Welkom in Parijs AANKOMST IN PARIJS WAT U NIET MAG MISSEN HOOGTEPUNTEN VAN MICHELIN PARIJS IN 3 DAGEN
De Eiffeltoren vanaf het Palais de Chaillot © M. Gaspar/Michelin
3 4 6 8
2
Hieraan herkent u de toegangen tot de Parijse metro.
© carterdayne/Getty Images Plus
AANKOMST IN PARIJS
AANKOMST IN PARIJS Met de trein Treinen uit België en Nederland komen aan in het Gare du Nord (10de arr.). Voor de verbindingen met de stations, T blz. 12, blz. 17 en www.ratp.fr.
Met het vliegtuig VANAF CHARLES-DE-GAULLE
Roissybus – Om de 15-20 min., 6.00-0.30 u - reisduur 60-75 min. enkeltje € 13,70 - www.parisaeroport. fr - eindhalte Opéra Garnier (lijnen 3, 7, 8 en RER A). RER B – Richting Robinson-St‑Rémylès-Chevreuse - om de 10-20 min., 4.45-1.00 u - reisduur 30 min. - enkeltje € 10,30 - www.transilien.com - haltes Gare-du-Nord, Châtelet-Les-Halles, St-Michel-Notre-Dame, DenfertRochereau enzovoort. Bus 350 – Richting Porte de la Chapelle - om de 15-30 min., 6.0522.30 u - reisduur 60-80 min. - enkeltje € 2 - www.ratp.fr. Bus 351 – Richting Place de la Nation om de 15-30 min., 7.00-21.30 u reisduur 70-90 min. - enkeltje € 2 www.ratp.fr Noctilien – N143 en N140 - eindhalte Gare de l’Est - 0.30-5.30 u € 8 – T blz. 17.
VOORDEELFORMULE ‘PARIS VISITE’ 1, 2, 3 of 5 dagen geldig. T blz. 19.
Taxi – € 53 (vaste prijs) voor de rechteroever, € 58 voor de linkeroever.
VANAF ORLY
Orlybus – Richting Denfert-Rochereau om de 8-15 min., 6.00-0.30 u - reisduur 30 min. - enkeltje € 9,50. OrlyVal en RER B – Automatische metro OrlyVal tot Antony (om de 4-7 min., 6.00-23.00 u - reisduur 6 min.), vervolgens RER B richting CDG2–TGV of Mitry-Claye (reisduur 30 min.) - combinatiekaartje € 12,10 (enkeltje). Haltes Denfert-Rochereau, St-Michel-Notre-Dame, Châtelet-LesHalles, Gare-du-Nord, vervolgens overstappen op de metro. Tram – Lijn T7 tot Villejuif-LouisAragon (om de 8-15 min., 5.30-0.30 u reisduur 30 min. - enkeltje € 1,90), overstappen op de metro (lijn 7). Bus 183 – Richting Place de la Nation om de 15-40 min., 6.00-0.20 u - reisduur 40 min. - enkeltje € 2 - www. ratp.fr. Pendelbus GO C Paris – Bus + RER C voor Parijs - om de 15 min., 4.48-23.22 u, reisduur 30 min. - enkeltje € 6,35. Noctilien – N31, N131, N144 richting Gare de Lyon - N22 richting Chatelet 0.30-5.30 u - € 6. Taxi – € 37 (vaste prijs) voor de rechteroever, € 32 voor de linkeroever.
VANAF BEAUVAIS
De dienstregeling van de pendeldienst tussen de luchthaven en Paris-Porte Maillot is afgestemd op de vluchten reisduur 75 min. - enkeltje € 17 www.aeroportbeauvais.com
3
WELKOM IN PARIJS
WAT U NIET MAG MISSEN Onze favoriete ‘mooiste plekjes’
1
2
4
Eiffeltorenaaa Vouwkaart A-B5 - T blz. 86
Notre-Dameaaa Vouwkaart F6 - T blz. 32
3
Louvreaaa Vouwkaart D-E4-5 - T blz. 40
4
Musée d’Orsayaaa Vouwkaart D5 - T blz. 89
WAT U NIET MAG MISSEN
5
De wijk Champs-Élyséesaaa Vouwkaart B-C3-4 - T blz. 97
6
Saint-Germain-des-Présaaa Vouwkaart D-E5-6 - T blz. 71
7
8 5
Le Maraisaaa Vouwkaart F-G5-6 - T blz. 49
9
Montmartreaaa Buiten de vouwkaart via E1 T blz. 104
Quartier Latinaaa Vouwkaart E6-7 - T blz. 61
10
De Seine, kades en bruggenaa T blz. 38
WELKOM IN PARIJS
HOOGTEPUNTEN VAN MICHELIN Í Geniet in de Marais van een van de pleinen die verborgen liggen achter de gevels van de herenhuizen: Soubise, Albret, Marle (koffiepauze in het Centre culturel suédois). Betreed het binnenplein van het Hôtel de Sully, doorkruis de binnentuinen en loop zo naar de place des Vosges. T blz. 51. Í Bewonder de twee armen van de Seine vanaf de Pont-Neuf, zowel overdag als ‘s avonds, met aan de ene kant het Hôtel de la Monnaie en het Institut de France, en aan de andere kant het Louvre. T blz. 38. 6
Í Kuier door de tuin van het Musée Rodin en houd even halt onder de bomen, te midden van de prachtige standbeelden: De Denker, De Burgers van Calais, De Hellepoort. T blz. 85. Í Neem plaats tegenover het acht hoekige waterbekken van de Jardin des Tuileries en bewonder de Voie triomphale: u ziet La Concorde, de Champs-Élysées en La Défense aan de ene zijde, de Tuileries en het Louvre aan de andere. T blz. 98. Í Wandel door de tuin van het PalaisRoyal en kuier door de galerieën. Ga wat verder noordwaarts op zoek gaan naar de tijdloze passages (des Panoramas, Jouffroy, Verdeau, galerie Vivienne). T blz. 46.
