Issuu

r39

jaargang IS-oymmer 31

Inkorporatie in kritieke fase De Hogeschoolraad zal zich op donderdag 3 mei uitspreken over de vraag of de Theologisclie Fakuiteit, nu nog ondergebracht in eem aparte stichting, ais volwaardige fakuiteit moet worden opgenomen binnen de hogeschool. Deze Jnkorporatie', vorig jaar via een wetswijziging mogelijk gemaakt, zou geen enkel probleem opleveren, als niet mĂŠt de fakuiteit een rechtspositieregeling voor theologiedocenten werd binnengehaald, die gevoelig afwijkt van die voor het overige hogeschoolpersoneel. De Hogeschoolraad heeft in het verleden duidelijk uitgesproken niet gediend te zijn van de twee bijzondere ontslaggronden voor theologiedocenten, huwelijk van| priesterdocenten (ambtsverlating) en afwijking van de officiĂŤle leer van de kerk (heterodoxie). De afwijkende regeling vindt zijn oorzaak in het feit dat de theologische fakuiteit naast een wetenschappelijke opleiding ook een ambtsopleiding is voor priesters. De roomskatholieke kerk, vertegenwoordigd door de bisschoppen, wil zich om die reden een rechtstreekse greep op de opleiding voorbehouden. Het Kollege van Bestuur heeft deze week de voorzitter van de Hogeschoolraad een brief gestuurd waarin het zijn standpunt uiteenzet. Binnen het kollege blijkt weinig eenstemmigheid over de inkorporatie te

heersen: een van de drie leden is tegen inkorporatie omdat hij de bijzondere ontslaggronden niet aanvaardt, het tweede lid is het eveneens met de ontslaggronden geheel oneens, m a a r daar staat voor hem

een zo groot goed als gevolg van de inkorporatie tegenover dat hij deze niet wil blokkeren. Het derde lid van het kollege vindt de regeling niet a priori verwerpelijk en meent dat de ontslaggronden kunnen worden aanvaard als de kerkelijke overheid die noodzakelijk vindt. In zijn brief licht het kollege ook toe hoe het Stichtingsbestuur tot de konklusie is kunnen komen dat de ontslagregeling, een ontwerp van de Werkgroep Inkorporatie, een verbetering betekent voor het personeel van de fakuiteit. Momenteel is er weinig geregeld. In het ontwerp van de werkgroep zal ontslag wegens heterodoxie pas plaatsvinden als n a a r regels van kerkelijk recht is komen vast te staan dat sprake is van dwaling. Ambtsverlating wegens huwelijk zal pas tot ontslag leiden als het kerkelijk gezag uitdrukkelijk heeft gesproken dat de kerkelijke doelstelling handhaving van de docent onmogelijk maakt. De Raad van Toezicht moet daarbij worden gehoord. Tegenover die waarborgen staan echter de uitspraken van de bisschoppen dat het beleid van Rome niet toestaat af te wijken van de celibaatsplicht voor priesterdocenten. Bovendien is de kommissie-Van der Grinten op verzoek van de Centrale Beleidskommissie van het Nederlands episkopaat met een ontwerp-rechtspositieregeling voor KIWTO's gekomen waarin wordt bepaald dat huwelijk automatisch ontslag tot gevolg heeft. In de Kommissie ad hoc Inkorporatie, die deze week voor het eerst sinds lange tijd weer bijeen is gekomen, is door vertegenwoordigers van de Theologische Fakuiteit de vrees uitgesproken dat niet-inkorporatie zal leiden tot een verslechtering van de rechtspositie. In dat geval zou de regeling van kommissie-Van der Grinten, zij het in enigszins gewijzigde vorm, wel eens van toepassing kunnen worden en zou de greep van de bisschoppen op de opleiding vergroot kunnen worden als de personele unie tussen het kuratorium van de Stichting Theologische Fakuiteit en het Stichtingsbestuur van de hogeschool komt te vervallen: de theologische fakuiteit zou daarmee de kerkelijke hoek worden ingedrukt. De kommissie komt vandaag opnieuw bijeen om zich te beraden op het advies van de Hogeschoolraad. J.H.

De overgang van de middelbare school naar het HBO of WO verloopt voor nogal wat studenten met horten en stoten. Veel van hen vallen tussen wal en schip en raken daardoor met hun studie in de versukkeling. De Dienst Studentenzaken en Welzijn is er alles aan gelegen om daar in een zo vroeg mogelijk stadium iets aan te kunnen doen. Vandaar de idee voor een film waarvan de eerste opnamen de afgelopen weken gestalte hebben gekregen. Op pagina 3 een impressie van de eerste grote opnamedag en enkele gesprekken met betrokkenen.

Problemen genoeg in het afstudeerjaar van de sociologen. Een werkgroep heeft daarover een rapport opgesteld. Hans Dieteren bespreekt de belangrijkste konklusies in een lijvig artikel op pagina 5 en 8.

Mensen naar smaak, gedrochten op maat. Knutselen aan het DNA geeft de mensheid een aardig toekomstbeeld. Pagina 6 en 7.

marxistische analyse werkende The magroep NoordNederland (Gronin gen) en de Vakgroep Arbeid en Be wustzijn (Utrecht). Voor zover deze groepen zich nog eenzijdig richten op de produktieve industriearbeid, en daarbij bijvoorbeeld huishoude lijke arbeid verwaarlozen, levert dit geen bijdrage a a n de emancipatie van vrouwen.

Scrips! Het aprilnummer van .Scrips!', het krantje van de Subfakulteit Psycho logie, is uit. Hierin komen de stu denten die kandidaat zijn voor de aanstaande verkiezingen van de Subfakulteitsraad a a n het woord. W a t er voor mij in dit n u m m e r uit springt, is een bijdrage van Astrid Kraft waarin zij vanuit een feministische optiek een beoordehng geeft van de vier lezingen over Kri tische Psychologie die de afgelopen maand werden gehouden. Zij plaatst met name een aantal kanttekeningen bij de opvattingen over arbeid van de vanuit een

Een artikeltje over de studentenor ganisatie Centrale Inkoop Psycholo gieboeken (CIP) geeft te zien dat de centrale inkoop van boeken, zoals die al jarenlang suksesvol plaats vindt, de studenten momenteel zo'n achtduizend gulden per jaar be spaart. Het merendeel van de stu denten koopt de boeken bij het CIP en krijgt dan tien procent korting. Ook dit jaar klinkt in .Scripsi' weer iets door van het ongenoegen van veel eerstejaars met het cyklussy steem, dat hen kontinu onder druk zet. Verder aandacht voor een exkursie n a a r Daftrucks in E indhoven, een serie boekbesprekingen, en een voortslepende openbriefwisseling tussen vakgroep en studenten over de vijfde semesterkursus organisa tiepsychologie. P.A.

GO verkiezingen Door middel van de aankondi ging via de publikatieborden en de aan het personeel via een circulaire verstrekte mededelin gen is reeds bekendheid gegeven aan de aanstaande verkiezing van de kommissie voor overleg in zaken betreffende het perso neel (kommissie GO). De zit tingstermijn daarvan verstrijkt op 13 juli 1979. In het bijzonder is reeds gewezen op het over zicht van de verkiezingsproce dure. Daarbij had met name de aandacht het kiezersregister en de kandidaatstelling. Voor de goede orde wordt het overzicht van de verkiezingsprocedure nog eens herhaald. Vanaf 27 april 1979 ligt het kie zersregister ter inzage bij de in formatiebalie van gebouw B en het stembureau. ledere kiezer is bevoegd tot 7 mei verbetering van dat register te vragen, in dien hij van mening is dat hij

Verkiezingen 7 9 rectitzetting

tilburgs hogeschoolblad weekblad van de k atholiek e hogeschool tllburg radaktie Annemiek Decock (hoofdredakteur), Jacques herraets, paul spapsns, sddie vaes, angela lodder (assistente) medewerkers peter altena, toine asselbergs, plet van asseldonk, cees brinkhulzen, hans dieteren, twan geurts, frans godfroy, Clemens graafsma, tymen trolsl^. jace van der ven offIcISIe mededelingen buro kommunikatle cartoonist ad van haandel lotografle rlen slers, tllburg druk drukkerij |. J. a. van der wee bv, tllburg abonnementen voor niethogeschoolleden: f 15,— per laargang

In de verkiezingskrant van het THB dd. 13 april 1979 zijn door een mis verstand de foto's van Paul Ver Maseren en Kees Cools verwisseld. De foto's treffe men aan op pagina 8 en op pagina 12.

Eventueel gelegenheid tot borreluurtjes van 4 tot 6 uur 's middags

Informatie: .Paradoks' Willem llstraat 5 Telefoon 013240607

■dvertentleacquisltle a. p. p. lodder kopij alle kopij moet uiterlijk op donderdag de week vóór het verschijnen In het bezit van de redaktle zijn redaktleadras/advertentlea hogeschoollaan 225, tllburg telefoon (alleen voor thb); 662277 Intern: 2277. kamer 207 (gebouw b) telefoon hogeschool: 669111 fotoservice foto's In dit nummer kunnen worden besteld è f 2,50 per foto In het formaat 13 X 18 cm: telefonisch 013 551109 of blJ de redaktle landelijk samenwerkingsverband oemeenschappelijke universitaire persdienst (tjupd^, waarbij verder aangesloten: folla civltatis (amsterdam), ad valvas (vu amsterdam], quod novum (rotterdam), universiteitskrant groningen, wagenings hogeschoolblad, utrechts universiteitsblad, mare (lelden), thdnleuws (delft), thberlchten (eindiioven) en thtflieuws (twente)

drukkerij van der wee als het om uw drukwerk gaat

zelf of een andere persoon niet, of niet behoorlijk, dan wel ten onrechte in het register is opge nomen. Verzoeken om verbete ring en ambtshalve verbeterin gen van het register liggen tot en met 8 mei ter inzage bij de informatiebalie van gebouw B en het stembureau. Tot en met 10 mei te 17.00 u u r is er gelegenheid tot schriftelijke tegenspraak op verzoeken tot verbetering en ambtshalve ver beteringen bij het stembureau. Op diezelfde dag beslist het stem bureau op die verzoeken. De be slissing wordt ter inzage gelegd bij het stembureau. Op 17 mei is er gelegenheid tot kandidaatstelling van 09.00 tot 17.00 u u r bij het stembureau (kamer A 109). Formulieren daarvoor zijn verkrijgbaar bij het stembureau vanaf 11 mei. Het stembureau onderzoekt de kandidatenlijsten en geeft van eventuele verzuimen kennis aan de centrale die de kandidaten lijst heeft ingeleverd of aan een daartoe gemachtigde onder scheidenlijk aan degene die de kandidatenlijst heeft ingeleverd (Ujst B). Gelegenheid tot herstel van ver zuim heeft men binnen twee maal 24 u u r n a ontvangst van de mededeling terzake van het stembureau. Na het opmaken van de A en Blijsten wordt hiervan tenminste via het pu blikatiebord bij de balie (van

gebouw B) kennis gedaan. De kandidaten krijgen de hun be treffende lijsten toegezonden. De aan de kiezer begin juni toege zonden stembiljetten moeten ui terlijk op 21 juni te 17.00 u u r door het stembureau worden ontvangen. De werkzaamheden ten aanzien van de uitslag zul len zo spoedig mogelijk d a a r n a aanvangen. Op 26 juni zal de uitslag bekend gemaakt worden via een mede deling op de publikatieborden bij de balie van gebouw B. De kan didaten zullen zo spoedig moge lijk van de uitslag in kennis ge steld worden. Het zogenaamde procesverbaal wordt aan het kollege van bestuur in afschrift toegezonden. Kandidaten kunnen worden ge steld door: a een. centrale van verenigingen van ambtenaren die is toege laten tot de Centrale Kommis sie voor Georganiseerd Over leg in ambtenarenzaken, be doeld in artikel 105 van het Algemeen Rijksambtenaren reglement; b door tenminste een derde ge deelte van het aantal perso neelsleden met een maximum van 30, geen lid zijnde van een centrale als bedoeld onder a, welke een kandidatenlijst heeft ingediend. Kandidaten van een centrale als sub a. bedoeld worden opgeno men op een zogenaamde Alijst. Kandidaten als sub b. bedoeld worden opgenomen op een zoge naamde Blijst. Er kunnen slechts kandidaten lijsten worden ingediend voor de onderscheidene groeperingen. Een kandidaat dient te behoren tot de groepering waarvoor de kandidatenlijst is ingediend. E en kandidaat die voorkomt op de Alijst dient aangesloten te zijn bij de verenigingen van ambte naren voor welke de betreffende centrale een kandidatenlijst heeft ingediend. E en kandidaat die voorkomt op de Blijst mag geen lid zijn van een centrale van verenigingen van ambtenaren, welke een kandidatenlijst heeft ingediend. Een zogenaamde Bkandidaten lijst kan worden ondertekend door een kiezer, welke niet be hoort tot dezelfde groepering als waartoe de kandidaat behoort. Ook personeelsleden die lid zijn van een vakbond, welke geen kandidaten voor de Alijst heeft gesteld, kunnen zich kandidaat stellen voor de Blijst en zijn be voegd kandidaten op de Blijst te steunen. Een kiezer m a g niet meer dan één kandidatenlijst per groepe ring ondertekenen. Met betrekking tot de wijze van kiezen en de procedure van de uitslag zal het stembureau in een volgend THB mededelingen doen. Het Stembureau GO

