DE ZORGEN VAN DE VERZORGINGSSTAAT Volgens Cees Schelling (FNV) is Nederland geen sociaal paradijs^ Wat is dit voor een verzorgingsstaat die begint te bezuinigen bij de zwaksten. Op pagina 7.
Pais praat met vakcentrales: 119 miljoen nader ingevuld Minister dr. A. Pais heeft in een gesprek met de ambtenarencentrales suggesties gedaan betreffende de rechtspositie van het onderwijspersoneel. Zoals bekend hoopt Pais met een aantal rechtspositionele maatregelen een bedrag van 119 miljoen op z'n totale begroting te bezuinigen. Eén van Pais' overwegingen geldt het aanvangssalaris van onderwijspersoneel: het zou 100 a 200 miljoen kunnen oplevere om voor het onderwijs de kortingen te gaan toepassen zoals die voor de aanvangssalarissen van de ambtenaren van Binnenlandse Zaken zijn voorgesteld. Voorts is het denkbaar, aldus Pais, om 165 miljoen te besparen
door fiskalisering van de interim. ziektekostenregeling. Als algemene maatregel overweegt Pais een algehele doorlichting van de salarisstruktuur in het onderwijs, om zo eventuele onevenwichtigheden daarin op te sporen. Dergelijke maatregelen tasten, volgens de minister, de kwaliteit van het onderwijs in geen enkel opzicht aan en ze laten tevens de werkgelegenheid intakt. Inzoverre beantwoorden zij volledig a a n de twee voornaamste uitgangspunten van Pais' onderwijsbeleid, te weten: de handhaving en waar mogelijk verbetering van de kwaliteit van het onderwijs en daarnaast het zoveel mogelijk in stand houden van zin-
volle werkgelegenheid. Volgens Pais is de keus eenvoudig: ofwel het handhaven van de werkgelegenheid via de toepassing van bovengenoemde maatrgelen, ofwel het handhaven van de huidige inkomens met verlies van werkgelegenheid als gevolg. De centrales van onderwijspersoneel, met als woordvoerders voornamelijk Van Eek (AC), Driessen (CMHA) en Van Beekveld (drie samenwerkende centrales) onthielden zich tijdens het gesprek met minister Pais van een onmiddellijke reaksie. Zij willen eerst in eigen kring overleggen wat hen n u te doen staat. T.G.
STUDENTEN-PROTEST Hogeschool-stu denten protesteerden in Den Haag tegen verhoging van kollege* gelden In HBO en WO. Een gesprek met enkele deelnemers aan de protestmanifestatie op pagina 6. RATIONEEL GEDRAG Prof. Ruys volgt prof. Dalmulder op en hield bij zijn ambtsaanvaarding een openbare rede over,Rationeel gedrag'. Op pagina 6. PAIS EN ZIIN SELEKTIEPLAN Lees hoe minister Pais bakzeil haalt op pagina 3. UNIVERSITAIRE HULPAKTIE voor El Salvador komt nu pas goed op gang. Pagina 3.
Theoretlsciie informatika-opleiding voor Eind|qven, Nijmegen en Tilburg Zoals we vorige week al schreven laat minister dr. Pais per 1 september vier regionale informatika-opleidingen van start gaan. Deze opleidingen zullen worden georganiseerd in vier regionale samenwer-
kingsverbanden. Een richting technische informatiha gaat n a a r de RU Groningen en de TH Twente. TH Delft en de Erasmusuniversiteit Rotterdam krijgen medische informatiha. De twee Amsterdamse univer-
Hogeschool-personeel pleit voor andere Icoffie 472 Personeelsleden van de Katholieke Hogeschool Tilburg hebben hun handtekening gezet onder een verzoek om invoering van de zogenaamde ,lndo-koffie'. Het Kollege van Bestuur nam dinsdag dit verzoek in ontvangst. Initiatiefneemster Janny van der Straaten-Friese las namens de ondertekenaars een brief voor waarin uitgebreid wordt beargumenteerd waarom de hogeschool er goed aan zou doen van Douwe Egberts over te stappen op Indlo-koffie (zie ook Achterklap, pagina 12). Bij de foto: Janny van der Straaten, overhandigt eem pak van de warm aanbevolen koffie aan de voorzitter van het Kollege van Bestuur, drs. Verster.
siteiten verzorgen de bestuurlijkadministratieve richting. TH Eindhoven, de KU Nijmegen en de KH Tilburg krijgen de theoretische informatiha. Er is sprake van informatika-opleidingen konform het Akademisch Statuut en niet zoals oorspronkelijk verwacht van eksperimentele opleidingen. De Akademische Raad vraagt vóór 1 m a a r t te reageren zodat de studierichting informatika (drs. en ir.) vóór eind m a a r t in het Akademisch Statuut k a n worden opgenomen. Met dit besluit wijkt de minister gedeeltelijk af van het advies van de Akademische Raad die de opleidingen w ilde zien toewijzen aan de drie technisch hogescholen en aan het samenwerkingsverband UvAVU. De Dagelijkse Raad van de AR heeft de minister gevraagd zijn voorgestelde zwaartepuntenverdeling nader te bezien. De DageUjkse Raad wil in elke regio op zijn minst een basisopleiding informatika. De Dagelijkse Raad is in principe akkoord, m a a r heeft een aantal slagen om de a r m gehouden, omdat e r nog weinig bekend is over de manier waarop die samenwerkingsverbanden gaan werken, omdat er nog onzekerheid bestaat over invulling van de deelgebieden binnen informatikaopleiding en omdat het start-ogenblik zeer nabij ligt. Aan de Universiteit van Amsterdam is men met dit besluit niet zo gelukkig. Daar kwam het besluit van de minister ,als een donderdag (sic) bij heldere hemel' schrijft de universiteitskrant Folio Civitatis. De Uniververschilnt wekeiyks<
siteit van Amsterdam had zich al voorbereid op een natuurwetenschappelijke richting. Men begrijpt nu niet dat de minister de landelijke taakverdeling zonder enig overleg heeft kunnen nemen. Eindhoven, Nijmegen en Tilburg reageren in eerste instantie positief. Ze willen tot een gemeenschappelijke reaktie komen of in elk geval h u n reakties op elkaar afstemmen. Tilburg k a n echter nog geen studenten laten afstuderen in informatika, omdat het daarvor de bijbehorende fakulteit mist. De drie instellingen zullen nu voorstellen doen aan de minister om d a a r rekening mee te houden. Men is akkoord om er één september de opleiding te starten in Eindhoven en Nijmegen. Ten aanzien van Onderwijs en Onderzoek zal het programma door de drie instellingen gezamelijk worden opgesteld. Daarvoor is een bestuurlijk overleg geopend en zijn kommissies aangewezen. Of de opleiding vroeg of laat ook in Tilburg komt zal onderling nog moeten worden besproken. „Tilburg zelf zal daar zijn mind voor moeten opmaken", aldus rektor dr. Van Veldhoven. „Veel hangt af van de manier waarop onze reaktie naar de minster ingevuld kan worden en of wij inderdaad een regeling kunnen formuleren waarmee de minister akkoord gaat en waarmee wij toch met een zekere volwaardigheid kunnen meedraaien." „Er zijn nog een aantal blinde vlekktsn, maar we gaan zien hoe we die ingevuld gaan krijgen", aldus de rektor. E.V.
geen gevolg aan gegeven De studenten zelf hebben de heer Van Rossum met klem gevraagd zich met meer te vertonen
,Reaktionair' is een rubriek waarin reakties van lezers worden geplaatst
Onder ekonomen Men vestigt mijn aandacht op uw nummer van 30 januari 1981 In ,Onder ekonomen worden teksten overgenomen die in de Belgische krant De Morgen/Vooruit zijn verschenen De berichtgeving is niet juist en ik heb dit in rechten van antwoord aan de krant medegedeeld Ik wijs alleen op de belangrijkste vergissingen a Ik heb nooit een ,forse verlaging van de lonen bepleit Ik heb wel aandacht voor onze konkurrentiepositie gevraagd b De heer Van Rossum is geen student aan onze universiteit Wel heeft hij gepoogd van mijn kolleges debatvergadenngen te maken Ik heb daar
m '- '^
tilburgs hogeschoolblad weekblad van de katholieke hogeschool tilburg redaktie eddie vees (eindredaktie), twan geurts, angela lodder (assistente) medewerkers tome asselbergs, nel marquet, tymen trolsky jace van de ven, hans opbroek iennart kik, wouter van gils winfrled klelnegris, sief stoop ronald jeurlssen officiële mededelingen buro konnmunikatle cartoonist ad van haandel fotografie rien siers, tllburg druic drukkerij ) J a van der wee bv, tllburo abonnementen voor niet hogeschoolleden f 15 — per jaargang advertentie-acquisitie a p p lodder kopij alle kopij moet uiterlijk op donderdag de week vóór het verschijnen In het bezit van de redaktie zijn redaktie adres/advertenties hogeschoollaan 225, tiburg telefoon (alleen voor thb) 662277 en 662506 intern 2277 en 2506 kamer 207 en 208 (gebouw b) foto-service foto 8 In dit nummer kunnen worden besteld è f 3,50 per foto In het formoat 10x15 cm telefonisch 013-551109 of bIJ de redaktie lendlelijk samenwerkingsverband gemeenschappelijke universitaire persdienst (qupd), waarbij verder aangesloten ad valvas (vu amsterdam), wagenings hogeschoolblad, utrechts universiteitsblad, thd-nleuws (delft) ttvberichten (eindhoven) en tht nieuws (twente) observant (maastricht)
c Wat de .diktatuur betreft heb ik het volgende geschreven ,,Er zijn zelfs politici die in die omstandigheden en onder bepaalde voorwaarden een diktatuur verkiezen Een land kan inderdaad even goed worden bestuurd door een diktator als door een demokratische regering voor zover het een ,goed' diktator is Daar ligt precies de moeilijkheid en het grote gevaar Vandaar dat een versterking van de parlementaire demokratie m i de voorkeur verdient Maar van de huidige vorm van ,regeren - waarbij vakbondsleiders samen met partijvoorzitters ultimata opleggen aan een rompparlement - hebben alle bevolkingsgroepen meer dan genoeg' d De beweringen van de heer Van Rossum inzake .provocerende platvloersheid (een substantief dat ik nog nooit heb gebruikt) en de koncentratiekampen zijn uit de lucht gegrepen Lasterlijk is verder de bewering in verband met een Chileens ekonomie-student e Hoe ik diktatoriaal les zou geven is mij een raadsel Ik ben zelfs principieel tegen ex cathedra onderwijs en verkies de voorafgaande voorbereiding van de materie door de studenten gevolgd van vragen en antwoorden en diskussie f Er IS sprake van lezersbrieven in bovengenoemde krant Ik citeer uit een van die brieven , Waar in de middeleeuwen de ketterjagers legio waren (in Amerika had McCarthy in de vijftiger jaren er ook wel enige aanleg voor) riskeren wij nu in Vlaanderen weldra op iedere straathoek een ketterjager tegen het lijf te lopen Het blijkt hier om ,zieners' te gaan, die onfeilbaar zijn in de aanwijzing van een fascistisch besmet lied of van fascistisch onderricht' en uit een andere brief ,Tevens is het onverdraagbaar dat Van Rossum, zich zo aanmatigend aanstelt en zich de vrijpostigheid toeeigent zich als gelijke van de professor op te stellen door onder meer in de professorenkamer binnen te dringen en hem tot een krachtmeeting uit te dagen De aktie van de heer Van Rossum houdt verband met een deliberatieincident waarbij de zoon van een profes sor was betrokken, en waarover uw informant niet eens rept Omdat ik reeds de eer en het genoegen heb gehad in Tilburg lezingen te geven stel ik er prijs op dat de KHT geen vals beeld van mijn persoon krijgt Met de meeste hoogachting. Prof. Dr. M. A. G. van Meerhaeghe
Naschrift Het lag niet in onze bedoeling een vals beeld op te hangen van prof Van Meerhaeghe maar een impressie te geven van het ongenoegen dat onder een deel van zijn (ex-)studenten leeft en dat naar aanleiding van het ,incident-Van Rossum' naar buiten kwam De juiste toedracht van de feiten is uit de persberichten, de rechten op antwoord en de talrijke lezersbrieven in de Belgische kranten nauwelijks te achterhalen en lijkt op een spelletje welles-nietes' Maar het kan ons - en ook prof Van Meerhaeghe -
niet ontgaan dat uit het overgrote deel van de ingezonden reakties en uit de de akties van studenten een duidelijke kritiek klinkt tegen sommige pedagogische en ekonomische opvattingen van de hoogleraar. En dan doet het verder weinig terzake of Van Rossum als student of als toehoorder de kolleges volgde, of prof Van Meerhaeghe rechtstreeks voor een diktatuur pleitte of genuanceerder vaststelde dat „een land inderdaad even goed kan worden bestuurd door een diktator als door een demokratische regering - voor zover het een goed' diktator is" WIJ hebben ons - alweer door studenten - laten vertellen dat prof. Van Meerhaeghe een beminnelijk man is die met echt autoritair en inderdaad met ,ex cathedra les geeft, maar door zijn autoriteit als ekonoom in de diskussie zeer weinig ruimte laat voor afwijkende opvattingen, voor zover jonge en onervaren studenten die al zouden kunnen hard maken Feit IS dat hij een omstreden figuur is aan de Gentse Rijksuniversiteit, dat hij een ex-voorzitter van een eksamenkommissie openbaar beschuldigde van favontisme (het deliberatie-incident), dat tegen deze uitlating werd geprotesteerd door de Fakulteitsraad Letteren en Wijsbegeerte bij de rektor, dat de studenten van de sub-fakulteit Geschiedenis maanden aktie voerden om zijn verplichte /cursus ekonomie te herleiden tot keuzevak, dat de onderwijskommissie van de Fakulteit Letteren en Wijsbegeerte en later ook de Fakulteiisraad deze studenteneis unaniem onderschreef, maar hun pedagogische kritiek op Van Meerhaeghe verving door een elegantere motivering, dat dit voorstel werd voorgelegd aan de Raad van Beheer die het verwierp omdat 9 van de 11 professoren zich onthielden Studenten zijn in hun kritiek vaak ongenuanceerd, maar hun geakkumuleerd ongenoegen dat in Gent naar buiten kwam kan het logisch gevolg zijn van het zich afzetten tegen ekonomische theorieën van het liberale reveil a la Milton Friedman en Harry Johnson, theorieën die nergens aansluiten bij de sociaal-bewogen onderstroom in de radikaalste fakulteit van een universiteit met een uitgesproken demokratische traditie Met zijn ekonomische opvattingen en vooral met zijn daaruit afgeleide ethische konklusies strijkt prof Van Meerhaeghe het akttefste deel van zijn studenten tegen de haren in En dat geeft vonken WIJ krijgen het alleen maar rond bij het lezen van sommige van zijn bijdragen in het blad Trends (ter inzage in de ECObibliotheek) Enkele fragmenten over gastarbeiders en vreemdelingen, die men moet plaatsen in het geheel van zijn kronieken , Tijdens de adventsaktie ,Welzijnszorg' deelt men nu ook al in de kerk pamfletten uit waarin gemeentelijk stemrecht voor vreemde arbeiders wordt geëist, zo deelde een katholieke vriend mij mede HIJ begrijpt niet waarom men daar aan elektoraal opbod mag doen" (Trends 1 februari 1981 ,De ondermijning van ons ekonomisch stelsel') „Dat men verder immigratievergunningen toekent is onbegrijpelijk als men weet hoeveel de werkloosheid van de vreemdelingen de schatkist kost en hoe moeilijk hun integratie is, in Schaarbeek b.v bestaat 30% van de bevolking uit vreemdelingen. Veel schijnt de regering niet te ondernemen om werkloze vreemdelingen naar huis te zenden, hoewel er bv al 100 000 Marokkanen en 70 000
