5
INHOUD
Da n kw o o r d
10
Vo o r w o o r d
11
I nl eiding
13
Ho o fds tuk 1 t D o o r v o lwa s s enen gema a k t: het kin derbo ek, het kin d E en o n tmo etin g tus s en kind en bo ek
19
Als grote mensen kinderboeken lezen Communicatie in de kinder- en jeugdliteratuur Het kind in het boek: kindbeelden in de jeugdliteratuur Van Alphens Kleine Gedigten voor Kinderen Verhalen voor kinderen die klein willen (of moeten?) blijven Geciteerde werken en aanbevolen literatuur Noten
Ho o fds tuk 2 t Fa n ta s iev er ha l en E en o n tmo etin g tus s en fa n ta s i e en rea l i teit Terminologie, afbakening en subgenres Functies van het fantasieverhaal Secondary-world fantasy en de dubbele chronotoop in Het Nachtland en Harry Potter Fantasie en psychoanalyse Geciteerde werken en aanbevolen literatuur Noten
22 23 28 31 32 37 39
41 42 44 48 51 59 61
6
uitgelezen jeugdliteratuur
Ho o fds tuk 3 t s pr o o k jes bew er kinge n E en o n tmo etin g tus s en tr a ditie en v ern ieu w ing Origineel of traditioneel Sprookjesbewerkingen ‘Roodkapje’: enkele belangrijke preteksten Edward van de Vendel en Isabelle Vandenabeele, Rood Rood Roodkapje Pieter Gaudesaboos’ Roodlapje Geciteerde werken en aanbevolen literatuur Noten
Ho o fds tuk 4 t D ier en v er ha l en E en o n tmo etin g tus s en m ens en na t uur
63 66 69 71 72 76 79 82
83
Vertedering en vervreemding Subversieve dieren? De censuur op haar kop Het tribunaal van het mislukte kind De ontmoeting tussen het dierlijke en het menselijke Geciteerde werken en aanbevolen literatuur Noten
84 86 88 91 92 101 103
) P P G E T U V L t De ( n ieuw- ) rea l is tis c he r o ma n en het pro bl eem bo e k E en o n tmo etin g tus s en bo ek en m a a t s c ha ppij
105
De ontstaanscontext: de traditie van het realisme en het naturalisme Weg met de heile Kinderwelt Het verder leven van de maatschappijkritische poëtica van de jaren zeventig Kruisbestuiving als overlevingsstrategie Dirk Bracke en Carry Slee Geciteerde werken en aanbevolen literatuur Noten
107 110 114 116 119 125 126
7
inhoud
) P P G E T U V L t D e in itiatier o ma n v o o r a do l es c enten E en o n tmo etin g tus s en kind en v o l w a s s ene Grensverkeer en vernieuwing Literatuur in de overgang De erfenis van de bildungsroman Zelfschepping Geciteerde werken en aanbevolen literatuur Noten
) P P G E T U V L t His to r is c he r o man E en o n tmo etin g tus s en heden en v er l eden Verderzetting van de bestaande orde Historisch avontuur Herkenbaarheid van de hoofdpersoon Stem versus sprakeloosheid De metahistorische roman Geciteerde werken en aanbevolen literatuur Noten
) P P G E T U V L t K in der- en jeugdl it er atu ur ov er de Ho l o c a ust E en o n tmo etin g tus s en w er kel ij khei d en w eer ga v e Onmogelijk en noodzakelijk tegelijkertijd ‘Weten’ ‘Voelen’ ‘Handelen’ Overleven ten koste van alles Kritische noot Geciteerde werken en aanbevolen literatuur Noten
129 129 131 132 141 148 149
151 154 158 159 166 167 168 170
171 173 176 178 185 189 191 194 196
8
uitgelezen jeugdliteratuur
) P P G E T U V L t GeĂŻl l us treer de kinder bo eken en pren ten bo eke n E en o n tmo etin g tus s en w o o r d en beel d Afbakening van genres en terminologie Interactie tussen woord en beeld De complementaire relatie tussen woord en beeld: contrapunt Ideologie in het prentenboek Contradictie Illustraties bij ‘Het meisje met de zwavelstokjes’ van Hans Christian Andersen Geciteerde werken en aanbevolen literatuur Noten
) P P G E T U V L t J eugdl iter atu u r in v erta l in g E en o n tmo etin g tus s en tw ee ta l en en c ul tu r en Vertalingen en kindbeeld Culturele verschillen en moeilijkheidsgraad Subgenres en hun vertaalproblematiek Kinderboeken en het literaire polysysteem Vertalingen van Alice in Wonderland Geciteerde werken en aanbevolen literatuur Noten
I nde x
197 201 203 204 207 209 212 217 219
221 222 224 226 228 229 238 240
243