Hogeschool produceert diskussiefilm voor VWO

Neeltje Jacoba wordt van haar troon gestoten „Take drie, scène twee tot en met vijf". Met een droge tik laat een geluidstechnikus in de muisstille studiezaal van het Sint Odulphuslyceum in Tilburg het scènebord neerklappen. De kamera draait. „Wij naderen nu min of meer liet einde van een feestelijke bijeenkomst...". De rektor, gespeeld door hogeschooldocent Jan van Straaten, begint voor de zoveelste keer met zijn bol van cliché's staande rede. Deze keer staat de scène er goed op. De voorgaande werden verstoord door het verkeerslawaai op de Noordhoekring. We zijn op de vrijdagavond voor Pasen midden in de eerste opnamen beland van een dokumentaire film, die als werktitel meekreeg ,De reunie'. De film wordt geproduceerd door de Audio Visuele Dienst van de Katholieke Hogeschool met behulp van technici van de TH Eindhoven n a a r een idee van Chrlsta Thoolen en Carel van Nahuijs van de Dienst Studentenzaken en Welzijn.

verenigingen opgeeft. Later in het jaar zien we h a a r in een roeiboot van een studentenvereniging en op bezoek bij de studieadviseur die a a n de hand van h a a r agenda h a a r tijd wat studiegerichter probeert in te delen. Peter zit te studeren op een miezerige kamer. Hij hoeft niet zo nodig een betere te hebben, want voor hem is het verblijf op zijn kamer slechts een onderbreking van zijn aktiviteiten thuis die hij niet kan en wil loslaten. De film eindigt tenslotte in een kroeg waar de drie elkaar opnieuw ontmoeten om ervaringen uit te wisselen. Peter is van plan een andere studie te gaan doen. Loes blijkt, ondanks dat zij moeilijk met h a a r vrijheid om kon gaan, het eerste jaar toch nog redelijk afgemaakt te hebben en thuiswonende Cas heeft zijn propedeuse zonder veel moeite gehaald. Ook tijdens deze tweede ontmoeting blijkt dat ze niet dichter bij elkaar gekomen zijn. De kritiek op hun verschillende manieren van omgaan met de studie is nagenoeg gelijk

De film is dan ook bestemd voor de laatste klassen van het VWO. Aan Carel van Nahuijs en Christa Thoolen de vraag n a a r het waarom van deze film. Carel; „Christa en ik komen vrij veel op VWO-scholen om informatie over studies te geven. Daarnaast proberen we samen met een ouderejaars ook nog wat te vertellen over de konsekwenties van de overstap n a a r een universiteit. Maar ondanks al die aktiviteiten blijven een hoop eerstejaars stuklopen op het begin van h u n studie. Daarom ontstond bij ons het idee om een film te gaan maken waarmee we de diskussie over de betekenis van studeren in de klas op gang kunnen brengen, ledere zes VWO-er zal zich wel kunnen herkennen in één van de drie hoofdrolspelers en hij kan zich achter één van hen verschuilen als hij het in de diskussie moeilijk vindt om over zichzelf te praten. Hopelijk wordt daardoor veel intensiever ingegaan op vragen als ,Hoe stel je je op in je nieuwe omgeving, aktief of

demische Studievoorlichting (LCAS) wil al geruime tijd een nieuwe vorm van voorlichting aan scholieren. Daarom viel het idee van de Tilburgse dienst in goede aarde bij de LCAS-leden. De audio-visuele dienst was direkt te porren voor de produktie van de film, waarvan de eerste scènes binnenkort a a n de landelijke kommissie vertoond zullen worden. Is men er tevreden over dan zal de financiering van de produktiekosten door alle hogescholen en universiteiten verzorgd worden.

Ongestruktureerd Cor Brandt, regisseur van de film, is al meer dan drie maanden met de voorbereiding van de produktie bezig. Tijdens de kerstdagen schreef hij de speech voor de rektor en zette hij zijn gedachten over het verloop van de diskussies in de film op papier. Diskussies die zeer ongestruktureerd verlopen. Daags voor de eigenlijke opnamen dook Cor met de hoofdrolspelers de studio in om

Het verhaal De hoofdrollen in de film worden gespeeld door Loes (in het dagelijkse leven studente psychologie aan de KHT), Peter en Cas (beide studerend in Amsterdam). De dokumentaire begint met de uitreiking van het einddiploma VWO aan de drie en h u n klasgenoten, bij gelegenheid waarvan de rektor een zeer bombastische rede uitspreekt. Na afloop van de ceremonie raken Peter, Cas en Loes onder het genot van een drankje met elkaar in diskussie over hun toekomstplannen. Peter gaat n a a r een Nieuwe Lerarenopleiding en is van plan om zijn tijd te verdelen tussen zijn hobby's thuis en studeren op zijn nieuwe kamer. Hij kan m a a r moeilijk van thuis loskomen. Cas, de zoon van een fabrikant, gaat bedrijfskunde doen en heeft besloten om thuis te blijven wonen. Het enige dat voor hem verandert is dat hij nu voortaan met de trein in plaats van met de fiets n a a r ,schoor toegaat. Loes tenslotte heeft besloten om rechten te gaan doen en zich ook helemaal in het studentenleven te storten. Door deze drie heel verschillende opvattingen over het gaan studeren komt het tot een heftige diskussie tussen Cas, Loes en Peter. Aan het eind van de diskussie spreken ze af elkaar over een jaar opnieuw te ontmoeten om te kijken wat ieder voor zich e r van gemaakt heeft. De film gaat dan verder met beelden van de drie afzonderlijk in het eerste jaar van h u n studie. Cas trein in, trein uit, vrij geïsoleerd in de kollegezaal waar hij geen kontakt heeft met zijn op kamers wonende medestudenten. Loes op de informatiemarkt tijdens de studie-introduktie waar ze zich voor allerlei

,De reunie' in een muisstille studiezaal. Regisseur Cor Brandt laat het scènebord neerklappen.

passief en waarom?'. Het is de bedoeling dat de dekanen van VWOscholen een begeleidend boek krijgen waarin de bedoeling van de film wordt uitgelegd." Christa: „Ik denk dat er grote behoefte bestaat aan deze film. Leerlingen van vijf en zes VWO worden veel te sterk opgefokt voor h u n examen waardoor ze zich nauwelijks bezighouden met nadenken over hun nieuwe sudie. Film is een medium dat hen pakt, daardoor zullen de diskussies veel levendiger gaan verlopen." Niet alleen de Tilburgse DSW speelde al jaren met de idee om een film als ,De reunie' te laten maken, ook de Landelijke Commissie Aka-

aan die van een jaar geleden. Ze gaan uiteen en Cas komt bij toeval opnieuw bij een diploma-uitreiking terecht waar een rektor weer een clichématige rede staat af te steken. De film eindigt bij het begin.

Behoefte Naast ,Hoe Neeltje Jacoba afging voor h a a r examen' n u opnieuw een dokumentaire film over ,gaan studeren'. In tegenstelling tot de genoemde rolprent, die hoofdzakelijk gaat over studeren, wordt ,De reunie' een film over alle aspekten die verband houden met de overstap van de middelbare school n a a r de een of andere vorm van vervolgonderwijs. 3

hen een beetje vertrouwd te maken met een opnamesfeer en om via video-opnamen alvast wat gestalte te geven aan de diskussie, w a a r a a n de akteurs verder n a a r eigen inzicht woordelijk inhoud konden geven. De ,echte' diskussie werd drie maal gefilmd met twee camera's, waardoor straks uit zes opnamen de beste diskussie gemonteerd kan worden. Aan Cor Brandt de vraag hoe hij aan zijn spelers kwam. „Het meisje dat Loes speelt heeft hier wel eens advies ingewonnen bij Carel Nahuijs, die h a a r problematiek aardig vond passen bij de door hemzelf bedachte figuur van Loes. Peter is een broer van Christa Thoolen en Cas een (Vervolg op pagina 9) thb 31 - 27 april 1979

sloten bijeenkomst heeft gepraat, bracht enig resultaat. Er is nu een opslagruimte, die ove rigens momenteel leeg staat, toege kend. Hier kan bijvoorbeeld de boe kenvoorraad van de studentengroep die zich bezig houdt met de centrale inkoop van boeken worden ge plaatst. De toewijzing van deze op slagruimte aan de studenten is niet Kritische Psychologen groep, de worden door een ,aperte ruimte> in strijd met de uitgangspunten van Werkgroep Zwakzinnigenzorg, de lijke nood'. Daarom was hij wel ge■ de raad, omdat daarbij niet over Psychologen Aktie Groep) werd de dwongen de ,zwarte piet' te spelenQ opslagruimten is gepraat. Daarnaast ene beschikbare kamer veel te en kon een claim voor een tweedee heeft het bestuur begrip getoond klein. Het laatste jaar is dan ook ak kamer voor studentenaktiviteitenn voor de weinig gunstige ligging (in regelmatig de nood geklaagd bij het iet niet honoreren. Ook op minderr een ander gebouw) van de bestaan bestuur van de subfakulteit. Dit )it principiële, meer praktische, voor de ruimte. Die ruimte kan niet dié mocht niet baten. stellen van de studentraadsledentl ,inloopfunktie' hebben die ze eigen wensten het bestuur en de anderee lijk tot centrum van aktiviteiten maakt. In de komende week zal het raadsleden niet in te gaan. Opgestapt Daarna stapten 4 van de 5 student; bestuur dan ook beslissen of en hoe In februari en april is in de sub raadsleden op uit de vergadering.;. er geruild kan worden met een ruim fakulteitsraad een diskussie gevoerd "■'T Studentraadslid Luc Pinxten: „Alss te in het eigen gebouw. over de uitgangspunten op grond ^° alle rekreatieve, kritische en andere waarvan het bestuur de krappe P® funkties van de studentengroepen^ Ter ondersteuning van de vraag om ruimte zou dienen toe te wijzen. De^ aan de subfakulteit geen kans van^ meer en gunstiger gesitueerde ruim studentraadsleden hebben in deze ^® voortbestaan krijgen, dan heeft een te zijn de afgelopen weken aan de vergaderingen getracht een hogere f® raadslidmaatschap ook geen zin subfakulteit diverse akties gevoerd. dan de laagste prioriteit te bewerk ^' meer. W e hebben alle reële wegen^ E r zijn handtekeningen verzameld stelligen voor de toewijzing van "^ bewandeld. De r a a d is niet inge en aan het bestuur uitgereikt, vlug ruimten aan studentengroeperingen. schriften en een muurkrant boden ^' g a a n op onze problemen." De raad stelde de uitgangspunten informatie over de stand van zaken m echter zodanig vast, dat het be e Na die vergadering van 5 april1 en studenten zijn zelf driftig op houd van de bestaande ruimte van m heeft het bestuur de studentraads zoek gegaan naar oplossingen voor studentengroepen niet verzekerd rd leden en de vertegenwoordigers van1 hun ruimteprobleem. Over het re was, en dat een tweede kamer er al al de zes studentenorganisaties ge sultaat van de akties en het laatste helemaal niet in zat. Professor van in vraagd nog eens rond de tafel te3 gesprek met de bestuurderen zegt Meel, voorzitter van de raad en het et komen zitten. E en eerste gespreki Cïerrit Fieret, lid van het bestuur bestuur, stelde dat hij ten opzichte te met de sekretaris bracht geen uit van de Psychologische Subfakul van studentengroeperingen geen m komst. Professor van Meel was ziek[ teitsvereniging Tilburg: „We zijn verplichtingen heeft. De ruimte is is en het bestuur wilde daarom geen1 voorlopig erg blij met de opslag aan de subfakulteit bedoeld als Is besluiten nemen. Het tweede ge ruimte. Het bestuur heeft ons hier werkruimte voor het personeel, voor ar sprek, afgelopen woensdag, waarbijj mee, en met de ruil die ons in het onderzoek, onderwijs en opslag. Ook )k het voltallige bestuur met een klei vooruitzicht is gesteld, goed gehol de vakgroepen zouden geteisterd •d ne delegatie van studenten in een be pen." Peter Altena