Turken in ons land verblijven Dergelijke voorstellen associeert men vlug met racisme en vreemdelingenhaat Wenst men dan Engelse toestanden en de totstandkoming van een Nationaal Front''" (Trends, 1 april 1978, Interview met prof Van Meerhaeghe) Vele onderzoekingen hebben overigens aangetoond dat de gemiddele intelligentie van het zwarte ras kleiner (circa 15 pet) IS dan dat van het blanke Toch worden de betrokken resultaten - zelfs door de zg wetenschapsmensen - zonder meer verworpen, want dergelijke onderzoekingen zijn onvermijdelijk het werk van racisten en dus uit den boze' Zelfs in de .wetenschappelijke' internationale organisaties, zoals de Unesco, wordt het .dogma van de ongelijkheid van de rassen' veroordeeld en worden allerlei verklaringen opgesteld door zorgvuldig geselekteerde .geleerden' om ,racistische doktrines' te veroordelen. De invloed van de erfelijkheid brengt ook mee dat elke samenleving onvermijdelijk in klassen is ingedeeld." (Trends utopie)
1 januari
1978
Gelijkheids-
Eddie Vaes
ymnXieA?^ ,MatsertJes' kunnen worden opgegeven bO da redaktie Tot 30 woorden kosten ze f 5,-, onder nummer f 2 50 extra Reakties op advertenties onder nummer naar de redaktie sturen
\
TE KOOP GEHEEL VERBOUWD WOON HUIS woonkamer 25 m2 moderne keuken toilet, berging, Ie verdieping 2 slaapkamers b a d k a m e r , zolder Ruime aangelegde tuin Deken Sandersstrtiat 57, Tilburg Vraagprij» ƒ 87 500 - k k Telefoon 353462, n a 18 00 u u r
HONGAARSE MAGIE' De magische kubus v a n prof R u b m k is n u ook in Nederland t e koop Test uw intelligentie ! ' Bewonder de unieke konstruktie Stort slechts ƒ 27 50 op giro n r 3441733 t n v Boon Manjkelaan Tiel e n u knjgt de W o n d e r k u b u s ' , met haar miljarden mogelijkheden, prompt thuisge stuurd
\
HET LEVEN IS DUUR studieboeken dokto r a a l bednjfsekonomie niet' Het betreft (vnj wel) ongebruikte boeken voor bij en keuze vakken (Alg Boekh I AO Handelsrechtl Bonus Diktaten gratis erbij' Postelse Hoef laan 96 Tilburg, Telefoon 013 670302
FISKALISTEN te koop alle leverbare Fed b r o c h u r e s een twintigtal Geschriften van de Vereniging voor Belastingwetenschap en Fed fiskaal weekblad 1970 tot en met 1979 Te bevragen bij Paul Meddens telefoon overd£« 040 594578 's avonds 013 684372
TE KOOP ALFA ROMEO GIULIA SUPER 1600 Bouwjaar 1975 Ziet e r p r i m a uit P r e d i k h e r e n l a a n 531 5042 CJ Tilburg
TILBURG BURG VISSERSSTRAAT 30 Te koop een lux ingericht half vrijstaand h e r e n h u i s gelegen nabi) de grote uitvals wegen m het villapark Zorgvlied' Dit pand IS voorzien van alle komfort zoals grote L vormige k a m e r met open h a a r d modern ingerichte keuken w e r k k a m e r met inge bouwde boekenwand, 4 slaapkamers met vaste wastafel (koud en warm water) twee toilets grote b a d k a m e r flinke zolder kelder en een grote garage Serieuze k a n d i d a t e n k u n n e n k o n t a k t op n e m e n voor een afspraak Tel 013 670172
P i
I
Tijd te kort om huiswerk over te doen
ven beschreven, in de praktijk zou deze selektiemethode alleen toegepast worden voor de studierichtingen waarvoor de numerus clausus in wezen nog van kracht is, namelijk geneeskimde, diergeneeskunde en tandheelkunde. Tegeüjkertijd zette Pais het Centraal Instituut voor Toetsontwikkeling (CITO) in A m hem aan het werk om een toelatingsexamen te ontwerpen. Mevr. H. Kuypers leidde het projekt. „Op de a a n v r a a g van de minister heeft het CITO gereageerd door er op te wijzen dat we niet zonder meer een dergelijke toets konden opstellen. We hebben ons verder onthouden van kritiek op de plannen van de minister; we hebben p u u r uit toetstechnisch oogpimt bekeken of je toetsen k u n t maken die in zo'n systeem kunnen funktioneren."
Pais haait bai(zeii met zijn seiel(tieplan De jongste poging van onderwijsminister A. Pais om een einde te maken aan het systeem van gewogen loting bij de toelating van eerstejaars studenten tot de universiteit, bij het ingaan van het volgend studiejaar, is mislukt. Zijn voorstel dat hij verwoordde in een voorontwerp van wet dat in juli 1980 het licht zag, haalt het bovendien niet in politiek Den Haag, nu behalve de oppositie ook het CDA, bij monde van onderwijsdeskundige M. Beinema, zijn definitieve afkeuring erover heeft uitgesproken. Het idee van Pais behelsde een mengeling van drie selektie-methoden. Een derde zou toegelaten worden op basis van een hoog eindexamencijfer, een derde door een vrijwillig af te leggen toelatingsexamen en het resterende derde deel door ongewogen loting. Met name tegen het toelatingsexamen rezen vanuit onderwijskimdige hoek bezwaren. Ofschoon de weerstanden al in een vroeg stadium duidelijk waren heeft Pais al die tijd geen kans gezien om zijn ideeën af te stemmen op de wensen van de meerderheid van de Tweede
Kamer. Al in april gaat men op Paasreces en in mei vinden de verkiezingen plaats.
Kritiek Het kan de Minister van Onderwijs en Wetenschappen niet verweten worden dat hij het niet serieus geprobeerd heeft. Al in januari 1978 liet men in de regeringsverklaring van het Kabinet-Van Agt weten dat loting als toetsingsmecheinisme .minder aanvaardbaar' was. Toelating diende volgens de vers aangetreden ministersploeg te geschieden volgens inhoudelijke kriteria. Enig voorwerk was bovendien al verricht door de kommissie onder voorzitterschap van prof. dr. S. Wiegersma, dezelfde die al in 1973 a a n de toenmalige minister, C. van Veen, het advies had gegeven om elke eindexamenkandidaat die op zijn eindlijst een hoger gemiddelde had gescoord dan een zeven en een half, zonder meer toe te laten tot het universitair onderwijs. Wiegersma was nog steeds voorzitter van de ,werkgroep selektie' die in 1978 ,gereaktiveerd' werd en de basis verschafte a£in het toelatingsstelsel van de drie derden, zoals bo-
Hoge eisen „Aan zulk toetsmateriaal moet je", aldus Kuypers, „kwalitatief hoge eisen stellen. Als je een bepaalde groep kandidaten hebt waarvan je weet, ergens moet de bijl vallen en die krijgt wel een kans en die niet, dan moet je een toetsinstrument maken dat zo verantwoord mogelijk heel rechtvaardig tegen de één zegt, jij bent niet toegelaten en de ander wel." „Op het CITO hebben we d a a r vooronderzoek n a a r gedaan. Dat vond m de tweede helft van 1978 plaats.
Universitaire hulpal(tle El Salvador Aarzelend komt er een universitaire solidariteitsaktie met El Salvador op gang. In het THB van 5 december 1980 werd door het El Salvador-komitee Nederland het startschot gegeven voor een aktie ter ondersteuning van de universitaire pers. Pas nu lijkt dit initiatief ook weerklank te krijgen in andere universiteitssteden. Het El Salvador- komitee schreef in december dat er geld bijeen moest worden gebracht voor tien drukkerijtjes die elk bestaan uit een stencilmachine, een typemachine en wat bijbehorend materiaal. In totaal zou er ƒ 50.000,— nodig zijn, per universiteit ƒ 5000,—, het geld voor de aankoop van één drukkerij tj e. De aanleiding voor de universitaire hulpaktie werd gevormd door het brutale optreden van de Salvadoriaanse overheid tegen de rijksuniversiteit in San Salvador. Op 26 juni vorig jaar deden de militairen d a a r een inval waarbij tientallen mensen werden gedood. Op 28 oktober werd Felix Ulloa, rektor van de imiversiteit, door de nationale garde neergeschoten, raakte ernstig gewonden stierf. Volgens officiële berichten is Ulloa aan zijn verwondingen bezweken. Een andere lezing zegt dat Ulloa helemaal niet levensgevaarlijk gewond is geraakt. Hij kreeg een kogel door z'n kaak, m a a r verkeerde op de avond van de schietpartij in een redelijke konditie. Hij was zelfs in staat om de diploma's van een aantal studenten te ondertekenen. Volgens de onofficiële lezing
den sinds vorige week een groot deel van het Dagelijks Bestuur van de rijksuniversiteit in de hoofdstad San Salvador gevangen werd genomen.
zou rektor Ulloa domweg in z'n ziekenhuisbed zijn vermoord. De militaire aktie h a d ook de vernietiging van de drukpers van de Algemene Studentenorganisatie AGEUS tot gevolg. Daarmee viel een belangrijke bron van de strijd tegen de onderdrukking in El Salvador droog. De Nederlandse universitaire hulpaktie nu is bedoeld om de studentenpers in El Salvador nieuw leven in te blazen. Tot nu toe besteedden naast het THB alleen de aniversiteitsbladen van Utrecht en Wageningen aandacht aan het initiatief. Elisabeth Pelupessy deelde ons namens het El Salvador-komitee Nederland mee dat deze publiciteit niet veel meer dan een kleine zevenhonderd gulden heeft opgeleverd. Misschien dat deze magere oogst wat wordt goed gemaakt nu binnenkort ook andere, plaatselijke El Salvador-komitees zich met de zaak gaan bemoeien. De Rotterdamse Erasmus Universiteit start deze week een aktie. De zaak van de Salvadoriaanse universiteiten is ekstra aktueel gewor-
Reden: vergaderingen van meer dan vier personen zijn wegens de staat van beleg verboden. Van de 21 bestuurders die werden opgepakt zijn er 8 niet meer vrijgelaten. Onder hen bevinden zich de sekretarisgeneraal van de universiteit, Ricardo Calderon en de algemeen-admlnistratexu- dr. Gomez. Het lijkt erop, aldus Elisabeth Pelupessy, dat de militaire junta de universiteiten wil zuiveren van lastige, demokratische elementen voordat op 6 m a a r t de poorten van dit onderwijsinstituut weer worden geopend. (De universiteit werd vorig jaar, n a de militaire inveil, gesloten).
NUFFIC Inmiddels heeft ook het Nuffio (Netherlands University Foundation for International Cooperation) laten weten dat men zich wU inzetten voor universitaire hulp aan El Salvador. Wel wU de Nuffic wachten op het moment dat d a a r een regering a a n de macht komt met brede steun van het volk. Nuffic-voorzitter F. Kra-
Het rapport daarvan is op 15 januari 1979 a a n de minister aangeboden. Daarin is aangetoond dat het technisch gezien mogelijk is om dat toetsmateriaal te ontwikkelen, zij het dat je toch wel enige jaren ervaring nodig hebt voor dat je dat goed in elkaar hebt zitten. Bij de aanbieding heeft het CITO duidelijk gezegd dat hiermee een technisch standpunt werd ingenomen. Het feit dat we toen positief hebben gereageerd op het verzoek van Pais om die toets dan ook werkelijk te maken, betekent niet, en dat hebben we toen ook zeer nadrukkelijk gezegd, dat we het ook wenselijk vinden wat Pais van plan was", aldus Kuypers. Twee opstellers van het door h a a r genoemde rapport gaven destijds in de NRC wel uiting van h u n kritiek op het door Pais voorgestane selektlemechanisme. Ook was het al geruime tijd bekend dat in politiek opzicht dit plan ongustig lag. De volharding van Pais heeft n u geresulteerd in een ondubbelzinnige afwijzing, terwijl er hem in deze regeerperiode geen tijd overblijft zijn hulswerk over te (laten) doen. Of de bijn a vijf ton die voor de ontwikkeling van het toelatingsexamen door het CITO uitgegeven werd, ooit nog rendabel zal worden gemaakt door een toekomstige Minister van Onderwijs en Wetenschappen is een open vraag. MARE/B«nno Boeters
nenbtirg en direkteur A. van Duist schrijven a a n de World University Service, een organisatie waarvan Felix Ulloa de voorzitter was, dat het hen een genoegen zou zijn dan (na de bevrijding - t.g.) „bij te dragen a a n de wederopbouw van El Salvador door ons bij de Nederlands universiteiten in te zetten voor het vinden van manieren om hulp te bieden a a n de universiteit van El Salvador, waar de gang van zaken nu zo erg is verstoord. (...) De toestand in het land is n u dusdanig, dat de meest elementaire mensenrechten gewelddadig worden geschonden. Als een Nederlandse instelling voor internationale universitaire samenwerking, zouden wij willen vaststellen dat de universitaire verhoudingen in El Salvador totaal verstoord zijn. Onze gevoelens van symphatie en solidariteit gaan uit n a a r de staf en de studenten van de universiteit van El Salvador", aldus Kranenburg en Van Duist. T.G. De streefdatum om het bedrag van ƒ 50.000,bij elkaar te krijgen was oorspronkelijk 1 maart 1981. Zelfs een optimist kan uitrekenen dat ddt niet meer zal lukken. Hetgeen niemand ervan hoeft te weerhouden om alsnog bij te dragen aan het initiatief van het El Salvador-komitee Nederland. Te storten op gironummer: 2936572 onder vermelding van .studentenpers'.
£fi VÏÜ^eRSiTBBiO UNIVERSIDAD DE EL SALVADOR C I U D A D UNIVERSITARIA, EL SALVADOR, C . A .
