Met de motor door
Frankrijk 52 uitgekiende motorroutes door la douce France
ONZE AUTEURS In mei 2020, toen het land in lockdown was vanwege de coronapandemie, hebben we op onze Instagrampagina @michelinvoyage de operatie ‘droomjob’ gelanceerd. We zochten auteurs voor deze motorreisgids en er werd massaal op onze oproep gereageerd: 4000 motorrijders stonden te popelen om de uitdaging aan te gaan! Uiteindelijk hebben we er twee geselecteerd. Alice en Arthur zijn in de zomer van 2020 op de motor gestapt en hebben heel Frankrijk doorkruist om de routes te testen. In deze gids delen ze hun ervaringen en geven ze tips voor bezienswaardigheden en de beste adressen. Bestijg uw stalen ros en beleef het zelf: de mooiste avonturen op de mooiste motorroutes door Frankrijk!
Alice Peuple
B. Bodot
Toen Alice 15 jaar geleden het motorrijden ontdekte, was ze meteen verkocht. Ze is voor ons op zoek gegaan naar de prachtigste vergezichten, de fijnste bochten en de leukste adresjes in Zuid-Frankrijk. Ze heeft in Marseille en Grenoble gewoond en kent die regio als haar broekzak, van de Middellandse Zee tot diep in de Alpen. Bekijk haar foto’s op @achickonabike.
Arthur heeft twee liefdes: reizen en retro-motorfietsen. Op zijn oude BMW heeft hij voor ons door heel Frankrijk gezworven, van de Ardennen tot de stranden van Corsica en van de Pyreneeën tot de wijngaarden van de Bourgogne. Onderweg heeft hij de mooiste landschappen en binnenwegen voor u verzameld. Hij deelt zijn ervaringen op @hexagone _tour .
En verder
N. Millès
Arthur Millès
Martin Fourquet, Hervé Kerros en Manuel Sanchez hebben bestaande roadtrips voor ons geactualiseerd, zodat u altijd verzekerd bent van prachtige, betrouwbare routes. Veel dank daarvoor! Die roadtrips waren al heel wat jaren geleden samengesteld, voor onze eerste motorgids. Ook toen zijn enthousiaste motorrijders naar alle windstreken van Frankrijk uitgezwermd. Nogmaals bedankt Stan Barets, Paul Bernard, Thierry Butzbach, Anne-France Dautheville, Évelyne Doan, Aldo Fusco, Philippe Guillaume, Pascal Lasnier, Fabien Lecoutre, Catherine Tastemain en Bertrand Thiébault! 4
INHOUD 6 8 10 13 20 34 38 39
Onze roadbooks Uw roadtrip voorbereiden Uw motor Uw uitrusting Veilig rijden In geval van een ongeluk Een motor huren Transport van uw motor
41
BOCHTIGE BERGWEGEN 42 De Vogezen 48 De Morvan 54 De Haut-Jura 60 De Monts de Tarare en de Beaujolais 66 Regionaal Natuurpark LivradoisForez 72 De Velay en de Vivarais 78 De Chartreuse 84 De Vercors 90 De Queyras 96 De Mercantour 102 De uitlopers van de Alpen 108 De Balagne, Corsica 114 De Castagniccia, Corsica 120 De Sainte-Baume en de Maures 126 Het Pays Cathare 132 De Ariège 138 De Pyreneeën
145
ZEE EN OCEAAN 146 De Baai van de Somme 152 Het Pays de Caux 158 De Cotentin 164 De Trégor 170 De Cornouaille 176 De Charente 182 De zuidkust van Corsica
189
LANDELIJKE WEGGETJES 190 De Champagne 196 Het Pays de Bray 202 De Vexin 208 De Suisse Normande 214 De Chevreuse 220 Het Forêt de Fontainebleau 226 De Yonne en de Côte des Bar 232 Wijnroute door de Bourgogne 238 De Périgord Vert en de Périgord Blanc 244 De Quercy 250 De Alpilles
257
GORGES, RIVIEREN EN MEREN 258 De meren van de Champagne 264 Langs de Eure 270 Het dal van de Loir 276 Kastelen langs de Loire 282 De meren van de Brenne 288 De gorges van de Dordogne 294 De gorges van de Aveyron 300 De gorges van de Truyère 306 De gorges van de Tarn 312 De Ardèche 318 De meren van de Savoie
325
LANGS EN OVER DE GRENZEN 326 De Ardennen 332 Het Zwarte Woud 338 De Haut-Doubs 344 Van Nice naar de Provincia di Imperia 350 De Cerdagne en Andorra 356 Frans en Spaans Baskenland 362 Register 374 Overzichtskaart 5
rudigobbo/iStock
UW MOTOR Geef uw motor voor vertrek een uitgebreide onderhoudsbeurt. Met een goed onderhouden motor reist u geruster, beter en verder!
BELANGRIJKSTE PUNTEN VOOR DE VEILIGHEID Remmen
Controleer de remblokken (dikte, slijta ge), remschijven (kromtrekken, onre gelmatigheden in het patroon, slijtage) en remtrommels. Check ook het peil van de remvloeistof (reservoir rechts op het stuur) en de kleur (wit tot heel lichtgeel). Hoe donkerder de remvloei stof hoe ouder en hoe minder goed de werking.