Psychologiestudenten kunnen aktiviteiten voortzetten

Meer ruimte voor groeperingen De studentengroeperingen aan de psychologische subfakulteit kampen het laatste jaar sterk met ruimteproblemen. De be handeling van de uitgangs punten voor ruimtetoewijzing in de subfakulteitsraad en een weinig tegemoetkomende op stelling van het bestuur van de subfakulteit hadden het uitzicht op meer en betere ruimte zowat ontnomen. Maar in een direkt overleg tussen studenten en bestuur nam de zaak afgelopen woensdag toch nog een posi tieve wending. De studenten groeperingen krijgen een op slagruimte en het bestuur heeft een verhuizing van de bestaan de kamer in gebouw F (bij de theologen) naar een kamer in gebouw G in het vooruitzicht gesteld. Hierdoor is men wat ruimer in de jas komen te zitten en valt de direkte bedreiging van het voortbestaan van diverse studentenaktiviteiten voorlopig weg. Door de sterke uitbreiding van stu dentenaktiviteiten gedurende het laatste jaar (de oprichting van de

Verlenging termijn voor iiet stemmen stemmen

Herstemming student-assistenten ssistenten Bij de stemming" voor de Hoge schoohaad is gebleken dat de studentassistenten wegens een foutieve computeruitdraai ten onrechte zowel een stembiljet voor de geleding vein het niet wetenschappelijk personeel als voor de geleding van de studen ten hebben ontvangen. Aangezien die fout van invloed kan zijn op de verkiezingsuitslag heeft het stembureau besloten de stembil jetten van deze kategorie ongel dig te verklaren en hiervoor een herstemming te organiseren. Deze herstemming zal ook plaats vinden voor de (sub)fakulteits raad, hoewel de stemming in deze kieseenheid op zichzelf niet on geldig is. Het stembureau heeft echter vastgesteld dat door aller lei denkbare vergissingen bij het gekombineerd stemmen voor de Hogeschoolraad en CSublfakul teitsraad het nodig is dat de stu dentassistenten over de gehele linie opnieuw gaan stemmen. Zij zullen hiervoor een oproep ont vangen. Omdat naar verluidt, wegens de gesignaleerde fout ook bij ande ren verwarring is ontstaan en als gevolg hiervan sommigen hun stem niet voor 27 april, 17.00 uur.

hebben uitgebracht, zal voor alle kiezers de termijn van indiening van het stembiljet worden ver lengd tot 11 mei, 17.00 uur. Is de oproepingskaart en/of het stem biljet in het ongerede geraakt, dan kan bij het stembureau een duplikaat worden aangevraagd. De data voor de vaststelling van de iiitslag zijn in verband hier mede gewijzigd: Het tijdschema ziet er thans als volgt uit: 11 mei, 17.00 uur, moeten de stembiljetten in het bezit zijn van het stembureau. Alsdan vangt het stembureau in een openbare zitting in de Portrettenzaal aan met het openen van de grote en veloppen. 14 mei, 09.00 uur, maakt het stem bureau in het gemeentehuis een aanvang met het opmaken van de uitslag. 16 mei, te 14.30 uur, stelt het stembureau het procesverbaal van de vaststelling van de uit slag vast, en legt een afschrift hiervan ter inzage bij de infor matiebalie van gebouw B. ledere kiezer kan biimen 5 dagen na dien schriftelijk in beroep komen bij de Universitaire Kiesraad.

Visuele As in sticliting Het kollege van bestuur wil een stichting in het leven roepen die de verwezenlijking ter hand neemt van de .Visuele As', het veelbesproken projekt om in het kader van het vorig jaar gevierde tiende lustrum de band tussen hogeschool en regio artistiek gestalte te geven. Met deze oplossing willen het kollege en de lustrumkommissie de vicieuze cirkel doorbreken waarin het plan al enige tijd ronddraait: enerzijds vragen de kandidaat subsidiegevers om uitgewerkte plannen, die de lustrum kommissie anderzijds niet kan overleggen omdat zij zonder financiële garanties geen ver plichtingen mag aangaan en dus geen studieopdracht kan ver strekken. Inmiddels is een werkgroep inge steld die een artistiek koncept voor het projekt moet opstellen. Daarin hebben zitting de CÏorinchemse ga leriehoudster mevrouw Hilgemann, de kunstenaar Marinus van den Boezem, de stedebouwkundige Th. (Vervolg op pagina 9)

Afstudeerproblemen hangen samen met de totale studieopbouw Eind volgende week verschijnt een konsept-rapport van de werkgroep afstudeerjaar van de Subfakulteit der Sociaal-Kulturele Wetenschappen. De werkgroep heeft een poging gedaan de knelpunten in het afstudeerjaar van de sociologen te inventariseren en een aantal daarvan vervolgens onder de loep genomen. In dit artikel bespreekt Hans Dieteren de belangrijkste konklusies van het rapport. Aangezien de afstudeerproblematiek zich niet alleen bij de sociologen voordoet praat hij ook met enkele mensen van buiten de subfakulteit. Met recht noemt de werkgroep afstudeerjaar van de sociologen de problematiek van de afstudeerfase „een dikke, hete brij waarin alles met alles samenhangt". De afstudeerproblematiek is inderdaad zeer kompleks. In dit artikel wordt een poging gedaan deze problematiek te bespreken voorzover deze tot uiting komt in de overschrijding door studenten van de vastgestelde afstudeertermij nen.

Vreselijk lang

problematiek wat anders dan bij ekonomen en sociologen. De juristen kampen veeleer met een D-l problematiek, terwijl de opzet van het afstudeerjaar van de psychologen toch ook andersoortige problemen oproept. De werkgroep afstudeerjaar van de sociologen heeft zich in zijn rapport gebogen over een aantal vragen, die in een zestal hoofdstukken de revue passeren. In het eerste hoofd-

stuk van het rapport geeft men een omschrijving van de afstudeerfase „als een afgerond geheel van aktiviteiten die erop gericht zijn aan te tonen, dat de afstudeerder in staat geacht mag worden relatief zelfstandig te funktioneren op een universitair niveau." - nadruk op een verantwoorde en systematische argumentatie; - afweging van de standpunten van voor- en tegenstanders; - methodische benadering van de probleemstelling; - theoretische onderbouwing; - empirische precisie; - wetenschappelijke en maatschappelijke relevantie. Deze vereisten worden vervolgens nader gespecificeerd voor verschillende afstudeeraktiviteiten als stage, literatuurstudie en onderzoek. In de volgende hoofdstukken wordt vervolgens aandacht besteed aan

Het komt vrij vaak voor, dat studenten aanzienlijk veel langer doen over hun afstudeerfase, dan formeel vereist is. De cijfers, die Marius van Boxmeer, studieadviseur van de subfakulteit der sociaal-kulturele wetenschappen, aandraagt in dit verband spreken boekdelen. „Voor de totale dohtoraalfase (Dl en D2), die in 3 jaar kan worden afgerond, staat een maximale termijn van 5 jaar. Welnu, 20% van de studenten overschrijdt (voornamelijk wegens problemen in het afstudeerjaar) deze termijn. De studenten doen gemiddeld 5,8 jaar over hun doktoraal." Studieadviseur Jos Pynenborg van de ekonomen beschikt weliswaar niet over cijfermateriaal, m a a r weet vanuit zijn werk als studieadviseur, dat „een grote groep studentsn vreselijk lang over zijn doktoraal doet." Bij juristen en psychologen ligt de

Strafwerk voor langstudeerdars Terwijl de werkgroep afstudeerjaar van de sociologen bezig was met het opstellen van de besproken nota, begon een nieuw ingestelde doktoraal-eksamenkommissie aan dezelfde subfakulteit het afstudeerprobleem op h a a r geheel eigen wijze aan te pakken. Studenten, die de termijnen voor Doktoraal-1 (3e en 4e jaar) en Doktoraal-2 fors overschrijden krijgen van de kommissie aanvullende verplichtingen opgelegd in de vorm van tentamens, of moeten de eerste tentamens van hun doktoraalprogramma over doen. Deze ,straftentamens' zijn een grote groep studenten in het verkeerde keelgat geschoten. Zij hebben zich in een brief, waarin zij protest aantekenen tegen de bureaukratische toepassing van het doktoraaleksamenreglement, tot de

raad van de subfakulteit gewend. Zij verzoeken de raad het reglement op een aantal punten te wijzigen. In zijn huidige vorm houdt het reglement volgens de studenten geen rekening met het feit, dat meer dan 50% van de studenten wegens een (gedeeltelijke) werkkring of andere aktiviteiten niet full-time aan de studie kan werken. „De vreemde situatie doet zich voor, dat de subfakulteit wel in landelijke dagbladen adverteert om werkstudenten voor de sociologiestudie in Tilburg te interesseren zonder dat daarvoor in de doktoraal-fase aangepaste regelingen voor bestaan." Verder houdt het reglement ook geen rekening met het feit dat de meeste studenten om allerlei uiteenlopende redenen langer over het schrijven van h u n skriptie(s) doen.

De doktoraaleksamenkommissie gaat echter vooralsnog onverdroten door met het uitdelen van strafwerk (overigens een term, die kommissieleden zelf zeer inadekwaat vinden). Kommissielid Herman Coenen meent, dat de kommissie het reglement nog zeer soepel toepast. „Bij strikte toepassing zou de situatie er nog zwarter uitzien. Wij sturen de studenten pas e&n brief, wanneer ze al een jaar over de maximumtermijn heen zijn. Verder leidt overschrijding van de D-l-termijn niet tot vervallen verklaring van het gehele D-1-pakket - iets dat volgens het reglement zou moeten - maar verklaren we slechts de eerste tentamens vervallen." Behalve formele argumenten hanteert de eksamenkommissie ook nog het argument van ,vergelijkende rechtvaardigheide. Studenten met een kandidaats van voor 1973 hebben een lichter doktoraalpakket dan studenten

een aantal knelpunten. Zo blijken er nogal uiteenlopende opvattingen te bestaan over de aard van de afstudeeraktiviteit, de vrijheid van onderwerpkeuze begeleiding, beoordeing, enz. Om ten aanzien van deze zaken voor de studenten meer duidelijkheid te kreëren pleit de werkgroep er voor, dat vakgroepen in een afstudeemota aangeven „welhe formules en randvoorwaarden zij hanteren ten aanzien van het afstuderen." Wanneer de student besluit bij een bepaalde vakgroep af te studeren dient hij met zijn begeleider een afstudeerovereenkomst op te stellen waarin de rechten en plichten van de bij het afstuderen betrokkenen worden vastgesteld. Voor wat betreft de vormvereisten van een afstudeerwerkstuk pleiten de sociologen voor een opzet, die sterk overeenkomt met hetgeen drs. G. van den Heuvel in zijn paper ,Zo moet U het kunnen' over het schrijven van skripties heeft gezegd.

