Issuu

van reizigers voor reizigers

TTER

KRETA

4 De wereld houdt niet op met draaien. Een wereldreiziger is de eerste om dat te beamen. Hoewel men geen inspanningen gespaard heeft om al de gegevens in deze gids uitgebreid te testen en te actualiseren, is het niet uitgesloten dat je ter plaatse vaststelt dat bepaalde gegevens in deze gids toch al opnieuw gewijzigd zijn. Veel adressen en suggesties in de Trotters zijn bovendien wat ‘fragiel’, juist omdat ze zo sympathiek en verrassend zijn. We zouden het daarom bijzonder op prijs stellen als je ons op de hoogte brengt van eventuele wijzigingen, zodat we de eerstvolgende herdruk op een correcte manier kunnen aanpassen. Dank bij voorbaat. Ons adres:

trotter Uitgeverij Lannoo Kasteelstraat 97 B-8700 Tielt

Uitgeverij Terra Lannoo Postbus 97 NL-3990 DB Houten

e - mail: trotter @ lannoo.be www.trotterclub.com

De prijscategorieën die in de Trottergidsen worden gebruikt, zijn steeds afgestemd op het land. Als je in een goedkoop hotelletje ongeveer € 25 betaalt, behoort een hotel waar je € 75 neertelt uiteraard tot de dure prijsklasse. De uitgever kan niet aansprakelijk worden gesteld voor eventuele fouten of de gevolgen ervan. vertaling Petra van Caneghem; 2023 Imago Mediabuilders reisinformatie vlaanderen en nederland Wegwijzer, Brugge omslagontwerp Studio Jan de Boer / Helga Bontinck ontwerp binnenwerk Imago Mediabuilders omslagfoto iStock/Vladimir_Timofeev oorspronkelijke titel Le Routard – Crète oorspronkelijke uitgever Hachette, Paris directeur van de reeks en auteur Philippe Gloaguen stichters Philippe Gloaguen en Michel Duval adjunct- redacteuren Benoît Lucchini en Amanda Keravel redacteuren Olivier Page, Véronique de Chardon, Isabelle Al Subaihi, Anne-Caroline Dumas, André Poncelet, Marie Burin des Roziers, Thierry Brouard, Géraldine Lemauf-Beauvois, Anne Poinsot, Mathilde de Boisgrollier, Alain Pallier en Fiona Debrabander

D/2023/45/239 - ISBN 9789401490191 - NUR 512 Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke wijze ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.

HOE GEBRUIK JE DEZE GIDS? Op deze pagina’s zetten we de toeristische highlights voor je op een rijtje – stuk voor stuk zijn het met recht topervaringen die je niet mag missen!

20 TOPERVARINGEN 16

BEZOEK AAN HET 1 ARCHEOLOGISCH MUSEUM VAN HERAKLION, EEN ONMISBARE SCHAKEL OM DE MINOÏSCHE BESCHAVING TE ONTDEKKEN Ontegenzeglijk een van de belangrijkste musea van heel Griekenland. Het werd in 2013 heropend en toont bijna alle grote

vondsten die zijn gedaan op het grootste eiland, voornamelijk bij Knossos, Phaistos en Agia Triada. Het helpt om inzicht te krijgen in de rijke Minoïsche cultuur, die in veel opzichten nog tamelijk wat mysteries kent. Blz. 131 Goed om te weten: als je via Heraklion Kreta binnenkomt, bezoek dan eerst het museum voor je naar de Minoïsche vindplaatsen gaat.

Kythira, Gythion

Piraeus

Piraeus, Milos

KRETENZISCHE ZEE

blz. 253

Chania

HET NOORDOOSTEN

DE WESTKUST

Rethymnon 13

blz. 285

riama Sa loof k

Elafonissi

HET ZUIDWESTEN

Arkadi

DEDE STREEK STREEK ROND ROND RETHYMNON RETHYMNON 12

Loutro Frangokastello

blz. 301

blz.blz. 231231

MESSARA 10

Kloosters van Preveli

Zaros

blz. 205

Phaistos

Heraklion

blz. 143

Spinalonga

Toplou

HERAKLION EN OMGEVING blz. 113

Kavoussi

In het hoofdstuk ‘Mens, maatschappij, natuur en cultuur’ gaan we dieper in op onder andere de geschiedenis, het cultureel erfgoed en de geografie van het land of gebied dat je bezoekt. Een ideale selectie om alvast thuis of tijdens de heenreis door te nemen.

20 km

Gavdos (eiland)

Dodenvallei

DE ZUIDOOSTKUST blz. 191

Mochlos

Lassithiplateau

Matala 9

19 0

Kassos, Karpathos, Rhodos

DE OMGEVING VAN CHIANA

Strand van Balos

HET UITERSTE OOSTEN blz. 173

MIDDELLANDSE ZEE

MENS, MAATSCHAPPIJ, NATUUR EN CULTUUR Archeologie Beroemde Kretenzers Bevolking De vrouw in het oude griekenland? Moeilijk! Drank Duiken Economie Een dag op zijn Grieks Geografie Geschiedenis Godsdienst en geloof Keuken Media Milieu Minoïsche beschaving Muziek en dans Mythologie Stranden Trek- en wandeltochten Zeden en gewoonten

34 34 36 36 37 38 39 43 43 45 53 54 60 61 61 64 66 69 69 72

grieks - orthodoxe kerk in rethymnon

In het hoofdstuk ‘Praktisch’ vind je alle nuttige informatie over de bestemming. Lees er alles wat je moet weten over bijvoorbeeld verkeer en vervoer, geldzaken, taal en gebruiken.

KRETA PRAKTISCH

ABC VAN KRETA oppervlakte - 8335 km².

bevolking - 617.360 inwoners (2021).

regionale hoofdplaats - Heraklion (174.000 inwoners). officiële taal - Nieuwgrieks.

munteenheid - de euro (in het Grieks uitgesproken als ‘evro’). staatsvorm (griekenland) - unitaire republiek.

staatshoofd van griekenland - Ekaterini Sakellaropoulou, sinds januari 2020. minister - president van griekenland - Kyriakos Mitsotakis, sinds juli 2019. godsdienst - voor 98% Grieks-orthodox.

