Issuu

VOORJAAR 2022

Uit: Living with Volcanoes

Beste lezer,

Als het gaat om beeld, dan heeft Terra een naam hoog te houden. Voor onze boeken gebruiken en presenteren we fotografie en illustraties van de hoogste kwaliteit. Voor de titels in deze voorjaarsbrochure geldt dat misschien wel meer dan ooit. Neem de drie boeken waarin fotografie het uitgangspunt is. Kunstenaar Casper Faassen geeft in zijn eerste boek een overzicht van zijn fotografische werk; hij toont verstilde schoonheid, tegen een achtergrond van schijnbaar verval. Sébastien Nagy brengt in Man Made luchtfotografie naar een hoger niveau: de beelden van deze Brusselse dronefotograaf zijn adembenemend mooi en laten zien welke architectonische voetafdruk wij op aarde achterlaten. Fotojournalist Cris Toala Olivares neemt ons in zijn tweede boek Living with Volcanoes mee op wereldreis langs veertien vulkanen, van Italië en Japan tot Ecuador en Noord-Korea, waar hij een indringend portret maakte van de mensen die leven op en onder deze vuurspuwende bergen. In Colorful Food combineert Sharon de Miranda, bekend van het populaire tv-programma BinnensteBuiten, in haar soulfood-recepten diverse eetculturen, zoals de Nederlandse, Surinaamse, Antilliaanse en de Indische keuken. Haar gerechten zijn ideaal voor gezellige bijeenkomsten met familie en vrienden. ButFirstSalt heeft de gerechten op werkelijk unieke wijze in beeld gebracht. Van een heel andere orde maar minstens zo indrukwekkend zijn de illustraties van Jojanneke Ouwehand, die zij maakte voor ons Vogeldoeboek. Zij tekende ruim dertig veelvoorkomende vogelsoorten in de Lage Landen en laat ook zien hoe je die zelf kunt schetsen. Want dat is de insteek van dit boek: creëer je persoonlijke vogelboek met je eigen waarnemingen, notities en tekeningen, en geniet intussen van de vermakelijke verhalen en nuttige weetjes van vogelkenner Dick de Vos. Succesauteur Leoniek Bontje, ten slotte, laat in haar nieuwste boek Plant & cosmetica zien hoe je zelf gezonde verzorgingsproducten kunt maken van planten – en doet dat aan de hand van weer schitterende foto’s van Anya van de Wetering van kamer 465 en Bella Thewes. Praktisch, en ook prachtig. Gaat dat zien! Het team van Terra

Deze brochure is ook digitaal beschikbaar op www.terra-publishing.com/retail terrapublishing

Sharon de Miranda

COLORFUL FOOD KOKEN MET DE SEIZOENEN

Fotografie: ButFirstSalt

BEKEND VAN TV

INHOUD 4-5

Man Made - Aerial Views of Human Landscapes

6-7

Living with Volcanoes

8-9

Casper Faassen - Photographic Works

10-11

Het geheim van De Nachtwacht / The Secret of the Night Watch

12-13

Vripack Visionaries

14-15

Silence of the Tides

16-17

Zwemmen met zeehonden

18-19

Vogeldoeboek - Herken, teken, noteer

20-21

Planten voor dieren - Maak van je tuin een paradijs voor vogels, insecten en andere dieren

22-23

De moderne cottagetuin

24-25

200x snoeien - De beste gids voor elke tuin

26-27

Voorjaarsactie tuinboeken

28-29

Plant & cosmetica - Voor huid, haar en huis

30-31

The Green Life - Het woonboek voor een bewuster leven

32-33

Colorful Food - Koken met de seizoenen

34-35

De Ayurveda keuken - 80 recepten voor lichaam en geest

36-37

Ode aan de Franse keuken - Tien topchefs, zestig recepten

38-39

TERRA in de pers

40-46

Backlist

Verschijningskalender

Contact

‘I spend a lot of time on Google Earth looking for places with an interesting or unusual aesthetic. My shooting days are usually quite simple. I shoot at sunrise and at sunset to capture the best light.’ - Sébastien Nagy Man Made | Aerial Views of Human Landscapes Sébastien Nagy | vormgeving: Susan de Loor ➜ Introductieprijs: € 39,99, vanaf verschijnen 3 maanden Reguliere prijs € 45,- | verschijnt: mei 2022 gebonden | 245 x 324 x 30 mm | 256 blz. NUR: 653 | themacode: AJCD | 978 90 8989 892 0 Engelstalig

Dronefotografie van het allerhoogste niveau  Met zijn foto’s brengt Nagy - Aerial Photographer of the Year 2020 - de architectonische voetprint van de mens op aarde in beeld  Man Made is de moderne opvolger van Yann Arthus-Bertrands De aarde vanuit de hemel  Voor liefhebbers van fotografie, architectuur, reizigers en Instagrammers

Sébastien Nagy reisde de afgelopen jaren de hele wereld rond en bracht onderweg met zijn dronecamera bruggen, torens, huizen, wegen, monumenten en andere bouwwerken in beeld. In dit boek laat de Brusselse fotograaf op spectaculaire wijze zien welke architectonische voetafdruk de mens achterlaat op aarde. Van Mont Saint-Michel in Normandië tot de Golden Gate Bridge in San Francisco en van het waterfietspad in Bokrijk tot de Dubai Frame in de Verenigde Arabische Emiraten: Nagy vangt deze bekende en minder bekende constructies steevast op het perfecte moment van de dag, waardoor ze lijken te baden in goud licht. De circa 120 foto’s worden ingedeeld op vier thema’s: Water, City, Desert en Nature.

De uit Brussel afkomstige Sébastien Nagy is een reisfotograaf die zijn bestemmingen in beeld brengt vanuit de lucht. Voor zijn dronebeelden werd hij in 2020 bekroond tot Aerial Photographer of the Year.

@sebastien.nagy #man-made

Marketing & promotie ✚ Sébastien Nagy werkt graag mee aan de promotie van zijn boek ✚ Persselectie beschikbaar voor de media ✚ Uitgebreide social mediacampagne

‘Toala Olivares’ photos seem so carefree; sometimes almost snapshots. But they are testament to an unfailing insight into the story that needs to be told.’ - Jeroen Junte, journalist & historicus, over The Amsterdam Canals Living with Volcanoes | Cris Toala Olivares vormgeving: Erik Rikkelman € 59,50 | verschijnt: mei 2022 gebonden | 245 x 340 x 30 mm | 320 blz. NUR: 653 | themacode: AJF, AJCD | 978 90 8989 897 5 Engelstalig

De relatie tussen mens en vulkaan meesterlijk in beeld gebracht  Met een voorwoord door Paulo Coelho

Van dezelfde fotograaf:

 Inclusief foto’s van het gebied rond de enige vulkaan in Nederland (net ten westen van het Waddeneilandje Griend)  Van de fotograaf van het succesvolle fotoboek The Amsterdam Canals

Documentair fotograaf Cris Toala Olivares kwam in 2014 tijdens de uitbarsting van de vulkaan Tungurahua in Ecuador oog in oog te staan met de enorme krachten die vanuit de kern van de aarde vrijkwamen. Mensen die al generaties lang op de vruchtbare flanken leefden werden gedwongen te vertrekken, iets dat ze ondanks het dreigende gevaar slechts met grote tegenzin deden. Toala Olivares werd hierdoor gegrepen en besloot dieper in te gaan op de verschillende relaties die mensen – verspreid over de wereld – hebben met de vulkanen. Hij bezocht 14 vulkanen, van IJsland tot Indonesië, stond letterlijk boven op zijn onderwerp en sprak met de bewoners die leefden van, naast en onder de vulkaan in hun omgeving. Hieruit werd Living with Volcanoes geboren. Gelet op de recente uitbarsting van de vulkaan op La Palma is dit onderwerp actueler dan ooit.

De in Amsterdam gevestigde Nederlands-Ecuadoriaanse documentair fotograaf Cris Toala Olivares (1982) reist de wereld over, zowel zijn eigen verhalen najagend als het wereldnieuws volgend. Zijn visie en perspectief hebben hem talloze prijzen opgeleverd, zoals een Magnum Photography Award. Daarnaast is hij een veelgevraagd spreker, o.a. bij TED Talks. Inmiddels werkt hij voor grote media als Reuters, National Geographic en Der Spiegel. toalaolivares #underthevolcanoes

The Amsterdam Canals € 62,50 978 90 8989 559 2

Marketing & promotie ✚ Cris Toala Olivares werkt graag mee aan de promotie van zijn boek ✚ Fotoselectie beschikbaar voor de media en voorpublicaties mogelijk ✚ Social mediacampagne

‘Met zijn techniek verwijst Casper naar het thema “Vanitas” dat veel werd gebruikt in de 17e-eeuwse schilderkunst: symbolen die de vergankelijkheid van het aardse bestaan vertegenwoordigen. Hierdoor plaatst Casper zichzelf in een lange rij van schilders die inspiratie van de ene generatie op de andere hebben overgedragen.’ - Meta Knol, directeur Museum De Lakenhal Casper Faassen | Photographic Works Casper Faassen | vormgeving: MENDO € 52,50 | verschijnt: mei 2022 gebonden | 250 x 308 x 22 mm | 192 blz. NUR: 653 | themacode: AJCD | 978 90 8989 889 0 Engelstalig

Schoonheid tegen een achtergrond van schijnbaar verval  Prachtig en afwisselend overzichtswerk van Casper Faassens fotografie  Verscheen niet eerder als publieksboek  Auteur en literair recensent Onno Blom verzorgt de begeleidende teksten

Schoonheid staat in de kunstwerken van beeldend kunstenaar Casper Faassen centraal. Het verstilde, eeuwige en mooie wordt getoond tegen een achtergrond van verval. Zijn kunstwerken zijn sereen, maar toch rijk aan detail. Hij bouwt ze op uit verschillende transparante lagen, waardoor er een afstand wordt gecreëerd tussen onderwerp en toeschouwer. Een eindlaag van craquelé verwijst naar de schilderkunst en zorgt voor contrast tussen schoonheid en schijnbaar verval. Dit boek geeft een overzicht van zijn fotografische werk van de Asia serie, dansers van het Nationale Balletserie, maar ook Cityscapes en stillevens in de stijl van Morandi.

Marketing & promotie ✚ Casper Faassen is beschikbaar voor interviews ✚ Fotoselectie voor de media beschikbaar ✚ Social mediacampagne

Casper Faassen groeit op in Leiden waar hij, geïnspireerd door de 17de-eeuwse meesters uit dezelfde stad, zijn liefde voor tekenen en schilderen ontwikkelt. Al snel verschuift zijn aandacht naar de fotografie en ontwikkelt hij zijn kenmerkende manier van werken. Zijn werk wordt tentoongesteld op internationale beurzen en is opgenomen in zowel particuliere als openbare collecties als het Frans Hals Museum, Museum De Lakenhal en het Haags Historisch Museum. casperfaassen #casperfaassen

‘Dit schilderij heeft zo ongelooflijk veel meegemaakt, het is een getuige, een vriend van de geschiedenis van Nederland.’ – Taco Dibbits, directeur Rijksmuseum Het geheim van De Nachtwacht | The Secret of the Night Watch Marc Pos | vormgeving: Mijke Wondergem € 32,50 (NL) | € 34,99 (EN) | verschijnt: januari 2022 gebonden | 210 x 265 x 19 mm | 176 blz. NUR 654 | themacode: ABC, AFC 978 90 8989 8852 (Nederlands) | 978 90 8989 886 9 (Engels)

Het boek bij het meest prestigieuze kunstprogramma van dit jaar  Vanaf dinsdag 25 januari 2022 wordt de specialtHet geheim van de Meester: De Nachtwacht prime time uitgezonden op televisie

oen Rembrandt de Nachtwacht schilderde, wist hij waar het zou komen te hangen: aan de muur

handboogschutters, voetboogschutters en kloveniers. Elk met een eigen verenigingsgebouw, de doelen. De Nieuwe Doelenstraat in Amsterdam. Nu zit daar het Doelenhotel. De feestzaal is er niet meer, maar de muur waaraan de Nachtwacht de eerste 73 jaar hing, staat er nog steeds.

De feestzaal van de Kloveniersdoelen was achttien

meter lang, negen breed en vijf hoog. Als de zaal niet werd verhuurd, dan kwamen Amsterdammers er voor

the secret of

Kloveniersdoelen waren sinds 1630 gevestigd aan de

marc pos

van een grote feestzaal van het schuttersgilde.

Het Amsterdamse schuttersgilde was onderverdeeld in

hun natje en droogje.

d  Een unieke inkijk in het ontstaan van een schilderij in de de 17 eeuw, en specifiek in de werkwijze van Rembrandt van Rijn

e drie schilders schilderden hun schuttersrekening met elkaar. Dat kun je bijvoorbeeld zien

Rembrandt schilderde daarbij specifiek op zijn plek in de linkerhoek. Hij sloot de compositie aan de linkerkant af met figuren die met hun rug naar de muur staan. Zo eindigt hij de lange rij van schutters die door de drie werken en de hele zaal staan. Hij maakt van zijn Nachtwacht het sluitstuk.

www.terra-publishing.com

The Night Watch

stukken met deze plek in gedachten. Ze hielden

aan de gelijke hoogte van de hoofden in de drie stukken.

the secret of

The Night Watch marc pos

 Met een voorwoord van Ronald Giphart en een interview met Taco Dibbits (directeur Rijksmuseum) Het geheim van De Nachtwacht-ENG-4.indd 1

De Nachtwacht is samen met de Mona Lisa van Leonardo da Vinci een van de beroemdste schilderijen ter wereld. Afgelopen jaar verscheen het internationale rapport waarin de resultaten van uitgebreid technisch onderzoek van dit meesterwerk staan. Daarmee zijn alle geheimen van De Nachtwacht ontrafeld, en is duidelijk hoe de meester zijn meesterwerk heeft gemaakt. Het populaire tv-programma Het geheim van de Meester van AvroTros laat in vier afleveringen een gedetailleerde reconstructie van De Nachtwacht zien. Het team wordt hierbij geholpen door verschillende specialisten. Dit boek is het directe verslag van deze reconstructie. Op twee naast elkaar liggende uitslaande pagina’s wordt de vergelijking tussen het origineel en de reconstructie zichtbaar. In het voorwoord beschrijft Ronald Giphart zijn bewondering voor het werk van Rembrandt.

Marc Pos is televisieregisseur en -producent. Hij volgde een regieopleiding aan de Nederlandse Filmacademie in Amsterdam. Hij is o.a. medeoprichter van de tv-series De wereld draait door, Nieuwsuur en onderzoeksprogramma Waarde van de aarde. Hij heeft sinds 2015 zijn eigen productiebedrijf POSVIDEO. Marc Pos is de producent van Het geheim van de Meester. marcuspos #hetgeheimvandenachtwacht

28-09-2021 09:44

Engelse editie

Marketing & promotie ✚ Het team van Het geheim van de Meester is beschikbaar voor interviews ✚ Veel media-aandacht voor het tvprogramma en het boek ✚ Poster en banners in diverse maten beschikbaar voor de retail ✚ Grote social mediacampagne

‘Looking out to sea beyond the breaking waves and swirling currents rouses an adventurous soul within. It speaks to a voyage of discovery. But not all yacht owners yearn for exploration on the high seas. For some, the tranquility felt when sitting at anchor in the company of loved ones is enough to quench the thirst. For the weary, time-poor businessman who barely stops to catch his breath, a floating weekend retreat within fingertip reach of his primary home is the holy grail.’ - Vripack Vripack Visionaries | Vripack € 75,00 | verschenen gebonden | 270 x 300 x 30 mm | 280 blz. NUR: 466 | themacode: AKB | 978 90 8989 903 3 Engelstalig

Laat je meenemen op de nieuwe golven van Yacht Design  Binnenkijken aan boord van ’s werelds meest luxueuze (super)jachten, bijzondere boten en unieke projecten  Ervaar zelf wat ‘human centric design’ betekent bij het ontwerpen van een yacht: “Sail the World. Feel at Home.”  Bekijk de vele innovatieve ontwikkelingen waarin Vripack een voortrekkersrol heeft en haar verantwoordelijkheid neemt (#newwave)

Neem een kijkje in de keuken van Vripack Yacht Design. Van een supersnelle boot tot een superjacht. Van luxueus vervoermiddel tot een thuis op het water. Wat de wensen en dromen van de klant ook zijn, Vripack gaat de uitdaging aan om deze te realiseren. Op de vierkante centimeter wordt over ieder element en detail nagedacht om maximaal comfort, efficiency én ultieme veiligheid te creëren. Vripack neemt je mee aan boord, maakt je deelgenoot van de eeuwige zoektocht naar innovaties op het gebied van duurzaamheid en het vinden van perfectie in ieder detail. Laat je inspireren door de architectonische en technische hoogstandjes. Ervaar wat het is om de klant centraal te stellen en te ontwerpen vanuit human centric design.

Vripack, met Bart Bouwhuis en Marnix Hoekstra als Co-Creatice Directors, is één van de bekendste én meest onderscheiden studio’s voor jachtdesign in de wereld. Met meer dan 60 jaar ervaring mag Vripack zich ook één van de oudste designstudio’s noemen. De Vripack signature is herkenbaar aan het bijzonder creatief design en vooruitstrevende, innovatieve naval architectuur en engineering. vripack #yachtdesignII

Marketing & promotie ✚ Vripack Co-Creative Directors zijn beschikbaar voor interviews ✚ Beeldmateriaal beschikbaar voor publicaties ✚ Social mediacampagnes (Vripack, Vripack Russia, Vripack Arabia)

‘Een indrukwekkend fotoboek om elke keer weer ademloos in te kijken.’ - KRO Magazine Silence of the Tides | Pieter-Rim de Kroon vormgeving: Erik Rikkelman € 34,99 | verschenen gebonden | 300 x 250 x 22 mm | 192 blz. NUR: 653 | themacode: AJ, WNJ | 978 90 8989 837 1 Viertalig: Nederlands, Engels, Duits & Deens

Silence of the Tides op 9 december in première  De film Silence of the Tides is winnaar Natourale 2020, kreeg een special mention op het IDFA van 2020 en was genomineerd voor 2 Gouden Kalveren op het Filmfestival van 2021  Met de première van de film in Nederlandse bioscopen zal ook het boek volop in de aandacht komen  Het boek en de film gaan over de relatie tussen mens en natuur Filmposter

De film Silence of the Tides is een intens cinematografisch portret van het internationale Waddengebied dat zich uitstrekt over Nederland, Duitsland en Denemarken. Een film die inen uitademt met de getijden van het grootste aaneengesloten wetland ter wereld, terwijl het de breekbare relatie tussen mens en natuur verkent. Het is een poëtische overpeinzing zonder voice-overs of interviews tegen het overweldigend decor van lucht, water, wind, mist en voortdurend veranderend licht. Het gelijknamige boek laat zich als een film bekijken met de door Pieter-Rim de Kroon persoonlijk geselecteerde frames uit de film waarmee het begrip director’s cut er een bijzondere dimensie bij krijgt.

