HET
GROTE HONDENBOEK ALLES WAT JE WILT WETEN OVER JE LIEVELINGSDIER
14
Lichaamstaal De manier waarop een hond staat en zich beweegt, wil altijd iets zeggen. Daarom moet je voorzichtig zijn als je met een aangelijnde hond een andere hond tegenkomt. Omdat een aangelijnde hond onder een onnatuurlijke hoek staat, kan dat een verkeerde indruk wekken van hoe hij zich voelt. Als de eigenaar de hond tegenhoudt, verandert de houding van de hond in de ogen van de andere hond van vriendelijk naar agressief.
Uitgestoken tong
Kwispelstaarten
Als een hond zijn tong uitsteekt, is dat een teken dat hij ontspannen is.
Staarten spreken boekdelen. Zie blz. 16-17 voor de vertaling.
Aan achterste ruiken
Als twee honden bij elkaar in de buurt komen, maken ze allerlei subtiele bewegingen die eindigen met het onvermijdelijke snuffelen aan elkaars achterste. Voor honden betekent dat van alles, maar voor mensen niets.
LEES DE TEKENS
Sinds de mensheid de gesproken taal heeft ontwikkeld, is ons vermogen om lichaamstaal te lezen en te gebruiken afgenomen. Honden daarentegen zijn daar briljant in.
15
Ontspannen
Neutrale, rechtopstaande positie
Gretig, zin om te spelen
Voorpoten gespreid naar voren, achterpoten recht, staart kwispelend
Bang
Laag liggend, poten gebogen, staart gekruld onder het lichaam
Alert, klaar voor actie
Vooroverleunend, gewicht op de voorpoten, rug schuin naar beneden richting staart
Onderdanig
Op de rug liggen wanneer andere hond nadert
Blaffen in alle talen In Italië zeggen honden ‘bau-bau’, in Frankrijk ‘wouaff-wouaff’. Japanse honden zeggen ‘wan-wan’, Koreaanse ‘meong-meong’. In Rusland zeggen ze ‘gav-gav’, behalve de kleintjes, die zeggen ‘tjav-tjav’.
22
Sussex-spaniël
Kooikerhondje Bretoense spaniël
Engelse springerspaniël
Engelse cockerspaniël
Amerikaanse cockerspaniël
Welshe springerspaniël
Gordon setter
Fieldspaniël Amerikaanse waterspaniël
Engelse setter
Boykin spaniël
Épagneul bleu de Picardie
Ierse waterspaniël Lagotto romagnolo Portuguse waterhond
Ierse setter
Spaanse waterhond
Ierse rood-witte setter
Barbet
Engelse pointer Kleine münsterländer
Golden retriever
Labradorretriever
Grote münsterländer Chesapeake Bay retriever
Wetterhoun
Braque du Bourbonnais Braque SaintGermain
Toller Spaanse pointer
Flatcoated retriever
Curly-coated retriever
CLASSIFICATIES
De American Kennel Club kent jachthonden en sporthonden. De FCI deelt de eerste groep in drie secties in: retrievers, opjagende honden en waterhonden.
23
LEGENDA Soort:
Duitse wachtelhond
vogelhond
Épagneul de Pont-Audemer Drentse patrijshond
retriever staande jachthond
Épagneul français
vogelhond en retriever
Stabij
Erkend door: Duitse staande
Weimaraner Griffon Korthals
American Kennel Club (AKC) Fédération Cynologique Internationale (FCI) AKC en FCI
Bracco italiano
Vizsla (kortharig)
The Kennel Club (TKC) en FCI AKC, FCI en TKC
Braque de l’Ariège Perdigueiro português Poedelpointer
Slowaakse staande hond
Vizsla (draadharig) Braque d’Auvergne
Jacht honden
Jachthonden worden gefokt om mensen te helpen bij de jacht op wild, meestal vogels. Ze zoeken de vogels, jagen ze op en brengen ze naar de jager wanneer ze geschoten zijn. De meeste honden zijn goed in een van deze drie rollen, maar sommige kunnen het alle drie. Staande jachthonden zoeken de prooi en blijven onbeweeglijk staan, wijzend in de richting van de prooi, totdat de jager of een andere hond ze opjaagt. Retrievers brengen het wild ongeschonden naar de jager.
Braque français Gammel dansk hønsehund
Spinone italiano
30
Slapen
Honden slapen ’s nachts gemiddeld acht uur en dommelen overdag ongeveer vier uur weg. Dat is behoorlijk veel!
Luieren
Je zult wel gemerkt hebben dat je hond nadat hij heeft gewandeld of gegeten, even gaat liggen. Niet slapen, maar gewoon lekker lui liggen, zo’n zeven uur per dag.
Actief
Voor een deel hangt de activiteit van je hond af van wat jij met hem doet. In de ideale wereld moet hij ongeveer vijf uur per dag in de weer zijn. R EM
Een hondenleven
NietREM
De gemiddelde hond brengt het grootste deel van zijn tijd door met vrijwel niets doen. Zijn dag bestaat voor ongeveer 80 procent uit slapen of gewoon rondhangen. Wat gebeurt er in de overige vijf uur? Dromen honden?
