Issuu

iDurgs MogescnooiDiad -' .>. ^...

r.>t

cember 1982 - jaaryuüy ^^

:^^ii£

Warme maaltijd, soep, koffie en tfiee duurder

verhogingen in het restaurant Koffie en thee worden met ingang van 1 januari 1983 10 cent duurder. Een warme maaltijd gaat 25 cent méér /(osten en ook de prijs van soep gaat met 10 cent omtioog. De Hogeschoolraad heeft in haar vergadering van 2 december tot deze prijsverhogingen besloten om het gat in de begroting van de afdeling Restaurantieve Voorzieningen enigszins te dekken. In het Algemeen Financieel Schema voor de jaren 1984 tot 1987 kondigde minister Deetman van Onderwijs en Wetenschappen een herziening van de restauratieve ratio voor 1983 aan. Was er voorheen op elke 250 consumenten één kantinemedewerkster werkzaam, in 1983 wordt die verhouding 1:410. Deze maatregel heeft als gevolg dat de bijdrage van O en W een slordige vier ton minder bedraagt. Door deze vermindering van de bijdrage uit Den Haag werd de afdeling Restauratieve Voorzieningen in een lastig parket gebracht. Aan bezuinigingen viel nauwelijks meer te ontkomen. Bij het opstellen van de begroting voor 19&3 werd zoveel mogelijk naar een sluitende begroting gestreefd. Daartoe werden de lasten met een aanzienlijk bedrag verlaagd. Toch was aan prijsverhogingen niet te ontkomen om het gewenste nulsaldo op de begroting te bereiken. Den Haag kwam de Tilburgse rekenmeesters al enigszins tegemoet door middels een departementale richtlijn een prijsverhoging van koffie en thee af te kondigen. De afdeling Restauratieve Voorzieningen voegde daar prijsverhogingen voor warme maaltijden, soep, melk en nagerechten aan toe. Een warme maaltijd zou twee kwartjes meer

gaan kosten, melk en nagerechten zouden één en soep twee dubbeltjes in prijs verhoogd worden. Al met al zou na verwerking van deze prijsverhogingen de begroting voor 1983 een nadelig saldo van f 41.300,— open laten. Dit tekort zou nog kunnen worden aangezuiverd door een beroep te doen op het bedrijfsrisicofonds. Tijdens de bespreking van de begroting van de Restauratieve Afdeling in de Hogeschoolraadsvergadering van 2 december waren het vooral de studentleden die wezen op de belabberde financiële positie van de studenten. In hun ogen zouden de voorgestelde verhogingen een verdere, onaanvaardbare aantasting van die financiële positie met zich meebrengen. De Progressieve Studenten Fractie wees ook op de goedkope eetgelegenheden die in de stad als paddestoelen uit de grond komen. Eetgelegenheden als de 'Pollepel' en 'Joint corner' kunnen nu al aardig concurreren tegen de prijzen in het Hogeschoolrestaurant. Die concurrentie neemt enkel nog toe in geval van prijsverhoging, zo werd betoogd. PSF zocht oplossingen in de richting van een gedifferentieerd prijsnivo, door de gebruikers naar draagkracht te laten betalen voor de voorzieningen. Ook andere stemmen in de Hogeschoolraad pleitten voor een zoveel mogelijk ontzien van het 'basispakket' van voedingsmiddelen (warme maaltijd, soep, nagerecht en melk). Daar zou een prijsverhoging voor de meer luxe artikelen als alcoholische dranken en frisdranken en mogelijk ook een verhoging van de prijs van de 'vergaderkoffie' tegenover moeten staan. Een motie van PSF waarin werd.voorgesteld de begroting voor 1983 van het restaurant zodanig aan te passen dat daarin wordt voorkomen dat de prijzen van het basispakket stijgen, haalde het niet. Met 8 stemmen voor en 16 tegen werd dit idee verworpen. Na het falen van dit PSF-voorstel kwamen Van Duynhoven.(PLM), Horbach (Breed Front) en Skrabanja (Konstruk-

tief) met een plan om de prijsstijging van soep te beperken tot 10 cent en die van de warme maaltijden tot één kwartje. Hun voorstel vond instemming bij het merendeel van de raadsleden. Daarnaast vroegen deze raadsleden het College van Bestuur een notitie voor te bereiden over de structurele problemen rondom de restauratieve voorzieningen. Deze notitie zal midden 1983 door de raad besproken worden. Dit besluit van de Hogeschoolraad brengt met zich mee dat het tekort op de begroting van de restauratieve Afdeling nog zo'n 40 a 45 duizend gulden hoger zal worden dan voorzien was. Dit tekort kan voor een belangrijk deel aangezuiverd worden door de vergaderkoffie in prijs te verhogen. Dat gaat ten koste van het budget van de verschillende faculteiten. "Een vestzak-broekzak-oplossing", vindt de heer Kuiper, hoofd van de afdeling Restauratieve Voorzieningen. Overigens zijn de voorstellen om melk en nagerechten in prijs te verhogen onverminderd gehandhaafd. Zowel melk als nagerechten worden met ingang van 1 januari dus een dubbeltje duurder. L.K.

Theologen opnieuw naar de stembus De studenten van de Theologische Faculteit moeten opnieuw naar de stembus om hun vertegenwoordigers in de faculteitsraad en de instellingsraad te kiezen. De Verkiezingscommissie heeft de verkiezingsuitslag van de vorige week ongeldig verklaard. Reden voor de ongeldigverklaring is het feit van de studenten hun stem voor de instellingsraad alsook voor de faculteitsraad op één en hetzelfde formulier moesten invullen. Dat ontnam hen de mogelijkheid om niet te stemmen voor de faculteitsraad. Veel theologiestudenten zijn het namelijk niet eens met de verandering van de samenstelling van de faculteitsraad (die zich vooral bezighoudt met zaken betreffende onderzoek en onderwijs). Tot voor kort was die samenstelling paritair en telde evenveel studenten als docenten. Maar op gezag van het Curatorium van de faculteit werd die gelijke verhouding onlangs ten nadele van de studentengeleding gewijzigd. Er zijn een aantal mensen op de faculteit die daarom niet meer willen meewerken aan de totstandkoming van een raad in de nieuwe samenstelling. Zij wilden niet stemmen voor de verkiezingen van de raadsleden. Maar omdat het ene verkiezingsformulier Het restaurant wordt duurder

De wetenschapswinkel heeft een koördinatnce: een gesprek met Marise Pols

8/9 11

Omtrent wonen

Het THB rond de feestdagen Het laatste THB van 1982 verschijnt op 17 decennber. Dat wordt een extra literatuurnunnnner, zodat onze lezers veilig de Kerstdagen doorkomen. Het eerste nummer in het nieuwe ]aar verschijnt op 21 januari. Memo's en advertenties voor dat nummer moeten op donderdag 13 januari in ons bezit zijn. de namen van de kandidaten van zowel instellingsraad als faculteitsraad bevatte zou niet invullen ervan worden uitgelegd als het afgeven van een blanco stem en een blanco stem telt uiteindelijk toch mee in de einduitslag. Op die manier konden de protesterende studenten geen duidelijke keus maken tussen wél stemmen voor het ene vertegenwoordigende lichaam en niet stemmen voor het andere. Tegen deze gang van zaken is protest aangetekend en dat protest is dus door de Verkiezingscommissie van de Theologische Faculteit gehonoreerd. De Commissie heeft besloten de gehele procedure voor de verkiezing van studentleden voor zowel instellingsraad als faculteitsraad opnieuw te starten. De kandidaatstelling staat vanaf nu open tot 15 januari 1983. Begin februari volgen dan de verkiezingen. Overigens zal deze hernieuwde studentenverkiezing niets veranderen aan de uitslag van de andere geledingen. In de faculteitsraad zijn de docenten Loose, van der Tuin, Boerackers en Merks gekozen. Voorzitter van deze raad blijft dekaan Logister. Voor de Instellingsraad (meer verantwoordelijk voor de beheerstechnische aspekten van de faculteit) zijn gekozen de docenten Beelen en Wouters en voor de administratief technische geleding Van der Meer en Van Ballegoy. De verkiezingscommissie heeft tot nu toe van docentenzijde geen bezwaren ontvangen tegen de gevolgde procedure van het dubbele verkiezingsformulier. T.G.

MATSERTJES PERS KOLOFON ■■■m a t s e r t j e S H H

Bisschoppen beginnen met aparte priesteropleiding De aartsb isschop van Utrecht en de b isschop van Groningen hebben b esloten de Katholiel<e Theologische Hogeschool Utrecht (KTHU) de verantwoordelijkheid voor de priesteroplei ding te ontnemen. De opleiding zal voorden ondergeb racht b ij een eigen instituut, het reeds b estaande Ariënskonvikt in de Keistraat. Priesterstudenten zullen echter nog we/ in meer of mindere mate van de opleidingsfaciliteiten van de KTHU ge bruik maken. Het besluit van de bisschoppen is bij KTHU met 'gemengde gevoelens" ont vangen, verklaart de rektor van de hoge school, prof. dr. H.A.J. Wegman. Aan de ene kant noemt hij het een goede zaak dat er een duidelijk onderscheid wordt gemaakt tussen de theologische opleiding en de opleiding tot priester. "We zijn nu niet meer duidelijk geb on den aan het toespitsen van de theologle opleldlng op de amb tsopleiding. Aan de andere kant is het de vraag In hoeverre die opleidingen met elkaar In over eenstemming b lijven", aldus Wegman. Binnen de Hogeschool worstelt men met de vraag hoe de maatregel van de bis schoppen moet worden getaxeerd: de eerste stap naar een priesteropleiding a la mgr. Gijsen (zoals Rolduc) öf het tijdig veilig stellen van een enigszins open priesteropleiding, voordat de huidige kardinaal Willebrands over twee jaar wordt opgevolgd door een meer behou dende figuur. Zoals bekend bestaat bij de top van de katholieke kerk in Rome al geruime tijd grote onvrede over de geringe priester produktie in Nederland. Eind jaren zestig werden alle seminaries in ons land opge heven wegens gebrek aan belangstelling voor een celibataire karrière. Er kwamen katholieke theologische hogescholen.

Uit de Universiteits bladen UKGRONINGEN De Beleidsnota Taakverdeling en Con centratie zal de Groningse Universiteit om en nabij de 25 miljoen gulden gaan kosten. Dit op een totaal budget van 400 miljoen. Jan Dekker schets het maat schappelijk gevolg van bijvoorbeeld de opheffing van de sociale faculteit. "500 man dus op straat, goedgeschoold, gunstige leeftijdsopbouw, gemiddeld fy siek verre van versleten en de hele dag de tijd. Ze zijn ernstig gegriefd. Waar was het goed voor hen uit hun prettige bestaan te stoten? Werk weg = prestige weg. Hun huis wordt verkocht door de hypotheekbank. Hun hobbies zijn ze kwijt, want die zijn niet meer te betalen. Hun vrouw er vandoor met de betaman van de overkant, die mocht blijven bij de universiteit." In het Groningse Univeriteitsblad een in terview met Hein Kurvers, tot voor kort nog secretaris van de Universiteit. Kur vers is na een langdurig en volstrekt on

Tilburgs Hogeschoolblad

derbonden aan de theologische fakultei ten, die tevens belast werden met de opleiding van priesters. Daar kwam ech ter niets van terecht. Suksesvoller waren de hogescholen in de opleiding van pastoraal werkers. Alleen in L imburg ontstond een ander beeld, omdat daar midden jaren zestig zeventig bisschop Gijsen een eigen tradi tionele priesteropleiding, Rolduc, oprichtte. Ofschoon de toelatingseisen daar ruim zijn en de studenten uit het he le land afkomstig zijn, wordt er jaarlijks slechts een tiental priesters afgeleverd.

Brandbrief Niettemin gelooft men in Rome dat de geringe aanwas van priesters in ons land een gevolg is van het verderfelijke, vrij zinnige karakter van de hogescholen. Met name de aanwezigheid van gehuw de priesters is Rome een doorn in het oog. Dat beeld werd nog eens versterkt door een brandbrief die 150 voor aanstaande Nederlandse katholieken in 1979 aan de paus schreven. "Van de geestelijke vorming komt op de meeste theologische fakultelten weinig terecht. Een sfeer van antlkerkelijkheid over heerst in deze instituten", aldus de verontrusten.

duidelijk conflict met het CVB, in Gro ningen een zevenkoppig gezelschap, min of meer ontslagen. Hij bekleedt nu de functie van Algemeen Beleidsadviseur. Overigens met behoud van zijn secreta rissalaris (schaal 153). Zijn nieuwe func tie is tot stand gekomen in nauw overleg met de minister, het CVB en Kurvers zelf. Juridische gronden voor ontslag waren er namelijk niet. Uit het interview blijkt dat Kurvers en de rector magnificus Borgman nogal van inzicht verschillen over de vraag wat nu precies de taakomschrijving van zijn nieuwe functie behelst. Het lijkt erop dat Kurvers op een zijspoor geschoven is. Voorheen was het zo dat zijn dag voor hem ingedeeld werd, nu mag hij het zelf doen. Wat hij precies mag doen is echter onduidelijk. De inter viewer: "Maar waar ben jij dan voor no dig?"' Over een duur geparkeerde be leidsadviseur zonder adviesopdrachten. FOLIA CIVITATIS Het College van Bestuur van de Universi teit van Amsterdam vindt het redelijk als haar Universiteit 36 miljoen van te bezui nigen 258 miljoen voor haar rekening neemt. Meer mag het niet worden. "Wij

'Matsertjes' kunnen worden opgegeven bij de redaktie. Tot 30 woorden kosten ze ƒ 5,-; onder nummer / 2,5Ö extra. Reakties op advertenties onder nummer naar de redaktie sturen.

Kort daarna, begin 1980, hadden de Ne derlandse bisschoppen een speciaal overleg met de paus, waarin zij beloof den nieuwe impulsen te geven aan de opleiding van priesters. Met het ,oog daarop had de Utrechtse aartsbisschop in 1979 al het Ariënskonvikt in de Keistraat opgericht. Men wilde daarmee kandidaten voor het priesterambt een beschut leefklimaat bieden en zo tevens voorkomen dat zij automatisch in Rolduc terecht zouden komen. Aanvankelijk was het Ariënskonvikt geen groot sukses. Het verloop was groot en er werden meer homofielen dan priesters afgeleverd. Inmiddels is er enige stabili satie opgetreden. Er wonen nu zes stu denten, waarvan een vierdejaars en vier derdejaars. Als uitvloeisel van het beraad met de paus hebben de bisschoppen nu beslo ten het Ariënskonvikt formeel te belasten met de priesteropleiding. De Utrechtse hulpbisschop mgr. dr. J . de Kok, zelf ouddocent van de KTHU, krijgt het toe zicht. Via het konvikt bepalen de bis schoppen voortaan de eisen ten aanzien van de spirituele vorming, de inhoudelijk heid van de vereiste studies en de be roepsmatige vorming. De invulling daarvan zal grotendeels aan de KTHU worden overgelaten, maar hoe dat moet gebeuren is vooralsnog een vraag. Het is bovendien onduidelijk hoe tegemoet kan worden gekomen aan de wens van de bisschoppen om mensen met een tekortschietende vooropleiding toch in aanmerking te laten komen voor een priesteropleiding. Het is immers in strijd met het Akademisch Statuut als zij zonder meer kursussen bij de KTHU zou den volgen. h.d. UU/UP

willen graag over redelijke dingen blijven praten. Op oneerbare aanboden gaan wij niet in". Volgens collegelid Roel Poppe heeft de landelijke taakverdelingscom missie gekozen voor een trage procedure. Deze legt een te zware druk op de eindfa se die voor 1 maart 1983 gereed moet zijn. De minister verwacht dan concrete voorstellen over de invulling van de 258 miljoen. "In die eindfase kunnen de uni versiteitsbesturen zelf voorstellen doen inzake taakverdeling en concentratie. Aanvankelijk wordt het overleg lande lijk, en wel per vakgebied, gevoerd. Pop pe meent dat het beter was geweest om eerst de universiteitsbesturen met voor stellen te laten komen. " Ook de minister is niet zo blij met de gekozen procedure. Hij wil in januari opnieuw informeren bij de taakverdelingscommissie over de voortgang van de werkzaamheden. De minister heeft de commissie onlangs ge zegd dat "hij zich niet op voorhand wenst vast te leggen op het plan, ook niet als het voldoet aan de door hem gestelde voorwaarden". De minister erkende ech ter ook dat indien het eindrapport vol deed aan alle door hem gestelde rand voorwaarden hij een "stukje bewegings vrijheid" kwijt zou zijn. (L.v.W.)

10 decennber 1982

TE KOOP GEVRAAGD: Wij willen de boeken voor het tweede semester van het eerstejaar sociologie (zie studiegids) overnemen. Frans Bouwens, 040-410682; Anneke Rijnaarts, 040-514058. TYPEWERK Voor het verzorgen van uw typewerk 01612-5019. Welke econoom/econometrist wil deelnemen aan een ONDERHANDELINGSSPEL. Duur: 1 !4 uur. Betaling: ƒ 10,—. Opgave alleen of in groepjes van 2. Hiervoor graag contact opnemen met J. Loonen, kamer B-211. Na 18.00 uur: 364361. SCHOLIER 6e VWO wil stoomkursus Ekonomie-I gericht op eindexamen begin mei '83. Leerboek "De kern van de ekonomie I en I I " (Heertje). Graag bellen Drunen 04163-73819. TE KOOP: economieboeken: Pitlo handelsrecht, Bouma financiering, Schroeff kostprijs, Groot/Stein handelsrecht, Korteweg/keesing 2a, 3, 4 geldwezen. Nauwelijks gebruikt te. 357624 (andré).

tilburgs hogeschoolblad weekblad voor de katholieke hogeschool tilburg redaktie eddie vaes (hoofdredakteur) twan geurts, lennart kik, ellen nooyen, angela lodder (assistente) medewerkers pau! emonts, wouter van gils, peter pennartz, henk zomer, wilma okkerse, s)ef stoop, klaudie biemans, john versieyen samenstelling redaktieraad prof mr p van seters (voorzitter), drs j koning, dr h van erp, drs j van de net, f hummelman, m ackermans (a|j(j/iseur), t nilsen, r geurtsen, a de laaf, drs th schouw officiële mededelingen* buro pers en voorlichting cartoonist ad van haandel, henk van de berg advertenties angela lodder kopij alle kopii moet uiterlijk op donderdag de week vóór het verschijnen in het bezit van de redaktie zijn redaktie-adres/advertenties hogeschoollaan 225, tilburg, telefoon (alleen voor thb) 662277 en 662506 intern 2277 en 2506 kamer 207 en 208 (gebouw b) foto rien siers landelijk samenwerkingsverband universitaire pers (up) waarbij verder aangesloten ad valvas (vu amsterdam), wagenings hogeschoolblad, utrecht universiteitsblad, thd nieuws (delft), thbenchten (eindhoven), tht-nieuws (twente), observant (maastricht), uk (groningen) en ku nieuws (nijmegen) druk drukkerij em de jong bv, baarie nassau vormgeving Willem van zoetendaal abonnementen voor niet-hogeschoolleden f 1 5 , - per jaargang

Hopman: "Er zijn twee aanzetten geweest die geleid hebben tot het opstellen van een veiligheidsreglement. Allereerst de invoering van de Arbeidsomstandighedenwet ARBO. Daarnaast wilde het personeel zélf dat er aandacht geschonken zou worden aan de veiligheid van de KHT. Een van de direkte aanleidingen was de verhuizing van de Dienst Personeelszaken naar de bovenste verdieping van gebouw B. Dat klinkt wat merkwaardig, want toen de theologen daar nog zaten was het aankaarten van de veiligheid blijkbaar niet zo aktueel ...." THB: "Zij hebben waarschijnlijk andere vluchtwegen...." Hilariteit in de riante werkkamer van de sekretaris. Hopman: " . . . Een volgende directe aanleiding was het Diésfeest van 1980. Achteraf bleek dat het veel te gevaarlijk was om met zo'n groot aantal mensen in de Hogeschool feest te vieren. We willen nu de zaken struktureel aanpakken". THB: "Bij het doorlezen van het reglement staat nergens concreet aangegeven wat er moet gebeuren in geval van ongelukken of rampen. Wat is dan de pretentie van zo'n veiligheidsreglement?" Hopman: "De Arbeidsomstandigheden (ARBO-wet - thb) geeft een structuur aan waarin de werkgever verplicht wordt om regelmatig met een vertegenwoordiging van het personeel over de veiligheid te praten. Die gesprekken vinden hier plaats in de dienstraden. Daarbij moeten de verantwoordelijkheden worden vastgelegd. Tevens wordt er een veiligheidscoördinator aangewezen. Het reglement legt deze taak expliciet bij het hoofd van de Dienst Bouw- en Huishoudelijke Zaken, de heer de Jong. THB: "Het veiligheidsregelment gaat uit van een pyramide-hiërarchie. Een ongevallen-melding moet nu een lange weg afleggen voordat er via de veiligheidscoördinator ergens een bel gaat rinkelen. Is het niet veel beter een structuur te kiezen waar meer direkt beslissingen genomen kunnen worden?" De Jong: "De verantwoordelijkheid voor de veiligheid ligt bij het College van Bestuur die opdrachten naar beneden verstrekt over de uitvoering. Maar de opzet van de regeling is toch ook dat per werkeenheid de mensen in hun eigen omgeving bekijken hoe veilig het is, en indien nodig om maatregelen vragen. Een taak van DBH is hier dat je mensen er op attent maakt waèr de hand- en hulpmiddelen hangen. Dus ervoor zorgen dat ze in eerste instantie selfsupporting zijn. THB: "Hoe groot zijn eigenlijk de veiligheidsrisiko's?" Hopman: Onze gebouwen hebben een lage brandbaarheid. Er liggen weinig brandbare spullen, met uitzondering van gebouw G. De huidige situatie in gebouw B heeft een relatief groot risiko.

