Richtlijnen voor faciiiteitenbeieid Er komen richtlijnen voor het faculteitbeleid voor studentengroepen en -activiteiten op de KHT. Tot nu toe v\/erd een faciliteit vaak toegekend aan de groepering die toevallig op het juiste moment op de juiste stoep stond. De Dienst Studenten Zaken en Welzijn, Bouw en Huishoudelijl<e Zaken, Economisclie Administratieve Zaken, Algemene Zaken en Transferpunt hebben gezamenlijk richtlijnen opgesteld waaraan studenten en studentengroepen moeten gaan voldoen. Het College van Bestuur heeft deze richtlijnen inmiddels goedgekeurd. Op 15 mei aanstaande zal hierover een overleg plaatsvinden met de studentengroepen en L. Schellekens, lid van het College van Bestuur. Het aantal studentengroepen neemt steeds meer toe. Daarom moet er een regeling komen die de beschikbare faciliteiten verdeeld. Alle groeperingen zullen getoetst worden aan de nieuwe richtlijnen. Dat betekent dat bepaalde groeperingen hun faciliteiten zullen moeten inleveren. In het nieuwe beleid worden bijvoorbeeld geen exclusieve ruimtes meer beschikbaar gesteld. Verenigingen zoals VITE, AIESEC, POLEK en TSB, die mo-
menteel wel over zo'n ruimte beschikken zullen deze moeten inleveren. Voor hen zal een overgangsregeling getroffen worden. Bij het toewijzen van de faciliteiten volgens de nieuwe lijnen zal naast het karakter van de vereniging, vooral ook de aard van de ondernomen activiteiten mee gaan spelen. Dit gebeurt vanuit de gedachte dat, naarmate een activiteit dichter bij de primaire doelstellingen van de KHT ligt, deze meer facilitaire steun van KHT-wege mag genieten. Op grond hiervan zullen studenten die bestuurs, beheer en mentoraats activiteiten verrichten in beginsel over alle faciliteiten kunnen beschikken, waarover KHT-medewerkers ook beschikken. Verenigingen die zich bezig houden met onder meer belangenbehartiging, maatschappelijke dienstverlening aan derden, de relatie met onderwijs en wetenschapsbeoefening en de studentenbladen zullen
kunnen beschikken over een ruimte, kantoormachines, telefoon en computerapparatuur. De studentenbladen zullen in hun gedeelde kamer geen telefoon krijgen omdat deze naar verwachting relatief weinig gebruikt zal worden en dus te duur is. Service door KHT-diensten faciliteiten blijft met de nieuwe richtlijnen onder de normale interne voorwaarden beschikbaar voor alle activiteiten. Zodat daarvoor toestemming van faculteit of College van Bestuur en een aantoonbare relatie met onderwijs of onderzoek nodig is. De verenigingen voor culturele vorming, religieuze vorming en gezelligheidsactiviteiten zullen, zoals al lange tijd gebruikelijk, onder de geldende voorwaarden vergaderruimte ter beschikking krijgen. Uit het voorstel voor de nieuwe richtlijnen blijkt dat op grond van bijzondere omstandigheden afwijkingen van de uitgangspunten kunnen voorkomen. Ofschoon de richtlijnen al door het College van Bestuur zijn aangenomen kunnen er nog veranderingen in aan worden gebracht als tijdens het overleg met de studentengroeperingen blijkt dat er zeer gegronde bezwaren zijn. A.J.
Eerste afstudeerder Tweefasenstructuur: 'gewoon doorgewerict' 'Ik vind studeren we/ leuk maar het student-zijn bevalt me niet altijd. Ik ben dan ook niet de hele dag aan het studeren al is het wel een belangrijk onderdeel van m'n leven. En dat zal het ook wel blijven, denk ik.' Aan het woord is Rob Mulder uit Breda, op de laatste dag van z'n leven als student. Op dinsdag 29 april kreeg hij z'n doctoraalbul uit handen van prof.dr. D.B.J. Schouten. Rob (22) is de eerste student uit de tweefasenstructuur die aan de KHT afstudeert. Hij heeft nog geen vier jaar over z'n studie gedaan. 'Ik ben begonnen in september '82. Het eerste jaar heb ik ook daadwerkelijk in één jaar afgewerkt zonder erg veel moeite. Meestal studeerde ik thuis aan de hand van dictaten. Als ik dat jaar tien colleges heb gevolgd, dan is het veel geweest.' Aan het begin van het tweede jaar dreigde het fout te lopen. 'Toen ik met het eerste doctoraaljaar begon heb ik een forse achterstand van ongeveer een half jaar opgelopen. Doordat ik dat in moest halen, was ik genoodzaakt om hard te werken. Daarna ben ik gewoon doorgeschoten. Dat is wat ze noemen de Wet van de Stimulerende Achterstand. Sindsdien heb ik ook geen vakantie meer genomen, ik heb gewoon doorgewerkt en het resultaat is dat ik het heb afgeRob Mulder
rond in een nog kortere tijd dan er eigenlijk voor staat.' Rob Mulder begon z'n tweede jaar met bedrijfseconomie, maar dat zag hij al snel niet meer zo zitten. Toen hij voor een aantal tentamens zakte, stapte hij over naar de algemeen-economische richting. 'Dat kwam met name door de colleges van professor Schouten, die hebben mij enorm geïnspireerd. Bij deze vakgroep
5/6 Erafioctoraat voor Geert van Oorschot De subfaculteit Letteren wil op de Dies Natalis van de KHT het eredoctoraat verlenen aan uitgever G A van Oorschot De subfaculteit wacht niet — zoais gebruikelijk — op het lustrum van de hogeschool in 1987, maar viert het eigen eerste lustrum met het honoreren van het werk van deze verdienstelijke uitgever Het College van Decanen is accoord en als op 1 mei ook de hogeschoolraad gunstig adviseert, wordt Geert Van Oorschot in het najaar het feestvarken van de hogeschool Een gesprek met de uitgever
ben ik ook nog een tijdje student-assistent geweest', zegt Rob. Achteraf is het toch wel allemaal snel verlop>en. Rob: 'Ik heb wel aan zien komen dat ik binnen de gestelde termijn zou afstuderen, maar dat ik de eerste tweefasenstudent zou worden, dat wist ik niet. Ik weet niet wat die andere studenten uitspoken en hoe snel zij het doen. Voor me zelf is het niet echt een verrassing. Het schrijven van het afstudeerwerkstuk, over de zwarte sector in de economie, is me in ieder geval wel erg meegevallen. Ik had daar een maand of zes voor uitgetrokken maar het echte schrijven is binnen een maand gebeurd.' Een baan heeft Rob nog niet. Wel heeft hij een aantal sollicitaties lopen. Het liefst heeft hij een baan waarin hij nog wat verder kan studeren. In Tilburg heeft hij in ieder geval geschiedenis gemaakt. Weinig tweefasen studenten kunnen zich immers de volgende uitspraak van Rob Mulder permitteren: 'Ik heb er nooit moeite voor gedaan om zo snel te zijn.' M.K.
Extra THB-literair Ondanks de planning krijgt u deze week toch een THB. Een extra THB-literair omdat het grote nieuwsaanbod vooral uit de subfaculteit Letteren geen pauze van twee weken toelaat. Volgende week pauzeren we écht. Het volgende THB verschijnt op 16 mei.
Een leerstoel voor Jaap Goedegebuure De Subfaculteit Letteren heeft Jaap Goedegebuure binnengehaald om het vak Taal- en Literatuurwetenschap te doceren Een interview met de literair criticus van de Haagse Post
Ziektekostenverzekering studenten De toelage die studenten in het nieuwe studiefinancieringsstelsel kunnen krijgen voor het afsluiten van een ziektekostenverzekering, gaat omhoog. Het bedrag van 750 gulden gaat per 1 oktober naar 825 gulden en per 1 januari 1987 naar 850 gulden per jaar. Studenten krijgen een deel van dit bedrag maandelijks uitgekeerd in het nieuwe stelsel. BB
Eerste Kamer accepteert Wet Studiefinanciering De Eerste Kamer is dinsdag accoord gegaan met de Wet Studiefinanciering. Tegen stemden de fracties van PvdA, PSP en D'66. Tegelijkertijd nam de Senaat unaniem de Wet Horizontale Doorstroming aan, waardoor mensen met een jaar hoger beroepsonderwijs kunnen overstappen naar het wetenschappelijk onderwijs. BB
MATSERTJES
realttionai, "Reaktionair" is een rubriek waarin reaktias van lezers worden geplaatst. Naam en volledig adres van de schrijver(sl dient bij de redaktie bekend te zijn. Anoniems brieven verdwijnen in de prullemand.
Hogeschool en milieu Sinds een jaar ongeveer, of nog lan ger, zijn in de kantines van de Hoge school frisdranken te verkrijgen uit gla zen wegwerpflesjes. Tot die tijd waren er flesjes met statiegeld, die je terug kon zetten in daarvoor bestemde krat ten. De flesjes die nu gebruikt worden, moet je gewoon in de vuilemmers wegkieperen, bij de servetjes en de plastic bekertjes. Is het niet ergerlijk dat in deze tijd waarin milieubewegingen moeizaam vooruitgang boeken en hele bevol kingsdelen stilletjesaan gewend raken om langs de glasbak te gaan, de Hoge school, Brabants 'intellectuele bolwerk' nota bene, juist op tegengestelde wijze haar minachting toont voor ons leefmi lieu? De Hogeschool heeft naar eigen zeg gen veel over voor haar prestige. Maar in mijn ogen heeft ze met een kleine besparing (waarom zouden de flesjes anders zijn omgeruild?) meer prestige verloren, dan ze met veel geld bij zou kunnen kopen.
Ik verzoek hen die mede het huishoude lijk beleid van de Hogeschool bepalen, de frisdrankensituatie te corrigeren. Charles Caspers
Nieuwe bezuinigingen in het WO Het wetenschappelijk onderwijs zal in 1987 en wellicht ook de jaren daarna op nieuw moeten bezuinigen, los van het te ruglopen van middelen door de daling van de studentenaantallen. Minister drs. W . J . Deetman acht daarbij verdergaan de taakverdeling en concentratie onont koombaar. Dit blijkt uit uitspraken van de bewindsman afgelopen week in het KU Nieuws. Deetman doet zijn uitspraken in een te rugblik op de operatie Taakverdeling en Concentratie (TVC). Middels deze opera tie bezuinigt het W O in de jaren 1984 tot en met 1987 320 miljoen gulden. Voor welk bedrag de universiteiten en hoge scholen in 1987 nu extra zullen worden aangeslagen, wordt, zo maakt de mi nister duidelijk, niet meer voor de verkie zingen bekend. Totaal moet zijn departe ment 300 miljoen opbrengen. De be windsman geeft wel aan dat opnieuw niet 'de kaasschaafmethode' zal worden gebruikt. Ook los van de nieuwe bezuini gingen is verdergaande taakverdeling en concentratie in het W O volgens hem noodzakelijk. Deetman vindt dat het initi atief daartoe eigenlijk door de instellin gen zou moeten worden genomen, maar sluit niet uit dat een toekomstige minister van onderwijs dat zal doen. KUN/UP
SPAARFONDSSPAREN...
■■im a t s e r t j e s i ^ 'Matsertjes' kunnen worden opgegeven bij de redaktie. Tot 30 woorden kosten ze ƒ 5,—; onder nummer ƒ 2,50 extra. Reakties op advertenties onder nummer naar de redaktie sturen. MEERIJDEN: Wij rijden deze zomer regelmatig naar Portugal, wie rijdt er mee? Tel.: 080-558170. GEZOCHT: De Stichting Vrijwilligerscentrale Tilburg zoekt voor haar bestuur een voorzitter M/V. Betrokkenheid, enthousiasme en voldoende deskundigheid wordt verwacht. Reacties: tel.: 013-434572, J. Joosten, coördinator. D'66: Er zijn mensen die D'66 een onduidelijke partij vinden. Dat is niet zo. D'66 is ongebonden (niet verstrengeld met FNV, CNV, VNO, NCW, een omroep of een kerk) en daardoor meer dan anderen in staat toekomstgericht te handelen. VRIJWILLIGERS GEZOCHT: De Kinder- en Jongerentelefoon Tilburg zoekt op korte termijn vrijwilligers. Heb je zin of interesse, bel dan tussen 4-8 uur 013-365686. TYPEWERK: Wilt u netjes verzorgd typewerk. Bel s.v.p. 013-672466. WOONRUIMTE GEZOCHT: Student letteren en studente econometrie zoeken met ingang van juli/augustus een woning/ etage in Tilburg met eigen douche, keuken etc. Wie helpt ons? Tel.: 04920-36119 (John); Tel.: 04920-38309 (Caroline). TE KOOP: Bergwandelschoenen. Merk: Dachstem, maat 39/40. Zo goed als nieuw. Kosten nieuw / 239,—, nu v o o r / 100,—. M.J. Mevis, Kolveniersstraat 12, Tilburg, tel.: 430484. TE HUUR:
IS
SYSTEMATISCH bouwen aan een eigen bezit! kan óók zijn
In Rotterdam per 1 juni: kamer met balcon en slaapkamer met gebruik keuken, douche etc. ƒ 500,— incl. geb. Na 18.00 uur, tel.: 010328039. TE KOOP:
MET VASTE REBELMAAT SPAREN VOOR EEN BEPAALD DOEL OP TERMIJN. 1913
1986
Via particulier: 3 mooie Karthuizer Kittens, ingeënt en ontwormd. Met Felikatstamboom. Alleen voor blijvende adressen, (leeftijd ± 10 weken). Tel.: 040-456647. PROEFSCHRIFT? Ervaren secretaresse typt het graag 'cameraklaar' snel en deskundig m.b.v. moderne, professionele apparatuur. Ook andere publicaties, scripties, rapporten. Tel.: 04752-4807 (Melick, bij Roermond).
..rC^.'eT"' i ' M f T ^
MERLIJN: WA T BIED T SPAARFONSSPAREN? * Optimaal bezitvormingsrendement (spaarsystematiek) * Goed rente-rendement (kapitaalmarktrente) * Geen risico (vaste rentedragende leningen) * Fiscaal voordeel (belangvrije uitkeringen) * Zekerheid (garanties bij overlijden) WAAR KUNT U DEELNEMEN A A N SPAARFONDSSPAREN?
NV N ATION AAL SPAARFON DS Maatschappij voor bezitvormend sparen Alexanderstraat 3, 'sG RAVENHAG E U kunt ook rechtstreeks bellen voor info inspecteur F. Segaar, tel. 076228396 Opgericht in 1913 I N F O R M A T I E B O N (in open enveloppe) zenden aan: M86KHT NV N A T I O N A A L SPAARFONDS Antwoordnummer 379 2500 VG DEN HAAG IK WIL ALLES WETEN OVER SPAARFONDSSPAREN Naam: Adres: Postcode Plaats: Telefoon: Leeftijd:
Lid DELTA LLOYD G ROEP
Van Basten blijft nog een jaar. Misschien een extra reden om te komen voetballen. TSVV Merlijn Info: Vincent, tel.: 013-365430.
Promotie drs. Bennis Er wordt deze week een feestje gevierd in Tilburg. Het is jammer dat het THB niet van de partij kan zijn. In de voorgaande twee zinnen komen de woordjes 'er' en 'het' voor als zgn. 'loos onderwerp'. Eén van de centrale gedachten binnen de taalwetenschap is dat een zin bestaat uit een verbinding van een 'onderwerp' en een 'gezegde'. Is er geen sprake van een duidelijk aanwijsbaar onderwerp, dan spreekt men van een 'loos onderwerp' of ook wel van een 'voorlopig onderwerp' of een 'plaatsonderwerp'. In de taalwetenschap hebben woordjes als 'er' en 'het' die een dergelijke plaats in een zin innemen de status van dummy pronomina. In zijn proefschrift 'Gaps and dummies', dat hij op 2 mei aan de KHT verdedigt. 2 mei 1986
COLOFON
keert drs. Hans Bennis (34) zich tegen de taalkundige theorie die het onderwerp tot een noodzakelijke eigenschap van een zin bestempelt. In zijn proefschrift beargumenteert Bennis dat een dergelijk principe niet nodig en zelfs niet wenselijk is. Zinnen zonder onderwerp komen in het Nederlands in ruime mate voor, stelt Bennis vast. Neem bijv. een zin als 'In het stadion wordt gevoetbald'. Volgens de gebruikelijke taalkundige theorie zou men moeten aannemen dat of 'in het stadion' of een verzwegen woordje 'er' het onderwerp is van deze zin. Volgens Bennis zijn beide aannames bijzonder onaantrekkelijk terwijl ze bovendien leiden tot onaangename consequenties. Na een uitgebreide studie van de eigenschappen van de woordjes 'het' en 'er' komt Bennis tot de conclusie dat 'het' zich altijd als een normaal persoonlijk voornaémwoord gedraagt en dat 'er' een bijwoord is dat nooit optreedt als onderwerp. Deze uitkomsten ondersteunen Bennis' centrale stelling dat de aanwezigheid van een onderwerp niet een noodzakelijke eigenschap is van zinnen. Promotor van drs. Bennis is prof.dr. H.C. van Riemsdijk, hoogleraar Grammatica aan de subfaculteit Letteren van de KHT. Omdat de KHT zolang de letterenfaculteit een experimenteel karakter heeft wettelijk nog geen promoties in de Letteren kan verlenen, wordt Bennis bevorderd tot doctor in de Wijsbegeerte.
B
LK.
tilburgs hogeschoolblad weekblad voor de katholieke hogeschool tilburg redaktie eddie vaas (hoofdredakteur) twan geurts, lennart kik, angela lodder (assistente) medewerkers ben beljaars, bert haagsman, gerard rutten, monique van blijswijk, hugo backx, astrid tates, claartje van der grinten, hans de brouwer, angela jans, michel knapen, yvonne ton columnisten drs j d bartlema, dr a j w boelhouwer, dr p f m kop, prof dr j a stalpers samenstelling redaktieraad prof mr p van seters (voorzitter) dr h van erp, m ackermans (adviseur), a de laaf, drs th schouw, dr m van hoorn, h van kleef, drs c p m broekhof officiöle mededelingen afd pers en voorlichting h w j waiter B 203 cartoonist ad van haandel, henk van de berg advertenties angela lodder kopij alle kopij moet uiterlijk op donderdag de week vóór het verschijnen in het bezit van de redaktie zijn redaktie-adres/advertenties hogeschoollaan 225, tilburg, telefoon (alleen voor thb) 662277 en 662506 intern 2277 en 2506 kamer 207 en 208 (gebouw b) foto nen siers landelijk samenwerkingsverband universitaire pers (up) waarbij verder aangesloten ad valvas (vu amsterdam), wagenings hogeschoolblad, utrecht universiteitsblad, delta (delft), thbenchten (eindhoven), tht-nieuws (twente), observant (maastricht) uk (groningen) en ku-nieuws (nijmegen) druk drukkerij em de jong bv, baarle-nassau abonnementen voor niet-hogeschoolleden f 15,— per jaargang
Twintig jaar onderdrulcicing, apartheid en verzet in 'Als Namibië onafliankelijl< wordt zullen onze harten stil blijven staan van schrik. Dan zal duidelijk worden hoeveel invaliden en doden de Zuidafrikaanse onderdrukking heeft aangericht. Na de oorlog begint pas de grootste ellende', aldus Rosalinda BlondéNguluue, tijdens haar lezing 'Vrouwen en apartheid in Namibië', die vorige week plaatsvond op de Theologische Faculteit van de KHT. Rosalinde Blonde woont sinds 1972 in Nederland. Ze is geboren in Ovambaland, het Noorden van Namibië waar vanaf 1966 hevig wordt gevochten tussen Zuid-afrikaanse troepen en leden van de Namibische bevrijdingsbeweging Swapo (South West African Peoples Organisation). Vanuit Nederland probeert Rosalinde Blonde de Swapo te helpen. Dat doet ze door middel van het steunfonds Swapo/Namibische vrouwen en het geven van lezingen. 'Voor de vrouwen in Namibië is het leven extra zwaar. Naast hun strijd tegen apartheid en onderdrukking moeten ze ook het land bewerken, het huishouden doen en de ouderen verzorgen. Alles komt neer op hun schouders. De vrouwen zijn te verdelen in drie groepen: de vrouwen in de thuislanden, in de steden en in de vluchtelingenkampen. In de thuislanden staan de vrouwen er helemaal alleen voor. Hun mannen moeten .gaan werken in de industrie en mijnen van de blanke machthebbers. Ze worden verplicht voor een jaar of langer in de kampen rondom de mijnen te gaan wonen. De vrouwen mogen niet mee en moeten in de thuislanden blijven waar ze leven in grote armoede. Het land is er onvruchtbaar en er is weinig water. De vrouwen in de steden zijn er nog slechter aan toe. Zij werken in de fabrieken of als dienstbodes van de rijke blanke dames. Ze wonen in krotten buiten de steden, zonder gas, water en licht. Voor een bedrag van 75 gulden of minder per week moeten ze 45 tot 60 uur werken. Bij zwangerschap of ziekte krijgen ze ontslag. In de vluchtelingenkampen in Angola en Zambia hebben de vrouwen dezelfde rechten en plichten als de mannen. Ze vechten ook mee aan het front en krijgen een kans om te studeren.
Rosalinde Blonde Nguluue
samen met anti-apartheidsorganisaties een totale boycot tegen Zuid-Afrika van de West-Europese landen, aldus mevrouw Blonde. Inmiddels hebben ook de kerken van Namibië zich tegen de Zuidafrikaanse bezetting gekeerd. Rosalinde Blonde: 'Het Namibische volk bestaat voor 90 % uit christenen. De Zuidafrikanen gebruiken nu vaak bijbelteksten en God om hun aanwezigheid te rechtvaardigen. De kerken nemen het niet langer. Ze hebben een rapport uitgebracht waarin zij ZuidAfrika beschuldigen van moord en martelingen. En als christen is dat niet te rechtvaardigen. De kerk keurt dan ook voor het eerst in haar geschiedenis goed dat geweld met geweld wordt bestreden. Want de Namibiërs hebben de Zuidafrikanen op hun knieën gesmeekt om afschaffing van de apartheid en wie niet horen wil moet maar voelen. Het uur van de waarheid is gekomen want de ellende onder de Namibiërs is onhoudbaar geworden. Met dagelijks de dood voor ogen komt de ene na de andere zwarte woonwijk in opstand. En voordat de onafhankelijkheid van Namibië een feit is zal er nog veel bloed vloeien. Namibië heeft geen leger, dat zullen we na de onafhankelijkheid nodig hebben, helaas.' Angela Jans
Want de vrouwen zijn sterk. Zij hebben altijd hard moeten werken en hebben zich in leven moeten houden zonder de mannen. Behalve tegen de Zuidafrikanen strijden de vrouwen nu ook voor gelijke rechten want na de bevrijding is dat te laat. Steeds meer vrouwen laten nu alles achter om zich bij het verzet te voegen. In de vluchtelingenkampen zitten momenteel zo'n 100.000 vrouwen. Zij hebben zich georganiseerd in de Swapo Women Council. Deze vrouwelijke afdeling van de Swapo is eind jaren zestig ontstaan. Zij eisen deelname van vrouwen aan de bevrijdingsstrijd en de realisatie van volledige deelname van vrouwen aan onderwijs en cultuur. Want 75 % van de Namibische vrouwen is analfabeet. Door de
ADV-boekhouding
Zoals u weet werkt u tegenwoordig geen 40 uur per week maar 38, als u tenminste een /uil-timer bent. De uitgespaarde uren kunnen op verschiJlende manieren worden opgenomen. BijvoorbeeJd door 25 minuten per dag minder te werken, door 12 advdagen per jaar op te nemen of door ze een paar jaar op te sparen en dan een 'opfrisverlof te nemen. Hebt u de ADV-kaarf ook al binnen? Datgene wat medewerkers doen om hun loon te verdienen wordt gemeten met de klok. Voor sommigen betreft het uren 'lijfelijke aanwezigheid', voor anderen zijn het uren 'participatie' die geregistreerd dienen te worden. 1. Deze kenmerken sluiten eJkaar niet uit. Er zijn 4 combinaties mogelijk. Hier zal kort worden nagegaan hoe deze combinaties hun ADV-dagen benutten. 2. De categorie lijfelijk -aanwezige-participanten is vooral te vinden in het onderwijs, de administratie en de dienstverlening. Het zijn zowel nwp'ers als wp'ers. Een wp'er is lid van het wetenschappelijk personeel en een nwp'er is dat niet. Eigenlijk kunnen lijfelijk aanwezige participanten geen ADV-dagen opnemen want zij houden hier de zaak draaiende. De meesten hebben daar ook geen behoefte aan, dus die dagen worden opgespaard. Die opgespaarde dagen worden gebruikt om hier of elders op een andere manier te participeren. Bij hun afwezigheid worden deze werkpaardjes node gemist. 3. Diegenen die lijfelijk aanwezig zijn zonder te participeren zijn bij uitstek te vinden in de categorie 'werknemer in vast dienstverband'. Ook zij zijn echter gelijkmatig verTilburgs Hogeschoolblad
invoering van apartheid is er voor de zwarten geen leerplicht. Scholing is op beperkte schaal mogelijk tegen betaling van extra belasting. Die belasting komt dan ten goede aan het Zuidafrikaanse regime die dat geld gebruikt voor hun strijd tegen de Swapo. In de vluchtelingenkampen wordt les gegeven door mensen
die gevlucht zijn en in het buitenland de kans hebben gekregen om te studeren. Iedereen geeft het geleerde aan elkaar door. Zo zie je in de kampen kinderen van tien jaar lesgeven aan vrouwen', aldus Rosalinde Blonde. Mevrouw Blonde is ook gevlucht. In Angola trouwde ze met een Nederlander en kwam zonder papieren in Nederland terecht. Zolang de Zuidafrikanen aan de macht zijn in Namibië kan ze niet terug naar haar geboorteland. Maar onlangs verbleef ze een maand in een vluchtelingenkamp. 'Ik was graag daar gebleven want die mensen moeten geholpen worden. Maar ze zeiden tegen mij: 'Ga terug. Vertel de mensen in Nederland wat Zuid-Afrika doet. Daarmee help je ons het beste'. Daarom vraag ik.
Bijzonder hoogleraar gezondheidspsychologie Sinds kort is het leerstoelenbestand aan de KHT uitgebreid met een bijzondere leerstoel Gezondheidspsychologie. Dr. Stan Maes, universitair hoofddocent bij de vakgroep Klinische Psychologie van de subfaculteit Psychologie, zal als eerste de leerstoel gaan bekleden. De leerstoel is ingesteld op initiatief van de Stichting tot Bevordering van Wetenschappelijk Onderwijs en Onderzoek in de Gezondheidszorg. Prof.dr. Maes (38) zal zich met name bezig houden met onderzoek en onderwijs op het gebied van de psychosociale aspecten van gezondheid en ziekte.
deeld over wp'ers en nwp'ers. Zij nemen hun ADV-dagen op om elders lijfelijk aanwe-| zig te zijn. Hoewel hun lijfelijke afwijzigheid niet iedereen ontgaat zullen zij niet worden gemist. 4. Mensen die participeren doch vaak niet lijfelijk aanwezig zijn, vinden wij onder die-1 genen die liever thuis hun college voorbereiden, onder onderzoekers die thuis zindelijker denken, onder mensen die vaak elders voordrachten houden of buitenshuis vergaderen. Het zijn vooral wp'ers. 'ADV-dagen' zegt deze mensen niets. Zij zullen z e | opsparen om te gebruiken als zich een gelegenheid voordoet om elders te participeren. Zij worden niet gemist. Zij zijn namelijk niet echt 'weg'. Zij zijn alleen ergens anders bezig. Ook hier verandert er niets door de ADV-regeling, omdat ze toch wel een \ regeling hadden getroffen om elders te participeren. 5. De laatste categorie bestaat uit mensen die niet participeren en ook niet lijfelijk 1 aanwezig zijn. Het betreft een klein doch halsstarrig groepje goedbetaalde wp'ers. [ Hoe ADV-dagen hier worden ingevuld zal wel niet veel anders zijn dan hoe andere | dagen worden ingevuld. 6. Recapitulerend: a. Wij zullen onze lijfelijk-oanwezige-participanten soms moeten missen; negatief| punt. b. Lijfelijk-aanwezige-niet-participanten lopen ons een paar dagen minder voor del voeten: positief punt. c. Lijfelijk-afwezige-participanten zullen soms onder een nieuwe rubriek lijfelijk afwe-1 zig zijn: geen punt. d. Lijfelijk-afwezige-niet-participanten zijn nooit een punt geweest. 7. Voorlopig ligt het saldo rond de nul. Behalve dat er blijkbaar iets is ingeleverd wat 1 we anders hadden gehad, namelijk een geringe salarisverhoging. Aan de andere kant | zullen we enige fondsen hebben die we anders niet hadden gehad, namelijk herbezettingsgelden. Deze imaginaire balans is ook ongeveer in evenwicht. 8. Het enige element dat niet in de boekhouding is betrokken is de boekhouding. De boekhouding van iets wat er niet is levert natuurlijk altijd een negatief saldo op 1 ter grootte van de kosten van de boekhouding. Zo ook de boekhouding van nietgewerkte uren. 2 mei 1986
'Ik ga mijn persoonlijke opvattingen niet verkondigen vanaf de leerstoel' Tot 1 juli is Goedegebuure nog wetenschappelijlc medewerl<er aan de letterenfaculteit van de Rijksuniversiteit in Leiden. Zijn kleine werkkamer biedt uitzicht op een pleintje waar studenten gretig genieten van de eerste (en voorlopig ook weer laatste) lentezon. Goedegebuure houdt zich hier in Leiden bezig met de vergelijkende literatuurwetenschap, met een sterke nadruk op de West-Europese literatuur sinds de Romantiek. Zijn opdracht in Tilburg is ruimer. Goedegebuure: 'In de taakomschrijving zijn drie elementen te onderscheiden: de theorie van de literatuur, de geschiedenis van de literatuur en de betekenis van die twee voor de overdracht van literaire teksten. Deze laatste verbijzondering heeft te maken met de opvatting dat het bij literatuuronderzoek vooral moet gaan om de communicatieve kanten van het verschijnsel. Literatuur functioneert altijd binnen een bepaalde gemeenschap die wordt gevormd door consumenten en producenten, door lezers, schrijvers en bemiddelende instanties.' Goedegebuure: 'Sinds Aristoteles is er al nagedacht over literatuur. Ik word verondersteld daar onderwijs over te geven, de studenten algemene begrippen bij te brengen en ze vertrouwd te maken met de opvattingen door de eeuwen heen. Daarnaast zal ik me bezighouden met de geschiedenis van de literatuur en van literaire teksten zelf. Maar wel steeds gerelateerd aan dat communicatieve aspect: hoe wordt literatuur overgedragen, hoe fungeert zij als middel en als object van communicatie? Overigens zal bij alles wat ik ga doen de nadruk liggen op de literatuur van de laatste twee eeuwen, het is onmogelijk om de hele geschiedenis van de hele wereld vanaf het jaar nul te kennen'. 'Tenslotte zal ook de tel<stinterpretatie in mijn colleges aan bod komen. Dat staat weliswaar niet in de leeropdracht maar wat mij betreft komen er meer primaire teksten op het lesprogramma te staan.' U bent naast wetensciiapper ook literatuurcriticus. Hoe verhouden die twee bezigheden zich tot ell<aar? Goedegebuure: 'Terecht is er de laatste twintig jaar op gewezen dat er een verschil bestaat tussen de interpretatie van een tekst en een theorie die de interpretatie zelf tot object neemt. Interpreteren werd altijd in de wetenschap alsook daarbuiten gedaan. En eigenlijk geldt dat tot op de dag van vandaag'. 'De kloof tussen wetenschappelijke en niet-wetenschappelijke interpretatie Is minder groot dan men vroeger wel aannam. Wel zijn er verschillen in de manier waarop je met literatuur omgaat. Je kunt bijvoorbeeld de interpretaties als object van je onderzoek kiezen: waar zijn ze op gestoeld, met welke veronderstellingen hebben ze te maken? Dan ben je toch op een niveau bezig dat ik voor de wetenschap zou willen reserveren'.
