mee moeten leven, namelijk dat men voor de regeling van een onderwerp voortaan twee wetten zal moeten naslaan.' (PvD)
De grootse perspectieven van Horkheimer en Adorno
Van Parmenides tot Russell, van Plato tot de prullenbak Nee verstandig is het niet om je oude liefjes nogeens op te zoeken. Wat heb ik gedweept met die Frankfurters! Het goede en, vooral, het slechte van de wereld wezen zij me. Dat je ouders autoritair, hun huiskamer burgerlijk, de cultuur vastgeroest en elitair en de politiek in handen van het establishment was, dat wist je allemaal omdat Adorno, Marcuse, Habermas of Horkheimer het schreven. De mens werd ééndimensionaal, de cultuurindustrie sloot aan bij de consumptiemaatschappij, maar bij kleine groepjes kunstenaars, intellectuelen en studenten gloorde het heil. Zij hadden het door en voerden oppositie en droomden alvast van een utopie. Sommige van hen zijn gebleven, Herbert Marcuse vooral, met zijn interpretatie van Hegel en Freud, en met zijn One Dimensional Man. Waker Benjamin, die ik destijds nog niet las, is er zelfs bijgekomen en blijkt een van de boeiendste van hen. Maar de beide 'vaders' van de beweging, Max Horkheimer en Theodor Adorno zijn niet onbeschadigd de loop der jaren doorgekomen. Het boek dat lange tijd als 'hét' boek van de Frankfurters gold, Dialektik der Aufklarung, werd geschreven door Horkheimer en Adorno tijdens hun ballingschap in Amerika. Het verscheen pas in 1947, kreeg omstreeks 1968 haar grootste bekendheid en werd eerst onlangs in het Nederlands vertaald. Die vertaling is goed, hoewel je bij dit soort geschriften vaak struikelt over germanismen en marxismen. 'Arbeid is bemiddeld door een principe' is geen Nederlands en buiten de stencilcultuur wordt het duitse 'Verdinglichung' met 'verzakelijking' weergegeven en niet met 'verdingelijking'. Heel merkwaardig is het dat de verlichting in Duitsland, sinds vooral de kritiek die Hegel erop uitoefende, als iets typisch burgerlijks wordt gezien en iets nogal mufs en bekrompens lijkt te zijn. Verstand, nut, vlijt en al die huisbakken deugden lijken haar in Duitsland wel aan te kleven en de meeste filosofen
zijn opgelucht dat het maar zo kort duurde en dat daarop het ruimer ademhalen volgde van de Romantiek. Toen kwam de verbeelding aan de macht. In Duitsland geldt de Romantiek als revolutionair en de Aufklarung als burgerlijk en benepen. Precies het omgekeerde is in Frankrijk het geval, waar verlichte geesten als Voltaire en Diderot met hun vrijheid van denken voorlopers van de grote revolutie werden terwijl de daarop volgende romantiek als een terugval gezien werd in de middeleeuwen. Romantisch, roomsch en rechts. Terwijl in Nederland bij het woord 'Verlichting' vrijwel altijd aan de franse figuren rond de Encyclopedie gedacht wordt hebben Adorno en Horkheimer dus bij de titel al volledig andere gedachten.
En omdat hun boek gezien kan worden als een, nog steeds nuttige, bijdrage in de strijd tegen het fascisme kijken wij voortdurend vreemd op van de verbanden die hier gelegd worden. Zelf zou ik het fascisme vooral zien als een donkere en dreigende, romantische beweging, maar Adorno en Horkheimer doen vrijwel het omgekeerde. Op zijn minst geeft dat te denken. Is het fascisme wellicht dermate weinig op één van beide manieren vast te leggen, zo volstrekt opportunistisch en van waarden ontbloot, dat inderdaad beide invalshoeken mogelijk en verhelderend zijn? Als in dit boek dus gesproken wordt over 'het denken is voor de verlichting een poging om een uniforme orde te scheppen' dan is dat hooguit een bepaalde visie op de duitse
Aufklarung, maar denkend aan Voltaire of Diderot zou het een belachelijke karikatuur zijn. Boeiend is wel de gedachte dat deze verlichte 'uniforme orde' in rechtstreeks verband staat met de orde der uniformen van de duistere fascistische horden. Elke speurtocht naar de oorsprongen van het fascisme, nazisme is van het hoogste belang. Bij de gedachte van Horkheimer en Adorno komen tegenwerpingen op. Als fascisme vooral als benepen en burgerlijk wordt gezien dan komt de vraag op waarom dan behalve de bange kruideniers, kleine ambtenaartjes en andere door de werkloosheid in hun burgerlijke zekerheden gestoorden ook de miljoenen van het duitse of Italiaanse volk enthousiast voor die beweging waren. Maar vooral, deze nadruk op, zoals het heet, 'het klassekarakter' van het fascisme maakt het onmogelijk oog te hebben voor die andere golf van waanzinnige onmenselijkheid, het stalinisme. Deze gevluchte duitse filosofen lijken wel eenogig en ze willen niet weten dat in onze eeuw behalve ten westen van Polen miljoenen ook ten oosten van Polen miljoenen mensen uitgemoord werden. Waar ik bij eerdere lezing van dit boek juist de meeste bewondering voor had blijkt het eerst in de slijtageslag gesneuveld te zijn. Wat vond ik beweringen mooi als op p. 99, 'Kant heeft intuïtief geanticipeerd op wat Hollywood pas bewust verwezenlijkte: de beelden worden al bij hun productie volgens de standaarden van het verstand voorgecensureerd, volgens welke ze nadien moeten worden bekeken.' Kijk, zó werd de filosofiestudie nog eens spannend en maatschappijkritisch. Zó had je er nogeens wat aan. Je kon zo rode lijnen trekken van het denken van Kant naar de daden van de huidige fascisten en imperialisten. Je zat thuis voor je tentamens te werken en tegelijkertijd streed je 'eigenlijk' tegen de vuile oorlog in Vietnam. Helaas zijn het precies deze soort bewerin-
gen waar de mot al snel inkwam. Het zijn brede armslagen en op elke bladzijde van dit boek vliegen de balcondeuren open en sta je ademloos voor grootse perspectieven: van Parmenides tot Russell, van Plato tot de prullenbak. Maar hoe eerder het gebaar, hoe minder de inhoud. Neem nu zo'n zin of bewering als op p.32: 'Plato bande de poëzie met eenzelfde z baar uit als waarmee het positivisme de leer van de ideeën in de band deed.' Dat künkt wel heel stoer, maar alleen als je er niet verder bij stilstaat. Vroeger zo aantrekkelijk bevonden zinnen als 'Door de Godheid gaat de taal pas van tautologie over in taal.' of 'Vervangbaarheid slaat om in universele fungibiliteit' zou ik nu in plaats van te onderstrepen liever willen doorstrepen. Eens keek ik verrast op toen ik voor het eerst in dit boek las over Spinoza die de emoties als 'vlakken en lijnen' wilde beschouwen. En nog meer raakte ik geïmponeerd door de lijn die Horkheimer en Adorno doortrokken in hun bewering dat deze gedachte van Spinoza eigenlijk al uitspreekt wat de fascisten in onze tijd zouden doen: emoties en menselijkheid binnen de vlakke en kale paradeplaatsen opsluiten. Nog steeds vind ik het een boek vol zinvolle en verrassende ideeën, vooral het middendeel over de Cultuurindustrie. Maar ik ben toch vooral geneigd om te denken: hoe komen ze erbij? Spinoza trachtte toch in de eerste plaats het oude ideaal van de Stoa, de zelfbeheersing, in een moderne vorm, de wiskundige natuurwetenschappen, te formuleren. Dat was revolutionair destijds en stond bovendien bij hem in de context van grote menselijkheid. Iets waarvan hij ook moedig blijk gaf toen het oranje-gepeupel de broers De Witt gruwelijk vermoordde. Ik zou niet weten wat dat met fascisme te maken heeft. Charles Vergeer Max Horkheimer, Theodor W. Adorno: Dialectiek van de Verlichting, vert. Michel van Nieuwstadt. Uitg. Sun, Nijmegen.
Rust aan het automatiseringsj nt ligt nog niet in het verschiet Inmiddels is de automatisering in ras tempo in alle geledingen van de universiteit doorge drongen. Een rem op de expansie is voorals nog het apparatuurbudget dat de overheid voor alfa en gammawetenschappen han teert. Dit is veel lager dan voor betaweten schappen. Toch hebben de mensen die het kunnen weten goede hoop dat ook dit obstakel zal worden overwonnen, want de filosofie achter die verdeling van middelen is 'achterhaald'. 'Als we zeggen: informatisering is een speer punt, dan hebben we het ondubbelzinnig over onderwijs en onderzoek. Juist op die in houdelijke terreinen willen we wat laten zien.'Volgens J . van Berkom, als lid van het College van Bestuur en verantwoordelijke voor het automatiseringsbeleid op de KUB, is de Tilburgse universiteit de 'positie tussen servet en tafellaken aan het ontgroeien'. Hij doelt dan vooral op de nieuwe bibliotheek ('Ik praat altijd over het HTIC C ), maar ook op het dit voorjaar gestarte Instituut voor Taal en Kennistechnologie (ITK). 'We heb ben laten zien dat we dit soort initiatieven ondersteunen. Er zijn hoogleraren aange trokken, laboratoria ingericht en we hebben middelen vanuit ons eigen vernieuwings fonds ter beschikking gesteld', aldus Van Berkom over zijn beleid.
VLIEGVELDEN
(O
E w O
»^ c o
■o
.2.C c £
CS 0) J£ « O 'c o IS £ D) = O C +rf « 3 O) a
ë E (O o —o O) 1 . (B IS
ii
Sc o ^
p 5 . o ge o. o
ge terminologie. Vraag blijft wat het ITK nu precies doet. Prof .dr. Bunt, algemeen direc teur van het ITK, probeert enige duidelijk heid te verschaffen aan de hand van een voorbeeld. 'We willen een computerpro gramma bouwen waarmee je door middel van een dialoog in natuurlijke taal tussen systeem en gebruiker op een systematische manier stukjes menselijke kennis als het wa re af kunt tappen van de gebruiker, en die in de computer onder kunt brengen. Het kern punt op het gebied van de kunstmatige in telligentie is dat, als je zo'n systemen wilt bouwen, er een grote hoeveelheid kennis in een computer moet worden gestopt en dat die kennis ook werkzaam moet worden ge maakt. De grote vraag is eigenlijk steeds: hoe kun je de kennisoverdracht van mens naar computer organiseren. Het is duidelijk dat kennis van mensen van nature in gewo ne taal wordt uitgedrukt. Dat suggereert dat het mooiste instrument om kennis van men selijke deskundigen naar een computer systeem over te brengen, vooral moet be rusten op analyse van de taal.'
H H H H ^ ^ ^ ^
Het ITK is, direct na de officiële oprichting in april, opgeworpen als het paradepaardje, ('wonderkind' in de terminologie van Van Berkom) van de KUB. In het interfacultaire onderzoeksinstituut werken de sectie Taal en Informatica van de letterenfaculteit en de sectie Infolab van de vakgroep bestuurlijke informatiekunde van de economische facul teit samen. Het ITK bundelt bestaande onderzoekspro gramma's van deze secties o p h e t gebied van de taaltechnologie (de automatische verwerking van taal), de kunstmatige intel ligentie (het representeren en toepassen van kennis in computersystemen; kennistech nologie) en database technologie. Dit najaar startte het ITK een nieuw onderzoek waarin de automatische taal en kennisverwerking in onderling verband worden onderzocht. Verder vormt het ITK het coördinatiecen trum van het onderzoeksprogramma 'Mens machinecommunicatie met behulp van na tuurlijke taal'. Dit programma wordt uitge voerd in samenwerking met de Eindhoven se en Nijmeegse universiteit, Philips en Océ. Het Stimulerings Projectteam INformatica onderzoek (SPIN) en een aantal bedrijven ondersteunen het programma financieel. Onder de vlag van de letterenfaculteit is ook dit jaar de afstudeerrichting Taal en Informa tica van start gegaan. Het blijft voor de relatieve buitenstaander va
3. Informatisering 'De komende jaren willen we in een groot onderzoeksproject een brug slaan tussen onderzoek dat al jarenlang bij letteren loopt, waarbij zinnen in de gewone taal systema tisch worden omgezet in formules van een ingewikkelder wiskundige taal, en informa ticaonderzoek dat bij het Infolab wordt ge daan, waarbij steeds ingewikkelder wiskun dige talen ontworpen worden om globale structuren van gegevensbestanden te be schrijven. Dan moetje denken aan een ge bruiker die over een bepaald onderwerp een gegevensbestand wil opbouwen, zelf niet veel verstand heeft van hoe je die het beste kunt organiseren, maar wel weet hoe de kennis die in die gegevens zit, gestructu reerd is. Wat hij dan kan vertellen is bijvoor beeld: mijn gegevens gaan over vliegtuigen en luchtlijnen. Dan heb je vliegvelden, pas sagiers, fabrikanten, steden, landen. Som mige steden hebben vliegvelden, andere niet. Vliegtuigen hebben een vertrek en aan komstplaats, soms maken ze tussenlandin gen. Als je die algemene eigenschappen van je begrippen in een plaatje weergeeft, bij voorbeeld in de vorm van bolletjes en pijltjes, dan kun je op die grafische manier aan een computersysteem vertellen waar je over wilt praten. Dan zou je in de computer zelf de kennis kunnen opslaan over hoe je zo'n beeld het handigste in de organisatie van een gegevensbestand kunt omzetten. In dat pro ject proberen we de brug te slaan tussen een complexe wiskundige taal waarin natuurlij ke taal vertaald kan worden, en een grafi sche taal om op een abstract niveau gege vensbestanden te ontwerpen. Als ons dat lukt, dan kun je in zekere zin in natuurlijke taal je gegevensbestanden ontwerpen. En dan kun je het aan de computer overlaten om die bestanden zo te organiseren dat je dingen snel en handig kunt terugvinden.' En dat is uniek? Bunt: 'Honderd procent nieuw kan natuurlijk nooit, maar wel uniek is de combinatie van specifiek die tak van de kunstmatige intelligentie waarin kennis van mensen in computers wordt gestopt, met de wiskundig georiënteerde bestudering van taal. Daar wordt in Europa in ieder geval geen onderzoek naar gedaan.'
