Inhoud
Inhoud Voorwoord 3 Leeswijzer 6 Deel 1 Inleiding tot het recht 21 Hoofdstuk 1 Het begrip recht 23 1 Gedragsregels
23
2
Afdwingbaar gesteld
23
3
Door de overheid
24
Hoofdstuk 2 De bronnen van het recht 25 1
De wet
25
2
De rechtspraak
25
3
De rechtsleer
26
4
Algemene rechtsbeginselen
27
5
De gewoonte
27
Hoofdstuk 3 De indeling van het recht 29 1
Nationaal recht
29
1.1
Het publiekrecht
29
1.1.1
29
Het grondwettelijk recht
1.1.2 Het administratief recht
29
1.1.3 Het strafrecht
29
1.1.4 Het strafprocesrecht of het strafvorderingsrecht
30
1.1.5 Het fiscaal recht
30
1.1.6 Het privaatrechtelijk procesrecht
30
1.2 Het privaatrecht
30
1.2.1 Het burgerlijk recht
30
1.2.2 Het economisch recht
31
1.2.3 Het vennootschapsrecht
31
1.2.4 Het sociaal recht
31
1.2.5 Het gezondheidsrecht
31
7
Praktisch gezondheidsrecht 2020.indb 7
4/12/2020 13:24
Inhoud
2
Grensoverschrijdend recht
32
2.1 Het internationale privaatrecht
32
2.2 Het internationale publiekrecht
32
Deel 2 De persoon in het recht 35 Hoofdstuk 1 Begrippen 37 1
Natuurlijk persoon
37
2 Rechtspersoon
37
Hoofdstuk 2 Begin van de natuurlijke persoon 39 1
Verwekking en geboorte
39
1.1 Verwekking
39
1.2 Geboorte
41
1.2.1 Gevolgen
41
1.2.2 Verplichtingen
42
1.2.2.1 Kennisgeving
42
1.2.2.2 Geboorteaangifte
42
1.2.2.3 Elektronische kennisgeving en aangifte
42
1.2.2.4 Aangifte van een doodgeboren kind
43
2 Afstamming
43
2.1 Begrip
43
2.2 Biologische afstamming (artikels 312 tot 335ter BW)
43
2.2.1 Korte historische situering van de Afstammingswet
43
2.2.2 Basisstructuur van de Afstammingswet
44
2.2.3 Afstamming aan moederszijde
45
2.2.3.1 Wettelijk vermoeden: ‘mater semper certa est’ (‘de moeder is altijd gekend’)
45
2.2.3.2 Erkenning
45
2.2.3.3 Onderzoek naar het moederschap
46
2.2.3.4 Procedure tot betwisting van het moederschap
47
2.2.3.5 Draagmoederschap
48
2.2.4 De afstamming aan vaderszijde
50
2.2.4.1 Het vermoeden van vaderschap: de vaderschapsregel
50
2.2.4.2 De erkenning
51
2.2.4.3 Onderzoek naar het vaderschap
52
2.2.4.4 Betwisting van de afstamming aan vaderszijde
54
2.2.4.5 Afstamming in een holebikoppel: afstamming aan meemoederszijde
56
2.3 Samenvatting
59
8
Praktisch gezondheidsrecht 2020.indb 8
4/12/2020 13:24
Inhoud
2.4 Afstamming na medisch begeleide voortplanting (Wet betreffende de medisch begeleide voortplanting) 59
3
2.4.1 Toepasselijke wetgeving
59
2.4.2 Begrippen en toepassingsgebied
59
2.4.2.1 Begrippen
59
2.4.2.2 Toepassingsgebied
60
2.4.3 Toegang tot de MBV
60
2.4.4 Gemeenschappelijke bepalingen voor MBV met gameten en met embryo’s
61
2.4.4.1 Start
61
2.4.4.2 Overeenkomst
61
2.4.4.3 Termijnen
62
2.4.4.4 Echtscheiding en wilsonbekwaamheid
62
2.4.4.5 Post mortem
62
2.4.4.6 Verbodsbepalingen
63
2.4.4.7 Matching
63
2.4.4.8 Anonimiteit
63
2.4.4.9 Afstamming en MBV
64
2.5 Alternatieve afstamming – afstamming door adoptie
64
2.5.1 Historische achtergrond
64
2.5.2 Toepasselijke wetgeving
64
2.5.3 Gewone adoptie en volle adoptie
65
2.5.4 Voorwaarden
65
2.5.4.1 Algemene voorwaarden
65