3
^
^tUïrÏÏ?».^.
APARrAoo POSTAL .703
thb 22 - 27 februari 1981
BKW zoekt fiskalisten en ekünomen Het Tilburgse Buro Kleinschalige Werkprojecten CBKW) geeft tech nische adviezen a a n mensen die een kleine onderneming op poten wil len zetten. Er draaien al enkele kleinschalige bedrijfjes in het Til burgse, zoals L a Poubelle en de werkplaatsen van het Jongeren Ad vies Centrum waar mensen zonder baan terecht kunnen, zoals de speelgoedwerkplaats van de Til burgse Werkgemeenschappen voor jeugdige werklozen en bedrijfjes waar uiteindelijk n a a r loonvorming gestreefd wordt zoals het biologisch restaurant De Imme en de winkel De Santekraam. Het blad Nondejure van de Juridi sche Fakulteit plaatst deze maand een interview met een medewerker van BKW. De adviezen houden ver band met de op te richten rechts vorm (coöperatieve, vereniging of stichting), het opzetten van een goe de boekhouding, het marktonder zoek en de mogelijke subsidierege lingen. Het BKW heeft grote be hoefte a a n fiskalisten, die het no dige afweten van belastingkwestie. Daarnaast wil het BKW een groepje vormen met mensen die zich gaan verdiepen in marktonderzoek. Fiska
■■■ Hllilllllüll listen, ekonomen en ekonometristen die belangstelling hebben voor het werk van de BKW kunnen kontakt opnemen: BKW, Goirkestraat 177, Tilburg, telefoon 426300/422343.
650 gu lden kompensatie In een persbericht van het Ministe rie van Onderwijs en Wetenschap pen van 20 februari wijst dr. Arie Pais erop dat een verhoging van het kollegeld voor HBO'ers zal worden gekompenseerd in de studietoelage, oals bekend heeft de minister in zijn Nota van Wijziging op de Begroting onder andere voorgesteld te komen tot invoering van een kollegegeld alle studenten in het hoger beroeps onderwijs. Deze maatregel heeft veel verzet opgeroepen: afgelopen maandag protesteerden tienduizend studenten tegen het plan van Pais. Zij dreigden zelfs geen kollegegeld meer te betalen als de minister zijn wil doordrijft. Om de bittere pil te vergulden wijst de minister n u op het feit dat de beursstudent volledige kompensatie zal ontvangen in zijn studietoelage.
wanneer het kollegegeld van 650 gulden voor iedereen zou worden in gevoerd. Hij of zij krijgt dan gewoon een hogere toelage. In de huidige re geling wordt het schoolgeld in de studietoelage gekompenseerd. Veel indruk heeft de mededeling van Pais overigens niet gemaakt. Tijdens de demonstratie v a n afge lopen m a a n d a g wezen de studenten al op het geringe aantal beursge rechtigden. Een verhoging van het kollegegeld zou de schoolgeldlast voor de meerderheid v a n de studen ten alleen m a a r onaanvaardbaar verzwaren. De 650 gulden zullen er voor zorgen dat HBOstudenten straks meer voor h u n studie moeten gaan betalen dan universiteitsstu denten, aldus de demonstranten.
Zelfhulp-Handboek Een p a a r weken geleden is de pro jektgroep Zelfhulp v a n de vakgroep sociologie van het sociaal en kultu reel welzijn begonnen met het ma ken van een overzicht van alle mid delen die het individu ter beschik king staan om bij ziekte of proble
men zelf zijn kwaal of moeilijkheid te voorkomen d a n wel zelf te onder kennen en te genezen of op te los sen. Dit overzicht zal een losbladig hand boek worden met als titel: ,Zelfhulp technieken, wat het Individu zelf k a n doen a a n zijn lichamehjk of geestelijk welzijn'. De redenen voor de projektgroep om hiermee te starten waren vooral de moeilijke toegankelijkheid van veel belangrijke informatie en de grote behoefte die a a n zelfhulp is ont staan, n u de huidige hulpverlening (lichamelijke en geestehjke gezond heidszorg, welzijnswerk), blijkbaar, de belangen v a n de hulpverleners en het systeem belangryker vinden als de belangen van de hulpbehoe vende mens. Het handboek, een NederlandsBel gische coproduktie, omvat in totaal zes delen, waarin de afzonderlijke facetten van de zelfhulp ter sprake komen. De uitgave is bij de boekhandel te verkrijgen. Uitgever is Van L oghum Slaterus. Meer informatie bij de wetenschapsvoorlichter van de ho geschool: Henk Blom, telefoon 013 662000/2002 (privé: 0162314768) of bij de Projektgroep Zelfhulp Tilburg, telefoon 013662208 of 662554.
I
Lezingencyklus over de aktuele situatie in Polen Organisatie: Bur o Buitenland, Katholieke Hogeschool Tilbur g Informatie: telefoon 013-66 22 36 De lezingen zijn voor ieder een gr atis toegankelijk Dagelijks berichten de media over de politiek maatschappelijke en ekonomische situatie in Polen. Sinds het sluiten van het .maatschappelijk verdrag' op 31 augus tus 1980 onderhandelen vertegenwoordigers v a n de onafhanke Ujke vakorganisatie Solidariteit met de regering en met de partij over de realisering v a n dit verdrag. In zowel West als OostEuropa wordt zeer gemengd gereageerd op de spanningen in Polen. De lezingencyclus ,De Poolse Doorbraak?' wil geïnteresseerden informeren over de onderhuidse processen en verklaringsfaktoren, waardoor de huidige en toekomstige gebeurtenissen beter begre pen kiuinen worden. Vier van de zes gastsprekers zijn vooraanstaande Polen en zij zijn allen op verschillende wijze betrokken bij de maatschappelijke veranderingen in Polen. Zij kunnen daarom vanuit verschillende ervaringen tijdens deze lezingencyclus spreken over de recente, aktuele en toekomstige gebeurtenissen in h u n vaderland. dinsdag 10 m a a r t 13.30 15.30 u u r zaal AZ13
dinsdag 17 m a a r t 13.30 15.30 u u r zaal AZ13
Historische analyse van belangrijke aspekten die in de Poolse geschiedenis een belangrijke rol hebben gespeeld en nog spelen. In deze lezing zal de n a d r u k liggen op de periode tussen 1944 en 1980. De te bespreken aspekten zijn: traditiona lisme, het gevoel voor nationale eenheid, de religie en opstandigheid. Gastspreker: prof. dr. J. M. Pomorski, socio loog en als hoogleraar verbonden a a n de Ekonomische Hogeschool in Krakau. Sociaalekonomische herstrukturering in de periode 1944 tot en met 30 jimi 1980. Tijdens deze lezing zal een analyse gegeven worden van de sociaalekonomische realiteit in de Volksrepubliek Polen, waarbij met name de onderhuidse processen besproken zullen worden, die ten grondslag hebben ge legen a a n de huidige ekonomische proble matiek. Gastspreker: prof. dr. O. Kuschpèta, werk zaam bij de vakgroep Algemene L eer en Ge schiedenis van de ekonomie van de Katho lieke Hogeschool TUbvug.
dinsdag 24 m a a r t 13.30 15.30 u u r zaal AZ13
De konkrete gebeurtenissen en ervaringen in Gdansk in 1970 en 1980. W a t zijn de lessen die men in 1980 heeft ge leerd uit de fouten die in 1970 gemaakt zijn? Gastspreker: L ech Walensa. Praeses van de nationale overlegkommissie van de onaf hankelijke vakbond Solidariteit (uitgeno digd).
dinsdag 31 m a a r t 13.3015.30 uur zaal AZ13
De noodzakelijke ekonomische hervormingen c.q. de socialistische vernieuwingen. Welke hervormingen c.q. aanpassingen zijn vereist om de situatie op sociaal ekonomisch terrein niet te laten eskaleren? Gastpreker: prof. dr. W. Wilczynski, direk teur van het Instituut voor Politiek Ekonomie van het Socialisme a a n de Ekonomische Ho geschool in Poznan.
dinsdag 7 april 13.30 15.30 uvu zaal AZ13
De internationale politieke implikaties van de Poolse doorbraak. Hoe wordt in Oost en WestEuropa op diver se niveaus op de aktuele situatie in Polen gereageerd? Gastspreker: W. L . Brugsma, publicist en medewerker van de Haagse Post en Vara's aktualiteitenrubriek Achter het Nieuws.
dinsdag 14 april 13.30-15.30 urnzaal AZ-13
De konsekwenties van deze hervormingen c.q. aanpassingen voor het socialistisch staats en maatschappij model. Politieke implicaties van de vernieuwings processen en van de noodzakelijke ekonomi sche hervormingen en institutionele veran deringen. Gastspreker: W. Bartkowski, redakteur van Zycie Warszawy en voorzitter van de Poolse Journalistenvereniging.
De voor deze lezingencyclus samengestelde dokumentatiemap is te verkrijgen: a door kontante betaling van ƒ 9,50 bij de Infobalie in de hal van gebouw B; bij Buro Buitenland, k a m e r D-39 en a a n de zaal tijdens de lezingencyclus, b door storting van ƒ 15,50 op postgiro 1077496 van de Katholieke Hogeschool Tilburg, ondervermelding van ,dokumentatiemap 'De Poolse Doorbaaak'.' Tijdens of n a deze lezingencyclus zal, op een nog nader a a n te geven tijdstip, geprobeerd worden de Poolse dokumentaire Arbeiders '80 te vertonen.
I
I
Fakulteltsraadsleden volgden Seminar
„Niet in de raad gaan zitten is ontzettend stom Krachtens de Wet Universitaire Bestuurshervorming van 1970, funictioneren aan de Nederlandse universiteiten en liogescliolen, fal(uiteits- en instellingsraden, waarin studenten en wetenschappelijk en administratief/technisch personeel zijn vertegenwoordigd. Deze raden vormen in zekere zin het besluitvormend orgaan van de universitaire bestuursmammoet. Opvallend is de laatste jaren de zeer matige belangstelling van studenten voor dit raadswerk. Aan THB legden een zestal leden uit Tilburgse fakulteitsraden uit waarom zij van 11 tot en met 13 februari een door een aantal universitaire instellingen georganiseerd seminar volgden, waarin over dat raadswerk gedacht en gesproken is. Janni Dekker, Isaac v.d. Berg (subfakulteitsraad psychologie), Hans Fleer, Joop de Kort, Ad Pijnenburg (fakulteitsraad ekonomie) en Ina Opdam (subfakulteitsraad sociologie, geleding ATG), ontdekten tijdens het seminar dat de malaise in het raadswerk niet alleen in Tilburg bestaat. Een gevoel wat veel studenten die in verschillende raden zitting hebben of hadden, is dat het erg moeilijk is om voldoende op de hoogte te geraken van de achtergronden van allerlei vergaderpunten. Nogal eens bestaat bij student-raadsleden de indruk dat zij .ingepakt' worden. De oorzaak daarvoor wordt veelal gezocht in de onevenredige aanwezigheid van kennis van en invloed op bepaalde zaken tussen studenten en wetenschappelijk i)ersoneel. Voorstellen die door het fakulteitsbestuur in de raadsvergaderingen worden gelanceerd, lijken soms zodanig te zijn uitgewerkt dat het voor studenten ter plekke vrijwel onmogelijk is om zinnige alternatieven te bedenken, laat staan in te dienen. Daarvoor ontbreekt het hen aan tijd en middelen. Janni Dekker: „Je merkt vaak dat de informatie die je in de wandelgangen hoort totaal niet terugkomt in een voorstel van het bestuur, terwijl het wel relevante in formatie was die je op dat moment hoorde. De problemen worden niet echt opengelegd. Oplossingsalternatieven worden onvoldoende gepresenteerd. Het enige wat eigenlijk gedaan wordt is te proberen tot een JA te komen op een bepaald voorstel." Om te voorkomen dat in de raadsvergaderingen over elk pim.t urenlang van A tot Z gebakkeleid moet worden, zijn er diverse kommissies die afzonderlijke onderwerpen van de agenda reeds tevoren uitdiepen en trachten een aanbeveling voor een bepaald besluit te formuleren. In die kommissies zijn de geledingen vertegenwoordigd, waaruit de r a a d is opgebouwd. In het vorig kollegejaar is in de Hogeschoolra;ad uitgebreid gesproken over de effektiviteit van die kommissies. Men was in het algemeen niet erg tevreden over het funktioneren daarvan, en voorstellen werden gedaan om hierin verbetering te brengen. Ook in de subfakulteit psychologie lijken de raadskommissies niet te werken zoals het zou moeten. Janni Dekker: „In de kommissie Onderwijs worden nogal wat vraagtekens gezet bij de bestuursvoorstellen, over het algemeen. Je hoeft niets te slikken als je dat niet nodig vindt. Typisch is dat de voorzitter van die Onderwijskommissie nooit
uitgenodigd wordt in de raad, om namens de kommissie bepaalde standpunten toe te lichten. Die voorzitter is tevens voorziiter van de bouwkommissie, en als zodanig wordt hij wèl bij herhaling uitgenodigd om te komen vertellen hoe het met de bouwplannen staat. Voorstellen van onze zijde, van de studenten dus, om het onderwijs a a n de fakulteit eens kritisch door te lichten blijven op die manier in de lucht hangen." Tijdens het seminar wat door de zes raadsleden werd bezocht, bleek dat de moeilijkheden ook op andere imiversiteiten en hogescholen aanwezig waren. Een algemene tendens die gezien werd was dat je als student in een soort v a k u ü m zit. Enerzijds is er het gebrek aan informatie, anderzijds het ontbreken van een achterban waarop je kan terugvallen en die je k a n helpen bij het vasthouden aan een zeker beleid. Een mogelijkheid om die positie te verbeteren zou kunnen bestaan in de vertegenwoordiging van de studenten in het bestuur. Maar over de voordelen daarvan lopen de meningen nogal uiteen.
goeie zaak dat e r een student in het bestuur zit. Zo'n bestuur formuleert gewoon een voorstel en treedt daarover in kontakt met de raad. Dat kontakt verloopt, als het goed is, niet aan de hand van de personen die in dat bestuur zitten, m a a r via dat wat er op papier staat. Natuurlijk is zo'n student in het bestuur wel meer afhankelijk van de betrouwbaarheid van de informatie van anderen, m a a r d a a r staat het voordeel tegenover dat je als studenten in de r a a d toch over meer en ekstra informatie beschikt. Verder vind ik dat je gewoon moet doorgaan met het werk in de raad, wat je ook zonder student in het bestuur zou doen. Ik zie het probleem niet zo, dat je met een student in zo'n bestuur het gevaar loopt jezelf in de vingers te snijden, omdat je geen goede oppositie meer kunt voeren."