STRUIKELBLOK
^ H H H H ^ ^ H
Vier jaar geleden schreef het toenmalige Til burgs Hogeschoolblad nog met verbazing over een geplande jaarlijkse uitbreiding van het PC en terminalpark met 25 procent; van rond de honderd werkstations in 1984, tot 488 in 1989. Zoals zo vaak in automatise ringsland is deze opzienbarende stijging in middels al ruimschoots overtroffen. In het nieuwste computerdienstverleningsplan voor de komende drie jaar staat vermeld dat de KUB momenteel beschikt over welgeteld 750 werkstations. Voor 1992 wordt een aan tal van 1128 genoemd. Alleen al voor de let terenfaculteit (inclusief het ITK) wordt voor zien in een uitbreiding van meer dan hon derd werkstations. Struikelblok is vooralsnog de financiering. De overheid hanteert voor het vaststellen van budgetten voor automatisering op uni versiteiten de zogenaamde SURFnorm. Daarin wordt voor 1995 uitgegaan van een behoefte van één werkstation op drie mede werkers voor gammafaculteiten en een ver houding van één op vijf voor alfafaculteiten. Volgens het computerdienstverleningsplan van de KUB is die norm achterhaald. Het plan hanteert daarom een eigen 'KUBnorm' waarin wordt uitgegaan van een respectie velijke verhouding van 2:3 en 1:3. Bovendien gaat het plan uit van een vereiste van één werkstation op acht gammastudenten en een verhouding van 1:20 voor alfastuden ten. In de inleiding staat geschreven dat 'het traditionele onderscheid tussen beta instellingen en alfagammainstellingen voor wat betreft de toewijzing van middelen (...) niet meer kan worden verdedigd vanuit de inmiddels ontstane werkelijke situatie. Het grote verschil tussen de vereiste en de rea liseerbare voorzieningen zal in de planperio de niet kunnen worden weggewerkt zonder aanzienlijke extra financiële bijdragen van de overheid', aldus de inleiding. Elders in het plan wordt bovenstaande gestaafd met cijfers. Voor de komende drie jaar verwacht de KUB een tekort van bijna 4,7 miljoen. Het College van Bestuur wijst in een begeleidend schrijven aan de minister nog eens op het voorgaande, en vraagt om een uitbreiding van de centrale automatise ringstoewijzigingen. Van Berkom: 'We heb ben ons buitengewoon ingespannen om bij te blijven, en dat zijn we nu. Maar we lopen straks op tegen de kosten van onderhoud en vervanging. Daarom hebben we de minister om extra middelen gevraagd. Voor de biblio theek, maar ook voor de inrichting van werk plekken op de verschillende faculteiten.'
STANDAARDISATIE a H H H H H H Het computerdienstverleningsplan geeft verder een schets van de huidige situatie en de ontwikkelingen in de toekomst. Daarbij veel aandacht voor het netwerkbeleid, de centralisatie en standaardisatie. Op dit mo ment beschikt de KUB over een datacom municatienetwerk dat vrijwel de gehele in stelling overdekt. De komende jaren zal het realiseren van aansluitingen vanuit iedere werkplek op allerlei (inter)nationale netwer ken en de toegangsmogelijkheid tot externe databases centraal staan. Wat betreft het onderwerp centralisatie/de centralisatie is een onderscheid gemaakt tussen de eerste en de tweedelijns proble matiek. Het rekencentrum zal zich meer met de tweedelijnszaken, zoals vragen over net werken, gaan bezighouden. Onlangs open de het rekencentrum een modern compu terinformatiecentrum, met als belangrijkste functies: ondersteuning, het bieden van computerfaciliteiten en de verkoop van ap paratuur in de computershop. De eigen automatiseringsunits van de faculteiten
iCiJ'Wfi»».. ,
.**'
/n het ontwikkelingsplan i/aij \voorde komende driejaar heet het -in wollig taalgebn ) 'informatisering in de geestesen maatschappijwetensché gebied is van een speerpuntenbeleid'. De Km I zoals iedere universiteit lijkt het wel, profileren op het faf [/e informatica en heeft daarvoor een aantal troewjm let de afstudeerrichting Taal en Informatica en het daard \te onderzoek op het gebied van taal en kennistechnoloi fomst van een prestigieus 'High Tech Information Coii on Center'(HTICC), ofwel de nieuwe biblioth eek (recente\ ningen benaderen de 30 miljoen), moet de KUB ent \r faculteiten opklimmen naar de top drie van Nederland.
doorCMANSSEN moeten meer en meer de eerstelijnspB| f t goed voor iedereen was. Nu kun je stel men gaan oplossen, en zich verder l« |i dat er sprake is van een gezamenlijk be houden met activiteiten op het gebied 1. De faculteiten zeggen in feite wat ze wil ondenwijs en onderzoek. Het strevenBI . De werkelijk inhoudelijke beslissingen der om in drie jaar elke werkplek vooi«[ prden tegenwoordig op de faculteiten ge putergebruik te ontsluiten. |men. Wat centraal gebeurt is bijvoorbeeld De verhouding tussen het rekencentw^ pndaardiseren. Je moet zorgen voor een de verschillende faculteiten is met heli Jpaalde mate van standaardisatie, anders nemen van de kennis van de laatste? n )e niet met elkaar communiceren. Wij veranderd. In het verleden resulteer4| bben nu een meer coördinerende functie.' centrale beslissingsbevoegdheid vanW' landaardisatie is één van de kernpunten kencentrum nogal eens in conflicten 11 | n het automatiseringsbeleid op de KUB. voorbeeld toen professor Meersmantf '■ lat betreft de hardware wordt zoveel mo letterenfaculteit afweek van de vooS: i i j k gebruik gemaakt van de besturings schreven standaardisatie door zelf g ■^temen VMS, UNIX, MSDOS, OS/2 en fjere apparatuur aan te schaffen van eeft 'i pcintosh. Ook de software is gedeeltelijk der merk. Drs. S. Veling, directeur vai' | Mandaardiseerd. Het gaat daarbij om rekencentrum: 'Vroeger was het zo(t Mtverwerking (Word Perfect en Word centraal de dienst uitmaakten. Wij vertf pre), dataanalyse (SAS en SPSS) en re
Instituut voor Ta»fnnistechnologie paradepam 'irmatisering
lationele databases (INGRES). Wat betreft de microcomputers, van belang voor de in dividuele gebruiker, schaft de PCshop van de KUB op dit moment met name de mer ken Commodore, Tulip en Olivetti aan. Vo rig jaar nog werd bijna uitsluitend gewerkt met systemen van Olivetti, maar de prijs bleek aan het begin van dit jaar niet concur rerend meer. C ommodore en Tulip bleken goede alternatieven. De prijsdiscussie speel de destijds ongeveer tegelijktijdig met de OlivettiZuidAfrikakwestie. Mede door het relatief duurder worden van Olivetti liep die kwestie met een sisser af, al benadrukt men bijvoorbeeld op de letterenfaculteit dat Oli vetti er is uitgegooid in verband met de be langen van het bedrijf in ZuidAfrika.
De ontwikkelingen gaan snel in automatise ringsland. Zo zullen de huidige, zowat door iedereen aangeschafte pc's in de komende twee jaar langzamerhand vervangen wor den door veel sterkere computers, vergelijk baar met de kracht van een VAX. (Veling: 'De computer die nu op mijn bureau staat is over twee jaar nog slechts een home computer'). Rust aan het automatiserings front, vooral van belang voor de individue le gebruiker, ligt nog niet in het verschiet. Veling: 'Leveranciers zijn slim. Zo gaat de prijs van bepaalde apparatuur wel omlaag, maar de kosten van een bestelling blijven al tijd even hoog. Verder zorgen ze er bijvoor beeld voor dat er steeds meer software op de markt komt die eist dat je zwaardere syste men gaat gebruiken. Die software doet het gewoon niet meer op kleinere pc's.' Een voorbeeld is Desk Top Publishing, on der meer heel geschikt voor het opmaken van proefschriften en wetenschappelijke pu blicaties, dat nu volop in opmars is. Veling: 'Dat kan heel moeilijk gebruikersvriendelijk op een kleine pc. Mensen zullen al heel snel zeggen: ik ga over op een zwaarder systeem. De markt zorgt er wel voor dat er behoefte blijft bestaan.' Toch gelooft het verantwoordelijke CvBlid Van Berkom niet dat de KUB teveel gestuurd zal worden door de ontwikkelingen in het bedrijfsleven. Van Berkom: 'Er is een zekere mate van stan daardisatie bereikt. Voor het ordinaire ge bruik, dus voor bijvoorbeeld dataopslag en tekstverwerking heb je lang niet altijd de meest geavanceerde apparatuur nodig. Je kunt bijvoorbeeld zien aan de ontwikkeling van besturingssystemen van pc's dat stan daardisatie doorzet. MS DOS van IBM heeft uiteindelijk gewonnen en is over de hele we reld gekloond. IBM probeert nu met een nieuw besturingssysteem te komen, maar dat gaat buitengewoon moeizaam. Je ziet ook dat de huistuin en keukenfabrikanten zich hebben verenigd en hebben gezegd: niks IBM, wij zullen bepalen welk bestu ringssysteem er is. En al is MS DOS niet he lemaal vriendelijk, dan kun je altijd nog een andere versie maken.'
BOUWSTENEN mmmmm^mÊmi^ De informatisering is inmiddels op grote schaal doorgedrongen in de ondenwijs en onderzoeksactiviteiten op de faculteiten. Al leen de faculteit der wijsbegeerte en de ju ridische faculteit blijven wat achter (dat is overigens ook landelijk het geval). 'Dat komt', aldus Van Berkom, 'omdat die vak ken in eerste instantie niet direct uitnodigden om te automatiseren. Maar het is duidelijk dat er nu met name bij de juristen een grote behoefte bestaat om, bijvoorbeeld voor het ontwikkelen van expertisebanken, informa tie te verwerven via automatisering. Er zit nu ook voor de juridische faculteit een eigen automatiseringsunit aan te komen'.
Mr. Sjaak Nouwt werd in 1985 parttime aangesteld om als toegevoegd docent het vak juridische informatica van de grond te til len, en parttime om de automatisering van de juridische faculteit op poten te zetten. 'In 1986 kwamen hier de eerste pc's binnen, een stuk of zes. Sinds die tijd is dat aantal alleen maar uitgebreid, en de bedoeling is dat die ontwikkeling doorzet totdat we de SURF norm (één pc op drie medewerkers) gehaald hebben. De acht pc's die in de computerka mer staan willen we nu koppelen in een net werk. We willen die acht apparaten ontslui ten naar de VAX, waardoor het hele infor matienetwerk van de KUB toegankelijk wordt. Via de VAX kun je ook allerlei inter nationale netwerken raadplegen. Het is ook de bedoeling om als juridische faculteiten in Nederland te gaan samenwerken. Gegevens en programmatuur uitwisselen op het ge bied van computer ondersteund onderwijs.' Informatica en recht zijn wel degelijk te rij men, aldus Nouwt, die sinds 1987 f uiltime is aangesteld als wetenschappelijk mede werker voor onderwijs en onderzoek, en die zich met name bezighoudt met het vak rechtsinformatica. Nouwt: 'Er zijn twee
Veling: 'Het Rekencerrtrum heeft nu een meer coördinerende functie' deelgebieden. Aan de ene kant hebben we het vak informaticarecht, waar de juridische aspecten van automatisering aan bod ko men. Vanuit de drie traditionele juridische vakgebieden wordt daarin de informatica benaderd. Staatsrechtelijk, als het gaat om privacybescherming en telecommunicatie recht, en privaatrechtelijke gevolgen, zoals voor het auteursrecht en bij computer en softwarebescherming. Dan heb je nog de strafrechtelijke aspecten, zoals computer criminaliteit. Waar ik me met name mee be zig hou is de andere kant van informatica en recht, de rechtsinformatica. Dat houdt zich bezig met de toepassingsmogelijkheden van informatica binnen de praktijk en de weten schap van het recht. We proberen bij te hou den wat de ontwikkelingen zijn op het ge bied van automatisering bij het openbaar mi nisterie en de rechterlijke macht.' 'Er zijn drie belangrijke toepassingsmogelijk heden van informatica binnen de rechts praktijk', vervolgt hij. 'De tekstverwerking is de meest gebruikte. Dan heb je de juridische databanken en de derde is de jurimetrie waarbij bijvoorbeeld wordt gemeten welke juridische uitspraken op welk gebied hebben plaatsgevonden, en welke rechters hoe heb ben geoordeeld. Een voorbeeld van toepas singsmogelijkheden van informatica binnen de rechtspraktijk is het gebruik van zoge naamde bouwstenen bij de rechtbank van Roermond. Die bouwstenen zetten ze in de computer, en aan de hand daarvan maken ze vonnissen. Alle mogelijke overwegingen, uitspraken heeft men al eerder op de tekst venwerker gezet. Die beslissingen zijn ge nummerd, de griffier zet tijdens een recht zaak een cirkeltje om de nummers van de bouwstenen die in het vonnis moeten ko men te staan. Vervolgens gaat dat naar de administratie, waar ze alleen nog maar de
nummers in hoeven te typen en het vonnis rolt uit de computer.'