Pieter-Rim de Kroon is in 1980 begonnen als cameraman bij het bioscoopjournaal Polygoon-Profilti. Zijn werk kenmerkt zich door een sterke ‘cinematografische aanpak’. De films van Pieter-Rim zijn met meer dan 140 awards bekroond op internationale filmfestivals waaronder een Gouden Kalf voor de documentaire Hollands Licht. silenceofthetides dutchlightfilms #silenceofthetides

Marketing & promotie ✚ Pieter-Rim de Kroon is beschikbaar voor interviews met media ✚ Speciale press viewings ✚ Fotoselectie beschikbaar voor pers ✚ Social mediacampagne voor boek en film

‘Intens pijnlijke en persoonlijke memoires […]. Dit wandkleed van mythes, folklore en geschiedenis dat Whitworth verweven heeft met haar eigen verhaal, doordrenkt het van een extra laag betekening en emotie. Na afloop sta je te popelen om in de ijskoude zee te springen.’ - Scotsman Magazine

Memoires over het helende vermogen van koud zeewater

 Past in de trend van meer verbinding zoeken met de natuur  Door het verweven van de memoires met geschiedenis, mythes en folklore wordt het verhaal breed getrokken

Zwemmen met zeehonden bevat de prachtige memoires van Victoria Whitworth, die vertelt hoe en waarom ze begint te zwemmen in de koude wateren bij de Orkney-eilanden, in het noorden van Schotland. Ze ziet deze fysieke ervaring als middel om te ontsnappen aan een reeks levenscrises en om te gaan met ondraaglijk verlies. Na verloop van tijd bevindt ze zich in het gezelschap van wilde zeehonden, meeuwen en orka’s. Maar het boek is ook een schatkist vol geschiedenis en mythe, lokale folklore en archeologische vondsten die inzicht geven in de cultuur van de Picten en Vikingen, die dankzij dit boek weer tot leven komen.

Marketing & promotie ✚ Victoria Whitworth is beschikbaar voor interviews ✚ Voorpublicaties mogelijk ✚ Social mediacampagne Victoria Whitworth woont met haar dochter in het noorden van Schotland. Ze is een romanschrijver en academicus die de cultuur en samenleving van Groot-Brittannië in de vroege middeleeuwen verkent, met de nadruk op dood, begrafenis en herinnering. Zij heeft verschillende boeken over die onderwerpen geschreven. #zwemmenmetzeehonden

Stephen Rutt

WINTERVLUCHT

 Bijzonder mooi geschreven memoires over een aansprekend onderwerp

Ook leverbaar:

WINTERVLUCHT Het seizoen van de gans

Wintervlucht 978 90 8989 887 6 € 19,99

Mijn leven in een verdwijnend landschap 978 90 8989 870 8 € 24,99

Een kleine geschiedenis van de wereld aan de hand van schapen S A L LY C O U LT H A R D

Een kleine geschiedenis van de wereld aan de hand van schapen 978 90 8989 871 5 € 22,99

Noteer en teken al je vogelwaarnemingen in dit mooie boek  Inspirerende, praktische en nuttige informatie over 36 vogelsoorten  Al je waarnemingen en ervaringen staan overzichtelijk bij elkaar  Prachtige, realistische vogeltekeningen

Vogels waarnemen is een van de populairste natuuractiviteiten van dit moment. Ons Vogeldoeboek maakt het mogelijk om je observaties en ervaringen te bewaren. Maak notities, leer over de vogels die je ziet en geniet van de gedetailleerde tekeningen van de meest voorkomende vogelsoorten in de Lage Landen. Vogelkenner Dick de Vos deelt leuke maar ook nuttige weetjes over de vogels die je in jouw omgeving kunt waarnemen, ingedeeld op landschapstype, illustrator Jojanneke Ouwehand legt in dit handzame notitieboek ook uit hoe je jouw favoriete soorten zelf kunt tekenen!

Marketing & promotie

✚ Voorpublicaties mogelijk van tekst en tekeningen ✚ Social mediacampagne Dick de Vos (@dick_de_vos) is natuurgids en natuurjournalist. Hij is auteur van diverse natuur- en vogelboeken, o.a. Wat zingt daar? (2020) en Veldgids Vogelzang (2020) en wordt veel gevraagd voor lezingen, cursussen en vogelexcursies in binnen- en buitenland. Jojanneke Ouwehand (@jojantekent) heeft na een jarenlange creatieve zoektocht haar passie gevonden in het realistisch tekenen en schilderen van de dieren, planten en bloemen om haar heen. Bij voorkeur werkt ze met aquarel. #vogeldoeboek

Praktische gids voor een diervriendelijke tuin  Populair thema: diervriendelijke tuin aanleggen en onderhouden

Ook leverbaar:

 Het boek helpt bij het vergroten van de biodiversiteit  Eenvoudig te raadplegen plantenprofiel: welke planten heeft welke diersoort nodig? Houd je tuin gezond € 18,99 978 90 8989 829 6

Welke planten zet je in de tuin om vogels, insecten en andere dieren aan te trekken? Wat heb je nodig om bijen en egels te lokken? Dit boek maakt diervriendelijk tuinontwerp eenvoudiger dan ooit tevoren. Duidelijke profielen introduceren het dier en zijn favoriete plant. Een nuttig overzicht van bijpassende planten en noodzakelijke tuinstructuren, zoals hagen en compost, maken dit praktische boek compleet: één blik is voldoende om te weten welke planten een diersoort nodig heeft voor voedsel, nakomelingen en bescherming. Een moderne gids voor praktisch dierenwelzijn in de sier- en moestuin.

Kan ik dat eten? € 18,99 978 90 8989 855 5

Marketing & promotie ✚ Social mediacampagne Bärbel Oftring studeerde biologie aan de universiteiten van Mainz en Tübingen, met de specialismen zoölogie, paleontologie en botanie. Ze is auteur en redacteur van talrijke tuinen natuurgidsen, zoals Houd je tuin gezond (Terra 2020).

#plantenvoordieren

‘Een inspirerend boek, met bemoedigende woorden en nuchtere adviezen om het hele jaar door te kunnen genieten van een prachtige tuin.’ - Michael Marriott, een van ’s werelds toonaangevende rozenkwekers De moderne cottagetuin | Greg Loades | fotografie: Neil Hepworth € 26,99 | verschijnt: maart 2022 gebonden | 180 x 230 x 22 mm | 228 blz. NUR: 424/425 | themacode: WMD, WMP | 978 90 8989 898 2

Praktisch boek over de moderne cottagetuin  Twee populaire tuinstijlen (cottage en perennials) nu gecombineerd in één boek  Toegankelijk geschreven met prachtige fotografie  Inclusief een overzicht van de 50 meest essentiële planten voor de cottagetuin

In deze praktische en inspirerende gids presenteert Greg Loades een nieuwe stijl van planten: een combinatie tussen de klassiek Engelse cottage-stijl en met nieuwe vaste planten (perennials). Met echte tuinen als voorbeelden leert De moderne cottagetuin tuinier liefhebbers hoe ze het beste van beide stijlen – grote, kleurrijke bloemen, opvallende grassen en inheemse planten – kunnen combineren tot één prachtige tuin die weinig onderhoud vereist en een lang seizoen kent. Frisse plantideeën voor potten en andere containers, kleine tuinen en verschillende klimaten zorgen ervoor dat deze stijl van tuinieren overal kan schitteren.

Marketing & promotie

✚ Social mediacampagne De Britse Greg Loades is freelance schrijver en redacteur en was voorheen plaatsvervangend redacteur van The English Garden en redacteur tuinieren voor het magazine BBC Gardeners’ World en Garden News. Hij begon zijn carrière in de rozenindustrie, en teelt deze nog steeds met veel liefde thuis als hij niet over tuinieren schrijft. @hull_urban_gardener #demodernecottagetuin

Leer succesvol snoeien met dit praktische boekje  Compacte gids boordevol praktische infomatie

Ook leverbaar:

 Met een handige checklist en maandtips  De snoeibijbel voor elke tuinliefhebber

200x snoeien geeft precies aan wat je in welke maand moet doen om planten en bomen gezond en productief te houden: snoeien doet bloeien. Het snoeien van de 200 meest voorkomende tuinplanten, bomen en fruitsoorten wordt beschreven en je vindt veel praktische tips, bijvoorbeeld over welk gereedschap je moet kiezen. De planten en bomen zijn alfabetisch gerangschikt op hun botanische naam; fruit en fruitbomen worden apart behandeld. Per plantensoort vind je een beschrijving, foto en illustratie waarop duidelijk te zien is wat de groeiwijze van de plant is, hoe en wanneer je hem het beste kunt snoeien en ook hoe je een plant kunt leiden. Met al deze snoeitips kun je zelfs een oude verwaarloosde tuin weer nieuw leven inblazen!

12 maanden in de tuin € 16,99 978 90 8989 895 1

Marketing & promotie ✚ Social mediacampagne Andrew Mikolajski heeft al een aantal succesvolle boeken over tuinieren op zijn naam staan. Daarnaast maakt hij tuinontwerpen en geeft hij lezingen. Hij werkt samen met de Britse Royal Horticultural Society (RHS), de stichting die gedreven door haar grote passe haar kennis over planten en tuinieren overdraagt. #200xsnoeien

Aan de slag

Het voorjaar is hét seizoen om de tuin zomer-klaar te maken. Vandaar dat wij een selectie van onze tuinboeken 3 maanden lang* met € 5,00 korting aanbieden.

van € 29,99

voor € 24,99

van € 26,99

voor € 21,99

Maak je eigen wilde bloementuin 978 90 8989 727 5

Terra’s handboek snoeien & leiden 978 90 8989 751 0

van € 24,99

voor € 19,99

van € 39,99

voor € 34,99 Tuinieren in potten 978 90 8989 758 9

Droomtuinen 978 90 8989 782 4

in de tuin!

Om de actie op de winkelvloer goed onder de aandacht van de consument te brengen, maken wij voor u een poster op A2-formaat.

van € 23,50

voor € 18,50

van € 34,99

voor € 29,99

Handboek voor de bloeiende tuin 978 90 8989 799 2

Een wereld vol bomen 978 90 8989 841 8

van € 20,00

van € 26,99

voor € 15,00 Natuurlijk tuinieren 978 90 8989 850 0

voor € 21,99 De Meisjes van de Moestuin 978 90 8989 856 2 * Actieperiode van 14 februari tot en met 14 Mei. Vraag uw vertegenwoordiger om aanvullende informatie.

‘De medicijnkast van de natuur puilt uit, mits je weet hoe die te gebruiken. Leoniek Bontje helpt je op weg.’ - Roots Plant & cosmetica | Voor huid, haar en huis | Leoniek Bontje concept en styling: Leoniek Bontje en Anya van de Wetering, Kamer 465 | fotografie: Anya van de Wetering en Bella Thewes vormgeving: Crisja Ran € 23,99 | verschijnt: april 2021 gebonden | 150 x 210 x 22 mm | 224 blz. NUR: 450 | themacode: WNP, WJH | 978 90 8989 900 2

Maak eenvoudig je eigen natuurlijke huid- en geurproducten

Ook leverbaar:

ruim 20.000 exemplaren verkocht

 De trend om je eigen natuurlijke verzorgingsproducten te maken blijft groeien  Mooi vormgegeven cadeauboek voor een ander of voor jezelf  Inclusief recepten, handige foto’s van het maakproces en een toelichting van de gebruikte planten

Plantenexpert Leoniek Bontje neemt je aan de hand mee en leert je hoe je met behulp van de planten om ons heen crèmes, cleaners en lippenbalsem kunt maken, maar ook deodorant, tandpasta, massageolie en geurstokjes voor je interieur. Stuk voor stuk verzorgingsproducten waarvan je zeker weet dat er geen synthetische toevoegingen aan te pas komen. Met dit praktische boek ga je zelf aan de slag en weet je precies wat je voor je huid, haar en huis gebruikt.

Wildplukken € 23,99 978 90 8989 766 4

ruim 5.000 exemplaren verkocht

Plant als medicijn € 23,99 978 90 8989 814 2

Marketing & promotie ✚ Leoniek Bontje werkt graag mee aan de promotie van haar boek ✚ Receptpublicaties mogelijk ✚ Social mediacampagne Leoniek Bontje is kruidenkundige en wildplukker. Ze deelt haar kennis over planten graag. Ze geeft workshops en schreef eerder de zeer goed ontvangen boeken Wildplukken, Plant als medicijn en Pluk en bewaar. Anya van de Wetering, zorgde samen met Leoniek voor het concept en de styling, en maakte met Bella Thewes de foto’s voor het boek. #plantencosmetica

Stijlvol boek voor iedereen die (milieu)bewust wil wonen  Een duurzame en toekomstgerichte manier van leven zal de komende jaren de woontrends bepalen  Gemakkelijk uitvoerbare woonideeën en praktische tips voor elke ruimte in je huis  Met een gedetailleerde materialengids voor een gezond binnenklimaat en een praktische servicesectie met (online) winkels voor duurzame producten

Duurzaam, natuurlijk en gezond: dat is de nieuwe groene levensstijl. In The Green Life laat woonexpert Marion Hellweg zien hoe je met eenvoudige middelen een mooi en stijlvol huis kunt creëren dat klaar is voor de toekomst. In tal van woonvoorbeelden worden kamer voor kamer inspirerende inrichtings- en decoratie-ideeën gepresenteerd, evenals gemakkelijk uitvoerbare concepten voor een (milieu)bewuste levensstijl. Met motiverende tips van interieurexperts voor recycling en upcycling, slow living, zero waste, opbergen en nog veel meer.

Marketing & promotie ✚ Social mediacampagne Marion Hellweg is een interieurexpert uit München. Ze is hoofdredacteur van het Duitse interieur- en lifestylemagazine Living & More en auteur van vele succesvolle boeken over interieurdesign, architectuur, tuinieren, reizen en lifestyle waaronder Pure & Simple en Living with Natural Materials. @marionhellweg #thegreenlife

‘Ik gooi in de keuken alle smaken door elkaar. Zoals de cocktail die ikzelf ben. Ik kan net zo genieten van boerenkool als van roti. Maar voor bepaalde recepten heb ik zoveel respect, daar moet je van afblijven. Zo moet je pom gewoon maken zoals het hoort: op zijn Surinaams mét tayer (een Surinaamse kruidachtige plant)!’ - Sharon de Miranda Colorful Food | Koken met de seizoenen | Sharon de Miranda vormgeving: The Creative Rebels | fotografie: ButFirstSalt € 29,99 | verschijnt: maart 2022 gebonden | 195 x 260 x 24 mm | 224 blz. NUR: 441 | themacode: WBA, WBF, WBH | 978 90 8989 894 4

Seizoensgebonden soulfood van tv-kok Sharon de Miranda  Sharon de Miranda is bekend als de populaire tv-kok van BinnensteBuiten  Focus op gezond eten waarbij seizoensgebonden producten, kleur en smaak centraal staan  Topgerechten voor iedereen: van veganist tot vleeseter

Het hele jaar door kleurrijke soulfood gerechten waarbij het draait om smaken en gezond eten! Sharon de Miranda combineert in haar recepten diverse eetculturen zoals o.a. de Nederlandse, Surinaamse, Antilliaanse en de Indische keuken. Ze vindt het belangrijk om met seizoensproducten te werken die, daar waar mogelijk, uit Nederland komen. Dit boek is dan ook opgedeeld in de vier seizoenen zodat je eenvoudig een gerecht kiest dat bij de tijd van het jaar past. De recepten zijn perfect voor grote gezinnen, feestjes, etentjes & zondagen: de momenten die vragen om een tafel vol met goed te combineren gerechten! ButFirstSalt heeft de gerechten op unieke wijze in beeld gebracht.

Sharon de Miranda is geboren in Nederland en deels opgegroeid op Curaçao. Daar volgde ze de koksopleiding waarbij de Zuid-Amerikaanse keuken centraal stond. Ze ronde haar opleiding af in Amsterdam, met het accent op de Franse keuken. Sinds 2015 is ze iedere week te zien in het tv-programma BinnensteBuiten waar ze eenvoudig te bereiden gerechten maakt die betaalbaar zijn voor iedereen. sharondemiranda #colorfulfood

Marketing & promotie ✚ Veel aandacht tijdens Floriade 2022, waar Sharon haar eigen Food Forum heeft ✚ Receptpublicaties mogelijk ✚ Sharon de Miranda werkt graag mee aan de publiciteit ✚ Social mediacampagne

‘Ik hou van de logische basis van Ayurveda en de manier waarop gezondheidsaandoeningen worden ontrafeld om de onderliggende oorzaak van een ziekte te onthullen.’ – Anne Heigham De Ayurveda keuken | 80 recepten voor lichaam en geest Anne Heigham € 24,99 | verschijnt: mei 2022 gebonden | 190 x 235 x 20 mm | 208 blz. NUR: 443 | themacode: WBHS | 978 90 8989 902 6

Kookboek dat inspeelt op de grote comeback van Ayurveda  Veel informatie over hoe je Ayurveda toe kan passen in je keuken én 80 recepten  De Ayurvedische keuken staat ook voor glutenvrij, suikervrij en vegetarisch koken  De bijzonder mooie illustraties en vormgeving maken dit een ideaal cadeauboek

Meer dan 5.000 jaar geleden werd in India Ayurveda ontwikkeld: een natuurlijke wijsheid en holistische geneeswijze. Recent wetenschappelijk onderzoek laat zien dat deze eeuwenoude levensstijl uiterst doeltreffend is. Met dit boek breng je je keuken aan het begin van elk seizoen op Ayurvedische wijze op orde, meng je eigen kruidenmengsels en maak je een van de 80 recepten die zijn afgestemd op wat je op dat moment nodig hebt en hoe je je voelt. De recepten zijn ontwikkeld met het hele gezin in gedachten. Er zijn weinig dingen zo plezierig als het eten van een heerlijke maaltijd, en als je weet dat het eten op je bord je dichter bij een staat van harmonie en balans brengt, is dat nog aangenamer!