Ad Pijnenburg: „Het gevaar wat ik zie voor zo'n student in het bestuur is dat hij misbruikt wordt om allerlei trucs die dat bestuur wil uithalen, mee te legitimeren. Zeker in het begin neemt een student in zo'n bestuur een hele wankele positie in. Hij is gewoon minder goed op de hoogte." Hans Fleer: „Het gevaar wat Ad ziet, zie ik ook wel, m a a r volgens mij zou het in de ideale situatie best wel goed kunnen gaan. Die student moet in dat bestuur wel als gelijkwaardig gezien worden aan de overige leden. Dat is een mentaliteitskwestie en wat dat betreft is er nog veel verandering nodig."
De laatste jaren worden bij voortduring dezelfde geluiden herhaald als het gaat om het zitting hebben in raden, zonder studentenachterban. Men zoekt de verklaring voor de geringe opkomst bij de verkiezingen en het gebrek aan kandidaten veelal in het demotiverend werken in de sterk geburokratiseerde raden, in het feit dat veel studenten de voorkeur geven aan het zo snel mogelijk afstuderen enzovoort. Ook zijn er studenten die zich bewust afkeren van het raadswerk en zich storten in buiten-parlementaire aktiviteiten, omdat het n a a r h u n mening zinloos is nog langer energie te steken in een overlegstruktuur waar alle besluiten reeds voorgebakken zijn. Op het seminar werd ook gesproken over deze kwestie.
Joop de Korte: „Die mentaliteit moet niet alleen bij het bestuur veranderen. Die moet bij de hele wetenschappelijke staf veranderen met name bij de hoogleraren. Ik vraag me dan ook af of het nog wel alleen een kwestie van mentaliteit is, want het gaat hier om tientallen personen, ennelijk zijn hun belangen als vakgroep dusdanig, dat zij wel een houding moeten aannemen waardoor studenten zich in de raad zo vaak tegenover hen gesteld zien." Isaac v.d. Berg: „Ik vind het een
Ad Pijneriburg: „Ik zit in die raa,d 5
als vertegenwoordiger van een achban voor zover die er is, en als die niets van zich laat horen dan zit ik gewoon in de r a a d en niet meer dan dat. Als het een keer flink mis gaat, e 1 de problemen zijn er wel, nou dan zit ik daar voor hen." Janni Dekker: „Bij studenten onderling blijken er ook geen konflikten meer te zijn. Ik bedoel, we spreken allemaal dezelfde taal. Zelfs in de studie zie je dat het spanningsveld al weg is, van verschillende meningen over de boeken die behandeld worden. Nou, als dat weg is dan liggen konflikten over bestuiu"lijke zaken tussen studenten al helemaal ver weg." Isaac v.d. Berg: „Het lijkt alsof er bij veel studenten geen echt bewustzijn aanwezig is van ,hier sta ik, dit is mijn positie binnen het geheel', waarmee ze de zaken in een breder perspektief zouden kimnen zien. Het idee dat je leeft in een wereld is m a a r op een heel idealistische manier aanwezig, in ieder geval niet op het alledaagse praktische nivo. Dat vindt ook zijn weerslag in wat wij n u doen." Joop de Korte: „Dat raadswerk noem ik ,rommelen in de marge'. Je k a n niet verwachten dat alle studenten m a a r bezig zijn met wat aan de fakulteit gaande is. Als studenten zeggen ,dit gaat ons te ver', dan wil ik voor hen in de r a a d proberen te doen wat zij buiten die r a a d nastreven." Ina Opdam: „Niet in die r a a d gaan zitten is natuurlijk ontzettend stom.W a n t de macht die je nog hebt, geef je zo weg." Wouter van Gils thb 22 - 27 februari 1981
w^l«
Prof. Ruys: Een filosofische k\\k op .Rationeel Gedrag' Over weinig begrippen zal tussen ekonomen onderling zoveel onenigheid bestaan ais over het begrip rationeel gedrag, in sommige kringen wordt de gehele ekonomische wetenschap gezien als slechts een onderdeel van de algemene leer van het rationele keuze-gedrag. Elders is er sprake van .rationele gekken', waartoe ekonomen de mensen in hun modellen misvormd hebben. Prof. dr. P. H. M, Ruys, hoogleraar in de wiskundige ekonomie als opvolger van prof. Dalmulder, durfde de konfrontatie aan. Bij zijn ambtsaanvaarding op 19 februari hield hij een openbare rede met als titel: ,Rationeel gedrag'. Het werd een vrij abstrakt en tamelijk moeilijk vatbaar betoog. Volgens prof. Ruys k a n een beslissing, waarvoor een beslisser in een keuze-situatie staat, in het algemeen rationeel worden genoemd als er een redenering k a n worden opgezet, waarvan de uitkomst overeenkomt met de beslissing, of 'n redene-
ring k a n worden weergegeven met behulp van de alledaagse huis-tuinen-keuken spreektaal, die alle mogelijkheden biedt voor een gloedvol betoog met genuanceerde uitdrukkingen en toespelingen. De wiskundig ekonoom zal echter zo'n redenering weergeven middels een formele taal. Het resultaat is dan een zorgvuldig uitgewerkte verhandeling op basis van vaststaande regels en eenduidige symbolen. Het gebruik maken van deze formele taal biedt voor de ekonomie-beoefening een aantal voordelen. Zo kimnen komplekse ekonomische strukturen op eenduidige wijze - ongeacht de ideologische achtergrond van de ekonomen - worden weergegeven. Bovendien is de formele taal noodzakelijk voor het operationeel maken van ekonomische strukturen, zodat deze kunnen worden waargenomen, gemeten, uitgerekend en voorspeld met behulp van de statistiek, de besliskunde en de informatika. W a a r het gaat om het ekonomisch gedrag van een enkele beslisser die voor een keuze-situatie geplaatst wordt, kost het niet zoveel moeite een formele redenering op te stellen die tot een keuze leidt. Prof. Ruys liet a a n de hand van een drietal stappen - zonder/met toeval, geen/
wel aanwezigheid van andere beslisserse - zien, dat de beslisser steeds volgens zo'n formele redenering een rationele keuze kan. maken. Wanneer we n u kijken n a a r het nivo v a n een ekonomisch systeem, wordt de zaak wat ingewikkelder. Op dit nivo is het heel goed mogelijk dat er een spanningsverhouding bestaat tussen de eigen rationaliteit van de individuele beslissers (met een duur woord: agenten) en de systeem-rationaüteit. Als een ekonomisch systeem voldoende stabiel is, wordt in het algemeen aangenomen dat het systeem het gedrag van de agenten bepaalt. Op deze wijze biedt een ekonomisch systeem een zekere mate v a n bestaanszekerheid a a n de mensen. Daar tegenover staat een zekere vrijheidsbeperking. Het probleem is dat het niet voor ieder in de zelfde m a t e het geval is. Eén van de grondleggers van de wiskundige ekonomie, de Zwitserse ekonoom Léon Walras, is al ruim een eeuw geleden in staat geweest een ekonomie met konsumenten en producenten \e beschrijven, met als ekonomisch systeem een m a r k t met volledige mededinging. In die ti^d waren de wiskundige technieken nog niet ver genoeg ontwikkeld om
het bestaan van een algemeen evenwicht a a n te tonen. Inmiddels k a n wèl voor een grote verscheidenheid van ekonomieën en ekonomische systemen de konsistentie getoetst worden. Toch is er nog geen aanleiding tot algehele vreugde. Op de vraag n a a r het bestaan van een strategisch allokatie-mechanisme dat a a n redelijke eisen voldoet zijn als antwoord al twee onmogelijkheidstheorema's bewezen. Tot slot ging prof. Ruys nog even in op de vraag of het a a n ekonomen is toegestaan om te bepalen hoe een ekonomisch systeem veranderd moet worden. In deze was hij nogal pertinent. De ekonomische wetenschap k a n wel voor de agenten de systeemrationaliteit verklaren, opdat zij rationele beslissingen kunnen nemen; het is ook mogelijk om een inkonsistentie tussen ekonomie als maatschappelijk model en ekonomisch systeem vast te stellen. Het is echter niet mogelijk om op ekonomische gronden een ander systeem te kiezen, omdat dit uitgaat boven het kader dat a a n de ekonoom gegeven is, aldus prof. Ruys in zijn filosofisch geïnspireerde rede. Lennart Kik
Hogeschool-studenten demonstreerden in Den Haag tegen verhoging van liet Icollegegeld
„Het Is belangrijk om te laten zien dat je niet alles hoeft te pikken" Maandag demonstreerden meer dan 10.000 studenten in Den Haag tegen de begrotingsplannen van onderwijsminister Pais. Vooral de verhoging van de kollegegelden was mikpunt van de kritiek, maar daarnaast werden ook eisen gevoerd over de kwaliteit, de toegankelijkheid en de werkgelegenheid van het onderwijs. THB had een gesprek met een drietal studenten van de hogeschool (Lambert Elshout, Nico Jongerius en Marga Pruyt), die aan deze demonstratie hebben meegedaan. Over het belang van de demonstratie en de perspektieven van het oplevend studentenverzet. „Kunnen jullie nog eens een keer zeggen wat er nu allemaal zo verkeerd is aan de plannen van Pais met betrekking tot de kollegegelden?" „HBO-studenten worden natuurhjk het hardst getroffen. In plaats v a n een schoolgeld n a a r draagkracht van maximaal ƒ 350,- moet n u iedereen ƒ650,- gaan betalen. Dat betekent gewoon dat zij naast h u n toch al vaak zo hoge zogenaamde ,nietsubsidiabele' kosten nog een extra groot bedrag moeten neertellen, terwijl in de meeste gevallen h u n inkomsten niet overeenkomstig stijgen. Maar ook voor ons WO-studenten is die extra ƒ250,- een flinke aderlating, temeer d a a r het niet duidehjk is hoe de promesseregeling zal worden veranderd. Voor studenten zonder volledige beurs betekent het dat je weer meer op je ouders moet g a a n leunen, terwijl wij juist vinden dat iedere jongere recht heeft op een eigen inkomen." Deze voorstellen v a n Pais vormen ook een direkte aantasting van het principe van gratis toegankelijkheid van het onderwijs. Niet dat dit n u als wet bestaat, m a a r als dit principe
eenmaal zo duidelijk a a n de k a n t is gezet k u n je het verder ook wel vergeten. Zeker met al die praatjes over het profijtbeginsel, het oude DS '70ideaal dat weer boven komt." „Wat je ook niet moet vergeten is dat op deze manier bezuinigen geen werk oplevert, m a a r banen kost. De spreekster van de ABOP, de vakbond v a n onderwijzend personeel, bracht dat ook duidelijk n a a r voren. Het aandeel van de onderwijsuitgaven op de hele begroting is teruggebracht en Pais probeert n u overal groepen te vinden die hij daarvoor k a n laten betalen. Eerst vnlde hij de onderwij ssalarissen nog eens flink aanpakken, dat lukte niet, n u probeert hij het met ons. Denk ook eens a a n dat voorstel om het vak huishoudkimde te laten vervallen, wat 3000 banen kost. Maar uit de grote steun v a n de ABOP a a n deze demonstratie blijkt wel dat het n u ook niet zal lukken om groepen tegen elkaar uit te spelen. Aantasting van de werkgelegenheid, en dus van de kwaliteit van het onderwijs is gewoon een onverteerbare zaak. Die ABOP-spreekster zei het heel treffend: ,onderwijs dreigt van een recht een voorrecht te worden'."