Termijnen Het laatste hoofdstuk van de nota gaat in op de problemen met betrekking tot de overschrijding van de afstudeertermijn. „Voor alle betrokkenen vormt de afstudeertermijn op een of andere manier een probleem. De subfakulteit. als organisatie, voelt zich steeds meer gedwongen vanwege beperkte middelen de termijnen strikter toe te passen. Daar stelt zich het probleem als ,te lange' afstudeertermijnen. Studenten worden aangespoord, en na enige tijd gedwongen, om, aan de gestelde termijnen te voldoen. Vaak hebben ze uit zichzelf primair de behoefte eindelijk e^zns zelfstandig een werkstuk te maken, waarbij de termijn voor hen pas op de tweede plaats komt. Wanneer de termijn dus opdoemt als bedreigende faktor, kan zich voor studenten het probleem stellen als ,te korte' af studeertermijnen." Opvallend is dat een onderzoek onder de vakgroepen aan de subfakulteit sociologie opleverde, dat (Vervolg op pagina 8)

met een kandidaats van n a die tijd. Nou is dat voor hen die inmiddels zijn afgestudeerd niet zo'n probleem. „Zij hebben zich gedurende een aantal jaren in het maatschappelijk leven verder kunnen ontwikkelen." Maar zij die nog steeds studeren of op het punt staan af te studeren moeten onderhand m a a r eens aan eisen gaan voldoen die in overeenstemming zijn met de aktuele stand van de sociologieopleiding. De studenten vinden deze argumenten niet op hun plaats. Straftentamens versterken alleen m a a r de problemen rond het afstuderen. Zij eisen een generaal pardon en afschaffing van het ,geef-maar-strafwerk' -principe. Zij weten zich daarbij gesteund door de studentendekanen, waarvan Danny Backx de aanpak van de problematiek door de kommissie „een voorbeeld van hoe het niet moet" noemt.

thb 31 - 27 aprü 1979

Diskussie over DNI in Tweede Kamer ^

Geen speciale wet vior DNA-onderzoek Op 6 april overlegde de Vaste K amerkommissie voor het Wetensch psbeleid in een openbare vergadering over rekombinant uhygiëne en van Wetenschapsbeleid adinterim. Ter voorbereiding DNAonderzoek met minister L. Ginjaar van Volksgezondheid en van deze vergadering hadden de leden van de K amerkommissie vra en gesteld aan de toenmalige minister van Wetenschapsbeleid M. W. J. M. Peijnenburg. De opzienbarendste verschuiving die tijdens Ie zitting van de K amerkommissie bleek was dat de kommissie in meerderheid van oordeel was dat er geen speciale wet op het uitvoe in van rekombinantDNAonderzoek hoeft te komen. Wel werd de regering, bij motie van de CDAers Lansink, Beinema en Deetman, itgenodigd ,op middellange termijn' een diskussienota over de wenselijkheid van een kaderwet voor de wetenschapsbeoefening uit ie brengen. Ginjaar heeft die nota toegezegd. De minister deelde de K amerkommissie mee dat de kommissie ad Jioc, die over de technische aspekten van rekombinantDNA onderzoek zal adviseren, op 1 juni wordt ingesteld. Voor de breed amengestelde kommissie, die zich voornamelijk met de ethische aspekten van erfelijkheidsonderzoek zal bezighouden, wordt naar e n instellingsdatum van 1 oktober gestreefd W a t zijn de mogelijke gevaren bij het rekombineren van erfelijke ma teriaal? Door de nieuwe eigenschappen zou de bakterie zich kunnen ont poppen als een ziekteverwekker. Vooral als je, al dan niet met opzet, in de bakterie ziekteverwekkende of giftige eiwitkodes zou inbouwen. Omdat de rekombinatie via virus sen gaat, zou het mogelijk zijn DNA van virussen die kanker veroorza ken bij de mens, ook in zo'n bakterie in te bouwen.

Uit: Biowetenschappen en Maatschappij

Het DNAverhaal begint bij de be vruchting, als een mannelijke sper macel en een vrouwelijke eicel be sluiten samen verder te gaan waar door een nieuwe wereldburger ont staat. Ons nieuwe mensje heeft bij de bevruchting van zowel m a als p a 23 enkele chromosomen, (die uit één DNAstreng bestaat) meegekregen. Chromosoom n u m m e r één van p a

wateretofbrug organische base -•—desoxyr i bose -^fosf aatgroep

moeder

hebben. Deze volgorde houdt een be paalde kode in voor een bepaalde eigenschap. E en reeks van deze stof fen, die een bepaalde eigenschap (bloedgroep bijvoorbeeld) bepalen, noem je een gen. Zo'n gen komt via een bepaald eiwit tot uiting. Dat eiwit is dan weer opgebouwd uit een aantal aan elkaar gekoppelde aminozuren. De volgorde en het aantal aminozu ren zit via een kode op zo'n DNA gen. E en bepaald drietal (triplet) van de vier genoemde stoffen (A, T, G en O bevat de kode voor een ami nozuur. Bijvoorbeeld TGC is amino zuin: X, AAC is aminozuur F. (Zie tekening). Door de aminozuren in de juiste volgorde a a n elkaar te rij gen krijgen we dan een bepaald ei wit, met een specifieke funktie. De erfelijkheid van bepaalde eigen schappen berust dus op stukjes DNA die je van iedere ouder meekrijgt.

Gevaren

gaat naast n u m m e r één van m a lig gen en vormt zo een dubbelstrengig paartje. De andere 22 volgen dit voorbeeld.

W a t bebeurt er nu bij het DNAre kombinant onderzoek? Dat komt er op neer dat je een stuk erfelijk materiaal (DNAgen) van een bepaald organisme (mens) uit knipt en met erfelijk materiaal van een ander organisme (bakterie) kombineert. Tenminste, dat is wat n u gebeurt. In de (nog niet te over ziene) toekomst, zou je dit tussen menselijke cellen kunnen doen om bepaalde typen mensen te maken.

ledere DNAketen bevat een serie chemische stoffen (bestaande uit de stoffen T, G, C en A) die een voor ieder individu specifieke volgorde

(Hitler heeft dat op wat minder ,ele gante' wijze geprobeerd: wij doen het door mensen van onze .stand' te huwen). Terug n a a r de bakteriën.

DNA dubbelstreng

E r zouden onbekende, m a a r ge vaarlijke bijprodukten in de bakte rie kunnen ontstaan. Bakterién met rekombinant DNA zouden uit het laboratorium kimnen ontsnappen en vooral wanneer ze er op vooruit zijn gegaan, levensge vaarlijk .onkruid' kunnen worden. Men zou gevaarlijke bakteriën kunnen ontwikkelen voor bakterio logische oorlogsvoering. Genetische manipulatie van het mensdom zelf.

Veiligheidsnormen En dat brengt ons op het vraagstuk van de veiligheidsnormen. Het zijn namelijk juist de strenge veiligheids eisen die in het verleden voor dit soort onderzoek geëist werden die bij veel wetenschappers zo veel wre vel hebben veroorzaakt. Deze veiUg heidseisen kunnen in twee groepen worden verdeeld. Je hebt de zoge naamde fysische mperking (nega tieve luchtdruk, door filtratie afge voerde lucht, ontsmetting afvalwa ter, personensluizen, beschermende kleding etc.) en je hebt de biologi sche inperking (het werken met kreupel gemaakte mikroorganis men). Beide beperkingen maken een speci ale opleiding voor wetenschappers nodig, zij vereisen een zeer grote technische vaardigheid, en natuur lijk een hoop geld. Maar niet voor ieder experiment gelden even stren ge eisen. Om hier weer onderscheid in te brengen zijn er vier gevaren klassen CI, CII CIII en CIV inge steld. CI en CII zijn de laagste ge varenklassen. E n n u is het dus m a a r

de vraag in welke kategorie de DNARexperimenten ingedeeld wor den. Volgens de meeste onderzoekers zijn de gevaren zo klein dat ze in de CI en CII klassen vallen. Deze klassen kennen geringe veiligheidseisen en zo kan dus praktisch iedereen die

met bakterietjes wil knoeien^ rustig zijn gang gaan.

De kamerciisl<ussie Op vrijdag 6 april vergaderde de vaste kommissie voor het weten schapsbeleid van de Tweede Kamer

Zout in [NA- pap Nederlandse wetenschappers ver wijzen bij de verdediging van de stelling, dat het DNARekombi nant onderzoek (DNAR) geen n siko's en vooral zegeningen in houdt, n a a r in de Verenigde Staten en elders in E uropa gel dende richtlijnen en onderzoek (faciliteiten).

zoekers in deze branche nauw met de industrie verbonden).

Prof. Richmond van de Britse kommissie die toezicht houdt op genetische manipulatie zei dat er geen wetenschappers te vin den waren die zich over risiko schattingen voor het DNAR wil den buigen. „Als er risiko's ge Na lezing echter van de laatste schat moeten worden, dan zou edities van .nature' en de .nev men wetenschappers hiertoe wel scientist' is men geneigd bij de eens moeten dwingen", zei hij. gangbare regelingen enkele vraagtekens te plaatsen. Hieron Jane Setlow (adviseuse van het der een opsomming van enkele NIH): „Zij. die geloven dat we misschien minder richtlijnen no punten uit deze bladen. dig hebben, geloven dat niet zo E en groot Amerikaans farma * zeer omdat er een bewijs van vei ceutisch bedrijf subsidieert twee' ligheid is. m a a r omdat we nu ge van de drie belangrijkste onder loven dat de .horror scenario's' zoeksteams die zich met insuline zo onwaarschijnlijk zijn dat we produktie middels DNAR bezig ze kunnen negeren." houden. Op het ogenblik probe ren sommigen patenten te krij Paul Berg Chij was samen met gen op zulke produktieve bak enkele anderen verantwoordelijk teriën. voor net in de publiciteit komen E en Amerikaans bedrijf ver van de mogehjke risiko's van het kondigde als .testcase' de veilig DNAR. Hij was toen voor stopi heidseisen van het Amerikaanse zetting van het DNAR, m a a r is National Institute of Health inmiddels op dit standpunt terug (NIH) te zullen overtreden. Om gekomen): „E r zijn vele gerust in grotere hoeveelheden te pro stellende gegevens, m a a r zij die duceren zal met grotere hoeveel deze gegevens verstrekken heb heden bakteriën worden ge ben duidelijke gevestigde belan gen in dit veld." werkt dan toegestaan is. E en aantal Amerikaanse on derzoekers heeft in Amerika pn véondememingen opgezet, die de grotere farmaceutische broe ders h u n diensten aanbieden (Ook in E uropa zijn veel onder

Genoeg reden om de ,weten schappelijke gegevens' met enige korrels zout te nemen. Het ziet er echter niet n a a r uit dat in de Tweede Kamer veel zout voor handen is.

met de regering over het DNAre kombinant onderzoek, onder leken beter bekend als genetische mani pulatie. Door het overlijden van mi nister Peijnenburg (wetenschapbe leid), was minister Ginjaar van volksgezondheid en milieuhygiëne de enige aanwezige bewindsman. Hij bleek het alleen best aan te kunnen. En dat is natuurlijk ook niet zo ver wonderlijk als blijkt dat de frakties met het onderzoek zelf weinig moei te hebben. Ginjaar hoefde zich al leen m a a r bezig te houden met en kele .mitsen en maren', neergelegd in een negental moties waarvan Ria Beckers er liefst zes voor h a a r eigen (PPR) rekening nam. Ginjaar vond het wel allemaal best. E n de rege ring kan voorlopig doorgaan met h a a r plannen. Zo zullen in juli en oktober van dit jaar respektievelijk een ad hoekommissie en een brede kommissie worden ingesteld. Deze kommissies zullen de regering over de verschillende DNArekombi n a n t experimenten moeten advise ren, de ad hoekommissie over de risiko's die met een bepaald experi ment samenhangen en de veilig heidsklasse waarin onderzoek dan zou moeten vallen en de brede kom missie over de maatschappelijke en ethisch (on) aanvaardbare kanten daarvan.

Spelletjes Tevens wil de regering mogelijk heden scheppen voor één CIII labo ratorium waarin onderzoekers de nodige vingeroefeningen kunnen doen. die voor het super beveiligde CIV onderzoek noodzakelijk zijn. In dit CIIIlaboratorium zouden overigens alleen CII experimenten mogen worden gedaan. Een soort simulatiespelletje voor ge leerde heren dus. Wanneer de heren dan uitgesimuleerd zijn mogen ze in het E uropese CIV laboratorium te Heidelberg (WestDuitsland) het echte werk gaan doen. De .mitsen en maren' die in het kommissiedebat n a a r voren kwamen betroffen voornamelijk de openbaar heid van de kommissiegegevens en de kontrole op de veiligheidsmaat

De strijd om het DNA: handen af van het DNA of handen af van het DNA-onderzoek?

Af //

f ^ ^ )

O ^s&^r>^ M l^v É ^ mSi %

{^■mul

^ ^

ïÊ^i^SSÉ'S

Knutselen aan het DNA. Wetenschappers, politicie, wie maalt erom. Een gezamen lijl<e inspanning. Werlttuigen genoeg zoals uit het cartoon blijkt. Wat ontbreekt zijn balpennen. Om de tastbare horror van de toekomst in vreselijk mooie scenario's vast te leggen. Voorgeprogrammeerde bestuurderen en wetenschappers. Bepaald geen uitstervend ras.

regelen. In moties van de PPR en de PvdA werd volledige openbaarheid van informatie geëist van de indus triële en andere gegevens van de kommissie ad hoc. Je kunt tenslotte moeilijk over adviesen oordelen warmeer je niet de beschikking hebt over de gegevens waarop die geba seerd zijn.

Onkwetsbaar „Als industriële onderzoekers in een hoekje onkwetsbaar mogen zitten voor de rlsikodiskussie dan m a g een ander dat ook om in staat te zijn een origineler en verrassender we tenschappelijke publikatie te maken dan zijn kollega's", zo werd vaniiit de PvdA opgemerkt. Als de indus trie d a a r uit konkixrrentie of andere overwegingen niet mee zou willen komen dan moet de industriële DNAR m a a r verboden worden, al dus de PvdA. Het probleem was van de baan, toen Ginjaar opmerkte met de bovengenoemde moties geen moeite te hebben. Ook de kontrole op de arbeidsomstandigheden en de naleving van veiligheidsregels bleek geen onoverkomelijke problemen op te leveren, nadat Ginjaar opmerkte dat de veiligheidswet zal worden aangepast. Hierdoor zal ook het DNARonderzoek onder de wet val len. Bovendien zijn alle beroepsmo gelijkheden die in het kader van de hinderwetgeving en de veiligheids wetgeving mogelijk zijn eveneens van toepassing op het DNAR. zo meldde de minister.