Motorolie
Controleer het oliepeil in het c arter (laat een warme motor eerst een mi nuut of vijftien afkoelen). Zorg dat de motorfiets goed recht staat. Kijk ook of er geen olie lekt.
Voorvork
Controleer of de oliekeerringen niet lekken.
Verlichting
Controleer alle lichten. Vervang oude re lampen preventief, want ze hebben altijd de neiging op het meest ongele gen moment door te branden…
Distributieketting of -riem
Controleer dit onderdeel niet alleen op slijtage, maar ook op de juiste span ning. Bij een te hoge spanning kan de ketting of riem breken, bij een te lage 10
spanning gaat hij slippen. Beide geval len leveren een gevaarlijke situatie op.
En verder…
Als u van plan bent ongeveer duizend kilometer te gaan rijden, controleer dan op drie kwart van de rit: – de kettingspanning (en smeer de ketting ook); – het oliepeil (wacht 15 minuten, de olie zakt naar de bodem van het carter); – het peil van de koelvloeistof.
BANDEN Motorfietsbanden zijn het product van complexe, geavanceerde technolo gie. Ze vormen uw enige contact met de grond, twee kleine contactpunten, maar van essentieel belang. Uw ban den moeten op diverse fronten pres teren: bij de voortbeweging en bestu ring, het optrekken en a fremmen (of bij het maken van een noodstop); ze moeten voor een stabiele wegligging zorgen, een enorm gewicht dragen en ook nog eens lang meegaan. Om al die functies o ptimaal te laten wer ken, is het voor u als motorrijder van cruciaal belang een aantal voorzorgs maatregelen in acht te nemen, die we kort z ullen samenvatten. Daarmee haalt u niet alleen het hoogste rende ment uit uw banden, maar bevordert u ook uw eigen veiligheid.
Bandenspanning
Een juiste bandenspanning is van groot belang voor uw veiligheid en com fort, en voor de levensduur van uw banden. De door de fabrikant aan bevolen spanning draagt bij aan de goede rijeigenschappen van de mo tor, vooral de wegligging, op rech te wegen en in bochten, ook bij lage re snelheden en tijdens het remmen. Het is r aadzaam dit elke twee weken ‘koud’ te controleren, dat wil zeggen twee uur na de laatste rit of wanneer de motor m inder dan 3 km heeft gere den, bij lage snelheid. Bij controle van de bandenspanning onderweg hebt u te maken met warme banden. Laat er nooit lucht uit lopen, ook al lijkt de spanning erg hoog. Een te lage ban denspanning moet u wel corrigeren: de ‘warme’ spanning moet 0,3 bar ho ger zijn dan de aanbevolen ‘koude’ spanning. Ook de spanning van met s tikstof ge vulde banden moet regelmatig gecon troleerd worden. Vergeet na de controle niet om de dop weer op het ventiel te draaien; deze voorkomt dat vuil het ventiel binnen dringt.
Controle
Banden zijn aan slijtage onderhevig en moeten regelmatig gecontroleerd wor den. Extra slijtage kan ontstaan door een verkeerde bandenspanning, over belasting of een slechte uitlijning van de wielen. Als u te lang met een te hoge of te lage bandenspanning rijdt, kunnen
de banden onherstelbare schade oplo pen. Het heeft dan geen zin meer ze als nog op de juiste spanning te brengen. Regelmatige controle van uw banden is dus van levensbelang. Check vooral de onderstaande punten: − het loopvlak: controleer het pro fiel, kijk of er niets scherps in de band steekt en of u scheuren, zwakke plek ken of onregelmatige slijtage ziet; − de flanken: let op beschadigingen (bijvoorbeeld als gevolg van contact met een stoeprand), haarscheurtjes en abnormale vervormingen; − de velgen: controleer op v erbuigingen en andere beschadigingen en check de aansluiting van de band op de velg. In geval van twijfel is het verstandig om zo snel mogelijk de hulp van een professio nal in te roepen.