„Maar heeft het nog wel zin om dan met z'n allen op het Binnenhof te gaan staan? Pais deed zoals gewoonlijk, nogal laatdunkend over deze demonstratie. Hij lijkt zich er weinig van aan te trekken, hij heeft zelfs geweigerd om jullie 35.000 handtekeningen in ontvangst te nemen." „Ja hij heeft geweigerd om een delegatie te ontvangen omdat er op zijn ministerie geklad zou zijn. Nou, als hij zich dat kladden zo sterk aantrekt en een zo grote demonstratie niet, d a n is er ergens wel iets mis." „Met deze demonstratie bereik je natuurlijk niet in één keer dat die plannen worden teruggedraaid. Zo is het ook niet bedoeld, het is een begin voor verdere akties. Voor veel mensen is zo'n demonstratie de eerste keer dat ze zich verzetten tegen besUssingen die over htm heen worden genomen. Je krijgt een gevoel van sterkte en solidariteit als je met zoveel duizenden voor hetzelfde staat. In je eentje k u n je niets veranderen, m a a r als je ziet dat je met zo velen bent, d a n p u t je daar moed uit, het doorbreekt een soort fatalisme. Het is heel belangrijk om te laten zien dat je ook wat veranderen kunt, dat je niet alles hoeft te pikken. Naar buiten toe laat je zien dat er grote aktiebereidheid bestaat." „Je ziet ook bij dit soort demonstraties dat de eisen steeds politieker worden. Er wordt niet alleen m a a r geroepen om meer geld voor de eigen belangen. Je ziet steeds meer in dat al die verschillende belangen
met elkaar samenhangen, en d a t je dus politieke prioriteiten moet stellen. Zo zag je bij de laatste ABOPdemonstratie de leuze ,geen geld voor de NAVO, m a a r geld voor de HAVO' en werd er bij ons geroepen .defensie nee, onderwijs ja'." „Toch voel ik me bij dit soort demonstraties vaak een beetje voor joker lopen, achter de politie aan, fijn demonstreren als je m a a r niets kapot maakt." „Maar het gaat erom om grote groepen mensen a a n te spreken, en niet om met een klein groepje radikalen over te blijven. Voor veel mensen is het al een hele stap om voor het eerst a a n zo'n demonstratie deel te nemen, dat moet je niet vergeten. Daarom zullen dit soort akties ook wel nooit echt verouderen, je spreekt er steeds weer nieuwe mensen mee aan. Dat bleek ook wel uit de grote groep eerstejaars die meededen." „Als we nu even teruggaan van Dsn Haag naar Tilburg, wat zijn de verdere plannen? Wat denken jullie dat er verder gedaan moet worden?" „Er werden op landelijk nivo plannen ontwikkeld om te komen tot een algemene kollegegeld-boykot. Maar zoiets moet je per school opbouwen. Daarom zullen we n u eerst hier op de hogeschool moeten kijken wat er allemaal gedaan k a n worden. Er vindt een grote verandering in het onderwijs plaats, en dat blijkt op vele manieren. De WUB wordt op (Vervolg op pagina 7)
•^^m
Cees Schelling (FNV): .Nederland is geen sociaal paradijs' De voorzitter van de voedingsbonden - FNV Cees Schelling - was te gast in de cyklus van Studium Generale: ,De zorgen van de verzorgingsstaat'. Zorgen zijn er genog, volgens Schelling, maar wat is dit voor een verzorgingsstaat die begint te bezuinigen bij de zwaksten, terwijl die staat sommige ondernemers jaarlijks miljarden winst over de grens laat brengen . Cees Schelling betwist de cijfers van staatssecretaris De Graaf over het aantal Nederlanders die onder het echte minimum leven. Volgens De Graaf zijn er dat hooguit 500.000, volgens Schelling zijn dat minstens een half miljoen gezinnen. Enkele jaren geleden lag het aantal werknemers dat toen rond moest komen van het wettelijk minimumloon al boven de 325.000 en dan waren er nog de werklozen en andere uitkenngstrekkers. De toekomst is nog minder rooskleurig. De wetenschappelijke r a a d voor het regeringsbeleid ziet in 1990 al 800.000 tot 900.000 werklozen opmarcheren. „Werknemers zijn voor werkgevers meer dan een middel. Daarover hoeven we geen illusies te koesteren. Het is een middel om zoveel mogelijk winst te maken. Ondernemers willen beter, sneller, goedkoper dan de honkurrent. En in die onderlinge slachtpartij ontdoen ze zich al jaren van arbeidskrachten. De technologische ontwikkeling - ondermeer uitgedokterd op de universiteiten en hogescholen - maakt hen dat mogelijk. De chip gaat op dat gebied voor een stroomversnelling zorgen." En dan is er nog de verborgen werkloosheid. De mensen die onnodig in de WAO gestald zijn. De huisvrouwen die niet eens meer voor een baantje aankloppen bij het arbeidsbureau. De mannen en vrouwen die ten onrechte in de sociale werkvoorziening zijn blijven hangen. Schoolverlaters die stranden voordat ze kunnen beginnen. In en rond het Catshuis wil men de sociale zekerheid .stroomlijnen'. De regering wil de aanlooptermijn voor een WW-uitkering verdubbelen. Staatssekretaris Veder Smit wil de bezem door de ziekenfondspatiënten halen. Minister Van der Stee wil de uitkeringen losgekoppeld zien van de lonen en premier Van Agt wil 20% be-
Vervolg van pagina 6
Studenten-protest de heUlng gezet, de twee-fasenstruktuur komt eraan, en ook op het HBO rommelt het op allerlei manieren. W a t we nu willen doen is al die dingen per fakulteit op een rijtje zetten. Als je nou ziet wat er allemaal speelt; bij rechten is het een puinhoop met die studieverzwaring, bij de ekonomen staat de twee-fasen voor de deur, progressieve studieonderdelen worden kontinu ondergraven enz., enz. Al die dingen hangen op de één of andere manier samen, het zijn uitingen van het herstruktureringsproces van het onderwijs, dat ten koste gaat van de studenten en het personeel. Het wordt hoog tijd dat we d a a r iets
zuinigen op alle rijksuitgaven. Dat moet wel leiden tot het leegzuigen van welzijnsvoorzieningen zoals onderwijs, milieu, stadsvernieuwing, openbaar f^ervoer, jeugdhulp, rechtshulp, maatschappelijk en kultureel werk en gezondheidszorg. Cees Schelling: „We hebben van deze regeringskombmatie niks goed te verwachten. Maar ook uit de hoek van de PvdA waaien verdachte winden. Denk maar eens even aan PvdA-topman Jaap van der Doef. Ook hij zit te frunnihen aan de sociale zekerheid. Een vrouw van een goedverdienende man zou na esn tijdje best zonder uitkering kunrvsn. Van der Doef jaagt daarmee de vrouw terug achter de financiële schouders van de man." De huidige financiering van de sociale zekerheid is hem een doom in het oog. Er wordt premie betaald over de loonkosten. Ondemiemers die een deel van het personeel vervangen door machines, worden beloond met een lager premiebedrag, terwijl juist kapitaalintensieve ondernemingen in verhouding meer premie kunnen betalen. De FNV-bestuurder is ervan overtuigd dat handhaving van de koopkracht een veel beter midel is om zoveel mogelijk werkgelegenheid in stand te houden dan matiging. Voor deze problemen zijn ingrijpender oplossingen nodig en d a a r ziet Schelling een taak voor universiteiten en hogescholen. Studenten zouden tijd en denkkracht in dienst moeten stellen van de grote groep niet-werkenden en van de werkenden die morgen werkloos kunnen worden.
Cees Schelling: zorgelijke blik.
blemen. Van de faktor kapitaal hoef je op dat gebied weinig te verwachten. De beheerders van dat middel zitten vastgeklonken aan de tredmolen van konkurrentiedrift en winsitmaksimalisatie."
van savan saoppro-
Schelling heeft zware kritiek op het onderzoekswerk van drie Eindhovense hoogleraren n a a r het beleid van Philips (in opdracht van de Bond van Hoger Personeel, Unie BLHP) en op de uitlatingen van prof. Van Doom (VU). Als onafhan-
tegenover zetten en het verzet tegen deze nieuwe plannen van Pais k a n een goed begin zijn. Daarbij gaat het niet alleen om het behoud van wat n u is, want zo ideaal is dat ook weer niet." „Zo'n aktie tegen de koUegegeldverhoging is ook een goed punt om met de HBO-studenten te gaan samenwerken. Te vaak nog worden we tegen elkaar uitgespeeld. Nu is er in Tilburg een stedelijk overleg ontstaan tussen allerlei verschillende scholen." „Tilburg heeft de laatste jaren nogal de naam gekregen van een rechtse hogeschool, een bolwerk van matheid. Jullie laten je daardoor niet weerhouden?" „Er heerst wel degelijk veel ongenoegen hier op de hogeschool. Moet je m a a r eens in de koffiepauzes horen, hoe er gekankerd wordt. Maar
het gekke is dat als je e r wat aan gaat doen veel mensen zich tegen je keren, mensen die uit principe tégen akties zijn, dus ré-aktionair in de meest letterlijke betekenis. Die politieke vertaling van de studentenbelangen waar we het zo net ook even over hadden werkt n a a r twee kanten. Sommige studenten kiezen op politieke gronden tegen h u n belangenstrijd. Ik denk dat zij als het ware kiezen voor h u n toekomstige belangen. Zij hebben, al dan niet terecht, nog steeds het idee dat ze later toch wel in een goede b a a n terecht komen en d a n is elke aktie alleen m a a r lastig. Die studie m a g dan wel rottig zijn, m a a r d a a r moet je dan m a a r doorheen bijten. Op het Moller, waar de beroepsperspektieven al veel minder gunstig liggen, zag je n u dan ook de grootste aktiebereidheid. In die zin
„Ga aan de slag met problemen arbeid, inkomen, tijdsbesteding, menlevingsverbanden, kwaliteit arbeid en arbeidsverdeling. De menleving schreeuwt om sociale lossingen van de opdoemende
kelijkheid en objektiviteit, waarvan deze hoogleraren zo hoog opgeven, op universiteiten hoogtij vierden, g m g het heel wat ondernemingen minder n a a r den vleze, aldus Cees Schelling. De verzorgingsstaat heeft h a a r belofte niet waar gemaakt. Als illustratie daarvan voerde Schelling twee mensen ten tonele, Paul Kemme en Lenie van Deursen die enkele facetten van deze verzorgingsstaat uitvoerig toelichtten. E.V. is de xiniversiteit nog altijd een opleiding voor de elite. Dat is dan geen matheid, het is ook een soort politisering als men zich tegen akties keert." „Het huidige onderwijs stimuleert ook geen initiatieven van mensen om iets aan h u n eigen situatie te gaan doen. De massaliteit leidt niet tot een gezamelijk groepsgevoel m a a r tot anonimiteit en versplintering. Met konkrete initiatieven die heel dicht bij de studiesituatie liggen k u n je d a a r misschien wat a a n doen. Als n u in de toekomst ook op de hogeschool het studentenverzet gaat opleven dan zullen we wel zien hoe groot de groep is die tegen akties kiest en hoe groot de groep is die in de akties wel een vertaling ziet van eigen ongenoegen. Ik ben d a a r niet pessimitisch over." Sjef Stoop thb 22 - 27 februari 1981
PSF-balans Toen de nieuwe PSF-fraktie 1 juni 1980 in de Hogeschoolraad met drie personen aantrad, was juist de eerste fase van de bestuurskrisis achter de rug De tweede fase werd ingeleid toen de heer Vermeulen zijn lidmaatschap van het Kollege van Bestuur opzei N a a r zijn mening was er niets in de houding van het Kollege van Bestuur veranderd De reden van de knsis was het ont breken van beleidsstukken op ver schillende gebieden met name op het terrein van het personeelsbe leid Wanneer aspekten van het personeelsbeleid aan de orde kwamen hebben we steeds geprobeerd zicht te knjgen op de personeelsproblemen Verregaande demokratis e n n g is hier o i noodzakelijk zodat we steeds de progressieve frakties m deze steunden Een ander punt was de loop van het beleidsproces waar nu een werk groep van de r a a d en het Kollege van Bestuur n a a r gaat kijken Recentelijk zijn echter rond de instelling van deze werkgroep nog problemen gerezen BIJ de begroting werd ook nog om verschillende beleidsstukken gevraagd WIJ drongen sterk aan op een nota studentenbeleid, w a a n n aandacht zou moeten worden besteed aan o a de afvalpercentages, m s p r a a k van studenten in hun eigen onderwijs en voorzieningen voor studenten op vele terreinen (sport, mensa, DSW, mentoraat etc)
VerkiezingsTribune Deze rubrieh staat open voor ieder lid of groep van de Hogeschoolgemeenschap Maximaal drie getypte kwartovellen
door: PROGRESSIEVE STUDENTEN FRAKTIE BIJ de begrotingsbehandeling speelde op personeelsgebied voornamelijk het tekort van wetenschappelijk personeel a a n de Juridische Fakulteit Hiervoor werd een tijdelijke oplossing aangedragen die volgens ons best struktureel had mogen zijn De begroting leverde ook een diskussie op over de mtroduktie en het geld dat dit kost Hoe het hiermee verder moet zal onderzocht worden door de kommissie studentenbeleid (Bevordering, uitbouw en verdeling over de fakulteiten) Verder hebben we een voorlopige aantasting van het aantal student assistentplaatsen kunnen voorkomen (Voorlopig, een en ander is afhankelijk gesteld van een latere evaluatie) Voorts hebben we een rijksdaalder korting op de door het Kollege van Bestuur voorgestelde prijsverhoging van de
Elke bedrijfseconoom m/v zou de kansen bij Unilever eens moeten bekijken Want die zijn er te over Zowel op financieeleconomisch gebied als in de marketing sector Begrijpelijk Unilever is een zeer gevarieerd bedrijf met een sterk doorgevoerd decentralisatiebeleid Dat geeft ruimte aan management op verschillend gebied bij een groot aantal zelfstandige werkmaatschappijen Voor bedrijfseconomen betekent dat levendig en afwisselend werk in een dynamisch, soepel ondernemersklimaat, met een (snel) groeiende zelfstandigheid en verantwoordelijkheid
Financieeleconomische sector
De mogelijkheden in de financieel-economische sfeer zijn bij Unilever ruim en aantrekkelijk Inde eerste plaats bestaat er door decentralisatie een grote verscheidenheid van functies op het hoofdkantoor en bij de werkmaatschappijen Daarnaast brengt het grote aantal produkten differentiatie in problemen, werkklimaat en beleid Uw functie bij een Unilever werkmaatschappij omvat intensief contact met een aantal bedrijfssectoren. U krijgt te maken met produktie-, marketing-en verkoopprocessen die bedrijfseconomische ondersteuning vragen Al heel spoedig verwacht men van u een bijdrage m formulering en uitvoering van het beleid Ook de afdeling Interne Accountantscontrole blijkt vaak een platform voor verdere ontplooiing Het contact met de grote verscheidenheid aan Unilever bedrijven resulteert met alleen in een afwisselende job waarin controle en advies elkaar aanvullen, maar verschaft u tevens de ervaring die bij Unilever ook voor toekomstige functies bijzonder wordt gewaardeerd Het volgen van een postdoctorale accountancy-opleiding is voor alle hierboven genoemde functies noodzakelijk.
Marketing sector Van het totale pakket merkartikelen in Nederland neemt Unilever een fors deel voor zijn rekening. U vindt daarin overwegend bekende namen zoals b V Blue Band, Becel, Omo, All, Iglo, Unox en Calvé. Marktleiders vaak, die hun plaats in de winkels snel verruilen voor gebruik in het huishouden Om de produkten op hun levensweg adequaat te kunnen begeleiden, beschikt elke werkmaatschappij overeen hooggekwalificeerd marketmg-apparaat, waarin alle activiteiten rond de produkten gecoördineerd, begeleid en bijgesteld worden, vanaf de fase voor mtroduktie tot en met de consumptie.
sportkaart bedongen (voorstel was ƒ55,— en het wordt nu ƒ52,50) We hebben ook gepleit voor matiging bij prijsverhogingen in de mensa
Mocht u een marketingfunctie bij een van onze ondernemingen ambiëren, dan krijgt u een bijzonder boeiende job U bent dan namelijk betrokken bij het concipiëren en uitvoeren van beleidsplannen, die de levensloop van een produkt bepalen U werkt daarbij nauw samen met onder andere produktontwikkeling, produktie, verkoop, marktonderzoek, het reclamebureau en de bedrijfseconomische afdeling Naast de uiterst belangrijke „training on the job" is er een uitstekende eigen marketopleiding in de vorm van seminars om u voor de specifieke kanten van uw functie te bekwamen Als deze korte schetsen uw belangstelling wekten en u uzelf in een beleidsuitvoerende en beleidsformulerende functie bij Unilever ziet zitten, als u bovendien de mogelijkheid van afwisseling van functie en standplaats aantrekkelijk vindt dan willen WIJ u graag ontmoeten Oriënterend wederzijds en uiteraard geheel vrijblijvend Een afspraak voor een gesprek maakt u met (voor de financieel-economische sector) de heer R Staal, telefoonnummer 010 - 6 4 4 2 4 0 , (voor de marketingsector) de heer K de Boer, telefoonnummer 010 - 6 4 4 2 4 8 .