Wat te doen bij rampen Plannen nog weinig concreet In mei van dit jaar besloot het College van Bestuur het veiligheidsreglement Katholieke Hogeschool voorlopig vast te stellen. Op 1 juni publiceerde het college een voorlopig ontwerp van zo'n reglement. Er kwam nogal wat kritiek op. Het was vaag, abstrakt en in feite zo formeel dat nóg niet duidelijk was hoe de veiligheid in de Hogeschoolgebouwen gegarandeerd kon worden. Herschrijving van dat ontwerp lijkt daarin nauwelijks wat verbeterd te hebben. THB sprak met Hogeschoolsecretaris Hopman, en de heer de Jong, hoofd van de dienst Bouw- en Huishoudelijke Zaken.

Tilburgs Hogeschoolblad

THB: "Als je het ontwerp van de Calamiteitenbestrijdingsorganisatie ICBO) goed leest, lijkt het of er bij een ramp, alleen maar driftig getelefoneerd zal worden tussen allerlei verantwoordelijke mensen." Hopman: " D e CBO roept een bewakingssectie, een medische sectie, een technische- en een voorlichtingssectie in het leven. Elk hoofd van zo'n sectie stelt een instructielijstje op. Dat lijstje vermeldt ondermeer de telefoonnummers waaronder de posten te bereiken zijn, en tevens de namen en thuisnummers van functionarissen die in volgorde van prioriteit gealarmeerd kunnen worden. THB: "En als nu de telefooncentrale explodeert?" De Jong: "Ja dat moet uitgeprobeerd worden. En dan niet door het een en ander in de fik te steken natuurlijk".

Niet zozeer door het verhaaltje dat de Tilburgse brandweerladders niet bij de negende verdieping kunnen komen. Dat is pas lastig als er vuurkolommen in de trappenhuizen staan. Waar het echter om gaat is dat iemand op de vijfde verdieping veel te laat op de hoogte is van het onheil dat dreigt, en niet weet wat te doen. Waarschijnlijk stapt hij in de lift. Daarbij is het door ons voorgestelde Calamiteitenplan een noodzakelijke en concrete aanvulling op het door u gelezen veiligheidsreglement." Nadat Hopman uitlegt dat we het veilig-

Open Universiteit krijgt telefoon De Open Universiteit vordert. Werd onlangs het eigen kantoorgebouw geopend in Heerlen, vorige week maakten college van bestuur en stichtingsraad hun plannen bekend voor 18 studiecentra, verspreid over het hele land, waar de toekomstige studenten een persoonlijke aanvulling krijgen op het afstandsonderwijs. Die centra, later misschien aangevuld tot 24, worden zodanig over het land verspreid dat niemand erg ver hoeft

verdieping iemand zijn die bij brand de verantwoordelijkheid op zich neemt en alle deuren opentrekt. Op deze wijze moet je nagaan hoe de veiligheid nog meer besproken kan worden. Er moeten ook afspraken komen voor mensen die slecht ter been zijn. De grote lol krijg je natuurlijk als je gaat oefenen. Je heb meer aan oefeningen om snel beneden te komen, dan aan twee extra trappenhuizen in gebouw B. In de TH van Eindhoven, waar veel brandbare en ontplofbare spullen liggen vinden ze twee trappenhuizen ook voldoende. Dat is zeker het geval met onze eenvoudige administratietoren.

te reizen. Ze worden ondergebracht bij bestaande instellingen. Voor de eerste studenten daar echter de broodnodige kompensatie kan halen op boeken, bandjes en de eenzaamheid van de zolderkamer zal nog heel wat politieke strijd geleverd worden, vooral met de christelijke onderwijsorganisaties. College en stichtingsraad kiezen in hun advies aan de minister voor het principe van de regionale spreiding. De christe-

heidsreglement inderdaad moeten zien als een algemene en formele grondslag voor het regelen van bevoegdheden en verantwoordelijkheden, en het door hem genoemde Calamiteitenplan als een concrete aanpak van de veiligheid binnen de Hogeschool, licht hij toe: "Allereerst zijn we begonnen met het aanleggen van de alarminstallatie. Daarna moet je afspraken maken zodat iedereen weet wat hij moet doen. Dat betekent ondermeer dat de tien geboden aan de binnenkant van de deuren herschreven moeten worden. Verder moet er per nen daarentegen zijn, zodra zij hoorden dat de OU alle geloven en levensbeschouwingen dient te weerspiegelen, begonnen met lobby's. De Evangelische Hogeschool wil in Amersfoort een studiecentrum, en ook de Protestants Christelijke Onderwijsvakorganisatie heeft claims gelegd. Wij hopen en geloven niet dat deze verzuiling weerklank vindt bij de minister", zei een beleidsmedewerker van de OU. "Zo'n eenzijdig stigma zou betekenen dat een student die niet van dat geloof is onnodig ver moet reizen. Het levensbe-

THB: "Is er gedacht aan een scenario voor gebouw S, met zijn ingewikkelde en onoverzichtelijke gangstelsel?" Hopman: "Onze voorlopige volgorde is gebouw B. Aan gebouw S had ik niet zo gedacht omdat daar de Tilburgse brandweer veelvuldig is geraadpleegd." De Jong: "Gebouw A is öök niet bepaald overzichtelijk. We willen daar de donkere hoeken beter gaan verlichten. Er moet een betere aanduiding komen van alle uitgangen". Hopman: " W a t we konkreet ook gaan doen is het op gang brengen van gesprekken met de diensten over de veiligheid op hun afdelingen. Waar we nog wèl mee zitten is dat we ook met studentengroeperingen willen praten. Dat staat vaag in het reglement. We weten niet hoe we deze kontakten moeten realiseren. Daar moet nog een truc voor bedacht worden. Men kan bijvoorbeeld de studenten nemen die in de hogeschoolof faculteitsraad zitten ... Het slot van de gehele veiligheidsoperatie op de hogeschool zal zijn dat we een paar keer zullen oefenen." THB: "En het nivo van de hilariteit overstijgen". Hopman: "Inderdaad". Wouter van Gils Peter Pennartz schouwelijke aspekt moet op een andere manier tot uitdrukking komen, bijvoorbeeld in de personeelssamenstelling van de studiecentra." Hij verwacht dat de centra "vanwege de daar aanwezige voorzieningen een speerpuntfunktie krijgen in de informatietechnologie". De OU probeert zo goedkoop mogelijk bij anderen in te gaan wonen, en wil daarbij aan eigen voorzieningen meebrengen een telefoon met antwoordapparaat, een schrijfmachine, viewdata-aansluiting, terminals, bandapparaten, komputertje en een apparaat dat koffie en thee kan zetten. UU/UP

10 december 1982

Kunstwerk " H e t is ongetwijfeld de droom van oprichters van deze hogeschool geweest een tempel van de wetenschap te bouwen, die gedragen werd door het beginsel waarvan de naam nog getuigt. Maar het lijdt ook geen twijfel, dat er van die gemeenschappelijke levensovertuiging niet veel meer over is dan de naam". Dit zei Professor Doctor G. Bouwman tijdens de eucharistieviering donderdag 25 november tijdens het elfde lustrum. "Bij het vorige lustrum is er sprake van geweest een lint van kunstwerken te ontwerpen, dat de hogeschool zou verbinden met de hart van de stad. Beter zou zijn een kunstwerk te scheppen, dat de harten van de mensen met elkaar verbindt, een kunstwerk waarop mensen kunnen zitten, kunnen praten, kunnen liefhebben", aldus Prof. Bouwman.

Nieuwe grondslagen sociaalwetenschappelijk onderzoek "Naar nieuwe grondslagen van sociaalwetenschappelijk onderzoek" is de titel van het proefschrift waarop Frans v. Doorne zal promoveren tot doctor in de wijsbegeerte op donderdag 16 december 1982 aan de Erasmus Universiteit te Rotterdam. F. V. Doorne is sinds 1969 verbonden aan de vakgroep sociale wijsbegeerte van de Economische Faculteit te Tilburg. Promotor bij deze gelegenheid zal zijn Prof. Kimmerie, Hoogleraar Methodiek der Wijsbegeerte aan de Centrale Interfaculteit van de Erasmus Universiteit van Rotterdam. Het proefschrift bevat een studie van Habermas' denken omtrent de ontwikkelingen van de grondslagen van de sociale wetenschappen gedurende de afgelopen twintig jaar. De rode draad die, volgens

Geld voor personeelsopleiding en gewetensbezwaarden De Hogeschoolraad heeft ook een bestemming vastgesteld voor de nog te verdelen personele middelen voor het jaar 1982. Voor opleidingskosten werd f 80.000,— toegewezen. Bovendien werd besloten de post gewetensbezwaarden op de begroting van 1982 met f 90.000,— te verhogen. In de begroting van 1983 wordt echter weer / 9 0 . 0 0 0 , beschikbaar gesteld voor werkoverleg, een bedrag dat dan ten laste komt de post gewetensbezwaarden. Deze financiële stoelendans was de uitkomst van het debat in de Hogeschoolraad over opleidingskosten. In 1983 is al een bedrag van f 80.000,— uitgegeven. Van dat bedrag werden een tweetal cursussen voor resp. diensthoofden en faculteitssecretarissen en afdelingshoofden bekostigd. Beide cursussen werden begeleid door organisatie-adviesbureau De Galan. Aanvankelijk zou een bedrag van f 170.000,— besteed worden aan opleidingscursussen ten behoeve van het KHT-personeel. Voor de derde fase van

Tilburgs Hogeschoolblad

V. Doorne, door de geschetste ontwikkelingen loopt is de aanwijzing van Habermas dat de gangbare (positivistische) wetenschapsopvatting er toe leidt dat de onderlinge samenhang miskent wordt van maatschappelijk en wetenschappelijk handelen, van de verwevenheid van belangenbehartiging en kennisstreven. Habermas heeft een grote aandacht voor de verhouding van filosofie en empirische wetenschap. Hij komt, aldus het betoog van v. Doorne, zo tot de vorming van een onderzoekskader, dat toestaat de verhouding filosofie en empirische wetenschap te bepalen als de verhouding van twee elkaar aanvullende, specifieke contexten van maatschappelijk handelen. Het werk van Habermas vormt hiermede de basis voor de centrale these van F.V.Doorne. Met zijn proefschrift wil v. Doorne een bijdrage leveren tot hernieuwde samenwerking tussen filosofen en beoefenaren van sociale wetenschap. Om het vinden van een gemeenschappelijke taal in het verkeer tussen beide groepen te bevorderen, heeft hij het grondslagenontwerp waartoe zijn onderwerp hem voert, ook op wiskundige wijze gearticuleerd.

Kredietrantsoenering Vrijdag 10 december promoveert Jan Koning op zijn proefschrift "Kredietrantsoenering en onevenwichtigiieid" tot doctor in de economische wetenschappen. Na zijn doctoraal in de economie, dat Koning in 1969 in Tilburg behaalde, was hij hier wetenschappelijk medewerker van de Vakgroep Geld-, Crediet- en Bankwezen. Zij promotoren zijn Prof. dr. H.W.J. Bosman en Prof. dr. P.H.M. Ruys.

Inschrijvingen KHT Het aantal inschrijvingen aan de Hogeschool bedroeg op 1 november 5489. Dat is 474 meer dan een jaar daarvoor. Het aantal studenten steeg met 675 tot 5351. het project was al een bedrag van 90.000,— gereserveerd. Hiermee zou een werkoverlegproject voor de diensten gekostigd worden. In de begrotingscommissie van de HR die op 25 november bijeen kwam hadden de vertegenwoordigers van de frakties Breed Front en PLM al hun aarzelingen over de plannen naar voren gebracht. Zij twijfelden met name aan de kwaliteit van de door het bureau de Galan te leveren begeleiding met het werkoverleg. In dezelfde vergadering kwam PSF met het voorstel het nog te besteden bedrag te gebruiken voor het aanstellen van gewetensbezwaarden. In het debat in de HR-vergadering van 2 december zei CvB-voorzitter Van Straaten dat hij geen aanleiding zag het vertrouwen In de werkwijze van bureau de Galan op te zeggen. Het vertrouwen in bureau de Galan zou alleen opgezegd moeten worden als er sprake zou zijn van bezwarende ervaringen. Een voorstel van raadslid Horbach (Breed Front) om het voor opleidingskosten bedoelde bedrag voor een eenmalige uitkering aan de laagstbetaalden aan de KHT werd met 9 stemmen voor en 14 tegen verworpen. Het voorstel van PSF om voor 1982 nog f 9 0 . 0 0 0 , - voor gewetensbezwaarden beschikbaar te stellen haalde het uiteindelijk wel. LK.

Van de 255 extraneï van vorig jaar zijn er nu nog 78 over. De grootste groei zat bij de Rechten Faculteit met een toename van 177 inschrijvingen. De Economen volgen met 157, en de Faculteit voor Taal- en Literatuurwetenschappen groeide met 94 naar 165 studenten. Het percentage vrouwen aan de Hogeschool nam iets toe.

Toch vrouwenstudies Er is een grote kans dat de vrouwenstudies in Leiden toch doorgezet worden. De fakulteit Sociale Wetenschappen in Leiden hield nog wat geld over op de personeelsbegroting. Nadat eerst het fakulteitsburo bezet was, zijn de vrouwen in overleg getreden met het bestuur. Het voortbestaan van vrouwenstudies, ook in andere steden, staat op losse schroeven. Meestal zijn de medewerksters in tijdelijke dienst. Die banen vallen vaak het eerst ten prooi aan bezuiniginen.

Symposium ''Kinderen tot lezen stimuleren'' Het belang van lezen komt mede tot uitdrukking in de twee centrale vakken op de basisschool, taal en rekenen. Velen zijn van mening dat het dan al te laat is. In de eerste levensjaren van kinderen zijn er al zoveel verschillen ontstaan in taalontwikkeling dat die middels stimuleren tot lezen door de school niet meer te overbruggen zijn. Kennelijk spelen andere factoren als lezen een rol, zoals de ontwikkeling van ouders en omgeving van het kind. Het zal geen verbazing wekken dat vele pedagogen zich het hoofd breken over hoe die verschillen alsnog opgelost kunnen worden. Op 21 december 1982 zal dit in gezamenlijk verband gedaan worden op de Hogeschool op een symposium dat als thema heeft "kinderen tot lezen stimuleren". De dan te houden bijeenkomst is onderverdeeld in een drietal onderdelen, 's Ochtends (11.00 uur) zal het geopend worden met een algemene inleiding, verzorgd door prof. Manuela Dubois. Zij is

Voorbereidingscommissie emancipatiezaken De Hogeschoolraad van de KHT heeft besloten tot de instelling van een voorbereidingscommissie emancipatiezaken. Deze voorbereidingscommissie zal het pad moeten banen voor een definitieve emancipatiecommissie die te zijner tijd zal worden ingesteld. De hogeschoolraad nam deze beslissing op advies van de commissie ad hoc vrouwenstudies die haar werkzaamheden nu als afgerond beschouwt. De ad hoc commissie vond zichzelf niet geschikt

hoogleraar onderwijssociologie aan de Rijksuniversiteit Leiden. Na de algemene inleiding zullen de symposiumdeelnemers zich 's middags (12.00 uur) moeten hergroeperen in een viertal werkgroepen. In elke werkgroep zal een specifiek thema aan de orde komen. De thema's zijn als volgt: "Onderwijsstimulering ' 'bibliotheekwerk', 'onderwijsleermiddelen' en 'moeilijk lezende kinderen'. Elk thema zal door een drietal sprekers worden toegelicht. Aan het einde van de middag (16.30 uur) zal het symposium worden besloten met een plenaire bijeenkomst. Er zal een discussie met forum plaatsvinden, waarbij het algemene thema van het symposium en de resultaten van de werkgroepen aan de orde zullen komen. Tenslotte wordt er 's avonds een voorstelling aan de deelnemers aangeboden van luisterrijke aard, verzorgd door het schrijverscollectief. De leden van het collectief verwierven landelijke bekendheid door hun bijdragen aan T.V.-programma's als "De Stratenmaker op Zee S h o w " en J . J . de Bom v . / h . De Kindervriend'. Het symposium is voor iedereen toegankelijk. Studenten betalen f 12,50 en anderen ^ 4 0 , — . Aangezien de inschrijvingsdatum al is verstreken is het wellicht raadzaam om voor een toegangskaart contact op te nemen met het secretariaat van de Letterenfaculteit. J.T

om de taak van de voorbereidingscommissie meteen op de schouders te nemen onder andere gezien haar samenstelling. De nieuwe commissie zal zodanig zijn samengesteld dat alle geledingen daarin vertegenwoordigd zijn en dat de leden zitting nemen in de commissie op basis van affiniteit met en betrokkenheid bij de emancipatieproblematiek. "Gedacht kan hierbij w o r d e n " , aldus het advies van de ad hoc commissie "aan de hogeschoolraad, aan het vrouwenoverleg. Studentendecanen, betrokkenen uit de kring van Personeelszaken, het wetenschappelijk personeel, de Commissie Personeelsoverleg en het nietwetenschappelijk personeel". De hogeschoolraad heeft er wel op aangedrongen dat de voorbereidingscommissie emancipatiezaken "bij haar werkzaamheden naast haar hoofdaandachtsgebied van vrouwen daar waar mogelijk ook aandacht moet schenken aan emancipatiebewegingen die in hun doelstellingen nauw verbonden zijn met vrouwenemancipatie". T.G.

10 december 1982

Overdoen hele propedeuse is onwettige eis Eerstejaars, die hun propedeuse niet in één jaar fialen, /<unnen niet worden verplicht het hele jaar over te doen. Alle voldoende gemaakte tentamens horen gewoon geldig te blijven. Slechts de onvoldoende gemaakte vakken moeten worden overgedaan. Dat b lijkt uit een b rief van het ministerie van Onderwijs en Wetenschappen, die nog eens wordt onderstreept door een uitsjjraak van het College van Beroep voor de Examens van de TH Twente. De examenregelingen, zoals bijvoorbeeld b ij Rechten, Geschiedenis en Kunstgeschiedenis, waar het hele eerste jaar moet worden overgedaan, zijn dan ook strijdig met de wet. Vooral de Twentse uitspraak vormt een belangrijk precedent. Een inmiddels tweedejaars student behaalde zijn pro pedeuse niet. Volgens de examenregels van zijn studierichting zouden daarmee alle tentamencijfers dus ook de vol doendes komen te vervallen. Hij ging tegen deze beslissing in beroep en haal de zijn recht. De onderafdeling Bestuurs kunde werd verplicht een nieuwe be schikking over de uitslag van het prope deutisch examen vast te stellen, waarbij alle voldoendes blijven staan. Ook een brief van het ministerie, verzon den op 16 september 1982, maakte dui delijk dat de geldigheidsduur van behaal de examenonderdelen niet te zeer be perkt mag worden. Het departement spreekt zelfs uit, dat in principe alle ten tamenresultaten een onbeperkte geldig heidsduur moeten hebben. Alleen als er goede redenen zijn een examenonder deel beperkt geldig te laten zijn, zou de (subifaculteit dit in het ixamenreglement moeten opnemen. Bij het aanleggen van beperkingen moet, aldus de minister, de nodige zorgvuldigheid en prudentie wor den betracht.

legde examenonderdelen, alsmede de bevoegdheid van de desb etreffende exa mencommissie om die geldigheidsduur te verlengen. Dit Academisch Statuut is door twee be langrijke instanties weer verder uitge werkt. Beide, de Commissie Voorberei ding Herprogrammering WO (CVHWO behorende bij de Academische Raad) en de Commissie voor de Bestuurshervor ming (opgericht om de uit 1970 stam mende Wet Universitaire Bestuursher vormingen te evalueren en, waar nodig, uit te leggen), gaan uit van een beperkte geldigheid van tentamencijfers. L aatst genoemde commissie nam die beperking dan ook op in een voorbeeldreglement, waarmee faculteiten gemakkelijk een nieuw examenreglement kunnen opstel len. Het idee is, net als de CVHWO dat voorstelt, dat alle tentamencijfers op één

moment, bijvoorbeeld een jaar na het verstrijken van de inschrijvingsduur, te gelijk vervallen.