Richtlijnen Woordvoerder Lansink van het CDA

bereed weer zijn stokpaardje door op het belang van een algemene wet op de wetenschapsbeoefening te wij zen. Daarin zouden de rechten en plichten van de wetenschappers en andere belanghebbenden moeten worden geregeld. Hij h a d wel in de gaten dat zoiets niet eentweedrie op tafel gelegd kan worden en hij vroeg dan ook om een tijdelijk wetje voor het DNAR. In een motie vroeg Lansink de minister om alvast met een diskussienota voor zijn alge meen wetje te komen. Ginjaar be loofde zijn wens aan de te benoemen minister voor wetenschapsbeleid over te brengen. Lansink vroeg hoe het zat met de op 5 december 1978 ingediende E E Gontwerprichtlijnen voor de kontrole op genetische ma nipulatie. Uit deze richtlijnen blijkt dat allerlei ver en geboden niet zon der meer gelden voor de twee laag ste veiligheidsklassen Lansink vroeg de minister of hij de strengere Ne derlandse normen ook in E E Gver band zou willen bepleiten. Ginjaar bleek de genoemde regeling niet be studeerd te hebben. Het VVDstand punt tenslotte werd. zoals dat goede liberalen betaamt, gekenmerkt door het aandringen op snelle beslissin gen, zodat de popelende wetenschap pers en industriëlen eindelijk a a n de gang kunnen gaan. Zo eindigde de diskussie in de kommissie over een onderzoeksvorm die verstrekkende gevolgen k a n en zal hebben voor de wereldbevolking met een soort slap pe halfzachtheid die in de kemener giediskussie kenmerkend was en, zo als later gebleken, bijna fataal was. Tansingh Partiman/ UU-GLTPD (ingek ort)

thb 3 1 - 2 7 april 1879

■s* Vervotg van pag. 5

„Doktoraalstudenten zitten alleen op een eiland met boeken en artikelen „geen enkele van de gepeilde vak groepen meent zonder meer dat een werkstuk (natuurlijk naar hun normen) in de gestelde termijn van 5 maanden haalbaar is." „De lich telijk absurde situatie doet zich dus voor dat er formeel een termijn van 5 maanden wordt geëist een groot aantal vakgroepen dit zelf onhaal baar vindt wanneer een beetje kwaliteit wordt gevraagd en de stu denten maar moeten zien hoe ze dit nu weer oplossen, terwijl juist zij in de laatste fase van hun studie eindelijk zelf iets goeds willen pro duceren." Als vertragende faktoren noemt het rapport zaken die veelal te maken hebben met de hele richting van de studie en met de maatschappelijke en ekonomische positie van studen ten, zoals werk, gezin en huisves ting. „Het probleem van de afstu deertermijn blijkt op dit niveau uit drukking te zijn van een veelheid van problemen die in de hele oplei ding voorkomen en die niet zo maar op het eind van de rit zijn op te lossen." Dan volgt een opsomming van de belangrijkste vertragende faktoren: groepswerk (alhoewel dat ook de werkzaamheden kan bespoedigen), te lange fase van voorbereiding en onderwerpkeuze, persoonlijke pro blemen, werk, gezin, schrijfangst en onervarenheid, werkloosheidsangst, zorgeloosheid, gebrek aan materi

Dr. J. de Miranda

aal, geen service van het rekencen trum, reproduktieproblemen, enz. De werkgroep acht het wenselijk bl| de vaststelling van de afstudeerter mijn rekening te houden met de tijd die studenten kunnen besteden aan afstuderen. De nu geldende kalen derperiode van 10 maanden wordt daarvoor vertaald in 1700 man/ vrouwuren, die al n a a r gelang de situatie van de student mogen wor den uitgespreid over meerdere ka lenderjaren. Samen met h a a r voor stellen ten aanzien van afstudeer nota's en overeenkomsten heeft de werkgroep afstudeerjaar van de so ciologen een aantal praktische handreikingen gegeven om de af

studeerproblematiek aan te pakken. Wel is duidelijk, dat men de oplos singen voornamelijk heeft gezocht binnen het afstudeerjaar zelf. Vol gens dr. J. de Miranda, onderwijs kundig adviseur van het kollege van bestuur, moet de afstudeerpro blematiek echter in verband wor den gebracht met de gehele studie opbouw in het wetenschappelijk on derwijs.

struktureerde overmaat aan litera tuur aangeboden, een soort inge dikte veelheid, die de neiging heeft blokkerend te werken." In de doktoraalfase gaat het precies hetzelfde. Geen wonder dat studen ten dan in de problemen komen als aan het eind, van de rit ineens een zelfstandig, wetenschappelijk werkstuk wordt verwacht. „Wan neer de propedeuse niet goed ig ge weest kan men ook aan het einde niet uit de voeten. Anders gezegd: wanneer men in de propadeuse uit gaat van zogenaamde fundamisnten kan men blijkbaar aan het eind van de studie niet tot iets fundamen teels komen."

Isolement Ook studentendekaan Danny Backx meent, dat de oorzaken van) de af studeerproblematiek zijn gelegen in de opbouw van het universitaire onderwijs. Hij benadrukt met name het isolement, waarin doktoraalstu denten en met name afstudeerders terecht komen. „In de propadeuse en het kandidaats bestaat een jaar groepensysteem, in het begin van de doktoraalfase volgt de student in ieder geval nog samen met an deren kollege's, maar daarna wordt hij het bos in gestuurd. Het ,erbij horen' valt steeds meer weg." Studenten, die met dit probleem worden gekonfronteerd en dat zijn er heel wat gaan alternatieven zoeken. Ze nemen een baantje, gaan verhuizen, en groeien langzamer hand van de hogeschool af. „Z e zit ten alleen op een eiland met boe ken en artikelen, en hebben het gevoel dat de studie steeds verder van hun bed komt te liggen." Backx heeft een tijdlang met een groep ekonomiestudenten. die in 1970 of eerder aan h u n studie zijn begonnen, en uiterlijk in 1975 hun kandidaats hebben behaald, een ge spreksgroep gevormd, waarin het probleem van het isolement cen traal stond. Dat heeft erin geresiil teerd, dat het merendeel van deze studenten de studie weer wat ak tiever heeft opgevat en nu samen met anderen zit te werken voor ten tamens of afstuderen.

Vernieuwing Ook voor dr. J. de Miranda hangt de afstudeerproblematiek ten nauwste samen met de gehele stu dieopbouw in het wetenschappelijk onderwijs. Hij pleit dan ook voor een fundamentele bestudering van de problematiek onder het gezichts punt van vernieuwing van het we tenschappeUjk onderwijs. „Daarnaast kan het onder gegeven omstandigheden verstandig zijn te werken aan pragmatische oplossin gen in een bepaald jaar. Deze zul len echter het karakter van sym,to menbestrijding houden." De Miran da betreurt het, dat een meer fun damerttele aanpak van de proble matiek nog steeds niet van de grond is gekomen. Hij heeft zelf in een preadvies aan de hogeschoolraad .Vernieuwing van wetenschappelijk onderwijs' en kele mogelijkheden aangegeven van de richting die deze vernieuwing zou kunnen hebben. Op basis van het principe van niveauverhoging in het onderwijs ontwerpt hij een onder wij sstruktuur bestaande uit een drietal studiefasen, te weten een oriëntatiefase ,een vakkenstudiefa se en een toepassingsfase. In deze konceptie begint het wetenschappe lijk onderwijs niet met „het aanbie den van voorgekookte kost in plas tic pakketten", m a a r met probleem stellende projekten, over door stu denten gekozen problemen en aan sluitend bij en gebruik makend van de direkte ervaringen van de stu denten.

Brochure Ook elders heeft men goede erva ringen met het bij elkaar brengen van studenten, die al erg lang met hun doktoraalstudie bezig zijn. In februari van dit jaar verscheen er van de hand van studentenpsycho loog Ad Gelens in de serie Mede delingen over Studentenzaken van de Rijksuniversiteit Utrecht een brochxire over afstudeerproblema tiek. De brochure is een verslag van de eerste ervaringen met het samen brengen en begeleiden van mensen, die te kampen hebben met de af studeerproblematiek.

Zo vindt er een geleidelijk ontdek ken plaats, dat uiteindelijk via de andere fases moet leiden tot niveau verhoging (bijvoorbeeld van be schijvend n a a r theoretisch). Deze opvatting impliceert een kritiek op het gangbare principe van kennis overdracht en .uitleg'.

Voorbereidend onderwijs Wanneer het wetenschappelijk on derwijs n a a r 't principe van niveau verhoging zou worden gestruktu reerd, zouden volgens de Miranda ook de problemen in de afstudeer fase afnemen. E r heeft dan immers .voorbereidend onderwijs' plaatsge vonden. Thans is dat niet het ge val. „Je kunt aan studenten niet merken, dat zij een kandidaatsstu die achter de rug hebben. Allerlei vaardigheden ontbreken, zoals het lezen van een grafiek, het schrijven van een paper, enz., en er heeft geen niveauverhoging plaats gevon den. Men heeft hen een voorge

Centraal in de ervaringen van de studenten staat het isolement in studieopzicht, waarover ook Danny Backx spreekt. Vanuit deze ongun stige startpositie moet dan een stuk kreatief en zelfstandig werk worden geleverd. Vaak laten studenten het schrijven van een skriptie daarom zo lang mogelijk rusten of stellen het uit door het verzinnen van steeds weer andere .noodzakelijke' werkzaamheden. In andere geval len ontdekt men. dat men niet meer thuis is in de materie of dat een 8

ander aUes al een keer geschreven heeft. Het is ook niet ongebruikelijk, dat men blijft steken in het einde loos verzamelen van materiaal. Wanneer het allemaal niet zo lukt gaat de student vaak aan zichzelf twijfelen. Ruimte daarvoor is e r wel (fakulteiten hanteren h u n regle menten over het algemeen soepel). Toch nemen de problemen dan al leen m a a r toe (beurs, sociale druk,

Danny Backx

enz.), afstuderen wordt steeds be langrijker. E r komt een grote druk op het studeren te staan, die ofte wel tot gevolg heeft dat men achter het bureau gaat zitten met het idee .het moet lukken' of men er m a a r niet aan begint. „Dit volledig ge richt zijn op een zo zwaar beladen eindprodukt, roept een spanning op, die ieder kreatief proces onmogelijk maakt", aldus Gelens. Die spanning neemt in eerste instantie alleen maar toe tot er een bepaalde sta bilisatie optreedt. Veel studenten stoppen met als argumentatie, dat ze .leukere dingen' gaan doen. of ze „verminderen hun pogingen om daadwerkelijk aan het studeren toe te komen en voeren het aantal uren nachtrust op." De mensen, die deelnamen aan de aktiviteiten van genoemde werk groep draaiden bijna allemaal in dit soort vicieuse cirkels rond. In de werkgroep werd getracht de pro blemen waar men mee zat te ana lyseren en vervolgens besloten de draad van het afstuderen weer op te pakken. Dat laatste ging niet van een leien dakje. Angst om te stude ren en weerstand tegen de studie speelden in deze groep een grote rol. De brochure besteedt ook aandacht aan de rol van het wetenschappelijk onderwijs in deze problematiek. Evenals de Miranda konstateert Ge lens, dat er in de studie tot aan de afstudeerfase geen adekwate voor bereiding op zelfstandig en kreatief werken heeft plaatsgevonden. Al degenen die zich met het afstu deerprobleem bezig houden noemen het zeer kompleks. Het kan dan ook wel worden aangepakt door middel van het maken van duide lijke afspraken met studenten en een betere begeleiding van hen die dreigen te stranden, m a a r een wer kelijke oplossing kan pas worden bewerkstelhgd door een fundamen tele herbezinning op de inrichting van het universitaire onderwijs. Hans Dieteren

Vervolg vin pag. 3

Neeltje Jacob a vriend van hem. Ze hebben alle drie wél toneelervaring, m a a r hebben nog nooit filmgedaan. Ik heb nu al enkele weken met ze gewerkt en ik moet zeggen dat het uitstekend gaat. De film wordt, op enkele flash back's n a volledig in kleur opgeno men en is waarschijnlijk in oktober klaar. E ind augustus vinden tijdens de introduktie de laatste opnamen plaats, w a a r n a het monteren k a n beginnen. De veertigduizend gulden kostende film wordt muzikaal om lijst door de Brabantse muziekschool uit Oisterwijk. Het is de bedoeling dat de rolprent in veelvoud in het land gaat cirkuleren.