Vervangen
Het omleggen van nieuwe banden, ge volgd door de uitlijning van de wielen, is werk voor vakmensen, want zelfs kleine fouten kunnen uw veiligheid in gevaar brengen. Bij het vervangen van de banden moet u rekening houden met de volgende punten: − de voorgeschreven bandenmaat; − de bepalingen rondom snelheid en belasting; − voor sommige modellen is het van be lang het door de fabrikant aanbevolen type banden aan te houden (zoals GT). Raadpleeg in geval van twijfel het hand boek voor de gebruiker of de catalogus van uw bandenspecialist, of ga te rade bij uw dealer. Vervang tegelijk met de 11
rudigobbo/iStock
VEILIG RIJDEN een stevige buikgordel. Met uw knieën en buikspieren voorkomt u dat u tijdens het remmen te veel naar voren schuift of tijdens het o ptrekken naar achteren. Een simpele test: u moet zich een beetje uit het zadel kunnen oprichten zonder uw handen te gebruiken. Uw handen gebruikt u alleen om uw bovenlichaam in positie te houden, wat in principe weinig spanning op de armen geeft en dus niet zo vermoeiend is. U kunt zich aan de bestuurder vasthouden of aan de beugels aan de zijkanten of de achterkant. U mag uiteraard gaan verzitten, maar doe dat niet al te plotseling. Als de motor stilstaat, kunt u de bestuurder eerst waarschuwen, onder het rijden kunt u met een paar kleine, vloeiende bewegingen een andere houding a annemen. Als u dat veiliger vindt, kunt u de rijder natuurlijk ook vragen om even te stoppen. Wanneer u naar voren leunt (op een sportmotor) is het logisch dat u zich aan de rijder vasthoudt. Om te voorkomen dat u hem telkens met uw helm aanstoot, kunt u zich met uw hand op de tank tegenhouden. Zo kunt u bij een plotselinge rembeweging ook niet naar voren schieten. Als u bang bent dat u bij snel optrekken naar achteren valt, kunt u zich aan de achterbeugel of het zadel vasthouden en uw arm stevig strekken wanneer u voelt dat de motor optrekt. Op een toermotor kunt u in de stad en op kleine buitenwegen comfortabel rechtop zitten, 24
maar bij hogere snelheden is het beter om tegen de rug van de rijder te leunen; die houding is niet alleen aerodynamischer, maar biedt ook meer bescherming tegen de wind. Het risico op een val is in stilstand overigens groter dan tijdens het rijden, dat is iets om goed in uw hoofd te houden. Geef de rijder een seintje als u wilt opof afstappen en probeer niet uw voeten op de grond te zetten als u voor een rood licht (of ergens anders) moet wachten. De rijder is degene die voor het evenwicht zorgt. In de bochten moet u met de beweging meegaan door naar dezelfde kant over te leunen als de rijder. Het is goed om het rijden van bochten van tevoren rustig samen te oefenen. Overleg en train al dit soort dingen voor u op reis gaat en praat er onder weg ook over – verschillende houdingen op verschillende wegen, de lengte van de etappes, dingen die in de praktijk tegenvallen, uw behoefte om vaker te pauzeren enz. Achterop zit u stil en dat betekent dat u ook sneller afkoelt en vermoeid raakt.
MET ZWARE BEPAKKING RIJDEN De rijeigenschappen van een zwaar beladen motor zijn duidelijk anders dan van een motor zonder extra gewicht. Als u behalve een passagier ook veel bagage hebt zijn er een paar dingen om rekening mee te houden.
Bij het optrekken en afremmen is anticiperen geboden. Vooral het r emmen wordt beïnvloed: extra gewicht verlengt uw remweg en ter compensatie moet u meer afstand tot andere weggebruikers houden. Ook zult u aan een andere (m inder goede) wegligging moeten wennen, omdat het zwaartepunt van uw motor is verschoven en het gewicht toegenomen. Doordat uw vering anders reageert kan de besturing moeilijker worden en de motor zelfs licht gaan slingeren. Zorg dus dat u rondom altijd voldoende afstand houdt. Uw motor is ook z ijwindgevoeliger en een plotselinge windvlaag kan u uit balans brengen. Houd hier vooral rekening mee bij het inhalen van vracht wagens. Door het grotere gewicht ligt uw motor lager dan anders: u hebt minder bodemv rijheid. Dat kan tot schrikreacties leiden, bijvoorbeeld als uw standaard in een bocht het asfalt raakt. Wanneer u langs een file rijdt moet u er rekening mee houden dat uw motor door de zijtassen breder is dan gewoonlijk. Het gebrek aan accelaratievermogen maakt het lastiger om in te halen. Zorg dus dat u voldoende snelheid hebt als u aan de manoeuvre begint. Dit speelt vooral bij lichtere motoren. Houd uw reflexen in toom en haal alleen in als dat veilig kan. Het is verstandig om van tevoren met een zwaar beladen motor te oefenen om te voelen hoe hij reageert, net zoals u dat met een nieuwe zou doen.
De verleiding om te veel mee te nemen
De achterste stalen of aluminium onderdelen van het frame mogen niet overbelast worden door te veel gewicht op de bagagedrager of in de topkoffer en zijtassen. De frame loop kan verbuigen en bovendien is het nadelig voor de wegligging. De voorkant van de motor komt omhoog en verliest grip, waardoor de machine bij hogere snelheden kan gaan slingeren en trillen. Houd u aan het toegestane gewicht. De toegestane maximummassa vindt u op het kentekenbewijs van uw motor. Ook voor de bagagedrager, topkoffer en harde of soepele zijtassen geldt een maximale belasting die niet overschreden mag worden. Let op, de capaciteit (in liters) is niet hetzelfde als het toegestane gewicht (in kilogrammen). Raadpleeg bij twijfel de aanwijzingen van de fabrikant. Denk eraan dat u bij op- en afstappen uw been over de bagage moet zwaaien en laat u niet uit evenwicht brengen als uw passagier gaat zitten. Wanneer u de motor op de standaard zet, zakt deze eerder weg in losse grond of een door de hitte zacht geworden teerlaag.