VERRASSEND Veel Nederlandse critici zijn van oorsprong ook wetenschapper. Goedegebuure: 'Ja dat klopt, je moet je critici toch ergens vandaan halen? Er zijn tegenwoordig zo ongelooflijk veel neerlandici, zeker sinds de toeloop op de universiteit in de zeventiger jaren. De kans dat daar veel critici uit voort komen is natuurlijk groot. Het ligt ook voor de hand omdat dat de mensen zijn die de belangstelling hebben, de kennis en de specialisatie. Vaak weten ze dan ook nog een aardig stuk te schrijven'. Tliburgs H o g e s c h o o l b l a d
Jaap Goedegebuurei is er vroeg bij. Amper vier Jaar geleder) voltooide hij een veelgeprezen proefschrift over het werk van de dichter Marsman, nu al heeft hij zijn hoogleraarstitel op zak. Per 1 juli aanstaande gaat de acht-en-dertigjarige Jaap L Goedegebuure aan de Tilburgse Letterenfaculteit het vak Taal- en Literatuurwetenschap doceren: in het bijzonder de theorie en geschiedenis van de literatuur in hun betekenis voor de overdracht van literaire teksten. Een interview met de man die bij sommige lezers bekend zal zijn als literair criticus van weekblad de Haagse Post. 'Alle waardeoordelen over de literatuur zijn uiteraard geheel voor mijn rekening. Die hebben niks te maken met de functie die ik straks in Tilburg ga bekleden'.
Jaap Goedegebuure, wetenschapper en recensent
teratuur, omdat hij zoveel boeken moest consumeren die hem niet wezenlijk interesseerden'. U wordt wel gekenschetst als een 'strenge' criticus. Toen u begon hanteerde u de buitenlandse klassieken als norm voor onze Nederlandse literatuur. Goedegebuure: 'Dat kun je niet blijven volhouden natuurlijk. De normen van de criticus zijn altijd gebaseerd op het beste wat hij heeft gelezen. Dus als je de zogenaamde hoogtepunten uit de wereldliteratuur hebt gelezen, dan leid je daar je normen voor de beoordeling van de Nederlandse literatuur uit af. Maar negen van de tien schrijvers kunnen daar niet aan voldoen'. Overigens vindt Goedegebuure dat er weer hoop is voor de Nederlandse letteren. 'Voor mij persoonlijk valt er nu meer te genieten dan tien jaar geleden. Van de oudere schrijvers zijn er zeker twee die nog steeds zeer de moeite waard zijn: Reve en Mulisch. Het werk van Hermans maakt al jaren een wat uitgemolken indruk, maar wat hij produceert blijft met kop en schouders uitsteken boven het gemiddelde niveau in Nederland.' 'Johan Cruyff werd indertijd ook niet elk jaar tot voetballer van het jaar gekozen terwijl hij toch altijd de beste bleef'. 'En dan de jonge garde, daar zitten enkele goede nieuwe schrijvers bij. Oek de Jong en Frans Kellendonk bijvoorbeeld. Maar je kunt natuurlijk niet verwachten dat er elk jaar een nieuw talent opstaat.'
HAAGSE POST
Jaap Goedegebuure: 'Ja wat zal ik ervan
en: Jaap Slaap! Ik lig er niet wakker van'
Van critici maar ook van wetenschappers wordt wel eens beweerd dat het eigenlijk mislukte schrijvers zijn. Goedegebuure: 'Daar geloof ik geen bal van. Critici zouden vanuit een gevoel van frustratie schrijvers gaan zitten katten. Nee, ik vind het echt een onzinnige stelling. De beste critici die ik ken schrijven helemaal niet. De criticus staat aan de kant van de consumenten, niet bij de producenten van literatuur. Hij is in de eerste plaats een lezer en geen schrijver'. Hoe meer boeken je leest, hoe zwaarder de ballast die je moet meedragen. Wordt lezen nou niet vanzelf steeds minder leuk? U heeft zelf eens gezegd: hoe 'jon-
ger' een lezer is en hoe geringer zijn eruditie, des te geschikter is hij als criticus, want net als ieder aankomend schrijver vindt hij de literatuur opnieuw uit Goedegebuure: 'Nee, lezen blijft een heerlijke bezigheid, alleen is het steeds minder verrassend. Elke recensent zal constateren dat de mogelijkheid van een grote literaire verrassing steeds kleiner wordt. Dat houdt een zeker gevaar in, je kunt daardoor dichtslibben. Het is niet zo dat lezen minder leuk wordt, maar wel het lezen van bepaalde boeken. Neem Volkskrant-criticus Kees Fens. Die is een jaar of tien geleden opgehouden met het bespreken van de actuele Nederlandse li-
Goedegebuure hecht eraan te laten blijken dat dit soort uitspraken over de kwaliteit van de Nederlandse schrijvers geheel voor eigen rekening zijn. 'Ze hebben niets te maken met de functie die ik straks in Tilburg ga bekleden. Mijn persoonlijke opvattingen over literatuur hebben dezelfde status als de mening van een jurist of een econoom. Ik ga echt niet mijn opinies staan verkondigen vanaf de leerstoel. Wat een letterenfaculteit aan studenten bij kan brengen is hoe je op een bepaalde manier over literatuur kunt nadenken; hoe breng je je mening onder woorden, de techniek van de reflectie. Maar de richting van de reflectie, daar hoort de wetenschap per definitie buiten te blijven'. Toch nog even over uw opiniĂŤrende activiteiten: hoe gaat het met de afgeslankte Haagse Post? Bevat die ook minder recensie? Goedegebuure: 'De normale recensie moet inderdaad korter, maar daarnaast is er in de nieuwe opzet gelegenheid om eens in de zoveel weken breder te gaan en een essay te schrijven. Mwa..., ik zie de ontwikkelingen positief in. De face-lift die het blad gekregen heeft stimuleert de medewerkers enorm, er hangt gelukkig een opgewekte stemming op de redactie. Iedereen gelooft er weer heilig in, de oplagecijfers groeien gestaag'. Uit de Groene Amsterdammer van 16 april de volgende passage: 'De Zeergeleerde Hoogleraar, de Weledelgestrenge Professor in de Meurkritiek, Jaap Goedegebuure, heeft laatst zowaar weer eens in het gerenoveerde optrekje van de Haagse Post een recensie afgescheiden die ik kon uitlezen'. Columnist Opheffer maakt zich boos over uw recensie van het werk van Peter Smit. Onder de titel: Jaap Slaap. Goedegebuure: 'Ja, wat moet ik ervan zeggen? Jaap Slaap! Ik lig er niet wakker vervolg op pag. 6 2 mei 1986
'De literaire uitgever moet iemand zijn met een zekere dosis poëtisciie bevlogenheid' Geert van Oorschot werd door de raad van de Subfaculteit Letteren voorgedragen als kandidaat voor het eredoctoraat wegens zijn grote verdiensten als uitgever van een fonds dat 'in de loop der jaren een zeldzame allure verkreeg.' Van Oorschot staat niet alleen bekend als een uitgever die ongewone en zelfs controversiële keuzes heeft durven maken om zijn fonds uit te bouwen, hij heeft zich in zijn lange loopbaan als uitgever en als schrijver versierd met een aureool van onafhankelijkheid en eigenzinnigheid. Hij neemt ook nu geen blad voor de mond als wij hem vragen hoe hij reageert op de voordracht van de letterenfaculteit van de Katholieke Hogeschool Tilburg. 'Dat is voor mij natuurlijk boeiend en interessant...' Hij hoest, voelt zich op deze eerste échte lentedag een beetje grieperig, en dan, grappig maar met een cynische ondertoon '... omdat dat Tilburg vroeger natuurlijk een burcht was van conservatisme en censuurplegerij vanuit een organisatie, die aan Nederland wilde zeggen wat men wel en niet lezen mocht. Het beroemde IDIL, een door jezuïeten gerunde 'Informatie Dienst Inzake Lectuur'. Dat zegt u niets? Oh! Zal ik dat dan maar niet voor mijn toespraak in Tilburg bewaren?' Als wij meer uitleg vragen over IDIL komt hij aarzelend op dreef. 'Kijk, dat was een groep jezuïeten in Tilburg die alles lazen wat er uitkwam en die wat ze lazen cijfers gaven van 1 tot 5. Een boek met het cijfer 1 was streng verboden voor iedereen; cijfer 2 mocht je alleen lezen met toestemming. Had het er nog bij gebleven dat ze voor zichzelf vaststelden wat schadetijk was voor de ziel, tot daar aan toe. Maar die kwalificaties gaven ze ook uit in een repertorium en elke katholieke boekhandel kreeg dus elk jaar weer opnieuw zo'n boek met de verschenen titels en daarnaast een cijfer. En als je dan als uitgever je boeken ging aanbieden bij de boekhandel dan kwam het repertorium op tafel waaruit bleek wat ze wel of niet mochten kopen. Dat ging zelfs zover dat de protestantse boekhandel en zelfs de algemene boekhandel, die helemaal niet aan een of andere godsdienst was gelieerd, dat repertorium toch ook nam als leidraad voor de inkoop en dus voor de verkoop. In hun onbeschaamdheid gingen die mensen van IDIL nog verder, door bij uitgevers de manuscripten op te vragen om daaraan een beoordeling te geven zodat de uitgevers dan konden besluiten wel of niet uit te geven. Zover ging die brutaliteit van deze Roomse heren. Het waren geen katholieken, het waren Roomsen.' Zijn boosheid ebt snel weg en hij lacht als hij een van zijn persoonlijke confrontaties met IDIL beschrijft. 'Bijvoorbeeld 'De tranen der accacia's' van Willem Frederik Hermans kwam op de zwarte lijst. Nou had ik dat boek aan iedere boekhandel verkocht en precies verteld wat voor boek het was. Toen kwam die lijst van IDIL en zelfs Anton van Duinkerken, die toch een aardige man was, schreef in zijn kroniek in De Tijd een artikel over dat boek van Hermans. Of de Officier van Justitie dat niet eens eventjes wou bekijken wegens de openbare orde en de goede zeden. Dat schreef Anton van Duinkerken, godverdomme zeg. Toen begonnen al die boekhandelaren de exemplaren die ze gekocht hadden aan mij te retourneren. Maar gekocht is gekocht, dus die boeken gingen weer terug. Zo zijn er tientallen pakketten tientallen keren heen en weer gestuurd tot ze helemaal beschadigd wa-
Tilburgs Hogeschoolblad
G.A. van Oorschot, uitgever te Amsterdam, krijgt op de aanstaande Dies Natalis van de Katho/ie/ce Universiteit Brabant — want zo tieet de Hogesctiool in november — een eredoctoraat, dat item wordt verleend door de Subfaculteit Letteren. "De heer van Oorschot heeft zich uitstekende verdiensten verworven op de terreinen waarop de mens- en maatschappijwetenschappen zich richten" aldLfs een overweging van het College van Decanen dat met de voofdracht van de subfaculteit kan instemmen. Door het werk van Van Oorschot met een eredoctoraat te honoreren wilde subfaculteit, blijkens het College van Decanen, duidelijk kenbaar maken dat zij het verschijnsel literatuur niet in abstracto bestudeert, maar dat ook de voedingsbodem van literatuur in haar ogen van eminent belang is. Wij reden naar Loenersloot om te praten met Nederlands eigenzinnigste uitgever, tevens schrijver. Hij duwde ons niet in de Donken/liet, maar liet ons twee uren ademloos luisteren naar zijn verhaal, onder het genot van een glas goede wijn.
Geert van Oorschot we/dra eredoctor ren. Maar ik heb geen enkel pakket teruggenomen. Ze hebben alles moeten betalen ook. Dat was IDIL.' Hij lacht en klinkt plots heel mild. 'Maar goed, als u mij vraagt, hoe vindt u het om een eredoctoraat in Tilburg te krijgen dan kan ik daar alleen maar op antwoorden dat ik dat erg leuk vind, omdat dit bewijst dat er in het vrije denken ook aan de katholieke universiteiten meer ruimte en frisheid en ook meer verantwoordelijkheidsgevoel is ontstaan. Wat nu aan die instellingen kan, dat was in mijn middelbare jaren totaal ondenkbaar.'
Nu is Geert van Oorschot over die ontwikkelingen aan de universiteiten niet in alle opzichten zo verheugd. Hij weet niet hoe dat in Tilburg er voorstaat, maar neem nou de KU-Nijmegen. Daar heeft men destijds Jezus ingeruild voor Marx en Lenin. 'Dat geloof is niet verdwenen maar het voorwerp van het geloof is veranderd. En dat ging gepaard met een steeds mindere kwaliteit wat het studeren betreft. De stencilmachine had het studieboek vervangen en het zitten op je kamertje om iets in je kop te krijgen was vervangen door rumoerige vergaderingen en bezet-
tingen van allerlei soorten maagdenhuizen. Gelukkig gaat dat nu een beetje voorbij.' Zorgvuldig elke lettergreep beklemtonend zegt hij: 'Ik ben nooit lid van de kerk geweest. De katholieke kerk vind ik nog altijd in een aantal opzichten een groot gevaar hé. Als ik bijvoorbeeld kijk naar wat daar in Afrika gebeurt. Ze sterven er als ratten. En ze moeten maar grote gezinnen maken waarvan een groot gedeelte vóór het derde of vierde levensjaar de pijp aan Maarten geeft. Als ik dan de paus - ik weet niet of u lid van de katholieke kerk bent - als ik dan de hoofdman van uw kerk daar in smetteloos wit gewaad die arme negerbevolking hoor toespreken dat abortus verboden is en dat kinderbeperking verboden is, ja dan denk ik, mijn God, man waar ben je mee bezig'. Maar heeft dit bij Van Oorschot geleid tot een algemeen wantrouwen jegens katholieken? 'Nee! Nee! Ik heb onder katholieken hele lieve, en niet eens zo weinig, aardige vrienden. Wat men nou gelooft of niet gelooft dat is voor mij niet bepalend voor mijn relatie tot iemand. Bepalend is of je een fatsoenlijk mens bent. Alleen het karakter bepaalt de waarde van een mens en niet wat ie gelooft. Ik vind het wel vreemd dat men gelooft, want daar begrijp ik niks van. Mijn vriend Reve is katholiek geworden, ik heb dat van het begin af allemaal meegemaakt, ben ook bij zijn doop aanwezig mogen zijn in A m sterdam. Alles wat die man daarover schrijft vind ik boeiend. Niet omdat hij het over God heeft maar om de wijze waarop hij het er over heeft en dat is van een autenticiteit die onherhaalbaar is in de literatuur.' Zijn vader kwam uit een groot katholiek gezin, dertien kinderen, zocht voor alle narigheid en ellende soelaas bij de anarchisten van Domela Nieuwenhuis, maar Domeia was ook een man van geloof, 'een geestenbezweerder' noemt Van Oorschot hem, onverdraagzaam en intolerant. 'Wie denkt dat hij de waarheid heeft is onverdraagzaam. Alleen wie in het vraagteken durft leven, alleen degene die sceptisch durft zijn en weet dat de twijfel eigenlijk de enige bron van weten en van wetenschap is, ja alleen die... begrijpt u wat ik bedoel? Domela predikte ook het aardsparadijs, zei dat de mensen goed waren en dat het kapitalisme de mensen slecht maakte. Hij vergat dat kapitalisme een kwestie van mensen is.' Van Oorschot is geen vriend van autoritair geloof en autoritaire ideologieën dus ook niet van wat hij noemt 'de kerk van Moskou'. Over de politike esbattementen in zijn bewogen jeugd is hij niet zo fier. Wat hij deed vind hij nu dom, onverstandig, een jeugdzonde. 'Toen de Eerste Wereldoorlog uitbrak werd mijn geboortestad Vlissingen overstroomd met Belgische vluchtelingen door het bombardement van Antwerpen. Vanaf dat moment - ik was in 1914 nog een kind - wist ik dat ik geen soldaat zou worden. Toen ik dus 19 was en me moest laten keuren en loten, deed ik niet mee, want ik dacht 'als nou alle jongens dat verdommen dan zijn we van de oorlog af. 'Ja zo denk je als je nog geen verstand hebt. Ik heb daar toen anderhalf jaar cellulair voor gezeten en moest me met schade en schande van die anarchistische ideologie bevrijden. Dat is een kwestie van ervaring, van gezond ververvolg op pag. 6
2 mei 1986
Vervolg van pag. 5
'Je moet schrijven met een apothekersschaaltje' stand en ook van flinkheid om te durven zeggen 'ik heb dat fout gezien'. Mijn keuze was onverstandig, onjuist, met dan nog deze kanttekening dat elke opvatting onder alle omstandigheden van iedereen discutabel dient te blijven.' Later probeert hij deze 'misstap' recht te zetten door zich in '36 toen Hitler de vrede bedreigde alsnog te melden om alle diensten voor het vaderland te verrichten. 'Toen kreeg ik van het departement van oorlog een brief terug. Ik was bij vonnis van het hoog militair gerechtshof in Den Haag door die dienstweigeringsgeschiedenis ontzet uit de bevoegdheid om bij onze militaire macht te dienen. Nou toen ben ik de illegaliteit maar ingedoken.' Na '36 was Van Oorschot een fel voorstander van oorlogvoeren. In zijn politiek tijdschrift 'De Nieuwe Kern' pleitte hij met andere intellectuelen voor een sterke verdediging en voor de aanvalsoorlog tegen Hitler. Rond '36 zat hij ook een tijdlang in de Onafhankelijke Socialistische Partij, een linkse splinter van de SDAP, want het reformisme van de moederpartij ging hem en andere intellectuelen veel te traag. De OSP vond dat de massa via stakingen en revoluties in het geweer moest worden gebracht. 'Nou, dat is hetzelfde domme standpunt als dat van die marxistische studentencorpora nu, die vinden dat de wereld omvergeworpen moet worden met revolutionair geweld. Die OSP, dat was een domme politieke vergissing, ik was ongeduldig. Pas later, toen de OSP stuk was gebroken vielen de schellen van mijn ogen af. Die revolutie, dat radicalisme, wat heeft het allemaal voor zin.' Voor ons zit een man die zijn desillusies, zijn stukgeslagen jeugddromen nog niet heeft verwerkt. Toen de klappen vielen heeft hij zich toch overeind kunnen houden omdat hij - politieke mankepoot nog een ander been had om op te staan: dat van uitgever. Beide activiteiten liepen een tijdlang parallel. 'In die zin heb ik mij met politiek bemoeid, dat ik in bepaalde essentiële zaken een standpunt had en dat standpunt verbreidde doordat ik van die ideeën de uitgever werd. Zo moet u eigenlijk mijn relatie zien met bladen als 'De Nieuwe Kern', 'Libertinage' en 'Tirade'. Ik wilde altijd een blad bij de hand hebben om daarin te kunnen zeggen wat ik van bepaalde dingen vind.' Na de oorlog begon Geert van Oorschot zijn uitgeverij, zonder geld. Vorig jaar bij het veertigjarig bestaan van de uitgeverij schreef hij in zijn aanbiedingsprospectus de essentie neer van veertig jaar uitgeverservaring. Boeken maken is één prachtig ding, vaak moeilijk en altijd opwindend, maar boeken verkopen is een ander ding, ook opwindend en zeker niet gemakkelijker, aldus Van Oorschot. 'Maar ik heb hen (mijn jonge vennoten) ook geleerd, voor boeken die de moeite waard zijn uitgegeven te worden roekeloos te werk te gaan, alles te wagen, en voor een reeds van te voren vaststaand verlies niet uit de weg te gaan.' Risico's heeft Van Oorschot bij de vleet genomen om zijn belangrijk fonds op te bouwen. 'Ik had geen geld, nauwelijks een maand huur. Toen ben ik naar drukkerij Tiemen gegaan in Nijmegen, naar Elias P. van Bommel, de beroemde binder in Amsterdam en naar Buhrmans papiergroothandel. Ik heb hen gezegd Ik begin een uitgeverij, ik heb geen geld. Wil je voor mij Tilburgs H o g e s c h o o l b l a d
drukken, binden, papier leveren, geen rente berekenen als ik na een maand niet betaald heb en mij nooit manen om geld. Deze drie mannen hebben mijn zaak gemaakt, want ik heb acht jaar lang alles uitgegeven wat in mijn dolle kop opkwam en ze hebben gedrukt, gebonden en papier geleverd en mij nooit gemaand om geld. Dat kan nou niet meer, dat kon na de oorlog toen iedereen nog geloofde dat het een beetje aardiger in de wereld zou worden. Foutief geloof. Daarna was er natuurlijk nog geen geld. Die hele exploitatie van de Russische bibliotheek ging als volgt: met de verkoop van een nieuw deel betaalde ik het vorige deel. Ik ben van het ene deel in het andere moeten struikelen, met veel zorg en moeite, heb er altijd goed onder kunnen slapen en het heeft me nooit moeite gekost om miljoenen guldens schuld te hebben. Die heb ik gehad. Nu ben ik de rijkste uitgever des lands. Echt.' Uitgeverij van Oorschot stoelde op twee poten. Het ene deel is de verzamelde edities van auteurs die hij rekent tot het erfgoed van de Nederlandse beschaving. Een indrukwekkend fonds. 'Naast deze klassieken Multatuli, Couperus, Du Perron, Ter Braak etc. had ik ook een contemporaine afdeling die met Hermans en Van het Reve begon toen die jongens ongeveer 25 jaar waren. En in dat rijtje zitten natuurlijk ook enkele tientallen jonge schrijvers en dichters zoals Rutger Kopland, Herman de Coninck, Elisabeth Eybers, Jan Emmens, Chris van Geel, Judith Herzberg, om nu maar enkele dichters te noemen.' En dan is er natuurlijk de Russische bibliotheek, een uniek en spraakmakend project met nieuwe vertalingen uit het Russisch van o.m. Poesjkin, Gogol (3 delen), Gontsjarov, Dostojewski (10 delen), Toergenjev (4 delen), Tsjechov (7 delen) en Tolstoj (8 delen). Hoe is die liefde voor de Russische literatuur ontstaan. 'Van in mijn jeugd ken ik al een aantal Russische schrijvers. De meestbekende Russische schrijvers uit de 19e eeuw zijn wel in vrij grote aantallen, maar altijd in kreupele vertalingen in het Nederlands verschenen. Praktisch nooit uit het Russisch, maar slecht vertaald uit slechte Duitse, Engelse of Franse vertalingen. Ik had Charles Timmer in de oorlog leren kennen en we besloten toen na de bevrijding de hele Tsjechov uit te geven. Daar zijn we na de oorlog mee begonnen. Toen zei ik op een keer waarom alleen Tsjechov, waarom Tolstoj en de hele troep niet uitgeven. Dat hebben we toen opgezet en gewaagd.' Van Oorschot en Timmer hadden het geluk dat ze de beschikking kregen over 10 è 15 bij de eminente prof. Bekker afgestudeerde jonge slavisten. 'Die konden vertalen, dat waren allemaal kunstenaars die jongens. Ze waren gek van het plan. Zo hebben we in 15 jaar tijd die 38 delen kunnen laten verschijnen'. De toekomstige eredoctor van de KHT vindt het uitgeversvak werk voor iemand met een bepaalde mate van kunstenaarsgevoeligheid. Zeker de literaire uitgever, die als doel heeft literaire kwaliteitswerken uit te geven moet iemand zijn met een zekere dosis poëtische bevlogenheid. Of een schrijver, zoals Van Oorschot zelf. Hij heeft niet zo'n hoge pet op van de kwaliteit van de hedendaagse Nederlandse literatuur. Zelf loopt hij 2 of 3 keer per week bij een boekhandel binnen om de nieuwe uitgaven te besnuffelen. 'Daar ruik ik even aan, sla ik even mijn arendsblik in en dan weet ik dat ik het niet hoef te kopen omdat het beneden de
maat is. Zo blijf ik op de hoogte van alles wat slecht is en middelmaat is. Ik heb het niet nodig om het boek te lezen. Na de eerste 2 bladzijden kun je constateren dat er niks van deugt. Ik ben van mening dat wij ons in een dal bevinden. Na de generatie Hermans, Reve, Claus, Mullisch heb je natuurijk 't Hart, Biesheuvel, Brouwers, jongens van betekenis die wat kunnen. Maar na deze generatie van de veertigers zijn het enkel wat losgewaaide meiden die ineens vrouwenliteratuur publiceren en denken dat ze dan roman- of verhalenschrijfsters zijn geworden. En die door gebrek aan talent het zenith worden ingeprezen door de literaire kritiek. Nou ja wat is de literaire kritiek waard in dit stadium. Niet veel.' Hij stelt een tekort aan verantwoordelijkheidsgevoel vast bij een heleboel uitgevers. 'Kijk eens, als de redactie in Tirade een debuut-dichter opneemt dan zitten er in zo'n debuut beloften of in ieder geval een belofte, want anders word je niet opgenomen. Maar zodra een dichter of een verhalenschrijver in Tirade debuteert dan krijgt ie van een aantal uitgevers in Nederland een aanbod om een dichtbundel of roman uit te geven, vaak voorzien van contracten en vaak voorzien van een geldelijk voorschot. Dat vind ik in alle opzichten fout. Die uitgevers kopen dus zo'n jongen. Die is dan zeer gevleid dat ie zo gauw al een aanbod krijgt van een uitgever. Ze kopen hem niet omdat de kwaliteit van de debutant zo belangwekkend is, maar ze kopen hem vanuit de gedachte 'als het wat wordt dan hebben wij hem en niet een ander', en dat risico hebben ze er dus voor over. U begrijpt dat ik aan zoiets nooit heb meegedaan.' Als schrijver wil Van Oorschot bescheiden blijven. 'Ik heb een grote twijfel aan wat ik zelf maak.' Hij hanteert als uitgever strenge criteria en past die criteria ook toe op het eigen werk. Pas op aandringen van een aantal van zijn literaire vrienden is hij tot publicatie overgegaan.