SCHRIJFMACHINES " " ^ ^ ^ ^ Collegelid Van Berkom maakt zich vooral nog zorgen om de administratieve automa tisering op de KUB. Hij schetst hoe het is misgegaan met de financiële administratie. 'Die was eerst ingericht met hardware van ICL. Volgens de gebruikers functioneerde dat niet goed. Toen is overgeschakeld naar datapoint. Dan moetje dus de hele softwa re converteren naar datapoint. En warem pel, toen dat proces net achter de rug was zei men: laten we nu maar naar Digital gaan. Men heeft VAXen gekocht, en vervolgens moest de hele software, afkomstig van ICL, geconverteerd naar Datapoint, opnieuw omgezet worden tot handelbare program ma's voor de financiële administratie op een VAX. Ik hoop dat die conversie het komend jaar klaar is. Nu denken we al na over hoe de financiële administratie na september moet worden ingericht. In ieder geval zullen we de vierde generatietaai INGRES als computer taal gaan hanteren'. Wat is er inmiddels zoal op de KUB ontstaan wat van doen heeft met informatica op het gebied van onderwijs en onderzoek? Het ITK, vanzelfsprekend, de afstudeerrichting taal en informatica, en de expirimentele stu dierichting bestuurlijke informatica (FEW). In de filosofische faculteit wordt aandacht gegeven aan de filosofie van de informatie wetenschap en de theoretische informatica, binnen de juridische faculteit aan de juridi sche informatica. Verder neemt binnen alle studierichtingen, en vooral bij econometrie, sociale zekerheidswetenschap en sociologie het werken met grote gegevensbestanden sterk toe. Er bestaat een postdoctorale opleiding bestuurlijke informatica, de biblio theek bezit een grote collectie (de grootste van Nederland, aldus hoofdbibliothecaris Wieërs) op het gebied van de informatica en wil zich, met behulp van de nieuwbouw, vorm gaan geven als een 'high tech' infor matie en documenatiecentrum. 'De automatisering heeft ook toegeslagen op het terrein van de tekstverwerking', aldus Van Berkom. 'Het is ondenkbaar. Twee jaar geleden was tekstverwerking nog nauwe lijks in opkomst, de afgelopen zomer, toen we een vloedgolf aan afstudeerders hadden, was het hele huis bezet. Het gemak is ont dekt, de onzekerheid is weg. Het meest aar dige is om te zien hoe dat bij de medewer kers is gegaan. Alle aarzelingen zijn weg. Onze secretariaten zijn plotseling helemaal geautomatiseerd. We hebben nu nog onge veer 200 schrijfmachines. Daar houden we mee op. Men moet het maar zeggen als men nog een schrijfmachine wil hebben'.
Interpellatie Senaat over Harmonisatiewet Minister Deetman heeft in de Eerste Kamer erkend dat hij met een kabinetscrisis heeft gedreigd als de Harmonisatiewet afgelopen zomer zou worden verworpen. Volgens de bewindsman is de wet een essentieel onder deel van het bezuinigingsbeleid van het ka binet en verwerping ervan was 'niet te ver teren' geweest. De minister zei dit vorige week dinsdag tij dens een interpellatie die was aangevraagd door de senatoren Vis (D66) en De Gaay Fortman (PPR). De senatoren hadden uit uitlatingen van hun collega mevrouw Grol Overling (CDA) begrepen, dat Deetman de regeringsfracties achter de schermen met aftreden had gedreigd. Zij vinden dat zo'n zwaar wapen niet buiten de openbaarheid om gebruikt had mogen worden.
Deetman gaf toe dat verwerping van de Har monisatiewet voor het kabinet niet aan vaardbaar was geweest en dat dit standpunt ook is medegedeeld aan de regeringsfrac ties. Op welke wijze dat is gebeurd zei de be windsman niet. Minister Deetman wilde evenmin ingaan op de vraag of de wet de rechtszekerheid van studenten aantast. De staat is immers bij de Hoge Raad in beroep gegaan tegen een vonnis van de Haagse rechtbank daarover. Rechtbankpresident Wijnholt oordeelde in augustus dat de Harmonisatiewet de rechts zekerheid van studenten wel aantast en als gevolg daarvan is een deel van de wet thans buiten werking gesteld. Vis en De Gaay Fortman hebben toch een motie ingediend, waarin zij de regering vroe gen de Harmonisatiewet zo te wijzigen dat de rechtszekerheid van studenten niet in het geding komt. De motie kan echter niet op een meerderheid in de Eerste Kamer reke nen. (HOP)
^\]\imniversiteit p Groningen De Rijksuniversiteit Groningen is een universiteit die kan bogen op een 375 jarige traditie. Met een compleet spec trum aan studie richtingen leidt de RUG zijn 18.500 stu denten op tot mr., drs. of ir.. De RUG heeft een aantal onderwijs en onder zoekscentra van topniveau en is sterk internationaal gericht. Jaarlijks vinden er zo'n 150 promoties plaats. De RUG heeft ruim 5.000 medewerkers. Richt uw sollicitatie met curriculum vitae, vóór 10 december a.s. aan: Rijksuniversiteit Groningen, afdehng Personele Zaken, Postbus 72, 9700 AB Groningen. Vermeld het vacature nummer op de enve lop én bovenaan uw brief. De RUG nodigt met nadruk vrouwen uit om te solliciteren, vooral bij functies waarin zij onder vertegenwoordigd zijn.
RwG Assistent in opleiding wiskunde/econometrie
WAT IS DE OVEREENKOMST TUSSEN DE GOLDEN GATE BRIDGE EN APOLLO COMPUTER? m
Een brug heeft als kenmerk dat het twee werelden verbindt. Dat weet iedereen. V^at waarschijnlijk nog lang niet iedereen weet is dat Apollo nu een perfecte brug heeft geslagen tussen de twee werelden van MS-DOS en Unix.
Door middel van geavanceerde window-technieken en geïntegreerde file structuren combineert men moeiteloos technische applicaties onder Unix met alle vertrouwde MS-DOS software.
(vac.nr. 881109/2508) ten behoeve van het project "Economische toepassingen van de infinitesimaalrekening" bij de sectie Wiskunde binnen de vakgroep Econometrie van de Faculteit der Economische WeïSnschapperi'. Binnen de sectie wordt onder meer onderzoek verricht in de nietstandaard analyse; het project maakt hiervan deel uit. In de nietstandaard analyse wordt niet alleen met standaard reële getallen, maar ook met oneindig kleine en oneindig grote getallen gerekend. De nietstandaard analyse wordt onder meer gebruikt bij het bestuderen van problemen uit de asymptotiek, de storingsrekening, de stochastiek, de mathematische fysica en de wiskundige
A P O L L O W E R K S T A T I O N S : KLASSE V O O R DE P R O F E S S I O N A L • U N I X / M S - D O S Workstations • 6 8 0 2 0 / 6 8 0 3 0 processoren • 8 0 2 8 6 processor • UNIX operating system • Multitasking • Compiler naar keuze Fortran, C, Pascal • Communicatie Software (TCP/Ir) • W i n d o w manager • Ethernet 8 0 2 . 3 . Netwerk Interface • Muis • High Resolution Graphics • 4-32 MB geheugen • SCSI en AT bus • 1 jaar garantie
economie. Taakomschrijving het verrichten van promotieonderzoek op het gebied van de nietstandaard analyse, en de economische toepassingen hiervan. Een onderdeel van het onderzoek zal zijn het opstellen en wiskundig uitwerken van nietstandaard modellen voor verschijnselen in de economie, met name die waarbij onzekerheden, graduele overgangen en verschillende orden van grootte een rol spelen ■ het deehiemen aan een opleidingsprogramma, dat in overleg met de aan te stellen assistent wordt samengesteld. Vereisten De gedachten gaan uit naar een wiskundige met belang stelling voor economische vraagstellingen, of een econometrist met belangstelling voor wiskundige aspecten van economische modellen. Ook zij, die binnenkort denken af te studeren kunnen reflecteren. Kennis van de niet standaard analyse is niet vereist.
19
Actie Package: DN3000 Monochrome '(1280x1024) 1.5 Mips 155 MB Disk, 1.2 MB Floppy: ƒ 2 5 . 7 0 0 , 0 0 DN3500 Monochrome 9"(1280xl024)4Mips 155 MB Disk, 1.2 MB floppy: ƒ 3 2 . 9 0 0 , 0 0 DN 3500 Color 15" (1024x800) 4 Mips 155 MB Disk, 1.2 MB Floppy: ƒ 3 4 . 9 0 0 , 0 0 Prijzen zijn excl. B.T.W.
apollo , ■ computer b.v.
Antwoordnummer 2624 3970 VJ HOUTEN, Fax: 0340378308
Ji6
Tel.: 0340393393
Het salaris bedraagt volgens ministeriële richtlijnen ƒ 1.765,- bruto per maand in het eerste tot ƒ 3.145,- bruto per maand in het laatste aanstelUngsjaar. Opmerkingen De aansteUing geschiedt voor de duur van vier jaar. Nadere inlichtingen kunnen worden ingewonnen bij Dr. I.P. van den Berg, telefoon (050) 63 34 51 / 63 38 10.
/
/ " ' «^ ' . < ^ < # '
^o"^i>^''<lo%s^<^V
Werken aan de grenzen van het weten Deze actie geldt t/m 1 ó december 1988 en is alleen bestemd voor educatieve instellingen. Univers
25 n o v e m b e r 1988
OPINIE
College dupeert studenten Uitgerekend in de actieweek van de studenten werd op de KUB bekend op welke manier het CvB de tekorten voor 1989 zou opvullen. Het antwoord is vrij simpel de studenten moeten er voor een niet onaanzienlijk deel voor opdraaien. Tegen alle afspraken in stelt het College in de begroting voor 1989 voor om de budgetten voor de studenten-assistenten van 10% terug te brengen naar 8%. De Progressieve Studenten Fractie is hierover zeer verontwaardigd. Terwijl de rector magnificus tijdens de alternatieve actiecolleges staat uit te leggen op welke onrechtvaardige en brute wijze Deetman de universiteiten heeft gekort. Terwijl uitgerekend het CvB niet nalaat om steeds maar weer te benadrukken dat Tilburg een student vriendelijke universiteit heeft. Blijkt dat wat men met de mond belijdt in praktijk niet wordt toegepast. Nu blijkt weer dat roepen makkelijk is zolang het geen geld kost. Het voorstel van het College om het budget voor de student-assistenten te korten mist iedere argumentaire en druist in tegen eerder gemaakte afspraken. Al jarenlang is het regel dat 10% van de gelden voor de informa-
tie van het wetenschappelijk personeel worden besteed aan student-assistenten. In de laatste nota formatie ontwikkeling is dit weer duidelijk vastgelegd voor de komende vier jaar. Terwijl bij de komende bezuinigingen voor met name de FSW angstvallig aan de uitgangspunten van de nota formatie ontwikkeling wordt vastgehouden, wordt alleen het uitgangspunt met betrekking tot de student-assistenten verlaten.
TE BERDE \
door PSF
/
koppeling automatische een vermindering van het aantal student-assistenten. Dat het College de bezuinigingen van de minister slechts als smoesje gebruikt om een al lang bestaande wens in vervulling te laten gaan wordt duidelijk als men zich realiseert dat voor een eenmalig tekort voor een structurele oplossing wordt gekozen. Al gedurende een lange tijd wenst het CvB het aantal student-assistenten te verminderen. Haar motieven zijn niet altijd even duidelijk, waarschijnlijk hecht zij minder waarde aan het deelnemen aan onderzoek of het mee voorbereiden van de colleges dan de studenten. Daarbij komt dat voor veel studenten het student-assistentschap een welkome aanvulling op de beurs betekent. Het college acht met name uit dit laatste gegeven geen juist argument. Toch was een van de eerste acties van studie-adviseurs en studentdecanen bij het bekend worden van de harmonisatiewet en auditorenregeling, er voor te zorgen dat voortaan ook studenten die niet als voltijds-studenten staan ingeschreven, student-assistent kunnen worden. Hun argument.. . ? Op deze manier kan men wat tegemoet komen in de benarde inkomenssituatie van deze mensen.
Betalen studenten dan niet mee aan de komende bezuiniging. Zeker wel, iedere formatieplaats die als gevolg van de bezuiniging verdwijnt betekent dankzij de procentuele
(advertentie)
COMPUTEAM NIJMEGEN B.V.