IN DE BERGEN RIJDEN Eindeloos veel bochten en stille wegen: de bergen zijn het ideale speelterrein voor motorrijders die van rust en ruimte houden en van kronkelige trajecten. Maar houd er rekening mee 25
40
E. Dautant/hemis.fr
Motorrijders bij de Col de Bavella, op Corsica
L. Montico/hemis.fr
Wandeling bij het Lac du Lauzon, in de Hautes-Alpes
Bochtige bergwegen
41
BOCHTIG E B ERGWEG EN
DE VOGEZEN De Markstein, de Schlucht, de Grand Ballon, de Linge, de Bonhomme… Het zijn namen die liefhebbers van de bergen als muziek in de oren klinken. In de Vogezen kunt u prachtige ritten maken en deze grensregio, de Elzas, staat bovendien bekend om haar verrukkelijke streekgerechten, mooie witte wijnen en bewogen geschiedenis. VERTREK: COLMAR - 399 KM RIJPLEZIER
BEZIENSWAARDIGHEDEN
Michelin wegenkaart 314 en 315
COLMAR > THANN Vertrekpunt: Colmar, een van pareltjes van de Elzas. Bestijg dus niet meteen uw stalen ros, maar maak eerst een stads‑ wandeling door Klein Venetië om de bijzondere vakwerkhuizen te bekijken. Het oude centrum is grotendeels voet‑ gangersgebied, maar er zijn parkeerter‑ reinen in de omliggende wijken. Verlaat Colmar via de D417 richting Munster en sla af naar de D43 voor uw eerste col van de dag, de Firstplan. Voorbij Lautenbach rijdt u het dal van de Lauch uit, langs het gelijknamige meer, naar het eerste hoogtepunt (letterlijk en figuurlijk), de Markstein. Vanaf de weg hebt u al een prachtig uitzicht op het dal van de Thur en een van uw volgende bestemmingen, de Grand Ballon. Voor een sportief extraatje kunt u een rondrit om de Grand Ventron inlassen. Neem op de Markstein de Route des Crêtes, de D430, richting Ste‑Marieaux-Mines. Deze 88 km lange weg ver‑ bindt diverse toppen en voert u langs 42
vergezichten met cols, ballons en rotsen zo ver het oog reikt, afgewisseld door dichte bossen. Hij werd in de Tweede Wereldoorlog aangelegd om de Franse troepen aan het front te bevoorraden. U komt dan ook geregeld monumenten tegen die herinneren aan de militairen die de verdediging van het vaderland met hun leven hebben moeten bekopen en aan de vele verschrikkingen die deze grensregio heeft doorstaan. Vanaf de Route des Crêtes kunt u een uitstapje naar de top van de Hohneck (1362 m) maken, een van de hoogste bergen van de Vogezen, met een fraai panorama: op de voorgrond de Donon, daarachter de Grand Ballon. Terug op de route hebt u rechts een mooi uitzicht op het dal van de Fecht. Neem op de Col de la Schlucht links de D417 en dan de D34D. Sla links af voor een lus om de Grand Ventron. De me‑ ren in dit gebied zijn uitgeslepen door een enorme gletsjer die lang geleden vanaf de Hohneck het dal in stroomde, richting Remiremont, en zich daar aan‑
DE VOG E ZEN
Scan de QR-code om het gpx-routebestand voor de Liberty Rider-app te downloaden.
43
BOCHTIG E B ERGWEG EN
sloot bij de gletsjers van de Moselotte en de Moselle. Hierna volgt een mooie afdaling vanaf de Col de Bramont naar Wildenstein en de stuwdam van het Lac de Kruth. Halverwege dit langgerekte meer gaat u linksaf, om via een reeks adembenemende bochten opnieuw de Markstein te beklimmen, nu vanaf de andere kant. Daar komt u via de D431 opnieuw op de Route des Crêtes, maar nu rijdt u richting de Grand Ballon, de hoogste top van de Vogezen (1424 m). Het panorama is er spectaculair: u ziet de zuidelijke Vogezen en het Zwarte Woud en bij helder weer zelfs de Jura en de Alpen. Daal via de Col Amic af naar Thann en bekijk daar de kapittelkerk St-Thiébaut, met een prachtig portaal.