ALVORENS TE VERTREKKEN Nuttige adressen

KRETA PRAKTISCH

- Leoforos Vassileos Konstantinou 57, 10674 Athene

ambassade van nederland

T 725 49 00 : ath@minbuza.nl o ne derlandwereldwijd.nl/landen/griekenland/ overons/ambassadeathene.

wegwijzer reisinfo - Beenhouwersstraat 9, 8000 Brugge T (050) 33 75 88 : info@ wegwijzer.be o wegwijzer.be. Onafhankelijk reisinformatiecentrum met leeszaal (reisgidsen, tijdschriften, kaarten, reisverslagen). Uitgever van het magazine Reis krant. Organisator van Reismarkt (reizigers informeren reizigers), Let’s Travel (online reizigersevent), Lang op Reis (langdurig reizen), workshops en andere activiteiten. Jeugddienst en ledenvereniging.

de Europese Unie tot 25 jaar oud gratis toegang tot diverse bezienswaardigheden en musea.

• Rijbewijs, groene kaart. • Onderwaterjacht: liefhebbers van deze

(laten) afdrukken en zul je het probleem sneller kunnen oplossen bij de autoriteiten.

sport moeten een bewijs kunnen tonen dat Een Europees paspoort kan door de plaatselijke maritieme politie is handig zijn! afgegeven. Debij Europese Unie heeft systeem van traditionele volksdansers het fort vaneen heraklion wederzijdse consulaire bijstand ontwikIn België keld voor onderdanen van de EU die in moeilijkheden verkeren in het buitenland. Een identiteitskaart volstaat als je niet lanJe kunt op deze bijstand een beroep ger dan 3 maanden in Griekenland verIn Nederland doen als België of Nederland niet over een blijft. Kinderen onder de twaalf jaar moevertegenwoordiging beschikt in het land ten in het bezit zijn van een eigen greek national tourism organisation waar je je bevindt. Concreet houdt dit in identiteitsbewijs met foto, verkrijgbaar bij benelux - Rokin 93, 1012 KM Amsterdam dat je hulp kunt inroepen van de ambasT (020) 624 87 86. : info@visitgreece de gemeentediensten van je woonplaats. sade of het consulaat (geen ereconsulaat) Reist het kind met een van de ouders, dan benelux.nl o grieksverkeersbureau.nl. van om het even welke lidstaat van de EU. is het wenselijk dat de ouder die het niet ambassade van griekenland - Amalia Deze diensten zullen je rechtstreeks helstraat 1, 2514 JC Den Haag T (070) 363 vergezelt een schriftelijke toestemming pen of je zeggen wat je precies moet doen. 87 00. : gremb.hag@mfa.gr o mfa.gr/mis opmaakt (in het Engels) en die laat legaliDe dienstverlening geldt uiteraard uitseren door het gemeentebestuur. sionsabroad/en/netherlands.html. sluitend voor noodsituaties, zoals overlijIn Griekenland In Nederland den, ongevallen met verwondingen of letsels, ernstige ziekte, repatriëring om ambassade van belgië - Odos Sékéri 3, Een Europese identiteitskaart of paspoort medische redenen, arrestatie of gevangen10671 Athene T 361 78 87 : athens@diplo volstaat als je niet langer dan 3 maanden in schap. In geval van verlies of diefstal van je bel.fed.be o greece.diplomatie.belgium.be/nl. Griekenland verblijft. Dat geldt ook voor

In België connections - Connections Travel Shops

in Aalst, Antwerpen, Brasschaat, Brugge, Brussel Centrum, Brussel Elsene VUB, Brussel Schuman, Brussel Toison d’Or, Brussels Airport, Ukkel, Gent, Gent Expo, Hasselt, Kortrijk, Kraainem, Leuven, Lom mel, Mechelen, Mortsel, Oostende, Roese lare, SintNiklaas, Turnhout, Vilvoorde. Callcenter T (070) 23 33 13 o connec tions.be. Via o isic.be. In Nederland

kilroy travels netherlands - Singel 413, 1012 WP Amsterdam T (020) 524 51 00 o kilroytravels.nl. Er zijn ook kantoren in Utrecht en Groningen. joho - : info@joho.nl o joho.nl. Er zijn kantoren in Den Haag (hoofdkantoor), Amsterdam, Leiden, Rotterdam, Groningen en Utrecht. Via o isic.nl.

Alvorens te vertrekken

De gedeeltes die in twee kolommen zijn gezet, bevatten nuttige informatie, zoals adresgegevens van instanties en webadressen ter voorbereiding op de reis.

Zie hieronder bij Nederland

ambassade van griekenland - Karmelie

tenstraat 10, 1000 Brussel T (02) 545 55 00. Identiteitsbewijzen : gremb.bru@mfa.gr o mfa.gr/brussels/en. • Studentenkaart: geeft ingezetenen van

kinderen. Reist het kind met een van de identiteitskaart of paspoort kun je bij deze ouders, dan is het wenselijk dat de ouder diensten terecht voor een voorlopig reisdie het niet vergezelt een schriftelijke toe- document. Bij deze consulaire bijstand tussen de stemming opmaakt (in het Engels) en die laat legaliseren door het gemeentebestuur. Europese lidstaten zul je uiteraard niet altijd in je eigen landstaal worden geholpen. Ben je onder de 18 jaar en reis je alleen of Meestal zal dat gebeuren in een van de met een persoon die niet een van de ouders courante Europese talen. is, dan is de schriftelijke toestemming van beide ouders vereist (in het Engels of Duits). Internationale studentenHet bewijs moet worden gelegaliseerd. kaart Heb je niet de Belgische of Nederlandse Deze kaart is in de hele wereld het bewijs nationaliteit, neem dan contact op met de dat je student bent. Hiermee kun je profiambassade van Griekenland in België of teren van verschillende voordelen, dienNederland. sten en studententarieven (op vervoer, overnachtingen, cultuur enzovoort). Met VOOR DE ZEKERHEID … de kaart heb je ook diverse speciale voordelen tijdens het reizen (korting op vliegHet is een goed idee om scans te maken van je tickets, hotels en jeugdherbergen, verzekepaspoort, visa, bankpas, vliegticket(s), verzekeringen, simkaarten, autoverhuur). ringspolis en hotelvouchers. stuur ze vervolgens De kaart kost € 15. Je kunt deze verkrijgen als een pdf-bijlage in een mail naar jezelf. In geop vertoon van je identiteitskaart, je stuval van verlies of diefstal kun je die documenten dentenkaart en een foto bij: dan heel gemakkelijk in een internetcafé weer