vervolg van pag. 4
Jaap Goedegebuure van. De columnist is een liefhebber van het werk van Peter Smit, ik niet. Nou, uitgepraat. Opheffer vindt dat de hele Nederlandse kritiek niet deugt omdat ze te serieus is. Die discussie hebben we jaren geleden ook al gehad: hoeft literatuur alleen maar lekker leesbaar te zijn of mag je er meer van verwachten? Ik sta op het laatste standpunt. Maar ik wil een ander niet het recht ontzeggen om te lezen wattie leuk vindt. Als mensen dingen willen consumeren die ik braakverwekkend, vind laat ze vooral hun gang gaan.' gaan.' Heeft u niet de behoefte om anderen aan te zetten tot het lezen van 'goede' boeken? Goedegebuure: 'Zoals Boudewijn Buch dat doet, bedoel je? Nee, dat moet iedereen maar zelf uitmaken. Het enige wat je kunt doen is voorwaarden scheppen om mensen ermee in contact te brengen. Kunst en literatuur moeten voor iedereen bereikbaar zijn. Alle gemeente- en Rijksmusea zouden gratis toegankelijk moeten zijn'. il gelooft niet zo in de macht van de criticus. In de Regels van de Smaak* schrijft u: 'Wie werkelijk inzicht zou willen krijgen in de motieven die iemand aanzetten tot de aanschaf van een boek, zou, ge-
\
Zijn schrijfwerk moet hij toch zo'n beetje doen als een zondagsschilder. Hij is geen schrijver zoals Reve of Claus of Hermans. 'Dat zijn echte schrijvers die niks anders kunnen, maar die ook niks anders willen kunnen. Zo'n schrijver ben ik niet, want dan was ik het geworden, dan was ik geen uitgever geworden. Ik schrijf met grote onregelmaat. Ik schrijf elke dag wel eens wat, maak notities, ik heb ook een dagboek waarin ik zo af en toe wat noteer. Maar dat is niet het echte schrijven. Het echte schrijven begint dus daar waar je niet meer ophoudt en het zo in je kop hebt gekregen dat je het afmaakt. En dan moet je het laten liggen, want dan moet het besterven. Paul van Ostayen zei eens: 'Een gedicht moet een jaar in kelder zijn.' Dat vind ik een wijs advies.' Als schrijver zou hij op Tsjechov willen lijken, daar zou hij een heel bescheiden achterneefje van wille wezen. Hij neemt een tekst, een antwoord van Tsjechov aan Maxims Gorki die wil weten wat Tsjechov van zijn verhalen vindt. 'Dan schrijft Tsjechov: 'Uw natuurbeschrijvingen zijn artistiek goed. U bent een echt landschapsschilder. Alleen maken uw veel voorkomende vergelijkingen van de natuur met de mens, waarbij de zee ademt, de hemel kijkt, de steppe zich koestert, de tiatuur fluistert, spreekt, treurt, dergelijke vergelijkingen maken uw beschrijvingen wat monotoon, soms zoetelijk, soms onduidelijk. Kleurigheid en expressiviteit worden in natuurbeschrijvingen slechts bereikt met eenvoud, met eenvoudige zinnetjes als 'De zon ging onder', 'Het werd donker' 'Het ging regenen'. Je moet schrijven met een apothekersschaaltje, je moet je woorden echt goed wegen. Elk woord teveel is schadelijk. Dat is mijn ervaring als schrijver, dat ik ook wat ik van een man als Tsjechov geleerd heb.' Eddie Vaes
wapend met pen en enquêteformulier, de koper aan moeten spreken zodra hij aan de kassa heeft afgerekend. In het geval van waspoeder en frisdranken schijnen zulke onderzoeksmethoden niet ongebruikelijk te zijn, maar als het om cultuurgoederen gaat heb ik er nog nooit van gehoord. Misschien ligt hier een mooie taak voor de Tilburgse letterenfaculteit'. Goedegebuure: 'Die opmerking heb ik gemaakt omdat er altijd een relatie wordt gezocht tussen recensie en koopgedrag. Maar alles wat je daarover zegt is speculatief. Het zou toch interessant zijn het aan de mensen in de winkel te vragen? Zelf heb ik de indruk dat een recensie niet zoveel invloed heeft. Dat zou toch ook heel vervelend zijn? Ik ben niet van Koning Klant, ik spreek uitsluitend voor mijzelf. Men mag mij geloven of niet geloven'. 'En die opmerking over Tilburg is meer dan een grap. Ik denk dat de Tilburgse faculteit beslist iets toevoegt aan het landelijke aanbod. Er is maar één universitair instituut in Nederland waar die empirische literatuursociologie wordt bedreven. Men doet daar wel eens denigrerend over, volgens mij ten onrechte.' Twan Geurts * De Regels van de Smaak. Naar aanleiding van een symposium begin 1985 aan de Katholieke Hogeschool Tilburg. Uitgeverij Joost Nijsen, Amsterdam 1985. 2 mei 1986
MEDEDELINGEN
Bij de vakgroep Strafrechtswetenschappen van de faculteit der Rechtsgeleerdheid komt een plaats vacant voor een SLUITING INDIENINGSTERMIJN SAMENWERKINGSPROJECTEN KHT-THE Nog tot 16 mei 1986 hebben afdelingen, faculteiten, vakgroepen en diensten de gelegenheid tot het indienen van projectvoorstellen voor het aanvragen van personele en overige middelen voor nieuwe en lopende Samenwerkingsprojecten KHT-THE in de gezamenlijke researchpool van beide hogescholen. Deze aanvragen moeten steeds voldoen aan een aantal speciale criteria en voorwaarden alvorens na beoordeling te kunnen worden toegewezen. Projecten in dit kader kunnen een projectduur hebben van één tot vier jaar. Voor alles wat men wil weten over in te dienen projecten is een brochure beschikbaar. Voor het indienen van aanvragen (in 10-voud) zijn speciale formulieren beschikbaar, die verkrijgbaar zijn bij het Stafburau van het Samenwerkingsorgaan KHTTHE, KHT, gebouw B, kamer 1018, tel.: (66)2380/2763, THE BG 3.14., .tel.: (47)2118/2272. Voor 1987 zijn voor 6 è 7 projecten personele middelen beschikbaar. Voor verdere informatie over de projectmogelijkheden en andere aspecten van de samenwerking kunt u zich wenden tot de secretaris van het Samenwerkingsorgaan KHT-THE, drs. A. Pillot.
Bij de Centrale Interfaculteit Wijsbegeerte is met ingang van 1 juni 1986 vacant de functie van
UNIVERSITAIR DOCENT t.b.v. WIJSGERIGE ANTROPOLOGIE (M/V) voor 0,5 van de werktijd tot 1 juni 1987. Belangrijkste taken: - het verzorgen van twee cursussen Wijsgerige Antropologie in het doctoraalprogramma van de CIF van elk 1 SB (= 170 studenturen). • - het verrichten van wetenschappelijk onderzoek. Functie-eisen: - afgestudeerd filosoof. - bij voorkeur werken aan een promotie-onderzoek op het terrein van Wijsgerige Antropologie. - didactische bekwaamheid. Inlichtingen: M.A.M. van den Akker, secretaris CIF, tel.: (013-66)2140. Salaris: - min. f 3.196,— en max. f 6.854,— bruto p.m. bij 40-urige werkweek. Sollicitaties: schriftelijk voor 7 mei 1986, onder vermelding van vacaturenr. 223 op de enveloppe, aan het Hoofd Personeelszaken, Postbus 90153, 5000 LE Tilburg.
STUDENT-ASSISTENT M/V voor 3 eenheden (154 dag) per week, ter algemene ondersteuning van onderwijs en onderzoek van de vakgroep. Sollicitaties schriftelijk, vóór 13 mei 1986, aan de secretaris van de faculteit, drs. R.H.A.M. Kraakman, kamer 8 917.
De vakgroep Functieleer, Onderv/ijspsychologie en Ergonomie van de Subfaculteit Psychologie heeft tot 1 januari 1991 een vacature voor een
UNIVERSITAIR DOCENT (M/V) voor de volledige werktijd. Taken: - zelfstandig onderzoek verrichten in het kader van het VF-project Regulatie van Leerprocessen; - bijdragen leveren aan het onderwijsprogramma van de vakgroep, met name aan de specialisatie Onderwijspsychologie; - enkele taken op het gebied van bestuur en beheer in de vakgroep en Subfaculteit verrichten. Eisen: - gepromoveerd zijn in de sociale wetenschappen, danwei het uitzicht hebben om binnen 2 jaar te kunnen promoveren; - doctoraalexamen Psychologie, met als specialisatie Onderwijspsychologie en/of Functieleer; - ervaring met (onderwijs)psychologisch onderzoek; - belangstelling voor onderwijspsychologisch onderzoek. Inlichtingen: Prof.dr. L.F.W. de Klerk, tel.: 013-662270 of dr. P.R.J. Simons, tel.: 013-662527. Salaris: min. f 3.196,- en max. f 6.854,bruto p.m. Sollicitaties: Schriftelijk, onder vermelding van vacaturenr. 224 op de enveloppe, aan het Hoofd van de Dienst Personeelszaken, Postbus 90153, 5000 LE Tilburg.
voor min. 3 eenheden (2e-jrs.) tot max. 5 eenheden (4e-jrs.) tot 1 januari 1987. Inlichtingen: mr. G.J.J. Heerma van Voss (013-662157, b.g.g. 662254). Sollicitaties schriftelijk binnen 14 dagen richten aan drs. R. Kraakman, kamer B 917. De volledige tekst is te verkrijgen bij de Dienst Personeelszaken, kamer B 1028 en hangt aan de borden in gebouw A, S, N en P.
Tilburgs Hogeschoolblad
Op 27 mei 1986 zal Prof. dr. R. Bannink een responsiecollege geven van 13.30-15.30 uur in AZ 117. DOCTORAAL ECONOMIE TFS Herkansingstentamens. Het herkansingstentamen Geldwezen 2b (331.032) zal schriftelijk worden afgenomen op 22 augustus 1986. Het herkansingstentamen Recht der Intern. Organisaties (375.030) zal eveneens schriftelijk worden afgenomen op 4 september 1986.
PEMO 2: VOORBESPREKING De jaarcursus PEMO 2, tweede doctoraal jaar, is opgezet als projectgroep. Binnen het kader dat door de algemene titel 'Kapitalisme na W.O. Il' aangeduid wordt, moet een nadere konkretisering van onderwerpen, onderzoeksvragen en werkwijze plaatsvinden. Geïnteresseerden worden derhalve uitgenodigd voor een voorbespreking op 27 mei, 14.00 uur in SZ 31. Konstruktieve voorstellen zijn bijzonder welkom bij J. Glombowski. PEMO 2 Degenen, die in het studiejaar 86/87 de jaarcursus Pemo 3 (derde doctoraal jaar) willen volgen worden verzocht contact op te nemen met W. Boerboom, kamer B 519, tel.: (66)2317.
Bij de Vakgroep Privaatrecht van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid bestaat een vacature voor een
STUDENT-ASSISTENT (M/V)
voor 2 dagen per week, zo mogelijk met ingang van 1 juni 1986 tot 1 januari 1987. De volledige advertentietekst is te verkrijgen bij de Dienst Personeelszaken, kamer B 1028 en hangt aan de borden van gebouw A, N, P en S.
CAPITA SELECTA RECHTSFtLOSOHE Studenten die voornemens zijn het komende academiejaar de Capita Selecta Rechtsfilosofie te volgen worden verzocht vóór 31 mei van dit academiejaar contact op te nemen met Dr. G. van Roermund (662510).
Studenten die in het kader van de Crichting geïnteresseerd zijn in het vak 'Mens en maatschappijbeelden' worden verzocht vóór 31 mei contact op te nemen met Mr. Drs. R. Foqué. JURIDISCHE LOGICA Kandidaten voor het vak 'Juridische Logica' (c-richting) worden verzocht vóór 31 mei van dit academiejaar contact op te nemen met Dr. G. van Roermund (662510).
AUTEURSRECHTEN Studenten die in het kader van de Crichting geïnteresseerd zijn in het college 'Auteurslezingen' worden verzocht vóór 31 mei van dit academiejaar contact op te nemen met Mr. Drs. A. Rieter.
ORGANISATIE VAN DE ONDERNEMING 2 Prof. Goldschmidt zal tot 27 juni tentamens afnemen. Gezien het grote aantal aanmeldingen zal het niet altijd mogelijk zijn om de opgegeven voorkeurdatum tentamen te doen. Vroegtijdig opgeven vergroot de kans dat rekening kan worden gehouden met uw wensen.
KEUZEVAK PERSONEN- EN FAMILIERECHT Voor de studenten die de colleges 'Akten van Burgerlijke Stand' hebben gevolgd zijn, naast de opgegeven literatuur en het college-dictaat, de volgende arresten verplicht! 1-HR 22-11-1955, NJ 1956, 47 2-EC 13-05-1980, NJ 1981, 110 3-HR 4-05-1984, NJ 1985, 510 4-HR 11-10-1985, NJ 1986, 54 5-HR 21-03-1986, Rv/dW 1986, 62 t/m 65.
SYMPOSIUM Op vrijdag 20 juni 1986 zal de commissie culturele zaken, in samenwerking met de vakgroep empirische godsdienstwetenschappen, een symposium presenteren inzake 'De spiritualiteit van het geheel'; ondertitel: 'Holisme, de toegang tot een nieuwe cultuur'. Plaats: Theologische Faculteit Tilburg, van 10.CX) uur tot omstreeks 16.30 uur. Uitgenodigde sprekers zijn: dr. B. van Steenbergen, cultuursocioloog RU Utrecht; dr. L. van den Brom, predikant te Soest; en ir. A. Stikker. De dag zal besloten worden met een forumdiscussie waaraan naast bovengenoemde heren ook nog zullen deelnemen: M. Korzec, theoretisch fysicus en socioloog en drs. R. Munnik. De dag zal worden ingeleid en het forum zal worden voorgezeten door Niek Wiskerke.
OPENINGSTUDEN LEESZAAL BIBUOTHEEK
MENS- EN MAATSCHAPPIJBEELDEN
Bij de vakgroep Sociaal Recht en Sociale Politiek van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid bestaat een 2-tal vacatures voor een
STUDENT-ASSISTENT (M/V)
RESPONSIECOLLEGE KWW 2
RESPONSIE COLLEGE ECONOMIE Voor deeltijdstudenten rechten die op 9 mei a.s. deelnemen aan het tentamen economie als onderdeel van de propedeuse zal door prof. Smulders een responsie-college worden gegeven op dinsdag 6 mei a.s. Tijd: 18.45-20.15 uur. Lokaal: AZ 6.
Vanaf 16 april 1986 heeft de leeszaal van de bibliotheek de volgende openingstijden: Tijdens de collegeperiodes: maandag, dinsdag en donderdag: 9.00-12.15 uur; 12.45-17.30 uur. woensdag: 9.00-12.15 uur; 12.45-20.30 uur. vrijdag: 9.00-12.15 uur; 12.45-18.00 uur. Tijdens de collegevrije periodes: maandag tot en met vrijdag: 9.00-12.15 uur; 12.45-17.30 uur. Op de eerste maandag van de maand opent de bibliotheek vanaf 10.30 uur.
BENOEMINGEN Met ingang van 1 juli 1986 is drs. Theo Schepens benoemd tot fulltime wetenschappelijk medewerker in de vakgroep empirische godsdienstwetenschappen t.b.v. sociologie van kerk en godsdienst. Bij het faculteitsbureau is per 16 april benoemd Irene Wetzels, ter opvolging van Ellen Olde Hartmann. Ter vervulling van het vakgroepsecretariaat zijn m.i.v. 16 april jl. in dienst getreden: Karen Toemen, in het bijzonder ter ondersteuning van de vakgroep systematische en praktische theologie; ze zal in het algemeen 's middags aanwezig zijn; Cobi Onverwagt, in het bijzonder ter ondersteuning van de overige vakgroepen; ze zal in het algemeen 's morgens aanwezig zijn. Beide vakgroepsecretaresses zullen werken op kamer T 41, tel.: (66)2589. Prof.dr. W. Logister en drs. D. Loose fungeren als coördinatoren vanuit de vakgroepen.
PROMOTIE-ONDERZOEK Met ingang van 1 mei 1986 wordt drs. Cees Verdegaal op basis van een 5/10 dagtaak in dienst van ZWO aangesteld ten behoeve van promotieonderzoek inzake 'De Statenvertaling en het Hebreeuws van het Oude Testament. Een onderzoek naar de bronnen die de vertalers gebruikten om de Hebreeuwse tekst van het boek Job te vertalen en naar het gebruik dat is gemaakt van rabbijnse kennis van het Hebreeuws'. Promotor: Prof.dr. N. Poulssen.
soc COLLEGEDICTAAT CULTUURSOCIOLOGIE II Bij het dictatenmagazijn is inmiddels verkrijgbaar het dictaat behorend bij de cursus Cultuursociologisch Onderzoek (Cultuursociologie II) die het afgelopen jaar werd gegeven door drs. J. Burgers en drs. T. Weggemans. Kenmerk: 431.86.02, prijs f 3,10.
Astma, je zult't maar hebben...
1?
Astma Fonds Giro
55055 Bank 70 70 70 120
Kollekteweek 12-18 mei 2 mei 1986
WET STUDIEHNANCIERING Per 1 oktober a.s. treedt het nieuwe stelsel van studiefinanciering In werking. Van 1 mei tot 31 oktober 1986 kunt u telefonisch informatie inwinnen over het nieuwe stelsel via de nummers 013-662608 en 662633. De nummers zijn tijdens de kantooruren bereikbaar. RLOSOFENKRING De filosofenkring organiseert dinsdag 6 mei een lezing door drs. Wouter van Gils over Jean Baudrillard. W o u ter van Gils studeerde sociologie en filosofie aan de Hogeschool te Tilburg. Van zijn hand verschijnt In de zomer een inleiding In het denken van Baudrillard (bij uitgeverij SUN). In de lezing zal de ontwikkeling In het denken van Baudrillard worden gevolgd aan de hand van het objektbegrlp. Tevens wordt aandacht geschonken aan het nieuwste boek van Baudrillard: 'Amérique'. Deze lezing vindt plaats in de achterzaal van café Voskens, Heuvel 5 te Tilburg. De aanvangstijd is 20.30 uur.
Menu PERIODE 5 T / M 9 MEI 1986 DINSDAG 6/5 kerrysoep - heldere tomatensoep kippeboutje - kruidenburger macedoine legumes - witte koolsalade - patates frites of gekookte aardappelen V e g . : gevulde aubergine macedoine - frites WOENSDAG 7/5 koninginnesoep - heldere preisoep bami goreng - kroepoek - atjar 2 pittige gehaktballetjes in zoetzure saus - hamschnitzel witte bonen - gekookte aardappelen V e g . : witte bonen in bladerdeeg koolsalade - aardappelen VRIJDAG 9/5 tomatensoep - schnitzel - gebakken schol met bechamelsaus postelein - aardappelkroketten of gekookte aardappelen V e g . : kaaspannekoek - selderij postelein - aardappelen
Op dinsdag 20 mei krijgt deze lezing een vervolg in de vorm van een tekstbespreking. Copieën van de te bespreken teksten zullen op 6 mei verkrijgbaar zijn. Plaats: kleine bovenzaal café Voskens. Aanvangstijd: 20.30 uur. (Voor meer informatie: Harrie Vervest, telefoon: 013-358246).
Voor de studentleden van de hogeschoolraad en voor alle leden de faculteitsen subfaculteitsraden van de Katholieke Hogeschool burg. Gekozen zijn:
HOGESCHOOLRAAD: V I P : NIeboer, Regina A . H . G . ; Janssen, Hans J . G . ; Kuperus, Marike. PSF: Schoonderwoerd, Stijn K.J.; Buckers, Dominlek D . J . M . ; van EIjk, Nico N . A . N . M . ; Berkhout, Frank F.J.J.; de Koning, Mandy A.F. FACUL TEIT ECONOMISCHE WETENSCHAPPEN Studenten PSF: Engels, Patricia P.M.P.A.; Ellzen, Stef S . H . J . ; van Liempd, HansGeorg J . G . H . M . VES: Beusker, Harro T . R . M . ; Koselka Petra M.A.; Brons, Hans J.H.P. Fiscaal E c o n o m e n : Verhulst, Arco A.J.W.G. Niet-wetenschappelijk personeel: A - l i j s t : Pijnenborg, J.J.C. Drs.; v.d.Bosch, W . E . J . Ir.
Agenda MEI VRIJDAG 2 MEI K a t h o l i e k e H o g e s c h o o l , 16.15 uur, aula: Promotie drs. H.J. Bennis. Promotor: Prof.Dr. H.C. van Riemsdijk. Titel proefschrift: 'Gaps and Dummies'. S t a d s s c h o u w b u r g , 20.15 uur: Opera 'Mefistofele'. Stadsschouwburg, 20.00 uur: 'News from home' van Chantal Akerman. ( t / m 3 mei). S t a d s s c h o u w b u r g , 22.15 uur: Filmhuis: 'Metropolls' van Fritz Lang ( t / m 3 mei). ZATERDAG 3 MEI S t a d s s c h o u w b u r g , 20.15 uur: Opera 'Mefistofele'. ZONDAG 4 MEI S t a d s s c h o u w b u r g , 12.30 uur: Koffieconcert van de SMET. M A A N D A G 5 MEI S t a d s s c h o u w b u r g , 20.00 uur: Filmhuis: 'Tokyo Story' van Yasijiro Ozu. ( t / m 7 mei).
A - l i j s t : Schapers, Gerda G.M.; Heine, Robert F.L.; Bot, Marijke M.J.A.; Pijnenburg, Leon F.P.; Heine, Peter H.W.; Wentink, Arntonius M.H.C. Niet-wetenschappelijk personeel: Heusden van, M.P.A.; Hummelman, F.L.J. W e t e n s c h a p p e l i j k p e r s o n e e l : Net, Th.Z.J. van der; Eerenbeemt, H.F.J.M. van den; Godfrey, A . J . A . ; Zanders, H.L.G.; Vlaander, G.P.J.; Halkes, A . R . J . ; Vladèr, L.V.; Vermunt, K.J.G.M.
SUBFACUL TEIT SOCIAAL CULTURELE WETENSCHAPPEN Studenten
SUBFACUL TEIT PSYCHOLOGIE Studenten P A G : Acket, Josine H.; Hendriks, Enwin C.P.M.; Vianen, Edwin P.G. van; Boxtel, Anje-Marijcke van; Castelijns, Michiel M.T. N i e t - w e t e n s c h a p p e l i j k personeel: (B-lijst): Flohr, P.J.M.; van der Stelt, M.J.; Rovers, J . G . M .
STUDIEFINANCIERING N I E U W E STIJL
MEDEWERKERS FACULTEITSBLAD
Het College van Bestuur heeft toegestemd in de aanstelling van twee parttime Informateurs ten behoeve van de Informatieverstrekking rond het nieuwe stelsel van studiefinanciering.
Gevraagd medewerkers (m/v) voor het nieuw op te zetten onafhankelijk faculteltsblad van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid. Opgave en inlichtingen bij Yvonne Mullink, tel.: 013-368674 of Ronald de Brouwer, tel.: 013-431909.
Integrand is een door studenten geleid bemiddellngsburo voor studenten en bedrijven. Bedrijven plaatsen opdrachten op het gebied van marketing, juridische zaken, interne communicatie enz. Hiervoor zijn studenten nodig, jij ook! In de zomervakantie gaat Integrand door en kunnen er steeds studenten geplaatst worden. Een idee voor interessant en verantwoordelijk vakantiewerk? Integrand, voor studenten die willen werken met hun hoofd! Geef je op of vraag meer Inlichtingen bij: Integrand, gebouw O, kamer 7, tel.: 635612.
DINSDAG 6 MEI C a f é V o s k e n s , 20.30 uur: Lezing door Drs. Wouters van Gils over Jean Baudrillard. S t a d s s c h o u w b u r g , 20.45 uur: Lezing 'Nooit gebouwd Tilburg'. WOENSDAG 7 MEI Stadsschouwburg, 20.45 Mauricio Kagel-project.
In 't Veld zal toch geen hoogleraartje gaan spelen. MARE komt deze week op de voorpagina met het bericht dat de directeur-generaal voor het Hoger Onderwijs en wetenschappelijk onderzoek, Roel in 't Veld, niet langer in aanmerking wil komen voor de functie van onbezoldigd buitengewoon hoogleraar bestuurskunde in Leiden en Rotterdam. Roel bedankt voor de eer nadat zeven Leidse en Rotterdamse hoogleraren in een brief ernstig bezwaar hadden aangetekend tegen zijn benoe-
van Til-
INTEGRAND
S t a d s s c h o u w b u r g , 22.15 uur: Filmhuis: 'La citté delle donne' van Fellini ( t / m 7 mei).
E
Tilburgs Hogeschoolblad
Uitslag verkiezingen 1986
K
OPROEP PROF. DR. H.C.J. D U U K E R F O N D S Het Prof. Duijkerfonds Is door de Universiteit van Amsterdam ingesteld om door het doen van uitkeringen de beoefening van de toegepaste psychologie te bevorderen. Voor het jaar 1986-1987 is een bedrag in de orde van f 25.000,— beschikbaar ten behoeve van één of meer onderzoeksprojecten. De bedoeling Is kwalitatief goed onderzoek mogelijk te maken, dat anders niet gerealiseerd zou kunnen worden omdat de middelen ontbreken. Voorwaarden: 1. Het voorstel moet liggen op het
SUBFACULTEIT WIJSBEGEERTE S t u d e n t e n (A-lijst): van Hooren, M.F.T.J.; Smulders A . V . ; van Ree, F.J.C.; Nobel, P.A. Niet-wetenschappelijk personeel: Suos-Wayers, J.A. SUBFACUL TEIT LETTEREN Studenten: Letterlek: Foppele, Monic M . A . H . M . ; de Vries, Agaath A . S . ; de Boer, Warner W . M . ; Verschure, Henk H . J . M . ; van Gurp, Johan J.G.A.; Tuinder, Mirjam M.W.A. Niet-wetenschappelijk personeel: Paol, Marjorie M.J.R. Wetenschappelijk personeel: Tllborghs, J.H.M.; van Driel, H.A.M.J.; Extra, G.A.J.A.G.; Noordman, L.G.M.; Bunt, H.C.; van Peer, J . J . M . D . W . ; van Riemsdijk, Hendrik C. FACULTEIT DER RECHTSGELEERDHEID Studenten: Recht Vooruit: de Brouwer, R.J.H. Ronald; van den Biggelaar, A . P . J . Marjon; van Keulen, N. Niek; Hermans, M . M . Paul; de Wit, P.M. Els. Fiscalisten '86: Vos, J.P.R.C. Johan; van de Riet, W . A . A . Wllma. Niet-wetenschappelijk personeel: Claassens, H.F. (Harry) terrein van de toegepaste psychologie. 2. Aanvragen moeten gemotiveerd worden. 3. Aanvragen zullen door de Adviescommissie van het Prof. Duijkerfonds beoordeeld worden op: - de wetenschappelijke kwaliteit van de opzet; - de maatschappelijke relevantie van het project; - realiseerbaarheid van het project; - het aangevraagde bedrag (eventueel in het verband van de totale projectbegroting). 4. Subsidie-aanvragen moeten worden ingediend op een aanvraagformulier, dat door het secretariaat van het IBSP op verzoek wordt toegestuurd. Aanvragen moeten vóór 1 oktober 1986 in 10-voud worden gericht aan: De Adviescommissie van het Prof. Duijkerfonds t.a.v. Dr. W . H . C . Kerkhoff p/a Stichting ISBP Weesperplein 8 1012 X M Amsterdam (tel.: 020-525.3773)
N
ming. In 't Veld schrijft in de brief aan de betreffende faculteitsbesturen waarin hij zijn terugtrekken aankondigt, dat er geen twijfel over bestaat dat de zeven hoogleraren uit waren op publiciteit. Dit maakt hij op uit het feit dat hij geen afschrift van de 'brandbrief' heeft gekregen en slechts zijdelings heeft vernomen van de argumentatie van de hoogleraren. De hoogleraren (aangevoerd door C.J.M. Schuyt en J.A.A. -van Doorn) vinden dat In 't Veld, die een belangrijke rol krijgt bij nieuwe bezuinigingen in het W.O., geen hoogleraar mag worden omdat hem zodoende een (te) grote 'inkijk' in de universitaire organisatie zou worden geboden. Je kunt zo'n 'inkijk' natuurlijk ook positief waarderen. In een uitgebreide reportage in het KU NIEUWS over de bezuinigingen die de universiteiten momenteel via de TVC-operatie aan het doorvoeren zijn, komt de Nijmeegse universiteitsraadsvoorzitter Tummers aan het woord: 'Wij hebben bestuurskunde-achtige opleidingen aangevraagd, omdat we die zelf willen hebben maar ook omdat we weten dat In 't Veld die belangrijk vindt'. In Nijmegen
weten ze wat 'bestuurlijk binnenhalen' inhoudt. Maar ja, daar zijn ze bestuurskundig opgeleid door In 't Veld. Uit dezelfde reportage blijkt dat het ministerie zich opmaakt voor een nieuwe bezuinigingsronde in het W.O. Deetman zegt desgevraagd wat hij van de hele TVCoperatie vindt: 'Nu blijkt dat ik nog te voorzichtig ben geweest. Het mes had nog veel dieper moeten gaan'. Dat kan nog leuk worden. Het Utrechtse collegelid Rosenberg voorspelt het volgende: 'Ik kom wetenschappers tegen, ook in mijn eigen vak, die zeggen: weet je wat, de komende vijf jaar is er een hele hoop gezeik. Ik ga die tijd wel naar het buitenland, dan ben ik meteen van die sores af.' In het onafhankelijke, subjectieve KAPPAT AAL dat onlangs verscheen, staan nog al wat 'objectieve' artikelen. Zo besteedt men (= de redactie) uitgebreid aandacht aan de schuldenlast van de ontwikkelingslanden met het oog op de dalende olieprijs, aan China en aan de Wet Investeringsrekening. De nieuwe zakelijkheid slaat overal toe. In een verkiezingsartikel van de PEF lezen we dat de progres-
sieve economen vanwege het steeds kleiner wordende aantal raadszetels dat men vergaart, nog voor de verkiezingsuitslag overwegen, het roer om te gooien. De PEF wil voortaan leden gaan werven onder bedrijfseconomen. Tot nu toe kwamen de PEFers uit de sociaal-economische richting. De Vlaamse journalist Anthierens heeft het met zijn Belgenmoppen vanzelfsprekend in Olland heel ver geschopt. Zo ver zelfs dat hij op de VU een lezing mocht houden. AD VALVAS deed er verslag over. Volgens Anthierens is België een land dat met tape en papierclips bij elkaar gehouden wordt. Het verdriet van België wordt het beste geïllustreerd met de volgende anecdote. De pas verschenen Franse vertaling van Het verdriet van België van Hugo Claus, 'Le Chagrin des Belges', werd gekocht door een Brusselaar. Toen deze korte tijd later in zijn woonplaats boodschappen ging doen, zag hij in het Vlaamse deel van de supermarkt de Nederlandse versie liggen. 'He,' riep hij toen uit, 'dat boek hebben ze ook snel vertaald'. H.B. 2 mei 1986
i^Êt.
