Inhoud
Goede coaching maakt het verschil
11
1. Coach zijn ... met hart en ziel Als coach ben je een duizendpoot
17
Scoor!
17 18
Spelvreugde Competentieontwikkeling
19
Opvoedende aanpak Organisatorische rol
34
Resultaat
42
Kritisch je eigen aanpak bezien 2. Communicatie als hefboom voor de samenwerking tussen coach en speler Boodschap en relatie: een Siamese tweeling Verwarring voorkomen
26
40
44
47 47 48
Duidelijk zijn over je boodschap
50
De relatie als stevig fundament Elkaar begrijpen: de grote uitdaging
54
Beter kunnen luisteren Non-verbale signalen
64
Tot slot
71
60
68
5
3. Over aanmoedigen en bijsturen
73
Waardering Zalven of slaan? ‘Nee, niet zo!’ Afkeuren hoort erbij
73 75 78
Straffen in allerlei soorten en maten
79
Welk gedrag ben ik aan het goedkeuren? Leren zonder feedback: vergeet het!
81
De rol van feedback Op constructieve wijze feedback geven
83
Goede timing Kies bewust: individuele of groepsgewijze feedback?
89
Doelgericht, niet verwijtend
91
87
De zin van feedback ligt in de toekomst Feedback: de acht zaligheden
90
93 94
4. Talent benutten
95
Kan iedereen alles leren? Enkele belangrijke principes Principe 1: Je kunt niet om je ontwikkelingsvork heen Principe 2: Start bij de begincompetenties Principe 3: Presteren? Hanteer verschillende troefkaarten
95 95 99
99
Principe 4: Het is niet omdat je iets weet dat je het kunt
100
Principe 5: Sterktes hebben ook hun nadeel
101
Zo pak je het aan: een aantal technieken op een rij Shaping en chaining
6
82
103 103
De sandwich-aanpak Reflectiemoment
105
Demonstratie Bevriezen van de spelsituatie
107
106
108
Coachen langs de lijn
Visualisatie
108
En vergeet niet ...
110
5. Het grote interactiespel
113
Interactie: een discipline apart!
113
Wie bepaalt? Bovengedrag of ondergedrag? Bovengedrag
114
Ondergedrag Hoe meegaand ben je? Samengedrag of tegengedrag?
114
Samengedrag Tegengedrag
114
115 115 115
Sturen: het boven-samenspeelveld
117
Volgen: het samen-onderspeelveld Kritiseren: het onder-tegenspeelveld
119
Eisen: het tegen-bovenspeelveld Ken de spelregels
121
Coaches die te hard van stapel lopen
127
120
123
De bemoeial (extreem sturend) De liever-liefcoach (extreem volgend)
128
De buitenspel-coach (extreem kritisch) De rode-kaartcoach (extreem eisend)
131
6. Presteren op de toppen van je kunnen
135
129
132
Flow: het weldadig gevoel van een topervaring
135
Een gezonde spanning tussen uitdaging en competentie
138
Leuk om te weten Vliegen op de vleugels van je sterktes
Inhoud
143 146
7
7. Mentale fitheid maakt verschil
151
Hoe het niet moet Moedeloosheid Anderen de schuld geven
151 151 152
Verkramping
154
Counter de MAV-reflex! Verleg je aandacht
155 156
Cooling down momenten Leer relativeren
157
Hanteer correcte vergelijkingspunten Mentale discipline
158
Maak direct korte metten met banale irritaties
160
Herkader je gedachten Het belang van steun: het intieme netwerk
160
158
159
Brugspanning: loom, alert, moe of uitgeput? Onverwacht onderuit
163 167
Mentale terugval
167
Het bereiken van verkeerd gekozen doelen Collectieve instorting
168
Overconcentratie op technische details Werk aanstekelijk: de AMO-reflex
168 169 170
Aandacht geven Mogelijkheden
170
Optimisme
171
Tot slot
173
170
8. Hoe sterk is jouw team? Hoe David Goliath kan verslaan: het belang van teamdynamiek Is ons Davis Cup Team een team?
8
161
177
177 178
Coachen langs de lijn
G-team: een groep is slechts de start Een beginnend team is doorgaans een G-team Iets langer samen? De sociale dynamiek maalt langzaam, maar zeker F-team: ‘chemie’ tussen de teamleden Taakgerichtheid van het team Teamdynamiek
180 180
182 186 186 187
Speel je rol als leider consequent C-team: door conflicten valt het team uit elkaar
189
Soms gaat het mis: een aantal evalutatiepunten Eigenaardigheden in groepsdynamiek
191
191
192
Sociaal lummelen
192
Groepsdenken of te zeker van onszelf Kliekjesvorming: over voortrekkers, steunverleners,
193
geamuseerde toekijkers en gefrustreerden
194
Rijp voor promotie? Maak jij als coach het verschil?
197 198
Noten
201
Inhoud
9