Onderbreken WÊÊf^^^^Ê^^^^am Minister Deetman denkt daar echter an ders over. Hij schrijft dat artikel 45 van het Academisch Statuut "niet verplicht tot een regeling waarb ij aan elk examen onderdeel een b eperkte geldigheidsduur wordt verb onden. In b eginsel dient er van te worden uitgegaan, dat alle met goed gevolg afgelegde examenonderde len een onb eperkte geldigheid he bb en". De b ewindsman voegt eraan toe, dat er dwingende redenen kunnen zijn om een bepaald examenonderdeel b eperkt gel dig te laten zijn. In dat geval kan artikel 45 geb ruikt worden. Over regels, die alle examenonderdelen tegelijk laten vervallen, is de b ewinds man evenmin enthousiast. Deze staan met de eisen van zorgvuldigheid en pru dentie op gespannen voet. Daarb ij komt, dat dergelijke b epalingen weliswaar niet in strijd zijn met de letter van de wet en van het Academisch Statuut, maar naar mijn mening wel met de geest van de wet." Deetman wijst op artikel 24, vijfde lid, van de Wet op het Wetenschappelijk On derwijs (onderdeel van de tweefasen wet). Dat bepaalt dat studenten, die hun studie staken, een verklaring krijgen waarop de door hen behaalde voldoende tentamencijfers staan vermeld. De be windsman stelt, dat deze cijfers in begin

sel hun waarde behoren te behouden, "opdat daarop door de b etrokkene in een later stadium kan worden voortgebouwd".

Drempel i ^ ^ i ^ ^ B i ^ ^ H ^ ^ a H H i Ook al is het streven gericht op een vlot te studievoortgang en is daarom het vol ledig overdoen van een propedeuse een onwettige eis (tenzij men dus geen enkel tentamen heeft behaald), er is nog een drempel voor wie zijn eerste jaar niet in één keer haalt. Het afleggen van tenta mens voor het doctoraal (dat zijn vanwe ge de tweefasenstructuur vanaf volgend jaar dus ook de tweedejaarsvakken) kan alleen als de propedeuse is behaald. Dat zegt artikel 24 bis, vijfde lid van de WWO. Gelukkig is er de mogelijkheid dispensa tie te krijgen. Artikel 77 quater van de W W O (tweede lid) bepaalt dat de facul teit toestemming kan geven reeds in het tweede jaar behaalde doctoraal tentamens af te leggen, voordat het pro pedeutisch examen is behaald. Een kwestie van aanvragen dus. Voor studenten die vastlopen op het overdoen van hun voldoende propedeu setentamens is die remedie iets ingewik kelder. Die kunnen recht halen via het College van Beroep voor de examens. Martin Broesterhuizen UK/UP

Voortgang ^ ^ ^ ^ ^ ^ ^ ■ ■ ■ ^ ^ ^ De achtergrond van het zoveel mogelijk opruimen van belemmeringen in de stu dievoortgang IS de tweefasenstructuur. Met de invoering hiervan werd ook de in schrijvingsduur beperkt tot zes jaar. De bedoeling van minister Pais, de opsteller van de wet, was niet alleen dat de studie programma's korter zouden worden. Ook zouden studenten met minder ver traging door deze programma's heen moeten rollen. Voor hem als wetgever betekende dit, dat formele beletsels (zo als in dit geval het overdoen van al eens voldoende gemaakte tentamens) zo veel mogelijk voorkomen moesten worden. Een belangrijk juridisch detail is dat de examenbepalingen van de Wet Tweefa senstructuur al een jaar vóór de invoe ring van de vierjarige studieprogramma's van kracht werden. Hoewel het nastreven van een zo groot mogelijke studievoortgang een algemeen gerespecteerd goed is, werd pas uit de brief van minister Deetman van 16 sep tember 1982 duidelijk dat er liefst geen beperkingen aan de geldigheid van exa menonderdelen moeten worden gelegd. In het Academisch Statuut, dat de on derwijswetgeving op studierichtingsni veau uitwerkt, .staat in artikel 45, eerste lid: In de nadere regeling worden regelen gegeven b etreffende: a. (... ) , b. de gel digheidsduur van met goed gevolg afge Tilburgs H o g e s c h o o l b l a d

Eerstejaars uit de regen: niet het hele eerste jaar overdoen

10 d e c e m b e r 1982

De verbeelding aan banden Ruim een jaar geleden heb ik een bekende Nijmeegse psycholoog (prof. dr. W.J.M. Levelt) een lezing horen houden over een onderwerp dat als volgt was aangekondigd: "Het repareren, uh, herstellen van spraak". U snapt het al: die lezing ging over het gebruik van het woordje "uh". Een afschuwelijke lezing was dat! Levelt bracht er niets van terecht. Ik heb nog nooit zoiets vreselijks meegemaakt. De spreker is één van de beste psychologen die we momenteel in Nederland hebben, maar zijn verhaal was niet om aan te horen! Terwijl de spreker over "uh" sprak, gebruikte hij om de paar woorden zélf dat woordje. Stel u voor: "Uh is uh een woord dat uh ....". Ik was blij toen de lezing afgelopen was. Struikelend verliet ik de zaal. Waarom vertel ik u dit? Daarom: vóór mij, op de schrijftafel, ligt een boek van de Tilburgse socioloog A.C. Zijderveld. Dat boek handelt over clichés. En daar moet ik nu een recensie over maken! Een onmogelijke opgave. U verwacht van mij dat ik snedig zal opmerken, dat die Zijderveld zélf heel wat clichés gebruikt in zijn verhandeling over het cliché. En ondertussen vindt u dat weer een cliché van mij, als ik zoiets in een bespreking opmerk. Toen Freud een boek over "Der Witz" schreef, vond iedereen dat dat zijn leukste boek was. Het is nogal goedkoop om in een bespreking de auteur met zijn eigen boek te lijf te gaan. Laat ik mijn bespreking daarom anders aanpakken. Zijderveld is socioloog, en ik ben dat niet. Als sociologie een vak is met een echte inhoud, dan moet Zijderveld op een voor mij onvoorspelbare manier over clichés kunnen schrijven. Kan ik de inhoud van het boek voorspellen, dan heeft sociologie weinig om het lijf. Wat verwachtte ik van een sociologische verhandeling over clichés? Ik nam aan dat Zijderveld enkele typische clichés van enkele groepen zou bekijken (sociologie gaat toch over groepen?). Verder veronderstelde ik, dat Zijderveld zou betogen dat clichés het glijmiddel van de conversatie vormen. Meer kon ik niet bedenken. De sociologie bestaat! Of althans: Zijderveld bestaat. Ik heb de inhoud van zijn boek niet goed kunnen voorspellen. Dat van die glijmiddelen is wel zo 'n beetje uitgekomen. Zijderveld betoogt dat het onmogelijk is om zonder clichés met elkaar om te gaan. Als we in ieder gesprek volstrekt origineel zouden moeten zijn, dan werden we na een paar minuten conversatie al uitgeput afgevoerd. Clichés zorgen er voor dat mensen zonder al te veel moeite met elkaar kunnen communiceren. Bij Zijderveld is het cliché een glijmiddel van cement: brokken conversatie worden er mee aan elkaar gemetseld. Zijderveld analyseert nauwelijks de typische clichés van enkele duidelijk omschreven groepen. Het boek gaat niet over bepaalde groepen, maar over onze westerse maatschappij; Zijderveld gebruikt het cliché als aanleiding om een algemene cultuur-kritiek te schrijven. Hij houdt zich, zoals hij zelf op blz- 13 zegt, bezig met "de sociale en politieke functies van clichés in volledig gemoderniseerde samenlevingen". Het betoog van Zijderveld is pessimistisch gestemd. De auteur meent dat TilburgS Hogeschoolblad

onze hedendaagse maatschappij het gebruik van clichés bevordert. Wie nu leeft, wordt meer dan vroeger verleid tot het praten en denken in cliché-termen. "Moderne mensen" zijn volgens Zijderveld aan vaagheid overgeleverd: "er zijn in de moderne samenleving vele betekenissen, maar geen één van hen is bindend" (blz. 64). Daar voegt Zijderveld aan toe: "In deze vaagheid, instabiliteit en onzekerheid zullen gemeenplaatsen als bakens functioneren. Zij zijn als het ware herkenningspunten, dingen om je aan vastte houden, stabiele oriëntatiepunten". Clichés kunnen mensen betoveren; wie-er zich aan vastklampt wordt gemakkelijk door een Rattenvanger van Hameln meegesleurd. Aan het eind van zijn betoog formuleert Zijderveld enkele "strategieën ter relativering van de macht der clichés". Ondanks die - beperkte - strategieën kan de lezer het boek in mineurstemming dichtslaan: wie in deze maatschappij leeft, wordt door de clichés gemakkelijk klem gezet. Alom heerst volgens Zijderveld het gevaar van verstarring. Ik heb het boek met gemengde gevoelens gelezen. Zijderveld schrijft helder. Hij introduceert één keer een afschuwelijke term ("clichégne condities ) die gemak-

kelijk vermeden had kunnen worden, maar voor het overige is de stijl van Zijderveld van een behoorlijk niveau. En zoals gezegd: ik kon de inhoud van het boek niet goed voorspellen; dat maakt het lezen plezierig. Waarom dan gemengde gevoelens? Om verschillende redenen. Ik vind de cultuur-kritiek niet overtuigend. Natuurlijk lopen wij het gevaar om steeds maar weer in de ban van clichés te geraken. Was dat vroeger anders? Zijderveld suggereert een neergang van onze cultuur; vroeger moeten de mensen dus kennelijk iets minder door clichés bedwelmd zijn. Daar geloof ik echter niets van. Bevatten de politieke redevoeringen van Ruud Lubbers meer clichés dan de redevoeringen van Johan van Oldenbarnevelt? Hoe maak je eigenlijk uit, wat precies het clichégehalte van die redevoeringen is? Zijderveld zal misschien opmerken dat Johan van Oldenbarneveldt meer betekenis toekende aan zijn eigen redevoeringen, terwijl Ruud Lubbers bepaalde woorden gebruikt om aan de macht te blijven. Oldenbarnevelt is op grond van zijn politieke overtuiging onthoofd; bij Lubbers zie ik dat nog niet gebeuren. Zijderveld zal aan de redevoeringen van Oldenbarnevelt meer inhoud toekennen

dan aan die varr Lubbers. Maar misschien fungeren de politieke uitspraken van de vroegere raadpensionaris voor hemzelf en voor anderen óók als cliché? En misschien kent Lubbers wel een rijke inhoud toe aan zijn eigen woorden. Het boek van Zijderveld is bruikbaar om voor jezelf na te gaan of je je niet al te sterk laat inpalmen door fraseologie. Zijderveld laat echter veel minder duidelijk zien hoe politici uit verschillende tijden met elkaar vergeleken kunnen worden. Zijderveld wijst er op dat onze huidige samenleving een goede voedingsbodem voor clichés vormt. Maar daarmee heeft hij nog niet gedemonstreerd hoe er uitspraken gedaan kunnen worden over andere samenlevingen. Zijderveld betoogt aan het begin van het boek dat onze cultuur aan verstarring lijdt: allerlei culturele sectoren zijn tegenwoordig in de greep "van elkaar snel afwisselende neo-bewegingen en hun epigonen" (blz. 13). Ook de sociologie wordt door die verstarring gekenmerkt, aldus de auteur. Dat er allerlei neo-bewegingen zijn, wil ik niet ontkennen. Toch geloof ik niet zo in die verstarring: het hangt er maar van af welk tijdsperspectief je gebruikt en wat je als "vernieuwend" wil zien. Met zo'n relativerende opmerking illustreer ik voor Zijderveld misschien weer juist diens cultuur-kritiek. Goed, laten we aannemen dat de sociologie momenteel aan verstarring onderhevig is: Zijderveld zegt het zelf. Wat dan weer opvalt, is dat de auteur zo braafjes het werk van allerlei andere sociologen samenvat in zijn boek. Ook bij Zijderveld is sociologie in belangrijke mate het navertellen van het werk van enkele voorgangers. Ook nu is Max Weber weer de meest geciteerde schrijver. Via een aanhangsel laat Zijderveld ons weten, dat hij iets bezijden de hoofdstroom van de hedendaagse sociologie werkt. Toen ik aan het begin van het boek echter las dat de sociologie zo verstard is, verwachtte ik een betoog waarin de auteur zich niets aan zou trekken van het werk van andere sociologen. Maar dat viel tegen: Zijderveld dobbert netjes mee op een zijstroom van zijn verstarde vak. Dat toont mooi hoe moeilijk het is om je aan de grote clichés in een cultuur of wetenschap te ontworstelen. Ik heb het boek met plezier gelezen. Toch vind ik het jammer dat allerlei intrigerende kwesties niet ter sprake komen. Hoe kan ik een goed evenwicht vinden tussen clichégebruik en originaliteit? Is het mogelijk om via uitbreiding van het arsenaal aan clichés de cultuur weer uit het dal te halen? Of kan zoiets alleen maar geschieden via beperking van dat arsenaal? Het boek is oorspronkelijk in 1979 in het Engels verschenen. Zijderveld heeft zelf voor een Nederlandse vertaling gezorgd. Karel Soudijn A.C. Zijderveld: De tirannie van het cliché. Deventer: Van Loghum Slaterus, 1982. Prijs: 28,50.

Roné Wagrine; verboden af te beelden (19371

10 december 1982

ONDERZOEK

Volstrekt objektief onderzoek, dat kan ik me moeilijk voorstellen

De bandrecorder draait terwijl Marise nauwkeurig haar zinnen formuleert: "Ik denk dat ik de lijn moet gaan oppakken in Amerika. In '68 ben ik samen met mijn man, die een studiebeurs kreeg, naar Philadelphia getrokken. We woonden daar in een wijk die het overgangsgebied vormde tussen de 'city'en de 'slum', een zwart en zeer arm gebied. Het was een geïntegreerde wijk. De blanken die er woonden hadden daar bewust voor gekozen. Samen met een groep mensen die in de wijk op allerlei gebieden bijzonder aktief waren, zijn we gaan denken over het opzetten van een 'Trouble Centre', een soort hulpcentrum. Dat is een kombinatie van rechtshulp en krisisinterventie. Het werd bemand door een aantal vrijwilligers en twee vaste krachten. Die konden een beroep doen op een advocaat, een psychiater, een arts en andere mensen die zich beschikbaar stellen om advies te geven en kliënten te ontvangen. Er kwam een overstelpende hoeveelheid problemen binnen, waaronder drugsverslaving, allerlei konsumentenproblemen en werkloosheidsproblemen. Daarnaast heb ik in 'Womens Liberation' gezeten, in een van de eerste 'Conciousness Raising Groups'. Ik heb ook in de 'Steering Comittee' gezeten van 'Women strike for Peace'. De Vietnam-kwestie was enorm aktueel in die tijd en we heben voortdurend akties georganiseerd om de regering er toe te brengen daar een eind aan te maken. ;er gebeurden trouwens veel dingen in die periode. Toen we er nog maar net waren werd Robert Kennedy vermoord; vlak daarna Martin Luther King. Er vonden ook 'riots' plaats. Wij hebben dat kunnen meemaken, omdat we vlak bij dat zwarte ghetto woonden. Daar reden luidsprekerauto's rond, om te proberen de mensen te kalmeren. In de periode dat ik in Amerika in dat Trouble Centre werkte, heb ik besloten me verder te gaan bezighouden met de problematiek van minderheden. Ik denk dat dat de aanleiding is geweest om te kiezen voor mijn vak, kulturele antropologie/sociologie der niet-westerse volken, om op dit soort verschijnselen ook theroretisch meer zicht te krijgen." Toen ze in Nederland terugkwam heeft ze zich onmiddelijk laten inschrijven voor de studie kulturele antropologie/sociologie der niet-westerse volken in Leiden. "En die studie vond ik erg leuk. Ik denk dat ik het meest geleerd heb van een erg technisch onderdeel "methoden en technieken" van onderzoek. Dan kwam de doktoraalfase. De mensen gaan dan meestal naar het buitenland om onderzoek te doen. Ik kon echter niet weg, want ij< had kinderen waar ik voor moest zorgen. Ik heb toen een onderwerp gekozen In Nederland: Nederlandse taallessen aan Turkse en Marokkaanse vrouwen. Tegen het einde van mijn studie ben ik begonnen met solliciteren. Ik kon toen nog kiezen tussen drie banen. Het werd beleidsmedewerker welzijnszaken bij Sociale Dienst in Rotterdam. In die tijd, november 1980, was mevrouw len Dales nog direkteur van de Dienst Mijn belangrijkste taken lagen op het terrein van de migrantenproblematiek, het bejaardenbeleid en vrouwen In de bijstand. Eén van de leukste dingen die ik gedaan heb in die twee jaar, was het schrijven van een nota over de aanpak van de diskriminatie. Omdat ik nogal wat materiaal uit Amerika had meegebracht en me daar ook in had verdiept, kon ik verschillende suggesties voor een Rotterdamse aanpak doen. Dat hield o.a. in: het aanstellen

Tilburgs Hogeschoolblad

finatrice wetenschapswinkel Marjse Pols

dat ze inderdaad door de verschillende vakgroepen opgepakt zullen worden. En dan blijft over het uitvoerende werk, de relaties met de groepen waarvan de vragen binnenkomen. Dat is iets wat me ontzettend aanstaat Het direkte overleg met de groepen, het signaleren van problemen en het doorspelen naar het instituut, dat er verder iets mee moet. Met alle terugkoppelingsmomenten die daar in zitten. Heel belangrijk is dan dat er op de juiste momenten kontakten worden gelegd tussen de onderzoeker en de groep waarvoor hij uiteindelijk bezig is. Anders wreekt zich dat op het eind, dah moet er een bruikbaar rapport zijn, waar die groepen iets mee moeten kunnen doen. Meestal is dan een brochure van tien bladzijden voldoende om uiteen te zetten wat de resultaten van het onderzoek zijn met mogelijke aktiepunten. Ik weet niet of jullie ervaring hebben met aktiegroepen. Zo niet, dan zouden mensen daar misschien in te interesseren zijn, want dat kan een bruikbare strategie zijn in bepaalde situaties. THB: " W a t versta je onder aktieonderzoek?" Marise: "Dat is een vorm van onderzoek, waarbij de onderzoeker aktief participeert in de formulering en oplossing van een probleem, en tijdens het onderzoek in samenspel met de groepen. Het is uiteraard geen kwestie van manipuleren. THB: "Zie je dat niet als een probleem voor de wetenschappelijkheid, als de onderzoeker zich ook gaat bemoeien met wat voor akties je zou kunnen opzetten aan de hand van " Marise: "Nee, als je expliciet maakt dat het dit soort onderzoek is, dan denk ik dat dat net zo goed wetenschappelijk onderbouwd kan zijn als welk ander onderzoek dan ook, waarom niet?" THB: "Omdat je je vanuit een bepaalde politieke visie in zo'n aktie inzet en daarbij je okjektiviteit als wetenschapper laat varen. Marise: Vormen van volstrekt objektief wetenschappelijk onderzoek, dat kan ik me erg moeilijk voorstellen. Zeker niet in de sfeer van de sociale wetenschappen."