Peat, Marwick, Mitchell & Co. zoekt

Jonge BedrijÉseconomen

Toine Asselbergs

Vervolg van pag. 4

Visuele As Deelstra en de heer A. Luyten van de Stichting Kunstcentrum Brabant. De groep kan aan het werk dankzij een bedrag van een kleine 15.000 gulden die de lustrumkommissie over heeft gehouden van het geld dat ingezameld was om de nietsub sidiabele aktiviteiten te betalen. Over drie maanden hoopt de groep klaar te zijn met een koncept, waar aan ongetwijfeld een soortgelijk pro jekt, door mevrouw Hilgemann op gezet in Gorinchem, ten voorbeeld zal staan. Met het koncept in de hand denken de initiatiefnemers geïnteresseerden als CRM en Provinciale Staten die niet onwelwillend tegenover een visuele as staan, over te halen tot de toekenning van subsidies. B & W van Tilburg heeft vorig jaar al een gift van 50.000 gulden toegezegd, m a a r de definitieve bestemming van dat geld staat nog niet vast. De bij drage van CRM zou in dezelfde orde van grootte kunnen liggen. De sub sidies zullen samen waarschijnlijk niet voldoende zijn om de kosten van de as te dekken en daarom zal zeker een beroep worden gedaan op het bedrijfsleven. Om het ambitieuze projekt, waarvoor in de aanvangs fase een kostenbedrag is genoemd van 500.000 gulden artistiek te bege leiden, heeft de lustrumkommissie een aantal prominenten uit de Ne derlandse kunstwereld bereid ge vonden zitting te nemen in een per manente advieskommissie. Onder hen zijn dr. W. Beeren, direkteur van het museum BoymansVan Beu ningen en dr. R. Oxenaar, direkteur van het Rijksmuseum KröllerMüller. Het Kollege van Bestuur heeft de Hogeschoolraad de konceptstatuten van de Stichting Visuele As onlangs toegezonden, kompleet met de na men van de bestuursleden. Boven aan het lijstje staat drs. G. van den Heuvel, voorzitter van de lustrum kommissie. In een begeleidend schrij ven vraagt het Kollege van Bestuur de r a a d de lustrumkommissie te de chargeren, nu h a a r laatste aktiviteit behoudens verzet van de Hoge schoolraad wordt overgedragen aan de nieuwe stichting. J.H.

♦ t

I'"' '

die een carrière in de internationale accountancy ambiëren. In verband met het intemationale karakter van onze aktiviteiten, kent de firma een uitgebreide aanvullingop de postdoctorale accountancyopleiding in de vorm vaneen intern cursussenpakket, dat elke fase in uw loopbaan bij PMM & CO. begeleidt. Mede hierdoor wordt, naast de praktijk, een theoretische basis gelegd die zich niet slechts beperkt tot de nationale accountancy. Verder bestaat de mogelijkheid om een trainingsperiode in het buitenland door te brengen. De firma laat haar medewerkers vrij in de keuze van hun woonplaats. Salaris en emolumenten liggen boven het gemiddelde dat gebruikelijk is in ons beroep. Peat, Marwick, Mitchell &. Co. is een der grootste accountants kantoren ter wereld. Vanuit meer dan 300 vestigingen verlenen wij onze diensten. Deze omvatten de controle van jaarrekeningen, het verrich ten van bijzondere onderzoeken, het adviseren op hetgebied. vanbedrijfsorganisatie enbedrijfseconomie.Daamaastheeft de firma een uitgebreide belasringadviesprakrijk.

^^K ^ w v i « ; K w » M A » « . ^ « « . » ^ v . » . »,X«:K^K?»!J«*< V

•OCflW'vKWiw^A, f,..j

vWffffT^i^*ffyf/fiif

>^^^^^^^^^^^y..yw■«M»«<«^>^«^«»*• ■««wwefeMyK*»'"

Onze sollicitatieprocedure beloopt in de regel slechts enkele weken vanaf het tijdstip van uw eerste contact. Na een oriënterend onderhoud volgt een uitnodiging om met toekomstige collega's binnen de firma van gedachten te wisselen over een carrière bij PMM &. CO. Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Drs. J. Reyrink, Supervisor op ons kantoor in Den Haag, telefoon nr. 070814761.

IH Peat Marwick^Mitchell & Co. hacm van Meuw OostIndïé 127, 2593 BM DenHaag Herengracht 566,1017 CH Amsterdam

Kwestie Heemskerk aangehouden De subfakulteitsraad van de socio logen heeft opnieuw besloten een besluit over kontinuering van de formatieplaatsHeemskerk bij de vakgroep ontwikkelingssociologie uit te stellen. Ondanks dat een deel van de r a a d er met het oog op het onderwijs dat dreigt vast te lopen, op aandrong te besluiten de plaats Heemskerk zeker te stellen, zag men daar n a lange diskussie toch van af. Het bestuur drong er bij de raad op aan te wachten op informatie omtrent het budgettaire kader, waarbinnen beslissingen moeten

worden genomen. Die informatie zou eerst zijn voortgekomen uit de besprekingen van de hogeschool raad over de beleidsnota. De hoge schoolraad heeft die besprekingen echter nog niet afgerond. Verder wil het bestuur eerst gegevens boven tafel brengen omtrent de onderwij s last van de medewerkers aan de subfakulteit. Die gegevens zouden eigenlijk al bekend moeten zijn. Het onderzoek heeft echter een vertraging opge lopen, omdat de gegevens niet kon sistent zijn en .betrouwbaar moeten

worden gemaakt'. Dekaan prof. dr. J. Segers zij het te betreuren, dat hij afronding van het onderzoek voor de aprilvergadering had toege zegd. Wanneer de sociologen in mei dan uiteindelijk tot het besluit komen de plaats bij de ontwikkelingssociolo gen te konttnueren, zou dat wel eens de geschiedenis kunnen ingaan als het meest gedokumenteerde en afgewogen besluit ooit in een der gelijke evidente kwestie genomen. W a a r bezuinigingen al niet goed voor kunnen zijn. H. D. thb 31 - Z7 april 1979

KS^

SPORT VOOR VOETBALSTERS EN VOETBALLERS ! Merli]u IS van plan om in het volgende seizoen met drie heren en (bi] voldoende belangstelling) een dames-team deel te nemen a a n de KNVB kompetitie Om dit te k u n n e n verwezenlijken hebben wij echter meer, veel meer leden nodig Dus zij, die 's zondags zin hebben om een partij te voetballen en eventueel h u n agressie enopgewondenheid n a d e wedstrijd willen temperen in het stamkafĂŠ Rutten op de Korvelseweg zijn d a n ook van h a r t e welkom In augustus/september vinden er selektiewedstrijden plaats, zodat de verdeling der nieuwe leden over de verschillende t e a m s plaats zal vinden o b v kwaliteitskriteria De wekelijkse t r a i n i n g wordt gehouden op donderdagmiddag op de voetbalvelden bij de stadssporthal a a n de Ringbaan-Zuid Het IS te hopen, dat jullie een beetje mzien, dat Merlijn er niet alleen is om te voetballen, m a a r ook de mogelijkheid biedt om er nieuwe mensen te leren k e n n e n Gezelligheid en sportiviteit s t a a n d a n ook bij ons hoger aangeschreven d a n zuiver prestatieve akties Hierbij dient echter a a n getekend te worden, dat het eerste team natuurlijk veel m e e r prestatiegericht zal opereren d a n het tweede en derde elftal Voor de dames geldt het boven staande in grote lijnen met uitzondering van de selektiewedstrijden, welke voor h e n niet v a n toepassing zijn, w a n t wij waren al heel blij als we genoeg speelsters in een damesteam voor het komende j a a r op de been zouden k u n n e n brengen Dus wees geĂŤmancipeerd en kom voetballen' Inlichtingen Geert van Oostrom, Lancierstraat 60, Tilburg, telefoon 353848 Studenten-voetbalvereniging ,MERLIJN'

SPORT Tennislessen Met onmiddellijke ingang k u n n e n nog enkele half gevorderden worden geplaatst op een der navolgende tijden op de buitenbanen m a a n d a g 14 00 tot 15 00 u u r of 15 00 tot 16 00 u u r , dinsdag 10 00 tot 11 00 u u r , 11 00 tot 12 00 u u r , 14 00 tot 15 00 u u r en 15 00 tot 16 00 u u r , woensdag 10 00 tot 11 00 u u r , 11 00 tot 12 00 u u r en 15 00 tot 16 00 u u r , donderdag 09 00 tot 10 00 u u r , 10 00 tot 11 00 u u r of 11 00 tot 12 00 u u r Met i n g a n g van dinsdag 24 apriL _ a a n s t a a n d e van 20 00 tot 21 30 u u r en donderdag 26 april van 17 00 tot 18 00 u u r beginnen nieuwe kursussen voor beginners op de b m n e n b a n e n , zo ook voor half gevorderden met i n g a n g van m a a n d a g 7 mei van 21 00 tot 23 00 u u r Deze laatste is vooral gekreeerd voor degenen die overdag m e t in de gelegenheid zijn Men k a n zich a a n m e l d e n bij de sporthalkoncierge

Uw opleiding tot econoom kaneen b-r-e-d-e basis vormen U bent geheel of bijna afgestudeerd. Uw richting: bedrijfseconomie. Uw keuze: accountancy. Uw wens voor de toekomst: een goede maatschappelijke positie. Alles hangt af van de weg die u nu inslaat. Daarom is een informatief gesprek met Pelser, Hamelberg, Van Til & Co. op dit moment van groot belang. Onze maatschap van registeraccountants heeft 13 vestigingen in Nederland en 1 te Brussel. Wij bieden u de ideale mogelijkheid om verdere studie (voor Registeraccountant) te combineren met werk-in-de-praktijk, ook in het

internationale vlak. Afwisselend, goed gesalarieerd werk met gunstige secundaire arbeidsvoorwaarden. Bovendien vergoeden wij uw studie- en reiskosten. Wendt u zich daarom eens voor het verkrijgen van nadere inlichtingen telefonisch (020-7183 83) tot de heer G.C.H. Beekhuis, hoofd van de afdeling personeelszaken Pelser, Hamelberg, Van Til & Co., Jacob Obrechtstraat 53 te Amsterdam.

Pelser, Hamelberg, VanTd&Co. maatschap van registeraccountants

Hockey Met i n g a n g van dinsdag 24 a p n l IS de zaalhockeytraining omgezet m veldhockey op het veld van het Theresialyceum (100 m e t e r afstand v a n de Studentenhal) Tijd dinsdags v a n 18 00 tot 20 00 u u r Omkleden m de Studentensporthal M o L I N T O C K MAIN L A F R E N T Z & C O . - H O L L A N D

Honkbal en Softbal Er zijn nog te weinig a a n m e l dingen b i n n e n om hiermee te k u n n e n starten De inschnjvmgsmogelijkheid is d a a r o m verlengd tot 4 mei a a n s t a a n d e Bij doorgang knjgt m e n d a n persoonlijk bericht

SPORTGENEESKUNDE PENDBAGON W a t is een voetbalknie? BIJ een voetbalknie is een van de kraakbeenschijven m het knieg e w n c h t geblesseerd Zo'n k r a a k beenschijf (meniscus) dient als stootkussen en kogellager voor het gewricht Hoe k o m je ereian? De blessure o n t s t a a t meestal als volgt de voet staat vast op de

*WnHNTA.NT>

grond Cmet n a m e bij voetbalschoenen met lange doppen en bij zaalsport), het been is licht gebogen m de knie en je m a a k t een draaibeweging n a a r b i n n e n of n a a r buiten Door deze draai komt de meniscus klem tussen het boven- en onderbeen hij r a a k t los, scheurt of breekt Door de bouw van deknie is meestal de meniscus die a a n de b i n n e n k a n t zit aangedaan De blessure k a n ook op de lange d u u r optreden door steeds kleine

letsels en ontstaat zeker m e t alleen bij voetballen W a t m e r k ie? J e hebt pijn vooral bij het buigen van de knie Soms gaat het buigen niet verder d a n een bepaald p u n t de knie zit als het ware op slot' De knie wordt dik Is dit b i n n e n een kwartier n a het ongeval d a n wijst dit op een bloeding m het gewricht Meestal wordt de knie pas later dik Dit doordat het kapselgewncht ten gevolge v a n irritatie door de kapotte meniscus