2.5.4.2 Bijzondere adoptievoorwaarden
66
2.5.5 Procedure
67
2.5.6 Gevolgen van de adoptie
67
2.5.6.1 Naam en voornaam
67
2.5.6.2 Ouderlijk gezag
68
2.5.6.3 Onderhoudsverplichtingen
68
2.5.6.4 Erfrecht
68
Identificatie van de natuurlijke persoon
68
3.1 Naam
68
3.1.1 Familienaam
68
3.1.2 Voornaam
70
3.2 Geslacht
70
3.3
72
Woonplaats en verblijfplaats
Hoofdstuk 3 Einde van de natuurlijke persoon 73 1 Begrip
73
2
73
Wettelijke verplichtingen
9
Praktisch gezondheidsrecht 2020.indb 9
4/12/2020 13:24
Inhoud
3
Afstand van het lichaam na het overlijden ten voordele van de wetenschap
74
4
Bijzondere procedure voor afwezigen
74
5
Palliatieve zorgen en euthanasie
74
5.1 Palliatieve zorgen
74
5.1.1
Wettelijke basis
5.1.2 Definitie
74
5.1.3 Een onderverdeling
75
5.2 Euthanasie
6
74
76
5.2.1 Wettelijke basis
76
5.2.2 Definitie
76
5.2.3 Voorwaarden
76
5.2.3.1 Verzoek tot euthanasie
77
5.2.3.2 Wilsverklaring tot euthanasie
78
5.2.4 Algemene bepalingen
79
5.2.5 Verplichtingen na uitvoering van de euthanasie
79
5.2.6 Taken en bevoegdheden van de verpleegkundige bij euthanasie
80
Hulp bij zelfdoding – ongevraagde levensbeëindiging
80
7 Autopsie
81
8
Orgaantransplantatie bij overledenen
82
8.1 Toepasselijke wetgeving
82
8.2 Opting-out- of opting-insysteem?
82
8.3 Wie kan tijdens zijn leven verzet aantekenen tegen orgaantransplantatie na het overlijden?
82
8.4 Voorwaarden
83
Hoofdstuk 4 De bekwaamheid 85 1 Begrippen
85
1.1 Rechtsbekwaamheid
85
1.2 Handelingsbekwaamheid
85
1.3 Wilsbekwaamheid
85
2 Handelingsonbekwaamheid
86
2.1 Minderjarigen
86
2.2 Gerechtelijke beschermingsstatuten
86
2.3 Nieuwe regeling: het eenheidsstatuut
87
2.3.1 Toepasselijke wetgeving
87
2.3.2 Toepassingsgebied
87
2.3.3 Krachtlijnen van het nieuwe statuut
87
2.3.3.1 Buitengerechtelijke bescherming geniet de voorkeur
87
2.3.3.2 Gerechtelijke bescherming: bewind op maat
88
2.3.3.3 Voorkeur voor familiale bewindvoerders
89
10
Praktisch gezondheidsrecht 2020.indb 10
4/12/2020 13:24
Inhoud
2.3.3.4 De vertrouwenspersoon opwaarderen
89
2.3.3.5 De vrederechter als rechter voor de beschermingsmaatregelen
90
2.3.4 Gevolgen van de aanstelling van een bewindvoerder
90
2.3.4.1 Nietigverklaring van sommige rechtshandelingen
90
2.3.4.2 De aanstelling van een bewindvoerder
90
2.3.4.3 Schenkingen
91
2.3.5 Einde van het bewind
91
Hoofdstuk 5 Orgaantransplantatie bij levenden 93 1
Toepasselijke wetgeving
93
2 Toepassingsgebied
93
3 Voorwaarden
93
3.1 Modaliteiten
93
3.2 Toestemming
94
3.3 Minderjarigen
94
3.4 Wet betreffende de patiëntenrechten
94
Hoofdstuk 6 Medische experimenten en proeven 95 1
Toepasselijke wetgeving en historische situering
2 Toepassingsgebied
3
95 95
2.1 Proeven en experimenten
95
2.2 Commercieel en niet-commercieel
96
2.3 Monocentrisch onderzoek en multicentrisch onderzoek
96
2.4 Interventioneel en niet-interventioneel onderzoek
97
Partijen betrokken bij medische proeven en experimenten
97
3.1 De deelnemer
97
3.1.1
De deelnemer mag slechts aan één proef of experiment in fase I op hetzelfde ogenblik deelnemen (art. 32 WME) 97