Marise Pols

Eind 1979 startte een groepje studenten van de KHT met de oprichting van een wetensctiapswinl<el. Via die wetensctiapswinkel zou aan de fiogeschoo/ tiet onderzoel< voor en met l<ansarme groepen gestimuleerd moeten worden. Dit initiatief werd niet bepaald hartelijk ontvangen door het toenmalige bestuur. Langzaam maar zeker groeide er toch wat begrip voor de aktiviteiten van de wetenschapswinkel, en in december 1981 besliste de hogeschoolraad dat zij opgenomen diende te worden in de hogeschool. Per 1 december 1982 is er een koördinatrice aangesteld voor 20 uren per week. Ze heet Marise Pols. Sander Neijnens, die zelf een tijd op de wetenschapswinkel heeft gewerkt, had een kennismakingsgesprek met haar. van een diskriminatiefunktionaris en een diskriminatieraad, die toegang moeten hebben tot bedrijven, gemeentelijke instellingen en de bevolking van Rotterdam. Dat idee is goed gevallen en dat komt nu inderdaad van de grond. Ik heb ook met veel plezier gewerkt aan een projekt voor vrouwen in de bijstand. Een van mijn laatste taken bij de Dienst bestaat uit de voorbereiding van een themadag "Vrouw en Arbeid", georganiseerd door de gemeente Rotterdam, en 'Vrijbaan'. THB: "Dan komen we bij het moment dat je gesolliciteerd hebt bij de weten-

schapswinkel. Waarom heb je op deze funktie gesolliciteerd?" Marise: "Ik denk dat er toch een bepaalde lijn in zit. Zeg maar: begonnen aan de uitvoeringskant, toen de wetenschappelijke onderbouwing en daarna de beleidskant. Als je denkt aan het werk bij een wetenschapswinkel, zoals ik me dat voorstel, dan heb je die drie bij elkaar. Om met beleid te beginnen; ik denk dat één van de belangrijkste beleidstaken is om het onderzoek een reële plaats te geven binnen het onderwijs en de hele struktuur van het instituut Ik hoop door mijn onderzoekservaring in staat te zijn om de ruwe vragen te vertalen, zodanig

THB: " H e t onderzoek voor de wetenschapswinkel is tot nu toe verricht door studenten. Vind je dat daar verandering in moet komen? Marise: "Ja, ik denk dat ook de wetenschappelijke staf hierin een verantwoordelijkheid heeft. Ik denk dat het wezenlijk is dat het struktureel wordt aangepakt. Het gaat om maatschappelijk relevante problemen, die een plaats moeten krijgen binnen het wetenschappelijk onderwijs en onderzoek. Het krijgt dan kontinuïteit . Wat de ene student niet kan afronden, kan iemand anders dan oppakken en verder uitwerken. Bijvoorbeeld de kleinschaligheid. Dat is een uitstekend onderwerp om in de loop der jaren onderwijs en onderzoek omheen te bouwen." THB: " D a t betekent wel dat je flink moet gaan konkurreren met de kontraktresearch." Marise: "Als je kijkt naar het eerste, tweede en derde geldstromen onderzoek, dan zie je inderdaad dat de nadruk komt te liggen op kontraktresearch en voorwaardelijke financiering. Er moet ruimte gekreëerd worden voor het beantwoorden van vragen van een wetenschapswinkel. "

vervolg op pagina 10 10 december 1982

Omtreiïworien m

Samenwonen, woongroepen, kamerbewoners, wonen in lIlburg-Noord, stijgende woonlasten, studenten-huisvesting Een aanzet tot onderzoek naar woongroepen Woongroepen zijn interessant. Na de val van de kommunes uit de zestiger jaren, sctiieten ze nu als paddestoelen uit de grond. Van "de" woongroep valt niet te spreken. Ze zijn er in geuren en kleuren, in allerlei vormen drukken de mensen hun drang naar meer gemeenschappelijkheid in het wonen uit. Dat trekt natuurlijk onderzoekers aan. "De gesprekken met woongroepen die ik in het kader van dit onderzoek gehouden heb, zijn voor mij erg waardevol geweest, niet alleen als basismateriaal voor deze notitie, maar ook om meer inzicht te krijgen in mijn eigen houding ten opzichte van het wonen in groepsverband", schrijft Tony Weggemans in de IVA-bundel "Wonen in groepsverband, een globale verkenning van een nieuwe woonbehoefte." " N i e u w " is deze woonvorrn natuurlijlc niet. In het jaar 135 voor Christus bestonden er al kommunes bij de Essenen in Palestina. Ze waren er in de tijd van de Reformatie, en er bestaan voorbeelden uit de 17e en 19e eeuw. Ook naar de kommunes uit de zestiger jaren is onderzoek gedaan, alleen van de huidige ontwikkelingen weten we zo goed als niets. Het IVA-onderzoek had daarom een verkennend karakter, met een ruime gebiedsomschrijving: " A l s werkdefinitie voor gemeenschappelijk wonen is gehanteerd: "het samendoen van aktiviteiten in de woonsfeer met anderen waarbij geen gezins- of familierelatie bestaat". Gezocht is naar groepen die zo'n woonvorm gekozen hebben uit een aantal woonalternatieven". In de brochure geeft Weggemans zeven voorbeelden. - Een Centraal Wonenprojekt, zoals er dit jaar ook in Tilburg een gerealiseerd is. Het beschreven projekt staat in Hilversum, en omvat vijftig woningen die samen een buurtje vormen. Per vier of vijf woningen is er een gezamenlijke eetkeuken. De bewoners van zo'n kluster hebben elkaar tijdens een voorbereidingsfase uitgezocht. Voor de hele 'wijk' is er een ontmoetingsruimte, een jeugdhonk en een hobbyruimte, waar ook bewoners van omliggende buurten inmogen. - Een aantal bewoners van een straat hebben samen een leegstaand huis in diezelfde straat gekocht. Er wordt met elkaar gegeten, de kinderen kunnen er spelen, er is een bibliotheek annex vergaderkamer, een doka, en de kreativiteitsavonden die gehouden worden zijn ook voor andere straatbewoners toegankelijk. Een soort klein, eigen buurthuis dus. - Vier buren in een stad in het zuiden van het land hebben hun tuinen doorgebroken, en eten regelmatig bij elkaar. Verder worden er veel losse aktiviteiten met elkaar ondernomen. - Twee echtparen en een alleenstaande wonen bij elkaar in één klein huis, en twee grote, met één gemeenschappelijke keuken. Samen zorgen ze voor de kinderen; iedereen werkt maar vier dagen per week, en besteedt een dag aan het huishouden. - Vier alleenstaanden wonen in één huis. Ze zijn allemaal bezig met Derde Wereldwerk, dat voor hen op de eerste plaats staat. Het huis is tegelijk een soort aktiecentrum. De inkomens worden in één pot gestopt, waaruit iedereen zakgeld krijgt, en waaruit ook geld naar ideële doeleinden gaat.

Tilburgs Hogeschoolblad

- Vier studenten wonen samen in een klein huurhuis. Een vrij bekend verschijnsel in de studentenwereld; veel keus is er niet bij het zoeken van woonruimte. Toch blijkt dat het bevalt: "Veel woongroepen zijn ontstaan doordat leden ervan positieve ervaringen met wonen in groepsverband hebben opgedaan tijdens hun studie". - Zes mensen eten al twee jaar iedere dag met elkaar. "Het aan elkaar vragen wat iedereen meegemaakt heeft, is een vaste gewoonte geworden, en zelfs bijna een n o r m " . Soms zijn er ook andere gezamenlijke aktiviteiten. De vormen van gemeenschappelijk wonen lopen erg uiteen. De zeven voorbeelden zijn willekeurig gekozen, en geven geen totaalbeeld. Weggemans geeft enkele motieven voor het in een groep gaan wonen. "In de gepresenteerde schetsen van woonvormen is terug te vinden dat men meer kontakten met andere mensen wil, de zorg voor de kinderen wil delen, de kinderen wil konfronteren met meerdere normen en gewoonten, en de konstatering dat de financiële noodzaak om te werken bij het wonen in een groep minder is. Deze beweegredenen hebben alle te maken met de gepercipieerde beperktheid van het gezin of de tweerelatie ten aanzien van de mogelijkheden tot ontplooiing". "Wonen in een groep geeft meer mogelijkheden aan vrouwen, men kan meer kwijt bij anderen, en het is minder benauwend dan wanneer men met z'n tweeën op een flatje zit".

*^*n Fifty ways to leave your lover

" D e aanleiding voor dit onderzoek was de konstatering van een recent toegenomen belangstelling voor meer gemeenschappelijkheid in het wonen. Over aard en omvang van deze belangstelling was echter vrijwel niets bekend. Ook deze brochure verandert daar niet zoveel aan". Wel wordt een handvat geboden voor verder onderzoek. Weggemans wijst erop dat het onderzoek bemoeilijkt wordt door het ontbreken van een beleid ten aanzien van groepswonen. Het is moeilijk om bestaande of potentiële woongroepen op te sporen. De woningmarkt biedt weinig geschikte huizen, en daar wordt door de gemeentes niets aan veranderd. Vaak is het zelfs onmogelijk voor een woongroep om zich als woningzoekend in te schrijven. Het meedoen aan een onderzoek geeft ook geen hoop op woonruimte. Weggemans vindt het daarom beter als onderzoek gepaard gaat met een experimenteel volkshuisvestingsbeleid voor kollektieve woonvormen, waarbij hij enkele mogelijke werkwijzen aangeeft. Reden genoeg voor een of meerdere vervolgonderzoeken. De brochure is verkrijgbaar bij het IVA, en kost tien gulden. |<^ g

In Nederland wonen ruim een half miljoen mensen samen zonder gehuwd te zijn. De meesten hebben zich niet vermoeid met de vraag welke de fiscale en andere juridische consequenties van samenwonen en van de verbreking van de samenwoning kunnen zijn. Voor niet-juristen leesbare literatuur waarin de vele kanten van deze juridisch lastige materie samenhangend wordt behandeld bestond tot nu toe niet. Met het hier besproken boekje is daar gelukkig verandering in gekomen. Ondanks de aanduiding "belastingwijzer" vormt het boekje een rijke bron aan informatie over allerlei rechtsgebieden waar samenwoners mee te maken kunnen krijgen.

Verdichting brengt verlichtinsi Wonen in Tilburg-Noord is nog altijd geen pretje. De jeugdkriminaliteit is groot, de flats zijn slecht en gehorig, de wegen hebben een te grote capaciteit, maar geen voorzieningen voor langzaam verkeer. Er zijn geen goede speelvoorzieningen voor de oudere jeugd, er is een gebrek aan winkels, sociaal-culturele- en sportvoorzieningen, er staan schoollokalen leeg, en buitenlanders en Rijksgenoten zijn er massaal in slechte huizen gestopt. Er wonen veel onvolledige gezinnen en er is een overschot aan jonge gezinnen met kinderen en alleenstaanden. Het IVA heeft hierover een rapport gepubliceerd, naar aanleiding van een onderzoek naar bestaande en te verwachten knelpunten van het functioneren van het

nieuwe laagbouw op het huidige groen. Leegstaande schoollokalen zouden weer opgevuld worden door de toename van jonge kinderen in de wijk door de nieuwbouw. En anders zouden ze een andere stadsdeel Tilburg-Noord. Dat is in op dracht van de Gemeente Tilburg in 1981 funktie kunnen krijgen, bijvoorbeeld voor verricht. De bundel heet "Wonen in de opvang van jongeren die nu over straat zwerven. De wijkcentra, die trouTilburg-Noord, mogelijkheden tot wijkwens maar een klein verzorgingsbereik verbeteren door intensiever ruimtegehebben, zijn te klein, en hebben voor die bruik", en is geschreven door S. Serail jeugd geen voorzieningen. Een belangrijke oplossing voor de probleDoor het inwoneraantal te vergroten men ziet hij in het frequenter en zinvolier zouden er meer winkels kunnen komen, gebruik van de ruimte. Op het - nu nauhet liefst verspreid over het hele gebied, welijks gebruikte - veelvuldig aanwezige en niet zoals nu, geconcentreerd op drie " g r o e n " zou nieuwbouw kunnen l<opleinen. De openingstijden van de winmen. Grote flats zouden ófwel gesplitst kunnen worden voor één- en tweeper- ji kels zouden aangepast kunnen worden voor het grote aantal alleenstaanden, dat soons huishouden, ófwel gebruikt kunoverdag werkt. Dat maakt het ook voor nen worden door woongroepen. De jonwinkels aantrekkelijker om zich in ge gezinnen met kinderen die er nu in zitTiburg-Noord te vestigen. ten, zouden dan kunnen verhuizen naar

4Studiedag ove woongroepen

Omdat in het dagelijks spraakgebruik woongroepen snel gelijkgesteld worden met kommunes, vergelijkt Weggemans deze erg verschillende vormen van groepswonen met elkaar. Een belangrijk verschil is het erg op prijs stellen van privacy door de individuele personen in woongroepen. In kommunes vroeg men zich af of privacy wel te verenigen viel met de wens om de tussenmenselijke relaties te verbeteren. En, sommige kommunes kenden een doelgerichte ideologie, waarin kritiek op het gezin een belangrijke plaats innam. Weggemans: "Voor zover er al sprake is van een ideologie bij woongroepen, lijkt deze aanmerkelijk meer plaats in te ruimen voor ieders individualiteit dan bij de kommune het geval is. Als gevolg daarvan is er bij woongroepen ook minder nadruk op het zich manifesteren als groep tegenover de buitenwereld". Verwacht wordt ook dat woongroepen langer zullen bestaan dan de kommunes het hebben uitgehouden.

Op zaterdag 19 maart 1983 zal er aan de Tilburgse Hogeschool een landelijke studiedag over woongroepen plaatsvinden Deze dag is bedoeld voor mensen die een wetenschappelijke interesse hebben voor wonen in groepsverband. Zij kunnen op de studiedag met elkaar van gedachten wisselen over een aantal aspel<ten van deze snel aan belangstelling winnende wijze van wonen. Het is de bedoeling verschillende thema's aan de orde te stellen: volkshuisvesting, recht, economie, maatschappelijke dienstverlening, opvoeding van kinderen, de positie van vrouwen, sociaalemotionele relaties en de maatschappelijke betekenis van woongroepen. De spanningsverhouding tussen individu en collectiviteit vormt de rode draad die alle thema's moet verbinden. Waar mogelijk en zinvol zal ook aandacht besteed worden aan relevante ontwikkelingen in het overheidsbeleid. Wonen in Tilburg-Noord

Van de (maximaal 100) deelnemers wordt een aktieve bijdrage gevraagd. Tijdens het ochtendgedeelte van de studiedag zullen zij zich in themagerichte, tijdens het mid dag deel in algemene werkgroepen in de diskussie moeten weren. Vantevoren worden opstellen rondgestuurd die betrekking hebben op de thema's van de studiedag. De studiedag wordt georganiseerd door een voorbereidingsgroep. Deze groep bestaat uit een aantal mensen van universiteiten en hogescholen, daarnaast zijn mensen die zelf in woongroepen wonen vertegenwoordigd. Mensen die interesse hebben voor de studiedag kunnen tot 21 januari 1983 een informatiefolder en een inschrijfformulier aanvragen. Daarvoor moet men zich wenden tot het IVA-Instituut voor Sociaalwetenschappelijk Onderzoek, Postbus 90153, 5000 LE Tilburg of telefonisch 013-662443.

Het groen bij de flats, dat nu niet functioneel is, zou veranderd kunnen worden in tuinen, en als zodanig aan de bewoners in beheer gegeven worden. De kwaliteit van de woningen kan verbeteren o.m. door een goede geluidsisolatie. Door de woningen functioneler te gebruiken, en het toewijzingsbeleid aan te passen, zal het probleem van de eentonige bevolking opgelost kunnen worden. Serail besluit zijn beleidsaanbevelingen naar aanleiding van het onderzoek met: "Opheffing van deze problemen in het kader van "verdichting" leidt derhalve indirect tot een verlichting van problemen op stedelijke schaal, zoals meer aandacht in het verleden voor het beheer van het bestaande stedelijke milieu en een minder eenzijdige oriëntatie op de stedelijke expansie een groot aantal problemen in de huidige stadsvernieuwingsgebieden vermoedelijk hadden kunnen voorkomen". K.B.

'Samenwonen' bestaat uit twee delen, getiteld "Samenwonen: het begin en wat geldt tijdens het samenwonen" resp. "Het einde van de samenleving". In het eerste deel komen aan de orde: wonen (woonvergunning, huurbescherming, medehuurderschap, onderhuur, de eigen woning, mede-eigendom, hypotheekvormen), de belasting over de woning (inkomstenbelasting, vermogensbelasting, overdrachtsbelasting, gemeentelijke onroerend goedbelastingen), huursubsidie en huurgewenningssubsidie, sociale uitkeringen (houd ik mijn uitkering als ik ga samenwonen?), en de positie van eventuele kinderen. In het tweede deel wordt de beëindiging van de samenwoning door overlijden of door verbreking van de relatie behandeld, steeds vanuit verschillende mogelijke situaties: was er wel of niet een samenlevingscontract, was er wel of niet een testament? Ook wordt aandacht besteed aan levensverzekering en alimentatie. In drie bijlagen tenslotte worden voorbeelden gegeven (en toegelicht) van een samenlevingscontract, een verzoek aan de verhuurder de samenwoner als medehuurder te erkennen, en een verzoek aan de karitonrechter te bepalen dat de samenwoner medehuurder zal zijn. Het recht, althans de wet, hobbelt meestal achter de feiten aan. Het buiten huwelijk samenleven kent daardoor vele rechtsonzekerheden. Hierom, èn omdat geen twee gevallen gelijk zijn, valt het juridisch doe-het-zelven sterk af te raden. De auteurs (beiden wetenschappelijk medewerker aan de RU Groningen) hebben een niet geringe prestatie geleverd door in vrij kort bestek de ingewikkelde en hier en daar hoogst onduidelijke juridische aspecten van samenwonen samenhangend en leesbaar te behandelen, maar daar zij - terecht - de tekst niet hebben willen belasten met allerlei nuances en verschillen van mening tussen rechtsgeleerden, moet de lezer uit de noodzakelijkerwijs min of meer algemeen gestelde uiteenzettingen niet te gemakkelijk conclusies trekken betreffende zijn eigen specifieke situatie. De maatschapsconstructie bijv. (biz. 30-31) houd ik persoonlijk voor nogal dubieus. De auteurs waarschuwen hier gelukkig ook uitdrukkelijk tegen doe-het-zelven. Zij maken een inkomensverdelingsregeling waarbij ieder de helft van het totaal van de nettoinkomens krijgt. De 'arme' partner wordt aldus in staat gesteld het samen bewoonde huis op zijn/haar naam te kopen. Met name indien die partner eerst zelf ook een riant inkomen genoot, maar zijn/haar baan eraan gaf ten behoeve

van de samenwoning, lijkt dit niet onredelijk. Inderdaad verwerft die partner op deze manier een 'appeltje voor de dorst' (het huis), maar in de eerste plaats staat niet vast dat de inkomensverheveling niet als schenking aangemerkt zal worden (en als de inspecteur er een schenking in ziet, dan wil hij schenkingsrecht ontvangen), en in de tweede plaats valt op deze manier de aftrek van de hypotheekrente tussen wal en schip, daar degene die het inkomen heeft de rente niet betaalt, en degene die de rente betaalt f i scaal geen of slechts een laag inkomen heeft. Zeker op fiscaal gebied, waar de ontwikkelingen zeer snel gaan en om de haverklap wéér een volstrekt onleesbare reparatie- of wijzigingswet wordt aangenomen, is specialistenhulp in vele gevallen onontbeerlijk bij het opstellen van regelingen. Het is verheugend dat de auteurs ook aandacht besteden aan een aantal relevante 'hangende' wetsontwerpen. Geen enkel boek echter, geeft antwoord op alle vragen. Waar kunt U voor fiscaal advies terecht? Notarissen geven gratis advies, maar het is de vraag of U met fiscale vragen bij hen aan het juiste adres bent. Belastingconsulenten, althans goede belastingsconsulenten, zijn duur. Inspecties verstrekken advies en hulp bij het invulen van Uw aangifteformulier, maar voelen zich niet geroepen consulentenwerk te verrichten. Dat zou voor een belastingambtenaar wellicht ook wat tegennatuurlijk zijn. Sommige bureaux voor rechtshulp hebben fiscaal gekwalificeerde juristen in dienst. In het boekje mis ik een uiteenzetting over de positie van de kinderen na de verbreking van de samenwoning. Iets voor de tweede druk, die ongetwijfeld zal verschijnen, want 'samenwonen' bevat voor de ontwikkelde leek een schat aan wetenswaardigheden, die hem in ieder geval de juridische klok duidelijk zullen doen horen luiden, al zal in voorkomende gevallen de deskundoloog behulpzaam moeten zijn bij het lokaliseren van de klepel. 'Samenwonen' biedt overigens ook alleenstaanden of eerzaam gehuwden uiterst nuttige leesstof. Tot slot een bemoedigend citaat: " I f t w o people love each other, there can be no happy end to i t " {Ernest Hemmingway). P.J. Watte! Observant/UP 'Samenwonen', door Paul.van Schie (gehuwd) en Wijnand van Smeden (samenwonend). Kluwer belastingwijzers nr 6, Deventer 1982. 132 bladzijden tekst, 3 bijlagen, waaronder een standaardsamenlevingscontract. Gedetailleerde inhoudsopgave. Beknopt zakenregister Prijs f 17,50.