(maar ook een a n d e r letsel is mogelijk) vocht gaat m a k e n Operatie of n i e t ' Operatie houdt in het verwijderen v a n de kapotte meniscus Bij a a n wijzingen voor bloed m de knie moet direkte operatie overwogen worden In de overige gevallen is het mogelijk even a a n te zien Met bijvoorbeeld een b a n d a g e en enige r u s t moet m deze p e n o d e overmatige irritatie worden voorkomen N a enkele weken k u n je

de noodzaak van operatie afwegen n a a r de m a t e van pijn, bewegingsbeperking en zwelling v a n de knie Vage knieklachten mogen nooit een reden zijn de meniscus er uit te halen I Het r e s u l t a a t v a n de operatie is wisselend Slechts 30% van de mensen blijkt n a de operatie weer geheel klachtenvnj te k u n n e n sporten Neem n a een (knie)blessure r u i m de tijd om door oefenen (onder a n d e r e fietsen, zwemmen) het betreffende been weer op sterkte te brengen

d r s F A Engering hoofd afdeling Internationale Monetaire Zaken op h e t Ministerie v a n Financien op 1 mei 1979 een gastkoUege verzorgen over het onderwerp Het Europese Monetaire Systeem Plaats AZ 8 Tijd 10 30 tot 12 30 u u r

officieel KOMMUNIQUE KOLLEGE VAN BESTUUR 10 APRIL 1979 1 Rapport v a n de kommissie beleidsvoorbereidmg Het kollege heeft n a bespreking v a n de adviezen van de fakulteiten en diensten inzake het rapport van de CBV zijn reaktie hierop vastgesteld Op basis hiervan zal een konsept-besluit met betrek king tot de voorstellen van de CBV de Hogeschoolraad bereiken Gestelde vragen tijdens de behandeling door de HSR op 5 a p n l 1979 zal het kollege schriftelijk beantwoorden 2 Tweede lustrum personeelsvereniging KHT Desgevraagd heeft het kollege besloten om een bijdrage v a n ƒ7 500,— uit h e t fonds .personeelsvoorzieningen te verlenen a a n de personeelsvereniging van de hogeschool ter dekking van het voorziene financieel tekort op de festiviteiten rond de tweede lustrumvienng v a n genoemde personeelsvereniging 3 Nota afdeling Restauratieve Voorzieningen Herziene begroting 1978, Definitieve begroting 1979 Na kennisneming van de nota van de afdeling Restau ratieve Voorzieningen en v a n het daarbij behorende advies van de Gebruikerskommissie voor de Restauratieve Voorzieningen heeft het kollege besloten de h e r ziene begroting 1978 en de definitieve begroting 1979 van de afdeling Restauratieve Voorzieningen voor te leggen a a n de Hogeschoolraad ter vaststelling op 3 mei aanstaande 4 Aanvraag bibliotheek voor een formatieplaats voor de afdelingsbibhotheek letteren Het kollege heeft besloten om a a n de Hogeschoolraad voor te leggen op 3 mei 1979 een formatieplaats voor de afdelingsbibhotheek letteren vast te stellen

algemeen MEDEDELINGEN VOOR STUDENTEN DIE EEN RIJKSSTUDIETOELAGE GENIETEN Misschien t e n overvloede wijzen wi] erop d a t wijzigingen die v a n invloed zijn op d e toelage v a n h e t lopende studiejaar vóór 1 mei 1979 bij de Centrale Direktie Studiefinanciering b i n n e n moeten zijn Ook m u t a t i e s die plaats vinden tussen 1 mei en 31 a u g u s tus 1979 moeten vóór 1 mei bekend zijn Wijzigingen die n è 1 mei 1979 worden doorgegeven leiden niet meer tot verandering in d e lopende toelage

DOKTORAAL EKONOMIE Internationale Ekonomische betrekkingen In verband m e t de organisatie v a n het vijfde j a a r kollege 1979/1980 worden d e daarvoor m a a n m e r k i n g komende studenten verzocht zich vóór 1 mei a a n s t a a n d e bij d e sekretaris te melden (Kamer B 518 telefoon (68)2049 of (66)2416 GASTKOLLEGE DRS ENGERING Op uitnodiging v a n d e vakgroep geld krediet en bankwezen zal

TENTAMENDATA PROPAEDEUSE/KANDIDAATS SOCIOLOGIE Om misverstanden en foutieve verwachtingen te voorkomen zij hier uitdrukkelijk gesteld d a t de t e n t a m e n d a t a zoals opgenomen m de studiegids 1978/1979 ongewijzigd blijven Zij die m moeilijkheden komen vanwege de t e n t a m e n d a t a v a n ekonomie (I en II) worden ver zocht met M v a n Boxmeer kontakt op te nemen (telefoon INTRODUKTIE 1979/1980 BIJ besluit van de raad v a n de subfakulteit is op d o n d e i d a g 19 a p n l jl een introduktiekom missie ingesteld Taakstelling het (mede)voorbereiden v a n een algemeen en een subfakulteits introduktiepro g r a m m a - de samenstelling v a n de groepen dag en werkstudenten - de begeleiding van deze groepen via enige vorm v a n mentoren stelsel - h e t ontwikkelen v a n een p r o g r a m m a voor n a m t r o d u k t i e Samenstelling 1 de studie adviseur M v a n Boxmeer ( s e k r e t a n s v a n de kommissie) 2 de onderwijskoordinator v a n h e t eerste j a a r (nog te benoemen voorzitter) 3 C h r Thoolen n a m e n s Dienst Studentenzaken en Welzijn tevens kontaktpersoon algemene introduktie) 4 een ouderejaars student m e n t o r m 1978/1979 R Savelsberg 5 twee huidige eerstejaars studenten Oproep a a n de huidige eerstejaars en ouderejaars studenten Belangstellenden voor een lidmaat schap v a n deze kommissie alsmede studenten die willen meewerken a a n de (voorbereiding van de) begeleiding van nieuwe eerstejaars studenten tijdens de (na) intro duktie worden verzocht zich zo spoedig mogelijk (m ieder geval voor 9 mei) bij M van Boxmeer (K 36 telefoon 662454/662088) a a n te melden Het IS d e bedoeling vóór eind juni een m t r o d u k t i e p r o g r a m m a gereed te hebben voor - de subfakulteits introduktiedag op dinsdag 21 a u g u s t u s (ingebouwd in de algemene mtroduktieweek v a n 20 tot 25 augustus) - de n a introductie (de eerste zes weken v a n het eerste semester) - de samenstelling en aktiviteiten v a n de groepsbegeleiders (mentoren)

TENTAMEN EKONOMIE Sociologie en r e c h t e n s t u d e n t e n die op 9 mei a a n s t a a n d e schriftelijk t e n t a m e n ekonomie (tweede deel) wensen af te leggen bij prof Smulders dienen hiervoor d e volgende stof te bestuderen - J E A n d n e s s e n Ekonomie in t h e o n e en praktijk 1 hoofdstuk 4 en de hoofdstukken 5 6 tot en met 5 10 - J E A n d n e s s e n Ekonomie in t h e o n e en praktijk 2 hoofdstuk 16 en hoofdstuk 19 - KoUegediktaat TENTAMEN EKONOMIE Sociologie en r e c h t e n s t u d e n t e n die op 16 mei a a n s t a a n d e schnfte lijk t e n t a m e n ekonomie (eerste deel) wensen af te leggen bij prof Smulders dienen hiervoor de volgende stof te bestuderen - J E A n d n e s s e n Ekonomie i n t h e o n e en praktijk 1 hoofd stukken 1 2 en 3 hoofdstukken 7 8 en 9 (behalve hoofdstuk 7 11) - Syllabus Makro ekonomie I - KoUegediktaat

zulen definitief doorgang vinden op woensdag en donderdag 2 en 3 mei respektievelijk vanaf 19 00 en 18 30 u u r

TENTAMEN EKONOMIE Sociologie en r e c h t e n s t u d e n t e n die op 9 mei a a n s t a a n d e s c h n f t e lijk t e n t a m e n ekonomie (tweede deel) wensen af te leggen bij prof Smulders dienen hiervoor de volgende stof te bestuderen - J E A n d n e s s e n Ekonomie in t h e o n e en praktijk 1 hoofdstuk 4 en de hoofdstukken 5 6 tot en met 5 10 - J E A n d n e s s e n Ekonomie in theorie en praktijk 2 hoofdstuk 16 en hoofdstuk 19 - KoUegediktaat TENTAMEN EKONOMIE Sociologie en r e c h t e n s t u d e n t e n die op 16 mei a a n s t a a n d e schriftelijk t e n t a m e n ekonomie (eerste deel) wensen af te leggen bij prof Smulders dienen de volgende stof te bestuderen - J E A n d n e s s e n Ekonomie m theorie en praktijk 1 hoofd stukken 1 2 en 3 hoofdstukken 7 8 en 9 (behalve hoofdstuk 7 11) - Syllabus Macro Ekonomie I - KoUegediktaat

AAN DE EERSTEJAARS JURISTEN Met het oog op h e t komend C I zullen repetitiekoUeges worden gehouden volgens o n d e r s t a a n d schema Dinsdag 1 mei 1979 10 30 tot 12 30 u u r AZ 4 Romeins Recht voor de werk groepen A G F Woensdag 9 mei 1979 09 00 tot 11 00 u u r AZ 11 AZ 12 en AZ4 Romeins Recht en Nederlandse Rechtsgeschiedenis 11 00 tot 13 00 u u r Idem (wisseling v a n vak) 14 00 tot 16 00 u u r AZ 11 AZ 12 en AZ 4 Inleiding Recht 16 00 tot 18 00 u u r AZ 11 Wijsbegeerte Voor avondstudenten geldt de regeling zoals afgesproken m e t d e respektieve docenten Voor n a d e r e inlichtingen telefoon (66)2293 en (66)2185 EERSTEJAARSTOETSEN De toets Inleiding Rechtsweten schap zal worden afgenomen op m a a n d a g 7 mei a a n s t a a n d e te 19 00 u u r (was 16 mei a m ) De toets Nederlandse rechts geschiedenis is verplaatst n a a r donderdag 10 mei a a n s t a a n d e te 19 00 u u r (was 21 mei a m ) REPETITIE AVONDEN PRIVAATRECHT TWEEDEJAARS AVONDSTUDENTEN De op kollege reeds aangekondigde repetitie avonden p n v a a t r e c h t voor tweedejaars avondstudenten

MEDEDELING AAN ALLE LEDEN VAN DE THEOLOGISCHE FAKULTEIT Donderdag 10 mei a a n s t a a n d e is er een groot feest t e r afsluiting van h e t kollegejaar Het feest vindt plaats in De Hemel en De Nieuwe Hemel in Hilvarenbeek Iedereen is m e t of zonder introducé bij deze alvast uitgenodigd Meer nieuws en een p r o g r a m m a overzichtje volgen n o g Houdt d e d a t u m in ieder geval v n j ! Houdt vooral de publikaties in de g a t e n ' De feestgroep

EXAMENS Op 4 a p n l 1979 slaagde de h e e r J P F Waegemakers u i t s Hertogenbosch voor h e t doktoraalexamen Theologie specia Iisatie basispastoraat Zijn s k n p t i e Gezellig en ongedwongen een pastorale g r o n d h o u d i n g k w a m t o t stand onder leiding v a n d r s C Laudy en d r J Meijer Op 9 a p n l 1979 slaagde d e h e e r A C J Dekkers u i t Nederwetteri (Gem Nuenen) voor h e t k a n d i daatsexamen Theologie Op 10 a p n l 1979 slaagde d e h e e r J P M v a n Luytelaar u i t Heesch voor h e t doktoraalexamen Theologie specialisatie exegese Zijn s k n p t i e T h e o n e en Praktijk Gunkels beschouwingen over d e psalmgenres e n zijn toepassing ervan op Psalm 9 10 kwam tot stand onder leiding v a n d r

N J Tromp

.(CsLl' Wij hebben op onze kantoren in Rotterdam en Amsterdam plaats voor afstuderende die verder willen gaan in accountancy

COOPERS Si LYBRAND NEDERLAND Coolsingel 6 - 30U AD Rotterdam - Tel. (010) 130680 tst. 141 11

thb 31 - 27 april 1979

"^P

voor deze pagina angela bellen (66)2277

april

mr.

VRIJDAG 27 APRIL Stadsschouwburg, 20.15 u u r : Het Brabants Orkest met als dirigent Hein J o r d a n s en solist Nikita Magaloff (piano) met werken v a n Kox, S c h u m a n n ' en Tsjaikowski. StEidsschouwburg, Studio, 20.15 u u r : Frans Halsema m e t zyn one-mau-show. Koningswei, 20 30 u u r : Onafhankelijk Toneel speelt .Sloppengarga' v a n Brecht.