3.1.2 Het experiment of de proef moet aan strenge voorwaarden voldoen
97
3.1.3 Informed consent
97
3.1.4 De zorgen die worden verstrekt in het kader van de WME vallen onder de verantwoordelijkheid van een gekwalificeerde beroepsbeoefenaar zoals bepaald in de Gecoördineerde wet betreffende de uitoefening van de gezondheidszorgberoepen 98
4
3.1.5 Procedurele bescherming van de deelnemer
98
3.1.6 Bijzondere bescherming voor minderjarige deelnemers
99
3.1.7 Bescherming van de meerderjarige die niet in staat is om zelf toestemming te geven
99
3.2 De opdrachtgever
100
3.3 De onderzoeker
101
3.4 Het ethisch comité
101
Verloop van een medisch experiment
101
11
Praktisch gezondheidsrecht 2020.indb 11
4/12/2020 13:24
Inhoud
4.1 Begin van een experiment
101
Hoofdstuk 7 Wet ter bescherming van de persoon van de geesteszieke 103 1
Toepasselijke wetgeving
103
2
Historische achtergrond
103
3
Basisprincipes van de Wet van 26 juni 1990 ter bescherming van de persoon van de geesteszieke (WPG)
103
3.1 Toepassingsgebied
104
3.2 Toepassingsvoorwaarden
104
3.3 Procedure
105
3.4 De gewone procedure tot gedwongen opname
105
3.5 De spoedprocedure
106
3.6 De observatie
107
3.7 Verder verblijf
107
3.8 Einde
108
3.9 Verpleging in een gezin
108
3.10 Gedwongen opname, gedwongen behandeling?
108
4
De rechten van de geesteszieke
109
5
De bekwaamheid van de geesteszieke
109
Deel 3 Aansprakelijkheid van de verpleegkundige en vroedkundige 111 Hoofdstuk 1 Het begrip aansprakelijkheid en vormen van aansprakelijkheid 113 1
Strafrechtelijke aansprakelijkheid
113
2
Burgerrechtelijke aansprakelijkheid
114
2.1 Buitencontractuele aansprakelijkheid
114
2.2 Contractuele aansprakelijkheid
115
Hoofdstuk 2 Strafrechtelijke aansprakelijkheid 117 1
Het misdrijf en soorten misdrijven
117
2
Bestanddelen van het misdrijf
117
2.1 Opzettelijke misdrijven
118
2.2 Onopzettelijke misdrijven
118
3 Rechtvaardigingsgronden
119
3.1 Het wettelijk voorschrift en het overheidsbevel
119
12
Praktisch gezondheidsrecht 2020.indb 12
4/12/2020 13:24
Inhoud
3.2 Wettige verdediging 3.2.1 De voorwaarden betreffende de aanval
119 120
3.2.1.1 De aantasting moet onrechtmatig zijn
120
3.2.1.2 De integriteit van personen wordt aangetast
120
3.2.1.3 Ogenblikkelijke noodzaak van verdediging
120
3.2.2 De voorwaarden betreffende het verweer
120
3.2.2.1 De bedreiging is ernstig
120
3.2.2.2 De aanval is actueel en zeker
120
3.2.2.3 De onmogelijkheid om op een andere wijze het gevaar af te weren
120
3.2.2.4 De verdediging dient in verhouding te zijn tot de aanval
120
3.3 Noodtoestand
121
4 Schulduitsluitingsgronden
121
4.1 Overmacht of dwang
121
4.3 Strafrechtelijke minderjarigheid
122
4.4 Krankzinnigheid
122
Verloop van het strafonderzoek
123
5.1 Het opsporingsonderzoek
123
5.2 Het gerechtelijk onderzoek
124
Verloop van de zaak voor het vonnisgerecht
126
5
6
Hoofdstuk 3 Burgerrechtelijke aansprakelijkheid 127 1
Buitencontractuele of aquiliaanse aansprakelijkheid
127
1.1
Buitencontractuele aansprakelijkheid voor eigen daden