Anne Heigham heeft een master in Ayurveda en is gediplomeerd Kundalini- en kinderyoga-leraar. Ze is een van de weinige gevorderde Amnanda- en Moksha-beoefenaars in het Verenigd Koninkrijk (gespecialiseerde Ayurvedische therapieën). Haar moderne aanpak is ongelooflijk populair bij haar klanten en ze wordt constant gevraagd om een boek met haar recepten. #deayurvedakeuken

Marketing & promotie ✚ Anne Heigham is (beperkt) beschikbaar voor interviews ✚ Receptpublicaties mogelijk ✚ Socia mediacampagne

‘Genieten van eten is vanaf nu niet alleen voorbehouden aan de Fransen, dat kan met dit lifestyle boek voortaan ook gewoon in een Hollandse rijtjeswoning.’ - Hap & Tap Magazine Ode aan de Franse keuken | Tien topchefs, zestig recepten Sacha de Boer, Babs Assink & Janine Smits vormgeving: Gert Jan Slagter | fotografie: Sacha de Boer € 24,99 | verschijnt: februari 2022 gebonden | 200 x 270 x 22 mm | 208 blz. NUR: 442 | themacode: WBA, WBB, WBN | 978 90 8989 901 9

Tien topchefs laten zich inspireren tot zestig overheerlijke gerechten  60 recepten van Nederlandse en Vlaamse topchefs  Originele en moderne recepten die ook door thuiskoks prima te maken zijn  Bijzonder cadeauboek met mooie vormgeving

Voor Ode aan de Franse keuken vroegen Sacha de Boer (fotograaf), Babs Assink (journalist) en Janine Smits (stylist) tien topchefs om – op basis van recepten uit een klassiek Frans kookboek uit 1873 – ieder twee originele en moderne menu’s te ontwikkelen. De 60 overheerlijke gerechten die zo ontstonden, en die door Sacha prachtig werden gefotografeerd, zijn ook door thuiskoks goed te maken. De drie hartsvriendinnen houden van het Franse leven en brengen geregeld samen tijd door in Janines oude huis in de Bourgogne. Koken, lekker eten en goede gesprekken spelen daarbij altijd een belangrijke rol. Dit kookboek is hun ode, en die van de tien chefs, aan de Franse keuken.

Marketing & promotie ✚ Social mediacampagne Sacha de Boer is fotograaf en visueel verhalenverteller. Ze fotografeert sinds haar 21ste, reist de hele wereld over en heeft drie kookboeken gemaakt met chefkok Jacob-Jan Boerma. Janine Smits was jarenlang stylist voor tv-presentatoren en maakte diverse (kook)boeken, waaronder A Taste of Friendship dat ze samen met Amy Wieldon maakte en waarmee ze de Gourmand Award won voor ‘best entertaining cookbook’. Babs Assink is een creatieve duizendpoot met jarenlange ervaring bij radio, tv en bladen. Als freelance journalist werkte ze als verslaggever voor het NOS Journaal en EenVandaag #odeaandefransekeuken

heb ik dertien GEZONDHEID albums vol met

BOEKEN MAGAZINE

DE TELEGRAAF

elk zo’n 90 tot 100 handtekeningen, samen dus zeker 1.200 stuks. Gemiddeld krijg ik in 70% van de gevallen een antwoord. Dat is veel en het komt wellicht doordat ik kan kalligraferen. Ik krijg regelmatig een compliment voor mijn mooie Leoniek Bontje zweert handschrift.”

Net verschenen

Ondr

ben ee David Beckham Ikgieën, m huid. Van en Obama zijn dering o CT- of M half uur nooit gelukt. Extra jeuk. Wa Leoniek bijzonder de ok Bontje:zijn „Ik Ee zie planten de vooral als handtekeningen Jeuk is so aanvulling slapeloos op een met eengezonde korte Het jeu door prik levensstijl.” door v boodschap of en huid. Dit tekening. Bokserhuidziekt galbulten een insec Muhammad Ali brandnet Rustmo tekende een kleine Soms b er geen zi waar te n boksring en Pelédroge hui kelijk is d Kruidenkundige bij flora ‘To Bert rustmom schreef een medi niet afgel good luck’. En dat den en ne Hedy vervalt vrolijk Bij een maken ze dan contrastm GEEN OBAMA NON-FICTIE bekend is reacties k speciaal voor mij, “Als ik geen gevolg. M DOR HOUT. KWETSBAAR. EENZAAM. meen alle Bert uit Margraten! langdurig antwoord krijg, KNUFFELHONGERIG. DE OUDEREN IN Crème Ik stuur elke week stuur ik na drie ONS LAND WORDEN MET DIT SOORT Wat vaa Een zoektocht in dagelijks TYPERINGEN ALS OVERBODIG ENmaanden nog een t een paar brievenlichaam zeventienjarige Thailand zijn koelz Van buikpijn tot WEGGEZET. blaasontsteking: in alle culturen worden planten al eeuwenlang tegen bij de apo BEHOEFTIG BEVALT brief. Bijvoorbeeld en loop elke leeftijd met de TochDATwordt ROMAN werking tegenwoordig allerlei kwalen ingezet. hun geneeskrachtige on- dagcosmetisc POLITICA ACTIVISTE HEDY Leoniek Bontje. Zij wil mensen graag leren hoe simpel derschat, vindtENkruidenkundige DE UTRECHTSE CAROLINE HEEFT gespannen naar Krabb de handtekeningen van bij Tina Turner het is D’ANCONA om planten voor je gezondheid te benutten. HELEMAAL NIET. NIETS MET AZIË. TE WARM, TE VIES, vaak brievenbus. er a deMarion astronauten Neil moest ik driemaal door van Es NUTTIGE PLANTEN Zoueffectieve ‘OUDERDOM STAAT NIET GELIJK TE VEELomARMOEDE. MAAR ALS bloedversterom korte anneer ze als klieren, vlier bij griep of verHet is belangrijk niet zoBRANDNETEL: schrijven voordat ik kend, een handtekening Armstrong, Edwin AANkind ZIELIGHEID; ZIJNofVOLKOen geen z buikpijn WE koudheid hartgespan tegen maar met planten in de weer zuiverend, reinigend, ontHAAR RELATIE STUKLOOPT, KOOPT Deze al had, kreeg Le- PMS.” te gaan, maar je erin te verdiezurend. Goed voor je immuunkreeg enals systeem, bijhaar zitten?” Aldrin en Michael ook de op Bontje van Om teIN laten zien antwoord hoe je eet- pen, waarschuwt ze. „Net en nagels. HeerMENoniek GELIJKWAARDIG.’ VROLIJK

’D

FOTO MATTY VAN WIJNBERGEN

Baat bij de kracht

LEZERSVERZAMELING

HANDTEKENINGEN van plantenwereld Friese vervloeking?

BUITENLEVEN

Bert Kleijnen uit

THRILLER

verzamelt RENSMargraten RICHT ZICH NA HAAR VERhandtekeningen BROKEN RELATIE OP DE RENOVATIE VAN EEN VERVALLEN LANDHUIS van beroemde IN HAAR GEBOORTESTREEK, personen. “Het

HET NOORDEN VAN FRIESLAND.

is begonnen op

VOLGENS OVER LEVERING ZOU

HET HUIS VERVLOEKT ZIJN, MAAR DE NUCHTERE RENS GELOOFT DAAR NIET IN. TOT HET LICHAAM VAN HAAR EX-VERLOOFDE OP HET TERREIN WORDT GEVONDEN,

GEVOLGD DOOR MEER ANGSTAAN-

Helen Mazavian, een boekrestaurator van half-Armeense komaf, gaat naar Jerevan om zich in de werkplaats van het nationaal archief te bekwamen in het herstellen van Armeense manuscripten. Ze raakt in de ban van een kantlijnnotitie in een op te lappen huisbijbeltje – ‘Hrant wil niet wakker worden’ –, die haar op het spoor zet van familieverleden, de Armeense genocide van 1915 en de blijvende gevolgen voor de identiteit en het bestaan van Armeniërs, met name die in de diaspora. In Hier zijn leeuwen (Wereldbibliotheek) brengt de Duitse actrice en schrijver Katerina Poladjan, wier opa de genocide overleefde, in rake schetsen en dialogen en ook met de nodige ironie een poëtische ode aan Armenië in het licht van een tragisch en traumatisch verleden.

Maarten van Bracht

Onmisbare levensankers Je kunt Jesús Carrasco er niet van beschuldigen dat hij het kunstje van zijn bestsellerdebuut De vlucht (2013) probeert te herhalen. Na dat bloemrijke Iberische antwoord op Cormac McCarthy’s The Road volgde een fantasievol what if-fabel spelend in een bezet Spanje, begin twintigste eeuw. En nu verrast hij met Terug naar huis (Meulenhoff), een huiskamerrealistische familieroman waarin verteller Juan Álvarez vanuit Edinburgh, waar hij in de botanische tuin werkt, terugkeert naar zijn geboortedorp Cruces. Louter voor zijn vaders begrafenis, denkt hij. Maar dan draagt zus Isabel plotseling de zorg voor zijn dementerende moeder aan hem over. Wat volgt is een ingetogen verhaal over de benauwenis én warmte van een dorpsgemeenschap, ouderliefde en kinderverantwoordelijkheid, en (vervliegende) herinneringen als onmisbare levensankers.

Dirk-Jan Arensman

Modern familiedrama Ida is veertig en heeft net geïnformeerd of ze haar eitjes kan laten invriezen zodat ze die kan inzetten zodra ze de juiste man tegenkomt. Haar zus Marthe heeft zo’n man intussen gevonden. Na veel mislukkingen is zij eindelijk zwanger. Dat nieuws legt een bom onder wat een gezellig familieweekend had moeten worden in het gezamenlijke vakantiehuisje aan het water. In haar ijzersterke roman Volwassen mensen (De Geus) zet de Noorse Marie Aubert de verhoudingen tussen de zussen, hun moeder en de aanhang op scherp met behulp van veel drank, oud zeer en een geheim waarvan je weet dat het niet geheim zal blijven. Een modern familiedrama vol onderhuidse spanning waarin niet alles wordt uitgespeld.

uin

Katja de Bruin

BUITENLEVEN

> Meer over deze titels op vprogids.nl/boeken

Gisse grazers en knorrende beesten

Schaar

Sally Coulthard schreef Een kleine geschiedenis van de wereld aan de hand van schapen, een boek vol verrassende weetjes over het schaap. In Het varken. Het verhaal van een dier van vlees en bloed belicht Kristoffer Hatteland Endresen het lot van een ander boerderijdier. door Katja de Bruin

aten we eerlijk zijn. In de categorie boerderijdieren bungelt het schaap wel zo’n beetje in de onderste regionen van aantrekkelijkheid. Dat suffe geblaat, die domme koppen, de houterige motoriek. Zodra het lammetje-af is, valt aan het gemiddelde schaap weinig lol te beleven. Waarom zou je over zo’n

oersaai beest een boek willen lezen, laat staan schrijven? Sally Coulthard deed het laatste en beweert in Een kleine geschiedenis van de wereld aan de hand van schapen dat ‘schapen de geschiedenis van de mensheid hebben gevormd zoals die nu is’. Zo’n zotte stelling maakt nieuwsgierig. Slaagt Coulthard erin de lezer ervan

Een kleine geschiedenis van de wereld aan de hand van schapen blijkt een verrukkelijk boek voor liefhebbers van toegankelijke cultuurgeschiedenis, dat ook nog eens prachtig is uitgegeven. Wie niet bovenmatig geïnteresseerd is in breipatronen en de fabelachtige kwaliteiten van wolvezels krijgt van Coulthard een lesje dat soms misschien net iets te lang duurt, maar dat wordt ruimschoots goedgemaakt door een eindeloze stroom aan interessante feiten. Zo hebben we de uitvinding van de schaar te danken aan het schaap. Gaap, gaap, zou je denken. Maar daarover blijkt van alles te vertellen. Zo gebruiken Chinezen rondom Chinees Nieuwjaar een maand lang geen scharen, om te voorkomen dat er in het nieuwe jaar veel ruzie wordt gemaakt en mag je in Egypte en Pakistan een schaar niet openen en sluiten zonder iets te knippen, want dat brengt ongeluk. In de middeleeuwen werd in de wieg van pasgeboren baby’s zelfs een schaar gelegd om boze geesten af te schrikken. Het is maar een van de vele zijpaden die Coulthard inslaat. Het ene moment gaat het nog over Jason en zijn jacht op het Gulden Vlies (‘de bekendste mythe die betrekking heeft op wol’), het volgende moment neemt ze je mee naar Australië waar het verwilderde schaap Chris door de

nationaal kampioen schaapscheren in 2015 onder verdoving werd verlost van veertig kilo wol. Die anekdote leidt weer naar de oprichting van The Wolseley Sheep Shearing Company in Birmingham, die zou uitgroeien tot een van de grootste Britse autofabrikanten: de Austin Motor Company.

Zwart schaap Door de wollige bril van deze auteur beschouwd, is inderdaad de hele wereldgeschiedenis in meer of mindere mate schaapgerelateerd. Dat begint al bij de vroegste beschavingen, die vermoedelijk wilde schapen domesticeerden door pasgeboren lammetjes mee naar huis te nemen. Die werden aan de borst van een zogende vrouw grootgebracht. Honden kwamen er toen nog niet aan te pas om de kuddes bijeen te houden, maar natuurlijk

16-9-2021 14:26:35

TROUW

VPRO2139_Boeken.indd 35

Gegrilde makreel Voor 4 personen • 4 hele makrelen • Versgemalen zout en zwarte peper • 3 el olijfolie • 2 handen gemengde kruiden

▲ Sierkussenhoes Bowi heeft een fijn bladmotief. Wehkamp, 45 x 45 cm, €9,95 (exclusief kussen).

esaan de tuin ot rust Bereiding

de olijfolie. Gril de makrelen samen met de kruiden 4-5 min. aan elke kant op hoog vuur,

VERRASSENDE SMAAKCOMBINATIES

met wat olijfolie. De gegrilde makreel is erg lekker met couscous (zie hiernaast) of een salade van spitskool (pag. 81).

Deze gerechten komen uit Nordic Family Kitchen van Mikkel Karstad, ISBN 9789089898616, € 34,99, www.terra-publishing.com Buitenleven mag drie boeken weggeven! Ga vóór 10 augustus 2021 naar www.buitenleven.nl/winnen en vul je gegevens in.

▲ Nog even en de tuin ligt

vol bladeren. De 4-in-1 bladhark is in breedte verstelbaar en geschikt voor grote oppervlaktes én kleine hoekjes. Wolf-Garten, €44,99 (exclusief steel).

◀ Met het boek

e voorjaar ieten, l bollen nspiratie en mbol.org .nl

Pluk en Bewaar maak je zelf een wildplukherbarium. Auteur Leoniek Bontje geeft tips om eetbare planten te zoeken en te drogen, inclusief recepten. Uitgeverij Terra, €20.

Wat een heerlijkheid: recepten op alfabetische volgorde. Deze ‘meisjes van de moestuin’ hebben die handigheid niet alleen in de keuken begrepen, maar ook in de tuin. Het eerste deel van dit moestuinkookboek bevat compacte tips voor de wat lossere tuinier. Tuinmeisje Reny Muller laat zien dat je ook met een stadstuintje veel zelf kunt telen en schrijft aanstekelijk over uitdagingen en succesnummers. Zo is de framboos net een “playboy in de tuin: een overspelig type met uitlopers die rustig een meter verder weer boven de grond komen. Zo verleidt hij niet alleen jou, maar ook de buurvrouw”. Tja, hoe die te temmen? Keukenmeisje Amber Carchedi neemt alle oogst dankbaar aan en brouwt per ingrediënt enkele willekeurige gerechten. Zo val je van de perentaart met limoncello zo in de rapenstelensoufﬂé. Verrassend zijn de gerechten met eetbare bloemen en kruiden: lavendelkoekjes, saliebeignets, verveine-ijs of basilicumlikeur. Kiest u maar. Het leuke is dat je er natuurlijk helemaal geen moestuin voor hoeft te hebben, koop het gerust bij een lokale boer of teler en duik daarna direct de keuken in.