Forumdiskussie Ter afsluiting van de cyklus .Ik Kiesl Europa?' organiseert het Buro Buitenland van de Katholieke Hogeschool Tilburg op donderdag 3 mei 1979 een forumdiskussie met politici welke kandidaat staan voor de eerste Europese verkiezingen van 7 juni aanstaande. Aan deze forumdiskussie zullen deelnemen: CDA J. Reijnen, kandidaat PvdA len van den Heuvel, kandidaat WD Mr. C. Berkhouwer, lijsttrekker D'66 Mr. de Goede, lijsttrekker PPR Leo Jans, lijsttrekker PSP Bouwe Kalma, lijsttrekker CPN Rinus Haks, lijsttrekker GPV Dr. J. Blokland, lijsttrekker Voorzitter zal zijn de heer W. L. Brugsma. publicist en medewerker Vara-Visie. A l l e inleiders van de cyklus ,lk Kiesl Europa?' hebben stellingen geponeerd o p het gebied van de besluitvorming binnen de EEG, het werkgelegenheidsbeleid, het energiebeleid en het beleid ten overstaan van de Derde W e r e l d , h e t Europese Parlement en de Europese Partijvorming. Deze stellingen zullen tijdens deze forumdiskussie besproken worden. De avond vindt plaats in de Studiezaal van de Stadsschouwburg, Louis Bouwmeesterplein 1 te Tilburg en begint om 20.00 uur. Nadere informatie kunt u verkrijgen bij Euro Buitenland, telefoon 013 - 662236.

Tien jaar strijd DONDERDAG 3 MEI - CZ-40 A A N V A N G : 13.30 UUR Studium Generale zal op 3 -mei aanstaande een herdenkingsbijeenkomst organiseren ter gelegenheid van het feit dat het in mei 10 jaar geleden IS dat de bezetting van de Katholieke Hogeschool plaatsvond, die onder andere geleid heeft tot invoering van de W U B ter demokratisering van de bestuursstruktuur van de universiteiten en hogescholen. De bedoeling van deze bijeenkomst IS met zozeer om nostalgie uit te dragen maar veeleer om de stand van zaken o p dit moment en dan tegen de achtergrond van toen onder de aandacht te brengen. De bijeenkomst zal bestaan uit een forumdiskussie tussen enkele van de belangrijkste studentenleiders uit de bezettingsdagen van 1969 zoals Paul Jansma en D i c k de Graaff. Ook IS Ton Regtien gevraagd, bekend studentenvoorman tijdens de Maagdenhuisbezetting in Amsterdam. De forumdiskussie zal zich voornamelijk koncentreren op drie thema's te weten. - de ontwikkeling van de demokratisering sinds de invoering van de WUB, uitmondend in de omstreden voorstellen van de kommissie-Polak. - aanzetten tot een progressieve studie-inhoud sinds 1969, zoals in T i l burg met name de officiële erkenning van het vak PEMO. - ontwikkelingen in de richting van een andere levensstijl, emancipatie, feminisme, seksuele vrijheid ontwikkeling C O C etc. Het geheel zal omkleed worden met filmbeelden uit die dagen met name de Brandpunt-uitzending over de T i l burgse bezetting en een film over de Maagdenhuisbezetting in Amsterdam. Bovendien zal er vooraf een brochure te verkrijgen zijn.

ZATERDAG 28 APRIL Koningswei, 14.30 u u r : Tilburgs Vocaal Ensemble en

^ s e m b l e Renaissance.

. . •

%< ' S t a d s s c h o u w b u r g , 20.15 u u r : ,En nog vele jaren'. (Zie z a t e r d a g 28 april).

'Stadsschouwburg, S t u d i e . ' ? S ^ V . ' 20.15 u u r : F r a n s Halsema. Stadsschouwburg, 20.15 u u r : ,En nog vele jaren', blijspel van Alan A y c k b o u m door Ton v a n Duinhoven, I n a v a n Faassen, H e t t y Verhoogt, Ton' Kuyl en' K e n Berghegge. ZONDAG 29 APRIL Stadsschouwburg, 10.30 u u r : Tilburg Big Band met een openbare repetitie.

M a r a n a t h a , 11.00 u u r : Korte viering als opening van een M a r a n a t h a opstandings-lentefeest.

Stadsschouwburg, 20.15 u u r : Tejaterkafee. In het k a d e r vtin de manifestatie ,Brugge n a a r Tilburg' toneel en poëzie uit Brugge.

mei DINSDAG 1 MEI Trefsentrum Posjet, 12 00 u u r : O p t r e d e n ,Bots'. Trefsentrum Posjet', 20.00 u u r . 1 mei viering met onder a n d e r e optreden van ,Doe M a a r ' .

Reculer pour mieux sauter? U kent het beeld van de televisie. Tijdens een concours hippique weigert een paard voor een hindernis. Juist voor de sprong bedenkt het zich en springt niet omdat de voorbereiding voor de sprong niet adequaat was. De ruiter laat het paard draaien, gaat een stukje terug en rekening houdend met de eerdere mislukking en foute berekening proberen ruiter en paard het opnieuw. De aangebrachte wijzigingen in de voorbereidingen blijken suksesvol, ruiter en paard halen de hindernis met glans. Reculer pour mieux sauter. Het cruciale punt in dit springproces is het beslissingrsmoment van doorgaan In de sprong of stoppen, nadenken e^n het dan weer opnieuw proberen. De vreemde taai-onderwijspolitiek is mijns inziens op een dergelijk p u n t beland. In het VHMO (Voorbereidend Hoger en Middelbaar Onderwijs), zeg m a a r in de tijd van het oude Gymnasium en de HBS, was het gebruikelijk dat iedereen de talen leerde van de drie grote ons omringende landen Duitsland, Frankrijk en Engeland. Dit waren in die tijd dan ook nog de landen die politiek, kultureel en wetenschappelijk het wereldbeeld bepaalden. Twee vliegen in een klap, gemakkelijke kontakten met de buren en daardoor met de hele wereld. Taalbarrières werden door de Nederlanders met zwier genomen. Die tijden zijn veranderd. Het wereldbeeld wordt niet meer eksklusief door West-Europa bepaald. Naast de Verenigde Staten komen de machten Rusland, Zuid-Amerika, J a p a n en binnenkort misschien ook China op. De invloed van de Verenigde Staten en dus ook het engels wordt overheersend, echter het belang van de andere landen is niet te verwaarlozen; Frankrijk en Duitsland blijven onze buurlanden en kultureel, politiek en wetenschappelijk binnen de Europese gemeenschap zeer belangrijk. Rusland is politiek en wetenschappelijk een faktor van betekenis. De sneUe ontwikkeling van Japan, Zuid-Amerika en wellicht ook China k a n niet veronachtzaamd worden. Oude taalbarrières blijven staan, nieuwe worden opgericht; de Nederlandse taairuiter krijgt het moeilijker. De mammoetwet heeft, wat het talenonderwijs betreft, de vervelende konsekwentie gehad dat niet meer alle leerlingen voldoende onderwijs in Frans, Duits en Engels kregen. De teruggang

van het wekelijks aantal lesuren op de middelbare scholen van 34 n a a r 30 verminderde nog eens extra het aantal uren dat a a n taal besteed werd. Spaans en Russisch, door de mammoetwet geïntroduceerd als keuzevakken, worden slechts mondjesmaat onderwezen. De Nederlander is slechter dan ooit voorbereid op mogelijke taalbarrières. Springen we door, met het risiko dat vele taalhindemissen niet te nemen zijn en andere ontweken moeten worden óf beslissen we tot een teruggang, een reflektie op wat we a a n het doen zijn en dus tot een betere voorbereiding om het parcours met sukses te volbrengen? Veranderingen in het vreemde taalonderwijs die ook verbeteringen kimnen zijn dienen dan ingevoerd té worden op alle niveau's van het onderwijs, van basisonderwijs via middelbaar onderwijs tot tertiair onderwijs. Invoering van Engels op de basisschool is een eerste stap en garandeert kennis van de belangrijkste vreemde taal bij elke Nederlander. Minstens één Romaanse taal verplicht in het studieprogramma van de middelbare school is een middel om de kulturele poort n a a r het Zuiden van Europa open te houden. Er dienen reële mogelijkheden te bestaan om andere talen dan Engels, Frans en Duits op de middelbare scholen te leren. Op het tertiair niveau dienen in het studieprogramma gehonoreerde mogelijkheden te bestaan vreemdetaalkursussen te volgen om in het belang van een goede wetenschapsbeoefening mondelinge en schriftelijke kontakten met het buitenland mogelijk te maken en/of te vergemakkelijken. Dan is het mogelijk dat de Nederlander zich staande zal weten te houden op het steeds komplexere parcours dat de hele wereld omvat. We kunnen ook onze oogkleppen ophouden en doorhollen.

Guust Meijers

Olof: Eerste jaarsborrel. Koningswei, 19.30 u u r : Film: ,Le fond de l'air est r o u g e ' van Chris M a r k e r (1977) Frankrijk Katholieke Hogeschool, 20.15 u u r : Koninklijke Liedertafel met het Vermeer Kwartet. Stadsschouwburg, Studio, 20.15 u u r : Zuidelijk Toneel Globe speelt ,Zondag' v a n de Nederlandse schrijver J. van Oudshoorn. Regie: Gerardjan Rijnders. Met onder a n d e r e Huib Rooymans, Henny Orri, Joost Prinsen, AUard van d e r Scheer. Theseus, 21.00 u u r : Film ,11 Casa Matei' van Francesso Rosi. Entree ƒ 1,-. Alleen voor leden. WOENSDAG 2 MEI Katholieke Hogeschool, CZ-40, 12.30 u u r : Anti-atoomfilm ,Nog m e e r kerncentrales'. Organisatie: ABVA-KHT i.s.m. S t u d i u m Generale. Stadsschouwburg, Studio, 14.30 uur: Poppentheater Masquit uit Amsterdam. Koningswei, 19.30 u u r : Film. (Zie dinsdag 1 m e i ) . Stadsschouwburg, 20.15 u u r : In een regie van Jo Dua speelt de Haagse Comedie het blijspel ,De repetitie of de bestrafte liefdevan J e a n Anouilh. Met Guido de Moor, Lies Franken, Ine Veen e.a. DONDERDAG 3 MEI Olof, 12.00 u u r : Lezing van de h e e r Toornvliet, n a a s t e medewerker van Buikhuisen. Intekenen op de sociëteit. Katholieke Hogeschool, B-602, 13.30 uur: Hogeschoolraadsvergadering. Katholieke Hogeschool, CZ-40, 13.30 u u r : Forumdiskussie ,10 j a a r strijd op de universiteit'. Met Paul J a u s m a n en Dick de Graaff, Organisatie: S t u d i u m Generale. Katholieke Hogeschool, CZ-28, 14.00 u u r : Kolloquium B-serio, algemene ekonomie. Dr. F. Klijn (Hoofddirektie Gelddiensten Amsterdam) over ,Enkele aspekten rond de afbakening van h e t hquiditeitsbegrip. Stadsschouwburg, Studiozaal, 22.00 u u r : In k a d e r cyklus ,lk kiesl Europa?' Paneldiskussie met de lijsttrekkers van de Nederlandse politieke partijen die a a n de verkiezingen deelnemen. Voorzitter: W. L. Brugsma. Organisatie: Buro Buitenland.

ymu^^ij^ ttMatsertjes" kunnen worden opgegeven tl/ de redaktie. Tot 30 moorden kotten xe f2.S0; onder nummer f 1,— extra. Reaktiet op advertentiet onder nummer naar de redaktie sturen. ECHTPAAR met k i n d van 8 j a a r zoekt voor de periode van 1 aug. tot 1 dec. gemeubileerd huis. Tel. overdag! 425355. 's-Avonds 424617 te Tilburg. IK BEGELEID organisatie-ontwikkelingsprocessen binnen profit en non-profit sektor. Uit dien hoofde geef ik jsiarlijks een a a n t a l trainingen zowel vaardigheid als groei. Ik zoek een student (e) (bijv. soc. psychologie, psychologie, andragogiek) die zich in deze richting wil ontwikkelen en als ko-trainer(ster) mee wil d r a a i e n . Informatie bij drs. J. A. W. Bos, tel. 010-116181, toestel 2026. Privé: 04185 - 497. KEESING HISTORISCH ARCHIEF, 13 gebonden j a a r g a n g e n 1965/1977 in p r i m a staat te koop aangeboden. Schriftelijke reakties a a n postbus 76 te Tilburg, telefonische a a n n u m mer 553855 n a 19.00 u u r . VERLOREN: GOUDEN ARMBAND. Beloning voor de vinder. C. Bosch, Antwerpenstrjiat 390, Breda, Tel. 076 - 870445.