10 (jecember 1982

vervolg van pagina 7

Wetenschapswinkel THB: " J e komt nu werken aan een katholieke hogeschool. Wat zegt die katholiciteit jou?" Marise: "/k kan er maar drie dingen over zeggen. In de eerste plaats dat ik zelf niet katholiek ben, dat ik volledig onbevangen heb gesolliciteerd naar deze funktie en dat in de hele procedure bij het solliciteren niet is gebleken dat men daar een

punt van maakte. Het is mij niet gevraagd, dus ik zie het ook niet als een probleem." THB: Waar je ook mee te maken krijgt is het vrouwenoverleg op de hogeschool en het feit dat vrouwenstudies langzaam maar zeker in hun intrede doen in het onderwijs. Wat vind je daarvan? Marise: "Daar zou ik graag aan willen deelnemen. En als er kleinschalige vrouwenprojekten van de grond beginnen te komen, nou dan...eh...zou ik daar aktief in willen zijn." Sander Neijens

Wewi: Honderdste vraag is binnen Nadat, via een inventarisatie uitgevoerd begin 1980, wel duidelijk was dat het in Tilburg aan vragen voor de wetenschapswinkel niet zou ontbreken zijn de initiatiefnemers van start gegaan met het bemiddelen van de daadwerkelijk binnenkomende vragen. Afgelopen week kon de honderdste vraag worden genoteerd. Maar tussen het binnenkomen van een vraag en het afhandelen van diezelfde vraag ligt vaak een lange weg. We hebben steeds studenten en wetenschappelijk medewerkers nodig die bereid zijn om naar de bij ons binnengekomen vragen onderzoek te verrichten. Hieronder treft U dan ook een aantal vragen waarvoor wij nog geïnteresseerden zoeken om te komen tot een goede afhandeling. Een vraag van de Stichting Bewoners Organisatie Quirijnstol< (SBO Quirijnstol<). Deze stichting probeert door allerlei aktiviteiten het woonen leefklimaat in de wijk te verbeteren. Hiertoe zet zij projecten op die op de een of andere manier passen binnen dit streven. Een van de projecten waar zij momenteel mee bezig is, is het project winkelvoorziening. Het lijkt de mensen van de stichting namelijk dat er in de wijk, waar elke voorziening ontbreekt, wel behoefte bestaat bij de mensen aan winkels. Dit idee is niet zomaar uit de lucht gegrepen maar vooral ingegeven door wensen van wijkbewoners die de stichting in de afgelopen tijd vernam. Tevens speelt in deze een zeer belangrijke rol het feit dat er in de wijk een stuk grond braak ligt dat een vijftal jaren geleden door de gemeente reeds is voorbestemd voor woonen winkelfunktie. Men wil nu een enquête houden onder de wijkbewoners om de werkelijke behoefte te peilen. De resultaten zullen gebruikt worden bij de besprekingen met de gemeente betreffende het braakliggende terrein. Het is zeer duidelijk de bedoeling dat bij de enquête ook eventueel aanwezige ideeën in de wijk naar voren gebracht kunnen worden. Bij de definitieve opzet van deze enquête zou men graag hulp hebben van een 'deskundige' op dit gebied. Een vraag van het Eindhovens Documentatie en Informatiecentrum (EDIC) Bij het centrum is men bezig met een onderzoek naar de invloed van Philips op de reproductieve sector. Het onderzoek heeft zich toegespitst op de sectoren huisvesting en onderwijs. Voor wat betreft de eerste sector is er al onderzoek verricht naar de directe invloed van Philips op woningbouwcorporaties. Voor het vervolgonderzoek zoekt men mensen die bereid zijn om interviews af te nemen bij bewoners van die panden om na te gaan wat het concreet betekent voor deze mensen. Men wil de resultaten van het totale onderzoek verwerken in een leesbare brochure die verspreid zal worden onder Philips-werknemers, maar ook op Lagere Technische Scholen, in vormingscentra en onder werkende jongeren. Men streeft er naar het geheel 1 december 1983 te hebben afgerond. Een vraag van het JA-Collectief. Dit collectief houdt zich bezig met het bevorderen van een progressief gebruik van tweeen driedimensionale grafische vormgeving. Zij ondersteunt daarmee personen, groepen en organisaties in hun politieke en kulturele strijd tot maatschappelijke verandering. De mensen van J A vragen zich af in hoeverre het mogelijk is om door middel van deze bezigheden te komen tot een loonvormend bedrijf. Daarom zouden zij een marktonderzoek willen laten verrichten om een inzicht te krijgen in de mogelijkheden die er in de regio liggen. Hebt U interesse in een van bovenstaande vragen dan kunt U zich wenden tot: Wetenschapswinicel Hogeschoollaan 225, Icamer B 209 5037 GC Tilburg

Tel. 013-662645

Gevraagd t.b.v. de vakgroep Filosofie van de Subfakulteit SCW, een

STUDENT-ASSISTENT voor 1,5 dag p.w., ingaande 1-1-1983 De werkzaamheden koncentreren zich op het geven van werkkolleges in het kader van de kursussen sociale filosofie (Ie j.) en wetenschapsfilosofie (2de j.) Schriftelijke sollicitaties kunnen worden verricht aan de sekretaris van de vakgroep, D. Betlem (S-143, tel. 2447). Inlichtingen zijn te verkrijgen bij D. Betlem en F. van Peperstraten (S-141, tel.

2117).

Tilburgs Hogeschoolblad

Verschuuren doet een boekje open over het textielbedrijf Verschuuren 'Als je jong bent, denk je dat alles om geld draait, wanneer je oud bent, weer je 't zeker.' Onder bijna iedere bladzijde van het boek 'Verschuuren 1921-1981' staat wel zo 'n wijze spreuk, maar deze is aardig typerend. Smakeloos? Het boek kreeg als ondertitel mee 'De andere kant van de textielindustrie'. Bij toeval werd boekhandel Gianotten gewezen op het manuscript dat Jan Verschuuren had liggen. Hij wilde dit uitgeven als relatiegeschenk maar Gianotten zag er wel wat in om het in een grotere oplage uit te geven, als keerzijde van het boek 'Ge waart mar arbeider', wat de tilburgse textielindustrie belichtte vanuit de visie van de arbeiders. Nu dus de kijk van de fabrikant. In 1921 werd het bedrijf C. VerschuurenGoette opgericht. Aanvankelijk beperkte het zich tot de handel in wol en garens. Later kwam daar ook de handel in machines bij. Vijftien jaar nadien werd dat deel van het bedrijf af gesplitst en ondergebracht in een tweede vennootschap 'Jan Verschuuren'. Na de oorlog werd nog een derde tak toegevoegd door de overname van de wolwasserij en ververij Tilbitex en het tricotage bedrijf Tricolana. Deze industriële tak is echter met de rest van de tilburgse textielindustrie ten onder gegaan. De machinehandel is door deze ondergang juist groot geworden. Deze verkocht de machines van de failliete bedrijven in Tilburg, maar ook ver daarbuiten speelde Jan Verschuuren een belangrijke rol in gebieden waar de textielindustrie gesaneerd werd. De wolhandel C. Verschuuren Goette is als enige grote wolhandel in Tilburg overgebleven. In de zestig jaren van hun bestaan zijn deze bedrijven echte familiebedrijven gebleven waar nu de derde generatie Verschuuren in de zaak zijn getreden. Aan het boekje hangt ook eenzelfde familiesfeer; uitwijdingen over de goede verdiensten van de zoons in militaire dienst en op school, kompleet met afgedrukte diplomas en de bij het familiefeestje horende toon: "Jan Karel doorliep binnen Jan Verschuuren alle afdelingen met aanwijsbare mooie resultaten: vooral de zienderogen toenemende successen met de voorheen enigszins verwaarloosde verkoop van laboratoriumapparatuur. Ook is hij inmiddels als makelaar/taxateur beëdigd- beheerst de moderne talen - weet goed koopmanschap met takt te brengen (dat zegt niet alleen zijn vader!).' Het zou teveel zijn dit boekje een visie op de textielindustrie te noemen.

Veel meer dan een verzameling anekdotes, opgevuld met beschouwende kommentaren over de meest uiteenlopende zaken, is het niet. Maar de anekdotes zijn wel sfeertekenend. Zo komt er bijvoorbeeld een interessant beeld boven over de ondernemer in oorlogstijd, waarbij de kontinuiteit voor, tijdens, en na de oorlog van de kontakten met de duitse handelspartners opvalt. Smeuïge verhalen worden opgedist van alle sterke staaltjes van de Verschuurens. Wat te denken van een verhaal over de zoon 'van een der grootste amerikaanse textielmagnaten' waarin werkelijk alle ingrediënten voor een sappige t. v. serie te vinden zijn: alkoholisme, banktransakties, een schoonheidskoningin uit midden amerika die in een hotelsuite woont, een krankzinnigengesticht, advokaten, politie en vuistgevechten. De schurk komt slecht aan zijn eind: hij wordt naast zijn jacht gevonden, een eind van een touw om zijn nek, het andere om het anker. Een ander verhaal 'de Italiaanse expertise truc' over maffiamethoden met als moraal: 'Jammer, elke humane zakelijkheid blijkt telkens weer een absoluut onverantwoorde handelsmethode. Hoe onaangenaam ook, internationale handel noopt tot een keiharde mentaliteit, gewoon uit lijfsbehoud.' Het chaotische karakter van het boek, het soms zeer slechte nederlands, en de beschouwende borrelpraat, maken wel duidelijk dat deze 'keiharde mentaliteit' niet tot grote literaire begaafdheid heeft geleid. Van enige afstand name is geen sprake. Integendeel, de jubelende toon 'er werd iets groots verricht' wisselt zich af met doodgewone reclame: 'nieuw zijn zeker de redelijk geprijsde en gepatenteerde universele magazijnstellingen.' Alles wat er verhandeld wordt lijkt al op voorhand aanwezig te zijn, arbeiders die dit allemaal produceren of vervoeren komen in het hele boek niet in beeld. Kortom, prima stof om te verfilmen voor een stukje hollands t.v.-drama van Avro oj Tros. S.S.

Nouwens verhuizingen Erkend RIjksverhuizers

Internationale Verhuisonderneming en opslag van inboedels verpakkingen overzee Lage Witsiebaan 102-112-136, Tilburg Telefoon 013 - 670526 - 674796 10 december 1982

Omtrent wonen Het tabyrint van de Tilburgse jongerenhuisvesting Allerhande commissies, instellingen, instituten en instanties, coörporaties, werken actiegroepen, stichtingen, raden en bonden houden zich dagelijks onledig met het inschrijven, uitschrijven, onderzoeken en nagaan van alles wat te maken heeft met wonen in Tilburg. Hoe de woonsituatie is voor studenten in Tilburg is niet in één zin te beschrijven. Wat hieronder volgt is niet compleet, daarom lijkt het zo op het Tilburgse woonbeeld. Een onderwijsstad als Tilburg herbergt studenten op allerlei plaatsen; in vrije huizen, bij ouders thuis, in studentenflats en gewone flats, in huizen met en zonder hospita of hospes en soms in eigen huizen. Van de ruim 11.000 studenten die staan ingeschreven bij het W O / H B O zit Tilburg met ruim 5.000 studenteninwoners opgescheept, maar op de ruim 160.000 inwoners valt dat niet zo op. Die studenten hebben hun kamer meestal gevonden via kennissen, de informele methode. Verder is er een groot aantal dat woonruimte krijgt via de Stichting Studenten Huisvesting of Jongeren Huisvesting. Ook zijn er enkele studenten die via de woningbouwvereniging aan een woonplek komen. Het meerendeel van de studenten (57,5%) blijft echter buiten het kerngebied Tilburg wonen. Door hun tevredenheid over hun woonsituatie verhuizen ze niet naar Tilburg. Maar ook hun vrienden- en kennissenkring thuis is wel een reden om thuis te blijven wonen en naar Tilburg te pendelen. Een kleine derde categorie zou wel naar Tilburg willen verhuizen maar kan dat gewoonweg niet betalen.

4500 KAMERBEWONERS Van de ongeveer 5000 studenten die dan toch Tilburg als woonplaats hebben woont bijna 8% nog thuis. Als we dan de bijna 2 % zelfstandig wonende studenten daarbij optellen en dat geheel van de 5000 afhalen houden we ruim 4500 kamerbewonende studenten over. Nog geen 4 % van die 4500 kamerbewoners wil bij een hospita wonen. Ruim 9% wil zelfstandig wonen en 13% heeft geen voorkeur. Veruit het merendeel, namelijk driekwart (75%) van de studenten wil in een vrij huis wonen! Meer dan de helft van deze groep maakt het niet uit of ze in een vrij huis met studenten én nietstudenten wonen of alleen met studenten. Deze cijfers komen uit een onderzoek dat John Beekers instelde als afstudeeropdracht voor de subfaculteit sociale wetenschappen. Het onderzoek is in 1980 onder studenten van de Katholieke Hogeschool en van de HBO in Tilburg gehouden. In zijn onderzoek naar de woonbehoeften van studerenden in Tilburg komen nog meer zaken naar voor. De verwachting is dat er in 1985 zo'n 13.000 studenten in Tilburg staan ingeschreven.

NOTA VAN DAM ledereen vanaf achttien jaar heeft recht op woonruimte. In de praktijk blijkt dat niet zo gemakkelijk te realiseren. Vooral

Tilburgs Hogeschoolblad

mensen die anders leven dan in gezinsverband, dus bijvoorbeeld in woongroepen, alleen of met z'n tweeën, hebben vaak moeite de juiste woonruimte te vinden. Inspelend op de maatschappelijke ontwikkelingen is daar vanaf 1975 een zekere verandering in gekomen. In dat jaar kwam Marcel van Dam als minister van Volkshuisvesting en ruimtelijke ordening met de Nota Huisvesting Allenstaanden en Tweepersoonshuishoudens (HAT). Hiermee erkende hij dat dit onderwerp de nodige aandacht verdient. Naar aanleiding van deze nota werd er in zo'n honderd nederlandse gemeenten een stuurgroep HAT opgericht. Ook Tilburg kent sindsdien een Stuurgroep die optreedt als adviescollege voor Burgemeesters en Wethouders. De stuurgroep HAT verwijt de gemeente Tilburg en de plaatselijke woningbouwverenigingen te weinig en te duur te bouwen. Volgens de Stuurgroep moet de leegstand en de speculatie harder worden aangepakt. Sinds 1978 bestaat er een commissie die in samenwerking met B & W leegstaande panden kan vorderen. Deze vorderingscommissie werkt veel te langzaam volgens de Stuurgroep en de SJHT (Stichting Jongeren Huisvesting Tilburg), en zij stelt zich niet hard genoeg op tegenover de eigenaren van de betreffende panden. Deze twee organisaties lieten in augustus het 'Woonboek Tilburg' op de markt komen, (zie THB No. 1/1982). Daarin wordt volgens gemeente en bouwverenigingen af en toe zo overdreven dat een bouwvereniging besloot het boekje niet te verkopen. In september vorig jaar stelde de Stuurgroep het Jongerenhuisvestingsplan op en bood het vervolgens B & W Tilburg aan. In dit plan zegt de Stuurgroep accoord te gaan met de cijfers die de gemeente in het volkshuisvestingsplan 1981-1985 noemt. Dit komt er op neer dat in de komende jaren ruim tien procent van de woningen die de gemeente bouwt HAT-eenheden met eigen voorzieningen zullen zijn. Wat betreft HATeenheden met gemeenschappelijke voorzieningen, daarvan wil B & W er nog zo'n achthonderd bouwen tot 1985. De Stuurgroep heeft B & W aangeraden de nadruk op de eerste soort wooneenheden te leggen, want zij verwacht dat de vraag naar eenheden met eigen voorzieningen het grootst zal zijn. Ten tijde van de besluitvorming van de gemeenteraad over het volkshuisvestingsplan was nog niet bekend wat het van rijkswege toegekende aantal woningen zou zijn; evenmin was bekend dat verbouwen en

flatsplitsing eveneens onder de contigentering vallen. Het onlangs toegekende contingent ligt ver beneden het gevraagde, waardoor het jongerenhuisvestingsplan toch weer gewijzigd zal moeten worden. Enkele argumenten om toch tenminste een deel van de leegstaande flats te splitsen zijn: de vraag naar kleine flatwoningen is veel groter dan naar grote; zonder extra ruimtebeslag neemt toch het aantal wooneenheden toe, terwijl het nog goedkope woonruimten blijven.

Medeklinkert Vier en een half jaar geleden vertrok bejaarden opvangtehuis 'de Klinkert' uit het pand Lange Nieuwstraat 200. Middels overleg met de gemeente, SJHT en de Gemeentelijke Woningdienst kreeg een twintigtal mensen het voor elkaar dat zij als groep in het gebouw konden wonen. De periode van huren zou tenminste drie jaar bedragen, daarna zou het pand gesloopt worden voor nieuwbouw van de muziekschool. De bewoners richtten de woonen werkvereniging 'de Mdkinkrt' op, die het pand huurde. Drie jaar lang is er goed gewoond in het gebouw 'de Klinkert' en met een redelijke huur. Na die drie jaar hebben de bewoners van maand tot maand in spanning gezeten omdat de mening over sloop en de muziekschoolnieuwbouw steeds wijzigde. Keer op keer veranderde de gemeente van gedachte. Er is zelfs serieus sprake geweest van vervangende woonruimte voor de groep in de Ruyterstraat. Vanuit de buurt waarin de 'Klinkert' ligt, kwam het verzoek om het gebouw te behouden. Het gebouw is karakteristiek voor deze straat en verkeert nog in goede staat. De spanning onder de bewoners heeft het één en driekwart jaar uitgehouden tot het moment van de gemeentelijke beslissing: de bouw van de muziekschool gaat de komende vier jaar niet door. Het zal de bewoners van de Klinkert' vast wel lukken om toestemming te krijgen van de gemeente het gebouw tot die tijd nog te bewonen. Verschillende instanties hebben in Tilburg woonruimte voor jongeren in beheer. De Gemeentelijke Woningdienst (GWD) heeft 169 HAT-eenheden in haar bestand dat uit ca. 7000 woningen bestaat. Een drietal woningbouwverenigingen beheren samen zo'n 300 HATeenheden. Daarnaast zijn er bij hun nog 250-300 in aanbouw. In totaal beheren

Huren volgend jaar nog duurder De woonlasten zijn voor veel mensen met een minimuminkomen te zwaar. Bij de Gemeentelijke Energiebedrijven hebben 5000 van de 55.000 aansluitingen een betalingsachterstand van twee maanden tot een jaar, en 1300 aansluitingen lopen al meer dan een jaar achter met betalen. Bij een stijgend aantal huizen worden gas en elei<triciteit afgesloten. Dit blijkt uit een artikel uit Stadsnieuws van 1 december, over een gezamenlijk onderzoek van Stadsnieuws en de Socialistisch Partij naar de gestegen woonlasten. Naast het advies van de Energiebedrijven om 's avonds de gordijnen dicht te doen en niet te stoken in ruimtes waar toch niemand is, staat de verheugende mededeling dat per 1 januari gas 2,7 cent per m3, water 8 en elektriciteit 2,3 procent duurder wordt. De huren gaan volgend jaar met 6 procent omhoog, afvalwaterzuiveringsdbijdragen'

en "emmerrechten" stijgen met respektievelijk twaalf en vier procent. Uit gesprekken met mensen uit verschillende wijken blijkt dat het nu al moeilijk is om rond te komen. De gemeente kan volgens Stadsnieuws weinig aan deze ontwikkelingen doen. Ze kan alleen adviseren over de gasprijs. Maar toen besloten werd de gasprijs te verhogen, stemde Tilburg niet tegen. Wethouder Van Hassel heeft in maart beloofd een woonlasten beleid op te stellen, maar dat is er nog niet. Volgens hem kan de gemeente ook niet veel veranderen aan de hoge huren, want de grondprijs zou te hoog zijn. Wel zou nieuwbouw goedkoper gerealiseerd kunnen worden door het versoberen van de plannen, en door het gebruik van niet duur, maar kwalitatief goed en duurzaam, materiaal. K.B.

deze verenigingen een kleine 18.(XX) woningen. Verder kent Tilburg nog twee categorale instellingen: Tilburg telt nog ongeveer 6200 woningzoekenden. De SSHT, gericht op studenten, en de SJHT die zich op jongeren richt. De SSHT bezit vijf studentenflats aan de professor Verbernelaan en sinds kort de flats op het Wagnerplein. Verder heeft het nog een tiental huizen; bij elkaar zo'n 790 wooneenheden. Studentenhuisvesting heeft tevens ca. 160 eenheden in beheer die eigendom zijn van de gemeente. De groep waar de SSHT voor bemiddelt is sinds jénuari 1981 uitgebreid met de HBO-studenten. Voorheen waren enkel de Hogeschoolstudenten onderwerp van bemiddeling door de SSHT. SSHT.