© Antoine Mercusot/Musée Carnavalet – Histoire de Paris
Í Ontdek de geschiedenis van Parijs, van de prehistorie tot nu, in het Musée Carnavalet. De reputatie van de lichtstad als koninklijk uitstalraam, heldin van de revolutie, intellectuele bezielster, kunsthoofdstad... komt in de verschillende zalen aan bod. Het museum is gevestigd in enkele herenhuizen in Le Marais. T blz. 54.
De Salle des Enseignes in het Musée Carnavalet - Histoire de Paris
Í Beklim de heuvel Montmartre langs de smalle trappen aan de noordzijde, wandel door de kronkelige straatjes en houd halt op de piepkleine place du Calvaire, om te genieten van het uitzicht over Parijs. T blz. 104.
© B. Jannsen/age fotostock
HOOGTEPUNTEN VAN MICHELIN
7
De Pont-Neuf en het Île de la Cité
Í Lanterfant onder de blauweregen van het dorp Mouzaïa, waar de villa’s en huisjes langs de geplaveide straatjes de sfeer van de 19de eeuw uitstralen. Het platteland midden in de stad! T blz. 117. Í Neem bus 75 vanaf het Hôtel de Ville, doorkruis Le Marais, rijd langs Í Wandel in het Parc Rives de Seine op de Quais de Seine voor het Louvre of het Musée d’Orsay op de linkeroever, of ter hoogte van de Jardin Tino-Rossi om er op een zomeravond te dansen in de openlucht (rock, salsa, tango, salondansen). T blz. 167 en 183.
het Canal Saint-Martin en de buttes Chaumont en stap even uit bij de Philharmonie de Paris. T blz. 116. Í Ontdek de recentste stromingen in de hedendaagse kunst in het Centre Georges-Pompidou, de Bourse de Commerce-Pinault Collection of de Fondation Louis-Vuitton, ten westen van de hoofdstad gelegen. T blz. 57, 58 en 100. Í Fiets op zondag, wanneer autoverkeer verboden is, langs de oevers van het Canal Saint-Martin tussen République en het Parc de La Villette. Picknick in het park en neem op de terugweg een aperitief in de Rotonde of speel een partijtje jeu de boules langs het water. T blz. 112.
WELKOM IN PARIJS
PARIJS IN 3 DAGEN Parijs is bijzonder toeristisch en de wachttijden bij de belangrijkste bezienswaardigheden kunnen al snel oplopen. Zorg voor een strakke planning en denk eraan uw tickets vooraf te bestellen om wachttijden te beperken.
De eerste dag
8
3 Ochtend Begin in de bakermat van Parijs, het Île de la Citéaaa (blz. 32). Groet de NotreDameaaa, een pareltje van de gotische kunst, zwaar verminkt door een hevige brand. Ga langs de place Louis-Lépine waar een charmante bloemenmarkt gehouden wordt (op zondag is dit een vogelmarkt). Trek vervolgens naar de Ste-Chapelleaaa en de Conciergerieaa. Loop naar de Pont-Neufa, kuier door St-Germain-des-Présaaa en lunch ter plekke (blz. 71). 3 Na de lunch Ontdek de Quartier Latinaaa (blz. 61): de Église St-Séverinaa, het Hôtel de Clunyaa, de Sorbonnea, houd een korte
EEN DAGJE MEER Maak een wandeling in de volkse en levendige oostelijke stadsdelen, die vooral in de smaak vallen bij de Parijse jeugd: Canal Saint-Martin (blz. 112), de dorpen Belleville en Ménilmontant (blz. 120-121), het Parc des Buttes-Chaumont (blz. 116) en La Villette (blz. 114).
pauze in de Jardin du Luxembourgaa en verken daarna het Panthéonaa, de Église St-Étienne-du-Montaa en de rue Mouffetarda. 3 Avond Kuier langs de kades op de linkeroever en het Île Saint-Louisaa (blz. 38) met zijn prachtige 17de-eeuwse panden en dineer in Le Maraisaaa ertegenover (blz. 49). Of ga naar Montparnassea (blz. 78), een bruisende wijk (cafés, bioscopen, theaterzalen).