Durgs H o g e s c h o o l b l a d - 16 mei 1986 - j a a r g a n g 23 - n u m m e r 32
Algemene Rekenkamer:
Administratie universiteiten onder de maat De universitaire administraties zijn niet gesc/iikt om op efficiënte wijze gegevens te verzamelen over de uitvoering van onderwijs en onderzoe/(. Ze zijn niet in staat verantwoording af te leggen over de besteding van het geld. Waar het de universiteiten aan ontbreekt is een bestuurlijk informatiesysteem. Als dat er is, zullen bestuurskracht, profilering en onafhankelijkheid toenemen en kunnen de instellingen aan de maatschappij rekenschap geven van hun doen en laten. Dat concludeert de Algemene Rekenkamer In een concept-nota 'Bestuurlijke informatievoorziening van universiteiten', na een onderzoek dat zij heeft ingesteld naar de efficiëntie van een aantal instellingen, dat pas gepubliceerd wordt als de besturen van de universiteiten er commentaar op geleverd hebben. Het gebrek aan doelmatigheid bij het be-
steden van het gemeenschapsgeld is vooral te wijten aan de strikte scheiding tussen bestuur en beheer van de instellingen. Bovendien hebben de faculteiten onderling weer een grote mate van zelfstandigheid. De verantwoording naar boven toe is gebrekkig, zodat er van centrale besturing weinig terechtkomt. Er is nog vrijwel geen instelling, zo meldt
de Rekenkamer, die haar onderwijsactiviteiten verantwoordt in een onderwijsverslag. Alleen de Rijksuniversiteit Groningen werkt met zo'n verslag en de TH Eindhoven experimenteert ermee. Verder vindt de Rekenkamer ook de toenemende belangstelling voor contractonderwijs- en onderzoek niet zonder gevaar. De inkomsten daaruit zijn nauwelijks te controleren. Als oplossing pleit de Rekenkamer voor de introductie van informatiesystemen zoals een personeelsiriformatiesysteem en een partieel kostendragerssysteem. Op basis van facultaire verslagen zou een 'piramidale opbouw in het afleggen van verantwoording inzake de uitvoering van taken' mogelijk zijn, en dat is des te meer nodig, vindt de Kamer, nu de instellingen een grotere autonomie krijgen.
8/9
Stappen met Deetman Twee UP-redacteuren stapten een dagje mee met Deetman, op pad als minister en als vijfde op de CDA-lijst.
Mentoraat zit om aanmeldingen verlegen De grote toeloop van economie-studenten aan de KHT bezorgt het mentoraat de nodige hoofdbrekens. Voor de 750 nieuwkomers zijn er zo'n honderd mentoren nodig. Twee weken geleden was het aantal aanmeldingen nog maar veertig. Een noodkreet van het mentoraat. Erik de Haas, student-assistent en mentor bij de economen: 'We hopen dat het laksheid is en dat er de komende weken nog een stel aanmeldingen binnenkomen. De bekende matheid slaat weer toe, daar houden we het maar op. Of het kan zijn, dat de meeste mensen eerst afwachten of ze hertentamens hebben of niet, voordat ze zich als mentor opgeven.' Zijn collega van de rechtenfaculteit, Corné Spitters, is minder somber. Toch kunnen ze ook daar wel wat extra mentoren gebruiken. 'We streven naar mentorgroepen die zoveel mogelijk samen werkcolleges volgen. We gaan daarom uit van tien personen per groep en werkgroepen van twintig man.' De juristen hebben 52 mentoren nodig en momenteel ruim veertig aanmeldingen. De belangrijkste taak van het mentoraat is de introductie van de nieuwe eerstejaars. Verder is het de bedoeling dat de mentoren ook wat aan studiebegeleiding doen, maar daar komt het meestal niet meer van: mentoren en studenten hebben daar niet zo'n zin meer in. Dat houdt niet in, dat je na de introductieweek van je mentorschap af bent. Je krijgt als mentor een vergoeding, maar daarvoor moet je tijdens het studiejaar wel wat activiteiten organiseren. 'Bij de economen is die vergoeding driehonderd gulden per jaar', aldus Erik de Haas. 'De helft daarvan is voor de groep, bijvoorbeeld voor etentjes, excursies of stappen'. De juridische faculteit keert de mentorenvergoeding per koppel uit, want elke mentorgroep heeft daar twee leiders. Corné Spitters: 'Driehonderd gulden per koppel, per semester, als je tenminste vijf a zes studiegerichte activiteiten organiseert. Maar in het tweede semester is die
voorwaarde niet meer zo bindend. Als er geen tijd of behoefte meer is, geeft dat niets. Daarnaast kunnen de mentoren bij ons rekenen op een reiskostenvergoeding. Je moet trouwens niet denken dat je er nog iets aan overhoudt, na de introductie is het meeste al uitgegeven.' Het mentoraat ziet de mentorgroep als een opstapje voor de vorming van een vriendenkring aan de KHT. De nieuwkomers raken thuis in hun studie en in de faculteit, dat is volgens Erik de Haas vooral belangrijk voor mensen die wat minder makkelijk contacten leggen. Niet iedereen zal daaraan behoefte hebben, niemand hoeft daarom tegen zijn zin met de mentorgroep mee te lopen. 'Als ze de groep de rug toekeren omdat ze zich zelf kunnen redden, hebben we ons doel al bereikt', meent Spitters. 'We moeten vooral zorgen dat er aan de onderkant niemand uitvalt.' Je wordt mentor om de gezelligheid, om je eigen vriendenkring uit te breiden, omdat je je nuttig wilt maken of gewoon omdat je iets leuks naast je studie wilt doen. 'Als je je taak goed uitvoert leer je er zelf ook van', zegt Corné Spitters. 'Toen ik mentor werd kwam ik tijdens excursies ook voor het eerst in een politiebureau of rechtbank.' Beide student-assistenten verzekeren dat je eigen studie onder het mentorschap niet hoeft te lijden: 'In feite ga je er alleen maar op vooruit.' Er zijn nogal wat verschillen tussen het mentoraat aan de faculteiten onderling. 'De economische faculteit vindt het mentoraat een mooie reclame, maar we hebben moeten zeuren om een telefoon - die we sinds één jaar hebben - en een typemachine, daar wachten we nog steeds op', klaagt Erik de Haas. Bij de
juristen is het beter geregeld, vertelt Corné Spitters. 'Er is een goede aansluiting op het onderwijs en we krijgen meer faciliteiten van de faculeit. Alleen is de bereidheid tot meewerken van het onderwijs tamelijk gering, ik denk dat de docenten vrij onbekend zijn met het mentoraat. Een gunstige uitzondering is de vakgroep Strafrecht: als wij een lezing organiseren waarin ex-gedetineerden vertellen over hun ervaringen in en na de gevangenis, haken de colleges Strafrecht daar op in.' Spitters zegt verder, dat de mentoren bij het organiseren van activiteiten ook wel rekening houden met het rooster en studieprogramma. In een centrale coördinatie van het mentorschap zien De Haas en Spitters niet zo veel. Volgens hen zijn individuele faculteiten eerder bereid geld in het mentoraat te steken, omdat ze er het nut beter van af kunnen lezen. Daarnaast zijn ze bang, dat faculteiten die op dit gebied niet zo actief zijn, een te groot beslag op het budget leggen. Ze nemen daarom het huidige systeem met al zijn gebreken voor lief. H.d.B. Meer informatie over het mentoraat is te krijgen in N 24 of - voor juristen - B 702.
Vijf piek voor 'n college
Het eerste openbare college - afgelopen dinsdagavond - in de reeks Cultuurbespiegelingen trok een onverwacht grote schare belangstellenden. Ongeveer zestig bezoekers van bulten de hogeschool hadden er vijf gulden voor over om prof. dr. Hans Adriaansens een voordracht te zien houden voor 'Scepsis en engagement'. De cultuurcolleges vormen een initiatief van de faculteiten sociologie, psychologie en letteren van de KHT en zijn bedoeld als een 'wederdienst aan de Brabantse bevolking'. Vooral veel ouderen blijken deze geste te waarderen, het merendeel van het publiek bestond uit vijftigplussers. Dr. Helga Geyer van de letterenfaculteit geeft op 20 mei het tweede college in de nieuwe reeks. Haar thema: 'Overspel in de 19e eeuwse literatuur'.
Dienstweigering en vredesmoraai Bert Schumacher promoveerde op dit onderwerp tot doctor in de godgeleerdheid.
COLOFON MATSERTJES
Weerbaarheid en
■iHm a t s e r t j e s i ^
weerloosheid
Donderdag 22 mei organiseert het Insti tuut voor Sociaal Wetenschappelijk On derzoek (IVA) een conferentie over psy chische weerbaarheid en belastbaarheid. Hoe komt het toch dat sommige alleen staanden een bruisend sociaal leven lei den terwijl anderen eenzaam wegkwij nen? Hoe is het te verklaren dat sommige mensen zich onder grote werkdruk prima weten te handhaven terwijl anderen zich onder dezelfde werkdruk binnen 6 maan den overspannen moeten laten afvoe ren? Voor de hand ligt dat het antwoord op bovenstaande vragen iets te maken heeft met het vermogen van mensen om pro blemen en moeilijkheden op te lossen of met wat psychologen zo mooi noemen 'psychische weerbaarheid'. Wat psychi sche weerbaarheid nu precies is en hoe je het zou moeten definiëren daarover blijkt onder deskundigen nog grote on enigheid te bestaan. Duidelijk is in ieder geval wel dat psychische weerbaarheid onmisbaar is om je in deze wereld vol stress, tegenslag en problemen te kun nen handhaven en dat sommigen psy chisch weerbaarder zijn dan anderen. Dat het begrip psychische weerbaarheid naast een individuele ook een actuele maatschappelijke en politieke dimensie
bezit wordt duidelijk voor wie in deze tijd van verkiezingen eens de programma's van de politieke partijen doorleest. Deze partijprogramma's staan vol met woor den als 'eigen verantwoordelijkheid', 'zelfbedrog', 'individualisering' en 'bezui nigingen'. Allemaal termen die duidelijk maken dat in toenemende mate van mensen verwacht wordt dat ze hun ei gen problemen oplossen. Hierdoor wordt ook van overheidswege een toe nemend beroep gedaan op de psychi sche weerbaarheid van mensen. Het is om deze redenen dat het IVA op 22 mei een conferentie organiseert rond om de begrippen weerbaarheid en be lastbaarheid. Uit de wereld van politiek, wetenschap, beleid en hulpverlening zullen deskundi gen aantreden om de meest recente ont wikkelingen en visie's rondom deze be grippen te verhelderen. N aast een alge mene wetenschappelijke begripsverdui delijking zal tijdens de conferentie het begrip weerbaarheid in tal van facetten en concrete maatschappelijke situaties worden uitgewerkt. Zo zullen o.a. aan de orde komen: 'alleenstaand zijn en psy chische weerbaarheid', 'ziekte en psychi sche weerbaarheid' en 'belastbaarheid op het werk'. N.v.d.M.
STUDEREN EN TOCH DINEREN Gezellig als student uit eten gaan. Dat kan: in een gezellige ambiance, voor een gezellige prijs. Zeker als je de tiele klas of groep nneebrengt. MEER INFORMATIE BIJ R) RESTAURANT IBc ^ i n j O O t Oude Markt 8 TILBURG 01336 5703 Tilburgs Hogeschoolblad
il
'Matsertjes' kunnen worden opgegeven bij de redaktie. Tot 30 woorden kosten ze ƒ 5,—; onder nummer ƒ 2,50 extra. Reakties op advertenties onder nummer naar de redaktie sturen. TE KOOP: Bedford bus, bouwjaar 1979, benzine, 53.000 km. Vraagprijs / 4000,—. Gescliikt als comapeerbus; in zeer goede staat. Bel.: 013-367113. ENQUÊTRICES: Heb je zin om als enquêtrice af en toe wat bij te verdienen, bel dan na 19.00 uur Charles Verwimp, tel.: 632280. TYPEWERK: Secretaresse 25 jaar ervaring, typt verslagen. Frans, Duits, Engels, Nederlands + formules tegen redelijk tarief. Tel.: 040-473241 ('s morgens) of 040-425337 ('s avonds).
Achtergrondmuziek, diner, dansant, recepties, feesten, bijeenkomsten. DUO-G.L.MUSIC. Investeer in sfeer: 040810747. MEERIJDEN: Wij rijden deze zomer regelmatig naar Portugal, wie rijdt er mee? Tel.: 080-558170. COLL. DICT.: Wie helpt mij aan collegedictaten privaatrecht b-ver. uit wet, rechtsgeschiedenis A van afgelopen semester. Basis doctoraal i.v.m. voorbereiding tentamens augustus. Tegen redelijke vergoeding. Tel: 040-428163, avondstudent. VERHUIZEN: Busje nodig? Studente heeft een Suzuki Carry. Om deze te onderhouden verhuur ik haar met chauffeusse voor 1 uur / 25,—, voor 2 uur / 40,—, voor 3 uur ƒ 55,— enz. Plus 30 cent per km. Voor meer info, bel naar José, tel.: 013-702149. ZEILEN: Weken of weekend zeilen ook studiedagen vanuit Harlingen Zeiltjalken. Verhuur 'de Wadden' postbus 14, 8860 AA Harlingen. Tel.: 05178-8222. PROEFSCHRIFT: Ervaren secretaresse typt het graag 'cameraklaar' snel en deskundig m.b.v. moderne, professionele apparatuur. Ook andere publicaties, scripties, rapporten. Tel.: 04257-4807 (Melick, bij Roermond).
De No Nonsense van Neelie Interview: waarom Neelie Smit-Kroes opzettelijk minder in de pers kwam; de VVD: 'er had iemand met z'n vuist op tafel moeten slaan'; en: Van Aardenne. Een minister in de tropen: de reizen van Eegje Schoo.
Het CDA en't Jan de Quayfonds Onthullend: het CDA accepteert inderdaad giften van 't bedrijfsleven, na het Limburgse Nolensfonds nu ook het Jan de Quay-fonds. Tsjernobil: de onvoorbereidheid van de regering, en het geheim van de spinazie. Hockey: Tommy van 't Hek. EN: DE KUNSTBIJLAGE
Wie ergens voor Staat, leest Vrij Nederland. 16 mei 1986
CULINAIR LENTEFESTIJN Naast onze è la carte-gerechten bereiden wij een keur van VOORJAARSPRIMEURS Ter kennismaking serveren wij 3 CULINAIRE LENTEMENU'S Menuprijs va. T O O , Restaurant
«DEN SCHOUT» Oranjestraat 4 (tussen Paleisring en Emmastraat) Tel. 013-434512/674394, Tilburg (donderdag rustdag)
fStBT
tilburgs hogeschoolblad weekblad voor de katholieke hogeschool tilburg redaktie eddie vaes (hoofdredakteur) twan geurts, lennart kik, angela lodder (assistente) medewerkers ben beljaars, bert haagsman, gerard rutten, monique van blijswijk, hugo backx, astrid tates, claartje van der grinten, hans de brouwer, angela jans, michel knapen, yvonne ton columnisten drs j d bartlema, dr a j w boelhouwer, dr p f m kop, prof dr j a stalpers samenstelling redaktieraad prof mr p van seters (voorzitter) dr h van erp, m ackernnans (adviseur), a de laaf, drs th schouw, dr m van hoorn, h van kleef, drs c p m broekhof officiële mededelingen afd pers en voorlichting h w \ waiter B 203 cartoonist ad van haandel, henk van de berg advertenties angela lodder kopij alle kopij moet uiterlijk op donderdag de week vóór het verschijnen in het bezit van de redaktie zijn redaktie-adres/advertenties hogeschoollaan 225, tilburg, telefoon (alleen voor thb) 662277 en 662506 intern 2277 en 2506 kamer 207 en 208 (gebouw b) foto rien siers landelijk samenwerkingsverband universitaire pers (up) waarbij verder aangesloten ad valvas (vu amsterdam), wagenings hogeschoolblad, utrecht universiteitsblad, delta (delft), th berichten (eindhoven), tht-nieuws (twente), observant (maastricht) uk (groningen) en ku-nieuws (nijmegen) druk drukkerij em de jong bv, baarle-nassau abonnementen voor niet-hogeschoolleden f 16,— per jaargang
Een proefschrift als vervangende dienstplicht 'Het klinkt misschien theatraal, maar ik heb het schrijven van dit proefschrift als een soort vervangende dienstplicht ervaren'. Bert Schumacher weigerde in 1974 in militaire dienst te gaan. Hij studeerde indertijd rechten maar was ook net met theologie begonnen. Die laatste studie geeft vrijstelling van de dienstplicht. Schumacher hoefde dus niet onder de wapenen en kwam - ondanks zijn officiële weigering - evenmin in aanmerking voor vervangende dienstplicht. 'Het onderwerp heeft me nooit losgelaten. Dit werkstuk is de inlossing van een zekere schuld.' Donderdag 15 mei promoveert drs. G.J.F. Schumacher (38) tot doctor in de godgeleerdheid. Zijn proefschrift draagt de titel: Militaire dienstweigering en vredesmoraal, een moraaltheologisch onderzoek naar het recht tot militaire dienstweigering in de context van de vredesmoraal. Belangrijl<e conclusie uit Schumachers gedetailleerde onderzoek is dat de wetgever bij de normstelling rond gewetensbezwaren moet laten zien waar voor de overheid de grens ligt. Schumacher ontwikkelt een voorstel tot een nieuwe wettekst. Die zou als volgt kunnen luiden: 'Gewetensbezwaren in de zin van deze wet komen in de Nederlandse samenleving waartoe de dienstweigeraar behoort, voor erkenning in aanmerking
beantwoorden: de legitimatie van de staat, de normering van de vrijheid en de integratie van het individu in de gemeenschap.
¥ Bart Schumacher studeerde rechten en theologie in Tilburg en is sinds 1983 studiesecretaris bij het Secretariaat van het Rooms-Katholiek Kerkgenootschap in Utrecht. vanwege het gebruik van militair geweld waarbij men door dienstvervulling in de Nederlandse krijgsmacht persoonlijk kan worden betrokken.' Met als toevoeging: 'Verzoeker komt niet voor erkenning als gewetensbezwaarde in aanmerking indien hij deze erkenning niet beaamt'. Het proefschrift pleit voor handhaving van een inhoudelijk element in de normering rond dienstweigering. Bij de vaststelling van wetteksten in 1923, 1962 en het laatst in 1972 gingen er steeds stemmen op om dat inhoudelijk element (zoals deelneming aan elk oorlogsgeweld of, het gebruik van middelen van geweld) voortaan maar te schrappen. De kamerleden. De Kwaadsteniet en Kombrink vonden acht jaar geleden ook dat men het moest laten bij de 'onoverkome-
lijke gewetensbezwaren tegen de persoonlijke vervulling van militaire dienst'. Schumacher vindt die opleiding te mager. Volgens hem ontkomt een wetgever niet aan de normering van militaire dienstweigering. Hij moet een erkenningsgrond noemen die algemeen van aard is en die een ondergrens aangeeft. Maar de wetgever mag de normering niet langer ontlenen aan de opvatting dat dienstweigeraars 'dwalen', zoals tot nu toe het geval is. 'Vandaar duurt de situatie nog altijd voort', aldus het proefschrift 'dat de normering van de gewetensbezwaren op een oneigenlijke toepassing van de gewetensvrijheid berust.' Een nieuwe wetgeving moet volgens Schumacher een 'verzoening' tussen individuele vrijheid en wetgeving inhouden en liefst aan de volgende drie functies
Integrand niet blij met nieuw faciliteitenbeleid 'Een misverstand', dat is volgens Integrand de reden waarom ze er in het nieuwe faciliteitenbeleid zo bekaaid afkomen. In dat beleid is geen ruimte meer voor het bureau, omdat arbeidsbemiddeling niet aansluit bij de doelstellingen van de KHT. Het bestuur van Integrand meent, dat haar uitgangspunten verkeerd zijn geïnterpreteerd en dat men wel degelijk aanspraak kan maken op steun van de Hogeschool. 'Het is niet onze bedoeling om mensen aan het werk te krijgen', zeggen Jack Peters en Theo Mommers van Integrand. 'Ons hoofddoel is studenten ervaring in het bedrijfsleven op te laten doen, dat noemen wij geen arbeidsbemiddeling. Het gaat er om dat ze de kennis die ze aan de KHT vergaren, in de praktijk kunnen brengen.' Nu het voortbestaan van bureau Integrand in Tilburg in gevaar dreigt te komen, draait alles om de vraag welkte term je hieraan geeft: arbeidsbemiddeling of niet? Integrand noemt zich wel een bemiddelingsbureau, maar dan een 'studentenbemiddelingsbureau', benadrukt Mommers. De werkwijze van Integrand bevestigt dit volgens hem: 'We hebben een bestand van studenten die een opdracht uit willen voeren. Bij verschillende bedrijven informeren we, of ze nuttig werk voor ons hebben. Krijgen we een opTilburgs H o g e s c h o o l b l a d
dracht binnen, dan zoeken we daar de juiste student bij.' Integrand gaat dus niet voor individuele belangstellenden op zoek, ook een aanwijzing dat ze niet met arbeidsbemiddeling bezig zijn, aldus Peters en Mommers. Verder ligt het initiatief altijd bij Integrand, zij benaderen de bedrijven in plaats van andersom. 'Geen arbeidsbemiddeling dus', zeggen ze weer.
Het omvangrijke proefschrift - bijna 400 pagina's dik en uitgegeven door de Tilburg University Press - geeft eerst een situatieschets rond het onderwerp van de dienstweigering. De weigeraars en hun gewetensbezwaren komen aan bod, maar vooral de wetgeving en de achtergronden ervan. Ook bevat de studie een schets van de aanvaarding van de dienstweigeringsgedachte in de samenleving. Volgens de schrijver is de maatschappelijke en kerkelijke bijval voor de idee de laatste jaren belangrijk toegenomen, ook internationaal. 'Het recht tot weigering wordt in brede kring erkend en gesteund.' Er is in veel landen Sprake van een deugdelijke wetgeving op dit gebied, Nederland brengt het er internationaal bezien niet slecht af. Overigens is het aantal dienstweigeraars in ons land relatief gering, in 1980 was dat niet meer dan 2,5 % van de groep dienstplichtigen. Opvallend is ook dat het grootste deel van de dienstweigeraars zich qua leeftijd tussen de 21 en 23 jaar bevindt. Veel jongeren vragen eerst vrijstelling en maken pas bezwaar tegen hun dienstplicht als ze na afloop van hun studie worden opgeroepen. Bert Schumacher betreurt het dat er naar het onderwerp van de dienstweigering vrijwel geen sociologisch onderzoek is gedaan. Er blijkt ook geen monografie te bestaan die een enigszins afgerond beeld van de materie schetst. 'Ik heb echt alle gegevens zelf moeten verzamelen I Zet daar maar een uitroepteken achter', aldus Schumacher die tenslotte wijst op de coïncidentie dat zijn promotie op 15 mei samen valt met de jaarlijkse, ' internationale dienstweigerdag in Den Haag. TG
De bestuursleden noemen nog een reden waarom ze vinden dat ze wel recht hebben op facilitaire steun van de KHT: 'Onze opdrachten moeten altijd in het studieprogramma passen en academisch niveau hebben, dat is belangrijker dan de verdiensten. De student krijgt het minimumloon, geen vetpot, maar is in ieder geval nuttig bezig.' Dat de ervaring ook voor de studenten voorop staat, blijkt volgens de woordvoerders van Integrand uit de inschrijfformulieren. De meesten geven daar ook die ervaring als motief voor hun inschrijving. Vooral studenten economie en bedrijfskunde liggen bij Integrand goed in de markt. Zij gaan weliswaar op stage, maar een groot aantal vindt dat ze daar niet genoeg van leren. 'Bovendien hebben ze vaak tijd genoeg om naast hun studies nog iets anders te doen, die kun je dan beter praktisch invullen', legt Theo Mommers uit. Rolf Winters, student economie, deed een opdracht via Integrand. Zijn verhaal: 'Een tijdje nadat ik me ingeschreven had kreeg ik een telefoontje. Een bedrijf wilde een nieuw produkt op de markt brengen, een glazen bakje voor de bloemenindustrie. Maar omdat ze niet wisten hoe ze dat het beste aan konden pakken, moest ik daar een marketingplan voor opstellen. vervolg op pag. 6 Student R. Winters (links) en Mommers en Peters van Integrand.
Opnieuw roep om meer informatici Bij de rij roependen om meer informatici heeft zicfi dinsdag 6 mei de Ctiip gevoegd, de Commissie Hoger Onderwijs Informaticaplan. In een advies aan minister drs. W.J. Deetman zegt de Chip, dat de /<omende jaren vier tot vijf Iceer zoveel informatici en informatiedeskundigen in het hoger onderwijs moeten worden opgeleid als nu het geval is. Na de aanbieding van het rapport in Rotterdam zweeg Deetman in alle talen over het geld dat hij voor dit en eerdere informaticaplannen wil uittrekken. Wellicht gaan de financiën voor informatica een gespreksonderwerp vormen bij de komende kabinetsformatie, zei hij. Hoger beroeps- en wetenschappelijk onderwijs samen leiden bij gelijkblijvende capaciteit in 1990 zo'n 1900 informatici en informatiedeskundigen op, terwijl de maatschappelijke behoefte dan 7600 zal zijn volgens de peiling die de Chip op verzoek van Deetman heeft gehouden. In 1995 zal diè behoefte zijn gegroeid tot 8900. Negentig procent van de nu werkzame informatici is volgens de Chip via bedrijfs- en commerciële (peperdure) cursussen veel te fragmentarisch geschoold. Van de 40.000 hoger opgeleiden die nu in deze sector werken, blijkt ' slechts tien procent afkomstig te zijn uit het hoger onderwijs. De meerderheid van de beroepscategorie komt dus bulten het reguliere onderwijs om aan de benodigde kennis en daar wil de Chip verandering in brengen. De Chip had erop gerekend dat minister Deetman na het kabinetsberaad bekend gemaakt had hoeveel geld het hoger onderwijs krijgt voor de ingediende informaticaplannen. Het beleidsplan Informatica van het hoger beroepsonderwijs en het eindrapport van de Stuurgroep Samenwerkende Universitaire Rekencentra (SUR) wachten op een antwoord van de
minister. Uitvoering van beide plannen vergt 1,4 miljard gulden voor vooral materiële voorzieningen, wat de Chip een reëel bedrag noemt. Wat Deetman daarvan zou willen realiseren, zou uiterlijk vrijdag bekend gemaakt worden, maar die mededeling is uitgesteld, mogelijk dus tot na de kabinetsformatie. Dan kan Deetman meteen het Chip-plan in de beschouwingen trekken. Hij zei dinsdag de drie plannen in samenhang te willen bezien. De Chip heeft zelf geen prijskaartje aan haar plan gehangen, omdat 'dat een zaak voor de politiek is', aldus voorzitter prof. dr. A . A . Verrijn Stuart. De voorzitter, in het dagelijks leven hoogleraar informatica in Leiden, denkt echter wel dat meer geld nodig is naast de al genoemde 1,4 miljard, naar schatting ruim een half miljard. Voor de uitbreiding van de opleidingscapaciteit die de Chip voorstaat, acht hij namelijk de komende jaren (bij) scholing van 2200 docenten informatica extra noodzakelijk. Zo'n spoedcursus komt er niet gratis, maar de Chip verwacht dat de benodigde financiën 'door pijnlijke keuzen niet te ontlopen' wel elders gevonden kunnen worden.
STUDENTEN Juist nu aan enkele universiteiten de aanmelding van eerstejaars informatica begint terug te lopen, komt de Chip met het plan de opleidingscapaciteit uit te breiden. Daardoor zou een gebrek aan studenten kunnen ontstaan. Voorzitter
Verrijn Stuart verwacht dat ook, maar om een andere reden. Uit de peiling bij het bedrijfsleven die de Chip heeft gehouden, blijkt allereerst, dat de behoefte aan informatici die in het hoger beroepsonderwijs geschoold zijn, twee keer zo groot is als die aan wetenschappelijk geschoolden. In het hoger beroepsonderwijs is nog geen teruggang in de aanmelding te bespeuren, integendeel. Groot gebrek aan studenten zou dus alleen kunnen optreden voor een derde van het totaal, dat de wetenschappelijk opgeleiden vormen. Maar toch zou - als de opleidingscapaciteit zo fors verhoogd wordt als de Chip voorstelt - een schaarste aan studenten kunnen optreden. Daarom doet de Chip de aanbeveling aan actieve studentenwerving te gaan doen. Een soort informatica-promotion. Een voorproefje uit de mond van Verrijn Stuart, waarom informatica zo'n leuk vak is: 'Er gaan werelden voor je open, waarvan je tevoren het bestaan niet kon vermoeden. En het doet je plezier om de meest ingewikkelde puzzels op te lossen. Niet alleen de oplossing zelf, maar vooral ook het vermogen een puzzel te kunnen oplossen.' Uitgebreid stond Verrijn Stuart ook stil bij de mogelijkheid meer vrouwen voor het vak te werven. Hij sprak van een 'enorme maatschappelijke vergissing' om informatica als mannenvak te zien en dat niet alleen uit vrouwvriendelijkheid, zo zei hij eerlijk, maar ook omdat er nu eenmaal veel studenten nodig zijn om aan de behoefte van het bedrijfsleven te voldoen. Als er alleen nidiinen op de studies blijven af komen, zijn er in 1990 zeker te weinig opgeleiden. Hoewel dat buiten de opdracht van minister Deetman aan de Chip viel, doet de commissie ook een aanbeveling over het voorafgaande onderwijs. In het HAVO en VWO zou informatica een eindexa-
menvak moeten worden. Dit ook alweer om toch maar aan voldoende studenten te komen. De Chip vindt dat ten onrechte alles wat met computers en automatisering te maken heeft, tegenwoordig 'informatica' genoemd wordt. Om aan deze spraakverwarring een einde te maken, doet de commissie een voorstel voor nieuwe terminologie, al past de Chip zelf dat niet even consequent toe. Verrijn Stuart: 'De informatica omvat de wetenschappelijke en technische aspecten van respresentatie en verwerking van gegevens, met behulp van automaten en tracht hierover algemeen geldende uitspraken op te stellen. De informatica is dus toepasbaar in alle andere vakken, is een dienende discipline en is onafhankelijk van toepassingen. De informatiekunde ontstaat uit een ander vakgebied en is verweven met informatica.' Informatica en informatiekunde komen beide voor in zowel het hoger beroepsals het wetenschappelijk onderwijs. De tweede-faseopleiding die zich bedient van de naam Informatica Universiteit, is dus volgens Verrijn Stuart 'noch informatica, noch universiteit'. De afgestudeerden van die, in Den Haag te vestigen, opleiding ziet de Chip slechts als een druppel op de gloeiende plaat als je naar de maatschappelijke behoefte kijkt. Nely van Dam/UP Utrecht
THB voor de vacantie Volgende week is er geen THB. We verschijnen voor de vacantie nog op 30 mei, op 6, 13 en 20 juni.