KRETA PRAKTISCH

ABC vAn kretA

In België toeristische dienst van griekenland –

ABC van Kreta Alvorens te vertrekken Budget Feesten en feestdagen Geldzaken Gezondheid Internetadressen Klimaat Musea en opgravingen Noodgevallen Openingstijden Overnachten Post Reisliteratuur Risico’s en ergernissen Taal Telefoon en telecommunicatie Toeristenpolitie Vervoer Wegen Winkelen

80 80 82 84 86 87 87 88 89 91 91 91 93 93 94 94 100 101 101 103 106

HOE GEBRUIK JE DEZE GIDS? REISPLANNER

108

109

KRETENZISCHE ZEE

Heraklion 10

Rethymnon

1 Spinalonga

Knossos

Plakias

Lassithiplateau

9 Zaros

Agia Triada

Toplou

Agios Nikolaos

Mochlos

Sitia

Kato Zakros

Ierapetra

Phaistos

Matala 8 1

Lendas

Stopplaatsen

Eiland Chryssi

MIDDELLANDSE ZEE

10 dagen in het oosten van Kreta

20 km

TIEN DAGEN IN HET OOSTEN VAN KRETA (VERTREK VANUIT HERAKLION)

De Reisplanner stelt uitgewerkte reisprogramma’s voor om Kreta op de beste manier te ontdekken. Een handige leidraad tijdens de voorbereiding van je reis.

• Dag 1: buiten de tijd die je nodig hebt om de Minoïsche vindplaats Knossos (5 km van het stadscentrum) en het archeologisch museum (tip: begin hiermee, want dat levert je een goede basiskennis op) te bezoeken, raden we je aan niet te blijven plakken in Heraklion (1). • Dag 2: blijf een nachtje logeren in het weinig toeristische kleine gebied van het Lassithiplateau (2). Van deze omweg krijg je geen spijt. • Dag 3: de badplaats Agios Nikolaos (3) is een prima uitvalbasis voor een bezoek aan het eiland Spinalonga, het voormalige leprozeneiland, en de omliggende dorpen. • Dag 4: het dorp Mochlos (4) is perfect om even tot rust te komen. Een bezoek aan Sitia is vanuit hier gemakkelijk te ondernemen.

• Dag 5: Kato Zakros (5) ligt in het uiterste oosten van het eiland, aan het eind van de Dodenvallei, en wekt de indruk dat de wereld hier ophoudt. Dit maakt het dorp aan zee zeer geliefd onder Fransen. Rijd onderweg hiernaartoe via het Toplouklooster. • Dag 6: zet je rugzak neer in Ierapetra (6). Deze stad is op zich niet heel bijzonder, maar vanuit hier ligt het eiland Chryssi binnen handbereik. Het bevindt zich aan de overkant en het is leuk om daar een dag op het strand door te brengen. • Dag 7: ga richting Messara en steek het fraaie Asteroussiagebergte over. De nacht breng je door in Lendas (7), dat aan het einde van een prachtige bochtige weg opduikt. • Dag 8: Matala (8), voor een dagje heerlijk nietsdoen aan het strand.

In Matala kun je een dagje heerlijk nietsdoen aan het strand.

142

zwembad dat op de zee uitkijkt. Naar het strand is het 10 min wandelen. Verhuur van tenten. Gezellige sfeer. Ontvangst met een glimlach.

HERAKLION EN OMGEVING Mike’s Place

WAT IS ER TE ZIEN? paleis van Malia: 3 km ten oosten XXdeHetstad, bus om de 15-30 min

van

T 28 97 03 15 97. April-okt. dag. geopend 8.00-

20.00 u (in het tussenseizoen tot 19.00 u); nov.maart dag. 8.00-15.00 u. Toegangsprijs: € 6; kortingen mogelijk. Dit was een van de grote steden van de Minoïsche beschaving. Volgens de legende zou Malia het rijk zijn geweest van Sarpedon, de `

Op het kleine kaartje linksboven zie je in een oogopslag welk deel van het land of de regio het betreffende hoofdstuk beschrijft.

vorst van de streek en zoon van Zeus en Europa en dus het jongere broertje van Minos, de heerser van Knossos. Tamelijk moeilijk te ontwarren voor niet-specialisten, maar je geniet in elk geval van de rustige wandeling. De volledige vindplaats strekt zich uit over 150 ha, waarvan het grootste gedeelte wordt ingenomen door woonwijken en begraafplaatsen. Het paleis is min of meer gebouwd zoals dat van Knossos. De weg leidt eerst naar twee rijen putten of graanopslagplaatsen, daar kun je over discussiëren. Vervolgens kom je het complex binnen langs de zuidelijke ingang naar een centraal binnenplein. Rondom liggen heiligdommen, de koninklijke appartementen, (overdekte) opslagplaatsen en een doolhof van binnenplaatsjes, voorportalen, gangen naar de woonvertrekken. Ondanks de vernietiging van het paleis omstreeks 1700 v.Chr. zou het nieuwe paleis dat erna werd gebouwd in grote lijnen overeenkomen met het grondplan van het oorspronkelijke paleis. Daardoor is Malia de opmerkelijkste uiting van de eerste generatie Minoïsche paleizen, die rond 2000 v.Chr. werden gebouwd. Vanaf de centrale binnenplaats (50 x 22 m) kun je doorgronden waar de troonzaal, een monumentale trap en, in het midden van het plein, een altaar stonden. Aan de zijkant staat een vreemde schijfvormige steen, die vermoedelijk was bestemd voor offers (bothros). Er zitten gelijkmatige holten in, waar alles wat nodig was voor het ritueel, werd neergelegd. Het overdekte gedeelte herbergt de agora. Hier verlaat je het paleis langs de noordelijke ingang. Hier zie je nog de funderingen van andere opslagplaatsen en een rij uitgehouwen zalen. Verderop vind je Mu, de ambachtswijk: hier en daar zijn een paar dingen gereconstrueerd, maar op een veel beperktere schaal dan in Knossos. Vanaf het bruggetje over de opgravingen zie je hoe groot het hier is geweest. De moeite waard.