De tweede dag 3 Ochtend Afhankelijk van uw voorkeur kiest u voor een bezoek aan het Musée d’Orsayaaa (blz. 89) of een afdeling van het Louvreaaa (de voetgangersbrug Solférino verbindt beide musea). Bij mooi weer kunt u picknicken in de rustige tuinen van het Palais-Royalaa (blz. 46). Of kies voor een Japans restaurant in de rue Ste-Anne, op 10 minuten wandelen van het Louvre. 3 Na de lunch Trek te voet naar L’Étoile: de Tuileriesa, La Concordeaaa, de Champs-Élyséesaaa (blz. 97) en klim aan het einde van de straat naar het terras van de Arc de Triompheaaa voor een onvergetelijk uitzicht over de hoofdstad. 3 Avond Neem aan Charles-de-Gaulle-Étoile de metro (lijn 2) naar Pigalle. Beklim de heuvel Montmartreaaa (blz. 104). Wandel door de kronkelige straatjes
PARIJS IN 3 DAGEN
omgeven door kleine huisjes en laat u verrassen door het gigantische mozaïek in het koor van de Sacré-Cœuraa (blz. 107) en door het panoramische uitzicht over Parijs. Daal terug af naar Les Abbesses, waar u veel restaurants vindt (r. des Abbesses, des Martyrs en des Trois-Frères).
De derde dag
© EoNaYa/Getty Images Plus
3 Ochtend Is het een heldere dag? Ga dan naar de Eiffeltorenaaa (blz. 86) en zijn buur, het Musée du Quai-Branly – Jacques Chiracaa (blz. 88). Om terug op krachten te komen en van een boottocht op de Seine te genieten, neemt u de Batobus (neem een dagticket, waarmee u naar believen kunt in- en uitstappen) bij de halte Tour-Eiffel. Onderweg kunt
u de oevers bewonderen, het Granda en het Petit Palaisaa, het uitzicht op Les Invalidesaaa, La Concordeaaa, het Musée d’Orsayaaa, het Louvreaaa, het Île de la Cité. Stap uit bij de halte Hôtel-de-Ville en lunch in de buurt van Beaubourg of trek naar de wijk Le Maraisaaa. 3 Na de lunch en avond Wandel door Le Maraisaaa (blz. 49) met zijn bijzondere architectuur. Ga zeker ook een kijkje nemen op de place des Vosgesaaa en bezichtig de prachtige herenhuizen en een van de musea: Picassoaa, Carnavaletaa (over de geschiedenis van Parijs) of Art et histoire du judaïsmeaa. Maak onderweg wat tijd om te winkelen en neem een pauze in een van de vele bars of restaurants.
Er heerst steevast een gezellige drukte in de Jardin des Tuileries.
9
BESTEMMING PARIJS
DE REIS VOORBEREIDEN Budget Om uw budget te bepalen geven wij in het kader hieronder enkele richtlijnen.
Met de auto Ook al is de reis met de auto voordelig als u met het hele gezin reist, toch moet u zeker rekening houden met de nadelen: moeilijkheid om te parkeren, hoge tarieven om te parkeren, files...
Met de trein 12
Alle stations zijn goed bereikbaar met het openbaar vervoer en met de taxi. Er zijn ook stations van Vélib’. Informatie en reserveringen treinen SNCF: t 3635 - www.oui.sncf. Gare du Nord (10de arrondissement): aankomst van treinen uit NoordFrankrijk, het Verenigd Koninkrijk,
België en Nederland. Lijnen 2, 4 en 5, RER B, D en E. Vanuit Nederland: rechtstreekse verbinding met de Thalys vanuit Amsterdam (iets langer dan 4 uur), Rotterdam en Den Haag naar Parijs. Raadpleeg voor meer informatie uw reisbureau of NS internationaal in de grotere stations: t 030 230 00 23 of www.nsinternational.com, www. thalys.nl Vanuit België: De Thalys rijdt rechtstreeks naar het Gare du Nord (1 uur 22 min. vanuit Brussel). Inlichtingen en reserveringen: t 070 79 79 79 of www.thalys.be, www.b-europe.com
Met het vliegtuig Parijs heeft twee grote internationale luchthavens. Voor vluchten en de toegang tot de verschillende luchthavens,
ENKELE RICHTLIJNEN OM UW BUDGET TE BEPALEN Een tweepersoonskamer in een comfortabel hotel
€ 100-150
Een tweepersoonskamer in een hotel van de hogere prijsklasse
€ 150-250
Een maaltijd in een eenvoudig restaurant
€ 20-25 per persoon
Een maaltijd in een goed restaurant
€ 35-50 per persoon
Een maaltijd in een gastronomisch restaurant
€ 75-150 per persoon
Een glas wijn
€ 3-6
Een cocktail in een bar
€ 6-15
Een toegangskaartje voor een nationaal museum
€ 8,50-15
Een metrokaartje voor 1 rit/voor 10 ritten
€ 1,90/16,90
DE REIS VOORBEREIDEN
raadpleeg www.parisaeroport.fr. De luchthaven Roissy Charles-de-Gaulle ligt 23 km ten noorden van Parijs, via de autosnelweg A1. Ze is verbonden met de stad via de RER B, de Roissybus, de rechtstreekse bus, de Noctiliens (nachtbussen) en taxi’s. Bus 350 zorgt ook voor een verbinding tussen de Porte de la Chapelle en Roissy (60-80 min. € 2); bus 351 rijdt tussen de place de la Nation en Roissy (70-90 min. - € 2). De luchthaven van Orly ligt 11 km ten zuiden van Parijs via de A6. Ze is met het centrum verbonden via de Orlybus, OrlyVal, tram T7, bus 183, de Noctilien en taxi’s. Orly is ook verbonden met het station Pont de Rungis van de RER C door de busdienst GO C Paris (35 min. - € 6,35). Lowcostmaatschappijen komen aan op de luchthaven van Beauvais, 80 km ten noorden van Parijs.