K N I P T
Hebt u zich wel eens afgevraagd hoe gevaarlijk een kropje sla is dat langs de autosnelweg tot volle wasdom is gekomen.' Of hoe gevaarlijk het is om in een fabriek te werken.' Terwijl iedereen zenuwachtig met een grote boog om de blaadjes Becquerel-spmazie heenloopt, staan werknemers in Nederlandse fabrieken dagelijks bloot aan veel te veel zwaveldioxide, tolueen en zware metalen. Aldus concludeert de Utrechtse onderzoeker Ed Brouwer in het U-BLAD. Brouwer heeft onderzocht of de zogenaamde Nationale MAK-lijst wel de juiste grenzen aangeeft. Op deze lijst staan de 'Maximaal Aanvaarde Koncentraties' van een aantal chemicaliën aangegeven. De MAK-lijst wordt opgesteld door een commissie van het ministerie van Sociale Zaken en het ministerie van Welzijn, Volksgezondheid en Cultuur. De totstandkoming van de MAK-lijst is volgens Brouwer 'natte vingerwerk'. Een Tilburgs H o g e s c h o o l b l a d
makkie dus. Zo zijn er maar zeer zelden gegevens te vinden van experimenten bij mensen. Wie leent zich er nu voor om zich te laten blootstellen aan zware metalen of organische oplosmiddelen als tolueen en benzeen? Vandaar ook dat het gros van de literatuur gaat over experimenten met dieren. En wel de meest uiteenlopende vieren tweevoeters als ratten, muizen, kavia's, konijnen en duiven. Brouwer: 'Mijn stellige indruk is dat de deskundigen-werkgroep geen 'puristische' (zuivere) benadering heeft, maar een 'pragmatische'. Dat betekent dat zij zich niet laten leiden door bestaande resultaten van wetenschappelijk onderzoek en op basis daarvan een norm stelt, zonder zich om de haalbaarheid van die norm te bekommeren, maar dat de wetenschappers uit de werkgroep zich al bij de bepaling van een norm bekommeren om de praktische, economische of politieke haalbaarheid van de norm. Daardoor laten ze een hogere concentratie tolueen toe dan je op grond van puur wetenschappelijk onderzoek zou concluderen'. Als dat met de becquerel-spinazie ook maar niet het geval is. In hetzelfde U-BLAD staat deze week nog meer 'onthutsend' nieuws. Uit een rapport van de Algemene Rekenkamer blijkt dat de Nederlandse universiteiten een totaal verouderd administratiesysteem hebben.
Daardoor is een adequate maatschappelijke verantwoording van het doen en laten van de instellingen op dit moment niet mogelijk. De grote mate van zelfstandigheid en de faculteiten en hun gebrekkige verantwoording naar boven toe, hebben tot gevolg dat de ruimte voor centrale . besturing marginaal is. De Rekenkamer vindt het dan ook 'weinig realistisch' van de minister om de insteUingen op dit moment te vragen om een instellingsprofiel. Niet zonder gevaren is de toenemende belangstelling voor contractonderwijs en -onderzoek. De inkomsten daaruit zijn nog nauwelijks te controleren, aldus de Rekenkamer. Tijdens het onderzoek stuitte de Rekenkamer op stichtingen in Leiden en Rotterdam die buiten medeweten van de Colleges van Bestuur waren opgericht door universitaire medewerkers. De Rekenkamer pleit voor de introductie van betere informatie-systemen. Meer computers dus. De Tilburgse letterenfaculteit mag niet klagen over publiciteit. De benoeming van Goedegebuure tot hoogleraar en Van Oorschot tot eredoctor heeft de belangstelling van de pers gekregen. Het vorige THB zat al vol met de beide heren. HET NIEUWSBLAD interviewde vorige week zaterdag Goedegebuure. De nieuwe hoogleraar begrijpt wat van hem verwacht wordt als hij
^ ^
iets moet zeggen over de signatuur van de Tilburgse hogeschool: 'Ik ben niet katholiek opgevoed en ook nooit geworden. Maar ik kan goed functioneren op een bijzondere instelling als de Katholieke Hogeschool, zonder me er volledig mee te identificeren. Maar ik sta ook niet vijandig tegenover de Katholieke Kerk. Ik heb wel zoveel belangstelling voor alles wat er met spiritualiteit te maken heeft, dat ik me van tijd tot tijd graag pleeg te verdiepen in kwesties van geloof'. Goed gedaan Jaap. In de HAAGSE POST wordt de aanstaande eredoctor Van Oorschot geïnterviewd. De gepensioneerde uitgever is erg ingenomen met zijn voordracht: 'Mijn ijdelheid, die ik in het algemeen goed weet te verstoppen, is er natuurlijk door gestreeld. (...) Het is verder aardig tegenover mijn vijanden en gelukkig heb ik daar wel een paar van. Maar men moet er niet al te veel drukte over maken'. Aad Nuis maakt er wel drukte over. In DE VOLKSKRANT van vorige week vrijdag roemt hij uitvoerig de aanstaande eredoctor. Nuis: 'Hij is geen denker, maar hij heeft op zijn manier een eervolle bidjrage geleverd aan het intellectuele gehalte van de nationale discussie. Zelden is iemand zo terecht eredoctor gemaakt'. Zo hoor je het nog eens van een ander. H.B. 16 mei 1986
In en rond de KHT
De 3e kunstkermis: meer kunst, minder kermis Alweer voor de derde keer organiseert de studentenorganisatie TEST (Tilburgse Evenementen Stichting Tilburg) dit jaar op zondag 1 juni de kunstkermis in en rond de Katholieke Hogeschool. Tvjeede kamerlid F. Nlessen zal de dag om 11.30 uur openen, waarna de bezoekers tot 18.00 uur kunnen genieten van een breed scala aan kunstactiviteiten. Bovendien is het programma sinds de voorgaande jaren flink uitgebreid. En dat terwijl het er in november naar uitzag dat er helemaal geen kunstkermis dreigde te komen. De oude TEST-leden Willem Kerkhof en Ernest Peijnenburg moesten vanwege hun studie afhaken en zagen toen bijna met veel spijt gebeuren dat de kunstkermis in 1986 geen vervolg zou hebben. Uiteindelijk greep studentenvereniging Olof in. Verschillende studenten van Olof reageerden enthousiast op de oproep van prof. Stalpers, voorzitter van de Kommissie Beeldende Kunst, om mee te helpen met de organisatie van de kunstkermis. Inmiddels telt de stichting TEST zes leden, waarvan er vier ook lid van Olof zijn. Ook Peijnenburg is terug. Ivo Bozon van de TEST betoogt dat Olof wel degelijk een belangrijke bijdrage levert aan de kunstkermis, omdat ze ook materiële en financiële steun biedt. 'Het geld dat we van Olof krijgen is afkomstig van de Stichting Siemer van Olof, die externe gelden heeft aangetrokken voor allerlei activiteiten die de Senaat eerst moet goedkeuren. Dat staat echter volkomen los van de exploitatie van Olof. ook van de Stichting Vrienden van Olof krijgen we geld. De rest van de financiering van de kunstkermis is afkomstig van de KHT, de gemeente Tilburg, de provincie Noord-Brabant en verschillende bedrijven.' Ooit zijn er wel eens stemmen opgegaan om de kunstkermis niet meer op het hogeschoolterrein te organiseren, maar ergens centraler in de stad omdat het tenslotte een manifestatie voor heel Tilburg is. Ivo Bozon is het daar niet mee eens. 'Ik denk dat de kunstkermis juist leeft bij de gratie van de beslotenheid van de hogeschool. Het is een perfecte omgeving daarvoor en er is voldoende ruimte.' De gemeente Tilburg "heeft bij de subsidieaanvraag van de TEST geadviseerd om de kunstkermis en de Tilburgse kunstmanifestatie, die onlangs voor de vijfde maal gehouden werd, te integreren. Ivo; 'Dat lijkt me nogal problematisch, omdat de kunstmanifestatie een heel andere invalshoek heeft. Het zou heel mooi zijn als het mogelijk blijkt om kunstkermis en kunstmanifestatie te combineren: dan zou er een soort Tilburgse kunstdag ontstaan.' Hoe komt zo'n programma voor de kunstkermis nou precies tot stand? Ivo: 'Als uitgangspunt namen we het programma van vorig jaar. We constateerden dat er bepaalde leemtes waren en kwamen met ideeën om die op te vullen. En vaak liepen we tijdens het organiseren toevallig tegen bepaalde zaken aan.' Dat gold bijvoorbeeld voor de glasexpositie die op 1 juni in de glazen gang tussen gebouw A en B te bewonderen valt. De Eindhovense galerie De Ganzerik presenteert dan glaskunst van overwegend Nederlandse kunstenaars onder de titel 'Dutch contemporary glass'. Ook in de glazen gang een geheel andere expositie, namelijk sieraden van de galerie Kokon uit Tilburg. Evenals vorig jaar zal de directeur van het veilinghuis Sotheby/Mak van Waay, J.P. Glerum weer werk veilen van een Tilburgs H o g e s c h o o l b l a d
in de literatuur centraal staat met dichters als Kees Stip, Driek van Wissen en Jan Boerstoel. Tevens krijgen de winnaars van de jong talenten avond van het literair café van 26 mei dan de kans om voor het voetlicht te treden. Voor het eerst dit maal als onderdeel van de kunstkermis een kunstprocessie, georganiseerd door de Stichting Musische
Yvonne Ton
De jongens van TEST aantal bekende kunstenaars waaronder Karel Willink, Gertie Bierenbroodspot, Lucebert en Jan Grosveld. Dit jaar zijn het niet de kunstenaars zelf maar zes Brabantse galerieën die voor de inbreng van de kunstwerken zorgen. De galerieën nodigen hun eigen cliënten speciaal uit voor de kunstveiling. Tevoren zijn de te veilen werken te bezichtigen in het Duvelhok van 20 tot en met 30 mei. Ivo Bozon heeft wel vertrouwen in de verkoop op de veiling. 'Omdat we de kunstveiling goed hebben opgezet, verwachten we die mensen te trekken die geïnteresseerd zijn en die er geld voor over hebben om kunst te kopen. De deelnemende galerieën hebben een accoord gesloten, waardoor er lage richtprijzen zijn en mensen tegen redelijke prijzen kwalitatief goede kunst kunnen kopen.' Op het terrein van de hogeschool zullen op 1 juni verschillende tenten staan waarin onder meer aandacht voor theater en literatuur. Zo zal Jules Deeider met zijn nieuwe programma optreden in de theatertent evenals de theatergroep Wurre Wurre. Beiden maken deel uit van programma van de Boulevard of Broken Dreams. In een andere tent zorgt de Stichting Leopold ervoor dat de humor
trettenzaal vinden vijf zeer uiteenlopende muziekoptredens plaats van het Brabants Conservatorium: van Renaissance muziek tot avant garde muziek. In de aula treden achtereenvolgens op: het pianoduo Levente Kende en Heide Hendrickx; een slagwerkensemble bestaande uit conservatoriumstudenten en Tilburgse jazz verzorgd door Niko Langenhuysen, Paul van Kemenade en Palinckx en Palinckx. Ook dit jaar weer een kunstmarkt waar kunstenaars hun werk zelf aan de man zullen brengen. 'Maar', zo benadrukt Ivo Bozon, 'het is beslist geen braderie. Aan de deelnemende kunstenaars worden hoge kwaliteitseisen gesteld; we hebben daar een speciale commissie voor.' Buiten op het schoolterreih behalve muziek en mime ook een expositie van beelden die tot 1 september duurt en kunst in uitvoering. Prof. Stalpers tenslotte, die zich in het verleden steeds weer heeft ingezet om de kunstkermis doorgang te laten vinden, fungeert als gespreksleider ir een talkshow met als thema 'Ruimte en Stad'. De gasten drs. Fons Plévoets, voorzitter van Monumentenzorg Tilburg, ir. J o Jongen, hoofd Planologie Tilburg en prof. dr. Frans Grunfeld zullen zich buigen over vragen als: 'Wat moet een stad bieden' en 'Hoe richt je een stad in', toegespitst op de Tilburgse situatie. In vergelijking met de voorgaande jaren is het programma van de kunstkerrriis fors uitgedijd. Gedeeltelijk is dat na.tu^urlijk wel vanwege het feit dat de^TEST meer leden heeft', geeft Ivo toe, 'want vorig jaar was het echt ondoenlijki met twee mensen'. Anderzijds noemt hij het ambitie om de activiteiten van de kunstkermis uit te breiden. 'De naam kunstkermis volstaat eigenlijk niet meer. De kunstkermis is inmiddels een cultuurmanifestatie van provinciaal niveau geworden en dat willen we graag zo houden. Het grote voordeel van de TEST is dat we een onafhankelijke organisatie zijn die met weinig mensen binding heeft. Daarom kunnen we makkelijk dingen organiseren. Eventueel willen we uitgroeien tot een manifestatie van nationaal niveau'. 'Maar', voegt Ivo er bescheiden aan toe: 'dat zijn alleen nog maar idealen hoor.'
Vorming. Een lange kleurige optocht in het teken van 'de beweging' zal zich verplaatsen door Tilburg van het centrum voor kunstzinnige vorming aan de Zouavenlaan 77 naar de hogeschool. Op deze manier wordt een link gelegd tussen de beeldentuin, waarmee het cursusjaar aan de Zouavenlaan 77 al een paar jaar afgesloten wordt, en de kunstkermis. Toevallig vonden beide evenementen steeds op dezelfde dag plaats, waardoor mensen heen en weer liepen tussen hogeschool en Zouavenlaan. Dit jaar is dat dus niet meer nodig en komt de beeldentuin naar de kunstkermis. In de optocht zijn behalve beelden allerlei andere vormen van kunst vertegenwoordigd: muziek, dans, vendelzwaaien, pantomime en schilderkunst. Nog een nieuw programma-element op de kunstkermis is de presentatie van videokunst, tevens een nog betrekkelijk nieuwe kunstvorming. De Amsterdamse stichting Montevideo levert tapes van een tweetal videokunstenaars die als het lukt op 16 monitoren tegelijk achter in de hal bij de centrale bibliotheek te zien zijn. Verder veel muziek tijdens de kunstkermis, zowel binnen als buiten. In de por-
Benoeming tot hoofd DEA B.J.M. Staff horst is door het College van Bestuur benoemd tot hoofd van de Dienst Economisch-Administratieve Zaken (DEA) van de KHT. Hij volgt per 1 augustus drs. P. Snellens op, die onlangs een functie aanvaardde bij de Stichting Godshuizen in Den Bosch. De 44-jarige Staff horst werkte van 1970 tot 1979 als administrateur bij de Stichting Fundamenteel Onderzoek der Materie (FOM) in Utrecht. Vanaf 1979 tot heden was hij adjunct-directeur Organisatie en Beheer bij de gemeentelijke Sociale Dienst van Arnhem. Staffhorst volgde ook recent een postacademische opleiding bedrijfskunde aan de Erasmus universiteit van Rotterdam. Als hoofd van de DEA is Staffhorst verantwoordelijk voor de beleidsvoorbereiding en uitvoering op het terrein van financieel beheer, de begroting, de administratieve organisatie en planningsactiviteiten. H.d.B. 16 mei 1986
Dubbelpromo tie aan de economische faculteit Op vrijdag 16 mei 1986 vindt aan de KHT een dubbelpromotie plaats. Drs. G . Evers en drs. A. van der Veen promove ren belde tot doctor in de economische wetenschappen op het proefschrift 'Pen del, migratie en deelname aan het be roepsleven'. Promotoren zijn prof. dr. J . Hartog, hoogleraar Microeconomie aan de Universiteit van Amsterdam en prof. dr. ir. A. Kapteyn, hoogleraar Alge mene Econometrie aan de KHT. Het onderzoek van deze twee promoven di richt zich vooral op de aanbodkant van de arbeidsmarkt, dat wil zeggen op de ontwikkeling van de beroepsbevolking en de determinanten daarvan. Het ar beidsaanbod in een regio verandert niet alleen als gevolg van de natuurlijke aan was (demografische groei) maar ook door economisch bepaalde factoren, zo als de deelname aan het beroepsleven, migratie en pendel. Deze factoren wor den door de lage bevolkingsgroei steeds belangrijker. In het proefschrift worden de relaties tussen deze factoren bespro ken en met statistisch materiaal worden een aantal theorieën getoetst. Zo blijkt dat een stijging van de nationale werkloosheid de participatie van vrou wen aan het beroepsleven doet afne men. Verder zal de migratie teruglopen en de pendel toenemen. Het risicoge drag van de aanbieders van arbeid speelt hier een rol: blijkbaar verkiest men in een dalende conjunctuur voor niet teveel ver anderingen tegelijk. In plaats van migra tie naar een bepaalde werkregio wordt liever eerst gependeld en behoudt men vooralsnog de huidige woonplaats. Een hogere werkloosheid leidt in het alge meen tot een netto negatief effect op de ruimtelijke mobiliteit. Gerard Evers (31) studeerde in 1978 af aan de Tilburgse Economische Faculteit, specialisatie Algemene Econometrie. Na een studentassistentschap aan de KHT werd hij in G roningen wetenschappelijk medewerker regionale economie bij de vakgroep Toegepast Economisch Onder zoek (tot 1981) en daarna bij de vakgroep Algemene Economie. Anne van der Veen (35) studeerde eco nometrie aan de Rijksuniversiteit te G ro ningen. Na z'n afstuderen in 1975 was hij o.a. wetenschappelijk medewerker bij het Milieukundig Studiecentrum van de RU G roningen, en bij de vakgroepen Toegepast Economisch Onderzoek en Algemene Economie. .. ^ vervolg van pag. 3
1 r
Bedrijfseconomen die meer dan één organisatie willen adviseren
Bovendien is er dankzij de gevarieerde samenstelling van het cliëntenpakket een groot scala van ervaring aanwezig. Wij vinden dat onze opdracht gevers recht hebben op meer dan alleen de controle van de jaarrekening. Tot onze vakop vatting behoort evenzeer de adviesfunctie van de register accountant die onder andere tot uitdrukking komt in actieve assistentie en, waar nodig, in het aandragen en begeleiden L van oplossingen, kortom: in ,— een grote betrokkenheid. Een en ander voltrekt zich in een sfeer van voortdurende kwaliteitsbewaking en verbetering.
Tilburgs H o g e s c h o o l b l a d
Uw interesse/de functie Het moet u boeien om de organi saties die door u worden bezocht door en door te leren kennen. Daarvoor is een systeem van toetsing beschikbaar aan de hand van beproefde (maar eigentijdse!) methoden en technieken. Aange zien u bij cliënten werkt die in verschillende sectoren van de economie hun belangen hebben, is het belangrijk dat u zich snel kunt aanpassen aan de werk situatie. Daarbij zult u moeten beschikken over doorzettings vermogen, hoofd en bijzaken
J L
Integrand
1 Reden voor de vacature Het spreekt vanzelf dat een Maatschap als de onze bepaald geen statische eenheid kan worden genoennd. Ook het karakter van onze taakopvatting zorgt trouwens voor de noodza kelijke dynamiek. Uiteraard zijn in zo'n organisatie vrijwel perma nent vacatures te vervullen. Daar zijn verschillende redenen voor: enerzijds het natuurlijke perso neelsverloop en anderzijds de gestage groei van de werkhoe veelheid. Uw kwalificaties Een eerste vereiste is, dat u in aansluiting op uw studie (bednjfs) economie aan een Nederlandse hogeschool of universiteit, de postdoctorale studie "accountancy" volgt. De Maat schap biedt u voor het volgen van die studie ruime faciliteiten. Uw leeftijd zal rond de 25 zijn.
Dijker en Doornbos/accountants onderhoudt een nauwe samen werking met Van der Tom & Buningh/organlsatie adviseurs, Buradi Groep/ accountantsadministratiecon sulenten. De Boer en Van Keulen/belastingadviseurs en GIS/adviseurs voor organisatie en automatisering. Hierdoor kunnen wij onze opdracht gevers op een breed gebied deskundig van dienst zijn.
^ ^' >■
Ik heb er twee maanden over gedaan, parttime naast mijn studie.' Rolf wil op marketing afstuderen, daarom was deze opdracht voor hem zo interessant. Maar wat leer je ervan? 'Het is me vooral dui delijk geworden wat ik wel en wat ik niet wist over marketing in de praktijk. Het is een aanvulling op de theorie die ik hier geleerd heb.' Wat er van het glazen bak je op de markt geworden is, weet Rolf niet zo precies, de opdrachtgever was in ieder geval tevreden over het resultaat. Wie de opdrachtgever was, zegt Inte grand liever niet. Ook over andere bedrij ven die studenten in dienst hebben doen ze nogal geheimzinnig. 'Privacy', zegt Jack Peters, 'we geven geen namen van bedrijven als ze daar niet uitdrukkelijk om vragen'. Wat verder doorvragen levert nog een beweegreden voor deze terug houdendheid op: angst voor bedrijfsspi onage. Een onderneming die met onder zoek, ontwikkeling of een marketing plan bezig is, brengt dat liever niet in de publiciteit om de concurrenten niet in de kaart te spelen. 'Maar dat heeft niets met geheimzinnigheid te mqken', aldus Pe ters. 'Iedereen die hier binnenloopt kan zien wie met welke opdracht voor welk
r
Karakteristiek van onze Maatschap
kunnen onderscheiden en met handhaving van uw persoonlijk heid in een team kunnen werken. In het begin draait u mee in de controlepraktijk. Daarbij wordt uiteraard rekening gehouden met uw postdoctorale studie programma. Aldus ontwikkelt u zich snel en efficiënt tot register accountant Wij gaan er, net als u, vanuit dat u uw postdoctorale studie accoun tancy met goed gevolg afsluit. Aftiankelijk van uw ontwikkeling binnen de Maatschap behoort daarna benoeming tot medewer, ker of vennoot tot de mogelijk heden. De kennismakingsprocedure U kunt ons schrijven of telefo nisch laten weten, dat u bent geïnteresseerd in een gesprek. Wend u dan tot onze Centrale Personeelsdienst ta.v Mevr M.M.L. Kluiters, Postbus 11,3720 AA Bilthoven. Telefoon 030790844. M/V Het spreekt vanzelf dat by onze Maatschap vrouwelijke collega's net zo welkom zijn als mannen.
DDDHM DDDDBI DDDDDI DDDDDI DDDDDI DDDDBI DDDIBI
Dijkenen Doornbos/accountants 26 vestigingen in Nederland. 2 in Beigie en 1 in Curacao. Door het internationale samenwerkingsver band binnen Binder Di)ker Otte a Co (BDO), met 300 vestigingen over de hele wereld, zijn wij in staat om onze opdrachtgevers ook buiten de landsgrenzen optimaal te ondersteunen
bedrijf werkt', waarbij hij op het over zicht van Integrandactiviteiten aan de muur wijst. Integrand kreeg bij de start in Leiden, zes jaar geleden, een startsubsidie van een kwart miljoen gulden van Economische Zaken. Die is inmiddels op, maar het be middelingsbureau is momenteel self supporting. Ze krijgen de faciliteiten van de onderwijsinstellingen, studenten kun nen gratis van hun diensten gebruik ma ken, dus het komt er op neer dat ze voor het overgrote deel door de opdrachtge vers betaald worden. 'Natuurlijk profite ren die ook van ons, maar we zijn er in principe in de eerste plaats voor studen ten', verklaren de bestuurders van Inte grand. De indruk dat ze vooral service aan ondernemingen verlenen is volgens hen onjuist: 'Daar ligt het accent niet, het bedrijfsleven plukt geen studenten van de KHT w e g . '
VERGUNNING Integrand mag dan geen bureau voor ar beidsbemiddeling zijn, ze hebben daar voor wel een vergunning van het minis terie van Sociale Zaken. Zonder zo'n ver gunning zouden ze niet mogen werken, een probleem waar een half jaar geleden de obscure organisatie International Job Consultants al mee geconfronteerd werd. Een naam die Peters noch Mom mers iets zegt, maar die na enige uitleg naar hun mening niet in één adem met die van Integrand genoemd mag wor den. International Job Consultants gaat dan wel op dezelfde manier te werk, maar is commercieel van opzet. 'Inte grand is niet commercieel, wij hoeven met niemand te concurreren. Het is ook niet onze bedoeling om mensen aan een baan te helpen.' Ook de aanvullende functie ten opzichte van het arbeidsbu
reau, die bij de International Job Consul tants niet hard te maken was, is volgens Integrand bij hen geen probleem. Peters: 'Praktisch honderd procent van onze va catures komt op geen enkele andere ma nier in de publiciteit. Alleen voor op drachten waar een zeer specialistische kennis bij nodig is, adverteren we in het THB.' Waarom de KHT zo moeilijk doet over de faciliteiten voor Integrand, is het bureau een raadsel. 'Elke vestiging krijgt facilitai re steun van de universiteit, sommige steunen Integrand zelfs financieel. De KHT begrijpt onze doelstellingen waar schijnlijk niet goed, ik zou geen andere reden kunnen verzinnen', aldus Mom mers. 'We zijn niet boos, maar vinden dit een betreurenswaardig voorval. Volgens onze overtuiging bereiken we wel een compromis, laten we hopen dat het een misverstand is.' , ,H.d.B 16 mei 1986
Taakverdeling en concentratie:
De mislukking van een geslaagde operatie Eind 1982 lanceerde een kersverse minister van onderwijs en wetensctiappen, drs. W. Deetman, de operatie Taal<verdeling en Concentratie. Beha/ve op bezuinigingen mif(te fiij op verbetering van de /(waiiteit van het Nederlandse wetenschappeiijf< onderwijs: vernieuwingen en tiet i<appen van dor hout. Inmiddels is de operatie ver gevorderd. Dat geldt ook voor de ambtstermijn van de minister. Wegen de resultaten van de operatie op tegen alle opwinding en sociale onrust? En: komt er, nu de tegenvallende aardgasopbrengsten ook het ministerie van O Et W geld gaan kosten, een tweede ronde? Voor de instellingen hoeft het op deze manier niet nog een keer, maar de verantwoordelijke bewindsman, die zelf in juni een tussentijdse evaluatie heeft gepland, weet nu al: 'Het proces van taakverdeling en concentratie zal ook in de toekomst moeten doorgaan.'
de opbouw van een wetenschappelijke traditie is twintig jaar doodnormaal.' Maar ook op dit punt kaatst de minister de kritiek naar de instellingen terug. 'Ja, Ik vind het allemaal heel boeiend, hoor. Het was duidelijk dat de TVC-besluiten snel genomen moesten worden. Maar van heel wat zaken wordt de doorwerking pas later zichtbaar. Kwaliteitsverhoging duurt jaren? Dat zeggen ze vaak om aan deze ontwikkelingen te ontsnappen. Het is natuurlijk niet leuk om te horen dat je zwakke plekken hebt.' De instellingen zijn van meet af aan te hoop gelopen tegen de TVC-plannen van Deetman. Pas toen de minister dreigde zelf met een voorstel voor taakverdeling te komen, begonnen de dertien Colleges van Bestuur in november 1982 aan het onderling overleg. De bewindsman had
'De operatie heeft te lang onnodig commotie veroorzaakt. Ik kom wetenschappers tegen, ook in mijn eigen vak, die zeggen: weet je wat, de komende vijf jaar Is er een hele hoop gezeik. Ik ga die tijd wel naar het buitenland, dan ben ik meteen van die sores af.' Aan het woord is dr. J . Rosenberg, lid van het College van Bestuur van de Rijksuniversiteit Utrecht. Hij antwoordt op de vraag naar het effect van de operatie Taakverdeling Concentratie (TVC).' Feit is dat deze operatie meer dan enig andere waarmee het wetenschappelijk onderwijs in Nederland in de voorbije jaren werd geconfronteerd, stof deed opwaaien. Deed en eigenlijk nog doet, want de operatie is, welhaast ongemerkt, nu nog in volle gang. Pas eind 1987 moet het allemaal zijn voltooid.