HET NOORDOOSTEN HET LASSITHIPLATEAU . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 145 AGIOS NIKOLAOS . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 151 ELOUNDA. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 159 PLAKA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 161 VAN AGIOS NIKOLAOS NAAR MOCHLOS . . . . 163 MOCHLOS . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 165 SITIA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 166

een uitgestrekt palmbos grenst aan het strand van vai . KRETENZISCHE ZEE

HET UITERSTE OOSTEN MIDDELLANDSE ZEE

Op de eerste pagina van elk nieuw deel zijn de niet te missen bezienswaardigheden al in kaart gebracht met een paginaverwijzing voor wie ze direct wil raadplegen.

HET UITERSTE OOSTEN XXX

Dodenvallei vanaf Zakros Dodenvallei vanaf Kato Zakros

182 186

Dit is een van de mooiste en meest ongerepte kustgebieden van Kreta. Het uiterste oosten van het eiland wordt doorsneden door grillige bergen met af en toe olijfgaarden. Hier vind je nog mooie, ongerepte stranden die nog niet door het massatoerisme zijn ontdekt. De meeste stranden zijn alleen toegankelijk via onverharde wegen. Enkele van onze favorieten: Xerokambos (met zo goed als verlaten stranden); het strand van Chiona (in Palaikastro) en dat van Karoumes (te voet bereikbaar langs de kloof van Kokhlakies). In de oudheid was dit geïsoleerde deel van het eiland het toevluchtsoord van de laatste Minoërs, die weigerden zich aan de Achaeërs en de Doriërs te onderwerpen. Ze bouwden hun dorpen op erg mooie plekken aan zee. Tegenwoordig kun je nog altijd een heleboel archeologische vindplaatsen bezoeken die uit die tijd stammen. De bekendste zijn de ruïnes van Roussolakos (Palaikastro) en de resten van het Minoïsche paleis van Kato Zakros. De regio werd in 2015 onderscheiden door Unesco, vanwege het uitzonderlijke geologische belang van het Geopark, maar een regionaal project in het bijzonder heeft sinds de jaren 1990 veel inkt doen vloeien. Het gaat hier om het Itanos Gaia, een vastgoedproject dat door Britse projectontwikkelaars is gelanceerd. Het klooster Toplou (dat een groot deel van de grond in deze streek bezit) had hen in de vorm van een soort leaseovereenkomst voor de duur van 80 jaar 2500 ha terrein op het schiereiland Cavo Sidero toegekend, waarop zij uit het niets een vijfsterrenhotel zouden doen verrijzen. De ster-

Mike’s Place: iets voor je bij de haven komt, aangeduid vanaf de hoofdweg T 28 41 08 98 83. Geopend april-nov., dag. (ook ’s middags, ook al ziet het er dan misschien gesloten uit: vraag naar Michalis die beneden in de minisupermarkt werkt). Gerechten € 15. Het ziet er misschien niet zo aantrekkelijk uit, maar wat is het eten lekker! Heerlijke vleesgerechten, van het eigen land (mis de zelfgemaakte worstjes niet), groenten, smakelijke oven- en grillgerechten, zelfgebakken brood. Voor- en nagerechten worden je met plezier aangeboden. Een goed adres.

Door deze beknopte inhoudsopgave per deel van de gids te gebruiken hoef je niet telkens terug te bladeren naar de algehele inhoudsopgave voor in het boek.

122

123

Heraklion en omgeving

WiST Je DiT?

AANKOMST OP KRETA

OP ZOEK NAAR DE VROUWEN | In de loop der jaren waren de Maltezer ridders machtige zeerovers geworden die heersten over het oosten van de Middellandse Zee. In 1645 kwamen ze een Turks schip tegen, met een deel van de harem van de sultan aan boord, dat net terugkeerde van de pelgrimstocht naar Mekka. Nadat ze de buit hadden binnengehaald, trokken ze zich terug in Chania, dat in die tijd, net als de rest van Kreta, onder Venetiaanse heerschappij stond. Beledigd als hij was, stuurde de sultan zijn troepen op het eiland af. Hiermee begon de bezetting van Heraklion, die 21 jaar zou duren. Of hij er even lang over heeft gedaan om zijn harem weer aan te vullen, is onbekend.

In 824 streken de Arabieren op het eiland neer en ze maakten de stad tot hun hoofdstad. Onder de Byzantijnen en de Venetianen won de stad nog aan strategisch en commer cieel belang. In mei 1648 sloegen de Turken hun legerkamp op voor de muren van Candia (de naam die de Venetianen aan de stad gaven). Ze hadden er vast niet op gerekend dat dit voor de komende 21 jaar hun verblijfplaats zou zijn. Feit is dat de Venetianen het gevaar van ver hadden zien aankomen: onmiddellijk na de val van Constantinopel gaven ze Michele Sanmicheli, een van hun ingenieurs, de opdracht de stad te versterken. Gedu rende meer dan 100 jaar werkten de Kretenzers aan hun stadsmuur: elke man tussen de 14 en 60 jaar was verplicht om een week van zijn leven te wijden aan Venetië en mee te werken aan dit meesterwerk dat de stad zou beschermen. De bezetting duurde voort, omdat de Turken nog meer te doen hadden, met name in de Balkan. Daarom nam het beleg van Candia een Europese vlucht. Venetië drong er bij de katholieke monarchieën op aan dat ze kwamen helpen om de Turken weg te jagen. Spanje en Frankrijk gaven gehoor aan het verzoek. In 1660 stuurde Lodewijk XIV 4000 manschappen naar Kreta. Toen ze eenmaal op Kreta waren aangekomen, verme den de Fransen zorgvuldig de echte strijd. Ze stelden zich tevreden met het beschieten van de Turken, om daarna Kreta te verlaten, beladen met goud. Ondanks het beleg slaagden de Venetianen erin levensmiddelen de stad binnen te smokkelen en hun troe pen te versterken via de zee. In 1666 werd de beste Osmaanse strateeg met 40.000 manschappen naar Kreta ge stuurd om orde op zaken te stellen. Uiteindelijk had een verrader het laatste woord, door over te lopen naar de vijand en alle zwakke plekken in de verdediging prijs te geven aan de Turken. In 1669 moest Candia zich overgeven. Van de 15.000 inwoners die de stad telde voor het beleg, waren er naar verluidt nog maar 50 over. Beetje bij beetje echter nam het aantal Kretenzische inwoners weer toe. Op 25 augustus 1898 werd in Heraklion een opstand met geweld de kop ingedrukt. Die hardhandige reactie vormde de aanleiding voor de gebeurtenissen die tot de bevrijding van Kreta zouden leiden (zie het hoofdstuk ‘Geschiedenis’ in het deel ‘Mens, maatschap pij, natuur en cultuur’). De stad nam haar oude naam opnieuw aan, een eerbetoon aan Herakles. Na een lijdensweg van enkele jaren heroverde Heraklion in 1971 zijn titel van Kreten zische hoofdstad, ten nadele van Chania, die de titel droeg sinds 1851.