De SJHT richt zich op alle jongeren in Tilburg, behalve op Hogeschoolstudenten. Het heeft ongeveer 25 gemeentelijke panden in beheer. Hierin wonen ongeveer 160 mensen. Daarnaast beheert de SJHT woningen voor organisaties als Instituut Maatschappelijk Werk, Jongeren Advies Centrum, Huize Poels e.d. Deze bijzondere huisvesting omvat nu 13 panden met zo'n 40 bewoners. Eind '83 zullen het veertig panden zijn met zo'n 140 bewoners. B & W moet in 1983 nog praten over wat er met het beheer van deze panden gaat gebeuren, want de SJHT zal eind 1984 van het toneel verdwijnen. De gemeente zal de stichting volgend jaar nog 1,5 ton en in 1984 één ton subsidie geven, daarna wordt de kraan definitief dichtgedraaid. Eigenlijk zou dit een jaar later, dus eind '85 gebeuren, maar bezuinigingen zijn ook hier de oorzaak. Deze versnelde overdracht scheelt weer / 250.000,— op de begroting. De taak van het SJHT zal grotendeels overgenomen worden door de gemeentelijke woningdienst en de woningcoörporaties. Een gemeente-ambtenaar is al sinds september bij de SJHT om zich in te werken en zich voor te bereiden op de aangepaste gemeentelijke overname. Door dit vervroegde einde zijn twee van de drie medewerkers een jaar eerder ontslagen.

DISCRIMINATIE Studenten Huisvesting en Jongeren Huisvesting hebben vaak met elkaar overhoop gelegen. In 1981 stelde A. Van Es (PSP) vragen in de tweedekamer over de situatie in Tilburg. Volgens haar had de SJHT gelijk als het zei dat de SSHT discrimineerde door alleen studenten als doelgroep te nemen. SJHT heeft altijd gevonden dat de gemeente Studenten Huisvesting te veel woningen toewees. Uit protest hiertegen is Jongeren Huisvesting vorig jaar uit de stuurgroep HAT gestapt. Naast deze instellingen vinden veel jongeren een kamer via de particuliere woningmarkt. Hierover wordt niet zoveel gesproken en geschreven. De afgelopen jaren kwam het commerciële bureau KOOT b.v. /BOGAERS in de publiciteit. De kamers die zij verhuurden verkeerden in zo'n slechte staat dat de gemeente twintig panden heeft laten sluiten. De gemeente heeft nog wat gedaan om de Tilburgse kamermarkt te verbeteren. Ze hebben de werkgroep distributie ingesteld om eenlingen tot groepswonen te bewegen, zonder dat er in zo'n groepje een hoofdbewoner is. Als de juridische problemen zijn opgelost moet het mogelijk zijn dat elke solobewoner een contract krijgt met de gemeente. Michiel Mastenbroek Karin Alberse .10 d e c e m b e r 1982

TRIBUNE

Hugo de Groot in Tilburg (II) Enkele jaren geleden heeft de heer W.J.C.M, van den Heijning zijn studie aan de Theologische faculteit in Tilburg afgerond met een lezenswaardige scriptie over Adrianus van Gestel s.j. (18301900) en diens standpunt in de so ciale kwestie. Een waardig eerbetoon voor deze in Geldrop geboren jezuiet, die naam maakte door zijn talrijke bijdragen in de vroegere Studiën op godsdienstig, wetenschappelijk en letterkundig gebied en die door sommige kroniekschrijvers van de katholieke herleving gememo reerd wordt vanwege het voor die tijd (1884) nietalledaagse feit, dat de officie Ie wetenschap, in casu de N ederlandse juristenvereniging, zijn ideeën inzake erfrecht binnen de kring van haar be langstelling trok. Maar daarmee is over Van Gestel nog niet alles gezegd. Want nu men volgend jaar de dag gaat herdenken waarop Hu go de Groot vier eeuwen geleden te Delft werd geboren, (verschillende evenemen ten zijn in voorbereiding, zoals uit het THB van 29 oktober j.l. kan blijken).

bestaat er aanleiding om in het licht van alles wat tot dusver over hem geschreven werd, ook bij de inbreng van Van Gestel in deze sektor een ogenbhk stil te staan. Die inbreng, weliswaar niet veel meer dan een wat uitvoerig naschrift op een in de Studiën van 1894 verschenen artikel, ontleent haar gewicht in hoofdzaak daar aan, dat Van Gestel hier zijn mening geeft over het cruciale punt, waarover in de loop der jaren velen zich het hoofd hebben gebroken, te weten, of de Groot het natuurrecht heeft losgemaakt van de theologie. Het probleem is bekend en spitst zich voornamelijk toe op het geven van een antwoord op de vraag, hoe een bepaalde in de Groot's hoofdwerk over het recht van oorlog en vrede voorkomende passa ge (prolegomena 11) dient te worden ver staan. Volgens de schrijvers die menen, dat Grotius het natuurrecht heeft geseku lariseerd, zou hij in gemelde perikope tot uitdrukking hebben willen brengen, dat de menselijke rede, afgescheiden van alle betrekking tot God de bron is van het na

OOI emiel de jong b.v. de drukkers uit baarlenassau

gespecialiseerd in

— brochures — boeken — kranten — dissertaties

voor inlichtingen: telefoon 042578922, toestel 25,

de jong

Onze lage basis premies zijn voor W A Verzekeringen

750 kg 850 kg 950 kg 1050 kg 1150 kg 1250 kg

Casco Verzekeringen Eigen risico f 200, oorspr cat prijs Bruto premie Bruto premie (exkl no claim) ^nki b t w tot (exkl no claim f 398,65 / 10 000, / 364,48 f 455,60 / 546,72 f 14 000, / 637,84 / 512,55 / 16 000, / 18 000, / 728,96 / 569,50 / 626,45 / 20 000, / 820,08 f 683,40 / 25 000, / 997,63

'Overname No C aim tot 70% 'Inklusief groene kaart

^b.

nvav

mr. J.J.A. Lucas

VERPLICHTE LITERATUUR VOOR DE TOEKOMST iPiHinuKnl

Autoverzekeringen voor hogeschoolpersoneel gewicht t/m

tuurrecht, zo zeer, dat er een onderscheid tussen recht en onrecht zou kunnen wor den gemaakt, "etiamsi daremus .. non esse Deum" zelfs wanneer er geen God bestond. Van Gestel is het met deze redenering ab soluut niet eens. Hij keert zich in zijn na schrift vooral tegen de latere politikus, dr. W.H. N olens, die blijkens zijn toen vrij recente Utrechtse dissertatie over de heilige Thomas van Aquino en het recht (1890) met betrekking tot de juiste bete kenis van prolegomena 11 een opvatting huldigde, die met de bovenstaande vrij wel woordelijk overeenstemt. Volgens Van Gestel heeft N olens er echter geen rekening mee gehouden, dat Grotius, te beginnen met de tweede druk van zijn boek, een zinsnede in de veelomstreden paragraaf heeft ingevoegd, die de beteke nis van het geheel volkomen wijzigde. Die zinssnede luidde: "haec locum ali quem haberent" etiamsi daremus e t c , hetgeen in vertaling hier op neerkomt, dat er slechts "tot op zekere hoogte" van een onderscheid tussen recht en onrecht

sprake zou zijn wanneer er geen God bestond. Het valt te betreuren, dat wat van Gestel daar verder over zegt door een merk waardige speling van het lot buiten de aandacht van het professionele Grotius onderzoek is gebleven. Ik keer hier even terug naar de in THB van 30 april j.l. ge noemde Tilburgse pastoor, dr. H. Ber tens, schrijver van een in 1906 bij de stoomdrukkerij Antoon Bergmans van de pers gekomen monografie over de rechtsfilosofie van Hugo de Groot. Ber tens die, sprekende over het "etiamsi da remus", zowel Van Gestel als N olens in zijn betoog betrekt, wijst de zienswijze van eerstgenoemde met een beroep op de tweede af, zonder zich er blijkbaar vol doende van bewust te zijn, dat Van Gestel, anders dan N olens, een latere en dus herziene uitgave van Grotius' meesterwerk geraadpleegd heeft. De ogenschijnlijk voor de hand liggende konklusie, dat Bertens met zijn boek voorgoed met Van Gestel heeft afgere kend, is dus niet zo sterk als zij lijkt. Wellicht een bruikbaar uitgangspunt voor nóg een Tilburgse scriptie over Van Gestel, in het komende Grotiusjaar?

■Casco schade afwikkeling binnen 3 dagen 'Hulp bij ongeval in binnen en buitenland door de Verzekeraars hulpdienst

Nienhuis&Luiten verzekeringen b.v. G e l d r o p s e w e g 1 6 1 , P o s t b u s 10 000,5600 LA Eindhoven Tel 040-116415

Waarin opgenomen: Eindhovens Assurantiekantoor B.V.

Intermediair Jaarboek '82 Sollcilatehandboek met informatie over t zoeken naar vinden en vervullen van een baan Verder Uitvoer ge informatie over een groot aantal bedrijven en instellingen

Intermediair weekblad Weekblad met meest complete overzicht van vacatures voor personeel met een academische of HBO opleiding Verder achtergrondinforma tie over ontwikke lingen op het terrein van wetenschap en samenleving

Als 1982 UW laatste studiejaar is en u studeert af in een van onderstaande studierichtingen, dan kunt u beide uitgaven kosteloos ontvangen Studierichtingen: Alle technische wetenschappen accountancy actuariële wetenschappen, andragogie, bedrijfskunde biologie chemie culturele antropologie economie, econometrie informatica, pedagogie planologie politicologie psychologie, rechten sociologie, sociale geografie, wis en natuurkunde

MEDEDELINGEN

COMMUNIQUE COLLEGE VAN BESTUUR 7 DECEMBER 1982 1 Het College van Bestuur heeft zich nader beraden over het perspectief van een vrije studierichting onderwijswetenschappen aan de KHT Aan de Hogeschool bestaat reeds enkele jaren "gecombineerde" onderwijskundige afstudeerrichting bij psychologen en sociologen, maar die zal - zo is recent duidelijk geworden - met uitgroeien tot een officiële studierichting Onderwijskunde Het College wil daarom nu met kracht de totstandkoming van een geïntegreerde vrije studierichting Onderwijswetenschappen proberen te realiseren Behalve door de subfaculteit psychologie en de subfaculteit Sociaalculturele Wetenschappen zal dat plan ook - indien de betrokken faculteitsraden akkoord gaan - gesteund worden door FEW en FRW Het eigen gezicht van een dergelijke nieuwe studierichting zou namelijk mede accent krijgen door (de ontwikkeling van) een inbreng ten aanzien van Onderwijseconomie en Onderwijsrecht Het College van Bestuur heeft concreet besloten om - twee zogeheten KIP-plaatsen te financieren uit de departementale Kleine Instellingen Pot), ieder a 6 maanden ter beschikking te stellen, waarvan een te stationeren bij FRW (Onderwijsrecht) en een bij FEW (onderwijs economie) - de werkzaamheden van deze twee verkenners te doen begeleiden door een interfacultaire commissie waaraan alle vier de (sub)faculteiten deelnemen - als doelstelling te stellen ontwikkeling van een curriculum voor een vrije studierichting Onderwijswetenschappen en meer in het byzonder de ontwikkeling van voorstellen over de inhoud van keuzevakken Onderwijseconomie en Onderwijsrecht 2 In het kader van de voortgang van de bouwstroom voor het Social Chester heeft het College van het departement verzocht toestemming te geven voor de definitieve uitvoering van een deel van de tweede ronde en gelijktijdig een ander doel, inhoudende verbouwing van gebouw P, te mogen starten COMMUNIQUE V A N DE HOGESCHOOLRAAD 9 DECEMBER 1982 1 De Hogeschoolraad bespreekt de interim rapportage van de verkennings commissie Taal<verdeling en Concentratie, de operatie die de minister van Onderwijs en Wetenschappen in 1987 meer dan een kwart miljoen gulden moet opleveren In de beraadslaging staat de vraag centraal of de KHT nog langer aan het werk van de commissie moet deelnemen Een motie van Breed Front en PSF om uit de commissie te stappen wordt met 9 stemmen voor en 14 tegen verworpen Het College van Bestuur neemt vervolgens een amendement van Konstruk tief en PLM over Daarin wordt het College gevraagd in zijn opstelling uit drukkelijk aandacht te geven aan behoud van werkgelegenheid en het tege moet komen aan de onderwijsvraag van studenten De Raad stemt verder in met de wijze waarop het CvB zich zal opstellen ten aanzien van deze taakverdelingsoperatie en wel met 15 stemmen voor en 4 tegen 2 De Raad verwerpt met 9 stemmen voor en 14 tegen een amendement van de heer Horbach om het voor opleidingskosten bedoelde bedrag te bestemmen voor een eenmalige uitkering aan de laagstbetaalden van de KHT Het College neemt vervolgens een amendement van PSF over om voor opleidingskosten f 80 000, — toe te wijzen en de post gewetensbezwaarden met f 90 000, — te verhogen, zodat een bedrag voor werkoverleg van in elk geval f 90 000,— beschikbaar is in de begroting 1983 Het aldus gewijzigde concept-besluit wordt vervolgens zonder stemming aanvaard De fractie der onafhankelijke leden van het W P wil geacht worden te hebben tegengestemd 3 Zonder stemming gaat de Raad accoord met het voorstel van de CvB de delegatie van de KHT in de Academische Raad op te dragen een afwijzend standpunt in te doen nemen t a v het zogenaamde arbeidsmarktcntenum in het kader van de Machtigingswet 4 Een motie van PSF, waarin het CvB wordt verzocht de begroting 1983 van het restaurant zodanig aan te passen dat daann wordt voorkomen dat de prijzen van het basispakket stijgen, wordt met 8 stemmen voor en 16 tegen verworpen Het College neemt vervolgens een amendement van de heren Van Duijnhoven, Horbach en Skrabanja over om te bepalen dat de prijsstijging van soep beperkt blijft tot f 0,10 en die van de warme maaltijd tot f 0,25 Het aldus gewijzigde concept besluit wordt unaniem aanvaard (vervolg volgende week) T E N T A M E N STAATSRECHT I Het tentamen Staatsrecht I op 23 december a s wordt afgenomen in de vorm van 40 è 50 multiple choice vragen Zoals eerder aangekondigd, wordt het cijfer met 1 punt verhoogd voor degenen die gebruik hebben ge maakt van de mogelijkheid, schrifte lijke antwoorden in te leveren op de wekelijkse vragen RECTIFICATIE T E N T A M E N D A T A PERIODE DECEMBER 1982 / JAN U A R I 1982 Basisprogramma Privaatrecht III 13 december 1982 9 30 uur (was 14 30 uur) Strafrecht II 20 december 1982 9 30 uur (was 14 30 uur)

Tilburgs Hogeschoolblad

Staatrecht I 23 december 1982 9 30 uur (was 14 30 uur) Strafrecht I 24 januari 1983 9 30 uur (was 14 30 uur) Doktoraal oude stijl Strafrecht 20 december 1982 9 30 uur (was 14 30 uur) Staatsrecht 123 december 1982 9 30 uur (was 14 30 uur) Strafvordering 24 januan 1983 9 30 uur (was 14 30 uur)

BULLETIN VOOR AVONDSTUDENTEN In november j I is een bulletin voor avondstudenten van de faculteit der rechtsgeleerdheid verschenen De avond/deeltijdstudenten die dit

bulletin nog met hebben ontvangen kunnen dit alsnog opvragen via tel 013 662502, waarna het avondbulle tin alsnog zal worden toegezonden RESPONSIECOLLEGE E C O N O M I E VOOR FISCAAL-JURIDISCH STUDENTEN Voor fiscaaljuridische studenten die het afgelopen semester in het ba sisprogramma de colleges economie gevolgd hebben zal op woensdag 5 januari 1983 een responsie college worden gegeven Plaats SZ 11 Tijd 15 30 17 00 uur T E N T A M E N E C O N O M I E VOOR FISCAAL-JURIDISCHE STUDENTEN Voor fiscaal-juridische studenten (ba sisprogramma) zal op vrijdag 7 janua ri 1983 een schriftelijk tentamen eco nomie worden afgenomen Ter voorbereiding van dit tentamen dient de volgende stof te worden bestudeerd - bundel artikelen bij cursus econo mie voor fiscaal jundische studenten, dictaatnummer 690 82 28 Het artikel van Bomhoff / Veugelers (De noodzaak van bezuinigingen) be hoeft men met te bestuderen De Nederlandsche Bank Jaar verslag 1981 Hieruit te bestuderen Algemeen overzicht J Sijben Overheidsfinanciën en monetaire ontwikkeling in de jaren zeventig. Maandschrift Econo mie/jargang 46, 1982 W Eizenga Over aanpassingspro cessen en monetair beleid, Beschou wingen n a v het Jaarverslag van De Nederlandsche Bank over 1981, ESB 15 9-1982 J E Andriessen Economie in theorie en praktijk 2, zesde geheel herziene druk, Amsterdam/Brussel 1980 Hieruit te bestuderen Hoofdstuk 16 de overheid in de georiënteerde economie Hoofdstuk 19 Internationaal betalingsverkeer Onder redactie van R Schondorff en N Cohen, Uitg Else vier Amsterdam / Brussel 1980 Hier uit ter oefening maken vragen en opgaven bij hoofdstuk 16, vragen en opgaven bij hoofdstuk 19 - Collegestof KEUZEVAK RECHTSSOCIOLOGIE Studenten worden in de gelegenheid gesteld het keuzevak rechtssociolo gie te volgen vanaf het aanstaande semester (eerste bijeenkomst vrijdag 4 februan 1982) Het keuzevak beslaat in principe twee semesters (studiebelasting 300 uur), maar in overleg kan worden volstaan met één semester werkcollege plus een schrif telijk werkstuk Studenten hebben daarbij de keuze uit drie verschillende cursussen (1) Inleiding in de rechts sociologie, (2) Contract en samenie ving, (3) Recht en beleid Speciaal voor avondstudenten zal, bij geble ken belangstelling, een werkcollege in de avonduren georganiseerd worden Voor een formulier met nadere inlich tingen over opzet en inhoud van deze cursussen vervoege men zich bij Ma rianne Kok (secretaresse rechtssociologie), B 922, telefoon 662254 TE BESTUDEREN STOF VOOR HET T E N T A M E N E C O N O M I E ALS ONDERDEEL VAN HET ClE X A M E N (CURSUS PROF. SMULDERS) Studenten die in het kader van de propedeuse m het tweede semester van het studiejaar 1981-1982 de hoor-

colleges economie van Prof Smul ders gevolgd hebben, dienen voor het schriftelijk tentamen op donder dag 23 december a s de volgende stof te bestuderen J E Andnessen Economie in theo rie en praktijk I, zesde, geheel herziene druk, uitg Elsevier Amster dam/Brussel 1980 Hieruit te bestu deren hoofdstuk 1, hoofdstuk 3, hoofdstuk 4, hoofdstukken 7 t / m 9 De paragragen 8 7 (Een monetaire sector in het Keynesiaanse model) en 8 8 (Een beleidsmodel met monetaire sector behoeven met te worden bestudeerd A A J Smulders Syllabus " M a c r o economie I" A A J Smulders Syllabus "Macroeconomie I I " Collegestof 'Werkloosheid en arbeidstijdverkor ting', artikelen bij cursus economie voor werkstudenten Rechten, Cl programma Dictaat nr 690 82 20

AFSCHEIDSBORREL V A N PIET HEIN S C H O E N M A K E R EN A N T O I NE J A C O B S Piet Hein Schoenmaker en Antoine Jacobs, medewerkers van de vakgroep Sociaal Recht en Sociale Poli tiek zullen per 1 januari 1983 de Ho geschool verlaten Studenten, do centen en andere medewerkers van de KHT zijn hartelijk welkom op de afscheidsborrel, die wordt gegeven m Het Dorstige Hert, woensdagavond 22 december 1982 vanaf 21 00 uur REPETITIE-COLLEGE E C O N O M I E Voor studenten die m het kader van de propedeuse in het tweede se mester van het studiejaar 1981 1982 de colleges economie van Prof Smulders gevolgd hebben en die zich voorbereiden op het tentamen economie van 23 december a s , zal op maandag 20 december a s een repetitie-college worden gehouden Plaats S Z 2 8 Tijd 19 00 uur 20 30 uur Ter voorbereiding op het repetitie college dient men uit het boekje 'Vragen en opgaven bij J E Andriessen Economie m theone en praktijk' te maken de vragen en opgaven die respectievelijk horen bij de hoofdstukken 1, 3, 4, 7, 8 en 9 van ge noemd boek van Andnessen Voorts diende men de oefenopgaven te maken, die op 20 apnl 1982 m het college zijn uitgereikt Zij die met meer over dit stencil met oefenopga ven beschikken, kunnen dit verkrij gen bij Manan Kok, Gebouw B, ka mer 922, tel 2254