TREKKEN EN DUWEN Het bedrag aan bezuinigingen dat de TVC-operatie moest opleveren, een kleine 320 miljoen gulden, komt hoe dan ook op tafel. Sinds januari 1984 krijgen de instellingen, die op dat moment nog goed waren voor jaarlijks 2,5 miljard, stapsgewijs minder geld. Als bezuiniging is de TVC bovendien voor veel instellingen een pijnpunt van relatief ondergeschikt belang, inmiddels voorbijgestreefd door de terugloop van middelen door het dalende aantal studenten. Vooral de manier waarop, heeft van de operatie een moeilijk te verteren hap gemaakt. De minister heeft instellingen met een regionale functie, zoals de universiteit in Groningen,-bijzondere instellingen zoals die in Nijmegen, en de TH's willen sparen, zodat de zwaarste klappen vielen bij de grote rijksuniversiteiten in de Randstad. De besparingen moesten het resultaat zijn van landelijke afspraken over taakverdeling en concentratie. Rond het inkrimpen, fuseren en opheffen van studierichtingen is hevig getrokken en geduwd. De landelijke verdeling van onderzoekstaken, om de kwaliteit te verbeteren, is op dit moment nog steeds niet overal rond. Volgens Rosenberg was het dubbele doel van bezuinigingen en kwaliteitsverbetering sowieso te veel gevraagd: 'Het is razend moeilijk om een forse budgettaire ingreep te plegen, wat altijd sociale onrust, ellende en gelazer met zich mee brengt, en om tegelijk in dat proces verbetering van kwaliteit en doelmatigheid te realiseren. Dat kon helemaal niet. En daar kwam dan ook nog eens de invoering overheen van de tweefasenstructuur en de BUWP (de Beleidsnota Universitair Wetenschappelijk Personeel, de nota Tilburgs H o g e s c h o o l b l a d
TVC-onderonsje op 24 januari 1983 (foto Klaas Koppe) waarin het hele bestel van rangen en standen in het wetenschappelijk onderwijs overhoop werd gegooid). Te veel ineens. Als je dat allemaal wilt, heb je toch een gaatje in je hoofd. Kom nou, het is hier geen koekjesfabriek.' Minister Deetman wil van een gaatje in zijn hoofd natuurlijk niets weten. De kritiek dat hij aan zijn doel, kwaliteitsverbetering, is voorbijgeschoten, speelt hij keihard terug. 'Die stelling gaat alleen op indien de vooronderstelling werkelijkheid is dat de middelen die de overheid in het wetenschappelijk onderwijs steekt, optimaal efficiënt en effectief worden benut, met een kwalitatief hoge output. Quod non.' De kwaliteitsverbetering moest overigens niet alleen voortvloeien uit de taakverdeling. Van de 320 miljoen gulden die de instellingen samen zullen opbrengen, stort Deetman jaarlijks zestig miljoen in het 'vernieuwingsfonds'. Dit fonds wordt op dit moment gebruikt voor de f i nanciering van de toekomstige topinstituten. De instellingen hebben hun twijfels bij de verwachte verbeteringen, maar de manier waarop de minister met genoemd fonds denkt te vernieuwen, jaagt hen pas goed de boom in. Dr. P. Tummers, voorzitter van de Nijmeegse universiteitsraad: 'De minister verdeelt het geld van de instellingen. Daar heeft hij geen bevoegdheid en kennis voor.' Rosenberg betwijfelt bovendien of van zo'n beleid veel resultaat te verwachten valt. 'Neen, die verhalen over centers of excellence. Die stamp je niet in één jaar uit de grond. Dat is toch flauwekul. Voor
het namelijk beter geoordeeld om de universiteiten en hogescholen zelf een plan te laten opstellen. Nadat hij het plan dat de instellingen in het voorjaar van 1983 presenteerden, had aangescherpt, maakte de minister in december van dat jaar het eindresultaat van de TVC-operatie bekend. Onder de instellingen waren, zoals verwacht, grotere en kleinere slachtoffers. De opheffing van de subfaculteit tandheelkunde in Utrecht bleek de meest vergaande ingreep: de daarmee gemoeide twintig miljoen gulden was meer dan de meeste instellingen moesten opbrengen. De bijzondere instellingen (Nijmegen, de Vrije Universiteit en Tilburg) werden meer of minder gespaard, evenals de drie TH's. En ook de regionale en groei-instellingen (Groningen, Limburg en, wéér, Tilburg) bleven relatief gezien goeddeels buiten schot. Behalve tandheelkunde in Utrecht werden bij de verschillende instellingen nog 33 studierichtingen opgeheven. Veel van de opheffingen betroffen echter zeer kleine of zelfs 'lege' studierichtingen en het leeuwedeel van de bezuinigingen bleek toch, in de woorden van Rosenberg, 'overall 'te zijn gehaald. De minister erkent 'ronduit', dat hij op een aantal punten ingrijpender beslissingen zou hebben geprefereerd, maar weigert aan te geven welke dat zijn. Hadden instellingen bijvoorbeeld hele faculteiten moeten sluiten? 'Jazeker. Ik denk dat dat in een aantal gevallen ook eenvoudiger was geweest. Er had meer geconcentreerd moeten worden. Maar én naar het veld toe én
naar de politiek ben ik net over de grens gegaan van wat haalbaar was. Op een bepaald moment krijg je gewoon signalen dat de rek eruit is.' Bij tandheelkunde had de minister bijvoorbeeld meer gewild. Onder verwijzing naar het dreigend overschot aan tandartsen, sprak hij zich aanvankelijk uit voor sluiting van twee subfaculteiten. Het werd er dus uiteindelijk maar één. Maar al een tijdje circuleren hardnekkige geruchten dat sluiting van de subfaculteit in Groningen op handen is. Het evenwicht tussen vraag en aanbod is nog steeds zoek en met een gebaar van 'zie je nou wel' zegt Deetman over dit modelvoorbeeld uit de TVC-operatie: 'Nu blijkt dat ik nog te voorzichtig ben geweest. Het mes had veel dieper moeten gaan.'
TOMBOLA'S Die conclusie van de minister delen de instellingen nog immer niet. En al helemaal niet als zij denken aan het personeelsbeleid. De woordvoerders van de instellingen karakteriseren de gang van zaken rond het vernieuwingsfonds in termen van 'tombola en loterijen'. (Rosenberg) Maar ook een nadere beschouwing van de gevolgen voor het personeel, roept het beeld op van een operatie die niet helemaal is uitgepakt zoals aanvankelijk was bedoeld. Toen in 1982 bekend werd dat het netto te bezuinigen bedrag het kwart miljard zou overstijgen, raamden minister en instellingen het uiteindelijk verlies aan arbeidsplaatsen eensgezind op drie- è vierduizend. Maar de verwachte golf van gedwongen ontslagen Is tot nu toe uitgebleven. Rosenberg: 'De overbruggingsregeling maakt het mogelijk om over een langere periode gebruik te maken van natuurlijk verloop. En daar profiteren we dus dankbaar van.' Dat de instellingen het Sociaal Beleidskader vooral voor natuurlijk verloop benutten, is natuurlijk ook de minister opgevallen. Deetman: 'Ik mag niet generaliseren, maar als straks zou blijken dat de instellingen zoveel mogelijk de weg van de minste weerstand hebben gekozen, zou mij dat volstrekt niet verbazen.' De bewindsman is al met al tevreden over de door hem aan het W O opgelegde operatie. Op dit moment parelen op het voorhoofd van menig universitair bestuurder alweer nieuwe zweetdruppels. Het is inmiddels duidelijk dat ook Onderwijs en Wetenschappen voor de tegenvallende aardgasbaten zal moeten betalen. De laatste berichten spreken over een nieuwe bezuiniging van 300 miljoen. Voor welk bedrag de universiteiten straks goed zijn, staat nog niet vast. Die beslissing blijft liggen voor een volgend kabinet. Als het aan minister Deetman ligt, zal ook in een toekomstige bezuiniging niet de 'kaasschaafmethode' (een beetje minder van hetzelfde) worden gebruikt. Een tweede TVC-operatie - 'dat kan je maar eens in de zoveel jaar doen' - heeft hij echter niet in zijn hoofd. Maar de noodzaak van verdere sanering van het wetenschappelijk onderwijs is voor hem een gegeven, los van de verkiezingsuitkomst. 'De idee dat na afloop van de TVCperiode in 1987 niet meer aan taakverdeling en concentratie gedaan gaat worden, is misplaatst. Ik vind dat de instellingen dat in eerste instantie zelf zouden moeten oppakken. Als ze dat niet of nauwelijks doen, komt er een overheid die zegt: dèn ik maar.' Ruud ten Hoedt/Remco Pols (UP) 16 mei 1986
'Ik wil niet sturen vanuit straiclce concepties. oms is dat wel ploeteren voor een minister\ Een dagje op sj met Deetman
-^,m^f%
'Ik zie tot mijn schrik dat u na de soep niet hebt doorgegeten. Dat moet u dan nu maar doen. Zelf ga ik w e g , ik had al in Utrecht moeten zijn. Ik wens u smakelijk eten.' De in Hotel Heidepark in De Bilt verzamelde pers krijgt een handje en mag de vragen verder stellen aan de ambtenaar. Tijdens hun excursie langs de Academische Ziekenhuizen kregen ze de minister precies twintig minuten te zien. Tien uur later, om elf uur 's avonds, ruimt de Rijswijkse afdeling van het CDA de affiches op die het zoveelste bezoek op die dag van De Minister hadden opgeluisterd. De besnorde campagneleider haalt de inzendingen van de kleurwedstrijd weer van het prikbord. Want morgen is de R.K. Petrusschool niet meer het decor van de CDA-campagne, maar een gewone basisschool. De minister zelf is ondertussen voor de laatste keer die dag in de donkerblauwe B M W gestapt om door chauffeur Ben naar Gouda, naar huls, gereden te worden. Vanaf half twaalf 's morgens is Deetman op pad, maar voor die tijd had hij er al vijf uur - en vier afspraken - opzitten.
HOOG TEMPO Een dag van minister drs. Wim Joost Deetman (41) kenmerkt zich door een hoog tempo. En door bestuurders die nerveus glimlachend bij de deur staan te wachten tot hij - die dag onveranderlijk iets te laat - komt aanrijden. En door weinig eten: een kop bouillon en een glaasje jus waren alles wat hij in het bijzijn van de verslaggevers tot zich nam. 'Ik wil voldoen aan de gewichtsnormen van het A M C ' , zei hij in De Bilt. " t Is raak, ja', zegt Deetman, gevraagd naar het op gang komen van de verkiezingscampagne. De auto draait in Zoetermeer de snelweg naar Utrecht o p . De minister gaat die campagne zelfverzekerd in. Hij vindt dat hij het goed heeft gedaan. Hij vindt bovendien dat hij veel heeft gedaan; niet ten onrechte. November 1982. Na een snelle formatie van twee maanden presenteert ministerpresident Lubbers zijn ploeg. Deetman zit er in, maar is voor het onderwijsland al geen onbekende meer. In 1978 in de Tweede Kamer gekomen na een functie in de Besturenraad van het Protestant Christelijk Onderwijs, werd hij al snel voorzitter van de fractiecommissie onderwijs van het CDA. In het tweede kabinet-Van Agt (1981-1982) leerde hij het departement kennen als staatssecretaris onder minister Van Kemenade. Nadat de PvdA de regering verliet werd hij - in mei 1982 - zelf minister van onderwijs en wetenschappen. Na de verkiezingen in september 1982 kwam daar het coördinerend ministerschap voor het wetenschapsbeleid bij. Hij kon dus een vliegende start maken.
ONRUST Nu, na vier jaar, staat hij vooral bekend als een bezuiniger. Er is niet een sector in het onderwijs die niet op het Binnenhof zijn ongenoegen kenbaar heeft gemaakt. Die klassen werden groter. Op de kleuterleidsters na, ging iedereen die les gaf er op achteruit. Het HBO moest fuseren en het W O leverde met de TVC per saldo 260 miljoen in. Het collegegeld verdubbelde nagenoeg terwijl de studiefinanciering de woede wekte van studenten in het HBO en W O . Op de scholen verdwenen 15.000 banen, zo becijfert prof. J . M . B . Leune in een analyse van Deetmans beleid in het januarinummer van
Tiiburgs Hogeschoolblad
Civ/s Mundi. Dit alles, gevoegd bij de daling van het leerlingental, bracht de nodige onrust op scholen en universiteiten. WD-lijsttrekker drs. E. Nijpels speelde daar vorige week tijdens een verkiezingstoespraak handig op in. 'Er moet voor alles rust komen in het onderwijs', zei hij. Maar net als PvdA-woordvoerder drs. J . M . den Uyl vindt Nijpels ook dat op onderwijs de komende vier jaar nog wel 1 miljard kan worden bezuinigd, zoals in KRO's Brandpunt bleek. Op de vraag of hij zich niet alleen voelt staan bij zulke geluiden toont Deetman zich geïrriteerd. 'De heren zeggen: het leerlingenaantal daalt, en dus kan er een miljard af. Zij weten net zo goed als ik dat die cijfers in de meerjarenramingen al lang zijn verdisconteerd. En dus kan ik alleen maar concluderen dat zij echt vinden dat er nog een miljard af kan. Ik vind dat een onbegrijpelijk verhaal. Dat gaat er van uit dat onderwijs een restcategorie is.' 'Rust in het onderwijs is een inhoudsloze kreet, naar mijn bescheiden mening. Nijpels vraagt om iets wat niet kan. De druk op het onderwijs komt niet van de politici maar van de samenleving zelf. Die verandert. De arbeidsmarkt stelt eisen; als je rust bepleit dan ga je uit van een statische samenleving, en dus is het een fabeltje.' 'Iets anders is of je duidelijkheid biedt. Dat heb ik gedaan. Op veel gebieden is duidelijkheid er gekomen. Mijn accent lag op wetgeving, niet op nieuwe nota's.' De bril wordt afgezet, het rechteroog toegeknepen. De minister telt, vinger voor vinger, zijn wetten. 'De Tweefasenstructuur is ingevuld; de schaalvergroting in het HBO heeft plaatsgevonden; de HBO-wet en de nieuwe W W O zijn afgerond; de studiefinanciering staat deze week in het staatsblad; er is de Wet op het Basisonderwijs, de Interimwet Speciaal Onderwijs, de w e t op de Onderwijsverzorging, op de Open Universiteit, de TNO-wet; de sectorraden zijn bijna geregeld; en over het NWO is overeenstemming bereikt. Het enige dat nog niet geregeld is is het voortgezet onderwijs. Daar is de discussie nog niet afgerond. Maar ik heb goede hoop dat we nog voor 21 mei met een standpunt over het WRR-advies Basisvorming komen. Dan is er voor een stuk duidelijkheid.'
PRETPARKEN De Bilt, het eerste reisdoel, nadert. De minister blijkt nauwlettend in de gaten te houden of de chauffeur wel de kortste route neemt. 'Rijden we goed, Ben?' Later zal blijken dat dit een gevleugelde zin is. Het 80.000-stratenboek biedt uitkomst, maar we zijn te laat. Eenmaal aan tafel vraagt Deetman de hongerige journalisten om een moment stilte. Na de bouillon maakt hij bekend dat een oplossing is gevonden voor de jarenlange tekorten in de exploitatie van het Academisch Medisch Centrum in Amsterdam. Voor het oog van de camera wordt de hand geschud van AMCdirecteur F.H.P. Trip. Wanneer de pers daarna een aanval doet op de broodjes, is Deetman al onderweg naar de Julianahal van de Jaarbeurs in Utrecht. Daar wacht hem een presentatie van de Utrechtse plannen voor het Exploratorium, een vah de prestigieuze plannen voor een wetenschapscentrum. 'Als wetenschapsminister schijn ik tegenwoordig ook te doen in pretparken', grapt Deetman. Utrechts burgemeester mevrouw Vos lacht mee. Na afloop van
de audiovisual, waaruit blijkt dat provincie, gemeente en universiteit alles al rond hebben, houdt de zaal de adem in als Deetman het podium oploopt. Zal hij overtuigd zijn van de voordelen van Utrecht als vestigingsplaats? Maar de minister houdt zich op de vlakte en wijst op de noodzaak de verschillende plannen te bundelen. Terwijl hij de zaal uitloopt wordt Deetman tegengehouden door de Utrechtse natuurkundige prof. dr. H. Nauta, die een experiment wil laten zien: De Centraal Dynamisch Aangedreven tol, de CDA-tol. Nauta: 'Je weet nooit of 'ie naar links of rechts omvalt.' Ditmaal is het Deetmans beurt om beleefd te lachen. Honderd meter verderop wacht het volgende bezoek. Onderweg naar het Beatrix-gebouw, waar een symposium over het Europese onderzoekproject Eureka zal worden toegesproken, rijdt de Utrechtse collegevoorzitter drs. J.G.F. Veldhuis, dol op autoritjes-met-chauffeur, mee. Hij informeert nog eens naar de Utrechtse kansen op een wetenschapscentrum. Deetman houdt de boot af, en vraagt aandacht voor de schoonheid van de architectuur rondom de Jaarbeurs.
METEROPNEMER Over minister Deetman wordt wel gezegd dat hij saai is, en op droge, dorre wijze z'n beleid verdedigt. PvdA-woordvoerder drs. J . Wallage noemde hem tijdens de behandeling van de onderwijsbegroting niet voor niets 'de meteropnemer'. W e weten hoe de meters er bij staan, maar niet waar ze toe dienen.
Wie onderwijs zegt, zegti tman. Zijn naam is voor mensen in het onderwijs i ei synoniem met bezuinigen. Op de universiteiten,, en de schok van de TVC nog altijd niet te boven, ln{| verzet tegen zijn studiefinanciering kreeg de studa (nbeweging een nieuwe im|i
Met het kabinet-Lubbersn |<t ook Deetman zich op voor de verkiezingen. Een n i ide waarin het beleid aan de kiezers moet worden u gd. De Universitaire Pers ging op woensdag 7 mei Jagje mee met Deetman, op pad ais minister, en als Ie op de CDA-lijst. Een tevreden Deetman. 'Ik heb hien geen rust gebracht, ijkheid.' maar wel 'Een man zonder brille, die er hard voot Hl] bracht de rust terug in het onderwijs. moet werken', schreef de Haagse Post Die rust gaat van hem uit. Anders dan Zelfs de voorlichter van het ministerie 'Pais en Van Kemenade is Deetman niet weet niet één anecdote te noemen waar zo'n sterke partij-politicus.' in Deetman de hoofdrol speelt. Niet om Wie Deetmans optreden volgt ziet hem dat hij het niet wil, maar omdat zon vaak ondenwijsproblemen reduceren tot anecdote er gewoon niet is. Waar vooi reeksen van praktische doelen, middelen gangers als Van Kemenade en Pais be en taken waartussen de samenhang niet kend wensten te staan als onderwijsmi altijd even duidelijk is. Dat is hem vaak nisters met een totaalvisie - en Pais voeg op het venwijt van PvdA-zijde komen te de daar nog een gekoketteer met zijn pn staan dat het beleid te fragmentarisch is véleven aan toe - is Deetman uitsluitend -en te weinig richting geeft. zakelijk. Geen visionaire bespiegelingen 'Ordenen kan hij, richting geven niet', over het onderwijs, en al helemaal geen zoals opponent Wallage ooit eens zei. ijdele interviews over 'De Mens Achtei Omgekeerd verklaart het Deetmans de Minister Imoeite met de PvdA. Niet iedereen ziet dat als een tekortbJDeetman: 'De PvdA gaat uit van een beming. Dr. G.H. Veringa, die in een M Itekenis van de overheid waar ik niet in roerige periode (1967-1971) onderwijsmt,, geloof. Het is onmogelijk om met samennister was en de W U B in het Staatsblao hangende concepties het onderwijs te bracht, vindt Deetman juist de goed(%3esturen. Kun je vergeten. Stel dat het je man voor het huidige tijdsgewricht. 'Hi zou lukken om tevoren zo'n overall-conheeft veel discussies gede-polariseerd ceptie te maken, dan nog. Als ik dat
voorhoud aan de man of vrouw in het veld dan zegt die: minister, dat is boeiend en interessant, maar wat betekent dat nou voor mij?' 'Soms is het belabberd als je bevoegdheden hebt. Wanneer ik zeg: ik vind, dubbele punt, vul maar in, dan zegt men: Wat ga je dan doen? Dan zeg ik: niets, want ik wil jullie overtuigen, ik wil een dialoog aangaan. Bijvoorbeeld: ik had over wijsbegeerte een taakverdelingsbeslissing kunnen nemen en de boel sluiten. Maar dan was ik niet uitgekomen waar ik wilde, namelijk bij een hogere kwaliteit van die opleiding. Daarom ligt mijn accent op de ontwikkelingen van onderaf. Dat hoort bij het besturen-opafstand. Of laat ik het voorbeeld van de Tilburgse vrijetijdskunde maar weer eens nemen. Dat heb ik vaker gedaan, men neemt het mij daar niet meer kwalijk. Men had daar de overtuiging dat dat een goed plan was. Dan is het toch dwaasheid als de rijksoverheid daarover gaat beslissen? De overheid moet stimuleren van onderaf. Niet als makelaar tussen standpunten. Ik heb een minister willen zijn die helder positie kiest, maar hardnekkig streeft naar overtuiging en het mobiliseren van meningen. Ik wil niet sturen vanuit strakke concepties. Maar dat is soms wel ploeteren voor een minister, en voor zijn ambtenaren bovenal.' Je kunt je afvragen of de lange reeks van wetten Deetmans eigen verdienste is geweest. Veel discussies die onder zijn bewind tot een wet leidden begonnen al tien, vijftien jaar geleden en waren inmiddels rijp voor wetgeving. Met wat kwade wil zou Deetman zijn voorgangers (dr. J . van Kemenade en dr. A. Pais) 'pseudo-
beleid' kunnen verwijten: wel veel njeuwe nota's, experimenten en proefballonnen, weinig definitieve wet- en regelgeving. ' Andersom: Je kunt ook beweren dat Deetman alleen op de schouders van hun visies het klimaat aantrof om spijkers met koppen te slaan. Hoe dat ook zij: feit is dat onder zijn bewind veel ingrijpende veranderingen hebben plaatsgevonden of op de rails zijn gezet. De ambtsperiode van minister Deetman kenmerkt zich in het hoger onderwijs inderdaad door een herwaardering van het overleg met en de zelfstandigheid van de universiteiten. De Academische Raad verdween om plaats te maken voor overlegkamers en de Vereniging van Samenwerkende Nederlandse Universiteiten. Dat leidt steeds vaker tot gemopper in het parlement. Deetman zou de Kamer opzij zetten door eerst overeenstemming met het veld te willen bereiken en zijn conclusies, zijn deals, als faits accomplis, aan de Kamer mee te delen. 'Een soort nieuw corporatisme', zoals de kamerleden Lansink (CDA) en Wallage (PvdA) dat onlangs noemden. De anders onverstoorbare bewindsman wordt boos als hem dat wordt voorgehouden. 'Dat is nou echt onzin! Ze zouden gelijk hebben als ik de Kamer de mond zou snoeren met het feit dat er overeenstemming is. Als ik de deal zelf als argument zou gebruiken. Ik heb ze nooit voor het blok gezet. Ze zouden ook gelijk hebben als ik ze niet zou informeren. Maar de Kamer heeft gezegd: Minister, wil mij informeren. Dus stuur ik ze de stukken toe van de HO-kamer. Die stuur ik toch niet voor de prullemand!'
DUALISTISLH Uit het CDA komen geluiden dat Deetman zelf niet genoeg overlegt met zijn Fractie. Zijn voornemens worden niet uitvoerig vooraf voorgekookt. CDAwoordvoerder Lansink liet herhaaldelijk blijken de minister niet sterk te vinden in vooroverleg. Ook die kritiek wijst Deetman van de hand. 'Ik heb ook niet beoogd op dat punt sterk te zijn. Ik ga liever een keer in de Kamer onderuit dan dat ik aankom met afspraken met de regeringsfracties waarop de oppositie kan prijsschieten.' 'Dat is een wat dualistische houding, ja. Ik kom uit een groep in het CDA (de voormalige Christelijke Histonsche Unie, n.v.d.p.) waar het dualisme hoog stond aangeschreven omdat het de zuiverheid in de politiek ten goede komt. Dat politiek vies is, daar geloof ik geen snars van. Mijn opstelling is deze: je komt zorgvuldig tot een bepaalde opstelling. Vervolgens behoren de argumenten publiekelijk over tafel te gaan in het openbare debat. De zuiverheid en de kwaliteit van de besluitvorming is daarmee gediend. Het is wel gebeurd, bijvoorbeeld bij de behandeling van de HBO-wet, dat kleinere partijen van links en rechts met opmerkingen kwamen waarvan ik moest zeggen: u hebt eigenlijk gelijk. Dan ontstond er plotsklaps een discussie. Die hadden we niet gekregen als er vooraf deals waren gemaakt met CDA en V V D . ' 'Een voorbeeld is ook de tandheelkunde in de TVC. Uit de regeringsfracties werd geroepen: deal, deal, deal, we willen een deal maken. Tot op dit moment ben ik blij dat ik dat dualistisch gespeeld heb en de motie van de Kamer over de Utrechtse faculteit naast mij neer heb gelegd. Het jongste rapport over de behoefte aan tandartsen geeft me gelijk.' Reisdoel De Bilt: te laat (foto: Werry Crone)
De studenten van de Vrije leergangen van de Vrije Universiteit in Diemen hebben, wat plichtmatig, een paar spandoeken uit de kast gehaald om de minister te verwelkomen. 'Deetman gaat te ver', en 'The only good Deetman is a dead man', melden ze. 'Dat ziet er weer gezellig uit', zegt Ben, terwijl hij tot vlak voor de ingang rijdt. Op het programma staat de zwaarste verplichting van die dag, een verkiezingsforum. Deetman vervangt een CDA-kamerlid. De kamerleden zijn door stemmingen aan het Binnenhof gekluisterd, merkt hij zoetzuur op. Ondanks de aanwezigheid van oud-minister Van Kemenade, ARHO-voorzitter De Hart, vertgenwoordiger van de V V D , en de Amsterdamse D66-wethouder Wolffensperger, komt de discussie maar traag op gang. Pas wanneer de studiefinanciering als laatste onderwerp aan de orde komt, komt de goed gevulde zaal tot leven. Niet dat er iets nieuws gezegd wordt. Van Kemenade zet, in lijn met de redelijkheidscampagne die de PvdA voert, de plussen en de minnen op een rijtje: goed dat alle 18-plussers nu een toelage krijgen ('dat is belangrijk voor de arbeiderskinderen op het MBO'), slecht dat de hogere inkomens het meest profiteren ('ikzelf ga er per studerend kind een paar honderd gulden op vooruit'). Deetman is niet onder de indruk en herhaalt machinaal wat hij ook tijdens het debat heeft gezegd: je kunt geen inkomenspolitiek voeren via de studiefinanciering. Grotere onafhankelijkheid voor de student betekent per definitie denivellering. En de totale schuld, met rente, is lager dan het renteloos voorschot van de huidige regeling. Terug in de auto naar Zoetermeer komen de acties ter sprake. De keren dat hem de toegang tot gebouwen werd bemoeilijkt; de bezetting van het departement in Zoetermeer. Wat heeft hem dat gedaan? 'Ach, ik ben zelf ook student geweest. De wijze waarop de acties zijn gevoerd is natuurlijk niet goed te keuren, laat daar geen misverstand over bestaan. Maar als minister heb ik de lijn gekozen om me er niet over op te winden. Dat leek me niet verstandig.' 'Ik heb wel degelijk geluisterd. Tijdens het overleg zeiden ze: wij zijn hier om zaken te doen. Maar zaken doen wil niet altijd zeggen dat je wat verdient. Bovendien is er het nodige veranderd. De werkingssfeer is uitgebreid tot heel Europa. Voor gehandicapte studenten, die soms langer studeren, is een oplossing gevonden...' 'Men wordt niet slechter van het nieuwe stelsel. De cijfers zijn glashelder. Hadden de studenten gezegd: we zijn boos dat er geen studieloon is gekomen, dat was te begrijpen geweest. Maar daarvoor was geen ruimte. Ze ontkennen de feiten als ze beweren dat ze er op achteruitgaan. Dat vind ik niet fair.'
BEZUINIGEN Op»de begroting van Onderwijs en Wetenschappen moet ook de komende jaren worden bezuinigd. Om te beginner? 300 miljoen in 1987, die nog niet zijn ingevuld. In de speech over Eureka heeft Deetman 's middags gewezen op de aanbevelingen van de OESO, die zegt dat Nederland meer geld moet uitgeven voor Research en Development. Betekent dat dat het wetenschappelijk onderwijs de komende jaren gespaard zal worden? vervolg op pag. 10
16 mei 1986
vervolg van pag. 9
Deetman 'We moeten de inspanning echt belang rijk vergroten. Het gaat niet om een hob by van een aantal wetenschappers, maar om de economische ontwikkeling van het land. Maar er ligt natuurlijk niet mor gen twee miljard extra op tafel. De vraag is of je bereid bent om voor R&D te real loceren. U hoort mij nu niet zeggen dat ik het W O zal sparen, hoewel je natuur lijk niet tegelijk kunt beweren dat je meer geld voor onderzoek nodig hebt om er vervolgens op te bezuinigen. De onder zoekspoot moet je dus waarschijnlijk ontzien, misschien ten koste van het on derwijs. 'Bij bezuinigingen moet je ook de ver houding tussen de verschillende onder wijssectoren in evenwicht houden. Daar staat een minister altijd in zijn dooie een tje voor. Je krijgt wel adviezen, maar ie dere directeurgeneraal staat ook weer voor zijn eigen winkel.'