Dana Ploeger Plus Magazine september 2021

PLUS MAGAZINE

ZOMER 2021 83

157

Multifunctionele goedzak Dat het daarbij vooral gaat over het grenzeloze nut en de historische symboliek van het schaap, meer dan over wat voor beest het karakterologisch nu eigenlijk is, is misschien wel de grootste tragiek van deze >

TROSKOMPAS

Op zoek naar perfecte Franse eenvoud

zwarte peper over en vet ze in met de helft van

WIN

28 | 21

’Ik zet er thee van of maak olie of zalf’

In Spreeku onder wie en seksuo medische vraag? Ma

vriezer). In totaal staan Dat is pas een leuke lezen? Koop deze hobby: je eigen zeep er twintig recepten in het zes boeken nu maken. Het zeepboek van boek. Niet alleen voor via margriet.nl/boek de Britse Marta Tarallo zeep, zoals kokos-olijf leest als een kookboek, douchegel, maar ook want het heeft lijstjes deodorant en scheeringrediënten (bijvoorbeeld zeep. Zeephobbyisten kokosolie, cacaoboter en zien hun kans schoon! bijenwas) en stap-voor• ‘Zeep’ stap aanwijzingen (weeg • Marta Tarallo de olie, laat opstijven in de • € 22,50

16-9-2021 14:26:37

bloedresten weg. Strooi er een snufje zout en

strooi er een snufje zout over en besprenkel ze

Het huis van berouw van Anita Terpstra € 20,99 (Cargo).

ingewanden en spoel met koud water alle

sappig is. Schep de makrelen op een bord,

nemen. Ik adviseer mensen een vindt het lekker, maar sudan ook altijd om met hun pergezond! Bloem, stengel en VRAGEN. ZIJ OPwortel EEN zijn VERDER huisarts te overleggen OF voordat ook eetbaar/bruikze een bepaalde plant uitprobaar. ANTWOORDEN beren.” GELEGEN EILAND DE GOUDSBLOEM (ook bekend Zelf volgde zij opleidingen als calendula): oranje bloem die bij herbalisten. „Ik werk heerlijk is de thee, over je VINDT, LEESgraag JE IN WAAR IKinLIEVER met de plant als geheel, van salade of om een olie voor de bloem totNIET wortel. De eneHET keerMOOIE huid DEBUUT te maken. Werkt KOM, VANweefselzet ik er een thee van, de andeherstellend en is goed voor het re keer maak ik een tinctuur, bloed en de spijsvertering. LISELOTTE IDEMA. olie of zalf.” DUIZENDBLAD: bloedstelWetenschappelijk gezien is pend bij wonden, goed voor € 22,50 (Vrijdag). het effect niet in alle gevallen hormonale klachten en de bewezen. „Van de inhoudsspijsvertering. stoffen van bepaalde planten Alle bloemen, bladeren en is wel degelijk aangetoond dat vruchten uit de ROZENFAMILIE ze gezondheidseffecten hebzoals de roos zelf, braam en ben”, zegt Leoniek, „Maar het framboos. Niet alleen de vruchis niet altijd duidelijk hoe ten, maar ook de bladeren zijn groot dit effect is. Zelf zie ik heerlijk voor in de thee. Ze verhet vooral als een aanvulling sterken je gestel en zuiveren het op een gezonde levensstijl. bloed. Niet een manier om gezond te worden, maar om gezond te Meer info over de blijven. Als ik echt ziek ben, kruidentuin van Leoniek via zou ik gewoon naar de huisde-buitenkeuken.nl arts gaan.”

et probleem met vooroordelen en vooringenomenheid is niet alleen dat je veel verkeerd ziet, maar ook mooie dingen mist. Niemand is daarvan gevrijwaard. Zo voel ik me altijd aangetrokken tot de temperamentvolle keukens van Azië, Afrika, het Midden-Oosten en Latijns-Amerika. NoordEuropa schiet er35daardoor soms wat bij in. v Bij Scandinavië denk ik aan kou en onvriendelijkheid, aan eten om te leven, niet om te genieten. En ik hou nu eenmaal van de zon, de warmte en de geurige chaos van specerijen. Dus toen ik een paar maanden geleden een bericht kreeg over Nordic Family Kitchen van de Deense chef-kok Mikkel Karstad, vergat ik het daarna weer even Ik had behoefteontbijtbar aan Loesje Tieleman (23,snel. rechts) opende Louise Petitwarmte. Tot een leukeNaomi collega me ener de chefkok. Dejeuner in Rotterdam. vanerop Es wees (26) is Mikkel�Karstad ik ontdekte dat ik mezelf door mijn vooringenoNordic�Family�Kitchen menheid bijna een mooi kookboek had ontzegd. Te�r�ra Zeker, Nordic Family Kitchen straalt het rus256�blz.�€ 34�,9�9 tieke uit dat je van de Nordic keuken verwacht. De plaatjes zijn idyllisch, het eten schoon, verantwoord en volgens de seizoenen. Karstad woont in een boerderij met zijn vrouw en vier kinderen, ze verbouwen hun eigen kruiden en groenten, hebben kippen voor de eieren. Hun kinderen zien er uiterst verzorgd uit.

Maak de makrelen schoon, verwijder de

tot ze goudbruin zijn maar het vlees nog lekker

dicinale planten de reguliere den, plus recepten. Daarnaast TEGENGELUID HOREN. gezondheidszorg niet kunnen geeft zij workshops in haar vervangen. „Daarentegen ge- kruidentuin in Amsterdam. 12,50 (Nijghdie & binvan Ditmar). loof ik dat€veel mensen Daar staan allerlei planten en nen het reguliere circuit niet kruiden gerangschikt op hun meer goed kunnen worden ge- functie voor het lichaam zoals holpen, bijvoorbeeld doordat hart- en bloedvaten, hormoonze chronisch ziek zijn, veel baat bij planten kunnen hebben.” Bij veel kwaaltjes kan een plant iets stelsel of luchtwegen. betekenen. Zo kan zevenblad Iedereen die een vraag of uitkomst bieden bij blaasont- klacht heeft, kan in haar tuin steking, kan de witte dovene- voor advies terecht. Je hoeft tel bij PMS-klachten helpen en niet ver te zoeken om mediciwerken madeliefjes om maag- nale planten te vinden, zegt darmklachten te verlichten. Leoniek. „Momenteel ruikt de „Toen ik een periode veel stad bijvoorbeeld heerlijk naar last van oorpijn had, ontdekte lindebloesem die verzachtend ik dat hondsdraf helpt om ont- en rustgevend werkt. Lekker stekingen te voorkomen”, zegt als thee voor het slapengaan! Leoniek. „Sindsdien heb ik Langs fietspaden pluk ik vaak minder vaak een antibiotica- brandnetel en paardenbloem kuur nodig. Ook gebruik ik en in de parken staan ook veel kleefkruid tegen opgezette eetbare en heilzame planten.”

verband h Mochten gevoeligh dan is het behandel Volg vo ’je moet k Krabben jeuk en b

Thuiskok. Idyllisch

VPRO2139_Boeken.indd 34

zijn ook aan de rol van herders en honden prachtige hoofdstukken gewijd, net zoals aan de taalkundige sporen die schapen hebben achtergelaten. Slaapliedjes, plaatsnamen, spreekwoorden en zelfs een onnavolgbare ‘herderstelling’ die door herders van Bretagne tot Wales werd gebruikt om schapen te tellen en die niet verdergaat dan het getal twintig: yan, tan, tethera tot en met figgot (twintig). Heerlijke kennis waar je niets aan hebt, maar waarmee je wel mooi je wandelgenoten om de oren kunt slaan tijdens een rondje over de hei. Uiteraard laat zich over het fenomeen ‘zwart schaap’ veel zeggen, want die uitdrukking komt in vrijwel alle talen voor. Van de Italiaanse pecora negra tot de IJsandse svartur sauður. Het is de wereldwijde verspreiding van het schaap die dit boek zo rijk en interessant maakt. Je kunt rustig Plinius en de Babylonische koning Hammoerabi erbij slepen, maar ook de Bijbel en de Koran, Heidi en Odysseus, Thomas Hardy en Jeanne d’Arc.

ZE medicijnen METEENisEEN bij reguliere het TICKET lijk in deNAAR soep, als thee of gegrild effect soms best groot. Zo kan met een beetje zeezout. sint-janskruid niet naast PAARDENBLOEM: goed voor BANGKOK. IN reHAAR RUGZAK ZIT EEN

NRC

nieuwe smaken

Afbeelding uit Een kleine geschiedenis van de wereld aan de hand van schapen

Volgens neurowetenschappers van de universiteit van Cambridge zijn schapen net zo slim als apen, en even leergierig

sarah price

Poëtische ode

te overtuigen dat die flegmatieke grazer eigenlijk een machtig interessant beest is? Al in haar inleiding gaat ze vol op het orgel: schapen hebben bijgedragen aan grootse beschavingen, hebben oorlogen helpen winnen, de schepping van artistieke meesterwerken mogelijk gemaakt en de inrichting van onze huizen bepaald. Die wapenfeiten zijn stuk voor stuk te danken aan een taaie schaapachtige die zich tussen de tien en twintig miljoen jaar geleden staande wist te houden op de ijzige hoogvlakten van Centraal-Azië. Dat oerschaap is de voorouder van alle schapen die de aarde bevolken, want geen dier heeft zich zo succesvol verspreid over alle continenten als het schaap. De Zuidpool is de enige plek waar je ze niet aantreft, maar verder vind je schapen van Alaska tot in de Nubische woestijn. De wereldwijde kudde telt naar schatting een miljard dieren, verdeeld over minstens duizend rassen die de mens van zowel vlees, melk als wol voorzien. Welk dier kan het schaap dat nazeggen?

haar moeder bare planten kunt herkennen druppelsVERVAL het kruidendrankje en hoe je ze kunt toepassen, LAAT ZE MET GRAPPIGE melissegeest. Haar vader die schreef Leoniek de boeken

Maak uw eigen zeep Meteen zin om te

JAGENDE GEBEURTENISSEN.

VPRO BOEKENGIDS

apotheker gebruikte zijn Wildplukken en Plant als medi- guliere medicijnen worden inde spijsvertering en het imHebt u ook een bijzondere verzameling waar u graag ENwas, SCHERPE OBSERVATIES VAN plantenkennis als toevoeging cijn. In laatstgenoemd hand- genomenSTAPELTJE en als je bloedvermuunsysteem, stimuleert de VERGEELDE BRIEVEN de reguliere medicatie. boek een overzicht van 120 dunners slikt, kun je beter lever, reinigend en vochtafdrijOUDE DAG’ WELKOM overaanZijwilt vertellen? Mailplanten naar info@troskompas.nl wil ‘DE benadrukken dat me-EEN medicinale en kruigeen wilgenbast of madelief Bitter VELE blad, dus niet iederEN IN HAAR HOOFDvend. ZITTEN

Amber Carchedi en Reny Muller De meisjes van de moestuin Uitgeverij Terra; € 26,99

Daar waar je in boeken over andere continenten weleens straatbeelden ziet van kinderen met het plakkerige suiker van een lolly om de lippen, is het hier een en al pittoreske volmaaktheid met de zon die door de bladeren schijnt, design borden, wit linnen op de tafel, knisperend vuur en versgeroosterde marshmallows. Het is heel welvarend allemaal. En daar is helemaal niets mis mee, integendeel. Konden we allemaal maar zo leven. Er zijn genoeg internationale invloeden te vinden in het boek met recepten als samosa (met ras el hanout, laat India het niet horen), focaccia en pasta, maar veel van de gerechten zijn Nordic, eigentijds en origineel, zeker als je nog niet bekend bent met deze stijl van koken: rabarber-marsepeintaart, zeewierplatbrood en ingemaakte klokhuizen als alternatief voor ingelegde citroenen. En dat allemaal in harmonie met de natuur, dat is waar dit Nordic Family Kitchen voor staat: koken en eten volgens de seizoenen en wat de natuur je geeft, ver weg van de industrialisatie. Idyllisch, zeker, maar eigenlijk ook hoe het hoort.

Hassnae�Bouazza

GENTLEMEN’S WATCH IN THE MIX

IN THE MIX

INTERVIEW

Wad mooi! The Silence of the Tides, een rauwe liefdesverklaring aan het waddengebied heeft al diverse prijzen gewonnen. De ultieme manier om de magie en schoonheid van de wadden te ervaren is volgens filmmaker Pieter-Rim de Wat eten we? Kroon in de bioscoop: “Je wordt meegenomen Tieleman: “Ontbijt op z’n Frans, de hele dag in de wereld van het prachtige wad waarin de door. Wij klassieke patisserie toewind je soms omwillen de orende buldert en de tijd af gankelijk die sprak je bijmet eenhem. Parijse bakkeen toe stil lijkt temaken staan.” GW

rij in een mooi doosje koopt. Een millefeuille, een tarte tatin, of een pain perdu kun je in Nederland, met geluk, alleen krijgen als dessert in een goed restaurant. Maar waarom niet overdag met een kopje koﬃe erbij?” Van Es: “Hetzelfde geldt voor een Franse omelet, waar vind je die? In Nederland wordt-ie vaak aan twee kanten gebakken, dat is niet de bedoeling. Een goede omelet is smeuïg van binnen, baveuse noemen ze dat.”

TEKST Annika Hoogeveen

Wat moeten we zeker bestellen? Van Es: “De Macaron Foie, een macaron gevuld met mousse van eendenlever. In één hap heb je alles wat je hebben wil: het zoetiWat fascineert u zo aan de Wadden? Verstoren wij deze ademhaling? De cyclus van eb de en vloed heeft mij al hetHoewel flora enen fauna een belangrijke ge van macaron, vettige hartige sinds mijn jeugd geboeid. Het heeft iets rol spelen, is Silence of the Tides geen navan de lever en een beetje zuur van de reducmagisch. Ik vroeg mij af wat nou de tuurfilm. Het gaat meer over de fragiele magietie van van het wadport was, de die ziel van het relatie tussen mens en natuur. We doen ertussen zit. En dan de texgebied. Steeds meer zag ik het getijdenons best met de natuur en het gaat beter, tuur: de macaron is krokant van buiten, en proces -hoog water, laag water- als een maar als we de kans krijgen dan halen soortzacht van ademhalingsproces -adem in,de mousse we olie en gasisuitluchtig. het gebied enJe bouwen van binnen, adem uit- en dat werd dus het hoofdonwe centrales langs het wad. Daarnaast wordt op alle mogelijke manieren geprikderwerp. Het ritme van de ademhaling overspoelen we in de zomer, in een soort neemtkeld.” je mee door de film. van militaire invasie, de eilanden. Daarin zit die kwetsbaarheid. Tieleman: “Maar ook van iets simpels als een croque monsieur hebben we een uitgebreide 30

GENTLEMEN’S WATCH #78 | NAJAAR 2021

Silence of the Tides is vanaf 9 december te zien in de bioscopen. Er is ook een boek verkrijgbaar: Pieter-Rim de Kroon: Silence of the Tides, 192 pagina’s, uitgeverij Terra.

studie gemaakt. Het is écht niet ‘gewoon een tosti van witbrood’. We gebruiken briochebrood, Comté, ham en een zelfgemaakte bechamel met een beetje dragon erin.” Van Es: “Eén van de hoogtepunten is de Tarte Tropézienne. Brigitte Bardot heeft dat taartje beroemd gemaakt. Wij maken het van gesuikerde brioche, met crème patissière opgeklopt met oranjebloesem en rozenwater.” Vanwaar jullie liefde voor de Franse keuken? Van Es: “Ik zie de Franse keuken als basis van het ambacht van kok. Je kunt je niet verschuilen achter ﬂauwekul met stikstof, of ingewikkelde krokantjes. Het draait allemaal om ingrediënten van hoge kwaliteit en traditionele methoden tot in perfectie uitgeWaarom focust de film zich op de mens? voerd.” De mens fascineert mij. Zoals hij zich Tieleman: “Als je in Nederland op hoog nigedraagt is het een heel merkwaardig schepsel. staan je we teal wroeten veau Allemaal eet, heb snel het gevoel dat je in in het wad. Onderzoekers, kinderen met een museum zit. Ik hou van de Franse joie de vakantie, vissers… En als wadlopers ploegen door de prut. Dus allemaalmaar lekker eten in een vivrewe. Geen poespas, doen we iets met dat wad. Ik kijk aan de gezellige sfeer, zonder dat ze daarvoor overene kant met verbazing naar het gedrag van de mens, veel maar aanmoeite de andere kant dreven lijken te doen.” kijk ik er ook met een glimlach naar.

met materiaal en al voortbewogen over het ijs en moesten onszelf op allerlei manieren verankeren om niet weg te glijden. Je raakt dan het gevoel in je handen kwijt en door de kou kun je niet goed nadenken. Dat waren heel zware momenten.

De film belicht diverse tegenstellingen. Eb en vloed, rust en hectiek… Ja, het gaat over contrasten. De titel zegt het al een beetje. Is het een film die alleen gaat over stilte? Waarschijnlijk niet. Er zit een soort magie achter. Het ene moment is het laag water en is er bijna geen wind. Het enige wat je in de verte hoort is een vogeltje of een klein rimpeltje water op de voorgrond, enorme rust van 360 graden om je heen. Het volgende moment zit je midden in een broedkolonie van meeuwen en heb je 360 graden krijsende herrie om je heen.

Welke scene was het moeilijkst om te filmen? Alle scenes hebben hun uitdagingen. Voor sommige moesten we extreem veel geduld hebben, zoals met de lepelaarskolonie. Maar ook jaargetijden maken het soms moeilijk. We hebben twee keer een enorme strenge winter gehad en we moesten dagelijks draaien met windkracht acht of negen oostenwind, waarbij alles bevroren was. Bij de openingsscene lijkt het alsof je midden in Siberië zit. Enorm lage gevoelstemperatuur, harde oostenwind… We werden

En toen was er ineens de recente wateroverlast in Limburg, België en Duitsland… Inderdaad, tijdens de Duitse première in Keulen begonnen de overstromingen. Opeens werd de film erg actueel: vragen over het water in de Waddenzee, de stijging van het waterpeil en de gevolgen voor het waddengebied. Er zit een scene in waarbij een grote familie gezellig rondom een tafel op het wad zit te dineren, met champagne en hapjes. En ondertussen stijgt het water. Ik heb die scene altijd genoemd ‘De scene van het stijgende water’. Wat doen we? Niets. Dat zou je kunnen vergelijken met het dansen op een vulkaan. We weten dat hij op een zeker moment uit gaat barsten, maar aan de voet feesten we rustig door. De extreme wateroverlast, honderden doden en miljarden aan schade drukt ons met de neus op de feiten. Maar worden we er ons bewuster van dat het water aan de andere kant ook gaat stijgen en doen we daar iets mee? Geen idee, hopelijk wel.