127
1.1.1
127
Onrechtmatige handeling
1.1.2 Schuldbekwaamheid en toerekenbaarheid
128
1.1.2.1 Schuldbekwaamheid
128
1.1.2.2 Toerekenbaarheid van de fout aan de dader
129
1.2 Buitencontractuele aansprakelijkheid voor de schade veroorzaakt door een ander: kwalitatieve aansprakelijkheid 130 1.2.1 Aansprakelijkheid van ouders voor daden van hun minderjarige kinderen
130
1.2.1.1 Wettelijke basis
130
1.2.1.2 Aansprakelijke personen
130
1.2.1.3 Voor wie zijn de ouders aansprakelijk?
131
1.2.1.4 Voorwaarden voor aansprakelijkheid
131
1.2.1.5 Aansprakelijkheidsvermoeden
131
1.2.2 Aansprakelijkheid van onderwijzers en ambachtslieden voor de schade veroorzaakt door hun leerlingen en leerjongens 132 1.2.2.1 Wettelijke basis
132
1.2.2.2 Aansprakelijke personen
132
1.2.2.3 Voor wie zijn de onderwijzers en ambachtslieden aansprakelijk
132
13
Praktisch gezondheidsrecht 2020.indb 13
4/12/2020 13:24
Inhoud
1.2.2.4 Voorwaarden
133
1.2.2.5 Aansprakelijkheidsvermoeden
133
1.2.2.6 Samenloop met andere aansprakelijkheidsregelingen
133
1.2.3 Aansprakelijkheid van aanstellers voor schade veroorzaakt door hun aangestelden 1.2.3.1 Wettelijke basis
134
1.2.3.2 Aansprakelijke personen
134
1.2.3.3 Voorwaarden
134
1.3 Aansprakelijkheid voor gebrekkige zaken
136
1.3.2 Aansprakelijke personen
136
1.3.3 Voorwaarden
136 137
1.4.1 Begrip
137
1.4.2 Voorwaarden
138
1.4.2.1 Belang
138
1.4.2.2 Rechtmatig belang
138
1.4.2.3 Zekere schade
138
1.4.2.4 Persoonlijk belang
138
1.4.3 Soorten schade
139
1.4.3.1 Materiële schade
139
1.4.3.2 Morele schade
139
1.4.3.3 Rechtstreekse en onrechtstreekse schade
140
1.5 Het oorzakelijk verband
140
1.5.1 Equivalentieleer
140
1.5.2 Verbreking van de causaliteit
140
1.5.2.1 Samenlopende fout van dader en derde
140
1.5.2.2 Eigen fout van het slachtoffer
141
1.5.2.3 Niet-foutieve handeling van het slachtoffer
141
1.5.2.4 Voorbeschiktheid van het slachtoffer
141
Burgerrechtelijke aansprakelijkheid: contractuele aansprakelijkheid
142
2.1 Voorwaarden
142
2.1.1
Het bestaan van een overeenkomst
142
2.1.2 Toerekenbare wanprestatie
142
2.1.3 De wederpartij lijdt schade
142
2.2 Vreemde oorzaak
3
136
1.3.1 Wettelijke basis
1.4 De schade
2
134
143
2.2.1 Begrip
143
2.2.2 Gevolgen
143
Samenloop van buitencontractuele en contractuele aansprakelijkheid
143
3.1 Begrip
143
3.2 Samenloop van strafrechtelijke en burgerrechtelijke aansprakelijkheid
143
3.3 Samenloop van contractuele en buitencontractuele aansprakelijkheid
144
14
Praktisch gezondheidsrecht 2020.indb 14
4/12/2020 13:24
Inhoud
Hoofdstuk 4 De aansprakelijkheid bij de uitoefening van het beroep in een ziekenhuis en als zelfstandige 145 1
Er bestaat een contract tussen de patiënt en het ziekenhuis
145
2
Er bestaat geen contract tussen de patiënt en het ziekenhuis
146
3
De aansprakelijkheid van de verpleegkundige werkzaam op zelfstandige basis
146
Hoofdstuk 5 Wet van 31 maart 2010 betreffende de vergoeding van schade als gevolg van de gezondheidszorg 147 1
Op wie is de wet van toepassing?