THANN > HAUTKŒNIGSBOURG Rijd vanuit Thann richting Masevaux, via de Route Joffre, die in de Eerste Wereld oorlog door het Franse leger werd aan‑ gelegd om de dalen van de Doller en de Thur te verbinden. Stop even voor u het bos in rijdt, voor het uitzicht op de Thur en de Grand Ballon. Op de Col du Hundsrück kijkt u uit over het zuidelijk‑ ste deel van de Elzas, de streek Sundgau, die grenst aan de Jura. Rijd via het dal van de Doller naar de Ballon d’Alsace, langs meertjes en door haarspeldboch‑ ten, vooral tussen het Lac de Sewen en
TANKSTATIONS Colmar, Soultzbach, Guebwiller, St-Maurice-surMoselle, Bussang, Fellering, Gérardmer, Hohrod, Ste-Marie-aux-Mines, Ribeauvillé, Riquewihr, Kaysersberg. 44
het Lac d’Alfeld. Voorbij het kruispunt met de weg naar Giromagny klimt de route richting de top, via de oudste weg van de Vogezen (begin 18de eeuw). Om die top écht te bereiken parkeert u uw motor bij de herberg en neemt u het pad naar boven (30 min. retour); op de top vindt u een oriëntatietafel. Het pano‑ rama reikt in het noorden tot de Donon, in het zuiden tot de Mont Blanc en in het oosten tot het Zwarte Woud. De af‑ daling naar St-Maurice‑sur‑Moselle is een waar feest, gevolgd door de mooie ruime bochten van de Col de Bussang. Ga links de D13B op, richting Gérardmer, en geniet ook hier van de bochten. Neem bij de kruising de D417 naar de Col de la Schlucht, het verbindingspunt tussen de dalen van de Meurthe en de Fecht, waar‑ door u afdaalt naar Munster. Het is een heerlijke weg, die misschien uitnodigt tot extra sportief rijgedrag, maar pas op, er is hier altijd veel verkeer. Sla iets voor Munster links af. De weg begint weer te stijgen, ditmaal richting de Linge. Bij Hohrodberg hebt u een fraai uit‑ zicht op de Vallée de Munster, van de Petit Ballon tot de Hohneck. De hoger gelegen Collet du Linge en de Col du Wettstein zijn in het collectieve geheu‑ gen gegrift vanwege de vijf maanden durende, bloedige gevechten die hier in 1915 aan 17.000 Franse en Duitse sol‑ daten het leven hebben gekost. Op de Cimetière des Chasseurs in Wettstein liggen 3000 Fransen begraven. De weg stijgt verder en biedt ook een steeds mooier uitzicht op het dal van de Fecht. Na een prachtig stuk door het bos komt u uit boven het keteldal waar de Petite Fecht ontspringt. Maak op weg naar de nog hoger gelegen Col du Calvaire een tussenstop bij het Lac Noir, dat in een glaciaal keteldal ligt, aan de voet van de
HAUT-KŒNIGSBOURG > COLMAR
Dit fleurige stadje heeft alle oorlogen in het gebied op wonderbaarlijke wijze doorstaan en u vindt er straatjes, muren en huizen die sinds de 16de eeuw nauwe‑ lijks veranderd zijn. Vooral rond Pasen en Kerstmis is Riquewihr sprookjesach‑ tig versierd. Slenter op uw gemak door de Rue du Général-de-Gaulle en bezoek, als u genoeg tijd hebt, het Maison Hansi (beroemd tekenaar) of bekijk het kasteel van de hertogen van Wurtemberg en de historische vakwerkhuizen (Maison Liebrich, Preiss-Zimmer, Kiener, Dissler). Maar als u in alle rust wilt rondwandelen, kom dan in het laagseizoen! Rijd via een parelketting van wijndorpen naar Kaysersberg, waar nog een mid‑ deleeuwse sfeer hangt. In de lente en zomer kunt u in dit deel van de Elzas re‑ gelmatig ooievaars spotten. Na Orbey, in het Pays Welche, klimt de weg naar het skioord en outdoorcentrum Les TroisÉpis. De weg volgt de bergkam die de dalen van Orbey en Munster scheidt en een mooi uitzicht op deze beide plaat‑ sen biedt. Volg de D11, die langzaam afdaalt naar Turckheim en u ten slotte terugvoert naar Colmar.
Adisa/iStock
Vakwerkhuizen in het centrum van Colmar
Dit 270 m lange kasteel op een hoogte van bijna 800 m is geen luchtspiegeling of ‘Grote Illusie’ (de titel van de film die Jean Renoir hier in 1937 opnam). De klim ernaartoe wordt beloond met een on‑ vergetelijk panorama! Vanaf dit hoge punt op de zandstenen rotsen waakt het fort van oudsher over de verbindingswe‑ gen tussen de Elzas en Lotharingen. Rijd vanaf het kasteel in zuidelijke richting. Maak een stadswandeling door Ribeau villé, langs de typisch Elzasser huizen (zet uw motor op het kleine parkeerter‑ rein aan de rechterkant van de GrandRue), of 5 km verderop door Riquewihr.
LET OP Veel bochten in de Vogezen (vooral op en om de Route des Crêtes) bestaan nog uit klinkers, soms zelfs uit grind, rijd dus voorzichtig!
45
DE VOG E ZEN
Gazon du Faing, en/of bij het Lac Blanc, waar een wonderlijke rotsformatie hoog op de oever aan een oud fort doet den‑ ken. Voorbij de Col du Louchbach en de Col du Bonhomme daalt de weg ge‑ leidelijk af naar Ste-Marie-aux-Mines. Volg het dal en ga vlak voor Sélestat rechtsaf naar het Château du HautKœnigsbourg.
BOCHTIG E B ERGWEG EN
GOED ETEN
LEKKER SLAPEN
GRAND BALLON D’ALSACE
COL DE BUSSANG
Ferme-auberge du Haag
Moto-hôtel du Col de Bussang
Geishouse (D431) - t 03 89 48 95 85 www.fermeauberge-alsace.com gesl. di en wo en nov.-Pasen € 15/25. Deze herberg ligt op een prachtig punt, met uitzicht op de bergen, en serveert stevige kost, voornamelijk specialiteiten uit de Vogezen en de Elzas. Een goed adres om voor of na de beklimming van de Grand Ballon d’Alsace te pauzeren. Parkeergelegenheid voor motoren.