Catrien Spijkerman NAJAAR 2021 | GENTLEMEN’S WATCH #78

In Bloei

MARGRIET

3X bijen

De Naturalis Historia

GEZONDNU

RECEPTEN

Zoekt u een cadeau voor iemand die van bloemen houdt? Dit mooi uitgevoerde boek heeft de prijs werd of wordt vindt iedereen leuk om te van een luxe boeket maar de onthoren. Dit is een bijzonder mooi boek dat ook vanger haalt er voor jaren inspiranog eens een boeiende inhoud heeft: heldere tie uit. Een kloeke uitgave in stecitaten met bronvermelding uit oude plantenOver waarom ze zo belangrijk zijn vige, matte band; ruim 270 pagiboeken. Het beeldmateriaal is afkomstig van kter, jeuk is erger dan pijn!” Zonder bijen is er geen leven mogelijk. Daarom vertelt imker en noodkreet van patiënten die na’s vol prettig leesbare tekst en inspirerende foto’s. Een platen, en luchtig getekend. ermatologenoude regelmatig horen. elegant Friedrich Hainbuch zo graag over dit helaas ernstig bedreigde oms zo hinderlijk dat deze tot paar simpele glazen flesjes met wat veldbloemen leveren al Overkan medisch gebruik boek niet, ode aan de onmisbare bij. sheid en depressie leiden. insect inrept zijnhet geïllustreerde ukgevoel wordt veroorzaakt Bijen € 23,99 (Terra). Hier gaat het een prachtig resultaat op, maar er zijn ook schalen en zijn andere uitgaven. kkeling van daarvoor de zenuwuiteinden vrijgekomen stoffen onder de kan het gevolg van een emmers vol weelderige kleur of ranke boeketjes in tere tinomzijnplantensoorten die dienden om bier te te zoals eczeem, psoriasis of n. Het kan ook ontstaan doorleer teOver je ze lokt ten. De foto’s maken het tot een fijn kijkboek maar de brouwen, looien, hoe inkt, touwen en klectenbeet of aanraking van een Om bijen te lokken toverde journalist Caspar Janssen zijn kleine, tel. informatie ontbreekt niet: hoe begin je, hoe kies je je bloeren te fabriceren, papier te maken, om ongedierte te verjagen, vlekken te kale stadsbalkon om tot een ware jungle, waar niet alleen bijen omenten men, wat gebruik je? Een- en tweejarigen, bollen, vaste verwijderen. blijft de oorzaak duister omdat Het boek is gebaseerd op bronnen van ongeveer 2000 jaar op af komen, maar ook andere nuttige insecten. ichtbare huidverandering valt planten, struiken en bomen, bladeren en vulbloemen, geleden tot nemen. In die gevallen kan een en met de twintigste eeuw, en brengt de vergeten toepassinHet bijenbalkon € 21,99 (AtlasContact). id het probleem zijn. Opmerplukken en schikken; het komt allemaal compact en prakgen 250 plantensoorten opnieuw voor het voetlicht. De bewerindat jeuk vaak ergervan wordtzo’n bij menten zoals slapen of tijdens FD PERSOONLIJK ische scan. Dan worden we tisch aan bod. gen zijn citaten uit oude bronnen, waar of onwaar daar wordt geen oorOver hoe je ze zelf kunt houden leid door dagelijkse bezigheemen we jeuk sterker waar.geveld. Onderbouwd met pagina’s vol noten en een uitgebreide deel over Clare Nolan is interieurstylist en auteur. Ze was redacteur Zelf een bijenvolk houden, hoe doe je dat? InDedit boekkeuken met 150 Italiaanse is groentegericht en gebruikt in CT- of MRI-scan worden vaak middelen gebruikt waarvan bepaalde streken veel bonen. Voor de Italiaans-Vlaamse bibliografie. Auteur De Cleene is plantenfysioloog enen emeritus lifestyle van het magazine YOU van Mail on Sunday. Haar foto’sMarcel lees je alle tips & tricks over het hoe, wat wanneer. s dat ze tot overgevoeligheidschef Luna Trapani was de stap dan ook snel gezet kunnen leiden, met jeuk als houden stap voor stap door Kaspar Bienefeld € 20 (Kosmos). professor aan deBijen Universiteit Gent. artikelen verschenen in de magazines van The Telegraph om Italiaanse gerechten te maken van plantaardige Medicatie wordt over het algeingrediënten. Al kun je in het land van haar vader nog een toegepast als sprake is van enAkers in The SundayTimes. De Naturalis Historia, vergeten toepassingen van planten,niet Marcel De eten, vertelt ze. Door Hilary ge en ondraaglijke jeuk. overal ‘vegan’ In Bloei, Clare Nolan, uitgever Forte Groen, 272 pagina’s, Cleene, Sterck & De Vreese, 344 pagina’s, € 39,90, ISBN 978 90 56 15 71 11 ak al voldoende helpt, is om een vette crème op het hele € 29,99, ISBN 978 94 62 50 27 41 te smeren. Bekende middelen

tekst Lian van Doorn fotografie Anya van de Wetering/Bella Thewes

Verhalen raaglijke jeuk over waar een plant voor gebruikt

1 2 3

De smaak van Italië

Docu

zalf en vaseline, zonder recept otheek verkrijgbaar. Dure che crèmes zijn niet bewezen

ben werkt averechts

in GetNatuur Up and Amsterdam

ls iemand je kan overhalen vegan te eten is het Luna Trapani wel. Ze groeide op in Antwerpen en roerde op haar 8ste al in de potten en pannen in het Italiaanse restaurant van haar ouders. Nu heeft ze in die stad haar eigen Italiaanse vegan restaurant, Spritz. Zodra Trapani over eten gaat praten beginnen haar ogen te schitteren. Je hoeft ook maar door haar kookboeken te bladeren – het tweede, Vegetalia, verschijnt een dezer dagen – en je weet: bij Trapani draait alles om smaak en het plezier van koken en eten. Dat, mogen we gerust zeggen, is in de wereld der vegans uniek. ‘Mijn moeder is Belgische en mijn vader Italiaan en ik hou van beide keukens. Belgisch eten is de zwaarste van de twee, met gerechten die ’s winters verwarmen. Vroeger was mijn moeders aardappelpuree met wortel een van mijn lievelingsgerechten en nog altijd geeft me dat een gevoel van thuiskomen. Voor de Italiaanse keuken heb ik dat met pasta e piselli – pasta met doperwten. Vroeger gingen wij elk jaar naar een camping in Calabrië en daar kookte de superlieve mama van een vriendje dat altijd. Zij gebruikte er van die kleine rondjes pasta voor en naast doperwtjes hoogstens nog wat knoflook. Simpel.’

Grow

FOODIES

In de herfst is er een overvloed aan noten, kruiden, bessen, zaden en paddenstoelen. Wildplukken is in deze periode een feestje! En het is nog gezond en duurzaam ook. Waar wacht je nog op?

Bijzonder:

de bloemetjes van de madelief sluiten als je ze plukt, maar openen in de warme soep

aar we in de zomer volop genieten van het verse fruit, lijkt het in oktober gedaan met de pret. Maar niets is minder waar: de herfst leent zich uitstekend voor wildplukken! Wat ooit een noodzakelijke bezigheid was voor arme mensen om voldoende voedingsstoffen binnen te krijgen, is nu hip en happening. Op menig menukaart van sterrenrestaurants staan wilde ingrediënten. En dat is goed nieuws, want eten uit de natuur is veelal gezond en duurzaam, mits je plukt met be-

Vegan ricotta, gemaakt van

Pompoensoep amandelen. met madeliefjes 36

maar alle kookboeken. Je vindt overal wel iets wat je kunt gebruigezondNU.nl ken, dat brengt variatie in een vegan kookstijl. Zo beginnen veel Toscaanse gerechten – pastasauzen, stoofvlees – met een soffrito, RECEPTEN een mengsel van in olie gebakken blokjes wortel, ui en bleekselderij. Een soffrito kan ook vegan gerechten aromatisch maken.’

Verse kruiden

Groeide op in Antwerpen en is afgestudeerd als schoonheidsspecialist.

gezondNU.nl

woensdag 28 juli 2021

Bereidingswijze: • Maal amandelen, zout en 1 liter water in een

Fit

je lichaam’ Direct na het afronden van haar middelbare school namen haar ouders voor haar een bruin cafeetje over.

Roomboter

In 2019 opende ze op die plek cocktailbar Spritz. In 2020 werd Spritz een vegan restaurant. In 2021 breidde Trapani het pand van Spritz uit.

Haar boekdebuut ‘Veganista’ verscheen in 2020 bij uitgeverij Terra, binnenkort volgt ‘Vegetalia’.

gezondNU.nl

ste

door een professional en pluk niet alle informatie van interminée en projectleider bij het Rijksinstituut voor Daarom zou het nogal ridicuul zijn je erover op te Volksgezondheid en Milieu (RIVM) Thomas van winden dat er tegelijkertijd twee boeken verschijnen net. Goethem. En ze hebben nadrukkelijk wetenschapmet dezelfde titel, De ontdekking van de natuur, een Ik geloof dat ons lichaam gebaat is bij oervoeding: eten pelijke pretenties, al beseffen zij wel degelijk dat die variant trouwens van een recente, vrijwel direct ook zoals we in de oertijd deden. Met noten, zaden, veel pretenties het op talloze essentiële gebieden nog, en in het Nederlands vertaalde biografie van Alexander groenten en vruchten. Zo min mogelijk bewerkt. misschien wel voor altijd, met een uiterst wankel von Humboldt, De uitvinder van de natuur (Atlas Banaan en vlinder (Automeris lberia), Merian, 1719, Raggi’s paradijsvogel (Gould, 1875-1888), afbeelding uit fundament aan verifieer- of falsificeerbare data moeContact, 2018), op zijn beurt een licht gewijzigde Laatafbeelding dus het witte brood liggen, de pakjes en de uit Mulders De ontdekking van de natuur Mulders De ontdekking van de natuur in vier seizoenen ten zien te doen. Maar dat maakt het onderzoek DE niet TUIN zakjes, versie van het Engelse origineel van Andrea Wulf, maar ook 105 de liga’s, cruesli en pastasaus. We minder belangwekkend. De auteurs zijn er wat mij The Invention of Nature. leven dan wel in de 21ste eeuw. Maar onsdelichaam is rups/vlinder, in zijn specifieke biotoop beschreef revolutionaire, aards geïnspireerde medewerking betreft metZOETE glans in geslaagd de academische kloof De ontdekking van de natuur – tweemaal MET dus. PERENTAART nogvangebouwd op vele jaren geleden. LIMONCELLO ROZENKOEKJES én tekende en daarom ook wel de eerste ecoloog Dürer. tussen geschiedenis en biologie in hoge mate te Maar ervan afgezien dat ze allebei een historische werd genoemd), Von Humboldt (de eerste echte Jammer dat Mulder wel verwijst naar Dürer, die VOOR 12 PUNTEN dichten, medeVOOR CA. 20-25 STUKS dankzij een toegankelijke schrijfstijl invalshoek hebben, verschillen ze onderling enorm. ecoloog, hoewel die term pas na zijn dood, in 1866, omstreeks diezelfde tijd met zijn tekeningen, aquarelen zorgvuldig• gekozen voorbeelden. Het ene boek is van Hans Mulder, van 300 g bloem + wat extra, om te bestuiven • 1 rolconservator vers deeg uit het koelversschap len en gravures de kloof tussen kunst en wetenschap zijn première beleefde) en Humboldt-bewonderaar In de late •middeleeuwen – ik ben weer terug bij de natuurhistorische collecties• van Universiteit 150 g fijne kristalsuiker 250 gde mascarpone zout van die kloof nog geen last, • 3 + 2 elverhalen limoncello over dichtte en als zodanig niet onderdoet voor tijdgenoot Darwin, dankzij wie we begrijpen “hoe het leven in al Hans Mulder•–snufje had men van Amsterdam, en bevat “twintig 1 zakje vanillesuiker • 60 g witte basterdsuiker + 1 el extra, Leonardo da Vinci, maar dat hij dit niet demonstreert zijn wonderbaarlijke verschijningsvormen zich op ja, zelfs geen ••weet, gaten in de waarneming dichtte onderwerpen en mensen die een meer of minder 250 g roomboter, in heel kleine stukjes om te bestrooien met een illustratie van, bijvoorbeeld, Dürers kleurrijaarde heeft ontwikkeld en hoe al dat leven met elkaar men zonder Perentaart scrupules met eigen of aan klassieke belangrijke rol hebben gespeeld het ontsluieren met limoncello • 1 ei, gesplitst • 1in tl vanille-extract • recept op 74 ontleende fanke “vleugel van de scharrelaar” (1512) – om een van is verbonden”. Dat laatste is voor Mulder ruim vol• handje gedroogde rozenblaadjes • 1 el bloem autoriteiten als Aristoteles ofpgagina Plinius van de geheimen die de natuur verborg voor de Euro1 ei1900”. Het zijn doende om On the Origin of Species (1859) het “mismijn favoriete aquarellen te noemen. Als de vermoetasieën. Zo verscheen er in 1485 een vertaling van pese mens tussen pakweg 1500• en Voor het glazuur: • 3 rijpe peren schien wel belangrijkste wetenschappelijke boek uit delijk eerste boeken met op waarneming gebaseerde een dertiende-eeuws werk van de van oorsprong verhalen “over de boeken, handschriften, archieven, • 200 g poedersuiker • 1 el abrikozenjam de geschiedenis van de mensheid” te noemen. Al houtsneden van dieren noemt Mulder de Historiae Britse franciscaan Bartholomaeus Anglicus, bijna tekeningen en aquarellen” die de auteur als beheerder • 1 tl rozenwater deze beschouwingen tintelen van de charme en het animalium van de Zwitser Conrad Gessner, die trou• sap van 1/2 citroen oven voor op 200 0C. Rol het duizend pagina’s, waarvan de Nederlandse vertavan die oorspronkelijk uit deVerwarm ArtisdeBibliotheek deeg uit volgens de gebruiksaanwijzing op de enthousiasme van de ware liefhebber, maar een doorwens ook leentjebuur speelde bij Dürer. Ook jammer: ling, Van den proprieteyten der dinghen, de eerste afkomstige collecties vaker heeft verteld, met liefdeDoe de bloem, suiker, het zout en de verpakking en leg in een taartvorm van 24 cm “volledige” geschiedenis vertellen ze niet. het volledig ontbreken van de eerste en enige “oorgedrukte Nederlandse encyclopedie genoemd mag volle kennis van zaken, uit de losse pols en voor een Juliëtte van Eeten (37) uit Sassenheim lopende, is vanillesuiker in een kom. Voeg de boter en de doorsnede. Prik met een vork ruim gaatjes in Dat is, zoals gezegd, wel de ambitie van Lenders spronkelijke” Middelnederlandse encyclopedist, worden. Een eidooier paar jaar inhet1493, in groot, niet per se wetenschappelijk toe enlater, probeer geheel verscheen zo snel het deeg.geïnteresseerd Maak je liever zelf je deegbodem? beweegcoach en personal trainer en begeleidt mogelijk een samenhangend deeg teeen boek c.s. Zij laten zien dat er van enige “zondeval”, die een Jacob van Maerlant en diens wonderlijke Der NatuKies dan voor of maak een bodem Neurenberg, de stadtotvan Albrecht Dürer, publiek. Zonder iets aan de verdiensten vanzanddeeg de auteur mensen naar een fitter, vitaler en gezonder leven.eenheid van mens en natuur bruut Voeg eventueel wat snippers van biscuitjes. oorspronkelijke ren Bloeme (omstreeks 1266). Daarin staat welgeteld getiteld Liberkneden. chronicarum, oftewel, in de Duitse veraf te doen, mag toch worden gesteld dat de aantrekgedroogde rozenblaadjes toe, als extra Klop nu de mascarpone los zodat er geen zou hebben beëindigd, geen sprake kan zijn. Wel één passage – over ratten – waarin de auteur put uit taling, de Nürnberger Weltchronik. Hoewel Columkelijkheid van het boek vooral zitklontjes in demeer grote hoeveelsmaakmaker. Rol de bol deeg in plasticfolie zijn. Voeg aan de mascarpone van een enorme achteruitgang van de biodiversiteit, eigen ervaring, al het andere is overschrijfwerk. bus zojuist Amerika had “ontdekt”, staat dat boek, heid schitterende illustraties op3groot formaat. en leg ca. 30 minuten in de koelkast. eetlepels limoncello, de suiker, het de oven op 175 0C. Rol de bloem en het ei toe, en mixwat deVerwarm het deeg nog in het bijzonder als gevolg van de westerse koloniseMulder zoomt in op afzonderlijke auteurs en zowel tekst als devoor illustraties betreft, Het andere boek met die vanille-extract, titel is ambitieuzer. tot een geheel. Bestrijk het deeg met het op een met bloem bestoven werkblad. ring van de wereld vanaf de vijftiende eeuw en de boeken – ik noem Antoni van Leeuwenhoek, Linrotsvast in deuit niet-empirische traditie van de Bijbel, Het is het resultaat van een interdisciplinaire werkmascarponemengsel en strijk de bovenkant Steek met een vormpje of een klein glaasje industriële revolutie vanaf omstreeks 1800. Maar er naeus, Buffon, Maria Merian (die als eerste een dier, ongetwijfeld de reden dat het niet kon rekenen op de groep die sinds een jaar of vijf onderzoek doethalveer naar ze en ontdoe glad. Schil de peren, ze ronde vormpjes uit. Leg ze op een met

DE TUIN IN VIER SEIZOENEN

Meisjes

van de moestuin ‘Kweken, oogsten, koken en eten, dat zijn de basics in ons leven’, schrijven Amber Carchedi en Reny Muller in het voor woord. En dat zegt meteen alles over dit heerlijke kookboek waarin de recepten per ingrediënt zijn gerangschikt. Vijf smakelijke voorbeelden.

BOEKEN

juliëtte van eeten

Lucas Pieters Roodbaard

verwanten, om de uitvinding van natuur. flora en fauna. Maar daarvan bleef weinig over. Een eeuw nadat de Hollanders er voet aan wal hadden H a n s M u l d e r , De ontdekking van de natuur, gezet, was het eiland leeggeroofd en van zijn bossen Terra | Lannoo, Amsterdam / Tielt, 2021, 256 p. ontdaan. Niet alleen de dodo (of walgvogel) had definitief het loodje gelegd, dat treurige lot trof J a n l u i t e n va n Z a n d e n , Thomas van Goethem, #VTWONEN maar liefst 23 van de 45 vogelsoorten. Rob Lenders, Joop Schaminée, De ontdekking van Maar de VOC was ook, lezen we honderd pagide natuur. De ontwikkeling van biodiversiteit in #VTWOONVRAAG na’s verderop, een netwerk van kennis en informatie. Hoogzomer Nederland van ijstijd tot 21ste eeuw, Prometheus, De verschraling van de natuur in “nieuwe” gebieden Amsterdam, 2021, 336 p. heeft, onder veel meer, geleid tot “de introductie van beleid gericht op het zorgvuldiger beheren van de bossen – en zelfs het aanplanten van nieuw bos – in de Kaapkolonie, een van de eerste voorbeelden van natuurbeleid uit de Nederlandse geschiedenis”. Uitgangspunt van het boek van Lenders c.s. is de “tragische geschiedenis” van de Oostvaardersplassen, een gebied dat na de drooglegging van Zuidelijk Flevoland in 1968 het toneel werd van het meest besproken en omstreden project van natuurbeschermend Nederland. Het ging daarbij om een nieuw concept: “natuurontwikkeling, het bewuste streven naar de terugkeer van de natuur en de vergroting van de biodiversiteit op plaatsen waar die in de verdrukking was gekomen.” Vijftig jaar later was het fiasco van de nieuwe wildernis evident: afwezigheid van natuurlijke vijanden en begrenzing door hekken zorgden voor bevolkingsexplosies onder grote grazers die het regenera10 vind-ik-le tieve vermogen van het gebied verre te boven gingen. @jacqueline.k De gevolgen: een dramatische achteruitgang van de in de tuin #styl flora en massale sterfte, grotendeels door afschieten, van edelherten, konikpaarden en heckrunderen.