De grote vraag die hondenliefhebbers wakker houdt, is: dromen honden? Ja, natuurlijk doen ze dat. Als je even een paar minuutjes hebt, ga dan bij je hond zitten terwijl hij slaapt. Al snel zul je merken dat er iets beweegt of dat hij een grappig geluid maakt – dat doet hij onbewust als gevolg van zijn dromen. Je zult zelfs zijn staart zien kwispelen als hij droomt over dingen waar hij gelukkig van wordt.
31
Honden maken, net als mensen, cycli door van ondiepe REM-slaap (Rapid Eye Movement) en diepe niet-REM-slaap.
NietREM
90 minuten per dag rennen, achtervolgen en stoeien.
90 minuten per dag wandelen en dingen ontdekken, met speeltjes spelen en omgaan met andere honden. 120 minuten per dag kijken hoe jij dingen doet, schoonmaken, snuffelen aan dingen in huis en in de tuin, en staand nadenken over het leven.
Hoge energie
RE
Gemiddelde energie
M
AC T
Lage energie
SL A PE N
EF
I
Plekje in de zon
IE
RE
N
24 uur*
LU
Op het bed
Aan je voeten
NietREM
Boven aan de trap *Hier niet opgenomen: behoeften doen: 5 minuten per dag; eten: 4 seconden per dag; zich zorgen maken over de toekomst: 0 seconden per dag.
56
Gehoorzaamheid Het belangrijkste van hondentraining is dat je je hond leert op commando te gaan zitten en dat je hem weer naar je terug kunt laten komen als hij weggelopen is. Want als je je hond niet terug kunt roepen, kun je hem eigenlijk ook niet los laten lopen! Gehoorzaamheid bouw je stap voor stap op. Het belangrijkste is dat je hond liever wil gaan zitten of naar je terugkomt dan dat hij wil blijven doen wat hij op dat moment aan het doen is.
ZIT EN BLIJF
Uit zichzelf weet je hond niet wat het woord ‘zit’ betekent, dus je zult het hem moeten aanleren. Herhaal deze stappen een paar keer. Elke keer zou het sneller moeten gaan, omdat je hond het commando en de mogelijke beloning voor het gehoorzamen begrijpt.
Stap 1
Houd iets lekkers vlak voor zijn neus. Als hij met zijn bek naar het lekkers toe gaat, trek jij je hand een klein beetje naar boven en naar achteren, zodat je hond zijn kop omhoog moet doen.
Stap 2
Naarmate jij met het lekkers steeds verder naar achteren gaat, net buiten zijn bereik, zorgt de kanteling van zijn kop er uiteindelijk voor dat hij gaat zitten.
57
Woorden en fluitjes Onderzoek heeft aangetoond dat de woorden die je gebruikt, niet zo belangrijk zijn. De toon en de toonhoogte zijn wat de hond hoort en waarop hij reageert. Het eigenlijke woord is jouw keuze. Het belangrijkste is om consequent te zijn, niet alleen jijzelf, maar het hele gezin. Fluitjes en clickers zijn in alle opzichten hetzelfde als woorden. Het voordeel ervan is dat ze van verder weg gehoord kunnen worden. Zorg dat je ze spaarzaam gebruikt, en voor specifieke dingen.
Training Als je je hond iets nieuws leert, doe dat dan in kleine stapjes. Dat lijkt misschien lastig, maar het is de enige manier om de boodschap over te brengen. Vergeet niet dat jullie verschillende talen spreken! De beste manier om je hond iets nieuws te leren, is door te zorgen dat er geen afleiding is. Zoek een rustig plekje in huis of in de tuin. Zorg altijd dat als je tevreden bent over je hond, je de training positief beëindigt.
Doorgaan
Stap 3
Zeg net voor hij gaat zitten: ‘Zit.’
Stap 4
Zodra je hond zit, geef hem dan het lekkers en complimenteer hem.
Als dit eenmaal werkt, keer dan direct terug naar stap 1, maar houd het lekkers stil en zeg: ‘Zit.’ Als je hond zit, beloon en prijs hem. Wanneer dit een aantal keren lukt, houd je het lekkers steeds verder weg. Uiteindelijk hoef je alleen nog maar een commando te geven, zonder dat er nog iets lekkers in de buurt is.
66
Honden in de literatuur Veel mensen denken dat superspeurder Sherlock Holmes echt bestaan heeft, maar de legendarische detective is een creatie van de Britse schrijver Arthur Conan Doyle. In de derde Sherlock Holmes-roman komt de speurder een van de meest beruchte honden uit de literatuur tegen. Op de volgende bladzijden komen enkele honden uit de wereldliteratuur ter sprake. Maar pas op: er kunnen spoilers in staan!