Voor een herkenbare structuur en meer opzoekgemak is de volgorde van onderwerpen per stad of regio telkens hetzelfde: praktische informatie - informatie over verblijf: slapen, eten, iets drinken, uitgaan - informatie over de bezienswaardigheden.

meT HeT vliegTUig

luchthaven nikos-kazantzakis: 5 km ten oosten van het centrum T 28 10 39 71 29. Olympic Airlines T 801 801 01 01 o olympicair.com. Aegean Airlines T 21 06 26 10 00 o aegeanair. com. Sky Express T 28 10 22 38 00 o sky express.gr. ook vluchten in het hoogseizoen met transavia.

briek ‘nuttige adressen’). Gelukkig komt dit steeds minder voor. Hoe bereik je het oosten van Kreta? • Je hoeft niet langs Heraklion te reizen. er is een kTel-bushalte (groene bussen) bij de luchthaven, naast het kantoor van europcar. Daar kun je bussen nemen naar Limenas Chersonissou, malia, Agios nikolaos, Ierapetra en sitia. Voor de dienstregeling en de frequentie zie verderop ‘met de bus’.

geldautomaten: in de vertrekhal en buiten de luchthaven. `

Bagagedepot left luggage: dicht bij de stopplaats van de bus naar Heraklion, in een gebouwtje T 28 10 39 73 49. Dag. geopend 7.0022.00 u. Ongeveer € 6-12 per bagagestuk per etmaal, afhankelijk van het volume. autoverhuur: de grote verhuurbedrijven hebben kantoren op de luchthaven, in de aankomsthal of in de vertrekhal, maar ook op het parkeerterrein tegenover de luchthaven. In het hoogseizoen zijn ze tot laat in de avond geopend.

Vanuit het centrum naar de luchthaven om met de bus naar de luchthaven te gaan, neem je lijn 6, platia eleftherias (detailkaart D2). De bus neem je naast de taxistandplaats, bij het archeologisch museum. om de 10 min vertrekt er een bus. kaartjes aan de automaat of in de bus (duurder). Andere bussen (bijvoorbeeld lijn 12, 15, 17 en 31) rijden ook naar de luchthaven.

Hoe bereik je het centrum van Heraklion? • Behalve lijn 5 rijden alle bussen naar het stadscentrum. lijn 6 rijdt naar Ammoudara. De halte en het loket bevinden zich aan het grote parkeerterrein voor het luchthavengebouw. In het hoogseizoen vertrekt er van ongeveer 6.0023.00 u elke 5-10 min een bus. rit van 10-15 min. een enkele reis naar het centrum kost ongeveer € 1,20, naar Ammoudara € 1,70. Let op: kaartjes kopen in de bus is duurder (€ 2-2,50). • een andere mogelijkheid is per taxi. Voor de rit naar het centrum van Heraklion moet je op ongeveer € 15-20 rekenen. Zorg dat je het eens bent over de prijs voor je instapt. Pas op voor de oplichterspraktijken van sommige taxichauffeurs, die geld krijgen van bepaalde hotels en je er onmiddellijk heen voeren met het smoesje dat alle andere hotels volgeboekt zijn. Als je daar het slachtoffer van wordt, aarzel dan niet om de toeristenpolitie in te lichten (zie de ru-

meT De BUS er zijn twee busstations: een voor de bussen richting het oosten (en de grote steden in het westen), een ander voor de dorpen in het zuiden. tijdens het laagseizoen rijden de bussen soms minder frequent.

Busstation a (buiten plattegrond, via D2): op de hoek van Efessou en Ikarou T 28 10 24 65 30 o ktelherlas.gr. De loketten zijn dag. geopend 5.30-23.00 u. Het busstation beschikt over een cafetaria en een geldautomaat. Hieronder vind je de doordeweekse dienstregeling naar de belangrijkste steden. op zondag rijden er minder bussen. • van en naar limenas Chersonissou en malia via kato gouves: om de 15-30 min vertrekt er een bus, de hele dag door. • van en naar archanes: ongeveer 15 bussen per dag. Za. de helft, zo. slechts 4 bussen. • van en naar agios nikolaos: een vijftiental bussen. reistijd: 1½ uur. • van en naar ierapetra: 4 bussen per dag. reistijd: 2½ uur. • van en naar Sitia: 4 bussen per dag. reistijd: 3 uur.

WIST JE DIT? Let op deze kaders voor interessante weetjes.