Wetenschap en levensbeschouwing Bij het aanvaarden, op 5 maart 1964, van het hoogleraarsambt aan de toenmalige Katholieke Hogeschool, stelde nu wijlen mr A.L. 01de Kalter in zijn inaugurele oratie twee groepen studerenden tegenover elkaar. Aan de ene kant studenten, die tevreden zijn met het 'hoe' en voor het 'waarom' generlei belangstelling hebben. Zij zijn, zo ging hij verder, niet veel anders dan leerlingen van een
.—-TE BERDE—7 \ .
door ^/ \ , rnr. J.J.A. Lucas ^ ^
vakschool die een vakopleiding genieten. En aan de andere kant studenten, levend en werkend binnen de sfeer van een academische gemeenschap: zij 'leren' niet, zij 'studeren' en zullen zich eerlang met recht academisch gevormde juristen kunnen noemen. Blijkbaar heeft hij dusdoende zijn toekomstige discipelen van de prille tilburgse rechtsgeleerde faculteit willen waarschuwen voor de overal elders vaak gevolgde praktijk om bij de rechtsstudie de weg van de minste weerstand te kiezen. Ook 'Nijmegen' maakte hier op geen uitzondering. Toen in de begin dertiger jaren onder de juridische studenten van Nederland een enquête werd gehouden om met name aan de weet te komen, hoe in die kringen tegen het regelmatig voorkomende 'repeteren' werd aangekeken, kwam aan het licht, dat juist aan de 'Carolina' dit euvel haast zonder voorbehoud als een noodzakelijkheid werd aangemerkt. Wij leven dan nog volop in een tijdsgewricht, waarin een katholieke instelling voor hoger onderwijs door velen van ons gezien
Univers
werd als een voor de Kerk van Nederland wetenschappelijk werkcentrum en uitstralend lichtbaken. Blijkbaar met die gedachte in het achterhoofd richtte de kunsthistoricus dr K. Smits zich in De Maasbode van 1936 onder de wekroep: Laat ons paraat zijn, tot de katholieke intellectuelen van zijn tijd. Met een kort tevoren in Praag gehouden Godlozen-congres nog vers in het geheugen spoorde hij hen aan de waarheid naar alle zijden uit te dragen en front te maken ter bescherming van ons geloof en de christelijke cultuur. Spijtig merkt hij daarbij op, dat ook in onze gelederen nog al te veel de opinie wordt aangetroffen, dat men uitsluitend studeert voor de positie. Zonder aan dit redelijk doel in het minst te willen tornen, moeten wij toch vaststellen, aldus dr Smits, dat van onze studerenden veel en veel meer gevraagd wordt dan een doctoraal en een titel. De werkelijkheid is dat allen nodig zijn om in eigen omgeving mee te werken aan de verdediding van de stad Gods. Directe apologie is daartoe niet afdoende. En dan gaat hij letterlijk verder: Alle wetenschap, als vakman beoefend, die de waarheid dient en het gezonde denken ondersteunt of verbreidt, is apologetische daad van hoge orde. Onder allerlei op zich goede acties en propaganda wordt misschien wel eens vergeten, dat het onze plicht is op elk gebied de vakmanschap in volmaaktheid te beoefenen. Tot zo ver, kort samengevat, dit meer dan een halve eeuw oude maar ook thans nog byzonder actuele Maasbode-artikel, vooral nu, blijkens Univers van 21 oktober j.l., op de KUB de kwestie van de signature andermaal op de agenda is geplaatst. Als 'Leitmotiv' bij de daaromtrent te verwachten discussies zou een gevleugeld woord kunnen dienen, afkomstig van de vroegere duitse rijkskanselier (1917/1918) Georg von Hertling, dat n.l. één enkel vroom geleerde opweegt tegen hele boekdelen vol apologie. mr J.J.A. Lucas
Om het absurde voorstel toch enige rechtsgrond te geven wordt in de begroting niet gedaan of er een keus moet worden gemaakt tussen de aio's of student-assistenten. Dit is natuurlijk onzin, inwezen is het de keus tussen studenten-assistenten en iedere andere post op de begroting. De aio's betoogt het college moeten bepaalde taken van de studenten-assistenten gaan overnemen. Zo zouden de aio's een betere taakinvulling krijgen. Dus niets geen fatsoenlijke evaluatie over de taakinhoud van de aio of de kwaliteit van de werkzaamheden. Dankzij een eenmalige tekort op de begroting van de KUB krijgen de aio's ineens andere werkzaamheden. Beleidsrijk denken plegen de leden van het CvB dit te noemen. Voor de PSF is de begroting in deze vorm onaanvaardbaar. Het is voor ons onvoorstelbaar dat een zich 'student-vriendelijk' noemend college met dit soort voorstellen durft te komen. De PSF heeft al een alternatief aangereikt om de tekorten voor 1989 op een andere manier af te dekken. Wij verwachten dan ook dat het CvB op haar schreden terugkeert en het voorstel intrekt. Dit soort voorstellen alia Deetman zijn een CvB van de KUB onwaardig.
MHIlɫiii*ii*iriBirtd
Graafseweg 68 - Postbus 619 6900 PE Nijmegen - Netherlands Tel. 080 - 239520 - Fax: 080 - 242135 Telex: 48332 Rabobank: 33.19.61.660 Giro: 4705270 K.v.K. Nijmegen 26.586
Uw adres voor:
geluidskappen printertafels en P.C. kasten Dit alles wordt gemaakt In eigen beheer, levering direkt vanaf fabriek. Aanbiedingen supplies voor de maand december. Voor folders en verdere informatie kunt U ons bereiken onder tel. 080 - 220164 afd. supplies. 25 november 1988
(ADVERTENTIE)
Studeren, inschrijvingsduur en financiën * * * onderbreking van je inschrijvingsduur * * * auditoren en financiën De gevolgen van de Harmonisatiewet Per 1 september 1988 is de Harmonisatiewet in werl<ing getre den. Die beperl^t ('harmoniseert') de inschrijvingsduur in het hoger onderwijs tot zes jaar. Met deze wet is verlenging van de inschrijvingsduur niet meer mogeliji<. Verlenging die eerder is toegel<end wordt bij )e inschrijvingsduur opgeteld. Wanneer je studie vertraging oploopt of dreigt op te lopen, l^rijg je te ma
ken met nieuwe regelingen, die in deze pagina worden beschre ven. Deze regelingen gelden in eerste instantie tot 1 september 1989. Oorzaken van vertraging vooraf melden Een belangrijl^e wijziging in het beleid is dat je nu alle bijzon dere omstandigheden die vertraging van je studie kunnen ver oorzai<en moet (laten) melden aan je fal^uiteit. Je krijgt dan een formulier met vragen over de aard van deze bijzondere omstan digheden. Je kunt dit vragenformulier ook zelf ophalen bij het informatiecentrum van DSW. Indien nodig worden daarna af spraken gemaakt over het verdere verloop van je studie. De be doeling hiervan isom studievertraging zoveel mogelijk te voor komen. Deze afspraken worden schriftelijk vastgesteld, en een afschrift ervan gaat naar de Dienst Studentenzaken en Welzijn (DSW). Mocht later blijken dat je ondanks de afspraken er toch met in geslaagd bent je studie binnen zes jaar af te ronden, dan kunnen deze afschriften een rol spelen bij een aanvraag voor financiële tegemoetkoming tijdens 'auditorschap'.
Onderbreking van de inschrijvingsduur Ingeval van langdurige ziekte (waaronder ook zwangerschap begrepen wordt) of bijzondere familieomstandigheden kun je besluiten je inschrijvingsduurtijdelijk stop tezetten. Dit kan al leen na overleg met een studentendekaan en de examenkom missie. Tijdens dit overleg bespreek je ook de financiële kon sekwenties van het stopzetten. Een verzoek tot beëindiging van je inschrijvingsduur dien je in bij het College van Bestuur. Het College vraagt het advies van de dekaan en de examenkommis sie, en beslist over je verzoek binnen twee maanden. De onder breking van je inschrijvingsduur gaat in na de eerste twee maanden waarin je geen deel kon nemen aan het onderwijs.
Teruggave kollegegeld Wanneer je inschrijvingsduur is stopgezet heb je recht op te ruggave van het kollegegeld voor de maanden waarin je niet meer stond ingeschreven. Dit is per maand 1/10 van het kol legegeld, waarbij juli en augustus niet meetellen. Een verzoek tot teruggave kun je indienen bij herinschrijving in de loop van het studiejaar of aan het einde van het studiejaar. Dit verzoek dien je in bij het Hoofd van de Studentenadministratie.
Financiën en auditoren Wanneer je inschrijvingsduur verbruikt is, kun je je inschrijven als auditor. Als auditor kun je kolleges volgen, examens afleg gen, je hebt rechtop scriptiebegeleiding etc, maar geen recht
op studiefinanciering. Je moet verdere studie zelf bekostigen. Het kollegegeld voor auditoren is f 2450,—. Er zijn verschillende financiële mogelijkheden. Voor alle auditoren: * teruggave van kollegegeld na afstuderen. Voor auditoren die binnen 12 maanden kunnen afstuderen: ■* lening bij een bank Voor auditoren die binnen 12 maanden afstuderen en die door erkende redenen niet binnen 6 jaar konden afstuderen: ■* vergoeding van de rente over de lening * extra financiële ondersteuning Teruggave kollegeld auditoren Wanneer jealsauditor in de loop van een studiejaar afstudeert, kun je het resterende kollegegeld terugvragen. Dit is 1/10 van il 2450,— voor elke maand na het afstuderen, waarbij juli en augustus niet meetellen. Bij de oproep voor het doktoraal exa men zit een formulier waarmee je teruggave kunt aanvragen. Lening bij een bank Wanneer je als auditor (naar verwachting van de universiteit) binnen twaalf maanden kunt afstuderen, kun je bij een bank een leningafsluitenvoorstudiekostenen levensonderhoud. Over de bedragen, het rentepercentage e.d. kun je informatie krij gen bij het informatiecentrum van DSW. Voor deze lening heb je een verklaring nodig van de universi teit dat je naar redelijke verwachting binnen twaalf maanden zult afstuderen. Deze verklaring vraag je schriftelijk aan bij het College van Bestuur. Binnen twee maanden isereen beslissing over het al dan niet geven van een verklaring. Hou er bij de aan vraag rekening mee dat het tijd kost om alles te regelen. Daar om kun je deze verklaring het beste aanvragen twee è drie maanden voor je je als auditor inschrijft. Rentevergoeding Wanneer je door (door de universiteit erkende) bijzondere om standigheden niet m staat bent geweest om binnen je inschrij
vingsduur als student af te studeren, heb je als auditor recht op financiële ondersteuning van de universiteit. Voor die erkenning is het nodig dat de bijzondere omstan digheden: * zich voordoen na 1 september 1988 * bewezen kunnen worden (bijvoorbeeld de verklaring van een arts) * aantoonbaar verhinderd hebtien dat je als student op tijd kon afstuderen (kausaal verband) Bijzondere omstandigheden waarop je je bij de universiteit kunt beroepen om als auditor financiële ondersteuning te kunnen krijgen: * a. ziekte van jezelf * b. handikap van jezelf * c. zwangerschap van jezelf * d. bijzondere familieomstandigheden (die je daadwerkelijk verhinderen gedurende enige tijd om te studeren) * e. lidmaatschap, inklusief het voorzitterschap, van universi teitsraad, fakulteitsraad of fakulteitsbestuur ■* f. lidmaatschap van een studierichtingskommissie * g. lidmaatschap van het dagelijks bestuur van de Stichting Pendragon voorzover de bestuurlijkeaktiviteiten tenminste 20 uur per week gemiddeld bedragen "* h. lidmaatschap van de Tilburgse Introduktie Kommissie * i. lidmaatschap van het dagelijks bestuur van een studenten vereniging met volledige rechtsbevoegdheid, mits zij als zo danig aktiviteiten ontplooit en tenminste 50 leden heeft en de bestuurlijke aktiviteiten tenminste 20 uur per week be dragen * j. andere bijzondere gevallen die 'onbillijkheden van overwe gende aard' veroorzaken (opgenomen om het plotseling weg vallen van inschrijvingsduur door het van kracht woren van de Harmonisatiewet op te vangen. Na de uitspraak van de Haagse President in het Kort Geding heeft de minister beslo ten om voor deze studenten de oude inschrijvingsregeling te handhaven in 88/89. Op deze grond kun je dus niet gemak kelijk een beroep doen.) De financiële ondersteuning bestaat in alle gevallen uit een ver goeding van de rente die je over de lening bij een bank moet be talen. Deze rentevergoeding wordt gegeven over ten hoogste twaalf maanden (tot en met de maand van afstuderen). Uitbe taling vindt pas plaats nadat je een overzicht van de bank hebt laten zien waaruit blijkt hoeveel rente je over die periode moet betalen. Extra ondersteunii^ Auditoren die recht hebben op financiële ondersteuning op grond van omstandigheid a, b, c, d, of j, ontvangen een extra ondersteuning voor maximaal 12 maanden. Deze wordt in be ginsel als volgt bepaald: het aantal maanden van inschrijving (als auditor) maal de beurs die je kreeg in de laatste maand van inschrijving als student. Eventuele reiskostenvergoeding en aanvullende beurs tellen daarbij ook mee, maar de partner toeslag of éénoudertoeslag niet. In bijzondere gevallen kan van dit model worden afgeweken. De bedragen worden betaald uit het Auditorenfonds. Als dit fonds ontoereikend is, worden de bedragen naar rato vermin derd. De extra ondersteuning wordt uitbetaald na afloop van het studiejaar. De rentevergoeding en extra ondersteuning zijn giften, en je kunt ze aanvragen bij het College van Bestuur. Dit moet je doen voor 1 mei 1989. Gehoord worden Voordat het College van Bestuur een beslissing neemt op grond van deze regelingen kun je op verzoek gehoord worden. Dus wanneer je jouw verzoek nog extra wilt toelichten dan is dat mo gelijk. In beroep tegen een beslissing Tegen een beslissing van het College van Bestuur kun je (bin nen 30 dagen) bezwaar aantekenen als je meent dat deze beslis sing in strijd is met de algemene beginselen van behoorlijk bestuur. Het bezwaarschrift moet je richten aan het College van Bestuur (Postbus 90153, 5000 LE Tilburg). Het bevat een afschrift van de bestreden schikkingen de gronden van je bezwaar, en ver derdagtekening, handtekening, naam, adres, telefoonnummer en administratienummer. Als je het niet eens bent met de beslissing die het College neemt naar aanleiding van je bezwaarschrift, kun je nog verder in be roep gaan. Dit doe je bij het College van Beroep voor het we tenschappelijk onderwijs te 's Gravenhage. Je kunt daar niet in beroep gaan tegen beslissingen overteruggave van college geld aan auditoren, omdat dit een eigen regeling van de univer siteit is. Informatie, formulieren en afspraken Informatie over deze regelingen kun je krijgen bij het informa tiecentrum van DSW, gebouw N. Telefoon: 662211. Hier liggen ook de formulieren klaar voor het aanvragen van: ■* onderbreking van de inschrijvingsduur * verklaring dat je binnen 12 maanden kunt afstuderen * auditorenondersteuning Bovendien kun je hier terecht om een afspraak te maken met een van de studentendekanen.