147
1.1
147
De zorgverleners
1.2 Patiënten en hun rechthebbenden
148
2
Welke verstrekkingen vallen onder de toepassing van de wet
148
3
De vergoeding bij medische ongevallen zonder aansprakelijkheid
148
3.1 Schade die haar oorzaak vindt in een verstrekking van gezondheidszorg
148
3.2 Het ongeval mag geen aanleiding geven tot aansprakelijkheid
148
3.3 De schade vloeit niet voort uit de gezondheidstoestand van de patiënt
149
3.4 Het moet gaan om abnormale schade
149
3.5 Het moet gaan om ernstige schade
149
4
Vergoedingen bij medische ongevallen waarvoor een zorgverlener aansprakelijk is
149
5
De minnelijke procedure
149
Hoofdstuk 6 Misdrijven in het kader van de beroepsuitoefening 151 1
Wettelijke hulpverleningsverplichting of schuldig verzuim
151
1.1
Het artikel van de wet
151
1.2 De wettelijke voorwaarden
151
1.2.1 Verzuimen hulp te bieden
2
151
1.2.1.1 Schuldig verzuim is een verzuimsmisdrijf
151
1.2.1.2 Schuldig verzuim is een opzettelijk misdrijf
151
1.2.1.3 Welke hulp had je moeten bieden?
151
1.2.2 Het slachtoffer verkeert in groot gevaar
152
1.2.3 De gevaartoestand moet door de verzuimer zelf zijn vastgesteld ofwel aan hem zijn b eschreven door iemand die zijn hulp inriep
152
1.2.4 De verzuimer kon hulp bieden zonder ernstig gevaar voor zichzelf of voor anderen
153
Onopzettelijk doden en onopzettelijk toebrengen van lichamelijk letsel
153
2.1 De artikelen van de wet
154
2.2 De wettelijke voorwaarden
154
2.2.1 Een gebrek aan voorzichtigheid of voorzorg
154
15
Praktisch gezondheidsrecht 2020.indb 15
4/12/2020 13:24
Inhoud
3
4
5
2.2.1.1 Gebrek aan voorzichtigheid
154
2.2.1.2 Gebrek aan voorzorg
154
2.2.2 De dood of een lichamelijk letsel bij het slachtoffer
155
2.2.3 Het oorzakelijk verband
155
Toedienen van stoffen die onopzettelijk de dood teweegbrengen of de gezondheid zwaar kunnen schaden