N66 - t 03 29 61 50 04 www.coldebussang.com - gesl. nov.-dec. - 17 kamers vanaf € 63,50 halfpension. De Nederlanders Mark (Harley Super Glide 1450) en Letske hebben hier sinds 1998 hun internati‑ onale motorhotel, met in het restau‑ rant veel specialiteiten uit de regio.
SAINT-MAURICE-SUR-MOSELLE
Rouge Gazon t 03 29 25 12 80 - www.rouge -gazon.fr - gesl. 2 weken in maart en nov. - menu € 18,50/22 - 37 kamers € 80/90 - : € 12. U moet via een weggetje met haarspeldbochten (de D90) de berg op, maar daar worden motorrijders met open armen ont‑ vangen door Laurence en Christian Luttenbacher. Hun specialiteiten zijn forel, aardappelen met spekjes en bosbessentaart. Snacks op ieder uur van de dag, ook om mee te nemen. SAINTE-MARIE-AUX-MINES
Aux Mines d’Argent R. du Dr.-Weisgerber - t 03 89 58 55 75 - lunchmenu € 10, menu € 17/35 - 9 kamers € 55/75 - : € 6/9. In een pand uit de 16de eeuw met een fleu‑ rige gevel, niet ver van het stadhuis. Vraag gerust naar de geschiedenis van het gebouw en doe u daarna te goed aan een versterkende maaltijd.
46
FERDRUPT
Domaine des Planesses 59 r. des Planesses - t 06 98 31 78 06 www.domainedesplanesses.com camping € 10 - joert vanaf € 85. Een schitterende plek op het Îlot des Planesses, met panoramisch uitzicht op de Vogezen, waar u in uw eigen tent, in een joert of zelfs in een chalet kunt overnachten. Parkeergelegen‑ heid voor motoren en restaurant. EGUISHEIM
La Ferme du Pape 10 Grand-Rue - t 03 89 41 41 21 www.hostellerie-pape.com 53 kamers vanaf € 62. Prachtig gelegen hotel met mooie kamers, een restaurant en een privéparking voor motoren. GÉRARDMER
Camping de Ramberchamp 21 ch. du Tour du Lac - t 03 29 63 03 82 - www.camping-de-ramber champ.com - 150 staanpl. - € 14,50/ staanpl. - bungalows: vraag inl. Aan de oever van het Lac de Gérardmer, waar u langsrijdt naar de stad, krijgt u bijna het gevoel dat u in Canada bent!
ONTSPANNING
COLMAR aaa
TENDON
Musée d’Unterlinden aaa
Cascades de Tendon a
CHÂTEAU DU HAUTKŒNIGSBOURG aa t 03 69 33 25 00 - www.haut -koenigsbourg.fr - maart‑okt.: hele dag; hele jaar ’s ochtends en ’s mid‑ dags geopend - € 9.
SKIGEBIED LE LAC BLANC
1 r. d’Unterlinden - t 03 89 20 15 50 www.musee-unterlinden.com mei‑okt.: dag. 9.00-18.00 u; nov.-april: dag. beh. di 9.00-12.00, 14.00-17.00 u - € 13.
RIQUEWIHR aaa
Maison Hansi
16 r. du Gén.-de-Gaulle - t 03 89 47 97 00 - april-aug. en dec.: 10.00-12.30, 13.30-18.30 u; rest v.h. jaar: do‑zo 10.00-12.30, 13.30‑18.00, wo 13.3018.00 u, toegang tot 1 uur voor slui‑ ting - gesl. jan., 25 dec. - € 3. Museum gewijd aan de Elzasser tekenaar Hansi.
DE VOG E ZEN
CULTUUR
De grote waterval van Tendon is de hoogste van de Vogezen (32 m). De kleine ligt 2 km verderop, een leuke wandeling over een mooi bospad. Goed bereikbaar met de motor.
Bikepark Le Lac Blanc
Het skigebied Le Lac Blanc biedt mooie pistes voor beginnende en ervaren mountainbikers, voor het geval u wel in het zadel wilt blijven, maar eens wat andere bewegingen wilt maken. Hele jaar open, van sept. tot nov. in het weekend. Fietsverhuur ter plekke.
irokkoi/iStock
Munster, de bekendste kaas uit de Vogezen
REGIONALE SPECIALITEIT
Munster is dé kaas uit de Vogezen en u komt hem dan ook in allerlei varianten en combinaties tegen, niet alleen solo, maar ook in hartige taarten, als crème de munster, in sauzen of bij vleesgerechten. Als u meer van zoet houdt, raden we u aan de beroemde tarte aux myrtilles (bosbessentaart) te proeven!