WILLEM Het is tien over zeven. De blauwe B M W taxiet naar de vaste parkeerplaats voor de ingang van het departement. Met een van de drie loodgieterstassen komt ook het 's middags ontvangen geschenk van het Exploratorium uit de achterbak te voorschijn. Een lampje, dat op het podi um in Utrecht niet wilde branden. Het geval moet mee naar binnen, mag niet mee naar G ouda. Tegen achten treffen we de minister weer in Rijswijk, omringd door voorna melijk partijgenoten. De bewindsman heet ineens Willem. Het gehoor bestaat uit merendeels oudere echtparen, afge wisseld met onderwijzers uit de buurt die wel eens van de minister zelf willen ho ren Wèar^om al die circulaires die de scho len ontvingen, nodig waren. We zijn bij het CDA, dus wordt er uit de Bijbel voor gelezen. Zacharia 7, vers 14 tot 18. 'Spreekt waarheid onder elkander', 'be raamt in uw hart elkanders onheil niet, en hebt geen valse eed lief', leest de voorzitter van de avond. Aldus ver maand begint Deetman met het relaas over zijn beleid. Ook voor eigen publiek gebruikt hij ter men als 'de gang der dingen', 'hoe de vlag erbij hangt', 'gans anders', en ik zeg het node'. Uitdrukkingen die een ouder ling van de Nederlands Hervormde kerk, Deetmans thuisbasis, niet misstaan. Vermakelijk is dat dat taalgebruik ge paard gaat met een Haags accent. Bijge schaafd, maar aanwezig. Hier in de Haagse regio lijkt het net iets meer op de voorgrond te treden dan eerder op de dag, tijdens de formelere verplichtingen. Het wekt de indruk dat de bewindsman zich thuis voelt. Na de pauze beantwoordt Deetman tal loze vragen. Hij doet het op een wijze die we inmiddels als Deetmanesk herken nen. Zeer uitvoerig, zeer gedetailleerd, en met de precisie van een telefoonboek. Maar ook formeel, alsof hij de onderwijs commissie in de Tweede Kamer toe spreekt. Hoe concreter een vraag, hoe adequater het antwoord. Wanneer twee bezorgde ouders vragen 'Wat hebben wij verkeerd gedaan, dat onze zoon van achttien nu zelf zijn geld krijgt overge maakt, en niet langer via ons?' lijkt hij de ongerustheid achter die vraag niet op te merken. De vergelijking met leeftijdge noten die werken en ook zelfstandig zijn stelt de ouders niet tevreden. 'De rust die wij binnen de gezinnen hadden wordt zo verstoord', klagen ze nog eens. Opnieuw gaat het antwoord minder over de ge vreesde zelfstandigheid van studenten, dan over de opbouw van het stelsel. Want vragen die je aan de dominee zou stellen moet je niet aan een onderwijsmi nister als Deetman stellen, althans niet in functie.
*
VAN DIEN ^ CO TREEDT GRAAG IN CONTACT MET AMBITIEUZE BMAAF BEDRPS ECONOMEN MN
VSin Dien'i^Co Accountants
Sollicitaties te richten aan \'an DieniCo Accountants, t.a.v. de heer R.H. van Ede, afdeling personeelszaken. Fizeaustraat 2,109^ SC Amsterdam, telefoon 0205610111. *\'an DienICo is lid \zn Deloitte Haskins & Sells International Een organisatie met 26.000 medewerkers in 71 landen
Alkmaar Almere Amsterdam Apeldoorn ArnhemAelp Breda Eindhoven Enschede Gouda ■S"Gra\enhageRijswijk GroningenHaren Haarlem Heerlen 'sHertogenbosch Hooge\een L eeuwarden Lelystad Lochem Maastricht Oss Roosendaal Rotterdam Tilburg Utrecht \enlo Zaandam Zwolle Willemstad (Curasao) Oranjestad (Aruba) Philipsburg (St. .Maarten)
Bert Bakker, Esther Hageman/UP Tilburgs H o g e s c h o o l b l a d
16 mei 1986
'Ramp in Tsjernobyl leidt tot stagnatie economische groei' 'Het ongeluk met de kerncentrale heeft in de Sowjet-Unie en met name In de Oekraïnse Sowjetrepubliek grote opschudding gewekt omdat niemand dit had verwacht en omdat de Sowjetautoriteiten nogal zuinig waren met het verstrekken van inlichtingen. Pas op 7 mei is er een persconferentie gehouden door de verantwoordelijke vicepremier Stsjerbina en de plaatsvervangende minister van Buitenlandse Zaken, Kovalew.' 'Terecht wordt er in de Sowjet-Unie en daarbuiten toch aandacht besteed aan de gevolgen van de ramp voor de volksgezondheid en het milieu. Het eigene van de Sowjet-economie van Gorbatsjow is dat hij deze onderverdeeld in verschillende complexen, waarbij energie en grondstoffen een van de meest belangrijke is. En juist dit complex heeft door het ongeluk veel geleden. De laatste jaren heeft men in het Europese deel van de Sowjet-Unie de opbouw van nucleaire electriciteitscentrales ontwikkeld, die niet alleen aan het gebied ten westen van de Oeral de nodige electriciteit moeten leveren, maar ook aan de Oost-Europese satellietstaten. Nu als gevolg van de ramp in Tsjernobyl de kerncentrales zijn gesloten, spreekt het van zelf dat dit z'n terugslag heeft op de industriële productie in deze gebieden. Vooral Polen, Hongarije en Tjecho-Slowakije zullen hier het meest van te lijden hebben, omdat juist zij in grote mate afhankelijk zijn van de energievoorzieningen uit de Oekraïne. Daarom is het wel begrijpelijk dat dit aspect angstvallig wordt verzwegen.' 'Wordt dit capaciteitsverlies niet op korte termijn opgevangen, dan heeft dat zeker z'n weerslag op de economische groei. De verliezen van de groei die onder Brezjnew werden geleden, wilde men nu gaan inhalen, maar de economische groei kan nu wel eens 1 è 2 % lager uitvallen. Uit de statistische gegevens blijkt dat de Oekraïne 17 % van de energieproductie van de gehele Sowjet-Unie voor z'n rekening neemt, dus bijna éénvijfde van de totale behoefte. Kerncentrales produceren in de Sowjet-Unie 12 % van de energie. Dat zijn dus relevante cijfers.' 'Daar komt nog bij dat de export van energie naar de Oost-Europese landen juist vanuit de Oekraïne plaatsvindt. In al deze gebieden zal de ramp onherroepelijk tot stagnatie in de economische groei leiden. Naar verhouding krijgt de consumptiegoederenindustrie de grootste schok te verwerken, en dat terwijl de Gorbatsjow-politiek zoveel aandacht aan deze sector wenst te besteden. De teruggang in de groei mag niet ten koste gaan van de zware industrie, waaronder de bewapening, omdat ze dat beschouwen als de grondslag van de gehele economie. Voor de bewapening zijn er dus geen gevolgen, buiten wat tijdelijke moeilijkheden dan, omdat ze onder alle omstandigheden prioriteiten geven aan de bewapening.' Ook psychologisch valt de ramp met de kerncentrale erg moeilijk. De Sowjet-Unie is een land dat geregeerd wordt door de Communistische Partij en deze beschouwt duidelijke gegevens over energie als staatsgeheimen. Belangrijker is dat de Sowjet-Unie vanaf het nieuwe regime in 1917 met de slogan 'electriciteit plus Sowjetmacht is communisme' gewerkt heeft. Met andere woorden, het vraagstuk van de electriciteit werd altijd beschouwd als
Tilburgs Hogeschoolblad
PARTI FRIS
'Men stelt dit ongeluk voor als een echt bedrijfsongeval. Wat zijn nou drie doden op een bevolking van 280 miljoen? Maar de grote gevolgen moeten nog komen, over tien, twintig jaar. Juist op dit punt krijgt de bevolking totaal geen voorlichting.' Prof. dr. O. Kuschpèta, Oekraïner van geboorte, doceert Sowjetologie aan de KHT. Hij analyseert de gevolgen van de ramp met de kerncentrale in Tjsernobyl. 'Er wordt een formule gezocht die het gezicht van Gorbatosjow voor de bevolking en het Westen moet zien te redden.' één van de determinanten van de op te bouwen klasseloze maatschappij. Door dit ongeluk blijkt deze slogan aangetast, daarom wil men er de omvang niet van noemen en betitelt men het als een bedrijfsongeval. Want anders kan het propaganda-apparaat het niet verkopen aan de bevolking. Omdat men dus electriciteit associeert met de opbouw van de communistische ideaal wordt er zo weinig informatie verstrekt. Verder zal dit regime nooit laten blijken dat het instabiel wordt. Men kan moeilijk zeggen, kijk, nu moeten we een stap terug doen vanwege het ongeluk; men leeft altijd met de idealen van de vooruitgang.' 'De berichtgeving in de Pravda, de partijkrant is erg klein. Op 5 mei stond er iets in onder de kop 'mededelingen van de Ministerraad' en 'mededelingen van T A S S ' . Cynisch is het wel dat men de lezers wel uitgebreid voorschotelt: kijk welke problemen het Westen heeft, zoals de werkloosheid en de Westerse pers die de mensen manipuleert. Het is opvallend dat in mededelingen tot uitdrukking wordt gebracht dat men door de problemen in Tsjernobyl op te blazen, antisowjetisme bedrijft en de algemene opinie tégen de S.U. mobiliseert. Kijk maar wat de Pravda schrijft: 'Door de propaganda werden alle mogelijke roddels verspreid. Men spreekt bijvoorbeeld over duizenden slachtoffers en over paniek bij de bevolking. Voor elk normaal mens moet het toch begrijpelijk zijn dat misbruik van dat ongeluk onbeschoft is'. 'Gevolgen voor de positie van Gorbatsjow zijn er niet. Hij kwam op normale
16 mei 1986
wijze aan de macht en hij doet het niet slecht. De besluitvorming in de S.U. is zo opgebouwd dat het Politbureau, als groep, de beslissingen neemt. Gorbatsjow benadrukt het collectivistische karakter van de leiding, hij heeft er voor gezorgd dat er geen persoonlijke verheerlijkingscultus rond hem ontstaat. Hij wordt niet alleen verantwoordelijk gesteld, in tegendeel, het is duidelijk dat men de Sowjetregering de schuld in de schoenen wil schuiven. Er was een bericht dat premier Ryzjkhow Tsjernobyl bezocht heeft. Gorbatsjow niet, omdat hij zich voor de uitvoering van plan niet aansprakelijk acht, dat is weer een zaak van de administratie, van de regering. Maar ik geloof niet dat Ryzjkhow plaats moet ruimen.' 'Iets anders is dat de positie van Stsjerbinsky, de secretaris van de Partij in de Oekraïne, wel aangetast is. De plaatselijke autoriteiten hielden het ongeluk namelijk drie dagen voor zichzelf, dat is een duidelijke aanwijzing dat men die instanties schuldig acht voor de gevolgen van het ongeluk.' 'Bij de bevolking komt de paniek nog. Hier komen we langzamerhand wat tot rust, we staan er steeds nuchterder tegenover. Daar is het juist andersom: hoe langer het duurt, des te groter de paniek.' 'Productieprocessen leiden in de Sowjet-Unie tot veel meer ongelukken dan in het Westen. Als ze een afweging moeten maken tussen een betere beveiliging en nog een fabriek méér, dan kiezen ze voor dat laatste. Die betere beveiliging komt dan wel, zo redeneren ze.' Michel Knapen
Kleine beetjes helpen niet De fractie Breed Front van de KHT vindt dat de toegangsprijs van vijf gulden voor het bijwonen van 'publiekscolleges' voor buitenstaanders moet verdwijnen. Deze entreeprijs is alleen van toepassing op de serie openbare colleges onder de naam 'Cultuurbespiegelingen', waarmee de organisatoren de Katholieke Hogeschool juist meer bekendheid willen geven. 'Wij vinden het een rare zaak. In verhouding met het uurloon van een hoogleraar brengt het niets op, die kleine beetjes helpen toch niet en daarom is het ook niet nodig', aldus dr. A. Keune, die namens de fractie Breed Front in het presidium een vraag stelde over deze kwestie. Tot nu toe waren alle lezingen, exposities en dergelijke op de KHT altijd vrij toegankelijk voor iedereen. Keune: 'Een serie die er dan juist op gericht is buitenstaanders naar de Hogeschool te krijgen moet dan plotseling vijf gulden kosten. Die bijdrage kan voor een aantal mensen een extra belemmering zijn naar de KHT te komen, want die drempel is toch al hoog. Daarnaast vinden wij het een slechte zaak dat de KHT financieel steeds afhankelijk wordt van derden. Ik denk dat haar financiële poisitie zodanig is dat dat niet nodig hoeft te zijn'. Het College van Bestuur vindt echter dat het gevraagde bedrag redelijk is. De toegansprijs voor buitenstaanders blijft. Studenten en medewerkers van de KHT kunnen gratis naar binnen. A.J.
Kijk nou: MOOX heel Europa
Super goedkope treintickels voor jongeren t/m 25 jaar
GO 25
jongerentickets op elk station verkrijgbaar!
(op 40 grote stations direkt mee te nemen)
GERARD HANNEN EN INE TOET VAN PEAT MARMCK NEDERLAND HADDEN GEEN TIJD VOOR DE FOTO, MAAR MAKEN DES TE MEER KANS OP EEN FLITSENDE CARRIÈRE. 0
Wie Ine en Gerard wil bijbenen mag wel opschieten. Beide jonge accountants hebben nogal ambitieuze plannen. En zijn goed op weg om die plannen te realiseren bij Peat Marwick Nederland. Begrijpelijk. Ine en Gerard hebben immers geen moeite met hard werken, mits het goed en liefst ook snel resultaat oplevert. Wat dat betreft zitten ze bij Peat Marwick op de juiste plaats. Nu al behoren zij tot de all-rounders op hun vakgebied met een benijdenswaardig pakket aan praktijkervaring. En dat is nog maar het begin. Geen onaardige start, vinden zijzelf Stilzitten (voor 'n foto bijvoorbeeld) is er dan niet bij. Ruimte om verder te komen des te meer Maargoed. Ine en Gerard zijn met de enigen met ambities bij Peat Marwick. Wij groeien dan ook sneller dan verwacht. Reden waarom wij op korte termijn willen praten met meer van zulke mensen. Ofwel het neusje van de zalm onder de HEAO-ers en bedrijfseconomen, die binnen 4 jaar hun kwalificatie R.A. behalen. Peat Marwick Nederland is een ambitieuze accountantsmaatschap met vestigingen in Amsterdam, Den Haag en Velp en maakt deel uit van een wereldwijde organisatie. Een organisatie waar de vooruitgang niet is blijven steken in modem vakjargon. Dat ziet u aan onze geavanceerde controle-technieken. Dat merkt u ook aan ons werkmilieu. Geen belegen hiërarchie, maar een open informele sfeer met goede intermenselijke verhoudingen. Onze klantenkring beperkt zich niet tot het Nederlandse. En de werkwijze van Peat Marwick is bij alle kantoren over de gehele wereld geïntegreerd. Wie dus een carrière ambieert binnen een belangrijke internationale organisatie vindt bij ons meer dan voldoende mogelijkheden. Bovendien bespoedigen wij uw ontwikkeling tot all-round vakspecialist met training, begeleiding, snelle zelfstandigheid en een progressief promotiebeleid. Zoals u ziet heeft Peat Marwick het nodige te bieden. De mensen die wij zoeken kunnen rekenen op een inkomen en secundaire voorwaarden waar elk ander aanbod bij verbleekt. Wie meer wil met zichzelf dan de gemiddelde accountant neemt deze gelegenheid dus te baat en gaat niet van start zonder Peat Marwick Nederland te hebben gesproken. Bel voor een afspraak: 020-5733411. Even vragen naar Mevr. G. Bots.
Peat Marwick International is met een groeiend aantal vestigingen over de hele wereld vertegenwoordigd en geldt als een van de grootste organisaties op het gebied van accountancy, belasting- en organisatie-adviezen. Peat Marwick is in Nederland werkzaam sinds 1959 en heeft vestigingen in Amsterdam, Den Haag en Velp, met in totaal 235 medewerkers.
PEAT MARWICK NEDERLAND Accountants
Strawinskylaan 1257,1077 XX Amsterdam; Laan van Nieuw Oost-Indie 127,2593 BM Den HaagReigerstraat 30,6883 ES Velp.
Bij de groep Configuratiebeheer van het Rekencentrum wordt gevraagd een
AVONDOPERATOR
TERUGGAVE COLLEGEGELD Wanneer een student wegens overmacht (bijv. ziekte) gedurende een aaneengesloten periode van meer dan twee maanden gedurende een studiejaar niet aan liet onderwijs heeft l<unnen deelnemen, kan hem een tiende deel van het collegegeld worden teruggegeven voor iedere maand méér dan de genoemde twee maanden gedurende welke de student niet kon deelnemen aan het onderwijs. Wij brengen deze regeling uitdrukkelijk onder de aandacht van de studenten. Wij wijzen erop, dat verzoeken om teruggaaf behoorlijk gedocumenteerd (bijv. een doktersverklaring) moeten worden ingediend vóór 31 augustus, bij de afdeling DEA/Studentenadministraite. Omdat er in zulke gevallen vaak ook een samenloop kan zijn met eventuele verlenging van de inschrijvingsduur, raden wij de studenten aan contact op te nemen met een van de studentendecanen: Christa Thoolen; Bep van Oosterhout of W i m Meuwissen, tel.: 662211 of 662135. BESLUITENLIJST V A N DE VERGADERING V A N HET COLLEGE V A N D E C A N E N D D . 24 APRIL 1986 1. Het College adviseert positief met betrekking tot de oprichting van een onderzoeksinstituut bij de Subfaculteit Sociaal-Culturele Wetenschappen. Een dergelijk instituut kan belangrijk bijdragen tot de zo nodige versterking van het onderzoekmanagement. 2. Het College is van mening dat in het kader van de voorgenomen sterktezwakte-analyses binnen de instelling het ook nuttig zou zijn de onderzoekingen ten behoeve van de Wetenschapswinkel op hun wetenschappelijke kwaliteit te beoordelen, waarbij uiteraard rekening zou moeten worden gehouden met de doelstellingen van de Wetenschapswinkel. 3. Als datum voor de afscheidsreceptie van prof. dr. Ph.C. Stouthard is vastgesteld: woensdag 27 augustus 1986 te 16.00 uur. 4. Als datum voor de inaugurale rede van prof. dr. J . A . M . Berghman is vastgesteld: vrijdag 7 november 1986 te 16.15 uur. MEDEDEUNG VAN HET S T E M B U R E A U Volgende week ontvangt het w . p . van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid en de Subfaculteit Psychologie de nieuwe stembescheiden voor de verkiezingen van hun (sub)faculteitsraad. Gelet op de uitspraak van de Universitaire Kiesraad wordt uitgegaan van de onaantastbaar geworden kandidatenlijst zoals ingediend op 6 en 7 maart 1986. De stembescheiden dienen uiterlijk op 3 juni 1986 17.00 uur in het bezit van het stembureau te zijn. Op 4 juni des ochtens vindt in de portrettenzaal de opening van de enveloppen en het opmaken van het uitslag plaats. Op 5 juni te 14.00 uur stelt het stembureau in de portrettenzaal het proces-verbaal van de verkiezingen vast. Dat proces-verbaal wordt onmiddel-
lijk daarna op het inzagebureau ter inzage gelegd. ledere kiezer kan binnen vijf dagen na deze ter inzagelegging tegen bedoeld besluit van het stembureau schriftelijk in beroep komen bij de Universitaire Kiesraad. Het Stembureau
M/V
voor 20 uur per week. De werktijden zijn van 17.30 uur tot 21.30 uur. Salaris: schaal 4. Personeelsleden die informatie over deze functie wensen, kunnen contact opnemen met de dienst Personeelszaken, tel.: 2464, kamer B 1028.
RESPONSE COLLEGE OPENBARE F I N A N C I Ë N A Responsiecollege 26 mei a.s. 9.30 uur AZ 116. Schriftelijk ingeleverde vragen bij secretaresse FIT (B 306) worden met voorrang besproken. Tentamenstof: * Koopmans/Wellink Overheidsfinanciën H 1, 3 en 12. * Miljoenennota 1986 H 1, 3, 5 par. 3 en bijlage 15. * Dictaat Conjuntuurpolitiek M. U. V. H 1 par. 5.2 t / m 5.7 en H 2 par. 4, 5 en 6. * Dictaat Plaatsbepaling. INFORMATICA-PROPEDEUSE TH-TOETS Het theoriegedeelte van Informaticapropedeuse zal worden afgenomen op 27 mei, 30 mei en 3 juni in CZ 230. De groepsindeling is aanwezig op het informatiebord nabij de practicumzaal. Verdere inlichtingen: W . Minnaert, B 312, tel.: 2339. WIJSBEGEERTE
Bij de vakgroep Economie van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid worden per 1 juli 1986
STUDENT-ASSISTENTEN (M/V) gevraagd voor in totaal 4 dagen per week: De volledige advertentietekst is te verkrijgen bij de Dienst Personeelszaken en hangt aan de borden van gebouw A , N, P en S. Sollicitaties vóór 1 juni 1986.
Voor economie studenten oude stijl die filosofie als tweede afstudeervak hebben gekozen en voor filosofie studenten die afstuderen in de filosofie van het economisch wetenschapsgebied en voor andere belangstellenden, eventueel als keuzevak wordt het eerste semester van het volgend studiejaar een werkcollege 'sociale wijsbegeerte en sociale ethiek' verzorgd door Drs. P. Meys. Degenen die aan dit werkcollege willen deelnemen worden verzocht dit kenbaar te maken op woensdag 28 mei om 10.00 uur in zaal CZ 102. Op deze
WIE IN 1986 AFSTUDEERT, KAN DEZE UITGAVEN GRATIS ONTVANGEN
eerste (voor)bijeenkomst zal o.a. afgesproken worden welke teksten in principe behandeld zullen worden.
WERKCOLLEGE ETHIEK In 1986/1987 wordt een werkcollege ethiek (A. Leijen) ingericht. Het thema is: Ethiek en Techniek. Het college is toegankelijk voor doctoraalstudenten, die minstens een jaar aan hun doctoraalprogramma werken. Belangstellenden worden uitgenodigd om op donderdag 22 mei a.s. om 11.00 uur bijeen te komen in SZ 158 om informatie te verkrijgen en om de werkwijze vast te stellen. Dit voorkomt vertraging in september.
RESPONSE COLLEGE OPENBARE F I N A N C I Ë N A Responsiecollege 26 mei a.s. 9.30 uur AZ 116. Schriftelijk ingeleverde vragen bij secretaresse FIT (B 306) worden met voorrang besproken. Tentamenstof: * Koopmans/Wellink Overheidsfinanciën H 1, 3 en 12. * Miljoenennota 1986 H 1, 3, 5 par. 3 en bijlage 15. * Dictaat Conjuntuurpolitiek M. U. V. H 1 par. 5.2 t / m 5.7 en H 2 par. 4, 5 en 6. * Dictaat Plaatsbepaling. REPETITIECOLLEGE BURGERLIJK RECHT Repetitiecollege Burgerlijk recht A (verbintenissen uit overeenkomst e.d.) donderdag 29 mei om 19.00 uur in AZ 7. Repetitiecollege Burgerlijk recht B (verbintenis uit de wet e.d.) donderdag 5 juni om 19.00 uur in AZ 7. RESPONSIECOLLEGE STAATSRECHT C Op vrijdag 23 mei wordt van 17.0019.00 uur in zaal CZ 108 een responsiecollege gegeven ter voorbereiding van het tentamen Staatsrecht C van 28 mei. Dit responsiecollege is uitsluitend bedoeld voor studenten die te-
voren vragen hebben ingediend. Vragen kunnen, uitsluitend schriftelijk, worden ingediend tot uiterlijk 22 mei. Op vrijdag 8 augustus wordt van 17.00-19.00 uur in zaal SZ 29 een responsiecollege gegeven ter voorbereiding van het tentamen Staatsrecht C van 15 augustus. Dit responsiecollege is uitsluitend bedoeld voor studenten die tevoren vragen hebben ingediend. Vragen kunnen, uitsluitend schriftelijk, worden ingediend tot uiterlijk 1 augustus. Voor studenten die vragen per post willen indienen geldt de poststempel als datum van inlevering. T E N T A M E N BESTUURSKUNDE De tentamens Bestuurskunde B en Politieke en bureaucratische besluitvorming II (tweede gedeelte) zullen schriftelijk worden afgenomen op 23 mei 1986 om 14.30 uur.
B U E E N K O M S T WERKZOEKENDE PSYCHOLOGEN De werkgroep WErkzoekende PSychologen (WEPS) is onderdeel van het Nederlands Instituut van Psychologen. De werkgroep WEPS regio Tilburg e.o. wordt wederom actief. Doel: het versterken van de uitgangspositie op de arbeidsmarkt van afgestudeerde psychologen. Doelgroep: studenten psychologie die binnenkort afstuderen, afgestudeerde psychologen met of zonder postdoctorale stage e n / o f postdoctorale opleiding. Bij daadwerkelijke toetreding tot de WEPS is het NI P-lidmaatschap vereist. Informatie-avond: Donderdag 22 mei a.s., 19.30 uur. Katholieke Hogeschool Tilburg, collegezaal AZ 0 1 . Voor verdere informatie: Herman de Hoogh (contactpersoon) tel.: 013362067 (ma-vr, 13.30-17.00 uur). INTRODUCTIE BEGELEIDERS GEZOCHT Bij de subfaculteit S C W worden voor de introductie 1986 begeleiders gezocht die ook bereid zijn hun bijdrage te leveren aan de algemene introductie. De algemene introductie start op woensdag 20 augustus. De subfaculteits-introductiedagen vinden plaats van maandag 26 tot en met woensdag 28 augustus.
Intermediair Jaarboek
met informatie over het zoeken naar en vincJen van *'werk en uitgebrei(Je informatie over 260 Necjerlondse ondernemingen
TTTTTTTT
Studierichtingen: Alle fechnische wetenschappen, accountancy, actuariële wetenschappen, andragogie, bedrijfskunde, biologie, chemie, culturele antropologie, economie, econometrie, informatica, pedagogie, planologie, politicologie, psychologie, rechten, sociologie, wis- en natuurkunde. Voor een folder met aanvraagformulier kunt u terecht bij:
KH Tilburg: kamer B107 / B108. Tilburgs Hogeschoolblad
Intermediair weekblad:
met het meest complete overzicht van vacatures voor personeel met een academische of HBO-opleiding Verder elke week informatie over arbeid, techniek, wetenschap en samenleving
16 mei 1986
n
MEMO
Variai KOORCONCERT 22 M E I Het lijkt erop, dat het bescheiden maar alleszins geslaagde koorfestival dat in mei 1985 in de KHT aula plaatsvond, het begin was van een plezierige traditie Op initiatief van het Vocaal Ensemble Wandelbos vindt er op 22 mei aanstaande weder om een ontmoeting plaats van een aantal koren uit de omgeving, met in begrip uiteraard van ons eigen Hoge schoolkoor Behalve de reeds ge noemde koren zullen optreden het Kamerkoor Cantecleer uit Breda en het Tilburgse Cobbenhagen-kamerkoor De hogeschool verleent gastvrijheid in de aula, en het programma, inclusief pauze, duurt van 20 00 liur tot ongeveer 22 30 uur Het aardige van zo'n mini festival is, dat het succes ervan verzekerd is Al leen al het toewerken naar een optreden geeft voldoening, en de koren hebben aan elkaar een publeik dat het optreden naar waarde schat Des te plezieriger is het natuurlijk, als zou blijken dat er op de Hogeschool en daarbuiten nog meer mensen houden van (koor)muziek en komen luisteren De liefhebbers van de verschil lende genres kunnen daarbij alle aan hun trekken komen, want het pro gramma vermeldt een grote verschei denheid aan liederen, die eigenlijk slechts gemeen hebben, dat ze met lang duren en meerstemmig zijn Een indruk van die verscheidenheid krijgt men door een greep uit de namen van componisten van wie werk wordt uitgevoerd, in chronologische vol gorde Bennett, Di Lasso, Montever dl, Haydn, Schubert, Brahms, Ravel, Hindemith En om misverstanden te voorkomen de muziek die voor kamerkoor ge schreven is, kan in het algemeen zeker met als 'zwaar' gekenschetst worden Moeite hoeft het dus met kosten om te komen luisteren, op z'n hoogst tijd, en geld slechts inzoverre als men zich in de pauze tegoed wil doen aan koffie of thee
waarin zij zich thans bevindt, te on derhouden en in te nchten tot een 'Spinozahuis' waann al datgene wordt bijeengebracht, wat voor de kennis van zijn leven en werken geacht kan worden van belang te zijn Voorts organiseert de vereniging jaarlijks voordrachten ter stimulering van de Spinoza-studie Leden van de vereniging ontvangen de gepubliceerde voordrachten gratis Een folder met meer informatie be treffende deze vereniging is beschik baar bij het Bureau van de Centrale Interfaculteit Wijsbegeerte, gebouw R, kamer 2
ORD-DAGEN 1986 De Ondenwijs Research Dagen 1986, georganiseerd door de Vakgroep Ondenn/ijskunde Utrecht onder auspiciën van de Vereniging voor Onderwijs Research, worden gehouden op donderdag 15 mei en vrijdag 16 mei 1986 in het Beatrixgebouw van de Jaarbeurs te Utrecht Inlichtingen en inschrijvingen bij de secretaris ORD '86, drs W A M Kok, Vakgroep Onderwijskunde, FSW, R U Utrecht, Postbus 80140, 3508 TC Utrecht Telefoon 030-534867
Studenteni
VERENIGING HET S P I N O Z A H U I S De 'Vereniging Het Spinozahuis' nodigt studenten en docenten gaarne uit lid te worden van de vereniging De vereniging stelt zich ten doel (ter verlevending van de studie van en ter herinnering aan de wijsgeer) de wo ning, waann, volgens de overleve nng, Spinoza te Rijnsburg verblijf hield, zoveel mogelijk in de staat.