156
3.1 Het artikel van de wet
156
3.2 De wettelijke voorwaarden
156
3.2.1 Onopzettelijk teweegbrengen van de dood of schade veroorzaken aan de gezondheid
156
3.2.2 Opzettelijk toedienen van stoffen
156
Valsheid in geschriften
156
4.1 Het artikel van de wet
156
4.2 De wettelijke voorwaarden
157
4.2.1 Het geschrift wordt door de wet beschermd
157
4.2.2 De waarheid moet vervalst worden
157
4.2.3 Het bedrieglijk opzet of het oogmerk om te schaden
157
Het beroepsgeheim
157
5.1 Het wetsartikel
158
5.2 De wettelijke voorwaarden
158
5.2.1 Op wie is het beroepsgeheim van toepassing?
158
5.2.2 Geheimen
158
5.2.3 Toevertrouwd
158
5.2.4 Tegenover wie geldt het beroepsgeheim?
159
5.2.4.1 Ten aanzien van de patiënt
159
5.2.4.2 Gedeeld beroepsgeheim
159
5.2.4.3 De familie en nabestaanden
160
5.2.4.4 De politie
160
5.2.4.5 De opzettelijke bekendmaking
160
5.2.4.6 Beroepsgeheim en sociale media
161
5.2.4.7 Beroepsgeheim versus discretieplicht
161
5.2.4.8 Uitzonderingen op de geheimhoudingsplicht
161
6 Zwangerschapsafbreking
7
163
6.1 Voorwaarden betreffende de zwangerschapsafbreking
163
6.2 Gewetensbezwaren
164
6.3 Strafsancties
164
Onwettige uitoefening van de geneeskunde
164
7.1 Situering
164
7.2
Specifieke handelingen behorend tot de geneeskunde
165
7.3
Onbevoegde personen
165
7.4
Het gewoonlijk verrichten
165
16
Praktisch gezondheidsrecht 2020.indb 16
4/12/2020 13:24
Inhoud
7.5 Sancties
165
7.5.1
165
Strafrechtelijke sanctie
7.5.2 Burgerrechtelijke sanctie
165
Deel 4 Gecoördineerde wet betreffende de uitoefening van gezondheidsberoepen 167 Hoofdstuk 1 Situering van de wet 169 Hoofdstuk 2 Wettelijke voorwaarden om een gezondheidsberoep uit te oefenen 171 Hoofdstuk 3 Het beroep van de verpleegkundige 173 1
De bescherming van het beroep
173
1.1 Zorgkundigen
173
1.2 Hulpverleners-ambulanciers
173
1.3 Vroedvrouwen
174
2
De wettelijk verplichte visering van het diploma van verpleegkunde
174
3
De verpleegkundige activiteiten
174
3.1 De globale verpleegkundige activiteiten (de A-handelingen)
174
3.2 Technisch-verpleegkundige verstrekkingen (de B1- en B2-verstrekkingen)
175
3.2.1 Wie mag de technisch-verpleegkundige verstrekkingen uitvoeren?
176
3.2.2 B1- en B2-verstrekkingen
176
3.3 De toevertrouwde handelingen (de C-handelingen)
4
5
176
3.3.1 Wie mag de toevertrouwde medische handelingen uitvoeren?
176
3.3.2 Voorwaarden voor uitvoering
176
Het medisch voorschrift
177
4.1 Het geschreven medisch voorschrift
177
4.2 Een mondeling geformuleerd medisch voorschrift
178
4.3 Een schriftelijk staand order
178
Het verpleegkundig dossier
178
Hoofdstuk 4 Het beroep van de zorgkundige 179 1
Het begrip
179
2
Gestructureerde equipe
179
3
Toezicht door de verpleegkundige
180
17
Praktisch gezondheidsrecht 2020.indb 17
4/12/2020 13:24
Inhoud
Hoofdstuk 5 Het verpleegkundig attest voor mantelzorgers 181 1
Meer autonomie en comfort voor de patiënt en mantelzorg
181
2
Meer deskundigheid voor de verpleegkundige
181
3
Het mantelzorgattest
182
4
Het belang van het mantelzorgattest
182
Hoofdstuk 6 Het beroep van vroedvrouw 183 Deel 5 De rechten van de patiënt 185 Hoofdstuk 1 Historische achtergrond 187 Hoofdstuk 2 Toepasselijke wetgeving en toepassingsgebied 189 Hoofdstuk 3 Voornaamste patiëntenrechten in detail 191 1
Recht op kwaliteitsvolle dienstverlening (art. 5)
191
2
Recht op vrije keuze van de beroepsbeoefenaar (art. 6)
191
3
Recht op informatie over de gezondheidstoestand (art. 7)
192
4
Recht op geïnformeerde toestemming (art. 8)
193
5
Rechten in verband met het patiëntendossier (art. 9)
194
6
Recht op privacy (art. 10)
195
7
Recht op klachtenbemiddeling (art. 11)
196
8
Regeling inzake vertegenwoordiging van de patiënt (art. 12-15)
196
8.1 Minderjarigen
196
8.2 Meerderjarige handelingsonbekwamen
198
Hoofdstuk 4 Verplichtingen van de patiënt 201 Deel 6 De rechten van het gezin 203 Hoofdstuk 1 Gehuwden 205 1
Toepasselijke wetgeving, definitie en grondvoorwaarden
205
2
Vormvoorwaarden van het huwelijk
206
3
Gevolgen van het huwelijk
206
4
Wat als het misgaat?