AANDUIDING TROTTERTIPS

X trottertip

XX interessant

XXX niet te missen

VERKLARING VAN DE SYMBOLEN

A algemeen q autoverhuur s bank O busstation D café, bar C camping p consulaat E dansen c duiklocatie W internetcafé f fietsverhuur F haven h honden toegestaan Y ijssalon

I informatie d kindvriendelijk i koffie- of theehuis M livemuziek, concert L luchthaven e metrostation N ontbijt P parkeren Q patisserie B postkantoor R restaurant a roken verboden H slapen b skistation

g snackbar Z strand U taxi J theater S treinstation V voorzieningen voor rolstoelgebruikers

j wandelen k winkelen m Unesco-werelderfgoed r zwemgelegenheid T telefoonnummer o website : e-mailadres

Heraklion AAnkomst op kretA

Aan de rand van de pagina’s zorgen een duimgreep en een kopregel ervoor dat je direct ziet welke informatie er op de betreffende pagina wordt geboden.

INHOUD INLEIDING ��12 VEELGESTELDE VRAGEN ��14 20 TOPERVARINGEN ��16 MENS, MAATSCHAPPIJ, NATUUR EN CULTUUR ��33 Archeologie 34 Beroemde Kretenzers 34 Bevolking 36 De vrouw in het oude griekenland? Moeilijk! 36 Drank 37 Duiken 38 Economie 39 Een dag op zijn Grieks 43 Geografie 43 Geschiedenis 45 Godsdienst en geloof 53 Keuken 54 Media 60 Milieu 61 Minoïsche beschaving 61 Muziek en dans 64 Mythologie 66 Stranden 69 Trek- en wandeltochten 69 Zeden en gewoonten 72

Gezondheid 87 Internetadressen 87 Klimaat 88 Musea en opgravingen 89 Noodgevallen 91 Openingstijden 91 Overnachten 91 Post 93 Reisliteratuur 93 Risico’s en ergernissen 94 Taal 94 Telefoon en telecommunicatie 100 Toeristenpolitie 101 Vervoer 101 Wegen 103 Winkelen 106 REISPLANNER �� 107

HERAKLION EN OMGEVING

REIZEN NAAR KRETA ��74 KRETA PRAKTISCH ��79 ABC van Kreta 80 Alvorens te vertrekken 80 Budget 82 Feesten en feestdagen 84 Geldzaken 86

Heraklion ��115 Knossos ��135 Limenas Chersonissou ��140 Malia ��140

X HET NOORDOOSTEN

Kato Zakros ��183 Xerokambos ��186 Ziros ��188 Makrygialos ��188

DE ZUIDOOSTKUST

Het Lassithiplateau ��145 Agios Nikolaos ��151 Elounda ��159 Plaka ��161 Van Agios Nikolaos naar Mochlos ��163 Mochlos ��165 Sitia ��166

HET UITERSTE OOSTEN

Moni Toplou ��176 Vai ��176 Palaikastro ��177 Zakros ��181

Ierapetra ��193 Myrtos ��199 Van Myrtos naar Ano Viannos ��201 Keratokambos en Kastri ��201 Lendas ��202

MESSARA

Gortys ��208 Zaros ��209

Vorri ��212 Phaistos ��213 Agia Triada ��216 Kamilari ��216 Pitsidia ��219 Sivas ��220 Matala ��222

DE WESTKUST

ONDERWEG NAAR RETHYMNON 226 Agia Galini ��226 Spili ��229

DE STREEK ROND RETHYMNON

Kolymvari ��287 Kissamos - Kastelli Kissamou ��289 Phalassarna ��293 Van Phalassarna naar Elafonissi ��296 Elafonissi ��298 De weg naar Paleochora ��300

HET ZUIDWESTEN

Rethymnon ��233

DE OMGEVING VAN CHANIA

Georgioupolis ��258 Vamos ��262 Kalyves ��264 Chania ��265

Paleochora ��303 Autorit naar Sougia ��310 Sougia ��311 Samariakloof ��314 Loutro ��321 Aradenakloof ��324 Anopolis ��325 Chora Sfakion (of Sfakia) ��326 Gavdos ��329 Frangokastello ��331 De weg van Frangokastello naar Sellia ��333 Plakias ��334 REGISTER 342

INHOUD

KAARTEN EN PLATTEGRONDEN Afstanden tussen de steden �� 103 Agios Nikolaos �� 152 Chania, Departement, overzichtskaart �� 256-257 Chania �� 267 Chania centrum, detailkaart �� 270-271 Heraklion, Departement, overzichtskaart �� 116-117 Heraklion �� 118-119 Heraklion, detailkaart �� 120-121 Ierapetra �� 195 Kreta, overzichtskaart �� 74-75

KRETENZISCHE ZEE

Héraklion

KRETA

MIDDELLANDSE ZEE

Lassithi, Departement, overzichtskaart 146-147 Minoïsche vindplaatsen, overzichtskaart �� 62-63 Plakias �� 335 Paleochora �� 305 Rethymnon, Departement, overzichtskaart �� 234-235 Rethymnon �� 238-239 Reisplanner ��108-109, 110-111 Samariakloof, overzichtskaart �� 315 Sitia �� 167 Topervaringen �� 16-17

In de zomer wordt Balos Beach overspoeld door toeristen.

INLEIDING

elegen aan de rand van Europa en van de Oriënt, tegenover Afrika, is Kreta in meer dan een opzicht een mythisch eiland. Volgens de Griekse mythologie werd Minos er geboren, het gevolg van de liefde tussen Zeus en de beeldschone Europa, die het geweldige idee kregen een siësta te houden onder een mooie plataan in Gortys. Het landschap op dit ongerepte, bergachtige eiland is soms ruig, met rotsige, door de zon gebleekte pieken waarlangs de warme wind uit Afrika waait. Ligt de zuidkust van Kreta niet aan de Libische Zee? Dit ver naar het oosten gelegen, dorre gebied is gehuld in een enorme, matgroene mantel van olijfbomen.