MEDEDELINGEN
Ë
De medeclettngenpagsia wordi verzorgd doof de afdelJng Iritarr» Communicatie. Ownsterj en faculteiten leveren t x ^ i zsm aan, «iterti< vrijdaa 12.00 uur v6óf het verschjjnen var» de nieuwe Univers. t.v.m. beperkte ruinrte is bet zaak berichtar? kort en kernachtig te fomwleren. De redactie kan berfchter» w ^ i g e n . Bij t»v8<^ eopij krggt de hoogste actuafiteitswaarde voorrang.
ALG SCHRIFTELIJKE T E N T A M E N S I N DEC. EN J A N . A.S. Binnenkort zult u de oproep voor de schriftelijke tentamens in dec. en jan. a.s. ontvangen c.q. reeds ontvangen hebben. Lees deze oproep goed, want het aanvangstijdstip van het tentamen kan afwijken van het gebruikelijke en/of eerder vastgestelde tijdstip. De reden betreft dan of tentaminering op een lokatie buiten de universiteit of onvoldoende ruimte op dat tijdstip op de universiteit. Informatie voor studenten die tentamens afleggen in het Pellikaan sportcentrum, Rueckertlaan 219 in Tilburg en/of 't Witte Paardje, Lijnsheike 8 te Tilburg. Pellikaan sportcentrum Tilburg In elke tennisbal zijn 16 rijen van 25 tafels en stoelen geplaatst. Op elke hoek van een tennisbal is een tafel voor een surveillant geplaatst. We onderscheiden in elke tennisbal 8 blokken van 50 tentamenplaatsen. Totaal dus 16 blokken die aangeduid worden met RB 1 t / m RB 16. In de tennisbal rechts vindt u de blokken RB 1 t / m RB 8 en in de linker hal de blokken RB 9 t / M RB 16. Op uw oproepkaart staat onder zaal het blok (RB..) aangegeven en vervolgens het stoelnummer. Alle examentafels zullen van een nummer worden voorzien (16 keer 1 1 / m 50) 't Wit Paardje Heeft u onder zaal de afkorting W P en vervolgens het stoelnummer staan dan moet u tentamen afleggen in 't Wit Paardje. In 't Wrt Paardje bevindt zich één zaal van tweehonderd stoelen en tafels. Alle tafels zijn hier ook van een nummer voorzien. In de hal van gebouw B vindt u een plattegrond van Tilburg. Zorg op tijd voor eventueel eigen vervoer naar het tentamen. In beide lokaliteiten is het streng verboden te roken.
workshops en de ontvangst en inschrijving van de deelnemers. Als je belangstelling hebt voor de organisatie van die dag, meld je dan snel aan. Monic Foppele kamer U I (DPZ) tel. 662540 COMMUNIQUÉ V A N DE 261-STE VERGADERING V A N DE UNIVERSITEITSRAAD D.D. 10 NOVEMBER 1998 * A a n p a k b e g r o t i n g s t e k o r t FSW: De universiteitsraad verzoekt het college van bestuur om de raad bij de behandeling van de KUB-begroting 1989 een plan voor de aanpak van het begrotingstekort van de Faculteit der Sociale Wetenschappen voor te leggen, dat gebaseerd is op de volgende uitgangspunten: - In de Nota van Aanvulling en Wijziging op de Begroting 1989 worden voorstellen gedaan voor het fonds voor overgangs-/sociaal beleid ter grootte van 1 miljoen gulden; - De korting in de Rijksbegroting 1989 voor de KUB ter grootte van f 2.539.000 wordt verdeeld over de faculteiten. Uit het budget 1989 voor de diensten wordt een minimaal bedrag van 0,4 miljoen vrijgemaakt t.b.v. het bovengenoemde fonds; - Voor de budgetontwikkeling van de FSW wordt de Nota Formatie Ontwikkeling 1989-1993 als uitgangspunt gehandhaafd; - Aan de universiteitsraad worden voorstellen voorgelegd voor budgettaire maatregelen voor de jaren 1990en 1991 die de persoonlijke gevolgen van de reorganisatie kunnen verzachten, zodra deze gevolgen bekend zijn. - Voor de studierichting Sociologie, waarbij de vakgroepen Methoden en Technieken, Sociologie, Cultuunwetenschappen en Beleid en Organisatie betrokken zijn, wordt een structureel reorganisatieplan opgesteld overeenkomstig een vooraf opgestelde procedure. Uitgangspunten hierbij zijn, dat gedwongen ontslagen zoveel mogelijk worden voorkomen en dat studenten die hun studie Sociaal-Culturele Wetenschappen hebben aangevangen op basis van het vigerende onderwijsprogramma, hun studie ook op basis van dit onderwijsprogramma kunnen afronden. - Voor de tekorten bij de studierichting Psychologie en het bureau van de faculteit wordt in overleg met het faculteitsbestuur een plan van aanpak opgesteld..
FEW
VRIJWILLIGSTERS G E V R A A G D
COLLEGE POSTDOCTORAAL BELASTINGKUNDE
Op 27 januari 1989 zal er op de KUB een studiedag plaatsvinden over carrièreperspectieven v o o r v r o u w e n . Op die dag, maar ook in de voorbereidingstijd zijn er een aantal vrijwilligsters nodig, onder meer voor het verzorgen van de publiciteit, het begeleiden van de
- 22-11-1988 College postdoctoraal belastingkunde (Dhr. Vingerhoets) verplaatstvan 13.30-15.30 uur naar 20.30-22.30 uur in zaal AZ 115 - Extra college Vingerhoets (postdoctoraal Belastingkunde) op 13-2-1989 van 17.30-19.30 uur in zaal AZ 7.
THEORIE I N F O R M A T I C A PROPADEUSE '88/'89
COLLEGES STRAFRECHT D, STUDIEJAAR 1988-1989
Het tentamen voor het theoriegedeelte informatica-propaedeuse '88/'89 zal worden afgenomen op: M A A N D A G 23 Januari 1989 t / m D O N D E R D A G 26 januari 1989 in CZ 78.
In het studiejaar 1988-1989 zullen voor Strafrecht D hoor- en werkcolleges worden gegeven, met één afsluitend schriftelijk tentamen. Aan de deelname aan deze colleges en de deelname aan het afsluitend tentamen worden, behoudens de gebruikelijke inschrijving, geen nadere eisen gesteld.
Studenten e c o n o m i e kunnen zich voor dit tentamen inschrijven via de V A X terminals tijdens de inschrijving voor de groepsindeling economie 2e semester (13 t / m 14 dec. '88) of tijdens het praktikum. Studenten BIK en e c o n o m e t r i e kunnen zich inschrijven tijdens het praktikum. Voor verdere informatie m.b.t. de inschrijving kan men zich wenden tot Dhr. Minnaert W . , B409, tst2339. BEDRIJFSECONOMIE III (MONDELING TENTAMEN) Inschrijven voor het mondeling tentamen Bedrijfseconomie III ( W . J . Selen/J. Blanc) dient te geschieden vóór 2 december 1988 op kamer B423 bij Dr. W. Selen.
FRW
RESPONSIE-COLLEGE E C O N O M I E (DEELTIJDS) Voor deeltijdstudenten rechten in de propedeutische fase zal op maandag 9 januari 1989 door Prof. Smulders een responsiecollege economie worden gegeven. Plaats: AZ 9 Aanvang: 18.45 uur T E N T A M E N STRAFRECHT D, 20 JANUAR11989 Ingevolge van een beslissing van het College van Bestuur staat het degenen die zich in het studiejaar 1987-1988 hadden ingeschreven voor de werkgroep-variant ( = werkstuk + tentamen) vrij op 20 januari 1989 deel te nemen aan het tentamen van de hoorcollege-variant. Zij die zulks besluiten hoeven dan niet (meer) te voldoen aan de verplichting een werkstuk te maken.
COMPUTER CRIMINALITEIT -Misdaad in de informatiemaatschappijlezing mr. F.P.E. Wiemans De maatschappij informatiseert steeds sneller. Door toenemend gebruik van computers worden nieuwe vormen van misdadig gedrag mogelijk gemaakt en wordt het strafrecht uitgedaagd. Fraude door het vervalsen van computergegevens; valsheid in geschrifte? Sinds 1921 weten we dat electriciteit een 'goed' is in strafrechtelijke zin. Dat een computer een 'goed' is is niet aan twijfel onderhavig. Maar programmatuur en data? Uitspraak van het Gerechtshof Arnhem, die deze vraag bevestigend beantwoordt, heeft veel discussie veroorzaakt. En hoe moeten andere vragen beantwoord worden? Denkt u aan het 'Besmetten' van computersystemen met een zgn. computervirus; strafbaar? Zeggen de termen 'Trojan Horse', 'Logic Bombs' en 'Asynchronous Attack' u niets? Bent u geen computercrack? Het is allemaal geen reden om de lezing van mr. F. Wiemans te missen, nu deze is afgestemd op iedereen die geïnteresseerd is in de informatisering van de maatschappij en het strafrecht. De lezing wordt gehouden op woensdag 7 december a.s. vanaf 19.30 uur in zaal AZ6.
FSW PROPEDEUSE PSYCHOLOGIE Het hoorcollege Fysiologische Psychologie van vrijdag 9 december vindt plaats van 15.30-17.30 uur in SZ 17. De laatste 2 hoorcolleges van de cursus vinden plaats op dinsdag 13 december van 10.30-12.30 en 13.30-15.30 uur in SZ 17. De 3e gelegenheid van het tentamen Inleiding in de Psychologie vindt niet plaats in maart zoals in de studiegids staat vermeld, maartesamen met de tentamens van de andere cursussen in augustus 1989. D O C T O R A A L PSYCHOLOGIE Het tentamen Inleiding Kinder- en Jeugdpsychologie vindt plaats op vrijdag 16 d e c e m b e r . De derde gelegenheid van het tentamen van de cursus Beoordelen en Beslissen over Personen (voorjaar 1988) valt samen met de I e gelegenheid van de cursus van najaar 1988 en wel op dinsdag 3 januari 1989.
Zij is georganiseerd door de faculteit der rechtsgeleerdheid in samenwerking met de Vereniging voor Strafrecht 'Peter Noll'. De toegang is gratis. Iedereen is van harte welkom.
K^^'"" °*1>-
Q^
VAC
drukkerij
Bij het Secretariaat van het Instituut voor Taal- en Kennistechnologie is een vacature voor een SECRETARESSE M/V Vac. nr. 159 Er wordt naar gestreefd de vacature zo spoedig mogelijk te vervullen. Belangrijkste taken: - het correct verwerken, met behulp van de PC (WordPerfect), van aangeleverde teksten en correspondentie voornamelijk in het Nederlands en Engels; - het assisteren bij de verwerking van correspondentie, bij het opbergen van documenten in het archief; - het afhandelen van telefoongesprekken in Nederlands en Engels; - het helpen bij de organisatie van symposia en workshops (incidentieel); - algemene secretariële en administratieve ondersteuning van het ITK secretariaat. Functie-eisen: - opleiding op HAVO-niveau, aangevuld met een secretaresse-opleiding; - uitstekende beheersing van het Nederlands in woord en geschrift en goede kennis met name van het Engels; - ervaring in een vergelijkbare functie; - vermogen zelfstandig en onder druk te werken; - een collegiale instelling. Salaris: max. f 2.736,00 bruto per maand. Nadere informatie kan worden ingewonnen bij mevrouw L. de Beer, hoofd secretariaat, tel. 013-663060, kamer A112. Sollicitaties schriftelijk, onder vermelding van het vacaturenummer op de enveloppe, aan het hoofd van de dienst Personeelszaken, Postbus 90153, 5000 LE Tilburg. De Faculteit der Economische Wetenschappen, t.b.v. het vakgebied Bestuur- j lijke Informatiekunde en Accountancy, vraagt met ingang van 1 januari 1989 een S T U D E N T A S S I S T E N T (M/V) voor 1 dag per week (0,2 fte.) De duur van deze aanstelling is 1 jaar. De student(e) wordt in het bijzonder belast met de assistentie van prof. Molenaar, ter zake van de bewerking v a n ' Bepalingen over boekhouding, jaarrekening en accountantscontrole'. In aanmerking komen gevorderde juridische studenten met inzicht in financieeleconomische problemen; eventueel ook economische studenten met meer dan normale belangstelling voor en kennis van het privaatrecht. De honorering bestaat uit: 2e-jaars student: f 240,80 bruto per eenheid; 3e-jaars student: f 257,10 bruto per eenheid; 4e-jaars student: f 281,60 bruto per eenheid; 5e-jaars student: f 297,20 bruto per eenheid; geldt alleen voor de oude structuur. Schriftelijke aanmelding ten spoedigste bij prof. Molenaar, kamer B202.