LUCHTVAARTMAATSCHAPPIJEN
Air France – Rechtstreekse vluchten vanuit Amsterdam naar Parijs Charlesde-Gaulle. Inlichtingen en reserveringen: t 026 200 184 - wwws.airfrance.be (België) - t 020 654 57 20 - wwws. airfrance.nl (Nederland). Brussels Airlines – Rechtstreekse vluchten vanuit Brussel naar Parijs Charles-de-Gaulle. t 02 723 23 62 (België), 085 808 00 48 - reisduur: ca. 1 uur - www.brusselsairlines.com KLM – Rechtstreekse vluchten vanuit Amsterdam naar Parijs Charles-deGaulle. t 020 474 77 47 - reisduur: ca. 1 u en 20 min. - www.klm.com
T blz. 3 voor het overzicht van de bereikbaarheid per openbaar vervoer.
Seizoenen en klimaat Parijs is het hele jaar door in trek bij de toeristen. De eindejaarsfeesten, de periode rond Pasen en de zomer zijn de drukste periodes, net zoals tijdens de grote handelsbeurzen. Wilt u in die periodes naar Parijs, reserveer dan ruim vooraf. Anderzijds bieden veel hotels voordeeltarieven tijdens het laagseizoen (november tot maart, buiten de eindejaarsfeesten en de grote evenementen).
Toeristische informatie Office du tourisme et des congrès de Paris – www.parisinfo.com. Alle informatie over de actuele evenementen, musea, wandelingen, hotels, restaurants... Hotelreserveringen en tickets voor bezienswaardigheden, musea, rondvaarten, Paris Visite Pass (vervoer) enzovoort. Comité régional du tourisme Paris Île-de-France – www.visitparisregion.com Stadsbestuur van Parijs – www.paris.fr Que faire à Paris – www.quefaire.paris. fr. Op deze website van het stads bestuur van Parijs vindt u een overzicht per week van de uitgaansmogelijk heden, tentoonstellingen en activiteiten in de Franse hoofdstad.
13
PARIJS BEZICHTIGEN
ÎLE DE LA CITÉaaa EN ÎLE SAINT-LOUISaa
18e 19e 9e 10e 2e e e 3 e 1 11e 20 7e 4e 6e 5e 12e 14e 13e
17e
8e 16e 15e
Het Île de la Cité is de historische bakermat en het kloppend hart van de hoofdstad. De romantische sfeer van de oude bloemenmarkt, de iconische Notre-Dame en de legendarische glasramen van de Sainte-Chapelle zijn onweerstaanbaar. Zijn buur en bondgenoot, het Île Saint-Louis, biedt mooie 17de-eeuwse herenhuizen langs kaden waarop eeuwenoude platanen voor schaduw zorgen. Verken deze twee eilanden langs de bruggen en kades, bij dageraad of zonsondergang... 3 Bereikbaarheid: é Cité (lijn 4), Châtelet (lijnen 1, 4, 7, 11 en 14; lijnen A, B en D) – RER St-Michel-Notre-Dame (lijn C). Detailkaart van de wijk blz. 34-35. Uitneembare vouwkaart E-F5-6. 3 Aanrader: Bezichtig de Sainte-Chapelle bij zonnig weer, wanneer de glas-in-loodramen op hun mooist zijn. Koop een combinatiekaartje Ste-Chapelle/Conciergerie. 32
ÎLE DE LA CITÉ Op dit strategisch, midden in de Seine gelegen eiland bevonden zich de burgerlijke, militaire en religieuze macht van Lutetia.
Notre-Dame aaa é Cité of RER B St-Michel-NotreDame - 6 parvis Notre-Dame - pl. JeanPaul-II - t 01 42 34 56 10 - www. notredamedeparis.fr - gesloten wegens renovatiewerkzaamheden. De brand die op 15 april 2019 de Notre-Dame trof (zonder slachtoffers te maken), blijft bij iedereen voor altijd in het geheugen gegrift. De brand ontstond in de gewelven en breidde zich uit over het volledige dak en de centrale toren uit de 19de eeuw van Viollet-Le-Duc, die uiteindelijk instortte. Ongeveer 1300 kunstwerken, waaronder verschillende van onschatbare
waarde, werden in veiligheid gebracht en vonden een voorlopig onderkomen in het Louvre of in beveiligde opslagplaatsen. Voor de heropbouw van de Notre-Dame werd meer dan een miljard euro ingezameld. De heropbouw zou vijf jaar duren. Gedurende die periode is het niet mogelijk de kathedraal te bezichtigen. Rond 1163 begon Maurice de Sully aan de bouw van de Notre-Dame om Parijs een kathedraal te bezorgen zijn titel van hoofdstad waardig. De werkzaamheden werden voltooid omstreeks 1300. De Notre-Dame is een van de eerste kerken met steunbogen. Nieuw waren de verlengstukken die ervoor moesten zorgen dat het regenwater afgeleid werd en ver van de funderingen neerviel: dit zijn de beroemde waterspuwers. De kathedraal dankt haar bijzondere karakter vooral aan de schoonheid en
© Gehring J./iStock
ÎLE DE LA CITÉ EN ÎLE SAINT-LOUIS
Voorlopig blijft de Notre-Dame gesloten wegens renovatiewerkzaamheden.