47
144
mariobono/iStock
Pointe du Raz
A. Millès/Michelin
Op Corsica langs de Middellandse Zee
Zee en oceaan
145
ZEE EN OCE A AN
DE BAAI VAN DE SOMME De Somme staat niet bekend als motorland: veel mensen vinden Picardië te vlak. Maar dat is niet terecht, want u vindt er fantastisch mooie wegen over zacht glooiende heuvels, langs riviertjes en door ongerepte groene dalen. Ontdek het stroomgebied van de Authie, de Yères en de Bresle! VERTREK: ABBEVILLE - 248 KM RIJPLEZIER
BEZIENSWAARDIGHEDEN
Michelin wegenkaart 301
ABBEVILLE > LE CROTOY Deze roadtrip van krap 250 km hebben we laten beginnen in Abbeville, de tweede stad van het departement Somme, op minder dan twee uur van Parijs via de A16. Maar het is natuurlijk ook mogelijk om op een ander punt te starten! De eerste bezienswaardigheid komt u al snel tegen nadat u Abbeville hebt verlaten. De abdij van St-Riquier werd in de 5de eeuw gesticht, in de Karolingische tijd, maar heeft een flamboyant gotische gevel uit de 16de eeuw. De toren is 50 m hoog. Voorbij St-Riquier rijdt u over leuke kleine wegen door de Vallée de l’Authie naar Auxi-le-Château. Volg daarvoor vanuit St-Riquier eerst richting Gapennes en
TANKSTATIONS Abbeville, Labroye, Lanchères, Le Tréport, Blangy-sur-Bresle, Longpréles-Corps-Saints. 146
daarna Yvrencheux. Na dit dorp slaat u rechts af naar Yvrench en volgt een paar honderd meter de Chaussée Brunehaut, een oude Romeinse weg. Neem dan links de weg naar Maison-Ponthieu. De D938 is een fijne weg door de bossen, met een reeks lange, snelle bochten, die afdaalt naar Auxi-le-Château. Ga aan de rand van Auxi, bij de Aldi, linksaf richting Willencourt. De weg volgt de rivier de Authie. U komt door het ene dorpje na het andere, zodat hard doorrijden er niet in zit en dat is maar goed ook, want er zijn diverse bezienswaardigheden die de moeite waard zijn om van dichtbij te bekijken, zoals een gotische kapel, een kasteel (Villeroy), abdijen (Dommartin, Valloires) en een molen (Maintenay). De prachtige Abbaye de Valloires vraagt om een wat uitgebreider bezoek. De beroemde tuinen werden in 1987 ontworpen door landschapsarchitect Gilles Clément; de unieke collectie bloeiende struiken is het mooist in de lente. Bij het verlaten van de abdij rijdt u eerst nog een stuk langs de muur om dit domein (maximumsnelheid 30 km/u; pas op voor de
DE BA AI VAN DE SO M M E
Scan de QR-code om het gpx-routebestand voor de Liberty Rider-app te downloaden.
147
LE CROTOY > LE TRÉPORT Le Crotoy ligt aan de noordkant van de Baie de la Somme, tegenover St-Valerysur-Somme, dat aan de zuidkant ligt. Het vogelreservaat Parc Ornithologique du Marquenterre ligt in het moerasgebied tussen deze baai en de Baie d’Authie, ten noorden van Le Crotoy. Ten zuiden van de Baai van de Somme liggen de Pointe du Hourdel en de krijtrotsen. Hier voelt u de magie van het estuarium, hier zijn zee en lucht niet meer van elkaar te onderscheiden, hier zoekt de zee de rivier op, hier vallen bij eb eindeloze zanden grasvlakten droog. Hier op het wad groeien zeekraal en mollières, en hier 148
CH8478F/Fotosearch LBRF/age fotostock
De Baai van de Somme bij Le Crotoy
ZEE EN OCE A AN
vele voetgangers en fietsers) voordat u op de rechte weg de helling op weer gas kunt geven. Op de heuvelrug lijken de kilometers onder uw wielen weg te schieten. Zet u schrap, er is hier van alles te beleven. Neem een kilometer verderop een krap bochtje naar rechts en daal af naar de Moulin de Maintenay, een oude watermolen in een landelijke omgeving, waar u even kunt pauzeren. Vervolg de route en ga links de oude N1 op, die u weer verlaat als u de omweg naar Crécy-enPonthieu wilt maken, waar de Fransen hun eerste grote nederlaag tegen de Engelsen leden – we spreken nu over de Honderdjarige Oorlog en het jaar 1346… Na Nouvion en het Forêt de Crécy komt u weer op de N1. Volg daarna de D32 naar Rue, de hoofdstad van de Marquenterre. Maak daar opnieuw een omweg, nu voor de kapel van St-Esprit en het bijzondere gewelf van stenen kantwerk. Neem vervolgens de D940 naar Le Crotoy aan de kust.
grazen de prés-salés. Bezoek in Le Crotoy de haven en de boulevards (een zuidelijke en een westelijke), ook al is het geen pretje om door deze stad te rijden. Dit is de enige badplaats aan deze kust met een strand op het zuiden, wat ongetwijfeld de belangrijkste pijler onder het succes van Le Crotoy is – en dat al sinds de 19de eeuw. Geniet op de Butte du Moulin van het uitzicht op zee en het rode Hôtel Les Tourelles, dat vernoemd is naar zijn erkertorentjes. De brede D-weg naar St-Valery lijkt wel onderdeel van een circuit, met een perfect wegdek en optimaal zicht. Maar pas op voor laserguns! De jachthaven en cafés van St-Valery‑sur‑Somme zijn erg in trek en niet alleen bij motorrijders. Als u wat meer authenticiteit zoekt, blijf dan niet te lang bij de jachthaven, maar verlaat het centrum en ga voorbij het parkeerterrein rechtsaf naar de middeleeuwse stad, de kerk en de Porte de Jeanne-d’Arc. Sla daarna links af richting de Cap Hornu, de ideale plaats voor een picknick.