Unilever omvat een indrukwekkend aantal werkmaatschappijen. In 75 landen staan haar medewerkers midden in het dynamische marktgebeuren van alledag. Dit biedt de goede manager hoogst interessante kansen m een veelzijdig concern. Indien u behoefte heeft om geïnformeerd te worden over andere mogelijkheden bij Unilever, dan kunt u vanzelfsprekend eveneens contact opnemen. Belt u dan: 010-644232.
u
Unilever
schapswinkel Het doel van de WeWi is het beschikbaar maken van het kennispotentieel aan de KHT aan groepen m de samenleving die met zo gemakkelijk via de be staande kanalen aan de bak komen Het Kollege van Bestuur was op z'n zachts gezegd tegen de WeWi, terwijl het volgens ons een zeer waardevol initiatief geldt Nadat m de r a a d in eerste instantie de WeWi als experiment was aanvaard kreeg ze konkreet h a a r beslag in de begrotmgsbesprekmgen De WeWi heeft n u ƒ20 000,— voor student-
Deze verhogingen zijn onjuist zolang een goed studiefmancienngsstelsel ontbreekt Dit geldt ook in het geval van de verhoging van het kollegegeld Het Kollege van Bestuur heeft toegezegd het studiefmancieringsprobleem bij de minister aan te kaarten Als laatste, m a a r zeker met het minst belangrijke punt, de weten8
assistentie, subsidie voor overige uitgaven en een k a m e r met telefoon Dit waren dan een aantal punten waarover in de Hogeschoolraad is gepraat en beslist Ons inziens is het meedoen van studenten hieraan belangrijk en moeten er ook volgend jaar weer progressieve studenten in de raad Als je denkt dat het iets voor JOU IS, neem dan m a a r kontakt op Dit kan door een bnefje met je n a a m en adres af te geven bij de infobalie of te schrijven n a a r PSF p / a Cobbenhagenlaan 514, Tilburg
semester, aktiviteiten in h e t tweede semester, konceptp r o g r a m m a basisopleiding 1981/1982 Belangstellenden voor h e t l i d m a a t s c h a p k u n n e n zich melden bij M v a n Boxmeer, K-23, telefoon 013- (66)2088 De vergaderingen zijn o p e n b a a r
algemeen TALENCENTRUM leeskursus Frans voor studenten met Frans in VWO-pakket. In het tweede semester organiseert het Talencentrum een leeskursus Frans De k u r s u s is bestemd voor hen die wel Franse wetenschappehjke teksten op h u n vakgebied willen lezen, m a a r d a a r m e t a a n toe komen omdat dat te moeilijk is (of li)kt) De kursus omvat een h e r h a l i n g van de g r a m m a t i c a voor zover van belang voor het lezen, een uitbreiding van het vokabulaire en enige t r a i n i n g m het toepassen van leestechnieken De te behandelen teksten omvatten krant- en weekbladartikelen (zowel algemeen als vakgericht), alsmede enkele wetenschappelijke artikelen - Duur van de k u r s u s 1 semester - Plaats T a l e n p r a k t i k u m gebouw C - Tijdstip m a a n d a g 15 30 tot 17 30 u u r - Start 9 m a a r t 1981 - Docent A J A Meijers Opgave bij sekretaresse Talencentrum, k a m e r F-48, alleen s morgens of telefonisch (66)2508 TALENCENTRUM KURSUS RAPPORTAGE Voor studenten die een schriftelijk werkstuk voorbereiden Onderdelen schrijfprocedures, kommunikatie strategie, tekststruktuur, bouwplan, leesbaarheid, presentatie Eerste bijeenkomst 5 m a a r t van 10 00 tot 12 00 u u r , gebouw C, lokaal 35 D u u r + 12 weken Docent P van Caldenborgh Inschrijving Talencentrum (sekretariaat 's ochtends) k a m e r F 48, telefoon (66)2508
STUDIUM GENERALE CYKLUSi ,DE ZORGEN VAN DE VERZORGINGSSTAAT' Donderdag 5 m a a r t - zaal AZ-12 Aanvang: 13.30 u u r .
Prof. dr. Jan van Putten ,De toekomst v a n de demokratie m de verzorgingsstaat'. In zijn boek .Demokratie in Nederland stelde Van Putten als eis a a n het overheidsapparaat a n n o 1975, dat het overheidsbeleid weer m beslissende m a t e door gekozen organen wordt bepaald' De volksvertegenwoordigmgs-organen, die wij kennen, stammen uit de negentiende eeuw De tijd v a n de nachtwakersstaat De laatste decennia is de t a a k van de overheid enorm toegenomen Dit is niet gepaard gegaan met een evenredige toename en invloed van de gekozen volksvertegenwoordiging De parlementaire kontrole iaat veel te wensen over Hoe k a n de participatie v a n de burgers in de zeggenschap over de overheid weer gewaarborgd worden Welke alternatieven zijn er voor de t o e k o m s f Deelparlementen voor elk ministene*? Wijkraden of slechts i n s p r a a k ' Prof J a n van Putten is hoogleraar in de politicologie a a n d e Vnje Universiteit te A m s t e r d a m
Werkgroep .Kalkar' stationsstraat 15 - 5038 EB Tilburg Telefoon 013 - 351535 Zoals je weet is de aktie ,Stop Kernenergie Nou met Giroblauw' begonnen Waarschijnlijk ten overvloede nog een keer w a a r het bij deze aktie om gaat BIJ de giroblauw aktie is het de bedoeling d a t je via je giro-overschnjvmgen laat blijken het oneens te zijn met de ontwikkeling van kernenergie W a n n e e r je m Tilburg woont is de aktie op d e eerste plaats gericht tegen het GEB, w a a r a a n je je energierekening betaalt Het GEB is een gemeentebedrijf d a t h a a r energie onder a n d e r e betrekt van de kern-
(3e j a a r s methoden, oude regeling) In tegenstelling tot eerdere berichtgeving vindt een herkansing voor dit t e n t a m e n plaats op 27 mei 1981 om 14 30 u u r Opgave bij Buro Examens vóór 30 april 1981
SPORT
INTRODUKTIE 1981/1983
STUDENTENZEILVERENIGING ,NAUTIKOS'
ONDERWIJSKOMMISSIE BASISOPLEIDING lOCB) Nog steeds is de bezetting van student-zetels in de OCB minimaal Feitelijk is er nog r u i m t e voor twee eerstejaars studenten (bij voorkeur dagstudenten) en een tweedejaars student Op m a a n d a g 9 m a a r t is er van 13 30 tot 15 30 u u r een vergadering in K-30 Onderwerpen v a n bespreking zijn onder andere koordinatieverslag over het eerste
centrale m Dodewaard Deze energie is d u u r d e r d a n de elektriese energie opgewekt m kolen- of gascentrales Klanten van het GEB zijn d a n ook gedwongen atoomstroom te verbruiken En dit niet alleen, je moet er nog meer voor betalen ook De gemeente Tilburg is eigenaar van het GEB, ook is de gemeente aandeelhouder van de PNEM De laatste neemt op h a a r b e u r t weer deel m de GKN, het bednjf d a t d e k e r n c e n t r a l e m Dodewaard exploiteert Het GEB, noch de gemeente zijn van p l a n h u n betrokkenheid bij de ontwikkeling van kernenergie te verbreken of h u n invloed a a n te wenden om te komen tot een kernenergieloos beleid Om d r u k uit te oefenen op de gemeente en BEP is d a n ook de aktie gestart Deelname gaat als volgt m p l a a t s van een automatiese afschrijving of accept girok a a r t e n gebruik je bij het betalen van de energierekening de gewone blauwe overschrijf k a a r t e n Met éen zo'n k a a r t betaal je de hele rekening op eén gulden n a Deze ene gulden m a a k je over op een a p a r t e k a a r t , daarop vermeld je d a t dat je bijdrage a a n de ontwikkeling van kernenergie is die je eigenlijk m e t wilt betalen Door deze wijze van betalen k a n er, w a n n e e r voldoende mensen deelnemen, een administratieve chaos bij de energiebedrijven ont staan Aan de aktie wordt de belofte verbonden d a t er weer op n o r m a l e wijze betaald wordt wanneer de k e r n c e n t r a l e gesloten wordt. W a n n e e r dit niet direkt sukses mocht hebben wordt m een volgende fase van de aktie deze gulden niet meer overgemaakt a a n het GEB m a a r gestort op een geblokkeerde rekening Aan deze fase zijn we echter nog niet toe Zelfs het eerste deel van de aktie moet, zeker in Tilburg, nog op g a n g komen Daarom willen we je hierbij vragen om alsnog deel te gaan nemen a a n deze aktie (wanneer je er nog niet a a n meedoet) en uitnodigen om mee te g a a n doen aan de werving van zoveel mogelijk Tilburgersters/ers als m a a r mogelijk is, voor deze aktie Deze werving is niet het allerleukste werk Het gaat hierbij om het verspreiden v a n folders, huis-
^^
^ré^
De Tilburgse Studenten Zeilvereniging ,Nautikos' verzorgt onder a n d e r e zeilmstruktie a a n beginnende en gevorderde zeilers Op dit moment k a m p t zij met een groot te kort a a n zeilinstrukteurs Daarom doet zij een beroep op hen die mee willen helpen de m s t r u k t i e op d o n d e r d a g m i d d a g te verzorgen Nieuwe leden, zowel beginnende als gevorderde zeilers zijn welkom ,Nautikos' biedt h a a r leden onder andere. - vaste zeilmiddag (opening zeilseizoen begin april) - toertochten Biesbosch - vrij zeilen tegen gereduceerd tanef - theorie-, film- en gezelligheidsavonden, exkursies etc Kontributie ƒ 50,- per j a a r Pasje Beekse Bergen ± ƒ 30,Inlichtingen: Vincent Steenbunk, Magazijnstraat 5, Tilburg, telefoon 013 - 352917. Karel Spoor, Prof V e r b e m e l a a n 30, Tilburg, Telefoon 013 - 671987
bezoeken en dergelijke Het begin v a n deze wervmgsaktie wordt ingeluid met een aktieavond Deze vindt woensdag 11 m a a r t plaats, in Cafe ,Du Commerce', Stadhuisplein 338, om 20 00 u u r . Nog een ding W a n n e e r je mee gaat doen a a n de aktie k u n je ook één gulden overmaken a a n de Werkgroep .Kalkar' Hiermee k a n een deel van de aktiekosten bestreden worden en k u n n e n we bijhouden hoeveel mensen e r meedoen. Het g i r o n u m m e r van de werkgroep is 3128500 ten n a m e v a n Werkgroep .Kalkar' Tilburg
Wetswinkel Best
y '
x.\
^ X»
•
^%;
N,
Wetswinkel Best
VBBKZN SCHOUWBURGGALERIE In de g a l e n e van de Stadsschouwb u r g Tilburg zijn van 5 m a a r t tot en met 5 a p n l werken van leden van de VBBKZN (Vereniging v a n Beroeps Beeldende Kunstnaars Zuid Nederland) te zien De tentoonstelling zal geheel b e s t a a n uit werk ,achter glas' (grafiek, tekeningen, enz ) Het IS de eerste keer d a t VBBKZN zich n a a r buiten toe presenteert Op de ekspositie zal werk h a n g e n van d e volgende k u n s t e n a a r s Lily van der Stekker, Joop van Rijsbergen, Henri Titselaar, Rudi van Dijk, Bert van Belkom, Henk v a n der Heyden, Antony van Lieshout, Mieke Burgers-Witteveen,
»
Openingstijden. woensdag tot en met donderdag van 12 00 tot 13 30 u u r en v a n 17 00 tot 18 30 u u r . vrijdag van 12 00 tot 13 30 u u r Op vnjdag zijn er m de koffiekamer gebouw B tussen 17 00 en 18 30 u u r broodjes en soep verkrijgbaar
/funic.-^ M a a n d a g 2 en dinsdag 3 m a a r t geen warme maaltijden iu v e r b a n d met k a r n a v a l !
Aan de gebruikers v a n de koffiekamer v a n gebouw B. Geachte kliëntele. Met i n g a n g van m a a n d a g 2 m a a r t 1981 gaat voor de koffiekamer v a n gebouw B een a n d e r betalingssysteem m werking
Woensdag 4 m a a r t - Erwtensoep - Biefstuk T a r t a a r met a n a n a s - Sperciebonen - Savoye kool - Gekookte aardappelen - Witlofsla - Diverse nagerechten
Vooruitlopend op de in g e b r u i k n e m m g van het nieuwe r e s t a u r a n t g a a n we, alleen tijdens de l u n c h u r e n , een voorgeprogrammeerde kassa uitproberen Hierdoor komen, tijdens de lunch, de k a a r t e n van ƒ 2,- te vervallen Mocht u nog in het bezit zijn van oude k a a r t e n d a n k u n t u deze bij de kassa nog gebruiken tot en m e t vnjdag 13 m a a r t 1981
PERIODE 4 TOT EN MET 6 MAART 1981
R u u d Harmsen, W y n a n d v a n Lieshout, Tonny Landsdael, Hans Lie, Lucas v a n Hoek, Joop Liesker, Cor v a n der Eynde, Ottoline Neyburg, Ben van Rooy, Riki Schellart en Niels v a n Spaendonck De VBBKZN is voortgekomen uit de Brabantse Kunst Stichting Het is een vereniging van k u n s t e n a a r s , die zich bezighoudt met de bel a n g e n b e h a r t i g i n g v a n de leden De vereniging houdt zich p n m a i r bezig met stimuleren van d e kont a k t e n tussen de leden en ontplooit d a a r n a a s t ,vakbonds-aktiviteiten' De galerie v a n de Stadsschouwb u r g is v a n m a a n d a g tot en met vnjdag geopend van 11 00 tot 18 00 u u r en tijdens alle aktiviteiten m d e schouwburg zaal
OPROEP Op 7 m a a r t a a n s t a a n d e organiseert Wetswinkel Best een open informatiemiddag De huidige wetswinkeliers hopen m 1982 af te studeren en om n u m de toekomst onderbezetting te voorkomen is het doei van deze informatiemiddag k o n t a k t e n te leggen met eventuele k a n d i d a a t m e d e werkers. Belangstellende studenten, die voldoende gemotiveerd en over een langere periode beschikbaar zijn, nodigen wij van h a r t e uit op deze m i d d a g m B u u r t h u i s ,De Voeg', S p n n g t o u w 2, Best, vanaf 15 00 u u r
Kervelsoep Kippebout Broccoli - Bleekselderij Gekookte a a r d a p p e l e n Rauwkost Diverse nagerechten
Vrijdag 6 m a a r t - Tomaten-Groentesoep - Vis met mosterdsaus - Tyrolienne - Gemengde sla - Gebakken aardappelen - Diverse nagerecfiten
^
J^K ^
-
^ ^
>1.
DOKTORAALTENTAMEN METHODOLOGIE
Op advies van de OCB is door de Subfakulteitsraad ingestemd met de samenstelling van een introduktiekommissie 1981/1982 Daarin hebben zitting de onderwijskoordmator, de studie adviseur, een docent uit het eerstejaars onderwijs en vier studenten Oproep ZIJ die belangstelling hebben lid te worden van deze kommissie worden verzocht in k o n t a k t te treden met de studie-adviseur, M van Boxmeer, CK 23, telefoon (66)2088) De voorkeur gaat uit n a a r huidige eerstejaars studenten en degenen die in de afgelopen m t r o d u k t i e - p e n o d e begeleider zijn geweest
Donderdag 9 maart
FILMHUIS DINSDAG 3 MAART
.La Grande Bouffe' Regie- Marco Ferreri. Met: Marcello Mastroianni, Ugo Tognazzi, Michel Piccoli, Philippe Nolret, A n d r e a Ferreol, Rita Scherr e r en a n d e r e n . Italie/Frankrijk kleur.