evenwichtigheid die ze uitstraalt. Alles kreeg de juiste plaats, niets is te veel. De kerk bezit een wonderlijke harmonie die doet vergeten dat de bouw meer dan een eeuw duurde. De portalen van de voorgevel zijn allemaal even interessant. Het linkerportaal, het Portaal van de Maagd, is versierd met een aangrijpende Ontslaping van de Maagd en met een Kroning van Maria. Het middelste toont het Laatste Oordeel. In de kordonlijst van de bogen zijn engelen, aartsvaders, koningen en profeten afgebeeld. Onderaan worden de hemel en de hel gesymboliseerd door Abraham die de zielen ontvangt en door angstaanjagende demonen. Het rechterportaal is het Portaal van de H. Anna waar de majestatische maagd vooropstaat en het kindje Jezus toont naar romaanse traditie. Boven de portalen prijkt de Koningsgalerij. De beelden stellen de
koningen van Judea en Israël voor, de voorvaderen van Christus. De beelden werden tijdens de Revolutie gedeeltelijk vernield (men dacht dat het de koningen van Frankrijk waren). De originele beelden worden bewaard in het Musée du Moyen Âge (T blz. 64), de beelden die u hier ziet, werden aangebracht door Viollet-le-Duc. Met zijn diameter van bijna 10 m vormt het indrukwekkende roosvenster aan de voorgevel als het ware een aureool rond het beeld van Maria met Kind. Binnen tonen de indeling en de hoogte van het middenschip duidelijk de overheersing van de Franse gotiek begin 13de eeuw. In de 13de en de 14de eeuw wilde men meer ruimte en licht in de kapellen: de ramen werden groter, de tribunes lager. Men gebruikte steunbogen waardoor de constructie op de buitenkant rust en het interieur maximaal ruimte en licht geniet.
33
PARIJS BEZICHTIGEN
Torens – 1 r. du Cloître-Notre-Dame t 01 53 40 60 80 - gesloten voor restauratie na de brand van 2019. Smalle, hoge raamopeningen zorgen voor een gevoel van lichtheid. In de rechter toren hangt de beroemde bourdon of
34
hoofdklok die 13 ton weegt terwijl de klepel een kanjer is van 500 kilogram. Archeologische crypte – 1 pl. JeanPaul-II - t 01 55 42 50 10 - www. crypte.paris.fr - gesloten voor restauratie na de brand van 2019. Bij
ÎLE DE LA CITÉ EN ÎLE SAINT-LOUIS
opgravingen onder het voorplein zijn over een afstand van 118 m sporen gevonden van gebouwen uit de 3de tot de 19de eeuw. Binnen ziet u overblijfselen van twee Gallo-Romeinse vertrekken met vloerverwarming (links bij het
binnenkomen), de funderingen van de laat-Romeinse vestingmuur, de kelders van huizen in de voormalige Rue NeuveNotre-Dame, waarvan er sommige uit de middeleeuwen dateren, de funderingen van een weeshuis en een deel van
35
PARIJS BEZICHTIGEN
de funderingen van de Église SainteGeneviève-des-Ardents. Er worden geregeld tijdelijke tentoonstellingen georganiseerd.
Rond de Notre-Dame
36
Ten noorden van de kathedraal ligt de voormalige Quartier du Chapitre (Kapittelwijk - rue Chanoinesse en rue de la Colombe). Ook al werd ze grondig gerestaureerd, toch heerst hier nog een middeleeuwse sfeer. Om de kathedraal in al haar pracht te kunnen bewonderen begeeft u zich naar de Pont de l’Archevêché. Niet ver daarvandaan, aan de uiterste oostpunt van het Île de la Cité, herinnert het Mémorial des martyrs de la Déportation (okt.-maart di.-zo. 10.00-17.00 u, april-sept. di.-zo. 10.00-19.00 u - gratis toegang) aan de horror van de concentratiekampen van de nazi’s. De kunstenaar Henri Pingusson ontwierp in 1962 een crypte van natuursteen, metaal en beton die tot bezinning uitnodigt. In een graf ligt het stoffelijk overschot van een anonieme gedeporteerde. Vergeet niet een kijkje te nemen bij de bloemenmarkt, een gevestigde waarde midden op het Île de la Cité, een schilderachtige plek met paviljoenen van begin 20ste eeuw. Op zondag wordt er ook een vogelmarkt gehouden.