Em. de Jong b.v.
Postbus 8 - S-l 10 AA Baarle-Nassau - Telefoon 04257 - 8922*
kranten in kleur - periodieken - boeken - brocj-iures - folders - handels- en familiedrukwerk Univers
25 november 1988
op maandag of donderdagavond. Kom PENDRAGON gerust eens langs of bel voor meer infor Ko Swan Sik (The Hague) Grote Nederlandste Studenten matie naar Marjo: 013351691. Aspects of Recognition in Internatio Kampioenschappen 1989 - rilbuig nal Law. Volgend jaar, op 22 en 23 maart worden Yves van der Mensbrugghe (Leuven) SPORTCENTRUM de Grote Nederlandse Studenten Kam The European Community versus the Korfbal pioenschappen in Tilburg georganiseerd Law of the Sea. door de studenten sportorganisatie Pen Karel Wellens (Nijmegen) De enige gemengde sport wordt óók in dragon, onder auspiciën van de NSSS. Soft Law in International and Euro Tilburg gespeeld: Korfbal. Aan dit evenement zullen studenten van pean Law. En wel: iedere maandagavond van WO en HBO instellingen deelnemen. Vanda Lamm (Boedapest) 18.30 tot 19.15 uur voor beginners. Op dit tweedaagse evenement venArach The International Court of Justice: The iedere maandagavond van 19.15 tot ten wij ongeveer 1300 deelnemers. Zij Crisis of the Obtional Clause. 20.30 uur voor alle nivo's. zullen strijden om het Nederlandse Stu JanWillem Schneider (Tilburg) Beide trainingen worden gegeven in de dentenkampioenschap van negen spor Recent Jurisdiction of the Internatio KALOspeelzaal (aan de Goirleseweg ten: t.w. badminton, basketbal, budo nal Court of Justice. achter het Willem II stadion) (judo en karate), handbal, hockey, tafel St. John Bates (Lancaster) ledere woensdagavond van de maanden tennis, tennis, voetbal en volleybal. Small States and the European Sing december en januari worden in de gro De wedstrijden worden geleid door le Act. te zaal van het Sportcentrum van 22.00 bondsscheidsrechters en zullen plaats Dragoljub Stojanove (Serajewo) tot24.00 oefenwedstrijden gespeeld. Op vinden in verscheidene sportcentra te The l.M.F. and the Debts Problem of 20 december is dit van 18.00 tot 19.30 Tilburg, waar de sporters ook zullen the LessDeveloped Countries. overnachten. Hn/oje Kacic (Dubrovnik) Tijdens het Kerstpiektournooi is er dè De gemiddelde niveau's liggen voor: Responsability of Polution from Ves ideale gelegenheid om kennis te maken Badminton: (h/d) derde klasse landelijk sels in the Areas within National Juris met deze fantastische sport, welke korf Basketbal: (h/d) rayon hoofdklasse diction. bal toch is. Natuuriijk kun je ook een an Budo judo: (h/d) vanaf derde kyu Bosko Jakovljevic (Belgrad) dere keer binnen komen vallen, je bent karate: (h/d) vanaf vijfde kyu Human Rights and the Red Cross. van harte welkom. Op 22 januari is er een Handbal: (h/d) derde divisie VidVukasovic (Belgrad) internationaal tournooi Korfbal in (eerste klasse district) The Impact of Science and Technolo Utrecht. Omdat we vinden dat naast een Hockey: (h/d) minimaal tweede gy on International Law and Internati stuk sportiviteit ook gezelligheid hoort, klasse onal Relations. zijn we bezig met het oprichten van een Tafeltennis: (h/d) minimaal derde klasse Louise DoswaldBeck (Geneva) vereniging. Heb je zin om lid van deze Tennis: (h/d) Bnivo Korfbalvereniging te worden of wil je iets Humanitarian Law. Voetbal: (h/d) minimaal derde divisie meer weten, bel dan met Manon Vladimir Duro Degan (Zagreb) Naast sport is er natuurlijk tijd voor ont 013368689. Tot ziens of tot bals!!!!! Custom as a Source of General and spanning. Zo is er na de openingscere Particular Interenational Law. monie op de vooravond aan hettoemooi Jan van Lith (Tilburg) voldoende tijd om met de stad Tilburg Extra kursus badminton Europe 1992: Legal and Political kennis te maken (waarschijnlijk een mu Afgelopen woensdag, 23 november, is Problems. zische kroegentocht). Verder wordt na Bovengenoemde cursus wordt vooral een extra kursus badminton nivo 3 van de eerste wedstrijddag een groots feest aanbevolen voor studenten Internatio start gegaan. Indien je hierin geïnteres georganiseerd waarop behalve de deel naal Recht en studenten economie die seerd bent kun je langskomen. De lessen nemers.ook andere studenten welkom de bestuurswetenschappelijke speciali vinden plaats elke woensdag van 17.45 satie volgen. zijn. tot 18.30 uur, in de grote zaal van het De toernooikosten bedragen / 30, — KU BSportcentrum, Academielaan 5. De totale kosten bedragen om en nabij p.p. (inschrijfgeld, overnachting, maal f 1.500, —, waarvan ongeveer 50% kan tijden, festiviteiten etc.) de voorinschrij worden gesubsidieerd. In Dubrovnik ving sluit op 23 december 1988. De wordt gelogeerd in studentenflats waar Kerstpiektournooi definitieve inschrijving sluit op 16 febru ook kookgelegenheid is. Dit jaar wordt in de week van 19 tot en ari. Inschrijving is mogelijk bij Pendra Inschrijving: Bureau Buitenland, kamer met 22 december voor de derde keer het gon. Academielaan 5 Tilburg B1013. M.b.t. subsidiemogelijkheden is Kerstpiektournooi georganiseerd. 013663010. het raadzaam zo snel mogelijk in te DEFACTO Het Kerstpiektournooi heeft zich een schrijven. De studieboeken kunnen volgende week vaste plaats in de vele toumooireeksen Tennisvereniging Lacoste weer even aan de kant. Want dan ver weten te vennrerven, omdat het tournooi Aanstaande donderdag 1 december is er schijnt het vijfde nummer van Defacto, het gezelligste sportevenement aan het alweer de laatste Lacosteavond. Heb je het periodiek van de economische fa einde van het jaar is. nog niet gespeeld maar wil je dit dol culteit. — Het tournooi kenmerkt zich door een graag, dan moetje snel even naar Peter Deze keer bieden wij jullie, naast vaste mixture van team, individuele en ludie Spreekvaardigheid Nederlands Mulders bellen (tel. 360097). Bij hem ondenwerpen als tentamenresultaten en ke wedstrijdvormen (zie onderstaand moet je ook zijn als je voor Lacoste uit wil programma). Een hele week lang zijn er het favoriete boek van een Tilburgse Op maandag 12 december, 10.0016.00 komen in de K.N.L.T.B.competitie. Zo hoogleraar, een aantal verrassende en 's avonds diverse sportaktiviteiten en uur, B 703, organiseert het Talencen wel voor de zondag als voor de zater ook minder verrassende ondenwerpen. worden alleriei gezellige en spektakulaire trum een workshop 'Spreekvaardigheid dagteams kunnen wij nog enkele spelers Zo publiceren wij als eerste een (deel van Nederiands'. Doel is vaardigheden te intermezzo's in en buiten de kantine ge gebruiken. En hebben geïnteresseerden een) essay, dat tot de vier genomineer houden. Tevens zullen er diverse de ontwikkelen om een werkstuk, scriptie, zich al opgegeven voor de recreanten den voor de hoofdprijs behoorde bij de monstratiewedstrijden door topsporters rapport e.d. mondeling te presenteren competitie? essaywedstrijden gehouden ter gele tegen studententeams gespeeld voor belangstellenden. Over het al dan niet doorgaan van het genheid van het 60jarig bestaan van de worden. Ingangsvoonwaarde is dat de deelne wintertoemooi (2 t/m 8 jan.) volgt zo KUB. mers een werkstuk, rapport o.i.d. ge Kortom een week waarin je de tenta spoedig mogelijk bericht. Wij moeten Ook proberen we uit te leggen hoe je schreven hebben. mendruk op een ontspannen wijze kunt eerst nog overleg plegen met de leiding Opdracht voor de workshop luidt: zonder te trouwen je dienstplicht kunt laten ontsnappen, door een of meerde van het sportcentrum over de accomo Bereid een referaat voor van maximaal 8 re avonden te sporten. ontlopen. datie. Zeker is al wel dat de nieuwjaars minuten, waarin je voor geïnteresseerde En eindelijk wordt er in het faculteitsblad receptie op 8 januari gehouden zal wor leken de kern van het schriftelijk aandacht besteed aan het gesprekson Programma den, leder lid krijgt hier nog een uitnodi denwerp van het jaar, Europa in 1992. Al werkstuk uiteenzet. ging voor, maar plaats deze datum alvast Maandag (19/12): Inschrijving voor deze workshop ge leen wel iets anders dan je tot nu toe in je agenda! Volleybal, zaalvoetbal, tafelvoetbal, ka schiedt bij: gewend was. In de volgende editie van het Univers zal rate, een hoogspringdemonstratie door Secretariaat Talencentrum, kamer R3, Dit is natuuriijk niet de gehele inhoudsop een aktiviteitenkalender komen te staan tophoogspringers (o.a. onze 'eigen' tel. 662508, iedere maandag t/m don gave, maar duidelijk is wel dat Defacto voor de eerste maanden van het komen Maarten Vrolijk) en als klapstuk één (1!) derdag van 10.3012.00 uur. 5 weer veel te bieden heeft. de jaar. Eén aktiviteit wil ik er vast even topvolleyballer (wie?) tegen Gepidae I. De verkoop, het blad kost slechts uit lichten en dat is het Internationaal Dinsdag (20/12): f i _ , vindt in de week van 28 novem Toernooi. Daarvoor zoeken wij nl. nog Korfbal, handbal, basketbal, zitvolleybal ber tot 'en met 2 december plaats. Jullie steeds mensen die in deze periode (2831 en darts en een jazzdansdemonstratie. kunnen ons vinden in gebouw A voor de mrt. '89) een paar buitenlandse gasten Woensdag (21/12): aula en in gebouw C voor CZ 101. een slaapplaats kunnen verschaffen. Zaalhockey, badminton, tafeltennis, ju Efactleden zien het periodiek in die week NEDERLANDSE U NIVERSITAIRE Aanmelden graag bij Jurgen Arts (tel. do en jiujitsu, ploegenachtervolging en vanzelf door hun brievenbus glijden. SKI-KAMPIOENSCHAPPEN 636193). flipperkastwedstrijden. STUDENTEN ORKEST Heb je zin om samen met studenten van Donderdag (22/12): andere universiteiten te gaan skiën? Hèt Volleybal, schermen, schaken, sprint Wie heeft zin om mee te spelen in het universitaire treffen in de sneeuw is zon knockout, en als slot een knallend dis Volleybalnieuws beste (en enige) orkest aan de KUB? der twijfel onze 10daagse reis naar het cofeest. Eén probleem: Het moet nog worden Na het bijzonder geslaagde openings Ahrntal in Nltalië (nr. 4 in de ANWB Uiteraard is er ook weer de spannende opgericht. feest in discotheek The Elephant staat er wintersportplaatsen top 5). Je kan dan Kerstpiekloterij met wederom kans op Bij voldoende belangstelling kan ook dat alweer een volgende, grote, happening meedoen aan de Nederiandse Universi een fantastische wintersportvakantie geregeld worden. op het programma. taire SkiKampioenschappen, open voor prijs naar Mallnitz. Nieuw drt jaar is dat Studenten en nnedewerkers die interesse Op 26 en 27 november organiseert stu studenten en medewerkers, beginners er iedere avond een tussentrekking is. hebben kunnen bellen naar: Frans Wil dentenvolleybalvereniging Gepidae een en gevorderden. Dit wordt uitgezonden Als je mee wilt doen met dit leuke sport lem Brouwer 013683880 (wknd: groot internationaal volleybaltoernooi op bij Veronica Sport!! Vertrek 10 maart. evenement, schrijf je dan gauw in! het KUBsportcentrum, waaraan onge 0118014873). Verblijf in hotel h/p, vervoer per luxe tou veer 25 dames, heren en mixteams uit ringcar, skipas, annuleringsvoorz., ga binnen en buitenland aan zullen deelne rantiefonds reisgelden én deelname Sluiting Sportcentrum men. Sportiviteiten en gezelligheid zijn N.U.S.K.voorslechts/^ 525,. Goed sinterklaasavond dus zeker gewaarborgd! Maandag 5 december zal het Sportcen koop en gezellig, want zowel voor de reis De competitie is alweer enige weken aan international Law and trum vanaf 18.00 uur gesloten zijn. Dit als de N.U.S.K. geldt dat de gezelligheid de gang. Hoewel we op dit moment internationai Relations betekent dat de lessen overdag gewoon voorop staat! Wil je meer weten of boe geen spelers meer in de teams kunnen InterUniversity Center Dubrovnik: door gaan, tot en met de Keep Moving. ken bel na 18.00 uur René: 013674951, plaatsen, kun je altijd komen meetrainen 30 januari 17 februari 1989. Paul 013563429 of Karo: 013426824. coursedirectors: 25 november