JE MÓÉT KIEZEN: BUITEN STAAT EEN...

goed voor je lijf

sarah price

Ingrediënten halen uit de natuur voor maaltijd

Amber Carschedi

Over het algemeen is Klaber te spreken over het feit dat mensen in beweging zijn geweest tijdens de

pandemie. „Bewegen is natuurlijk LIFESTYLE altijd beter dan op de bank zitten,

walnoten en nog veel meer. Wist u bijkilo wol. Die anekdote leidt weer naar de Uiteraard laat zich over hetvlierbessen, fenomeen Dat oerschaap is de voorouder van alle oprichting van The Wolseley Sheep Shea‘zwart schaap’ veel zeggen,voorbeeld want die uitschapen die de aarde bevolken, want geen dat de droge zaadjes van de berenklauw ring Company in Birmingham, die zou uitdrukking komt in vrijwel alle talen voor. dier heeft zich zo succesvol verspreid over naar mandarijn, selderij, kokos en komkommer smagroeien tot een van de grootste Britse autoVan de Italiaanse pecora negra tot de alle continenten als het schaap. De Zuidfabrikanten: de Austin Motor Company. IJsandse svartur sauður. Het is de wereldpool is de enige plek waar je ze niet aanken? wijde verspreiding van het schaap die dit treft, maar verder vind je schapen van boek zo rijk en interessantOoit maakt. Jewas kunt wildplukken een noodzakelijke bezigheid Alaska tot in de Nubische woestijn. De Zwart schaap rustig Plinius en de Babylonische wereldwijde kudde telt naar schatting een van koning arme mensen om voldoende voedingsstoffen Hammoerabi erbij slepen, maar ook de miljard dieren, verdeeld over minstens Door de wollige bril van deze auteur binnen Bijbel en de Koran, Heidi en Odysseus, te krijgen. Nu staan ingrediënten uit het wild duizend rassen die de mens van zowel beschouwd, is inderdaad de hele wereldThomas Hardy en Jeanne d’Arc. vlees, melk als wol voorzien. Welk dier gedrukt geschiedenis meer of mindere mate vooral op menukaarten van exclusieve restaurants. Fijn groot boek, op inprettig papier, met een verfrissende kan het schaap dat nazeggen? schaapgerelateerd. Dat begint al bij de Maar met behulp van dit boek kun je het ook allevroegste beschavingen, die insteek: tuinen landschapsontwerp envermoedelijk Dutch Design. Tuinen vormen Multifunctionele goedzak wilde schapen domesticeerden door maal zelf maken. Elsje Bruijnesteijn legt uit wat je Schaar vaak een reactie op het omringende dat temmen en pasgeboren lammetjes landschap, mee naar huis te Dat ze het daarbij vooral gaat overidehet grennodig hebt, waar en wanneer je het beste kunt pluknemen. Die werden aan de borst van een zeloze nut en de historische symboliek van Een kleine geschiedenis van de wereld aan aliseren. tuin een miniatuurversie landschap. zogende vrouw grootgebracht. Honden hetvan schaap,het meer dan overken wat voor de hand van schapenNiet blijkt eenzelden verrukkelijkis de inbeest het wild, legt uit welke paddenstoelen giftig kwamen er toen nog niet aan te pas om de het karakterologisch nu eigenlijk is, is boek voor liefhebbers van toegankelijke In Van landschap naar tuin kijken we naar het tuinen landschapsvereetbare planten eruit zien en vooral ook wat kuddes bijeen te houden, maar natuurlijk misschien wel de grootste zijn, tragiek hoe van deze cultuurgeschiedenis, dat ook nog eens > prachtig is uitgegeven. Wie niet bovenmaje ermee kunt maken. ’Wildoogst’ is leden van Nederland, naar het werk van hedendaagse tuinontwerpers tig geïnteresseerd is in breipatronen en een en prachtig, compleet boek met hede fabelachtige van wolvezels en hoekwaliteiten hun werk aansluit bij het lokale landschap. Tuinontwerpen krijgt van Coulthard een lesje dat soms le fraaie natuurfoto’s.

De oase

niet te vaak in de week trainen als je niet veel ervaring hebt. Doe ook Maarten van Bracht altijd eerst een warming-up en na maar het probleem blijft dat veel mensen thuis geen begeleiding Onmisbare levensankersafloop een cooling-down. DaarJe kunt Jesús Carrasco er niet van beschuldigen dat hij naast is het verstandig om in de hebben bij de workouts.” De sporthet kunstje van zijn bestsellerdebuut De vlucht (2013) uit Eeneen kleine geschiedenis bijzon-van de wereld aan de hand van schapen probeert te herhalen. Na dat bloemrijke Iberische antspiegel te kijkenAfbeelding naarWat je lichaam scholen zijn nu weer open, maarwoord op Cormac McCarthy’s The Road volgde een fantasievol what if-fabel spelend ineen een en mooizie boek tijdens oefening.der Hierdoor voor wie toch liever thuis sport bezet Spanje, begin twintigste eeuw. En nu verrast hij huis jemetofTerugjenaarhouding goedisis. Luister heeft Klaber een aantal tips om ‘Oase. Kleine (Meulenhoff), een huiskamerrealistiookwaarin altijd blessures te voorkomen. „Zorg ten sche familieroman vertellernaar je lichaam. Spiergeboorte van een Juan Álvarez vanuit Edinburgh, waar pijn is goed, maar pijn tijdens een eerste voor een goede ruimte om te hij in de botanische tuin werkt, terugbiodiverse tuin’ keert naar zijn geboortedorp Cruces. oefening niet. Het belangrijkste is sporten, tijdens een workout je Louter voor zijn vaders begrafenis, van Simon denkt hij. Maar dan draagt zus Isabel gewoon dat je het rustig aanpakt kleine teen stoten tegen de eettafel plotseling de zorg voor zijn dementerende moeder aan hem over. Wat volgt is een ingetogen overop de je eigen niveau enverhaal alles doet, of vallen over een speelgoedauto, Hureau. Hij doet benauwenis én warmte van een dorpsgemeenschap, dan iseneen echt welen kan heel pijnlijk zijn. Draag daarouderliefde en kinderverantwoordelijkheid, (vervlie-thuisworkout in veel beeld gende) herinneringen als onmisbare levensankers. een Dirk-Jan goede manier om in beweging Een kleine geschiedenis naast schoenen of train op blote Arensman Sally Coulthard een kleinschreef beetje te blijven.” voeten. Door sokken kun je uitglijvan de wereld aan de hand van schapen, een boek Modern familiedrama tekst verslag vanover het schaap. In Het Ida is veertig en heeft net geïnformeerd of ze haar eitjes vol verrassende weetjes den. Ook is het belangrijk dat jekan laten invriezen zodat ze die kan inzetten zodra ze de varken. Het verhaal van eeneen dier van en bloed van zeervlees biodivers Marthe heeft zo’n man den Berg het ontstaan van het trainen langzaam opbouwt.juiste Gaman tegenkomt. Haar zus Sophie

Van landschap naar tuin

Gisse grazers en knorrende beesten

intussen gevonden. Na veel mislukkingen is zij eindelijk zwanger. Dat nieuws legt een bom onder wat een gezellig familieweekend had moeten worden in het gezamenlijke vakantiehuisje aan het water. In haar ijzersterke roman Volwassen mensen (De Geus) zet de Noorse Marie Aubert de verhoudingen tussen de zussen, hun moeder en de aanhang op scherp met behulp van veel drank, oud zeer en een geheim waarvan je weet dat het niet geheim zal blijven. Een modern familiedrama vol onderhuidse spanning waarin niet alles wordt uitgespeld.

belicht Kristoffer Hatteland Endresen het lot van stukje land. Het geheel oogt als een een ander boerderijdier.

getedoor Katja de Bruin kend dagboek: potloodlijnen gekleurd met aquarel, handgetekende letters hier oersaai beest een boek willen lezen, aten we eerlijk zijn. In de cateenboerderijdieren daar verpakt een tekstballon. Het staan schrijven? Sally Coulthard gorie bungelt in laat laatste en beweert in Een het schaap wel zo’n beetje in de metdeed dehet aanschaf van kleine geschiedenis van de wereldeen aan ondersteverhaal regionen vanbegint aantrekkelijkhand van schapen dat ‘schapen de heid. Dat suffe geblaat, die domme vervallen huis met de een grote tuin geschiedenis van de mensheid hebkoppen, de houterige motoriek. ben gevormd nu is’. Zo’n De Katja de Bruin Zodra het lammetje-af is, valt aan althans een lap grond van zoals 500diemeter. zotte stelling maakt nieuwsgierig. het gemiddelde schaap weinig lol te > Meer over deze titels op vprogids.nl/boeken Slaagt Coulthard erin de lezer ervan beleven.nieuwe Waarom zou eigenaars je over zo’n hadden geen plan, BEZOEKEN Het Nationale Ballet opent lazen geen boeken, lieten zich niet advihet 60-jarig jubileumseizoen met TOER, een v 34 seren maar begonnen gewoon – met bijzondere show rondom choreograaf Toer van rooien, planten, met vallen en opstaan, Schayk.Van Schayk, die in september 85 wordt, HEBBEN Een juwelenlijn geïnspireerd met het aankopen van planten en het maakte speciaal voor deze gelegenheid een op de fameuze Fabergé-eieren die verplaatsen van zaailingen. Er verschijnieuw ballet voor zeven mannen, ‘Lucifer lang geleden ‘en vogue’ waren bij de nen vogels, vlinders en andere insecten, Studies’. Het stuk is gebaseerd op Vondels Russische adel. Je vindt de collectie, planten en buren. Een feest voor het oog ‘Lucifer’, over de engel Lucifer die, gedreven gemaakt door Louise Harrison, bij en inspiratie voor een groener leven. door jaloezie, in opstand komt tegen God en luxe merken site net-a-porter. Voor uzelf, uw partner of oudere (klein) in zijn val de mensheid meesleept. Richtprijs €9.840 voor kinderen. De oase, Simon Hureau, uitVanaf 14food september, operaballet.nl een ketting geverij soul comics, 116 pagina’s,

VPRO2139_Boeken.indd 34

ST, PLAY, RELAX

EKEN Net geopend in Noordwijk: t, een boetiekhotel met 24 prachtig te privé-appartementen.Vanaf het

SEASONS

GEVALLEN ENGEL

EITJE

16-9-2021 14:26:35

€ 24,95, ISBN 978 94 92 88 20 97

106 DE TUIN in vier seizoenen

sarah price

het spoor zet van familieverleden, de Armeense genocide van 1915 en de blijvende gevolgen voor de identiteit en het bestaan van Armeniërs, met name die in de diaspora. In Hier zijn leeuwen (Wereldbibliotheek) brengt de Duitse actrice en schrijver Katerina Poladjan, wier opa de genocide overleefde, in rake schetsen en dialogen en ook met de nodige ironie een poëtische ode aan Armenië in het licht van een tragisch en traumatisch verleden.

59% 41% me-time lounGER

openbekleed enbakblik dichte tuindelen en archivalia. Ten slotte besteedt de Over tuinarchitect Lucas Pieters vers,bakpapier van de klokhuizen. Snijd ze in plakken en leg en bak ze in 15-20 90 89 de plakken peer in een waaiervorm op de minuten lichtbruin. Haal ze met een spatel of auteur van dit rijk geïllustreerde zoals priëlen. Roodbaard en de landschapsstijl tuinsieraden mascarpone. Leg een rond stukje peer in met bakpapier en al van het bakblik en laat ze FOTOtenELLA het midden. Bestrooi peer met de extra Roodbaard minsteTILGENKAMP 30 minuten afkoelen voordat je ze binnenMEDIAHUIS boek met veel onbekend beeldwas favoriet schreef Rita Radetzky eendeproefeetlepel suiker. Bak de taart in ca. 40 minuten glazuurt. Bewaar ze voordat je ze gaat gaar of totdat het werd deeg goudgeel is en de een glazuren goed afsluitbare van trommel.de Friese, grootin eennetwerk materiaal aandacht aan de navolschrift, dat omgewerkt tot Intensity Interval Training. Dit en. „Binnen peren zacht zijn. Verlaag de temperatuur van Klop voor het glazuur het eiwit (van het de oven iets, wanneer het deeg te snel donker gesplitste ei) losen en lichtDrentse schuimig. Voeg dan Groninger elite. Hij ging en waardering van Roodmooi uitgegeven boekwerk. bestaat uit een programma van workout doen, app (gratis) kleurt of dek de taart af met aluminiumfolie. de poedersuiker, het rozenwater en het twaalf oefeningen van dertig seVerwarm in een pannetje de abrikozenjam citroensap toe. Voeg geleidelijk kraanwater een eigen stijl waarin baards werk. Lucas Pieters Roodbaard werd in ontwikkelde seven met de overige 2 eetlepels limoncello. Laat toe. Begin met 1 eetlepel water en zorg dat je conden, met daartussen tien seconvermogen Rita Radetzky studeerde kunstge1782 geboren even in zachtjes hetkokenDrentse totdat de jam gesmoltenzijn beeldend glazuur niet te dun wordt. Smeer de boven-een grote is. Bestrijk de peren met het jammengsel en kant van je koekjes gelijkmatig in met het den rust. Wegens de extreem inek) Deze app is vergelijkbaar met speelde. Zowel uitge- schiedenis en klassieke archeoloRolde en overleed inis klaar. Leeuwarden rol glazuur je taart en garneer met verkruimelde zijn zijn ook aan de rol van herders en honden te overtuigen dat die flegmatieke grazer tensieve bewegingen, is deze worn in 30 Volgens neurowetenschap7M Workout. Hij biedt namelijk O ja, als je de peren schilt en snijdt, verkleurozenblaadjes. Terug naar de natuur. Naar de eenvoud en het maprachtige hoofdstukken gewijd, net zoals eigenlijk een machtig interessant beest is? gie pers aanvan dedeRijksuniversiteit Groin &1851. Dit boek plaatst Amber Carchedi Reny Muller, ze nogal snel.zijn Verwerkwerk ze daarom een breide oeuvre als de beïnvloeding universiteit van kout erg effectief. De valkuil is ook workouts van zeven minu- ren aan de taalkundige sporenken die schapen Al in haar inleiding gaat ze vol op het van gerechten vanaf de basis, dus zonder be‘De meisjes van de moestuin’. voor een of smeer de snijvlakken van de peren Cambridge zijn schapenover net dehebben Zij publiceert eli- achtergelaten. in deiscontext decitroensap. tuinarchitec- door Nederlandse enhebbenbuitenTuinarchitect Lucas Pieters RoodSlaapliedjes, plaatsorgel: schapen bijgedragen aan ningen. hierbij wel dat zeven minuten ten aan. Het nadeel hier welvanin met Uitgeverij Terra, E26,99. toevoegingen. Het wordt steeds populairder zo slim als apen, en even namen, spreekwoorden enwerkte zelfs een onnagrootse beschavingen, hebben oorlogen Zie ook demeisjesvandemoesaantrekkelijk klinkt, maar dat het tecultuur, in het bijzonder over landse tuinarchitecten zijn geanatuur in Noordwest-Europa. baarddieom (1782-1851) enmaken. de landdat er geen video’s zijn van iedit een goede volgbare ‘herderstelling’ door herders zelf te helpen winnen, de schepping van artistieke CLASSY alles leergierig tuin.nl voor meer informatie LIFESTYLE en TIP - Als je liever alcoholvrij kookt, vervang Poëtische ode van Bretagne tot Wales werd gebruikt om meesterwerken mogelijk gemaakt en de niveau en de intensiviteit eigenlijk recepten van ‘de meisjes’. dan de limoncello door vlierbloesemsiroop. mand die de oefening voordoet. nneer je de app de methode van architectuur en tuinarchitectuur Roodbaard werkte in de land- lyseerd. Nieuw is schapsstijl, Rita Radetzky, uitgeHelen Mazavian, een boekrestaurator van half-Armeense schapen te tellen en die niet verdergaat inrichting van onze huizen bepaald. Die te hoog ligt voor beginnende sporkomaf, gaat naar Jerevan om zich in deDaarnaast werkplaats van heb je niet de mogeacht stappen dan het getal twintig: yan,Over tan, tethera tot wapenfeiten zijn stuk voor stuk te danken een paar446 maanden begint de herfst. Dan biedt zijn werkwijze in Friesland. In 2021 promoveerde schapsstijl die zich kenmerkt reconstructie van verij Noordboek, pagina’s, het nationaal archief te bekwamen in het herstellen van en met figgot (twintig). Heerlijke kennis aan een taaie schaapachtige die zich tussen ters”, zegt hij. lijkheid je jeHOLLANDS workoutArmeense manuscripten. Ze raakt in om aan te geven hoe GLORIE het bosje weer een hoeveelheid ingrediwaar je niets aan maar waarmee de tien en twintig miljoen jaar geleden zij op het onderwerp. HOLLANDS de ban van een kantlijnnotitie in een eerder gebruikte doorGlorie slingervij- op basis van niet € hebt, 49,90, ISBN 978 90 56overvloedige 15 75 17 oud– je bent en hoeveel jekronkelpaden, weegt. Om te beginHOLLANDS Glorie p. 69 op de ijzige hoognationaal kampioen schaapscheren in 2015 wel mooi je wandelgenoten om de oren staande wist te houden op te lappen huisbijbeltje ‘Hrant wil enten die je zelf kunt plukken. Eekhoorntjesbrood, Tips niet wakker worden’ –, die haar op onder verdoving werd verlost van veertig kunt slaan tijdens een rondje over de hei. vlakten van Centraal-Azië. 88

workout is een ning: High

GESCHIEDENIS

ter naar

n goal stellen. keuze tussen n, in shape koken of werken ichaamsdelen. Saanklikken op el je vooral de n. De andere oral over jezelf, oed vindt. „Je ewicht, lengte nklikken. Hiertoch nog een maken en zorbij je eigen ni-