Sainte-Chapelle aaa é Cité. Toegang links van het centrale portaal van het Palais de justice. 8 bd du Palais - t 01 53 40 60 80 - www. sainte-chapelle.fr - j - april-sept.: dag. 9.00-19.00 u, de rest van het jaar: dag. 9.00-17.00 u - € 11,5 (-25 jaar gratis toegang) - € 17 combinatiekaartje met
La Conciergerie - houd er rekening mee dat het druk kan zijn. In de 13de eeuw liet de Franse koning Lodewijk IX de Heilige deze kapel bouwen om er de relikwieën van het Lijdensverhaal in onder te brengen (onder andere de doornenkroon van Jezus). De Sainte-Chapelle is zo goed als perfect. Het gebouw werd ontworpen als een schrijn van steen en glas. Het bouwwerk is een meesterwerk uit de hoge gotiek en werd in zes jaar tijd opgetrokken. De Chapelle basse (benedenkapel) is zo mogelijk nog indrukwekkender omdat ze slechts 7 m hoog is. De glas-in-loodramenaaa van de Chapelle haute (bovenkapel) zijn de oudste van Parijs. Ze stellen 1113 taferelen voor, met als centrale thema’s de kruisverheffing, de aankondiging door de profeten en Johannes de Doper en de Bijbelse historie. Het westelijke roosvenster uit de 15de eeuw toont de Openbaring van Johannes. Het licht van de ondergaande zon dat door deze 15 m hoge ramen valt, zorgt steevast voor een onvergetelijk schouwspel.
La Conciergerie aa é Cité - 2 bd du Palais - t 01 53 40 60 80 - www.paris-conciergerie.fr dag. 9.30-18.00 u – € 9,50 (-25 jaar gratis toegang) - € 17 combinatiekaartje met Sainte-Chapelle. Vanaf de quai de la Mégisserie, op de andere oever van de Seine, hebt u het beste uitzicht op de Conciergerie, met zijn vier torens die weerspiegelen in het water van de rivier die vroeger langs hun grondvesten stroomde. Dit was het eerste paleis van de koningen van Frankrijk, voor het Louvre, en deed vanaf de 14de eeuw dienst als
© Inna Zabotnova/Getty Images Plus
ÎLE DE LA CITÉ EN ÎLE SAINT-LOUIS
37
De Sainte-Chapelle maakt indruk met haar hoge glas-in-loodramen.
gerechtshof en gevangenis. De twee identieke torens in het midden van de neogotische gevel bewaakten ooit de toegang tot het koninklijke paleis. De rechtertoren, de Tour d’Argent, bevatte de koninklijke schatkist. De vierkante Tour de l’Horloge vormt de hoek van de huidige boulevard du Palais. In 1370 hing hier de eerste openbare klok van Parijs, die trouwens nog steeds werkt. Met zijn schitterende gotische zalen, en dan vooral de Salle des Gens d’armesaa, doet het interieur van de Conciergerie denken aan de periode van de Revolutie, toen veel veroordeelden hier hun laatste ogenblikken doorbrachten, onder wie Danton en Robespierre. De cel waarin Marie-Antoinette haar laatste nachten doorbracht werd in 1815 omgevormd
tot boetekapel. Tussen januari 1793 en juli 1794 vertrokken hier 2600 mensen op een kar naar het plein waar de guillotine stond te wachten. Steek na uw bezoek aan de SainteChapelle de Cour du Mai over naar het Palais de justicea (10 bd du Palais t 01 44 32 51 51 - www.ca-paris. justice.fr - ma.-vr. 9.00-17.00 u - gesl. feestd.). Het bouwwerk heeft nog maar weinig te maken met het voormalige paleis van de Franse koningen. De Salle des Pas perdus komt overeen met de grote gotische zaal van Filips de Schone en de eerste burgerkamer met de appartementen van de heilige Lodewijk. Het hooggerechtshof, dat hier ook ondergebracht was, verhuisde naar een nieuw gebouw van 160 m hoog, ontworpen door Renzo Piano en
DE BESTE ADRESSEN
UIT ETEN T Onderstaande adressen vindt u terug op de uitneembare vouwkaart aan de binnenzijde van het omslag; zoek het overeenkomstige nummer (bv. ā). De aanwijzingen in het rood verwijzen eveneens naar deze kaart. Sommige adressen staan ook aangeduid op de detailkaarten.
Île de la Cité en Île Saint-Louis
124
Detailkaart van de wijk blz. 34-35 Picnicktip – De square Vert-Galant aan de westelijke punt van het Île SaintLouis, waar u zich in hartje Parijs waant.
VANAF € 20
Ć Ma Salle à Manger – E5 - 26 pl. Dauphine - 1ste - é Cité of Pont Neuf - t 01 43 29 52 34 - dag. 10.0024.00 u - lunchmenu € 20, gerechten € 17-22. Een uniek adresje op het Île de la Cité, gelegen aan de bekoorlijke place Dauphine. Neem plaats op het kleine terras of in de eetzaal, ingericht met een allegaartje aan spullen. Op het menu: hamburgers, poke bowls, salades, grillgerechten, gâteau basque... Een eenvoudig, pretentieloos adres, waar u zich meteen thuis voelt. ā Les Fous de l’Île – F6 - 33 r. des Deux-Ponts - 4de - é Pont-Marie t 01 43 25 76 67 - www.lesfousdelile. com - j - dag. 10.00-24.00 u - lunchmenu door de week € 21-26 - diner in het weekend € 29-36. Midden op het eiland Saint-Louis ligt een bistro waar lekker eten en een vleugje humor hand
in hand gaan. Ook de decoratie mag er best zijn, met een verzameling kippen, netjes opgeborgen in hun hok...
Het Louvre Detailkaart van de wijk blz. 45 Picnicktip – De Jardin des Tuileries is een gezellige picknickplek. Onthoud dat er in het museum verschillende cafés en restaurants zijn, ook betaalbare.