Tilburgs Hogeschoolblad
TOSK (Tilburgse Organisatie van Studenten Kinder- en jeugd psy ) or gamseert TOSK een borrel, na afloop van het tentamen Behandelingsme thoden (vakgroep Kinder- en jeugd psychologie) Iedereen die wil kennismaken met TOSK of wil napraten over de afgelopen bijeenkomsten is welkom Dus tot ziens op woensdag 28 mei m de PUF (vanaf + 7 uur) ALGEMENE LEDENVERGADERING V A N DE T.E.V. Datum 5 juni 1986 Plaats P U F Tijd 13 30 uur Agenda 1 Opening 2 vaststelling Agenda, 3 notulen van de vonge vergadenng, 4 mededelingen van het bestuur, 5 benoeming nieuwe bestuursleden, 6 goedkeuring functieverdelmg van het bestuur, 7 rondvraag, 8 sluiting N B Mocht op deze vergadenng het aantal aanwezigen (leden + be stuursleden) het gewenste aantal van 10 % van het ledenaantal met een minimum van tweemaal het aantal bestuursleden plus 1 met worden ge haald, dan wordt direct na sluiting van de vergadering een tweede Alge men Leden Vergadering belegd en geopend
ALGEMENE LITERATUURWETENSCHAP Voorafgaand aan het symposium 'De Autobiografie' vindt er op woensdag 21 mei in Groningen een studenten middag plaats Studenten A L W uit Nederland zullen lezingen houden over hun eigen onderzoek en specialisatie Aan het eind van de middag zal er een bundel worden gepresen teerd met literatire bijdragen van ALW'ers Alle belangstellenden zijn vanaf 13 00 uur welkom in zaal 54 van het Alfagebouw, Grote Kruis straat 2 1 Voor verdere informatie kunt u contact opnemen met het se cretariaat van A L W , tel 050-636895 (ma do, 9 12)
DIES T I A S In samenwerking met het bureau Studium Generale van de KHT heeft het TIAS een tentoonstelling georganiseerd van maquettes en modellen van werken van beeldend kunstenaar André Volten Deze tentoonstelling is van 24 april tot 6 juni te bezichtigen in gebouw A van de Katholieke Hoge school De sluiting van deze tentoonstelling valt samen met de dies van het TIAS, op 4 juni 1986 Wij willen deze gele genheid aangrijpen om u uit te nodigen bij de sluiting van de tentoon stelling aanwezig te zijn Deze zal plaatsvinden op 4 juni 1986, 17 00 uur in de Aula van de KHT Drs R D Fuchs, directeur van het Van Abbemuseum te Eindhoven, heeft toegezegd bij die gelegenheid het woord te voeren in aanwezigheid van Andre Volten Na afloop daarvan ontvangen WIJ u graag op een receptie ter ere van de dies van het TIAS
TOSK ORGANISEERT BORREL
STUDENTENASSISTENSCHAP Op het Economisch Instituut van de R U Utrecht bestaat een vacature voor een student die in het bezit is van het propedeuse diploma econo mie of econometrie De werkzaamheden houden verband met het on derwijs economie ten behoeve van juridische studenten Daarnaast be hoort participatie in het onderzoek van het Economisch Instituut tot de mogelijkheden Sollicitaties schrifte lijk binnen twee weken aan J Sie gers (Economisch Instituut, Booth straat 6 3512 BW Utrecht voor telefonische informatie 030 393100/ 02159 14578)
STUDENTENKERK Een eucharistieviering is er elke zon dagmorgen om 12 00 uur precies Tijdens deze vieringen is er creche Om de twee weken worden deze vie nngen verzorgd door het studenten koor o I V Louis van Tongeren (con tactadres Molenboschstraat 10, tel 363549) Tijdens de ovenge weekendvienngen begeleidt een kleine cantorij de ge meentezang Viering 18 mei 1986 Tijd 12 00 uur Voorganger Prof dr Gijs Bouwman Thema Vergeven en vergeten' Mu zikale ondersteuning van het studen tenkoor
DSW^ INFORMATIEPUNT H e t n i e u w e stelsel van studiefinanciering Als alles verloopt zoals door de minister gepland, dan wordt de nieuwe W e t op de Studiefinancienng voor studerenden van 18 tot 30 jaar op 1 oktober a s van kracht De belangrijkste kenmerken van deze nieuwe wet zijn - een basisbeurs voor iedere stude rende van 18 tot 30 jaar, onafhankelijk van het inkomen van de ouders, aanvullende financiering (waarvan een deel rentedragende lening), wél afhankelijk van het inkomen van de ouders, afschaffing van de kinderbijslag voor studerenden vanaf 18 jaar De invoering van de wet per 1 okto ber a s gaat overigens gepaard met een aantal overgangs- en invoerings bepalingen, die de argeloze student voor vreemde verrassingen kan plaatsen De Katholieke Hogeschool Tilburg heeft in samenwerking met de Ka tholieke Leergangen een regionaal informatiepunt opgezet, om op een zo adekwate mogelijke wijze de vele vra gen, die dit nieuwe stelsel ongetwij feld oproept, te beantwoorden Vanaf 15 mei tot 1 november zijn op de Dienst Studentenzaken en Welzijn twee speciale telefoonlijnen perma nent opengesteld Dus, heeft u vragen over studiefinancienng, aarzel met en bel 013-662608, 013-662633 Deze nummers zijn bereikbaar op alle werkdagen van 9 00 tot 17 00 uur
OPENINGSTIJDEN - Informaticacentrum, tel 662211, gebouw N 24 Maandag van 13 00 tot 15 00 u , dinsdag t / m donderdag van 11 00 tot 15 00 u , dinsdagavond van 16 30 tot 18 00 u , vrijdag van 11 00 tot 13 00 u
In het Informatiecentrum van de dienst kun je terecht om met behulp van het aanwezige informatiemateriaal en zonodig de hulp van de baliemedewerker/ster te proberen je pro blemen op het gebied van b v mili taire dienst, studiefinancienng, studie- en beroepskeuze, omzwaaien van studierichting, studentenverze kenngen, kinderbijslag, verlenging van de inschrijvingsduur enz zelf op te lossen Lukt dat met of wil je graag uitvoeriger over je problemen praten dan kun je via het Informatiecentrum een afspraak maken met een van de dekanen - Buro Studentenarts, tel 662116, kamer 17 maandag van 09 30 tot 17 30 u , dinsdag t / m vrijdag van 09 30 tot 14 3 0 U - Buro Studenten psychologen, tel 662218 van maandag t / m vrijdag van 09 30 tot 12 00 u en van 13 00 tot 17 00 u Via telefoonnummer 662218 kun je een afspraak maken met een van de psychologen, de studie en beroeps keuzenadviseur of de medewerker vorming en welzijn
Menu PERIODE 19 T / M 23 MEI 1986 M A A N D A G 19 5 PINKSTEREN DINSDAG 20 5 minestronesoep bloemkoolsoep gehaktbal speklapje espagnolesaus spinazie a la crème raapstelenstamppot aardappelkroketten V e g pasteibakje met spinazie/ kaasragout raapstelenstamppot sla WOENSDAG 21 5 heldere kervelsoep aspergesoep sate ardennerbraadworst vleesjus kroepoek spercieboontjes met tauge koolrabi met melksaus gebakken njst of gekookte aardappelen V e g . . sate pindasaus atjar sperciebonen kroepoek rijst DONDERDAG 22 5
REISVERZEKERING Nu de vakantietijd weer in zicht komt 15 het belangrijk dat je naast het vaststellen van je vakantiebestem ming ook andere, met minder belang rijke, zaken regelt zoals bijvoorbeeld de reisverzekering Om te beginnen moet je stilstaan bij de vraag wót je wilt (of moet) verzekeren Een verzekering van ziekte kosten is een musti Daarnaast is een bagageverzekering aan te bevelen En verder kun je jezelf nog verzeke ren voor vele uiteenlopende zaken, zoals repatnering in geval van ziekte of ongeval, ekstra nsiko's i v m ge vaamjKe sporten, invaliditeit, opspo ringskosten enz enz 'Een reisverze kering kun je afsluiten bij een reisbu ro, verzekeringsmaatschappij of ban ken Let steeds goed op wat de verzekering dekt en wat de voorwaar den, beperkingen en uitsluitingen zijn De premies van de verschillende verzekenngen kunnen eveneens nog al verschilleni Ga voor je de reisverze kenng afsluit dan ook na op welke manier je momenteel bent verzekerd, in hoeverre een buitenlanddekkmg ( = 'n stukje reisverzekering) in je ver zekering is opgenomen en of een reisverzekering in jouw geval noodzakelijk, wenselijk danwei overbodig is De ziektekostenverzekering van de Stichting Studenten Gezondheids Zorg (SSGZ) is vrij uitgebreid De eerste 3 maanden van je verblijf in het buitenland is een onbeperkte vergoeding van de ziektekosten die in Nederland eveneens vergoed zouden worden, zowel binnen als buiten Europa Daarna worden de kosten voor 100 % van de in Nederland geldende tarieven vergoed In het Informatiecentrum van de D S W kun je terecht voor meer informatie, inzage in de verzekenngs voonwaarden van de SSGZ en folders van zowel de SSGZ als andere verzekeringsmaatschappijen VACCINATIES Verzeker jezelf ook over voldoende informatie omtrent eventuele vacci naties voor de stage of vakantiever blijf in de (sub ) tropen Het heeft geen zin om hier langs deze weg uitgebreid op m te gaan omdat voor ie der land (of soms nog wel per streek) in de tropen andere vaccinaties nodig zijn (soms verplicht, soms aan te raden) In het Informatiecentrum ligt wat informatiemateriaal ter inzage Voor nadere inlichtingen kun je te recht bij Buro Studentenarts
kippebouillonsoep linzensoep peperschnitzel gebakken vis groene pepersaus tyrolienne spitskool frites of gekookte aardappelen V e g hamburger tyrolienne * spitskool frites VRIJDAG 23 5 goulashsoep gevulde paprika rauwkost spaghetti tomatensaus varkensrollade jachtsaus rode kool met appel gekookte aardappelen V e g advocado spaghetti kaas saus
Sport I PENORAGONNIEUWS Badminton Badmintonclub Sauron zoekt nog enkele dames die al eerder competitie gespeeld hebben en die het komend seizoen weer bondscompetitie (3e klasse) willen spelen Als je hiervoor belangstelling hebt kun je je opgeven bij Ton Leijtens, tel 013 555692 Bestuur De S T S S O Pendragon zoekt bestuursleden voor het bestuursjaar '86 '87, die zitting willen nemen m het Dagelijks Bestuur van de Stichting Van potentiële kandidaten wordt een grote mate van betrokkenheid verwacht t a v studentensport Voorts dienen zij te beschikken over bestuurlijke en organisatorische kwa liteiten, alsmede over een goede mondelinge en schriftelijke uitdruk kingsvaardigheid Kandidaten dienen te studeren aan de KHT en te beschikken over een sportkaart Aan het DB lidmaatschap is een onkostenvergoeding verbonden van f 1400,Inlichtingen over de te vervullen functies kunnen worden ingwonnen bij het bestuur, tel 631873 Schriftelijke sollicitaties te richten aan de secretaris van het bestuur, Academielaan 5, 5037 ET Tilburg Sportkaarthouders die het college jaar '86 '87 een sportevenement wil len organiseren op de studenten sporthal dienen dit voor 30 mei op te geven bij de S T S S O Pendragon, tel 631873, i v m reserveren van de accomodatie
16 mei 1986
[Q
HO^pQ^ Waardevolle en interessante evenementen Al eerder meldden we dat het ko mende studiejaar voor het eerst een agenda zal verschijnen die special bestemd is voor Tilburgse studenten. De agenda is een ini tiatief van de stichting Wie, die zich inzet voor de organisatie van Waardevolle en Interessante Evenementen. Wat wil Wie? Een gesprek met bestuurslid Eric Schouten en agendamedewerk ster Miekë Thielen. Eric Schouten: 'Wie is zo'n drie jaar geleden opgericht omdat we vonden dat er te weinig werd ge organiseerd voor studenten: er waren nauwelijks studentenvere nigingen, de Filmliga was net op geheven. Een aantal economie studenten die elkaar kenden van het mentoraat hebben daar toen iets aan willen doen.' Waardevolle en Interessante Evenementen, dat is een tamelijk rekbaar begrip. De afgelopen ja ren organiseerde de stichting on der andere een theatervoorstel ling in het Noorderligt, een vol leybaltoernooi, een animatiefilm festival in het gebouw van de KWJ, een excursie naar de ten toonstelling La Grande Parade en een tweedehandsboekenmarkt. Eric Schouten: 'We hebben onze
doelstellingen bewust ruim ge formuleerd, om op allerlei terrei nen waar naar onze mening voor studenten te weinig gebeurt in te kunnen springen.' Wie is niet zo zeer een club van bevlogen be ginselen, maar wil eerder een betaalbare aanvulling geven op het bestaande aanbod van activi teiten in Tilburg. Bestaat er voor een bepaald evenement voldoen de belangstelling, dan wordt het gecontinueerd: zie het succes volle volleybaltoernooi op de donderdag voor carnaval, en de tweedehandsboekenmarkt. Alle activiteiten zijn overigens zowel op Hogeschoolstudenten als op hbo'ers gericht. De afgelopen maanden is er vooral gewerkt aan de agenda, die over een paar weken van de drukker moet komen. Voor een deel gedacht als opvolger van het Studentenvademecum zal de agenda door verschillende on derwijsinstellingen (waaronder de Hogeschool) worden ver spreid onder de eerstejaars. Daarmee is een aardige oplage gegarandeerd, maar Mieke en Eric hopen dat het daar niet bij blijft. Als de alom aangeplakte
oproep om op de agenda in te te kenen effect sorteert, houdt Wie er misschien wat aan over voor de financiering van andere pro jecten. Tot nu toe zijn er namelijk veel plannen gestrand op gebrek aan geld. Het idee bijvoorbeeld om op verschillende instellingen pauze-acts te organiseren (zoals Studium G enerale vroeger wel deed op de Hogeschool) is om deze reden nog niet van de grond gekomen, evenals het plan om voor niet te veel geld films te gaan vertonen. Wie mag dan begonnen zijn als een soort vriendengroep van economiestudenten, het bestuur stelt zich nadrukkelijk open voor anderen. Wie belangstelling heeft voor de stichting en mee wil draaien kan altijd even komen kijken. Bovendien ligt er het plan om Wie tot een soort platform te maken voor mensen met leuke ideeèn die zelf niet de mogelijk heden hebben die ideeën uit te voeren. Voor inlichtingen: secre tariaat stichting Wie, Sint Se bastiaanstraat 28, Tilburg, tele foon 353248 (vragen naar Leon of Jacqueline). A.J.H.
MEI
Gasthuisring 23, 21.00 uur: Eros en de eenzame man, naar het laatste boek van Louis Paul Boon. Een pro ductie van 'De grootste luxe na de kleu renteevee'.
VRIJDAG 16 MEI
DONDERDAG 22 MEI
Stadsschouwburg, 20.15 uur: De Internationale Nieuwe Scène speelt 'de uitzondering en de regel' van Ber tolt Bracht, in een bewerking en regie van de Chileen Carlos Medina. Stadsschouwburg, studiozaal, 20.45 uur: 'Silicone' van G erardjan Rijnders in een regie van Matthias de Koning. Hogeschool, 10.30 uur: Prof. Shi geo Muto van het CORE in Leuven 'Stable sets for multiperson coöpe ratieve games'. Hogeschool, 16.15 uur in de aula: Promotie van drs. G .H.M. Evers en drs. A. van der Veen. (Zie artikel 'dubbelpromotie').
Hogeschool, 14.00 uur: Lezing van prof. dr. D.B.J. Schouten, 'Does money matter?' In CZ 111. Hogeschool: Conferentie 'Psycho sociale belastbaarheid' georgani seerd door het IVA in SZ 17. Farcetheater, 20.30 uur: Toneel groep Het Volk met 'Brand in de Jon ge Jan' van Herman Heyermans. Stadsschouwburg, 20.15 uur: To neelgroep Theater speelt 'Vaders en zonen' van Ingeborg Campert' naar het boek van Toergenjew.
Agenda
ZATERDAG 17 MEI 't Heks, 21.00 uur: Theatergroep Het Volk speelt Dwaallicht van Wil lem Ellschot. WOENSDAG 21 MEI Stadsschouwburg, 20.15 uur: Mare Vanrunxt danst een modespec takel. Een productie voor het spring dance festival '86. Hogeschool, 16.14 uur in de aula: Inaugurale rede prof. dr. J.J. Sijben.
VRIJDAG 23 MEI Hogeschool: Studiedag 'Demogra fie en Sociale Zekerheid' georgani seerd door Sociale Zekerheidsweten schappen. In de aula. ZATERDAG 24 MEI Stadsschouwburg, 20.45 uur: To neelgroep De Zaak speelt 'Kreidler' van Leopold Witte. Regie Teuntje Klinkenberg. ZONDAG 25 MEI 't Heks, 15.00 uur: De Nieuwe Dan serije danst 'drie heksen'. na» looD fierri •«gSnoïKTioa rrev
•?*««
DE DECHESN E GROEP ZOEKT HET KADER VOOR DE JAREN NEGENTIG.
JONGE BEDRIJFSECONOMEN EN FISCALISTEN MET AMBITIE. De Dechesne Groep is een samenwer kingsverband tussen de maatschappen Dechesne, van den Boom & Co., (registeraccountants), Zeven & Timmers (belastingadviseurs) en V erlindenWezeman (organisatie adviseurs). Met 18 vestigingen en ruim 500 medewerkers neemt de Groep een vooraanstaande plaats in boven genoemde sectoren in. De stormachtige groei van de laatste jaren zet zich door en maakt het nood zakelijk jong talent aan te trekken. Zowel een uitdaging voor u als voor ons want in de loop der jaren hebben wij zeer nauwgezet een aantal methodes ontwikkeld waardoor u middels de combinatie van postdoctorale studie en het verwerven van praktijkervaring aan een optimaal begeleide carrière kunt werken. Een carrière die moet leiden tot een kaderfunctie in de jaren negentig. Over al onze vestigingen verspreid hebben wij plaats voor JONGE BEDR^FSECONOMEN EN FISCALISTEN MET AMBITIE.
Tilburgs H o g e s c h o o l b l a d
m
Bedrijfseconomen die moeten uitgroeien tot zelfstandig registeraccountant of organi satieadviseur en fiscaal juristen of fiscaal economen die moeten uitgroeien tot zelfstandig fiscaal adviseur. U hebt interesse? Meer informatie kunt u schriftelijk of telefonisch aanvragen. Direct solliciteren kan natuurlijk ook.
^^ ^^^^^^^
Dechesne Groep Intamitionaal via Spicar and Oppanhaim
Dechesne Groep, Slodaan 8688, Postbus 439, 3700 AK Zeist. Telefoon (03404) 20664. Contactpersoon is de heer C.J. Hettinga R.A. Vestigingen m Alkmaar Almelo Amsterdam (Amstelveen) Assen Eindhoven Enschede sGravenhage Groningen Haarlem Heerlen ■ Hengelo Oosterbeek Rotterdam Tilburg Utrecht Winschoten Zeist Zwolle Antwerpen Brussel
16 mei 1986
ACHTERKLAP Goedegebuure en Van Oorschot Naar aanleiding van het eredoctoraat van Geert van Oorschot en de benoenning tot hoogleraar van Jaap Goedegebuure verscheen in het vorig nummer een interview met beide heren. Wegens plaatsgebrek moest onderstaande gedachtenstroom van Van Oorschot over Goedegebuure en vice-versa vervallen. Geert van Oorschot zag in de jonge neerlandicus Jaap Goedegebuure een goede erfgenaam voor zijn lijfblad Tirade en vroeg hem in 1976 als vaste redacteur. Goedegebuure: 'Van Oorschot vond dat Tirade in de versukkeling was geraakt en dat er nieuw bloed in moest. Sindsdien heeft zich tussen de uitgever en mij een vaderzoon verhouding ontwikkeld, zoals 't iedereen vergaat die met Geert van Oorschot te maken krijgt. Hoe verwerk je zoiets? Er zijn zonen die tegen hun vader in opstand zijn gekomen. Van Oorschot heeft een enorme uitstraling, 't is één brok kracht en energie. Die man is zo gewend om initiatieven te nemen en dingen te bedenken dat mensen die wat trager zijn - en de meeste mensen zijn trager - onder druk komen te staan.'
'Het kan ook heel goed zijn om tegen zo iemand op te moeten
knokken. Van Oorschot lijkt in de goeie zin 'n beetje op Dreverhaven uit de roman van Bordewijk. Iemand met een enorm acteertalent ook. Hij is de laatste representant van een eigenzinnige en unieke generatie uitgevers.' Van Oorschot: 'Bij de voorbereiding van de uitgave van de brieven van Du Perron was Jaap Goedegebuure een van de zeven of acht redacteuren. Hij heeft zich
Het verschil tussen de universiteiten en de l<leuterscholen is in Nederland niet zo erg groot, zo mogen we weer eens concluderen. Beiden mal<en gebruil< van het zelfde speelgoed. Op de kleuterscholen is het al een tijdje ingeburgerd. De jojo is weer terug van weg geweest en is nu dé nieuwste rage. Kinderen hanteren dit speelgoed met een behendigheid die alleen, uh... universiteitsbesturen en Ministers van Onderwijs (om maar eens iets te zeggen) ooit eens onder de knie zullen krijgen. Met het touwtje stevig in hun handjes geklemd kunnen ze de jojo naar zich toe trekken èn weer laten vallen, precies wanneer ze dat zelf willen. 'Hij wordt nu hoogleraar, een hele snelle carrière heeft hij gemaakt. Wanneer deed hij zijn doctoraal? Met een tweedelig werkstuk over Marsman en niet alleen degelijk wat kwaliteit betreft. Wat hij te zeggen had over Marsman en wat de resultaten waren van zijn onderzoek en van zijn denken over Marsman dat vindt een voortref-
felijke neerslag In die boeken van hem.' 'Ik weet niet of ie die rubriek in de Haagse Post blijft doen. Als hij HP-redacteur blijft, dan blijft hij ook op de hoogte van de dagelijkse onkwaliteit die op literair gebied in Nederland verschijnt. Dan komt alle middelmaat en benedenmiddelmaat, en dat is 95 % van wat
er gedrukt wordt in dit land, die komt dan op je tafel. Een plezierige betrekking lijkt het me niet, maar nuttig en noodzakelijk is het wel, dat iemand, op wiens literairkritisch oordeel je vertrouwt, het kaf van het koren op een bestraffende wijze gescheiden houdt.' TG/EV
iedere avond een ander viergangenmenu voor vijftien gulden. Verder kun je er een paar soorten vlees van de grill eten, zoals saté, biefstuk en kippelevertjes. Het viergangenmenu van die dag bestaat uit een zalmmousse, (die als 'zalmmouse' aangekondigd staat) preisoep, lever in bladerdeeg met mangosaus en custard met advocaat toe. Een gewaagd menutje, want lever is niet zo populair en ook niet mijn favoriete stukje vlees, maar om de rest van de gerechten wil ik het toch proberen. Ruud Snijders, die twee jaar geleden de Boekanier heeft overgenomen, zegt dat het ook de bedoeling is om minder gangbare menu's te brengen. Zo kan je voor weinig geld toch eens 'wat anders' eten. Edith bestelt een biefstukje en ook een zalmmousse uit mijn menu, die haar los slechts f 2,50 kost. Onze bestellingen worden opgeschreven op een CDA-notitieblokje. De zalmmousse smaakt ons prima, maar de soep is een beetje flauw. Edith's biefstuk is wat taal, de mangosaus over mijn lever
vind ik een beetje bloemig en het bladerdeeg heeft ongeveer het formaat van plakjes uit een diepvriespakje. Ruud Snijders verzekert mij echter dat het bladerdeeg altijd zelf gemaakt wordt, en dat de mango's in de saus vers van de markt komen. De Boekanier gebruikt geen blik en geen diepvries, de ingrediënten worden over het algemeen nog dezelfde dag gekocht, en zelfs de appeltaart is dagvers. Mevrouw Snijders komt juist met een grote vracht boodschappen binnen als ik er ben. Voor het menu van vandaag, dat er nog interessanter uitziet dan toen wij er waren: verse sardientjes, tomatensoep, cordon bleu met rosti en appeltaart toe. Volgens Ruud Snijders leven zijn stagiaires zich helemaal uit op het dagmenu en hij is maar wat blij met hun fantasie!
LEKKENDE KRANEN
Jojo-beleid
toen vooral met het researchwerk beziggehouden maar ook met het annoteren van die brieven. Toen bleek mij al hoe keurig hij is en ook dat hij qua mentaliteit bij die familie van mij hoorde, d.w.z. bij de familie van Du Perron en van al die jongens die ik uitgeef. En toen ik dus helemaal in de gaten had dat hij zijn kritische geest op een voortreffelijke wijze ook kon formuleren wist ik: dat is een man die ik eigenlijk in Tirade nodig zou hebben. Ik vond toch al lang dat een jonge generatie mijn redactionele werk aan dat blad moest overnemen en ik was dus erg blij dat Goedegebuure en Herman Verhagen het van mij overnamen. We hebben toen inderdaad een paar aardige jaren gehad. Zo heb ik Jaap leren kennen en sinds die tijd verbindt ons een plezierige vriendschap.'
Betaald matseren Voor f 5,— VHII U onderstaande ruimte boordevol, inclusief trefwoord bovenaan. De matsertjes kunnen enkel met deze leesbaar ingevulde bon (één letter, leesteken of spatte per blokje) bij de redactie worden ingediend. Betaling kan per giro- of betaalkaart onder gesloten omslag of op de redactie. Vergeet niet ook naam en adres in te vullen.
X
Lekkerproef Als je hoort van een viergangenmenu voor vijftien gulden zie je in gedachten misschien al een toren varr aluminium blikjes voor je oprijzen. Toch waren op onze gang door culinair Tilburg de goedkoopste eethuisjes vaak de slechtste nog niet. Door te besparen op personeelskosten, door te werken met vrijwilligers of stagiaires, kan de kwaliteit van een goedkope maaltijd best goed zijn, al zullen werkloze koks zich er wellicht aan ergeren. Tussen de Oude Markt en het stadhuis ligt café De Boekanier. Met behulp van twee stagiaires van de hotelschool verzorgen zij
Naam:
Adres: (Tel.:
)
maximum van 25 % van de werktijd, assistentie te verlenen bij onderwijs en onderzoek. Hoe mooi is het universitaire leven toch: joio's en assistenten helpen elkaar over en weer, alles ten dienste van de vooruitgang.
Een universiteit zou geen universiteit zijn als ze niet zou onderzoeken of er geen wetenschappelijke variant op de jojo te vinden zou zijn. Die werd uiteraard gevonden. Universiteitsbesturen hebben nog steeds graag de touwtjes in handen, ze trekken personeel aan als het haar het beste uitkomt en als dit personeel niet meer voldoet of als het haar taak af heeft, laat het bestuur hen vallen. Academisch personeel dat zó met zich laat èpelen verdient een eigen naam: de joio (m/v), de jonge onderzoeker in opleiding. Een joio is iemand die pas is afgestudeerd en het toch nog niet helemaal heeft begrepen. Hij zag personeelsadvertenties voor die baan in de kranten staan maar reageerde daar wijselijk niet op. Maar de universiteitsbesturen wilden toch met de joio's spelen en stuurden de doctoraalstudenten in de economische wetenschappen een copie van de advertentie. Joio's die wel op deze persoonlijke aanpak reageeerden, mogen vier jaar aan de slag. Wat mag de joio dan allemaal doen? Als slimste jongetje van de klas mag hij het werk doen waar de assistent van de professor (de professor had er zelf geen tijd voor) geen tijd voor had. Wel zorgt de assistent voor een 'intensieve coaching', zoals de advertentie al verraadt. Daar staat dan wel weer tegenover dat de joio gevraagd kan worden om tot een
Tilburgs H o g e s c h o o l b l a d
m
Na vier jaar is de joio uitgerold en het universiteitsbestuur uitgespeeld. Het proefschrift waarin opgenomen allerlei advertenties, o.a. voor de werving van nieuwe joio's, is klaar. Om te bewijzen dat de joio alles alleen heeft gedaan en toch niet teveel is geholpen door de assistent moet hij in de aula enge vragen beantwoorden. Kent de joio zijn les, dan wordt hij bevorderd tot U.D. In academisch jargon betekent dat eigenlijk promoveren en U.D. betekent natuurlijk niet Universitair Docent maar gewoon Uit Dienstverband. Gedurende die vier jaar van wetenschappelijke activiteiten op hoog niveau ontving de joio een bedroevend laag salaris. Was hij nog maar wat langer student gebleven, dan ontving hij met die nieuwe basisbeurs tenminste nog ietsl Een joio is dus niets anders dan een kruising tussen een klojo en eenjuppie, de jonge universitaire pief. Dat z'n wetenschappelijke carrière slechts vier jaar duurde, zal hem niet berouwen. Eindelijk kan hij het bedrijfsleven in en geld gaan verdienen. Michel
Knapen
Klawt Biemans Twee zalmmousse, preisoep, lever in bladerdeeg met mangosaus, biefstuk, custard met advocaat, koffie en wijn: voor 2 personen: f 44,50. 16 mei 1986