Meer lezen Wildoogst, Elsje Bruijnesteijn, ISBN 978 90 898 98 548, € 23,99

Vlinderprofessor Hans Van Dyck is een gepassioneerd column verteller en eminent kenner van de natuur. Al van jongs af aan had hij grote interesse in dieren en planten, en bestudeerde hij hun leefgebieden. Zijn boek Het orakel van de bosnimf is een fascinerend verhaal over vlinders. Van de functies die de kleuren op hun vleugels hebben tot de vele aspecten van hun wonderlijk gedrag. Van de ezonde voeding. Hoeveel diëten en goede adviezen zijn er tegenwoordig wel niet? De hongersnood waarmee ze kampen in moderne landeen zweert bij koolhydraatarm, de ander gaat volledig voor Atkins, een volgende voor Southbeach en de laatste is kilo’s kwijtgeraakt door het Keto-dieet te volgen. schappen tot de analyse van wat snelle klimaatverandering met ze doet. Een verhaal over prachtige zorgenkinWaren vroegen vetten de boosdoener, daarna werden het de koolhydraten en nu zijn het de suikers uit bewerkte producten. deren. Gids en rode draad door het boek heen is het Wat moet je tegenwoordig nog geloven? Wat is de juiste keuze? In het boek: ’Wat is nu ge‘Als jebont het eenmaal weet is het makkelijk zandoogje, een bosnimf. De donkerrode zond?’ van Martijn Katan wordt hier antwoord op gegeven: als je aan 100 mensen een mening BUITENLEVEN vlierbessen en de veganMaar gerechten extra diepte geven’ rode wijn geven een dit boek gaat ookteover gepassioneerde mensen. vraagt, krijg je 99 verschillende antwoorden. Eén iemand zal zeggen: Ik weet het niet. En dat is DE LAGE LANDEN prachtige In het slothoofdstuk is de toon voorzichtig optimisfiascodieprode van H O E W E D E N AT U U R B L I J V E N U I TV I N D E N de voedingswetenschapper. Want: we weten het gewoon nog niet. Er is nog niet voldoende Na vijftig jaar was hetkleur aan de bleke Hans Van Dyck verweeft er zijn eigen metamorfose van tisch. Was de nieuwe natuur van de Oostvaardersde nieuwe wildernis evident in de stoofpeertjes onderzoek naar voeding en de effecten op lange termijn gedaan. Om het zeker te weten, moet plassen een bij de planning van de Flevopolder vlinderjongen tot vlinderprofessor in. Een meeslepende Oostvaardersplassen onvoorzien, zij het verkeerd begrepen gelukje, de er meer betrouwbaar onderzoek worden gedaan. Twee boeken met als titel De ontdekking van de natuur vijftien kilometer verderop gelegen Marker WadJa, allemaal leuk en aardig. Maar wat heb je daar nu aan? Wat kan je hier nu mee? Want je getuigenis over verwondering en passie voor wetenden zijn een voorbeeld van een tot in de details Twee historische boeken met dezelfde titel vertellen hoe de mens gaandeweg de geheimen wil graag weten of je wel of geen magere melk kan drinken of dat je toch voor de volle variant geplande vorm van natuurontwikkeling, die heeft schap. Hij vertelt ookontcijferde. over vele die aangesproken weten door 28 | 21 35 deze met geroosterde Stoofpeertjes van de natuur Hetanderen ene tintelt van het zich enthousiasme van de ware liefhebber, moetbijzongaan. Mijn antwoord:Pastinaak welk geloof hang je aan? Geloof je in onbewerkte voeding, die geresulteerd in grote toename van de biodiversiteit met vlierbessensaus › het Van anderekunstenaars laat zien dat ‘wilde natuur’ is in een die door dere insecten. die zenietalvanzelfsprekend eeuwenlang opwereld allerlei manieren proberen te kcal bevatten beukennootjes (soms) meer of ga je voor bewerkte producten die lager in kcal zijn? Roomboter loopt geen rechte, ondubbelzinnige lijn van kwaad en een waar paradijs voor vogels en vogelaars. Maar mensen is gekoloniseerd. 38 tot erger door de geschiedenis, er waren en zijn ook het succes van dit project kan alleen blijvend zijn als 39 versus margarine. Roomboter is een natuurproduct, nauwelijks tot geen bewerkingen, hoog in verbeelden tot C Y R Iingenieurs L L E O F F E R M A N S die zich erdoor laten inspireren om technische problemen op hoopvolle tekenen van een andere, door verwondeer voortdurend en met kennis van zaken onderhoud kcal. Margarine daarentegen is veel magerder, maar bewerkt in ring ingegeven en op kennis en bescherming gerichwordt gepleegd. te lossen. een fabriek en met zelfs toevoegingen van vitaminen die roomte houding tegenover de natuur. “Wilde natuur” – dat leert het echec van de boter vanop nature al heeft. Welk geloof hang je aan? Ik ga altijd Interessant zijn bijvoorbeeld de fragmenten Oostvaardersplassen – kan in een door mensen volKrijg je door gebiologeerd in te zoomen op deze kleurrijke diertjes een bredere kijk ledig gekoloniseerde wereld niet “spontaan” ontover de Vereenigde Oostindische Compagnie voor de volvette producten: ik geloof dat je lichaam hier beter Jleven? e kunt van alles ontdekken, de liefde, de Italiaanse – ik citeer de ondertitel van het boek – “de ontwikhet aardsekeuken, Kunnen bijdede vlinder terecht voor levenslessen? staan, door zich terug te trekken, menselijke betrok(VOC). Uit het scheepsjournaal (1603) van een de sadist in jezelf, we ja, zelfs wereld als keling van biodiversiteit in Nederland van ijstijd tot tegen kan, het smaakt beter en je raakt er eerder door verzakenheid en inspanning zijn onontbeerlijk. Het gaat stuurman blijkt dat men het eiland Mauritius, midmaar geen ervan is zo uniek dat je haar 21 eeuw”. De auteurs zijn met vier: historisch ecoHet orakelzodanig, van de bosnimf – van vlinders en mensen, Hans Van Dyck, digd. Echter elk lichaam is anders, wat voor de een werkt, dan ook niet meer zozeer om de ontdekking maar, in den in de Indische Oceaan, als een soort aards paraloog Rob Lenders, economisch geschiedkundige kunt claimen – iedereen zou die ontdekkingen kunwerkt voor de ander totaal niet. Laat je dus goed informeren de geest van Von Humboldt en talloze latere geestdijs zag, zo overweldigend, veelsoortig en rijk waren Jan Luiten van Zanden, systeemecoloog nen doen, altijd, overal en oppagina’s, zijn eigen manier. uitgever TerraLannoo, 304 € 22,99, ISBN 978 94 01 47 67Joop68Scha-

ruimte buiten nodig heeft als u kruiden, fruit en groenten wilt verbouwen, laat Lucy Hutchings uur beantwoorden specialisten, In De wilde stad uit 2018 richt e een huisarts, tandarts, oncoloog (@shegrowsveg) in oloog/uroloog elke week hijeen zijn camera op Amsterdam. vraag vandit een lezer. Heeft u een boek zien. Get ail naar spreekuur@telegraaf.nl Opnieuw staan wilde dieren Up and Grow maar biedt dan onder meer centraal, negentien kruiden-, en fruitprojecde vinexvos en groentede patatmeeuw ten voor inspiratie om je diebinnen leven inen eenbuiten; omgeving bergketens vangroen glas en huis enmet tuin stijlvol en in te richten beton, industriële savannes en tegelijkertijd praktisch te houden. Met en kilometers rioolbuizen. 21projecten voor kruiden, fruit en groenten De wilde stad 30 juni om 22.00 uur, National van een saladetrolley en een specerijentuinGeographic. tje tot een eetbare muurtuin en kruidenplankjes voor het raam. Alles even mooi om te zien, maar meer dan dat: de meeste projecten lijken uitvoerbaar en praktisch, en niet alleen bedoeld voor een mooi plaatje voor op de sociale media. Al zal een kokedama-citrusboomgaard bij veel mensen geen lang leven beschoren zijn. Get Up and Grow, auteur Lucy Hutchings, uitgeverij Terra, 160 pagina’s, € 23,99 ISBN 978 90 89 89 86 54

Reny Mulder

leid en altijd wat overlaat. Het is niet behandeld met bestrijdingsmiddelen, heeft geen verwarmde kassen en foodmiles nodig. Daar worden we bij gezondNU blij van! Met al dat moois wat de herfst te bieden heeft, zet je zo een verrassend gerecht op tafel. ›

RICOTTA AL LATTE DI MANDORLA Ingrediënten voor één kaasje: • 300 g amandelen • 1 tl zout • 80 ml citroensap

Door gepelde Als er iets lastig lijkt, is het wel blender glad. beukennootjes een om vegan gerechten de hartige umamismaak van vlees en kaas • Giet op een stuk kaastweede keer te te geven. Ook daar is Trapani het roosteren, verliest het doek, draai dicht en pers al het vocht eruit. afgelopen jaarnootje druk meehet beziggiftige geweest. Zoals veel vegans begon ze vliesje en krijgt het • Giet de amandelmelk met edelgistvlokken, die een zeer in een pan en breng op een lekkere noten geur specifieke smaak hebben. Nu heeft matig-hoog vuur aan de en -smaak ze geleerd umami te bereiken door kook. Zet uit als de melk een steeds verfijnder gebruik van heeft gekookt. sojasaus, miso, balsamicoazijn, • Doe het citroensap erbij rode wijn en paddenstoelenbouilmaar roer niet. Laat helelon. ‘Als je het eenmaal weet, is het maal afkoelen. makkelijk gerechten extra diepte te geven. Gewoon al door genoeg • Leg een stuk kaasdoek peper en zout te gebruiken en in een zeef op een kom, verse kruiden helpen ook.’ giet de melk erin en laat Voor een belangrijke Italiaanse een nacht in de koelkast kaas heeft Trapani een vegan variuitlekken. ant ontwikkeld. Haar ricotta van • De volgende dag is het amandelmelk – het recept vind mengsel ricotta-achtig. je hiernaast – serveert ze op haar Bewaar de ricotta in de ‘kaasplankje’, maar ze gebruikt koelkast. hem ook in haar cannelonivulling, hij smelt lekker op een broodje onder de grill, en ook voor desserts is haar ricotta geschikt. ‘In Italië kun je nog niet overal vegan eten. In Milaan bijvoorbeeld wel, maar in een stad als Napels moet je in een restaurant nog uitleggen wat je dan eet.’ In Antwerpen kun je juist op veel plekken vegan eten. Bij Spritz komen naast jongeren ook oudere gasten en vleeseters, die door vegan vrienden worden gestuurd. ‘Dat ze dan genieten vind ik zalig. Want wat je ook eet, of het nu vegan is of niet, het moet gewoon lekker zijn.’ ❑

Luna Trapani (23)

Het orakel van de bosnimf

er. Daarnaast kan het helpen er te douchen met lauw water zeep te gebruiken. lgemene adviezen volgen Metkan zijn natuurfilm De nieuwe plossing zijn tegen jeuk die houdt met een medische scan. wildernis, over de Oostvaarer vermoedens zijn van overheid voor contrastmiddelen, dersplassen, had regisseur t belangrijk om dit met de lend arts te bespreken. Mark Verkerk in 2013 onverooral niet het oude gezegde krabben waar het jeukt’ op. bioscoopsucces. Hij won wacht veroorzaakt alleen maar méér beschadigt je huid. er zelfs een Gouden Kalf mee.

altijd veel tenDat viau niet apps

Spritz is het enige vegan Italiaanse restaurant in Antwerpen en serveert ook minder bekende (streek) gerechten. Trapani zou sowieso graag zien dat vegan restaurants een stijl of keuken kiezen. Liever Spaans of Mexicaans bijvoorbeeld, in plaats van de geijkte avocadotoast of buddhabowl. Ze koos in haar restaurant voor de Italiaanse keuken omdat die van zichzelf al sterk groentegericht is en er in bepaalde streken veel bonen worden gebruikt. De Belgische keuken leunt juist op vlees, wat zou betekenen dat ze veel met vleesvervangers zou moeten werken, iets wat Trapani liever niet doet. Wijs je Trapani erop dat ze in haar boeken en op de kaart van Spritz wel vleesvervangers gebruikt, dan zegt ze: ‘Ik heb op mijn menukaart een lekkere tagliatelle met linzen staan, die ik als een bolognesesaus bereid. Maar veel vegans kiezen liever ingrediënten die op de echte lijken en ze zoeken naar karakteristieke Italiaanse gerechten met hun kenmerkende texturen. Ik heb inmiddels een superlekkere vervanger voor Parmezaanse kaas gevonden en die eet ik zelf ook graag.’ Trapani haalt haar ideeën uit heel Italië, uit restaurants en uit boeken. Tijdens de coronalockdowns heeft ze zich gestort op het lezen van kookboeken en experimenteren in de keuken. ‘Ik lees niet alleen vegan kookboeken

zonder zwijn, hert konijn

BOEKEN

TEKST: MAARTEN VAN DER MEER FOTOGRAFIE: GETTY IMAGES, POST.NL, KNM.NL, B. KLEIJNEN, TERRA, E.A.

en man van 72 zonder allermaar heb wel een droge nwege een prostaatverwijonderga ik regelmatig een MRI-scan. Ik moet dan een stil liggen en krijg overal at kan ik hieraan doen?

VT WONEN

TUINSET voor borrels VERRASSING! Omdat we blij zijn met onze abonnees verrassen we elke editie vier van hen met een cadeau. De vier winnaars van deze keer komen uit Franeker, ’s-Gravenhage, Wilnis en Zwolle en Terra cadeau (terra-publishing.com). Ga naar vtwonen.nl/abonneren en word abonnee! De winnaars krijgen schriftelijk bericht.

BEAU salon

111 vind-ik-le @homestyling #summer #zom

hun makers komen aan bod in samenhang met drie verschillende aspecten: de Nederlandse cultuurlandschappen, de kunstmatige, zeer van den Berg Hanneke Elsje Bruijnesteijn: ’Wildoogst’. Uitg. planmatig georganiseerde, maar altijd functionele landschapsvormen, en de landschappen €23,99. die werden ontworpen om ervan te genieten en leefruimte aan Terra, mensen te bieden. Daarbij wordt uitgebreid aandacht besteed aan de grote rol van mensen als Jac. P. Thijsse, Mien Ruys en Piet Oudolf. Noel Kingsbury & Maayke de Ridder; Van landschap naar tuin. Nederland als inspiratiebron voor het maken van tuinen, uitgever Noordboek HL Books, 264 pagina’s, € 39,90, ISBN 978 90 56 15 71 66

misschien net iets te lang duurt, maar dat wordt ruimschoots goedgemaakt door een eindeloze stroom aan interessante feiten. Zo hebben we de uitvinding van de schaar te danken aan het schaap. Gaap, gaap, zou je denken. Maar daarover blijkt van alles te vertellen. Zo gebruiken Chinezen rondom Chinees Nieuwjaar een maand lang geen scharen, om te voorkomen dat er in het nieuwe jaar veel ruzie wordt gemaakt en mag je in Egypte en Pakistan een schaar niet openen en sluiten zonder iets te knippen, want dat brengt ongeluk. In de middeleeuwen werd in de wieg van pasgeboren baby’s zelfs een schaar gelegd om boze geesten af te schrikken. Het is maar een van de vele zijpaden die Coulthard inslaat. Het ene moment gaat het nog over Jason en zijn jacht op het Gulden Vlies (‘de bekendste mythe die betrekking heeft op wol’), het volgende moment neemt ze je mee naar Australië waar het verwilderde schaap Chris door de

51 vind-ik-le @style_by_yl waren mijn laa

krijgen het boek Smaak van uitgeverij

DEEL JE FOTO

Trends op het gebied van mode, culi, interieur, binnenblijven en uitgaan (voor zover mogelijk). Kortom, álles wat jouw leven die glamourtouch geeft. In dit vervolg op Wildplukken en Plant als medicijn geeft Leoniek

Pluk en bewaar

Bontje tips om eetbare planten te zoeken, te determineren, te productie SANDRA TEN BRINK beschrijven en te drogen. Er is in dit gebonden boek met handig sluitelastiek volop ruimte om aantekeningen te maken, foto’s of gedroogde planten in te plakken en te tekenen. Inclusief makkelijke recepten en tips om nog meer met je geplukte en gedroogde planten te kunnen doen. Maak van dit herbarium je eigen naslagwerk waar je nog jaren van kunt genieten. De fotografie is van Bella Thewes en Anya van de Wetering; concept en styling waren ook in handen van Anya van de Wetering, Kamer 465. Pluk en bewaar, maak je eigen wildplukherbarium, Leoniek Bontje Fotografie, € 20,- 160 pagina’s ISBN 978 90 89 89 86 23

VPRO2139_Boeken.indd 35

DE TUIN IN VIER SEIZOENEN

16-9-2021 14:26:37

HELEMAAL VAN NU

DOEN Maak je eigen zeep, douchegel, shampoo en andere beautyproducten op basis van natuurlijke ingrediënten - uiteraard zonder plastic verpakkingen en chemische toevoegingen. In ‘Zeep’ geeft Marta Tarallo (bekend van Bottega Zero Waste) twintig recepten voor het maken van baden beautyproducten. Handig: bij elk recept wordt de moeilijkheidsgraad vermeld. Hoe 2021 wil je het hebben? €22,50

BEAU MONDE

Stephen Rutt

NATUUR

WINTERVLUCHT

BACKLIST

Een kleine geschiedenis van de wereld aan de hand van schapen S A L LY C O U LT H A R D

WINTERVLUCHT Het seizoen van de gans

Wintervlucht € 19,99 978 90 8989 887 6

Een kleine geschiedenis van de wereld aan de hand van schapen € 22,99 978 90 8989 871 5

Mijn leven in een verdwijnend landschap € 24,99 978 90 8989 870 8

François Lasserre Illustraties:

Marion Vandenbroucke

De ontdekking van de natuur € 49,99 978 90 8989 843 2

De bonte verzameling beestjes in je tuin € 29,99 978 90 8989 879 1

Vogels van dichtbij € 29,99 978 90 8989 844 9

Kijk, een vogel € 15,99 978 90 8989 812 8

Vogels € 23,99 978 90 8989 874 6

Bijen € 23,99 978 90 8989 860 9

Een wereld vol bomen € 23,50 978 90 8989 841 8

Floriografie € 16,99 978 90 8989 845 6

Natuurlijk tuinieren € 20,00 978 90 8989 850 0

De liefde voor Dahlia’s € 29,99 978 90 8989 794 7

The Joy of Dahlias € 32,50 978 90 8989 825 8

Handboek voor de bloeiende tuin € 34,99 978 90 8989 799 2

Natuurlijke tuinen & landschappen € 39,99 978 90 8989 804 3

De jungletuin € 29,99 978 90 8989 867 8

Maak je eigen wildebloementuin € 26,99 978 90 8989 727 5

Tuinieren in potten € 24,99 978 90 8989 758 9

Ontwerpen en planten voor kleine tuinen € 21,99 978 90 8989 678 0

De groene stad € 37,99 978 90 8989 773 2

Droomtuinen € 39,99 978 90 8989 782 4

Oudolf Gardens by Hauser & Wirth in Somerset € 34,99 978 90 8989 815 9

Ontwerpen met planten € 21,99 978 90 8989 669 8

Plannen & Planten € 44,50 978 90 8989 549 3

Houd je tuin gezond € 18,99 978 90 8989 829 6

Kan ik dat eten? € 18,99 978 90 8989 855 5

Get Up and Grow € 23,99 978 90 8989 865 4

Kweek je eigen specerijen € 22,99 978 90 8989 872 2

Zaai, oogst en eet € 26,99 978 90 8989 639 1

Terra’s Handboek Snoeien & Leiden € 29,99 978 90 8989 751 0

12 maanden in de tuin € 15,99 978 90 8989 839 5

Wildplukken € 23,99 978 90 8989 766 4

Plant als medicijn € 23,99 978 90 8989 814 2

Pluk en bewaar € 20,00 978 90 8989 862 3

Terrarium € 22,99 978 90 8989 772 5

Een diner voor regenwormen € 15,00 978 90 8989 857 9

Plantenliefde € 22,99 978 90 8989 708 4

Julia Voskuil

de smaak van

Julia Voskuil

de smaak van bloemen

bloemen tuinieren & recepten met eetbare bloemen

De smaak van bloemen € 25,99 978 90 8989 736 7

I N I T I AT I V E A N D D E S I G N

MENDO, Amsterdam www.mendo.nl

WERELD I S B N 978-90-898-9574-5

NUR 653

A METROPOLITA N V ILL AGE

BACKLIST

Amsterdam, a city with grit that embraces you, a city with the appeal of a metropolis and the flair of a Dutch village.