VANAF € 20
ą Zen – E4 - 8 r. de l’Échelle - 1ste é Palais-Royal - t 01 42 61 93 99 www.restaurantzenparis.fr - ma.-vr. 12.00-14.30 u en 19.00-22.30 u, za., zon- en feestd. 12.00-15.00 u en 19.0022.30 u. Japanse kantine met een authentieke keuken in een verfrissend interieur, helemaal in groen en wit.
Opéra – Palais-Royal Detailkaart van de wijk blz. 45 Picknicktip – De tuinen van het PalaisRoyal zorgen voor een rustige omgeving, tussen klassieke architectuur en hedendaagse kunst (Buren).
VANAF € 15
Ń JanTchi – E4 - 6 r. Thérèse 1ste - é Pyramides - t 01 40 15 91 07 - ma.-za. 12.00-14.30 u en 19.00-22.30 u. Eenvoudig en apart: deze tempel van de Koreaanse keuken zal u beslist verrassen. Smaak en kleur worden samengevoegd tot een unieke ervaring. Laat u verleiden door de chapchei, de bibimpap met gekruid
UIT ETEN
varkensvlees en het huisbereide ijs met groene thee. Houd ‘s avonds rekening met een wachtrij van 20 minuten. Ƅ Kotteri Ramen Naritake – E4 31 r. des Petits-Champs - 1ste é Pyramides - t 01 42 86 03 83 wo.-ma. 11.30-15.00 u en 18.0022.00 u. In dit piepkleine, Japanse restaurant serveert men heerlijke noedelsoep en lekkere dumplings. De wachtrij, die vaak erg lang is, bewijst het succes van deze zaak! Ņ Bouillon Chartier – E3 - 7 r. du Faubourg-Montmartre - 9de é Grands-Boulevards - t 01 47 70 86 29 - www.bouillon-chartier.com j - dag. 11.30-24.00 u - reserv. niet mogelijk. Naar deze gevestigde waarde komt u voor een maaltijd tegen een zacht prijsje en vooral voor de sfeer in deze goedkope restaurants van vroeger, ‘bouillons’ genaamd. Het interieur bleef ongewijzigd sinds de oprichting in 1896, met een grote glaspartij, houtwerk, koperen bagagedragers en kluisjes waarin de servetten van de stamgasten worden opgeborgen. Soms lange wachtrij.
VANAF € 20
Ɯ Daroco – E4 - 6 r. Vivienne - 2de é Bourse of Pyramides - t 01 42 21 93 71 - www.daroco.fr - dag. 12.00-
15.00 u en 19.00-24.00 u. Daroco heeft de plaats ingenomen van de legendarische winkel van Jean-Paul Gaultier in de Galerie Vivienne, niet ver van de place des Victoires. Trendy trattoria in een fraai, hedendaags interieur. Voortreffelijke pizza’s, primi en secondi met weldoordachte accenten. De bediening is niet de sterkste troef en de zaak wordt continu gevuld. Reserveer online. �ĵ Vida – F3 - 49 r. de l’Échiquier 10de - é Bonne Nouvelle - t 01 48 00 08 28 - www.restaurant-vida.com dag. 12.00-14.30 u en 19.30-22.00 u. Fris ingericht restaurant met witte muren en plantenmotieven. Men serveert er creatieve gerechten met een mediterrane invloed, bereid door de jonge Italiaanse chef Tania Cadeddu. Laat u verleiden door de vegetarische bowl, de ceviche of de risotto met pijlinktvis.
VANAF € 30
ň L’Office – F2-3 - 3 r. Richer 9de - é Poissonnière - t 01 47 70 67 31 - www.office-resto.com - ma.-vr. 12.00-14.30 u en 19.00-22.30 u reserv. aanbevolen. Het interieur met groenblauwe tinten, veel hout en planten heeft de stijl van een moderne bistro, net zoals de korte kaart vol seizoensgerechten.
TOT DUBBEL ZO DUUR De prijsaanduidingen zijn gebaseerd op de prijzen van de menu’s en lunchmenu’s op het ogenblik van ons bezoek. Let echter op: de prijzen kunnen sterk variëren al naargelang u gaat lunchen of dineren. Zelfs de beste restaurants bieden lunchmenu’s aan voor minder dan € 25, terwijl op de kaart voor het diner geen gerechten te vinden zijn voor minder dan € 40.
125
MEER WETEN OVER PARIJS
ENKELE BIJZONDERHEDEN Een slakkenhuis
174
Administratief gezien lijkt Parijs op een slakkenhuis: centraal liggen de Seine en het 1ste arrondissement. Daarrond wikkelen zich het 2de, 3de, 4de en 5de arrondissement, die het historische hart (oudheid en middeleeuwen) van de stad vormen. Verder op de spiraal liggen het 6de, 7de, 8ste, 9de, 10de en 11de arrondissement met de oudste voorsteden (uit het ancien régime). Tot slot vormen het 12de, 13de, 14de, 15de, 16de, 17de, 18de, 19de en 20ste arrondissement het einde van de spiraal. Ze klommen in 1860 op van het statuut van eenvoudig dorp tot arrondissement van de lichtstad. Sinds april 2020 vormen de eerste vier arrondissementen een afzonderlijke regio, Paris Centre, met één stadsbestuur. De postcodes bleven behouden. � Zie de kaart van de wijken van Parijs op de voorste binnenflap van het omslag.