LEGENDA
De schrijver heeft iedere hond sterren gegeven op basis van onderstaande criteria. Beroemdheid Hoe bekend is de hond? Plotpunten Hoe belangrijk is de hond voor de verhaallijn? Bewerkingen Hoe vaak komt de hond voor in films en andere media? Vervolgdelen Het aantal boeken waarin dezelfde hond ook voorkomt Charisma De sterallure van de hond
DE HOND VAN DE BASKERVILLES
Kruising bloedhond-mastiff
De hond van de Baskervilles speelt zich af in Dartmoor, een drassig hoogland in Devon, waar Sherlock Holmes probeert de moord op Sir Charles Baskerville op te lossen. Die blijkt gedood te zijn door het mythische, blaffende beest uit de titel. Holmes en zijn rechterhand Dr. Watson ontdekken dat de hond niet een mythe is, maar de echte hond van de moordenaar, die aan zijn einde komt in het dodelijke Grimpen Mire.
Beroemdheid Plotpunten Bewerkingen Vervolgdelen Charisma
67
ARGOS
De Odyssee van Homerus vertelt het verhaal van de lange thuisreis van Odysseus na de Trojaanse Oorlog. Hoewel Argos pas in het 17de van de 24 delen van het heldendicht voorkomt, is zijn rol van vitaal belang. Odysseus is zo lang weg geweest dat niemand hem herkent. Pas wanneer Argos van opwinding bij het zien van zijn baasje sterft, wordt de identiteit van de held bewezen.
Speurhond
Beroemdheid Plotpunten Bewerkingen Vervolgdelen Charisma
RENNI
Duitse herder
De held van Renni der Retter. Das Leben eines Krigshundes is een militaire hond in een fictieve oorlog in een fictief land in Europa. De Oostenrijkse schrijver van het boek, Felix Salten, is vooral bekend van zijn eerdere roman Bambi. Renni’s verhaal is gepubliceerd in 1940. Het beschrijft zijn leven van pup tot aan zijn verwonding tijdens zijn dienst als reddingshond in de oorlog.
Beroemdheid Plotpunten Bewerkingen Vervolgdelen Charisma
116
Superhond Door te kruisen worden de beste eigenschappen van twee honden gecombineerd in één nog betere hond. Maar wat als je verder zou kunnen gaan en de beste eigenschappen van meerdere honden zou kunnen combineren tot één Superhond? Hoe zou die eruitzien? Temperament – labrador-retriever De American Temperament Test Society doet onderzoek naar de standvastigheid, schuwheid, vijandigheid en welwillendheid van honden, en ook naar het instinct van elke hond om zijn eigenaar te verdedigen.
Snelheid – hazewindhond Hazewindhonden kunnen snelheden halen van meer dan 60 km/u (dat betekent 30 meter in 1 seconde). Daarmee zijn ze de snelste honden.
Uithoudingsvermogen – Alaska-malamute Deze robuuste honden zijn speciaal gefokt voor het trekken van zware lasten onder zware omstandigheden.
117
Gehoor – dwergpincher Honden kunnen een breder scala aan frequenties horen dan de mens. Het vermogen van de dwergpincher om zijn oren onafhankelijk van elkaar te draaien, zorgt voor een nog beter gehoor. Hersenen – bordercollie De bordercollie, die wordt gefokt om schapen en vee te hoeden, wordt beschouwd als de slimste van alle honden. Hij is gemakkelijk te trainen, leert snel en is in staat een groot aantal commando’s te begrijpen.
Zicht – whippet Zichthonden jagen eerder op zicht dan op geur. Het geheim zit in hun ogen: het netvlies heeft een strook zichtcellen die gevoeliger zijn dan bij andere honden. Dit verhoogt de helderheid van hun perifere zicht, zodat ze bewegingen nauwkeuriger kunnen waarnemen.
Reuk – bloedhond Met een reukzin die minstens honderd keer sterker is dan die van de mens, is het reukvermogen de speciale vaardigheid die honden echt onderscheidt – en de bloedhond heeft de beste neus van allemaal.
Beet – Kangal köpek Deze herdershond wordt gebruikt om vee te bewaken en heeft een bijtkracht die meer dan vier keer zo groot is als die van de gemiddelde mens.
DK Londen Senior Editors Julie Ferris, Georgina Palffy Senior Designer Amy Child Designer Kit Lane Managing Editors Fran Baines, Angeles Gavira Managing Art Editors Michael Duffy, Phil Letsu Production Editor Kavita Varma Senior Production Controller Meskerem Berhane Jacket Designer Surabhi Wadhwa Publisher Liz Wheeler Art Director Karen Self Oorspronkelijke titel: How Dogs Work Copyright © Dorling Kindersley Limited, 2021 A Penguin Random House Company Copyright Nederlandse vertaling © Lannoo, 2022 Vertaling: Jan Bos Opmaak Nederlandse editie: Asterisk*, Amsterdam Cover Nederlandse editie: Keppie & Keppie D/2022/45/105 NUR 223, 253 ISBN 978 94 014 8177 9 www.lannoo.com www.de-leukste-kinderboeken.com Registreer u op onze website en we sturen u regelmatig een nieuwsbrief met informatie over nieuwe boeken en met interessante, exclusieve aanbiedingen. Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand en/of openbaar gemaakt in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch of op enige andere manier zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.