206
4.1 Procedure voor de familierechtbank om dringende en voorlopige maatregelen te bekomen
206
18
Praktisch gezondheidsrecht 2020.indb 18
4/12/2020 13:24
Inhoud
4.1.1
Maatregelen die enkel de echtgenoten aanbelangen
4.1.2 Maatregelen die specifiek de gemeenschappelijke kinderen aanbelangen 4.2 Echtscheidingsprocedure
206 207 207
4.2.1 Procedure voor echtscheiding door onherstelbare ontwrichting van het huwelijk (E.O.O.)
207
4.2.2 Echtscheiding door onderlinge toestemming (E.O.T.)
208
4.2.2.1 Betekenis
208
4.2.2.2 Afspraken over de gemeenschappelijke kinderen
209
4.3 Vereffening en verdeling van de huwgemeenschap of onverdeeldheden
211
4.3.1 Begrip
211
4.3.2 Taak van de notaris
213
4.4 Bevoegde rechter
214
Hoofdstuk 2 Samenwonenden 215 1
Toepasselijke wetgeving
215
2
Verschillende vormen van buitenhuwelijkse samenleving
215
2.1 Feitelijke samenwoning
215
2.2 Wettelijke samenwoning
215
2.3 Samenlevingscontract
215
Bevoegde rechtbank
216
3.1 Feitelijk samenwonenden
216
3.2 Wettelijk samenwonenden
216
Gevolgen van de samenwoning
216
4.1 Wettelijke samenwoning
216
4.2 Feitelijke samenwoning
217
Einde van de samenwoning
217
5.1 Feitelijke samenwoning
217
5.2 Wettelijke samenwoning
217
3
4
5
Deel 7 GDPR General Data Protection Regulation – Europese algemene verordening gegevensbescherming ook van toepassing voor zorgverstrekkers die gegevens verwerken van natuurlijke personen 219 1
Wetgevend kader
221
2
Toepassingsgebied: verwerking van persoonsgegevens van natuurlijke personen
221
3 Verplichtingen
221
3.1 Algemene verplichtingen
221
3.2 Organisatorische verplichtingen
222
3.2.1 Je moet een register voor verwerkingsactiviteiten hebben
222
3.2.2 Is er een Data Protection Officer vereist?
223
19
Praktisch gezondheidsrecht 2020.indb 19
4/12/2020 13:24
Inhoud
4
3.2.3 Gegevensbeschermingseffectenbeoordeling (DPIA)
223
3.2.4 Verplichting tot het melden van een datalek
224
Rechten van het cliënteel
224
4.1 Bestaande rechten
224
4.2 Uitgebreide rechten
224
4.3 Nieuwe rechten
225
4.3.1 Het recht om vergeten te worden
225
4.3.2 Het recht op beperking van de verwerking
225
4.3.3 Het recht op overdraagbaarheid van persoonsgegevens
225
5
Sancties bij niet-naleving
225
6
Als besluit enkele tips om boetes te voorkomen
226
Globale oefeningen 227 Verklarende woordenlijst 233 Bijlagen 237 Bijlage 1 B1- en B2-verstrekkingen
239
Bijlage 2 Verpleegkundige activiteiten die zorgkundigen mogen uitvoeren
255
Bibliografie 257 Trefwoordenlijst 261
20
Praktisch gezondheidsrecht 2020.indb 20
4/12/2020 13:24