A METROPOLITA N V ILL AGE

W W W.THE A MSTER DA MBOOK .COM

PHOTOGR A PH Y EWOU T HU IBERS

789089 895745

Uitgeverij TERRA is part of TerraLannoo bv www.terralannoo.nl

amsterdam 4th cover.indd 1

Aarden € 22,99 978 90 8989 868 5

20-10-15 09:45

Amsterdam, A metropolitan village € 29,99 978 90 8989 840 1

PHOTOGRAPHER RICHARD KOEK HAS CAPTURED THE ESSENCE OF THIS EVERCHANGING WORLD; A VISUAL HYMN TO A CITY THAT WORSHIPS THE HARD WORKING BUT SHOWS NO MERCY TO THOSE THAT SLIP THROUGH THE CRACKS.

BORN AND RAISED IN THE NETHERLANDS BY HIS ARGENTINEAN MOTHER, RICHARD KOEK NOW LIVES IN NEW YORK AND AMSTERDAM. HE STARTED OUT ON ASSIGNMENT FOR RENOWNED TITLES SUCH AS INTERVIEW MAGAZINE AND STERN MAGAZINE , AND HAS WORKED FOR COUNTLESS COMMERCIAL AND NON PROFIT ORGANIZATIONS. HIS WORK HAS BEEN EXHIBITED BOTH IN NEW YORK AND IN THE NETHERLANDS. “RICHARD HAS A UNIQUE EYE FOR THE STILL ASTONISHING DIVERSITY OF NEW YORKERS, BOTH NATIVE AND TRANSPLANTED. A TRANSPLANT HIMSELF, HE POSSESSES A POWERFUL PERSONAL VISION OF THE CITY HE HAS MADE HIS HOME. HIS EVIDENT TALENT AND HIS WORK’S SINGULARITY SPEAK FOR THEMSELVES.”

NEW YORK NEW YORK

THIS UNFORGIVING ASPECT IS IN FACT ONE OF THE MANY REASONS NEW YORKERS ARE PROUD TO CALL THE CITY HOME. SINGULAR IN ITS DIVERSITY, NEW YORK INSPIRES BELIEF IN THE IDEA THAT INDIVIDUAL HAPPINESS IS SELFMADE, AS ITS STREETS AND BUILDINGS SEEM TO SUGGEST THAT, IN THIS CITY, EVERYONE CAN BECOME THE BEST VERSION OF THEMSELVES. IN A WORLD THAT STRUGGLES WITH CONSTANT DEMOGRAPHIC CHANGE, THE BIG APPLE SETS A SHINING EXAMPLE.

RICHARD KOEK

UNLIKE CITIES LIKE AMSTERDAM OR PARIS, OR IN FACT ALMOST ANY OTHER MAJOR CITY IN THE WORLD, NEW YORK DOESN’T HAVE A FIXED IDENTITY. EVEN ITS ICONIC SPOTS, SUCH AS TIMES SQUARE, ARE IN A CONSTANT STATE OF FLUX.

Saskia Boelsums € 49,99 978 90 8989 810 4 RICHARD KOEK

NEW YORK NEW YORK

- JULIA GRUEN, EXECUTIVE DIRECTOR, KEITH HARING FOUNDATION, NEW YORK INSTAGRAM: RICHARDKOEK

Pictorial Landscape Photography € 49,99 978 90 8989 866 1

De aarde vanuit de hemel € 45,00 978 90 8989 884 5

Silence of the Tides € 34,99 978 90 8989 837 1

789089 896759

NUR 653 WWW.TERRA-PUBLISHING.COM

New York New York € 24,99 978 90 8989 853 1

Wereldbeelden € 45,00 978 90 8989 805 0

Streets of the World € 155,978 90 8989 746 6

Time to Act € 39,99 978 90 8989 836 4

Do disturb € 42,50 978 90 8989 663 6

The Amsterdam Canals € 62,50 978 90 8989 559 2

Amsterdam Uncovered € 45,00 978 90 8989 821 0

High Tide € 55,00 978 90 8989 654 4

The Standing Rock Portraits € 22,50 978 90 8989 817 3

Below Sea Level € 52,50 978 90 8989 655 1

Starring Amsterdam € 42,50 978 90 8989 694 0

Icons by Oscar € 29,50 978 90 8989 779 4

Carli Hermès € 62,50 978 90 8989 703 9

Micky Hoogendijk € 26,99 978 90 8989 741 1

Mr. € 62,50 978 90 8989 700 8

De Visual Storytelling Workshop € 20,00 978 90 8989 873 9

Surprising Europe € 34,99 978 90 8989 822 7

Depart € 20,978 90 8989 859 3

Dit is IJsland € 23,99 978 90 8989 875 3

Dit is Korea € 22,99 978 90 8989 842 5

Dit is Japan € 23,99 978 90 8989 819 7

Slow Travel € 29,99 978 90 8989 835 7

Homecamp € 29,99 978 90 8989 792 3

Van Terschelling tot Timboektoe € 21,99 978 90 8989 803 6

1000 Plekken die je écht gezien moet hebben € 49,99 978 90 8989 818 0

Atlas Obscura € 29,99 978 90 8989 830 2

Verborgen plekken € 19,99 978 90 8989 826 5

Literaire plekken € 19,99 978 90 8989 786 2

Spirituele plekken € 19,99 978 90 8989 785 5

New Map Frankrijk € 34,99 978 90 8989 813 5

Escape by Bike € 24,99 978 90 8989 767 1

Wanderlust € 21,99 978 90 8989 681 0

Staycation Guide € 21,99 978 90 8989 769 5

Kunst als therapie € 34,99 978 90 8989 585 1

Wie is er bang voor hedendaagse kunst? € 15,99 978 90 8989 716 9

Meesterwerk: zoek de verschillen € 9,99 978 90 8989 709 1

Het eco handboek € 15,99 978 90 8989 838 8

Zeep € 22,50 978 90 8989 863 0

Homemade Huisparfum € 22,50 978 90 8989 864 7

Feed your Wanderlust € 21,99 978 90 8989 764 0

BACKLIST

THUIS

GROEN IN ELKE RUIMTE Modeste Herwig

Droogbloemen € 22,50 978 90 8989 834 0

Een huis vol bloemen € 29,99 978 90 8989 806 7

Groen in elke ruimte € 19,99 978 90 8989 726 8

Botanical Style € 24,99 978 90 8989 729 9

Restyle je huis € 29,99 978 90 8989 748 0

Balkon € 20,00 978 90 8989 827 2

Wonen als een Parisienne € 34,99 978 90 8989 787 9

51 DIY projecten € 21,99 978 90 8989 783 1

Caravan make-over € 20,00 978 90 8989 882 1

Uit hout gesneden € 22,99 978 90 8989 880 7

La Parisienne € 19,99 978 90 8989 546 2

Les Parisiens € 19,99 978 90 8989 770 1

La Parisienne Look Book € 19,99 978 90 8989 750 3

Get Gorgeous € 20,99 978 90 8989 734 3

Designing Your Wolrd € 85,00 978 90 8989 816 6

Designing Your Wolrd II € 89,50 978 90 8989 876 0

Piet Boon 1 € 62,50 978 90 8989 605 6

Studio Piet Boon € 79,50 978 90 8989 662 9

Piet Boon Styling by Karin Meyn € 62,50 978 90 8989 545 5

Personal Diversity € 62,50 978 90 8989 791 6

Edward van Vliet € 62,50 978 90 8989 616 2

Inspirational Interiors € 52,50 978 90 8989 744 2

Kolenik € 62,50 978 90 8989 613 1

Eric Kant € 62,50 978 90 8989 759 6

Shaping intuition € 62,50 978 90 8989 699 5

Fooddesign Katja Gruyters € 51,99 978 90 8989 688 9

Must See Design Nederland € 30,99 978 90 8989 661 2

City Dressing € 50,99 978 90 8989 702 2

De kracht van typografie € 50,99 978 90 8989 336 9

Robot Love € 39,99 978 90 8989 776 3

Zó doe je dat - Papa € 12,99 978 90 8989 492 2

Met pa en ma op vakantie € 14,99 978 90 8989 740 4

De jaren ’60 € 16,99 978 90 8989 738 1

De jaren ’70 € 16,99 978 90 8989 755 8

Onze moeders in de jaren 50-60-70 € 14,99 978 90 8989 671 1

Mijn oom die had er ook zo één! € 14,99 978 90 8989 754 1

BACKLIST

SMAAK

70ers van nu € 24,99 978 90 8989 717 6

TERRA boekenstandaard € 30,99 (hoog BTW) 978 90 8989 763 3

Bamboe boekenstandaard € 49,99 (hoog BTW) 978 90 8989 849 4

Smaak € 34,99 978 90 8989 848 7

Massimo Bottura € 49,99 978 90 8989 615 5

Brood is Goud € 41,99 978 90 8989 761 9

Inter Scaldes Jannis Brevet € 62,50 978 90 8989 090 0

De meisjes van de moestuin € 26,99 978 90 8989 856 2

Nordic Family Kitchen € 34,99 978 90 8989 861 6

Evergreen € 34,99 978 90 8989 824 1

Scandinavisch Comfort Food € 30,99 978 90 8989 747 3

Elsje Bruijnesteijn

WILDOOGST

Koken met wilde paddenstoelen, noten en vruchten

Fotografie Anya van de Wetering en Bella Thewes

Fruit plukken € 23,99 978 90 8989 881 4

Wildoogst € 23,99 978 90 8989 854 8

Proef de zee € 23,99 978 90 8989 796 1

Vegetalia € 26,99 978 90 8989 869 2

Veganista € 25,99 978 90 8989 846 3

Extra Vierge € 29,99 978 90 8989 833 3

Sabor Sabor! € 26,99 978 90 8989 760 2

¡Sabor Sabor! € 26,99 978 90 8989 800 5

Pure Italiaanse keuken € 20,99 978 90 8989 757 2

Pure Italian Cuisine € 42,99 978 90 8989 674 2

De Japanse keuken € 26,99 978 90 8989 811 1

NENI’s Tel Aviv € 29,99 978 90 8989 788 6

Blauw € 26,99 978 90 8989 775 6

Sambal € 23,99 978 90 8989 847 0

Boekoe Kita € 15,00 978 90 8989 858 6

Noosh-e-Jaan € 21,99 978 90 8989 768 8

Wild € 45,00 978 90 8989 798 5

Vis € 45,00 978 90 8989 828 9

Vegan op de plank € 22,99 978 90 8989 877 7

Vegalicious € 15,99 978 90 8989 604 9

Bakken met groente € 22,99 978 90 8989 878 4

Superfood ontbijt € 10,99 978 90 8989 725 1

Biologisch koken voor baby’s en peuters € 13,99 978 90 8989 682 7

Vegetarisch koken voor baby’s en peuters € 13,99 978 90 8989 731 2

Moderne kunst desserts € 25,99 978 90 8989 627 8

Wereldatlas Bier € 29,99 978 90 8989 752 7

Uit: Colorful Food

VERSCHIJNINGSKALENDER Titel

Auteur

Verschijning

Bladzijde

Silence of the Tides

Pieter-Rim de Kroon

verschenen

Vripack Visionaries Vripack Het geheim van De Nachtwacht Marc Pos

verschenen 12 januari 2022

200x snoeien

Andrew Mikolajski

februari 2022

Ode aan de Franse keuken

Sacha de Boer, Babs Assink & Janine Smits februari 2022

Planten voor dieren

Bärbel Oftring

maart 2022

De moderne cottagetuin

Greg Loades

maart 2022

Colorful Food

Sharon de Miranda

maart 2022

The Green Life

Marion Hellweg

maart 2022

Zwemmen met zeehonden

Victoria Witworth

april 2022

Vogeldoeboek

Dick de Vos

april 2022

Plant & cosmetica

Leoniek Bontje

april 2022

Man Made

Sébastien Nagy

mei 2022

Living with Volcanoes

Cris Toala Olivares

mei 2022

Casper Faassen

mei 2022

De Ayurveda keuken

Anne Heigham

mei 2022

VERKOOP, DISTRIBUTIE EN MARKETING NEDERLAND

VERKOOP, DISTRIBUTIE EN MARKETING BELGIË

TerraLannoo Amstelplein 30B | 1096 BC Amsterdam Postbus 23202 | 1100 DS Amsterdam T +31 (0)20 236 42 70 info@terralannoo.nl www.terra-publishing.com terrapublishing terrapublishing

Uitgeverij Lannoo Kasteelstraat 97 | 8700 | Tielt | België T +32 (0)51 42 42 11 info@lannoo.be www.lannoo.be @Lannoo uitgeverijlannoo uitgeverijlannoo

VERKOOP

Verkoop binnendienst Jasper Kelderman T +31 (0)20 236 42 71 M +31 (0)6 21 64 09 90 Karina Walsemann T +31 (0)20 236 42 72 M +31 (0)6 52 47 01 06 verkoop@terralannoo.nl

FOREIGN RIGHTS Gunther Spriet gunther.spriet@lannoo.be Liesbeth de Bruyne liesbeth.debruyne@lannoo.be

MARKETING & PROMOTIE Françoise Parlevliet T +31 (0)20 236 42 75 Business unit manager Willemijn Roselaar Jenneke van Mourik T +31 (0)20 236 42 76 jenneke.vanmourik@terralannoo.nl pr@terralannoo.nl M +31 (0)6 54 36 89 42 Key accountmanager Boekhandel Hannah Serrarens hannah.serrarens@terralannoo.nl T +31 (0)6 29 29 97 11 Key accountmanager E-commerce Linda Veenendaal linda.veenendaal@terralannoo.nl M +31 (0)6 29 02 10 98 Key accountmanager Buiten boekhandel New Business manager Willemijn van de Ven willemijn.vandeven@terralannoo.nl M +31 (0)6 21 86 69 09 Vertegenwoordigers Rayon Noord-Nederland Hans ter Laak hans.terlaak@terralannoo.nl M +31 (0)6 11 02 21 22 Rayon Zuid-Nederland Hannah Serrarens hannah.serrarens@terralannoo.nl T +31 (0)6 29 29 97 11

UITGEVERIJ TERRA Senior acquirerend redacteur Paul Römer paul.romer@terralannoo.nl M +31 (0)6 20 61 87 19 Senior acquirerend redacteur Marjolijn Braamburg marjolijn.braamburg@terralannoo.nl T +31 (0)20 236 42 77 M +31 (0)6 24 24 42 67

Verkoop binnendienst Dorine Vankeirsbilck Ann Verbeke Jonathan Vandenbogaerde Vicky De Rijcke Caroline Demeulemeester T +32 (0)51 42 42 72 bestellingen@lannoo.be Verantwoordelijke retours Ann Torck retours@lannoo.be Commercieel directeur Katrien Beeusaert katrien.beeusaert@lannoo.be Sales manager retail Helga Scheerlinck helga.scheerlinck@lannoo.be M +32 (0)473 43 43 84 Key accountmanager buitenboekhandel Dirk Meulemans dirk.meulemans@lannoo.be M +32 (0)496 59 87 64

Accountmanager West- en Oost-Vlaanderen buitenboekhandel Bart Van Averbeke bart.vanaverbeke@lannoo.be M +32 (0)497 59 35 01 Accountmanager Midden-Vlaanderen & Antwerpen Goel Lauwers goel.lauwers@lannoo.be M +32 (0)496 59 87 57 Key accountmanager Vlaams Brabant & Limburg Ann Van Hulle ann.vanhulle@lannoo.be M +32 (0)497 42 27 92 Product manager retail & distributie Nadine Algoet nadine.algoet@lannoo.be Marketing manager Laurence Deschout laurence.deschout@lannoo.be

COLOFON Vormgeving: hans delnoij grafisch ontwerp Fotoverantwoording omslag Voorzijde: Man Made Achterzijde: Casper Faassen

Prijs, omvang en verschijningsdata van de boeken worden onder voorbehoud meegedeeld.

410574 916983

04440 | VOORJAAR 2022 | TERRA