ALGEMENE LEDENVERGADERING EFACT Op donderdagavond 8 december a.s. wordt houdt de Vereniging Economi EERSTELIJNSPSYCHOLOGEN sche Faculteit Tilburg haar Algemene Op maandag 28 november organiseert Ledenvergadering in café 'De Roskam' TOSK eindelijk weer eens een bijeen (Voskens). Adres: Heuvel 15 (een paar komst. We hebben hiervoor Drs. Jan deuren rechts van Pollij Magoo) Mulder uitgenodigd, een zelfstandig ge Aanvang 20.15 uur. vestigde psycholoog in de eerste lijn. Hij De voorlopig agenda luidt als volgt: komt ons uitleggen hoe hij de toekomst 1. Opening van de eerstelijnspsychologen ziet. Aan 2. Vaststellen agenda vang 20.00 uur in Ps 208. Tot dan! 3. Notulen vorige vergadering 4. Overzicht activiteiten en presentatie jaarverslag COC HOUDT TALKSHOW 5. Verslag kascontrolecommissie Het COCTilburg organiseert op zater 6. Goedkeuring van het financieel dag 26 november voor de vijfde keer een verslag Matras, een talkshow/ waar weer lang 7. Voorstellen van de kandidaat over zal worden nagepraat. Drie speciale bestuursleden en verkiezing nieuwe gasten zullen de aanwezigen geruime tijd bestuur op het puntje van hun stoel gekluisterd PAUZE houden. 8. Décharge oude bestuur Frans Ellenbroek, direkteur van het 9. Overzicht toekomstige activiteiten Noordbrabants Natuurmuseum, vertelt 10. Verkiezing nieuwe kascontrolecom over zijn specialiteit: seks en erotiek in missie het dierenrijk. Hij wordt bijgestaan door 11. Goedkeuring aanpassingen Huis Jan Nauta, eindredakteur van het NOS houdelijke Reglement, vaststellen radioprogramma Homonos. De derde contributie en administratiekosten gast is Volkskrantjournalist Arendo 12. Rondvraag Joustra. Deze heeft het vorige week ver 13. Einde schenen 'homoerotisch woordenboek' CHINA, HONGKONG samengesteld. De gasten nemen om 21.00 uur plaats op LEZINGENCYCLUS het Matras en worden daar door intervie Op 1 december organiseert Activite de wer Hugo Backx duchtig aan de tand ge eerste lezing binnen het kader van het voeld. Dat alles speelt zich af in homo China, Hongkong project. Deheer J.H. bar Pardoes aan de Koestraat 73, zaal 1 Wijsman, voorzitter chinakamer van het open om 20.30 uur. Nederlandse centrum voor handelsbe vordering, bespreekt de diverse aspec ten van de handelscultuur tussen China en Nederland. De lezing met als titel China! in de por trettenzaal van de Katholieke Universi teit Brabant is vrij toegankelijk voor alle studenten. Donderdag 1 december, 14.30 uur Portrettenzaal Informatie op de VITEkamer, 071.
Studenten
Menu
PERIODE 28/11 T/M2/12 MAANDAG 28/11 schotse boeresoep of groentesoep kipfilet of uienburger kerriesaus boterboontjes of spitskool patates frites of gekookte aardappelen Vegetarisch: schnitzel kerriesaus boterboontjes patates frites DINSDAG 23/11 chinese tomatensoep of spinaziesoep gehaktbal of rosbief jachtsaus rode koolsalade of spercieboontjes met maïs gebakken of gekookte aardappelen Vegetarisch: komijnekaas spercieboontjes met maïs gekookte aardappelen WOENSDAG 30/11 erwtensoep of oxtai! claire bami goreng kroepoek uitjes mini loempia zoetzure saus atjar of bamlapje tuinboontjes met spek gekookte aardappelen Vegetarisch: bami goreng kroepoek uitjes loempia zoetzure saus atjar DONDERDAG 1/12 kerriesoep of heldere selderiesoep varkenslapje of roomburger demi glacé macédoine iégumes of prei S la crème patates frites of gekookte aardappelen
Vegetarisch; hamburger macédoine Iégumes patates frites VRIJDAG 2/12 goulashsoep of ma'fesoep gevulde paprika tomatensaus kaas gebakken macaroni met groenten of
cordon bleu broccoli gekookte aardappelen Vegetarisch: gevulde paprika tomatensaus kaas macarorM
IQ
Talencentrum
Sportnieuws
Bum
Buitenlandm
■■'•
ötf^
Gijs de Lange, Bavo Galama en een zeer beweeglijke Han Kerckhoffs SCHOUWBURG
Flitsende gesprekken over... Stuk: Frans Strijards 'Gesprekken over Goethe' door Toneelgroep Amsterdam. Auteur/regie: Frans Strijards met de acteurs Bavo Galama, Han Kerckhoffs, Gijs de Lange. Te zien: dinsdag 29 nov. 20.45 uur Tilburgse Studiozaal. Stel je zit in een zaal en weet als toeschouwer zoals dat hoort niets van het stuk dat zo begint. Er komen 3 acteurs op, je weet dus niets van de personages die ze gaan vertegenwoordigen, noch van de situaties waarin ze terecht zullen komen. Op deze onwetendheid bij de toeschouwer speelt elk stuk in, maar Strijards blijft tot het einde met deze onwetendheid spelen. Normaal is een stuk zo opgebouwd dat je, langzaam, tenwijl je luistert en kijkt. SCHOUWBURG
Drie dicliters In de Sinterklaasweek verrast de literaire stichting J.H. Leopold het Tilburgse publiek met een interessante Dichtersavond. Drie markante vertegenwoordigers van de jonge Nederlandse poëzie gaan op woensdagavond 30 november voorlezen uit hun pasverschenen werk. Misschien een idee om na het kletteren naar de theaterkelder van de Schouwburg te gaan en u daar te laten inspireren tot het schrijvenvan uw Sinterklaasgedichten. Alhoewel, met simpele rijmpjes heeft het werk van RogI Wieg, Elma van Haren en Diana Ozon niet veel te maken. Alle drie de auteurs zijn serieuze dichters die elk een bepaalde stroming In de hedendaagse poëzie vertegenwoordigen. Diana Ozon schrijft gedichten zonder veel omhaal, en daarmee sluit ze aan bij de recht voor z'n raap poëzie van de zogeheten 'Maximalen', een groep jonge schrijvers die luidruchtig proberen een nieuwe dichtkunst te belichamen. Voortgekomen uit de Amsterdamse kraak- en punkbeweging heeft Ozon van haar optredens een hele theater-act gemaakt. Ze heeft pas nog over haar belevenissen op het toneel een opmerkelijk boek geschreven, de 'Ozon-express'. Een tegenhanger van de Maximalen is Rogi Wieg, een dichter van de ernst en de melancholie. Wieg maakt niet alleen als dichter snel faam In de Nederlandse letteren, ook als recensent timmert hij succesvol aan de weg. Enkele weken geleden verscheen onder zijn redactie de veelbesproken bloemlezing 'leder hangt aan zijn gevallen toren', een overzicht van wat er op dit moment - buiten de Maximalen om - aan nieuwe dichtkunst te beleven valt. Een schrijfster die tot geen enkele stroming gerekend wil worden Is de onafhankelijke Elma van Haren. Met haar poëziedebuut 'De reis naar het welkom geheten' venwlerf zij eerder dit jaar de be-
een beeld krijgt van een al dan niet ingewikkelde situatie die als raamwerk moet dienen voor verder theatraal contact tussen toeschouwers en spelers. In 'Gesprekken over Goethe' niets van dit alles. Strijards presenteert een heldere chaos, hij organiseert een anarchistische estafette waarbij de drie acteurs om beurten de rol doorgeven van alleswetende vertellers en een derde 'slachtoffer' die dit weten weer afbreekt. Tot het einde toe weetje als toeschouwer niet wat waar is en waarom, ondanks de niet aflatende stroom van in elkaar grijpende analyses. Maar hoe meer ze analyseren en hoe meer informatie je krijgt, de verwarring blijft en onverwachte wendingen stapelen zich op. Een langrijke Cees Buddingh-prijs. Kortom, drie schrijvers waar u nog veel van gaat horen. Waarom niet alvast een voorproefje genomen op 30 november. Geen geld meer over na uw Sinterklaasinkopen? Geen nood, de toegang tot de literaire avond van de stichting J.H. Leopold is als vanouds gratis. De avond wordt muzikaal omlijst door Fons Mommers (piano) en Wim van der Maas (klarinet). 'T HEKS
iViissliche Lagen Op vrijdag 25 november om 21.00u spelen YoYo-Ta en Lindy Annis 'Missliche l^gen'. Het voorprogramma, dat gei'ntegreerd is binnen deze produktie, wordt ingenomen door de dansvideo 'A Dancer's Trilogy' van Rudie Ewals. YoYo-Ta en LIndy Annis zijn na optredens in Berlijn, West-Duitsland en New York nu te gast In Nederland met hun tweede avondvullende produktie. Uitgangspunten voor deze voorstelling zijn dagelijkse gebeurtenissen en anekdotes, die associatief worden gegroepeerd. Dans, kabaret en theater worden met deze uitgangspunten op een gewaagde manier gekombineerd In de vorm van impressies. Dit resulteert In een humorlstlsch-ironische performance In vier delen voor drie personen. De Nederlandse danseres/choreografe Rudie Ewals heeft samen met Susanne Kukies en Brigitte Markland - 2 Berlijnse dames - in 1984 de groep YoYo-Ta opgericht, een van de eerste dansperformance groepen in Berlijn. Op dit moment heeft de groep 3 kleinere en 2 avondvullende produkties op haar naam staan. Na haar verblijf in Berlijn maakte Rudie Ewals de video 'A Dancer's Trilogy', waarin het frommele standpunt van de kamera bepaalt hoe het publiek naar de choreografie moet kijken.
(Foto Reyn van Koolwijk)
een gezicht voorstelt met een uitdrukking van wanhoop. Twee aspectenvan het spel: emotionaliteit, bewegelijkheid, lichamelijkheid, spastische pogingen om zich uit te drukken aan de ene kant en aan de andere kant spitsvondige gedachtensprongen, analyses, glad gefilosofeer en zeer snedige conversaties. Han Kerckhoffs heeft de mooiste rol en hij speelt die geweldig. Han is de man die geanalyseerd wordt. Hij is niet de vlotte analyserende converseerder, kan zich alleen uitdrukken op indirecte wijze. Han vervormt hierbij heel zijn lichaam; hij heeft gebaren, bewegingen en houdingen gevonden die passen bij zijn onhandige, hoekige en gekwetste karakter.