ALLES STROOMT EN NIETS BLIJFT. Grieks spreekwoord Hier, in de valleitjes of hoog op de heuvels trotseren orthodoxe kloosters en spierwitte kapelletjes de tand des tijds op plekken die nog ongerept zijn. Daar strekken zich de stranden uit, verlaten en vol keien en zand. Om nog maar te zwijgen van de diepe kloven, waar enkele van de mooiste van Europa tussen zitten en de vele grotten (bijna 3000!). Kretenzische pantoffels

Je hoeft de toeristische gebieden maar even achter je te laten om de kleine valleien te ontdekken, en de traditionele bergdorpen met hun kafenia die worden bezocht door oude wijze mannen met snorren. Oud geworden op het beroemde ‘Kretenzische dieet’, nippen zij rustig aan de raki en laten ze ons zien hoe vroeger de tijd langzaam verstreek. Zet jezelf dus in de Kretenzische stand en ga op ontdekkingstocht over dit eiland, dat een van de bakermatten was van de westerse wereld. Haven van Chania

Strand van Preveli

VEELGESTELDE VRAGEN Meer informatie vind je in het hoofdstuk ‘Praktisch’. WELKE REISDOCUMENTEN HEB JE NODIG?

geen. Langs de zuidkust bereik je sommige dorpjes en kustplaatsjes met de boot, wat af en toe handiger is dan over de weg, die vaak een grote omweg maakt.

Een geldig paspoort of identiteitskaart volstaat.

HOE IS HET GESTELD MET DE VEILIGHEID?

WAT IS DE BESTE PERIODE OM NAAR KRETA TE REIZEN?

Geen problemen. Griekenland is een heel veilig land. Blijf wel op je hoede in de steden, maar dat geldt elders ook.

De maanden mei en juni: het is er dan mooi weer, maar de hitte is niet al te verstikkend en het landschap is nog groen. Een nadeel is dat begin mei nog niet alles is geopend. September is ook een goede keuze. In oktober is het mooie weer wat minder stabiel en heel wat etablissementen sluiten alvast de deuren. Juli en augustus zijn ook prima, maar dan is het er heel heet en de kans dat je alleen op het strand bent, is heel klein. IS KRETA EEN DURE BESTEMMING?

Over het algemeen is Griekenland, Kreta in het bijzonder, minder duur dan België of Nederland, ondanks recente verhogingen van de btw en andere belastingen, om nog maar te zwijgen over de hoge inflatie! Eenvoudige, aanvaardbare kamers heb je al voor € 40-50 en je eet hier voor € 15-20 (of minder). Brandstof is dan weer een stuk duurder. HOE KUN JE JE VERPLAATSEN?

Als je het hele eiland wilt verkennen, is een auto het makkelijkst. Als je van tevoren reserveert, is een huurauto best betaalbaar. Er rijden bussen, maar buiten de grote verkeersassen zijn er weinig en soms zelfs helemaal

Het vissersdorpje Loutro

WAT IS HET TIJDSVERSCHIL?

Het is er het hele jaar door een uur later dan bij ons. Als het bij ons 12.00 u is, is het op Kreta 13.00 u. HOE LANG IS HET VLIEGEN?

Rechtstreeks naar Heraklion is 3½ uur met het vliegtuig.

X WELKE VOORZORGSMAATREGELEN ZIJN ER NODIG OP GEZONDHEIDS GEBIED?

Denk eraan je Europese zorgverzekeringsbewijs mee te nemen. Aarzel in geval van nood niet en begeef je naar een grote stad, desnoods Athene. Het Griekse gezondheidssysteem zit in een benarde positie.

WELKE TAAL SPREEK JE TEGEN DE KRETENZERS?

De meeste Grieken die werkzaam zijn in het toerisme, spreken goed Engels. Om je weg te vinden in de stad, op de wegen en in het restaurant is het wel heel handig als je het Griekse schrift kunt ontcijferen. MOET JE BANG ZIJN VOOR DE HITTE?

KUN JE MET KINDEREN NAAR KRETA?

Ja, natuurlijk. Denk er altijd aan je kinderen te beschermen tegen de zon. De beste bezienswaardigheden voor kinderen zijn gemarkeerd met d . HOE BETAAL JE TER PLAATSE?

Het gebruik van betaalkaarten is inmiddels wijd verbreid, ook in tavernes. Je hoeft dus geen bundeltje contant geld mee te nemen.

Als je van fris weer houdt, is Ierland of Noorwegen de perfecte bestemming! Op Kreta is het vanaf de lente heel warm, in de ene streek doet de zomer vroeger zijn intrede dan in de andere. Het kan heel heet worden. Aan de noordkust waait het meestal meer, waardoor het er een beetje minder warm is in de zomer, dan aan de droge zuidoostkust (waar een droge wind uit Afrika waait).

20 TOPERVARINGEN 16

BEZOEK AAN HET

1 ARCHEOLOGISCH

MUSEUM VAN HERAKLION, EEN ONMISBARE SCHAKEL OM DE MINOÏSCHE BESCHAVING TE ONTDEKKEN Ontegenzeglijk een van de belangrijkste musea van heel Griekenland. Het werd in 2013 heropend en toont bijna alle grote

Kythira, Gythion

Piraeus

DE OMGEVING VAN CHIANA

Strand van Balos

blz. 253

Chania

DE WESTKUST

Rethymnon 13

blz. 285

riama Sa loof k

Elafonissi

HET ZUIDWESTEN blz. 301

DE STREEK ROND Arkadi RETHYMNON 12

Loutro Frangokastello

blz. 231

MESSARA 10

Kloosters van Preveli

blz. 205

Zaros

Phaistos Matala 9

19 0

20 km

Gavdos (eiland)

MIDDELLANDSE ZEE

Piraeus, Milos Kassos, Karpathos, Rhodos

KRETENZISCHE ZEE

HET NOORDOOSTEN Heraklion

blz. 143

Spinalonga

Toplou

HERAKLION EN OMGEVING blz. 113

Lassithiplateau

Mochlos

Kavoussi

DE ZUIDOOSTKUST blz. 191

6 Dodenvallei

HET UITERSTE OOSTEN blz. 173

BEZOEK HET LASSITHI

2 PLATEAU, VLAK BIJ

AGIOS NIKOLAOS EN TOCH BUITEN DE GEBAANDE TOERISTISCHE PADEN

Het Lassithiplateau is een klein gebied waar je geneigd bent doorheen te reizen, als je het al niet helemaal negeert, om linea recta naar het oosten van het eiland te snellen. Dat is jammer, breng er minstens een nacht door om de authenticiteit van de kleine dorpjes op te snuiven. Blz. 145 Goed om te weten: verwar het departement Lassithi (dat de hele oostkant van het eiland beslaat) niet met de gelijknamige hoogvlakte die nauwelijks 50 km² beslaat en tussen hoge bergen geklemd ligt. Eigen gemotoriseerd vervoer is noodzakelijk, want bussen gaan er eigenlijk niet naartoe.