1973, 133 min. in
De film begint met het uitgebreid voorstellen v a n de vier belangnjkste k a r a k t e r , t h u i s of in h u n werkomgeving een zelfverzekerde Marcello (Mastroianni) die a a n komt op h e t vliegveld Orly, een keurige Ugo (Tognazzi), bezig m e t zijn beste Duitse vleesmes, een tamelijk trendgevoelige Michel (Piccoli) die in het onpersoonlijke k a n t o o r v a n de TV-maatschappij de sleutels van zijn a p p a r t e m e n t uitleent a a n zijn dochter en een varkensachtige Philippe (Noiret) die door zijn overdreven zorgzame moeder (duidelijk de verwekker van zijn boezemfetisjisme) uit zijn slaap wordt gewekt (alle a k t e u r s hebben in de film h u n eigen nam e n gehouden) Allemaal hebben zij een of a n d e r e h a r t s t o c h t de een is geïnteresseerd m grote borsten, die a n d e r IS verliefd op zijn eigen h a n d e n (hij IS pianist), de derde is gek op oude a u t o ' s en de vierde is een verwoed kok en lijkenfetisjist
Alle vier, v n e n d e n v a n elkaar, hebben éen gemeenschappelijke interesse goed en veel eten In de film wordt d a n ook doorlopend geschranst, m a a r toch is d a t een onbelangnjk aspekt Belangrijker IS alles wat er, tijdens de (vr)eetpartijen, door de hoofden van deze vier vrienden spookt Alle vier hebben zij een hoge m a a t s c h a p p e lijke positie met veel verantwoordelijkheid In de loop van de film echter blijkt steeds duidelijker dat voor alle vier alleen uiterlijke schijn telt, d a t h u n levens zelf leeg, zonder inhoud zijn In het begin weten zij zich redelijk fatsoenlijk en als v n e n d e n te gedragen, m a a r onder de invloed van veel eten en veel d r a n k komt h u n w a r e aard boven en blijkt dat het vier eenzame figuren zijn die h u n eigen leven geen i n h o u d (hebben) weten te geven Allemaal komen ze door toedoen van een vijfde personage, a n d r e a (Ferréol), een soort oermoeder, a a n h u n eind Twee van h e n zullen, onder h a a r vleugels, m m of meer tevreden de pijp uitgaan De a n d e r e twee (de een een seksmaniak, de a n d e r een vrouwenhater) sterven m frustratie Het zou gemakkelijk zijn om ,La G r a n d e Bouffe' tot een soort geëngageerd portret van de hedendaagse konsumptiemaatschappij te verklaren M a a r er zitten ook een a a n t a l elementen m de film waaruit blijkt d a t Ferreri de dekadentie v a n de westerse bourgeoisie heeft willen afzetten tegen de opkomst van de derde wereld M a a r het belangnjkste element van deze film blijft de leegheid Toch IS deze leegheid zeer boeiend en met s p a n n i n g gefilmd De meeste regisseurs zouden die leegheid opzadelen met een symboliese dramatiek en er een moraiisties tintje a a n geven Ferreri echter vermijdt alle dramatiese effekten De plots van zijn film zijn zeer simpel en vloeien logies voort uit de loop d e r gebeurtenissen, waarbij eén lokatie (een kasteeltje midden in Panjs) voldoende blijkt F e r r e n is m deze film meer een ironikus d a n een leermeester Hij geeft geen waardeoordeel over de leegte als t h e m a v a n deze film, w a n t er valt over d e leegte m a a r weinig te zeggen. thb 22 - 27 februari 1981
15 DSM is een industrieel concern, waarin chemie de belangrijicste aktiviteit is. In totaal zijn bij DSM in binnenen buitenland ca. 32.000 mensen werkzaam. In Nederland ligt het zwaartepunt van de aktiviteiten in Zuid-Limburg, waar ook het Hoofdkantoor is gevestigd. De omzet van het concern bedraagt ca. 13 miljard gulden.
Bij de DSM Limburg BV zijn momenteel plaatsingsmogelijkheden voor
jonge bedrijfseconomen (v/m) voor een cairïère in de rinancleel-economische sektor.
Als gevolg van een ver doorgevoerde decentralisatie bestaan bij de DSM-bedrijfsonderdelen interessante, dynamische funkties voor bedrijfseconomen; in deze funkties wordt een spilposltie ingenomen tussen o.m. produktie, marketing en verkoop. Van de bedrijfseconoom wordt verwacht dat hij in het lokale management-team vanuit zijn discipline een aandeel levert in de formulering van het beleid dat voor het betrokken onderdeel wordt uitgestippeld. De werkzaamheden omvatten o.m. rentabiliteitsbewaking, aangeven bedrijfseconomische consequenties van investeringen, t)edrijfseconomische adviezen, budgettering, financieeleconomische ondersteuning bij de meer jarenplanning.
In de beginfase zullen deze werkzaamheden als assistent van de Controller van een bedrijfsonderdeel worden verricht. Afhankelijk van de persoonlijke ontplooiing zijn goede vooruitzichten binnen de organisatie aanwezig. Via het bij DSM gehanteerde systeem voor loopbaanbegeleiding zal de loopbaanontwikkeling van de nieuwe medewerkers worden bevorderd. Zeker ook zij die binnenkort afstuderen kunnen reflecteren. De standplaatsen zijn Heerlen en Geleen/Beek.
Belangstellenden geven wij gaarne nadere Informatie. U kunt hiertoe contact opnemen met het Secretariaat van de afdeling Personeelsvoorziening Hoger Kader, DSM Limburg BV (tel. 045-782798). Schriftelijke sollicitaties kunnen - met toevoeging van een curriculum vitae-worden gestuurd aan DSM, Afdeling Personeelsvoorziening Hoger Kader, Postbus 65, 6406 AB HEERLEN.
DSM i^
ZELF INPAKKEN, ZELF MEENEMEN. DAT IS HET EERSTE VERDIEND! Een kleine greep uit onze gróte collectie meeneem-meubelen
Lifttafel massief grenen, in vijf standen te verstellen.
Ladenkastjes massief grenen, onbehandeld dus zelf te beitsen of te lal^ken.
Zitslaapelement uitgevoerd in koudschuim, met afritsbare katoenen tijk
Meeneemprijs
Meeneemprijs
5 laden f 165,— 4 laden ƒ146,— 3 laden ƒ129,—
Meeneemprijs
F.139.
Massief grenen krukken, onbehandeld dus zelf te kleuren of te beitsen. Het spindelkrukje is te koop voor de prijs van ƒ 7 5 , — de lamp kost ƒ 85,50
Meeneemprijs vanaf
Piusplein 33, Tilburg (toegankelijk via parkeergarage Koningsplein en de winkel van A tot.' 10
1.013/433084
®
F.
en wegnjden kostenloos of 1 0 ^ ói'"J '"'eet opladen 2 o h o u jezelf d e p r i j - z e ^ L a o l "f." ^ ^ minuten). " met het leukste v'^n f S f f i : " ; : " / ' ^ - ^och naar hu.s gaat ^ van T.lburg. PAKHETMFryp..t ""^^'^ e'sengerUde
Cykiüs Studiom Generale:
De kritische tlieorie van de Franl(furter Schuie Da Frankfurter Schul», tekanlng van Volker Krieoal: Horkhaimar mat Marcuae. Adorno an Habarms*
terecht is om de huidige krisis te verstaan als het vanzelf instorten van de maatschappelijke konstellatie als gevolg van het ineenstorten van de ekonomie. Hij onderzoekt de krisisaspekten in verband met h u n mogelijkheden tot maatschappijhervorming en analyseert de rol van de sociaalkulturele dimensie ten aanzien van de r e c h t v a a r d i g i n g van het politieke beleid (legitimatie). De legitimatieresourcen bepalen enerzijds de speelruimte t e r verdediging van de bestaande orde, anderzijds vorm e n ze ook h e t kritische uitgangsp u n t voor maatschappijvernieuwing. Progra.mma Donderdag 1^ m a a r t - 13.30 u u r in AZ-8. - .Ontstaan en a c h t e r g r o n d e n van de F r a n k f u r t e r Schuie'. Inleiding op de wijze van filosofiebedrijven van de Kritische Theorie; door dr. W i m van Reijen (Filosofisch I n s t i t u u t U t r e c h t ) . Donderdag 19 meiart - 13.30 u u r in AZ-8. - ,Over [iet onderzoek n a a r autoriteit en gezin en de a u t o r i t a i r e persoonlijkheid*. Door dr. Wilfried Gottschalch (ins t i t u u t voor Andragologie, GU Amsterdam) . Donderdag 26 m a a r t - 13.30 u u r in AZ-8. - .Esthetische theorie en de kritiek op de massakultuur*. Door Cyrille Offermans (essayist en literair medewerker van de Groene A m s t e r d a m m e r en Vrij Nederland).
Na de geslaagde cyklus over het .Strukturalisme' als moderne filosofische stroming i n m a a r t / a p r i l 1979 is door Studium Generale besloten een soortgelijke cyklus te organiseren over een a n d e r e stroming in de filosofie, die men gewoonlijk a a n d u i d t als de Frankfurter Schuie. De Frankfurter Schuie ontstond in de loop van de jaren twintig in Duitsland, De oprichters, onder wie Horkheimer, A d o m o en Marcuse, wilden v a n u i t de filosofie een bijdrage leveren a a n de ontwikkeling van h e t socialisme. Een van de theoretische problemen waarmee de Frankfurter Schuie te m a k e n kreeg, was de vraag hoe het mogelijk was d a t zoveel arbeiders, bij Marx de revolutionaire voorhoede, zich niet verzetten tegen het fascisme. Er was een vernieuwing nodig van het marxisme, om dit te begrijpen. De leden van de Frankfurter Schuie kwamen tot de overtuiging dat het bewustzijn, de m a n i e r waarop iemand over de m a a t s c h a p pij en zijn positie d a a r i n denkt, minstens evenveel invloed heeft op zijn opvattingen als zijn ekonomische positie. Het autoritaire karakter van het fascisme sloot a a n op de g a n g b a r e houdingen en opvattingen van mensen in de maatschappij a n n o 1930. terwijl het systeem van het fascisme toch op vele p u n t e n in srijd was met h u n belangen. Tegen deze a c h t e r g r o n d moeten de onderzoekingen worden gezien, die werden ingesteld n a a r de rol van autoriteit (gezag) in de samenleving: .Studiën ü b e r Autoritat und Familie' en ,The a u t h o r i t a r i a n personality'. De resultaten d a a r v a n schenen aan te tonen dat de opkomst v a n het nationaal-socialisme geenszins een toevallige aangelegenheid was, maar het gevolg van een duidelijk maatschappelijke ontwikkeling. Voorts werd het integratieproces van het ,proletariaat' volgens de Kritische Theorie in hoge m a t e bevorderd door zijn a a n p a s s i n g aan burgerlijke normen, vooral op het gebied van de arbeidsmoraal, in zijn opvoeding (gezin) en zijn vorming (onderwijs), in feite door de kuituur in het algemeen. Nadat in de jaren zestig en het begin van de jaren zeventig de namen van Marcuse, Adomo,
Horkheimer en Benjamin dagelijks gebruikt werden door studenten en intellektuelen, die de verbeelding a a n de m a c h t wilden helpen, lijkt de belangstelling voor h e t veelomvattende kritische oeuvre v a n de Frankfurter Schuie tegenwoordig wat geluwd. Toch moet m e n de Kritische Theorie van de Frankfurter Schuie beschouwen als een van de meest doordachte, allesomvattende en kritische reflekties (filosofieën) op het gebied van politiek, wetenschap, k u i t u u r en kunst. N a het gebruik van de Kritische Theorie als modieuze theoretische franje in de jaren zestig, er is n u , tien j a a r l a t e r geen enkele reden om de Kritische Theorie als achterhaald of als ,revolutionaire retoriek' terzijde te schuiven. Is n a het overlijden onlangs van Marcuse en Fromm als laatste F r a n k r u r t e r s van het eerste uur, de Frankfurter Schuie geschiedenis geworden, dit betekent echter niet dat ook de Kritische Theorie geschiedenis is; en wel om de eenvoudige reden d a t de problemen w a a r h e t in de Kritische Theorie om gaat, allerminst zijn opgelost. Ze hebben alleen a a n iets anders vorm gekregen. Toetsing van de geldigheid van de Kritische Theorie a a n de veranderde omstandigheden v a n de jaren zeventig en tachtig is door een nieuwe generatie l3uitse intellektuelen t e r h a n d genomen. O n d e r één noemer zijn die, zelfs als ze zich met hetzelfde onderwerp bezighouden, nauwelijks nog te brengen, of het moest zijn d a t ze allemaal radikale kritiek op de bestaande maatschappij hebben. De bekendste vertegenwoordiger v a n de nieuwe generatie is J ü r g e n Habermas. H a b e r m a s heeft zich veel beziggehouden met de relatie tussen wetenschap en politiek. Hij verzet zich fel tegen de scheiding van deze twee en ontwikkelde het zogenaamde ,pragmatische model' w a a r i n de strikte scheiding tussen de funkties van de wetenschapper en de politikus wordt opgeheven en een kritische wisselwerking tussen beide wordt bepleit. Hierbij is ook de publieke opinie van groot belang. H a b e r m a s noemt zichzelf ,radikaal reformist'. Zijn these in een van zijn recente belangrijke werken .Legitimationsprobleme im Spatkapitalismus' (1973), is d a t het on-
Donderdag 2 april - 13.30 u u r in AZ-8. - .Over het begrip legitimatie bij Habermas'. Door d r s . Frans van D o o m e (mewerker KHT). Donderdag 9 april - 13.30 u u r in AZ-8. - Verder d e n k e n in de geest van d e Frankfurter Schuie*. Door prof. dr. H. Hoefnagels s.j. (hoogleraar .Normatieve Maatschappijleer', Nijmegen). '
Nederlands Textielmuseum TEXTIELMINIATUREN 20 x 20 Voor de vierde keer organiseert het British Crafts Centre te Londen een tentoonstelling getiteld: .TEXTIELMINIATUREN 20 X 20' Voor de .Eerste I n t e r n a t i o n a l Exhibition of M i n i a t u r e Textiles' war e n als deelnemers uitgenodigd k u n s t e n a a r s van naam. op het gebied van de textiel en d a n vooral diegenen die gespecialiseerd waren in het h a n t e r e n van d r a a d in welke vorm d a n ook, hetzij weven, borduren, breien, h a k e n , knooptechnieken, etc. Zij die zich bezighielden met oppervlakteversiering zoals dekoreren of b e d r u k k e n van fabrieksweefsels vielen buiten deze opzet. De r u i m dertig inzenders h a d d e n werk gemaakt in elke d e n k b a r e techniek, d a a r waren zij geheel vrij in; dé enige strenge voorwaarde was, dat men b i n n e n de m a a t van 20 X 20 cm moest blijven. W a a r o m deze beperking? Langzamerhand was bij velen de m e n i n g ontstaan, d a t in tentoonstellingen van wandkleden dikwijls de afmetingen van de werken bij de selektie zwaarder wogen d a n de artistieke kwaliteit. De andere opzet van een expositie, zoals in Londen, bleek bijzonder goed a a n te slaan. De textielkunstenaar kon in klein bestek tonen, hoe een weefsel van 20 X 20 cm monumentaliteit k a n bezitten, hoe er een juist evenwicht k a n zijn tussen de idee, de techniek en het formaat; de opzet was te laten zien, d a t een groot formaat niet essentieel behoeft te zijn voor een kunstwerk.