T E N T A M E N BESLISKUNDE Willen diegenen die nog tentamen af willen leggen over de stof van hetzij het oude dictaat Convexe Program menng, hetzij het oude dictaat Mar kowketens I op dinsdag, 21 decern ber 1982 te 15 00 uur met mij samen komen m collegezaal CZ21 om tenta mendata vast te stellen Indien men verhinderd is kan men zich bij mij opgeven en daarbij een voorkeur voor een datum uitspreken Prof Drs J Kriens contact tel nr 2420 (FEW) BIJEENKOMST AFSTUDEERSEM I N A R WIJSBEGEERTE Studenten die het komend semester de door de vakgroep sociale wijsbe-

geerte en sociale ethiek verzorgde af studeerwerkgroep willen gaan vol gen, kunnen op het dictatenmagazijn de daarvoor bestemde bundel "Een verzameling artikelen m b t de kapi talistische staatsvorm en de relatie tussen staat en economie' (kenmerk 360 82 085) kopen Op dinsdag 14 december om 14 00 uur zal in zaal CZ 25 een bijeenkomst worden gehouden ten einde afspra ken te maken m b t werkwijze, te bespreken teksten enz Alle betrokkenen dus ook studenten die reeds een afstudeersemunar volg den bij Prof Dr M Plattel, worden verzocht dan aanwezig te zijn en vooral kennis te nemen van de in houdsopgave van bovenstaande bundel BIJ verhindering gelieve men vooraf contact op te nemen met Drs P Meijs, kamer B 722, tel (66) 2353

TENTAMEN NOSTIEK

PSYCHODIAG-

De 2e gelegenheid voor het 7e semester tentamen psychodiagnostiek (dr Poortinga) is op 31 janua n 1983 om 14 00 uur , Opgeven via een blauwe kaart bij het subfaculteitsburo (P 401) 6E S E M E S T E R T E N T A M E N WIJSGERIGE ANTROPOLOGIE 3E GELEGENHEID D.D. 16 DECEMBER 1982 Dit tentamen zal schriftelijk worden afgenomen en wel van 10 00 - 12 30 uur in P 101 Blauwe kaarten kunnen worden ingeleverd bij Susan Struycken, kamer P 113 22 11 82/s T E N T A M E N PSYCHOLOGIE II Het tentamen Psychologie II (van Prof dr J Rissman) wordt m pnnci pe afgenomen op 17 december 1982 Oproep daarvoor is u toegezonden ZIJ die met in de gelegenheid (willen) zijn op die datum tentamen af te leg gen, kunnen tentamen doen op vrij dag 7 januan 1983 te 13 30 uur in AZ 6

ALGEMEEN Per 1 december 1982 verlaat de heer A van Beers, medewerker van de afdeling Post en Bewaking, na een dienstverband van ruim 14 jaar de Hogeschool De heer Van Beers is geen man die pnjs stelt op luidruchtig feestgedruis of veel openbaar vertoon en ziet daarom liever af van een officiële bijeenkomst leder die hem ten afscheid de hand wil drukken zal hem weten te vinden MEDEDELINGEN VANUIT DE DIENST PERSONEELSZAKEN Op 22 december a s zal om 13 00 uur een vergadering van het Personeelsoverleg plaatsvinden in de Portrettenzaal Hierbij zullen de nota formatiebeleid, het interimrapport van de taakverde lingscommissie w o en de benoeming van een tweede vertrouwenspersoon aan de orde komen De vergadering is openbaar Agenda en stukken liggen ter inzage op het secretariaat (B 1020)

10 december 1982

MEMO

Studenten m^^ Varia ^ M M M H ^ M H AANMELDEN Hierdoor wijzen de studentendecanen op het volgende. Bij voorkeur voor 1 december dienen de a.s. eerstejaars zich aan te melden bij het C.B.A.P. te Groningen. Dat geldt ook voor hen die thans reeds studeren, en overwegen, of besloten hebben om te zwaaien van de ene studierichting naar een andere (ook binnen de K.H.T.). De betreffende formulieren zijn in het informatiecentrum te verkrijgen (gebouw N, kamer 6). Tevens wijzen wij op de samenhang tussen inschrijvingsduur en ommezwaai. Wij geven daarover informatie via het informatiecentrum, dan wel op het spreekuur.

SPORTDAG PST organiseert op zondag 27 februari 1983 weer een grandioze sportdag. Ook de medewerkers zijn dan van harte welkom. Deelnemers bepalen het programma zelf, door ons hun sport van voorkeur door te geven: dit kan iedere maandagmiddag tussen 12.30 en 13.00 uur in de koffiekamer van geb. P. Angela, Jacqueline, Miriam en Lidwien.

AUDITIES NESKO Ook in 1983 zal het Nederlands Studenten Kamerorkest weer een tournee door heel Nederland maken. Het NESKO wordt ieder jaar opnieuw samengesteld uit allerlei studenten vanuit het hele land. Eerst wordt een zeer intensieve repetitieperiode gehouden, dit jaar in de "Zonnehoeve" te Roden (Dr.) Er is dan behalve voor het in te studeren programma ook nog tijd voor veel kamermuziek, (bos)wandelingen, diepzinnige gesprekken tot in de alweer wat grotere uurtjes of voor waar men ook maar zin in heeft. Hierna volgt een toernee; er worden dan concerten gegeven in de volgende plaatsen: Groningen, Amersfoort, Amsterdam (2), Wassenaar, Enschede, Nijmegen, Tilburg en Utrecht. Van 1 concert zal een radioopname gemaakt worden. Het orkest staat voor de 4e maal onder leiding van Gert Schuil. Het programma is als volgt: Rossini: Ouverture "La Scale di Sceta" Henkemans: "Prima Vera" M o z a r f 3e vioolconcert KV 216 en Beethoven. 2e symfonie Hopelijk blijft er wat geld over van al die concerten, wat dan zal gaan naar het University Assistance Fund, een organisatie die vluchteling-studenten een mogelijkheid biedt in Nederland te studeren. Van de orkestleden wordt alleen een bijdrage verwacht voor het verblijf in Roden tijdens de repetitieperiode. Het geheel zal plaatsvinden van 29 maart t / m 15 april. Een ieder die mee wil spelen is van harte welkom op de audities: 22 januari te Amsterdam: CREA, Sarphatistraat 108, 10-15 uur. 26 januari te Groningen: Sted. Conservatorium, Martinikerkhof 10 18-22 uur 29 januari: te Utrecht: Cantoraat, Oude Gracht 8, 10-15 uur. Voor meer informatie en opgave is bereikbaar: Annet van Biezen Walstraat 20 6701 BE Wageningen Tel. 08370-14926 (17.00-19.00 uur).

Tilburgs Hogeschoolblad

MANIFESTATIE: KRISIS EN DERDE WERELD Tijdens de Ontwikkelingsweek houdt de Derde Wereldaktiegroep NIO een politieke slotmanifestatie over 'krisis en ontwikkeling'. Op zaterdag 18 december in Krasnapolsky te Amsterdam, van 10.30 - 16.00 uur. Het thema van de openbare bijeenkomst is: "Uitwegen uit de krisis; noodzakelijk ontwikkelingsbeleid in de toekomst". Op de manifestatie zullen tweede kamer woordvoerders voor Ontwikkelingssamenwerking van diverse politieke partijen ondervraagd worden over het (ekonomisch) beleid dat zij voorstaan. Een beleid dat ook recht moet doen aan de noodzaak voor bevolkingen in de Derde Wereld om zich naar eigen inzicht te ontwikkelen. De ekonomische krisis doet zich niet alleen hier voelen in de portemonnee van de konsument, maar treft nog eens zo hard de mensen in landen van de Derde Wereld. NIO is van mening dat de problemen in het Noorden niet afgewenteld mogen worden op de (zwakke) schouders van de bevolking op het zuidelijk halfrond. Twee inleidingen zullen aan het politieke forum voorafgaan. Prof. W o u ter Tims, ontwikkelingsekonoom aan de Vrije Universiteit, zal zijn visie geven op het bovenstaande thema en daarbij de nadruk leggen op een alternatief nederlands ontwikkelingsbeleid. Mr. Fons van der Stee (gevraagd), voormalig minister van financiën geeft zijn visie op de relatie tussen het huidige westerse financieel ekonomische beleid en de problemen van de Derde Wereld. Daarna kan met de twee inleiders worden gediskussieerd. De manifestatie is omlijst met een informatiemarkt en een optreden van een zuid-afrikaanse muziekgroep. Inlichtingen: NIO, Beulingstraat 23, Amsterdam, 020-278888.

CONGRES WITTEBOORDENCRIMINALITEIT In het voorjaar van 1984 organiseert de Nederlandse Vereniging voor Kriminologie een congres met als thema: witteboordencriminaliteit. Het is de bedoeling dat een aantal bijdragen voor het congres als bundel verschijnen. In verband met de produktietijd moeten eventuele artikelen voor de bundel uiterlijk 1 december 1983 ingeleverd worden. De congrescommissie verzoekt daarom nu reeds potentiële auteurs met haar in contact te treden. Het onderwerp leent zich bij uitstek voor benaderingen vanuit diverse disciplines. Bijdragen van nietcnminologen zijn dan ook uiterst welkom. Op verzoek wordt een notitie toegestuurd met informatie over de nadere begrenzing van het terrein. Daarnaast schrijft de NVK in het kader van het congres een prijsvraag uit voor studenten. De beste inzending wordt in de bundel opgenomen en bekroond met een prijs van f 1000, — . Ook hierover wordt op verzoek nadere informatie toegezonden. Correspondentie te richten aan: Betty Hoogeveen Westvlietweg 115 2267 AK Leidschendam tel: 070-983348.

STICHTING CULTUURFONDS V A N DE B A N K VOOR NEDERLANDSE G E M E E N T E N De Stichting Cultuurfonds van de Bank voor Nederlandse Gemeenten, heeft ter bevordering van studies van algemeen belang voor het gemeentewezen sedert 1977 jaarlijks de gelegenheid opengesteld tot het verkrijgen van een premie voor wetenschappelijke werkstukken, welke het resultaat zijn van deze studies. Ook in 1982 stelt het bestuur de gelegenheid open tot het verkrijgen van premies voor wetenschappelijke werkstukken van algemeen belang voor het gemeentewezen. Het begrip gemeentewezen wordt in dit verband ruim geïnterpreteerd, zodat daaronder mede worden begrepen andere gebiedsonderdelen dan gemeenten, alsmede de problematiek welke met die gebiedsonderdelen op enigerlei wijze verband houdt. VOORWAARDEN VOOR PREMIETOEKENNING A A N WERKSTUKKEN IN DE GEMEENTELIJKE SFEER 1. Deelneming Aan het onderzoek, waarvan de uitslag bepalend is voor de toekenning van een premie, kunnen worden onderworpen doctorale scripties en daarmee vergelijkbare werkstukken, welke door één of meer (doch niet meer dan drie) studenten gezamenlijk met instemming van een hoogleraar of docent vervaardigd zijn. De werkstukken mogen niet elders geheel of gedeeltelijk zijn gepubliceerd. 2. Criteria, aan de werkstukken gesteld. a. zij moeten bij de betrokken begeleider na 1 september 1981 zijn ingeleverd en van wetenschappelijke waarde zijn, hetgeen bevestigd moet worden door een verklaring van een hoogleraar of docent, die met de inzending zijn instemming betuigt; b. zij moeten het in de aanhef omschreven gebied betreffen en voor wetenschap of praktijk betekenis hebben, hetgeen moet blijken uit de verklaring van een beoordelingscommissie (hierna genoemd "de commissie"). Deze commissie bestaat uit 3 personen daartoe benoemd door het bestuur van de Stichting Cultuurfonds van de Bank voor Nederlandse Gemeenten (hierna genoemd "het bestuur"), nadat voor de benoeming van één lid een aanbeveling is ontvangen van het bestuur van de Vereniging voor Bestuurskunde en voor de benoeming van een tweede lid een aanbeveling is gedaan door het bestuur van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten; c. zij moeten op duidelijke doch niettemin beknopte wijze het gekozen onderwerp behandelen. 3. De premies In 1982 worden premies ter grootte van onderscheidenlijk f 1000,-, f 2000,- en f 3000,- beschikbaar gesteld. Het totaal voor premies beschikbare fonds wordt door het bestuur vastgesteld, nadat het kennis heeft genomen van het aantal ingezonden werkstukken, dat aan de criteria voldoet. Het bestuur deelt het door hem vastgestelde bedrag van het fonds mede aan de commissie. Deze commissie adviseert het bestuur over de toe te kenne premies. 4. Publikatie In beginsel worden de gepremierde werkstukken door de Stichting Cultuurfonds van de Bank voor Nederlandse Gemeenten uitgegeven in een daartoe bestemde reeks. Het bestuur behoudt zich het recht voor niet tot

publikatie over te gaan, indien het meent dat daarvoor termen aanwezig zijn. Ingeval wordt besloten niet tot publikatie over te gaan wordt de reden aan de commissie en aan de inzender medegedeeld. De publikatie zal in de regel niet meer dan 125 bladzijden (400 woorden per bladzijde) kunnen omvatten. Is het werkstuk van groter omvang dan zal het ten behoeve van de publikatie in overleg tussen bestuur, commissie en inzender worden bekort. Wordt terzake geen overeenstemming bereikt dan blijft publikatie achterwege. 5. Inzending van werkstukken Inzending van werkstukken - één per persoon of per groep - voor deelneming aan het onderzoek als onder 1 omschreven, dient te geschieden aan de secretaris van de Stichting Cultuurfonds van de Bank voor Nederlandse Gemeenten, Postbus 30305, 2500 GH 's Gravenhage. Voor de toekenning van premies uit het fonds 1982 moet de inzending plaats hebben vóór 31 december 1982. De werkstukken behoren in drievoud te worden ingezonden en moeten vergezeld gaan van een verklaring (in gesloten couvert) van de hoogleraar of docent, die met de inzending van het werkstuk zijn instemming betuigt.

of drs.

Kleijer,

SISWO,

tel.

020-240075 Graag opgave voor deelname vóór 15 januari 1983 bij m w . Meijvogel

VAKATURE "VROUWENSTUDIES" Gevraagd: tijdelijk medewerkster voor de maanden april/mei/juni, voor een dienstverband van 50 dagen. Taak: verzorgen van de kursus 'inleiding vrouwenstudies in de sociale wetenschappen'. In deze (fakultaire) bijvak-kursus voor eerste- en tweedejaars sociologiestudenten komen aan de orde: feminisme, vrouwenstudies en vrouwenbeweging, socialisatie, arbeid, seksualiteit. Vereisten: kandidate moet bekend zijn met inzichten en literatuur op genoemde terreinen en (bijna) afgestudeerd zijn in een van de sociale wetenschappen. Gewenst is ervaring met het begeleiden van groepen. Sollicitatie vóór 17 december richten aan: Kommissie Vrouwenstudies Sociologie, t.a.v. R. Kooien, T h . v. Aquinostr. 4. 6525 EM Nijmegen. Inlichtingen: A . Buijninck of R. Kooien tel. 080-(51)2344 of H. de W i t (51)2042.

Vrouwen OPROEP BETREFFENDE ONDERZOEK N A A R E M A N C I P A T I E V A N DE V R O U W 1. De Stuurgroep Emancipatieonderzoek organiseert in samenwerking met SLOV op vrijdag 17 februari een bijeenkomst, waarin informatie wordt verstrekt over procedures m.b.t. het opstellen en indienen van onderzoeksvoorstellen bij Z.W.O. " V a n onderzoeksidee tot onderzoeksvoorstel". Plaats: Utrecht Tijd: 10.30-12.00 uur Datum: 17 februari 1983 2. Op vrijdagmiddag organiseert de Stuurgroep een bijeenkomst voor onderzoek(st)ers, die reeds plannen hebben voor onderzoek, maar ondersteuning, begeleiding wensen bij de uitwerking van het onderzoeksvoorstel. Zij kunnen hun onderzoeksplan met de vragen indienen bij mw. drs. M.C. Meijvogel voor 15 januari 1983, adres: CVEO, Postbus 72, Oude Boteringenstraat 44, 9700 AB Groningen. Het onderzoeksplan moet in ieder geval bevatten: - onderwerp - korte inhoudelijke uitwerking - relevantie - methode (eventueel)

Menu PERIODE 13 T / M 17 D E C E M B E R 1982 MAANDAG

13-12-1982

kervelsoep - minestronesoep roomschnitzel - gebakken lever - s p e k - u i e n s a u s tumboontjes - schorseneren gekookte aardappelen div. nagerechten D I N S D A G 14-12-1982 ossestaartsoep - bamisoep g e b a k k e n s p a g h e t t i m e t een g a r n i t u u r v a n prei - uien - paprika en c h a m p i g n o n s kip in t o m a t e n s a u s p a p r i k a b u r g e r - w i t t e koolsalade - g e k o o k t e a a r d a p p e l e n W O E N S D A G 16-12-1982 champignonsoep bouillonsoep stooflapje - rundervink - uiensaus - r o d e kool m e t appeltjes - spitskool gek a a r d a p p e l e n div n a g e r e c h t e n

vragen kunnen betreffen

DONDERDAG

- begeleiding/indieners - methoden en technieken - verdieping van het onderwerp

heldere c h a m p i g n o n s o e p witte cremesoep bakworstje champignonschnitzel stamppot boerenkool andijvie gek a a r d a p p e l e n div nagerechten

Plaats: Utrecht Tijd: 13.00-16.30 uur Datum: 17 februari 1983. 3. Complete onderzoeksvoorstellen, die betrekking hebben op onderzoek naar de emancipatie van de vrouw kunnen worden ingeleverd bij de werkgemeenschap i.o. 'Emancipatieonderzoek', adres: CVEO, postbus 72, Oude Boteringenstraat 44, 9700 AB Groningen. Voor inlichtingen kan men zich wenden tot M w . drs. M.C. Meijvogel, CVEO, tel. 0 5 0 - 116485

10 decennber 1982

VRIJDAG

16-12-1982

17-12-1982

Wiener s c h n i t z e l vis - s t r o g a n o f f s a u s doperwten appelmoes g e b a k k e n of g e k . aardappelen div. nagerechten

y_. Icj

fUMjM STADSSCHOUWBURG

Het spaarvarken "Het Spaarvarken", door het Publiekstheater Te zien: maandag 13 en dinsdag 14 dec. in de Stadsschouwburg, aanvang 20 15 uur. Met Cees Linnebank, Sigrid Koetse, Petra Laseur, Laurens Spoor, Siem Vroonn e.a. Regie: Hans Croiset. Al jaren komt een vast groepje dorpsbewoners in het huis van rentenier Champbourcy bij elkaar om te kaarten; de apotheker, de notaris, een boer en de zus en de dochter van Champbourcy. Nu is het dan zover het grote spaarvarken, waar ze het verspeelde geld in verzamelden, is vol! Er wordt besloten om van het bedrag een dagje uit te gaan naar Parijs, met de bedoeling als 'gevierde levenskunstenaars' terug te komen. Na de lange treinreis valt het gezelschap vrolijk en luidruchtig Parijs binnen, om al snel opgeslokt te worden door het chaotische stadsleven. De argeloze reizigers worden aangezien voor een boevenbende, belanden in de gevangenis, vervolgens bij een ongure huwelijksmakelaar en moeten tot overmaat van ramp.ook nog overnachten op een bouwterrein omdat ze geen cent meer over hebben. Deze klucht, "Het Spaarvarken", van Eugene Labiche, bevat verder de nodige liefdesaffaires, complicaties

STADSSCHOUWBURG

"Geslacht" door Nieuwe Komedie

"Geslacht" door de Nieuwe Komedie Met: Roel Visser en Kristine de Both. Te zien. 14 december in de Studio-zaal, aanvang 20 30 uur Wat een vrouw ook doet, het is nooit goed, lijkt de boodschap te zijn van 'Geslacht', een tweeluik van de Nieuwe Komedie. Hoewel de twee toneelstukken van verschillende schrijvers zijn, is het uitgangspunt hetzelfde: een man heeft een verhouding met een vrouw, die slager is. Het feit dat zij in haar eigen levensonderhoud voorziet en dus onafhankelijk is, zit de man vreselijk dwars. Op alle mogelijke manieren probeert hij haar te kleineren en te kwetsen. Zo verwijt hij haar dat ze een verhouding heeft met haar hond, buiten de man, haar enige metgezel. Uit deze basisgegevens ontwikkelen zich twee heel verschillende toneelstukken. Het eerste, 'De kampioen traint voor de strijd', geschreven door Michel Deutsch, speelt zich af rond 1910. De man, Maurice, is getrouwd en heeft een boel kinderen. Zo af en toe brengt hij een bezoekje aan de slagerij van Jeanine, die de

en toevalligheden, zodat de alleswetende toeschouwer getuige is van gekke situaties. Op een vrij traditionele manier zet het Publiekstheater het toneelstuk op de planken. Prachtige sfeervolle decors en ouderwetse kostuums benadrukken de tijd waarin het zich afspeelt. Opvallend is het verschil tussen de dames en de heren van het reisgezelschap. De mannelijke spelers van het Publiekstheater zetten stuk voor stuk interessante karakters neer. Zo vindt Champbourcy (Cees Linnebank) zichzelf vreselijk belangrijk, hij zou het liefste de hele dag door praten. Notaris Félix Renaudier (Laurens Spoor) durft hem niet te onderbreken om hem om de hand van zijn dochter te vragen, op wie hij in stilte verliefd is. Sigrid Koetse en Petra Laseur leveren echter met hun overdreven humorloze spel slechts twee oninteressante gillende dames af. De bewerking van het stuk door Botho Strauss, een sociaal bewust schrijver die veel aandacht krijgt op 't moment, suggereert enige diepgang. Die is echter ver te zoeken. Het is best leuk en het ziet er mooi uit, maar daar is dan ook alles mee gezegd. Karst Woudstra schreef daarover in Toneel Theatraal (december '82): "De terugkeer van Feydeau en Labiche IS symptomatisch voor de nederlaag die het gesubsidieerde toneel

hele dag op hem zit te wachten. Hoewel hij met haar het bed induikt, verwijt hij Jeanine voortdurend dat ze lelijk is en dus dankbaar moet zijn dat hij nog aandacht aan haar besteedt, dat ze abnormaal is omdat ze slager is. "Je bent een beest". Jeanine doet eerst haar hond voor hem weg en dan haar slagerij. Maurice toont echter geen enkele dankbaarheid. Integendeel, hij denkt dat ze hem wil vergiftigen door haar hond aan hem te voeren en daarom vermoordt hij haar. Zi] eigen vrouw, die Maurice sloeg toen ze zwanger was, maar ook toen ze zich door Jeanine had laten aborteren, zal hem vervolgens vergiftigen. Een gruwelijk stuk. Het wordt door de Nieuwe Komedie echter zo absurdistisch gespeeld en de scènes volgen elkaar met zo'n snelheid op, dat het gelukkig bijna niet mogelijk is om je in het drama in te leven. Voor het tweede stuk is het decor nauwelijks veranderd en ook de man en de slagersvrouw worden door precies dezelfde auteurs gespeeld. Toch is "Door het bos... ' van Franz Xaver Krótz een heel ander stuk. Het is eigentijds, de vrouw, Martha, is absoluut niet onderdanig. Ze peinst er niet over om haar slagerij weg te doen voor haar vriend Otto, biedt hem zelfs een baan aan als medewerker.