heilzame ontlasting van verkalkte herinneringen en ideeën. Eigenlijk analyseren slechts twee van de drie en wórdt de derde alleen maar geanalyseerd. Maar door hun betrokkenheid met die derde, door het ontwijkend gedrag van die derde die met hen speelt om aan het gewroet in zijn verleden te ontkomen, raken ze steeds meer verward en verstrikt in het spel. Hij wordt als het ware uitgebeend maar bedreigt met zijn spastisch vertoon het veilige heilige beeld dat de anderen van zichzelf en hem gemaakt hebben. Is dit stuk dan wel een stuk voor het theater? Jazeker. Het decor is een echt toneeldecor; een jaren vijftig interieur in pasteltinten, maar met in de rechterhoek van het podium drie grote hangende vlakken in de primaire kleuren rood, geel, blauw. Ernaast een groot felgeschilderd doek in cobra stijl, dat
Hij speelt een jongen uit een kansarm benauwend milieu, die in de jaren vijftig werd opgevoed door oom en tante, omdat zijn moeder aan de drank is. Zij is gescheiden. Ze had de neiging mes en vork mee te nemen als ze met zijn vader naar bed ging omdat hij altijd zo naar eten rook. Moeder had een verhouding met die oom, die de vader blijkt te zijn van een van de andere spelers. De jongen wordt gedeprimeerd door zijn omgeving, zoiets als bij Woutertje Pieterse dus. Zo flitst het stuk zonder pauze door naar het moment waarop tenslotte een van de drie verdwijnt en de twee anderen met het publiek in verwarring achter laat. De verwarring is grandioos, behalve dan over de kwaliteit van het stuk, daarover hoeft geen verwarring te bestaan. MvK/EV
UNIVERSITEIT
T'HEKS en DOCUMENT
Cultuurcoilege Chomsky 'Ik wil een idee geven van wat Chomsky doet. Zo hoop ik duidelijk te maken dat Chomsky een vernieuwer is.' De Cultuurlezing die professor Henk van Riemsdijk op 29 november in het kader van het Studium Generale over Chomsky ten beste geeft is een soort inleiding. De toehoorder hoeft geen Chomskykennis te hebben om de lezing om 20.00 uur in zaal AZ 7 bij te kunnen wonen. Centraal in de lezing staan de belangrijkste elementen uit Chomsky's taalkundig werk en de link die van daaruit gelegd kan worden met de filosofie en de psychologie. De structuur en het functioneren van het menselijk brein zal in het Cultuurcoilege eveneens aan de orde komen. Mogelijk komen de politieke opvattingen van Chomsky toch uitgebreid aan bod, dit in tegenstelling tot een eerdere aankondiging van het Studium Generale. 'Ik dub er nog over', zegt Van Riemsdijk. Aanleiding voor zijn overweging is een onlangs verschenen artikel in het NRC waarin minister Bolkestein van Defensie Chomsky aanvalt op zijn politieke publicaties. Eerder wilde Van Riemsdijk enkel summier ingaan op de vraag of er een inhoudelijk verband bestaat tussen de politieke opvattingen en het meer wetenschappelijk werk van Chomsky. (NvO)
Fototentoonstelling Ernest Potters Het lijken gewone fragmentopnamen, de lichtplaten die Ernest Potters in de wereld van de pop, de jazz en het theater heeft vastgelegd, maar dat zijn het niet. Op de foto's staan vaak doordringende koppen, de zwart-wit-platen kennen scherpe kleurafscheidingen, maar soms ook meer omfloerste plekken om een sfeer van mystiek en diepte te scheppen. In expositie-ruimte Documenten Atelier/ Theater't Heks is tot 21 december de foto-tentoonstelling Ernest Potters te zien. Een fraaie registratie. Alledaagse gewoonheden worden verheven tot bijna karakteristieke symboliek De tentoonstelling bevat ongeveer zeventig foto's in totaal, waarvan zo'n vijftig bij Document (Willem-llstraat 29a) en ongeveer twintig bij Atelier/ Theater 't Heks (Lannerstraat 1). In Document is een compilatie gemaakt van gepubliceerde en niet-gepubliceerde fotowerken en reportages, terwijl in 't Heks theaterfotografieën te zien zijn. Centraal in de tentoonstelling staat een foto-journaal van Tilburg. Ernest Potters maakt dagelijks een foto van Tilburg zo lang de expositie duurt. Een eindpresentatie van 52 foto's zal uiteindelijk aan het einde van de expositie gegegeven worden. (NvO)
Agenda NOVEMBER VRIJDAG 25 NOVEMBER Schouwburg, 20.00 uur: Filmhuis: Films & Fashion. (Po Po)L'Amour. Regie: Paul Morrisey/Andy Warhol, (t/m 26.11) Schouwburg, 22.15 uur: Filmhuis: Pinter-special. Accident. Regie: Joseph Losey. (t/m 26.11) Cinecitta, 20.00 uur, zaal 1: '9-weeks'. Regie: Adrian Lyne. (tm 30.11) Schouwburg, 20.45 uur, studio: Benno Hagenbeek met 'Een pose'. Cinecitta, 22.00 uur, zaal 1: 'Bagdad Café'. Regie: Percy Adion (t/m 30.12) Cinecitta, 20.15 uur, zaal 2: 'Je vous salue Marie'. Regie: Jean-Luc Godard. (t/m 26.11) Cinecitta, 22.15 uur, zaal 2: 'The belly of an architect'. Regie: Peter Greenaway. (t/m 26.11) Noorderligt, 21.30 uur: Grote Prijs van Nederland. Halve finale. ZATERDAG 26 NOVEMBER Noorderligt, 21.00 uur: Jet Harris & The FBI. ZONDAG 27 NOVEMBER Cinecitta, 20.15 uur, zaal 2: 'Irezumi'. Regie: Yoiche Takabayashi. MAANDAG 28 NOVEMBER Schouwburg, 20.00 uur: Filmhuis: Film & Fashion. LeAmtehe. Regie: Michelangelo Antonionl. (t/m 29.11) Schouwburg, 22.15 uur: Filmhuis: Pinter-special. The Caretaker. Regie: Clive Donner. Schouwburg, 20.45 uur, studio: Torenspelers met 'Uit Zicht'. DINSDAG 29 NOVEMBER Schouwburg,20.15uur: Circusmusical Barnum. Schouwburg, 20.45 uur, studio: Toneelgroep Amsterdam met 'Gesprekken over Goethe'. Regie: Frans Strijaards. Universiteit, 20.00 uur, AZ 7: Cultuurcoilege. 'Chomsky' door Prof. Dr. Henk van Riemsdijk (KUB). WOENSDAG 30 NOVEMBER Schouwburg, 20.00 uur: Filmhuis: Film & Experiment. Asphalt. Regie: Joe May. Universiteit, 14.00 uur, aula: Kinder Sint Nicolaasfeest. Schouwburg,20.15uur: Circusmusical Barnum (t/m 11.12) Schouwburg, 20.30 uur, theaterkelder: Debutanten-avond. Met optreden van Diana Ozon, Elma van Haren en Rogi Wieg.
DECEMBER DONDERDAG 1 DECEMBER Schouwburg, 20.00 uur: Filmhuis: 'Cronicadiunamore'. Regie: Michelangelo Antonionl. Schouwburg,22.15uur: Filmhuis: 'The go-between'. Regie: Joseph Losey. (t/m 3.12) Universiteit, 14.30 uur, portrettenzaal: China-lezing door J.H. Wijsman. VRIJDAG 2 DECEMBER Schouwburg, 20.00 uur: Filmhuis: 'Qui etez-vous, Polly Magoo'. Regie: William Klein, (t/m 3.12). Noorderligt, 21.30 uur: 'The Taxi Connection'
FILMHUIS
Pinter-festival Op 24, 25 en 26 november draait Accident. Een auto-ongeluk fungeert als blik in de toekomst, als flash-back en als uitkomst. Met liefdesverwikkelingen; Op 28, 29 en 30 november The Caretaker, een episode uit het leven van drie zeer vreemde mensen, twee broers en een exentrieke zwerver, mondt uit in psychologische wrijvingen. Humoristische Inslag en tragische ondertoon.
i
HET
E V E N E M E N T
(UITVERTENTIE)
V&D's eigen bisschop We schrijven 20 november 13.55 u. Wie kinderen heeft die nog in Sinterklaas geloven doet er goed aan deze Univers-aflevering niet rond te laten slingeren in de buurt van de ongevuide schoentjes, want ik heb er de smoor in. Helemaal uit Tilburg-West komen fietsen voor deze verkleedpartij. Koud, verkleumd. Om niets van het gebeuren te missen hebben de drie- tot vierdikke rijen volw/assenen, die de kade van de Piushaven bevolken, de kinderen op hun schouders gezet. Ik ben maar 1.80, ik zie geen pest. Als ik probeer me wat naar voren te dringen word ik door enkele onvriendelijke elleboogstoten terugverwezen naar mijn plaats op de achterste rij. 'Rustig menneke, laat die kinderen ook wat zien'. Door een openvallend gaatje in de mensenhaag zie ik hoe burgemeester Brokx in de buurt van het podium op de hem kenmerkende >vijze de lippen sussend tuit. Brokx! 'Mag ik er even door?' vraag ik aan een buitengewoon lange man. 'Ik ben van de gemeente. Brokx is weer eens >vat vergeten...' De man lacht. 'Ja, je weet hoe die is' zet ik mijn leugentje-om-bestwil voort. Omdat hier aan goedgelovigen geen gebrek is, laat men mij gewillig door tot aan de dranghekken, die in de gaten worden gehouden door politie-agenten. 'Ik ben van de universiteitskrant' leg ik uit 'Ik wilde het graag van dichtbij zien' 'Toch geen acties?' zegt de agent wantrouwig 'Nee,nee,ik ben van de KUB'. Met een gerustgestelde knik laat hij me door. Net op tijd. De boot met opschrift 'Beekse Bergen' meert aan. Drie- tot vierduizend mensen overwoekeren de kade. Brokx schikt ondertussen nerveus zijn ambtsketen en poseert terloops, met kleine zenuwtrekjes, voor de fotografen. Even, vooreen moment, is het echt gezellig, in het wa-
ter dobbert een rubberboot met drie duikers, voor het geval er kinderen in het >A^ater zouden vallen. Dit is goed georganiseerd door de Stichting Centraal Sint Nicolaas Comité, al blijft het natuurlijk een ongekende pedagogische misser je kinderen eerst te doen geloven in een cadeautjesstrooiende bisschop om ze later, als dat zo uitkomt, te vertellen dat ie niet bestaat. 'Olééé, Olééé, Olééé' schreeuwen de rau>ve voetbalstemmen van de vijftig zwartgemaakte vrijwilligers op de boot. Sint, met bril ('mamma waarom had ie gisteren op t.v. géén bril op?') stapt beheerst zwaaiend van de boot, nagenoeg in de armen van Gerrit Brokx. Die had nog wat goed te maken bij de Sint... Op het kleine podium buigt de burgemeester zich ver voorover naarde microfoon: 'Het lag wat sneeuw. Sinterklaas, maar u brengt warmte voor de harten van de kinderen en voor de ouders, warmte...' Aan wat opgetrokken wenkbrauwen bij de kleuters zie ik dat ik niet de enige ben die weet dat Gerrit geen grote redenaar is. Zelfs vandaag kan hij het niet laten te klagen over zijn politieke moeilijkheden met de gemeenteraad. Enfin, de stoet zet zich in beweging. Ik ga naar de Piusstraat om de Sint nog een keer op zijn paard te zien. Dat duurt vijfendertig minuten. Minuten waarin mijn humeur rechtevenredig aan mijn lichaamstemperatuur daalt. De reclamestoet, die V&D's eigen bisschop, de verkochte kindervriend, voorafgaat, is langer en druileriger dan de tourkaravaan. In volgorde van doorkomst: Dekolight, Gianotten. De Speelboom, Suzukidealer Gijsbers, V&D (met twee aanhangwagens), Roadadvertising, Harrie Broeken voor al uw vtrarmte, etcetera etcetera.
Wim Voermans
Er wordt veel gewipt in Tilburg Omdat het ongezond is om met je chagrijnige smoel op de wipstoel te Wijven zinen. Je raakt geïsoleerd. Je kwijnt weg op een kamertje in gebouw A, B, P, R of S. Dat is zonde. Verspilde energie. Je leeft maar één keer. Wij willen onze mensen gezond houden. Socialer is het dan dat de werkgever ingrijpt en de keuze maakt die de betrokkene niet zelf durft te maken. Dat er gewipt wordt! En het plezierige daarbij is: je geniet van onze bijbehorende 'randverschijnselen' als koffie, thee, limonade en bloemen. Mocht je twijfelen aan de excellente outplacement van de KUB, laat je dan eens ontslaan. Je zult dan aan den lijve ondervinden wie het beste wipt. Wie smoel heeft.! Gewipt. De arbeidsmarkt. Wordt dat ook jouw leven volgend jaar? Welke voorzorgsmaatregelen nemen wij? Welke voorbehoedsmiddelen gebruik jezelf? Waar gaat dat heen? Naar het arbeidsbureau, de GSD, de WW, naar Luilekkerland? Kijk, dan geeftt Tilburgs hebben gedaan zeker een forse streep vóór in je carrière. Je bent zó dood. De Katholieke Uitplaatsing Brabant (KUB) biedt een scala van outplacement faciliteiten. Je kunt eruit gebonjourd worden bij de Faculteit Sociale Wetenschappen, de Faculteit Psychologie of de Faculteit Wijsbegeerte. Maar ook de Economische Faculteit heeft enorme potenties. Je ziet, qua wippen bieden wij veel. Want Tilburg eist ook veel. Opofferingsgezindheid en een wipstoel. De KUB ontwikkelt zich. Ook jij wordt dommer. En op een dag groei jij niet meer mee. Wij ondertekenen dan de noodzaak om onze dynamische medewerkers na een aantal dienstjaren naar een meer creatieve omgeving te loodsen. De confrontatie met een nieuwe uitdagende keuze.
Ben je met ons van mening dat je loopbaan niet op een en I dezelfde werkplek hoeft te verlopen, vul dan geheel vrijblijvend maar snel onderstaande ontslagaanvraag in en voorkom dat wij dat voor jou moeten doen!
Uitfo-Bon Naam: Voorletters
M/V
Adres: Postcode
Plaats
O Faculteit: FSW, FEW, FRW,FWW,FLW,TF' O Gewenste datum van uitplaatsing: O Ik prefereer: koffie met gebak, thee, limonade, bloemen Uitwippen en zenden aan: Katholieke Uitplaatsing Brabant antwoordnummertje 605609,5000 WB Tilburg. Je mag ook (heel eventjes) langswippen met een intern bericht: KUBi Hogeschoollaan 225, 5037 GC Tilburg. En door ons 66-nummer word je geen oor aangenaaid. Dus... bel 662211. ' zet er eens een streep onder! ^ Neijens-van Diek Career Development'
Katholieke Uitplaatsing Brabant