Een bijzonder bestuur Aan het hoofd van het stadsbestuur van Parijs staat een burgemeester, verkozen door de Conseil de Paris, de raad van Parijs, samengesteld uit 163 raadslieden, om de zes jaar verkozen uit 527 arrondissementsraadslieden die rechtstreeks verkozen zijn door de Parijse kiezers uit ieder arrondissement. De burgemeester heeft dezelfde bevoegdheden als die van andere
gemeenten, met uitzondering van de politionele macht (verkeer, openbare rust en veiligheid) die onder de bevoegdheid van het hoofd van de politie vallen (een functionaris van de Staat, benoemd in de ministerraad door de president van de republiek). Twintig arrondissementsraden die zetelen in elk van de arrondissementen (elk met een eigen gemeentehuis) vormen de schakel tussen het bestuur en de bevolking. Ze hebben geen beslissingsbevoegdheid, maar helpen de burgemeester en de raad van Parijs. Die raden worden evenredig samengesteld uit raadslieden verkozen door de kiezers van elk arrondissement, uit gemeentelijke ambtenaren aangesteld door de burgemeester van Parijs, en uit leden verkozen door de raad van Parijs. Omdat Parijs zowel een gemeente als een departement is, komt de raad nu eens samen als gemeenteraad, dan weer als departementsraad. Het hoofd van de politie van de regio Île-de-France is tegelijk hoofd van de politie van Parijs; hij wordt benoemd door de regering. De eerste burgemeester van Parijs die verkozen werd bij universeel stemrecht, was Jacques Chirac (1977-1995). In 2001 verkozen de Parijzenaars voor het eerst een socialistische burgemeester, Bertrand Delanoë, die in 2008 werd herkozen. In 2014 kwam voor het eerst een vrouw, Anne Hidalgo, aan het hoofd van de Lichtstad. Ze begon aan een tweede ambtstermijn in 2020, in volle covidcrisis.
Vertaling Omslagontwerp Omslagfoto Foto’s achterplat
Anja De Lombaert Keppie & Keppie A. Chicurel/hemis.fr - © SETE-illuminations Pierre Bideau Van links naar rechts: B. Gardel/hemis.fr - P. Ducept/ hemis.fr - Visions Of Our Land/Photolibrary/Getty Images Ontwerp binnenwerk Keppie & Keppie Le Guide Vert Week&GO Paris 2022 Oorspronkelijke titel Oorspronkelijke uitgever Michelin, Parijs Directie Philippe Orain Florence Dyan (Michelin), Lieven Defour (Lannoo) Uitgevers Redactie Gautier Battistella, Vanessa Besnard, Hélène Bouchoucha, Geneviève Clastres, Luc Decoudin, Marylène Duteil, Sandrine Favre, Michel Fonovich, Karen Guillorel, Sylvie Kempler, Achraf Meddeb, Philippe Pataud-Célérier, Alejandro Prieto de Vega, Gaelle Redon, Jean-Claude Renard, Nathalie Rouveyre-Scalbert, Emmanuelle Souty, Laurent Vaultier Marion Capera, Marie Simonet, Andra-Florentina Ostafi, Met dank aan Bogdan Gheorghiu, Cristian Catona, Hervé Dubois, Pascal Grougon, Dominique Auclair Cartografie Theodor Cepraga, Costina-Ionela Lungu Stadskaarten: © MICHELIN en © 2006-2022 TomTom. All rights reserverd. This material is proprietary and the subject of copyright protection,database right protection and other intellectual property rights owned by TomTom or its suppliers. The use of this material is subject to the terms of a license agreement. Any unauthorized copying or disclosure of this material will lead to criminal and civil liabilities.
© Cartografie: Michelin © Nederlandse tekst: Uitgeverij Lannoo, nv, Tielt, 2023 Het redactieteam heeft de grootste zorg besteed aan de samenstelling en de controle van deze gids. Maar omdat de gegevens voortdurend gewijzigd worden, moet de praktische informatie (prijzen, adressen, bezoekuren, telefoonnummers, bezienswaardigheden, internetadressen...) worden beschouwd als een aanwijzing. Het is dan ook best mogelijk dat bepaalde info bij het verschijnen van deze gids niet helemaal correct of volledig is. Wij kunnen daar niet verantwoordelijk voor worden gesteld. Deze gids bestaat voor en door u; u bewijst ons dan ook een grote dienst door eventuele tekortkomingen of vergissingen te melden. Aarzel niet om ons uw opmerkingen en suggesties over de inhoud van deze gids mee te delen. Bij een eerstvolgende bijgewerkte editie zullen wij daar rekening mee houden.
Contactadres
De Groene Reisgids Uitgeverij Lannoo Kasteelstraat 97 B-8700 Tielt degroenereisgids@lannoo.be
De Groene Reisgids Uitgeverij Terra Lannoo bv Postbus 23202 1100 DS Amsterdam Zuid-Oost info@terralannoo.nl
www.lannoo.com Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt worden door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke wijze ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.
D/2023/45/58 - NUR 512 - ISBN 978-94-014-8872-3