Agenda DECEMBER VRIJDAG 10 DECEMBER Kultureei Sentrum, 20.30 uur: Filmhuis "The bad and the beautif u l " , Vincente Minnelli. Kultureei Sentrum, 22.30 uur: Filmhuis "Schlussakkord", Douglas Sirk. Stadsschouwburg, 20.15 uur: Nederlands Danstheater. Stadsschouwburg: Filmhuis " Y o l " . Stadsschouwburg: 22.30 uur: Filmhuis: Marx Brothers In "Animal crackers". Katholieke Hogeschool, 16.15 uur, aula: Promotie Drs. J . H . Koning. Promotoren: Prof. Dr. H . W . J . Bosman en Prof. Dr. P.H.M. Ruys. Titel proefschrift "Kredietrantsoenering en Onevenwichtigheid". Het publiekstheater heeft geleden de afgelopen jaren. De politieke en daarmee gepaard gaande estetische bewustwording van de theatermakers heeft het in wezen conservatieve publiek de stuipen op het lijf gejaagd. Feydeau en Labiche spelen betekent het aanbod afstemmen op de vraag. Terecht is men wat

Haar hond houdt ze ook, hoewel Otto er een enorme hekel aan heeft. Ze lacht een beetje om het feit dat Otto zo stoer wil doen, maar echt leuk vindt ze het niet. Otto voelt zich door haar zelfverzekerdheid niet op zijn gemak en verdwijnt telkens een paar dagen, om uiteindelijk niet meer terug te komen. Door de dagboekfragmenten die Martha voorleest en de natuurlijke manier van spelen, kan je helemaal Martha's dilemma aanvoelen; moet ze Otto wat meer tegemoet komen, wat 'diplomatieker' zijn, of moet ze trots blijven op haar zelfstandigheid met het risico Otto kwijt te raken? Al met al is 'Geslacht' een voorstelling om nog eens over na te denken en dat geldt zowel voor vrouwen als voor mannen!

MvdJ.

Gezondheid in Tilburg '30-'36 De crisis in de dertiger jaren had nauwelijks invloed op de lichamelijke gezondheidstoestand van de Tilburgers. Ook positieve ontwikkelingen die destijds gaande waren op het gebied van de gezondheidszorg werden door de recessie niet tegengehouden. Wel leidde het tot een ernstige aantasting van de geestelijke gezondheidstoestand van een groot deel van de Tilburgse bevolking. Vooral de werklozen en hun gezinnen hadden het psychisch erg moeilijk. Dit blijkt uit een cahier dat geschreven is door J . M . Royackers: "Een onderzoek naar de gezondheidstoestand in Tilburg gedurende de periode 1930-1936". Het boekje is uitgekomen als eerste in de serie "Brabantse Historisch Cahiers". In deze reeks wordt twee keer per jaar een skriptie van studenten geschiedenis van het Mollerinstltuut en de M.O.-opleidingen gepubliceerd. Het cahier is voor 10 gulden verkrijgbaar in de boekhandel en bij de Katholieke Leergangen. De N i e u w e Komedie

beschaamd over deze koerswijziging. Daarom speelt het Publiekstheater zijn varken van Labiche in een bewerking van Botho Strauss die immers voor menige Nederlander voor progressief versleten wordt". M.v.d.J.

De Wekker In maart is stichting de Wekker opgericht door twee grafisch ontwerpers en twee kunsthistorici. Het doel was een schakel te vormen tussen politiek gemotiveerde ontwerpers en hun publiek. Voor ontwerpers was het buitengew o o n tijdrovend en frustrerend dat zij zelf met hun affiche en kaarten stad en land af moesten gaan. De Wekker wilde de verspreiding op zich nemen en het uitgeven vergemakkelijken. Dit Initiatief is zo aangeslagen dat meer dan twintig ontwerp(st)ers nu samenwerken met de Wekker en affiches verspreid worden over o.a. kernbewapening, Vrouwenstrijd, kernenergie en werkloosheid. Bij deze ontwerpers is zeer recent ook het DAAR-team uit Den Bosch gekomen. Dit team maakt tijdens een project van twee jaar, ondersteund door het ministerie van CRM, discussie-affiches over onderwerpen als W A O , gezondheidszorg, huisvrouwen en Tweede KansOnderwijs. Het bijzondere aan deze series is dat zij in samenwerking met wijkbewoners in Den Bosch-Oost zijn gemaakt en zeer geschikt zijn voor het vormingswerk. Naast de verspreiding, die vooral via linkse boekhandels en manifestaties plaats vindt, is de Wekker van plan het politieke affiche in Nederland te stimuleren door tentoonstellingen te organiseren en publicaties te verzorgen. Voor inlichtingen en fondslijsten zijn we bereikbaar onder bovenstaand postbusnummer en telefonisch: 030-318286, 717614, 312398. Voor inlichtingen betreffende het project DAAR (Discussie Affiches Alledaagse Realiteit) kan men zich het beste tot de DAAR-ontwerpers Hans Zoete en Paul Kooijman richten, onder nummer: 073-146059. Schouwburggalerie: Tot en met 19 december: Jan de Wolf met landschap-aquarellen. Van 20 december t / m 6 februari: " T w i n t i g vierkante meter Poppel", foto's van Dré van den Bogaard en Ernest Potters.

ZATERDAG 11 DECEMBER Stadsschouwburg: 20.15 uur: Blèr en leuterconcours. Stadsschouwburg, 20.30 en 22.30 uur: Filmhuis, (zie 10-12). ZONDAG 12 DECEMBER Maranatha, 11.(X) uur: Liturgieviering M A A N D A G 13 DECEMBER Stadsschouwburg: 20.15 uur: Publiekstheater met " H e t spaarvark e n " , 'sociale' komedie van Eugene Labiche In een bewerking van Botho Strauss. Regie: Hans Croiset. Maranatha, 20.00 - 22.00 uur: Thema-avond " H o e kerstfeest vieren?", op zoek naar romantiek in een tijd van toenemende krisis?" Olof, 21.30 uur: Film " D e moordenaar is onder o n s . " DINSDAG 14 DECEMBER Stadsschouwburg, 20.15 uur: Publiekstheater met " H e t spaarvark e n " , (zie 13.10) Stadsschouwburg, 20.30 uur. Studio: Nieuwe Komedie met "Geslacht". Regie: Helen van Meurs. Stadsschouwburg, 20.30 uur: Filmhuis " Y o l " . Ambassadebioskoop, 22.30 uur: Filmliga met "Der Amerlkanische Freund". Regie: W i m Wenders. Olof: 18.30 uur: Mosselmaaltijd. WOENSDAG 15 DECEMBER Kuhureel Sentrum, 20.30 uur: Filmhuis "There's always t o m o r r o w " , Douglas Sirk. Kuhureel Sentrum, 22.30 uur: Filmhuis "Imitation of life", Douglas Sirk. Stadsschouwburg, 21 .(X) uur, studio: Folkkonsert " M a k a m es Kollnd a " . Hongaars folk- en jazzensem-

ble.

DONDERDAG 16 DECEMBER Kuhureel Sentrum, 20.30 uur: Guus Janssen Septet. Stadsschouwburg, 20.30 uur: Filmhuis " G o l v e n " . Regie: Anette A p o n . Katholieke Hogeschool, 15.3017.30 uur, AZ-20: Colloquium letteren. N. Verhagen over " D e Vlaamse literatuur". VRIJDAG 17 DECEMBER Kuhureel Sentrum, 20.30 uur: Filmhuis "Der Handler der vier Jahreszelt e n " , R.W. Fassbinder. TENTOONSTELLINGEN Volkenkundig Museum: Tot 10 januari 1983: "Tussen Traditie en Toek o m s t " , het huidige bestaan van de oorspronkelijke bevolking van Arhemland. Noord Australië.

Tilburgs Hogeschoolblad 10 december 1982

A C H TE 50 Ways to make your money II Er is een nieuwe trend gaande in de Tilburgse studentenwereld: het Amerikaanse feestje. Je neemt een weekend, ontruimt de grootste kamer, organiseert wat passende muziek en deelt een ieder die je al of niet vagelijk bekend voorkomt mede waar en wanneer het te doen is. Het amerikaanse feest, het product, is eigenlijk een constructie waarin de belangen van de feestgever, de producent, optimaal benut worden. Markttheoretisch concipieert deze het volgende: Op de eerste plaats 't idee dat mensen, en zeker studenten, altijd bang zijn tekort te komen, in de tweede plaats dat er altijd minder gedronken dan ingebracht wordt en tenslotte 't idee dat het geven van een feest de kans vergroot zelf meer uitgenodigd te worden. De veronderstellingen brengen de producent enige voordelen. Middels 't derde idee liggen voortaan enige feestweekends in het ver-

schiet. Dat impliceert gratis eten en drinken. Wat per saldo het aantal wekelijkse stapavonden zal verminderen. Hijzelf uitgekookt al ie is zal volstaan met het meenemen van enige blikjes bier. Zijn marginale opbrengst ligt ver boven zijn marginaal kostenniveau. De eerste twee ideeën leveren de producent op: een resterende drankvoorraad en het statiegeld. Het laatste betekent een aardige tegemoetkoming in het levensonderhoud! Reken maar uit! Stel je nodigt honderd mensen uit. Gemiddeld nemen ze tussen de vijf a tien flessen bier mee. Dat levert een gulden of honderd op. Mooi meegenomen. En dan reken ik de kratjes nog niet mee. Want van die figuren heb je natuurlijk ook. Maar er is nog een voordeel: de resterende drankvoorraad. Het laatste feestje waar ik was werd door een man of vijftig bezocht. Dat liep al snel tegen een fles of tien wijn, twee halve liters jonge

Viering volgens het scenario II In Achterklap van vorige week werd aangekondigd dat de Fraktie van Progressieve Studenten PSF voor de hogeschoolraadsvergadering van 2 december een interpelJatieverzoek zou indienen. Volgens hen zijn er op de dag van de erepromotie veel te strenge maatregelen getroffen. Zij stelden het CvB enkele scherpe vragen over het besloten karakter van de zitting, de afsluiting van gebouw A, de omvang van de bewaking en de taak van de bewakingsdienst. Welnu, de antwoorden van het CvB zijn bekend. Zij zijn in zo'n nuchterheid van stijl geformuleerd dat een toon van onderkoelde ironie hier en daar moeilijk onopgemerkt kan blijven. De academische zitting, zo antwoordt het CvB, was zoals bij eerdere gelegenheden, van een besloten karakter ...(..) ...' Welke andere "eerdere gelegenheden' dat waren, wordt niet

genoemd. De zitting was besloten en alleen toegankelijk met behulp van vooraf aangevraagde uitnodigingskaarten. Was het College dan bang voor acties? Neen, want naar aanleiding van wat in de krantenberichten over de zitting is gemeld, zegt zij dat er geen aanwijzingen waren dat de zitting zou worden verstoord. Het CvB ondergraaft haar eigen redenering als zij de maatregel van speciale toegangskaarten wil goedpraten: 'De capaciteit van de zaa! alleen al rechtvaardigt deze maatregel'. Alleen al?! Verwachtte zij dus tóch acties? Het College ontkent dat de maatregelen ongekend omvangrijk waren: ... bij el/< concert of e//re toneelvoorstelling in den lande bestaan soortgelijke kaartcontroles.' De PSF vraagt zich af waarom heel gebouw A afgesloten moest worden. Het C.v.B.: "Een slui-

en de nodige frisdrank. Ook nog drie liter zelfgemaakte appelsap van de een of andere alternatieveling. Openhartig vertelde ze me dat hier geen sapcentrifuge in het spel was maar een gewone centrifuge. Vijf kilo appels erin en draaien maar. Vandaar dat het overbleef natuurlijk! Twee a drie Amerikaanse feesten op jaarbasis leveren al snel een drankvoorraad op die meer dan voldoende de behoefte zal dekken. Op niets minder dan natuurlijk je verjaardagsfeestje. Iedereen wil altijd cadeautjes. Maar dat wil jij niet. Geen elpee, boek, of briefpapier. Neen, je vraagt geld. Mensen zijn namelijk geneigd meer geld direct, cash te geven dan indirekt via cadeautjes. Dat is je vierde idee. Ach ja, het leven is een kwestie van vraag en aanbod. Je doet er aan mee of niet. Trouwens komen jullie ook op mijn feestje, de 27ste? Wel zelf drank meebrengen. Een reden? Nee, ik had gewoon zin om wat te organiseren. Tot dan! LUCAS VAN WEES

tende toegangscontrole op alleen de Aula is technisch niet goed mogelijk.' Zet gewoon vijf mannetjes bij de vijf toegangen tot de aula. Wat is daar technisch moeilijk aan? Er werden immers geen acties verwacht. Nu zaten alle buitendeuren van gebouw A op slot. Gezellige situatie als er een flinke fik uitbreekt. Wel is er volgens het College voor gezorgd dat de bewakingsdienst stand-by zou zijn 'om bij eventualiteiten de deuren snel te kunnen openen (noodvoorzieningen zijn nog niet geïnstaleerd).' Ingeval van brand beukt een hysterische massa tegen de gesloten deuren. Achterin de massa moet een mannetje van de bewakingsdienst een sleuteltje omhooghoudend, zich naar voren wringen. (Professor Ricoeur: " A u secours, au secours"!) PSF: Waarom zijn mensen van die vroege ontruiming zo laat op de hoogte gesteld?" CvB: "Niemand hoefde van dat tijdstip op de hoogste gesteld te worden;

Aantekeningen van een kamerbewoner

Vijf gulden door Roberto N. Ik had haar al vaker in de collegezaal zien zitten. Als mijn ogen met mijn gedachte afdwalen en de omgeving observeren dan eindigen ze altijd bij haar. "Wat Is ze toch mooi, heel mooi". Tilburgs Hogeschoolblad

Nog nneer IVA-onderzoek over wonen Naast het vooronderzoek over wonen in groepsverband waarvan het rapport elders in deze THB besproken wordt, lopen er bij het IVA nog twee onderzoeken op dit gebied. Het eerste onderzoek betreft een inventarisatie van wonen in groepsverband in Tilburg. Er is een steekproef getrokken, uit de niet-gezinshuishoudens in het bevolkingsregister. Nagegaan is of bij deze huishoudens van woongroepen gesproken kan worden. Van deze woongroepen zijn diverse sociaal-structurele, kulturele en mimtelijke kenmerken geïnventariseerd. Het eindverslag van dit onderzoek is over ca. twee maanden gereed. Het tweede onderzoek is gericht op de toekomstige behoefte aan gemeenschappelijke woonvormen. Dit onderzoek bouwt voort op de ideeën die in het reeds gepubliceerde vooronderzoek ontwikkeld zijn. Verwacht wordt dat het voortgaande proces van emancipatie en individualisering wie in gebouw A werkt kon erin". Werkgroep POLEK werkt in gebouw A. Zij mochten er 's middags slechts even in om hun paperassen op te halen. Daarna moesten ze weer maken dat ze wegkwamen. Studentenverenigingen werken blijkbaar niet. Over de. bewaking merkt het College op dat er geen extra controles op bepaalde personen zijn geweest. 'Wel is iedereen die een tas mee naar binnen wilde nemen nagegaan of daarin witte duiven werden meegevoerd'. Het CvB hekelt tenslotte de berichtgeving in de kranten over de veiligheidsmaatregelen: 'Wie naar het toilet ging tijdens de zitting is niet gevraagd wat hij/zij is gaan doen; wij nemen aan dat iedereen dat zelf moet uitmaken. Meer duidelijkheid kunnen wij daarover ook niet verschaffen.' De behandeling van de interpellatie vragen van PSF kon op 2 december niet meer aan de orde komen. Zij is verschoven naar 16 december. p p.

tot een toenemende belangstelling voor wonen in groepsverband zal leiden. Om deze verwachting te toetsen zullen in 1983 circa 500 interviews gehouden worden met mensen die niet In groepsverband wonen. In het bijzonder wordt daarbij aandacht geschonken aan een mogelijke belangstelling bij gezinnen met kleine kinderen en ouderen. Dit tweede onderzoek zal eind 1983 tot een eindrapport leiden.

Op dezelfde dag, waarop in de Hogeschoolraad gesproken werd over prijsverhogingen in het Restaurant, werd ook een klein feestje gevierd. Donderdag 2 december werd namelijk de honderdduizendste warme maaltijd in 1982 geserveerd. Nanda Boers,

secretaresse van rectormagnificus Van Veldhoven, was de gelukkige eetster. Het scheelde een haartje of een vreemde bezoeker was nummer 100.000 geweest. "Nanda is een vaste klant van het restaurant en ook een bekende Hogeschoolfiguur. Dat is wèl zo aardig als je wat te vieren hebt," aldus de heer Kuiper, hoofd Restauratieve Voorzieningen. In het restaurant worden dagelijks tussen de 600 en de 950 maaltijden geserveerd. In december en januari is het er weer een stuk rustiger, nu de collegevrije periode z'n intrede heeft gedaan.

Ze heeft iets mystieks over zich. Je zou kunnen zeggen dat ze een afwezige indruk maakt. Toch heeft ze altijd een goed antwoord, als de docent haar iets vraagt. "Kunt U misschien wat harder praten". Ze glimlacht dan even en verheft haar zachte stem een beetje, het wordt altijd muisstil in de zaal als ze spreekt. Het is net alsof iedereen het hoort; haar stem klinkt als muziek voor mijn oren. Soms ontmoeten onze ogen elkaar. In haar blik zie je in het oneindige. "Oh, hoe graag zou ik willen weten wat je denkt". Enkele dagen geleden stond ik bij de kassa met mijn tableau met mijn brood, melk, ham en kaas. Ik had geen rooie cent meer in mijn portemonnaie. Geld had ik bij de bank moeten halen. Ik wilde net iets tegen de kassajuffrouw zeggen, toen ik merkte dat ze achter me stond. Ze lachte, waarschijnlijk had ze mijn hachelijke situatie begrepen want ze gaf, voor ik iets kon zeggen een briefje van vijf. De volgende dag bracht ik haar het geld terug. We zijn 's avonds samen uit gaan eten. 10 december 1982