20 TOPERVARINGEN

BEZOEK HET EILAND

ERVAAR LA DOLCE VITA

3 SPINALONGA, ENKELE

4 IN MOCHLOS, EEN

van de mannen en vrouwen die hier leefden en zijn gestorven. In dit indrukwekkende Venetiaanse fort, dat als onneembaar bekendstond, werd begin 20ste eeuw een dorp gesticht voor lepralijders uit heel Kreta en daarbuiten. Het leprozenhuis sloot pas aan het einde van de jaren 1950 de deuren. Blz. 157 Goed om te weten: de snelste overtocht maak je vanuit het dorp Plaka, circa 15 km ten noorden van Agios Nikolaos. En vergeet niet Het Eiland van Victoria Hislop te lezen.

Wat een geluk dat Mochlos niet het soort toeristische ontwikkeling heeft doorgemaakt dat synoniem is voor de bouw van grote flatgebouwen of rijen winkeltjes die toeristenvallen blijken te zijn. Ook al wordt Mochlos in de zomer behoorlijk druk bezocht, het is een plek gebleven waar gemoedelijkheid de overhand heeft. Je kunt hier dus een heerlijk ontspannen vakantie doorbrengen. Blz. 165 Goed om te weten: als je wilt oversteken naar het eiland Mochlos, recht tegenover het dorp, hoef je niet te zwemmen. Informeer ter plekke naar een boottaxi.

KILOMETERS VAN AGIOS NIKOLAOS

VISSERSHAVENTJE HALVERWEGE AGIOS Een aangrijpende plek als je denkt aan het lot NIKOLAOS EN SITIA

341

FOTOVERANTWOORDING blz. 8, 17, 131 Anna Pakutina / Shutterstock blz. 9 lb., 114, 156 Vlas Telino studio / Shutterstock blz. 9 lo., 182 Prisma by Dukas Presseagentur GmbH / Alamy Stock Photo blz. 9 rb. DbDo / Shutterstock blz. 9 ro. ivan bastien / Shutterstock blz. 10 lb., 23 b., 258-259 Sergey Lyashenko / Shutterstock blz. 10 lo., 254 leoks / Shutterstock blz. 10 rb. Shutterstock blz. 10 ro., 319 irakite / Shutterstock blz. 11, 26, 29 b., 245, 302 Dziewul / Shutterstock blz. 12 lo. Agata Dorobek / Shutterstock blz. 12-13, 14-15 Vladimir1984 / Shutterstock blz. 13, 19, 171, 198, 206, 289-299 Georgios Tsichlis / Shutterstock blz. 18 b. Vladimir Sazonov / Shuttersticj blz. 18 o. Shutterstock blz. 20 b. photoGRAPHICdesign / Shutterstock blz. 20 o., 23 o. Giorgos Kritsotakis / iStock blz. 21 Stefano Barzellotti / iStock blz. 22 Vasilii L / Shutterstock blz. 24 slava296 / Shutterstock blz. 24-25 tony4urban / Shutterstock blz. 27 b. CaronB / iStock blz. 27 o. Lucian BOLCA / Shutterstock blz. 28, 55 Patryk Kosmider / Shutterstock blz. 29 o. lupu robert ciprian / Shutterstock blz. 30 Gatsi / Shutterstock blz. 31, 331 ksl / Shutterstock blz. 32 astudio / Shutterstock blz. 44 Petrik Ondrej / Shutterstock blz. 65 Manolis Tsantakis | Dreamstime.com blz. 71 TravelNerd / Shutterstock blz. 77 Milan Gonda / Shutterstock blz. 78 T photography / Shutterstock blz. 83 Shutterstock blz. 90 Gelia / Shutterstock blz. 97 Sergey Kohl / Shutterstock blz. 104 Ppictures / Shutterstock blz. 107 Rostislav Ageev / Shutterstock blz. 109 Tom Plesnik / Shutterstock blz. 110 Tupungato / Shutterstock

blz. 124, 279 kavalenkava / Shutterstock blz. 126 So Young Hostel blz. 127 Cooking with Love, bente-de-soli (TripAdvisor) blz. 128 Amalia’s Kitchen, C1aud (TripAdvisor) blz. 142 Mike’s Place, Margret (TripAdvisor) blz. 144 , 214-215TalyaPhoto / Shutterstock blz. 148 Hotel-crete.net blz. 153 Hotel Port 7 1 blz. 155 Viola, Alicja (TripAdvisor) blz. 161 l. Stella Mare, Hotel-crete.net blz. 161 r. The Pine Tree blz. 164 Andrei Nekrassov / Shutterstock blz. 170 Dionysos blz. 174 Irena Misevic / Shutterstock blz. 179 Finistri, EkaterinaE (TripAdvisor) blz. 185 Glaros, Marios z (TripAdvisor) blz. 187 Lithos Houses blz. 192 Antony McAulay / Shutterstock blz. 196 Vira Potzi, management (TripAdvisor) blz. 197 Filoxenia Villa blz. 200 l. Big Blue apartments 1 blz. 200 r. Taverna Stefania blz. 203 Lions Bar 2 blz. 210 Nana apartmens blz. 220 Mike’s Taverna, Nathalie_ Amelchenko (TripAdvisor) blz. 223 Neos Matala 1 blz. 224 Scala 2 blz. 228 Ariston, LudosW9536 (TripAdvisor) blz. 229 Heracles blz. 232 Shutterstock blz. 236 Camping Elizabeth blz. 243 Castelo blz. 259 Poledas Apartments blz. 275 Tamam blz. 277 The Monastery of Karolos blz. 286 Shutterstock blz. 288 Diktina Taverna, Ole F (TripAdvisor) blz. 291 Fish Tavern 1960 blz. 294 Doma Apartments blz. 307 l. Aris Hotel 1 blz. 307 r. ThirdEye blz. 312 Rebetiko, RogerElsloo (TripAdvisor) blz. 336 Medousa 2