11
memo februari ZATERDAG 38 FEBRUARI Stadsschouwburg. 21.00 u u r : Camavalsshow.
VRIJDAG e MAART Stadsschouwburg, foyer schouwburgzaal, 19.30 u u r : Muziek voor één piek. Konsert verzorgd door h e t Brabants Hobotrio, drie studenten van het Brabants conservatorium. Zij spelen werken v a n : Mozart, Badings, Jacob en Breschen. Toegang: vrijwillige bijdrage (b.v. één piek). Kultureel S e n t r u m , Koningsplein 1, 20.30 u u r : Het w e r k t h e a t e r met ,De huisbewaarder' n a a r Harold Pinter. Olof: Nachtfilm, om 23.00 u u r , van Hitchcock.
maart MAANDAG 2 MAART Theseus, Bredaseweg 167. 13.30 u u r : Karnaval voor de studenten en bejaarden uit de b u u r t . DINSDAG 3 MAART Ambassade-theater, Willem ll-straat, 22.30 u u r : Filmliga met: La g r a n d e Bouffe v a n Marco Ferreri, met o.a. Marcello Mastroianni. Een smakelijk stuitende film. Italië/Frankrijk 1973, 133 min., kleur. WOENSDAG 4 MAART Kultureel S e n t r u m , Koningsplein, 20.30 u u r : Filmhuis met: C r i a Cuenos v a n Carlos S a u r a , met o.a.: Geraldine Chaplin. Spanje, 1976. Olofi vanaf 21.00 u u r : Haringhappen. Theseus. Bredaseweg 167, 21.00 u u r , Muziekcafé m e t geïmproviseerde jazz-muziek.
ZATERDAG 7 MAART Stadsschouwburg, schouwburgzaal, 20.15 u u r : F r a n s Halsema e n tweede one-manshow. Toegang: ƒ 7,-, ƒ 10,-, ƒ 12,-, ƒ 16,-. Reduktiemogelijkheden aanwezig. Kultureel S e n t r u m , Koningsplein, theaterzaal 20.30 u u r : De Tilburgse amateurtoneelgroep, Amatovka met ,Gastenavodn' en ,Dialoog'.
tentoonstellingen KULTUREEL SENTRUM Tot en met 22 m a a r t : Paul Kuipers, presentatie i e fase projekt r u i m t e objekten, foto-expositie. Tot en met 22 m a a r t : Keramiektentoonstelling. NEDERLANDS TEXTIELMUSEUM, G a s t h u i s r i n g 23 Tot en met 22 m a a r t : Textielm i n i a t u r e n 20 X 20.
DONDERDAG S MAART Katholieke Hogeschool. CZ 32, 10.30 u u r , lezing door: Dr. E. Feige, University Wisconsin-Madison, tijdelijk NIAS Wassenaar: ,Ekonomische, juridische e n politicologische aspekten van het zwarte geld circuit'. Katholieke Hogeschool, AZ-12, 13.30 u u r : S t u d i u m Cienerale m e t de cyclus: ,De zorgen v a n d e verzorgingsstaat'. Lezing door prof. dr. J a n v a n P u t t e n over d e toekomst v a n de demokratie in de verzorgingsstaat. Stadsschouwburg, schouwburgzaal, 20.15 u u r : Musical Maskerade, gesebreven door J o s Brink; gewaarschuwd bent u d u s . Toegang: ƒ 10,-, ƒ 15,-, ƒ 20,-, ƒ 25,-. Kultureel S e n t r u m , Koningsplein 1, t h e a t e r z a a l , 20.30 u u r : Het w e r k t h e a t e r m e t ,De Huisbewaarder' n a a r Harold Pinter. Olofi L u s t r u m H u n k y Dooly.
De oogst voor deze tentoonstelling was zo boeiend, vooral omdat het medium textiel op een veelzijdige en fantasievolle wijze door de exposanten gebruikt was, waarbij het v a k m a n s c h a p op gelukkige wijze gepaard ging met het ondefinieerbare, noem het magische, waardoor iets als kunst beschouwt k a n worden. De eerste kollektie reisde n a Londen n a a r Zurich en Lausanne, ook New York ontving deze reizende tentoonstelling. N a de tweede en derde ,Exhibition of M i n i a t u r e Textiles' is de vierde hierop een vervolg geworden en wederom georganiseerd door h e t British Crafts Centre. Het verschil met de eerste tentoonstelling is d a t t h a n s de deeln a m e openstaat voor iedereen, die gespecialiseerd is in het vak textiel. Hierdoor is een verrassende mogelijkheid o n t s t a a n om kennis te m a k e n met werken van ouderen en jongeren, wier n a m e n n o g niet zijn doorgedrongen tot de internationale kunstwereld. Bij de vier-
STADSSCHOUWBURG Schouwburggalerie: V a n 6 m a a r t tot en met 5 april: W e r k e n v a n leden v a n de VBBKZN (Beroeps Beeldende K u n s t e n a a r s Zuid Nederland).
de-minituur-tentoonstelling zijn wederom een groot a a n t a l aanmeldingen geweest en heeft een intern a t i o n a l e jury uiteindelijk een keuze g e m a a k t van 103 kunstwerkjes en deze in een expositie samengebracht. De Nederlandse deelnemerSj w a a r v a n prachtige werkstukken worden geëxposeerd, behoren niet tot de onbekenden in de wereld v a n de textiel. De tentoonstelling zal te zien zijn vanaf 21 februari tot en met 22 m a a r t 1981 in het Nederlands Textielmuseum, dat deze internationale tentoonstelling n a a r Nederland bracht. Openingstijden: m a a n d a g tot en met vrijdag van 10.00 tot 17.00 uurj z a t e r d a g van 14.00 tot 17.00 u u r en zondag van 12.00 tot 17.00 u u r . Inlichtingen: Nederlands Textielmuseum Gastliuisring 23. 5041 DP Tilburg Telefoon 013 - 422241. t h b 22 - 27 februari 1981
^^^i^
m •Vim
0^:1^
achterklap
op de smaak van de koffie. Over de evolutietheorie zegt Zou u de woorden, gericht Bunt: „Ontwikkeld door tot bisschop Brandao ge- Darwin en anderen poogt stand willen doen, dan vin- deze theorie het Godsbestaan den wij en 472 personeels- te ontkennen. Zij spreekt van leden met ons dat u zou de zelfontwikkeling van moeten overgaan op de In- (oer?) stof tot gerangschikdio-koffie." te moleculen via eiwitachtige, steeds ingewikkelder W a t de prijs betreft: Het structuren tot uiteindelijk mengsel van Indio en Tanzamiljoenen jaren geleden (of nia zal niet of nauwelijks miljarden) een (toevallig) duurder zijn dan de koffie levende cel ontstond. Via van onze eigen Douwe Egallerlei wetenschappelijk onberts. Het Kollege van Bebewezen tussenstadia zoustuur zal zich tijdens de karden tenslotte meercelUge ornavalsdagen, gewapend met ganismen zijn ontstaan, een rekenkomputer, terugwaaruit (wetenschappelijke trekken in één der koffiekawaanzin) ook de mens zelf mers om het voorstel van de zou zijn ontstaan. De mens personeelsleden met veel heeft zich hiermee gedegrazorg te overwegen. deerd tot de dierenwereld, m a a r verheft zich - in de grond der zaak - in zijn waanwijsheid boven zijn Schepper. Daarom mogen we, zonder ons overigens te „De evolutietheorie is on- verheffen boven de evolutiojuist, want de wereld is ge- nist, deze theorie als Godschapen. Daarom is de evo- onterend, ziel-misleidend en lutietheorie God-onterend, ons wetenschappelijk denging van Douwe Egbeils ziel-misleidend en verdient ken op een dwaalspoor stelIn december 1980, ter gele- door Indio-koffie. Er werd dan ook geen enkele aan- lende leer zien, waar we in genheid van de lezingency- een handtekeningenaktie op dacht in ons Nederlandse dit kollege verder geen aanklus ,Het land voor wie het touw gezet. 472 Persioneelsdacht aan zullen schenken." bewerkt', wenste het Kollege leden gingen akkoord met onderwijs (noch elders ter Het alternatief van Bunt wereld)." van Bestuur de Braziliaanse een schrijven aan het Kolvoor de evolutietheorie is bisschop Dom José Brandao lege van Bestuur: „Wat Aan het woord: de Wage- eenvoudig, m a a r wellicht de Castro een goede voort- smaak en prijs betreft, be- ningse nematoloog dr. ir. J. niet voor iedereen even hanzetting van zijn .waarachtig hoeven er geen belemmerin- A. Bunt in een pasgeleden teerbaar: „De hemel en de christelijk geïnspireerde' ar- gen te zijn. Het gaat hier om uitgereikt koUegediktaat. aarde zijn door God geschatwee soorten koffie, allebei Bunt meent dat de evolutie- pen (Kreatie - kreationisbeid toe. Een groep hogeschoolperso- van een eerste kwaliteit, na- theorie het Godsbestaan ont- ten) . . . Hieruit moeten we neel greep deze solidariteits- melijk Indio-koffie afkomstig kent en dat de mens zich besluiten, dat de mens zijn betuiging van het KoEege^ uit Nicaragua en Guatemala hiermee degradeert tot de vertrouwen niet op medevan Bestuur aan als kapstok en een mengsel van Indio- dierenwereld. In het diktaat schepselen, m a a r op God voor een daadwerkelijke koffie en koffie uit Tanzania. wordt de oorsprong van alleen dient te stellen." soort is ziekten en plagen herleid tot Die Schepping moet, welgehulpaktie aan de onderdruk- De laatstgenoemde te boeren in Latijns-Ameri- op verscheidene plaatsen op de ,val en ongehoorzaamheid teld, 6000 jaar geleden hebuitgeprobeerd in het Paradijs, waar de ben plaatsgegrepen. Immers, ka. Initiatiefneemster Janny de hogeschool van der Straaten vond een en daarbij heeft niemand ne- mens moedwillig God heeft 2000 jaar n a de schepping geleverd verlaten'. mogelijkheid in de vervan- gatief kommentaar
kwam de zondvloed, weer 2000 jaar later werd Christus geboren en wij leven nu 2000 jaar n a dat gebeuren. Driemaal tweeduizend is zesduizend. Zo eenvoudig is de wetenschap. Dr. ir. Bunt weet zijn eigenzinnige opvattingen gesteund door vele grote geesten. Hij citeert een aantal biologen en geologen die zo h u n twijfels en bezwaren hebben bij de evolutietheorie. Overigens zijn deze vooraanstaande geleerden geen voorstanders van de Scheppingsidee, m a a r zij menen dat de evolutietheorie niét te bewijzen is en nog niét bewezen is. Het Wagenings Hogeschoolblad meldt dat het koUegediktaat van de heer Bunt niet tot de te eksamineren stof behoort.
boem' (INHAKEN!!) moeten blijkbaar de debiliteitssfeer vergroten, en de mensen zo snel mogelijk de kroegen in krijgen.
msngsel van bier en water voor kon kopen. In het achterzaaltje kon ik genieten van iets wat zich orkestje durfde te noemen, maar feitelijk niets anders was dan een stelletje zuipschuiten die bij het grofvuil wat blik hadden weggesnaaid en daar als idioten op zaten te rammen.
Ziel-misleidend
Andere koffie
Eigenlijk loont het niet de moeite om er over te schrijven, maar het blad moet vol en per slot van rekening is dit een prima uitlaatklep om eens ordinair te kunnen schelden tegen dit vermaak, wanneer men alles uithaalt waar de feestvierders tijdens de rest van het jaar te geremd voor zijn: Carnaval. Van origine is het geloof ik een lentefeest, maar de zwarte, roomsche geestelijkheid heeft er een halfslachtig religieus tintje aan weten te geven, of dat denksn ze tsnminste. In deze kontreien wordt het soms vastenavond genoemd, een verbastering van een woord dat helemaal niets te maken heeft met het hongerlijden voor iemands dood.
mooie jongeren, om zeep om zo de godsn, het stamhoofd of een sadistisch sentiment te bevredigen. En zo hoort het ook! Het is in ieder geval stukken beter dan de onvoorstelbare schijnheiligheid, bekrompenheid en imbeciliteit waarmee hier de jaarlijkse fysieke en tegenwoordig ook financiële kuur wordt begonnen om zijn leven, zijn dood en hè, hè, herrijzenis (halleluja) te herdenken.
In zogenaamde barbaarse beschavingen bracht men bij de eerste ,lentebodes' een aantal stamleden, liefst
Schlagers als ,Er wordt gepaard op de gang, tzjing, boem, tzjing, bij buurvrouw jaa&nsen, boem, tzjing,
Als objektief waarnemer (dit is iemand die zich geen zak interesseert voor waar die op moet letten) heb ik nu al vier keer dit feest kunmn bekijken, en van de 'warming-ups' op radio en lullefiese kunnen genieten.
12
Hoe gaat dat er nu aan toe, als je de stoute schoenen aantrekt, en je waagt je op de Tilburgse Heuvelring? Mijn ervaring was de volgende: twee jaar geleden heb ik het voor het laatst aangedurfd om me met carnaval in het Tilburgse centrum te begeven, en één kroeg {Extase) te bezoek>3n. Nou, dat was me een hoop fraais. Van veraf kon ik al een rijtje doordrenkte carnavalsvierders voor die kroeg zien staan. Geduldig wachtend om binnen gelaten te worden door een gewichtheffer?, een bodybuilder?, of een doodsimpel model voor een pornoblaadjes?, die mij verplichtte minstens tien konsumptiebonnen a ƒ 1,50 te kopen, waar ik dan een goor, lauw
Vijf minuten waren genoeg om me kokhalzend naar buiten te jagen. Carnaval: eindelijk schijnen ze dan weer te mogen zuipen, versieren en knokken, wat ze de rest van het jaar niet mogen, maar toch doen. Wat ik zelf doe met carnaval? Geld voor de wintersport heb ik helaas niet, dus ik moet hier wel blijven, maar wat let rrüj van de nood een deugd te maken? Ik zal alsnog proberen zo snel mogelijk als tapper, zwart, aan de slag te komen.