LE TRÉPORT > ABBEVILLE
R. Mattes/hemis.fr
Met vrienden door Mers-les-Bains
In Mers-les-Bains staan ook mooie villa’s, met bijzondere namen, maar de huizen in Le Tréport zijn over het algemeen wat minder luisterrijk. Om in de stad te komen steekt u de Bresle over. Neem het kabeltreintje langs en door de rotsen naar het Calvaire des Terrasses,
het kruisbeeld op de kliffen, waar u een mooi uitzicht hebt op de drie zustersteden (Le Tréport, Eu en Mers-les-Bains), de krijtrotsen en het dal van de Bresle. Als u de weg over de krijtrotsen van de Côte d’Albâtre volgt komt u in MesnilVal. Bij een onderbreking van de rotskust kunt u gemakkelijk op het rustige strand komen, voor een aangename pauze. Daarna staat er een klimmetje op het programma en wel naar Criel‑sur‑Mer en de Mont Jolibois (106 m), de hoogste krijtrots van Europa. Neem dan de weg door het dal van de Yères, de D16, een klein paradijs voor de ridders van de weg! Twintig kilometer geluk, met hier en daar een dorpje, waarna het bos u weer in het gareel brengt! Rijd vanuit Rieux naar Blangy-sur-Bresle en via de D928 naar Abbeville. U kunt daar rechtstreeks naartoe gaan of een omweg maken via het Château de Rambures, een mooi fort uit de 15de eeuw, met nog origineel meubilair, in een Engels landschapspark. Het heeft een slotgracht, ronde torens, kantelen, afgeronde weermuren en een uitkijktoren: de burcht is dan ook nooit door vijanden veroverd. Via Oisemont en Hallencourt komt u bij Longpré-les-Corps-Saints in het dal van de Somme. U kunt de rivier aan de noord- of de zuidkant volgen, maar bekijk in ieder geval het Château de Long, gebouwd in een originele Louis XV-stijl, met roze en witte natuursteen (niet open voor publiek). Vlak voor Abbeville komt u weer langs een kasteel, het Château de Bagatelle, een ‘folie’ uit de 18de eeuw, met een Franse tuin en een Engels park.
149
DE BA AI VAN DE SO M M E
Vlak voor Le Tréport komt u twee curiositeiten tegen: St-Quentin-la-MotteCroix-au-Bailly, het dorp met de langste naam van Frankrijk (het dorp met de kortste naam heet Y) en tegenover het Bois de Cise de vergane glorie van het badplaatstoerisme uit de 19de eeuw. Via een weggetje tussen de oude villa’s komt uit bij een klein kiezelstrand. Ga terug naar de weg, rijd verder naar Eu en daal via Mers-les-Bains af naar Le Tréport.
ZEE EN OCE A AN
GOED ETEN
LEKKER SLAPEN
LE CROTOY
CAOURS
Le Mascaret
Le Scardon et la Drucat
5 r. Carnot - t 03 22 27 19 66 - gesl. wo-avond en do - € 30. Proef hier wat de Baai van de Somme voortbrengt: moules de bouchot (mosselen), coquilles Saint-Jacques en andere schelpdieren, maar ook planten van de zilte gronden zoals pompon (schorrenkruid) en salicorne (zeekraal), die als bijgerecht bij vis of vlees worden geserveerd. Originele recepten, hartelijke ontvangst. MERS-LES-BAINS
Restaurant Les Mouettes
Espl. du Gén.-Leclerc - t 02 35 86 30 38 - gesl. begin nov.-maart lunchmenu € 16,50 - € 26,80/35. Dit restaurant op het kiezelstrand is een uitstekend adres voor visgerechten en fruits de mer. Parkeer uw motor op de esplanade. In Les Mouettes is het altijd druk, want veel mensen komen er om een glaasje te drinken en van het uitzicht te genieten. MESNIL-VAL
Le Resto de la Plage
1 r. de la Mer - t 02 35 50 94 98 www.le-resto-de-la-plage.com gesl. wo - € 15,90/24,90. Mesnil-Val ligt op een steenworp afstand van Le Tréport, maar het is er veel minder druk. Via een dal in de krijtrotsen komt u op een kiezelstrand. Daar vindt u deze bar annex restaurant, snackbar en brasserie. Terras met panoramisch uitzicht.
150
5 km van Abbeville via de D82 8 r. des Prés - t 03 22 23 28 73 www.scardon-drucat.fr - € 60. Claudine en Philippe Flandrin verwelkomen u hartelijk in hun landelijk gelegen chambres d’hôte. DOMLÉGER
Blockhaus de Domléger
12 km van St-Riquier via de D925 15 r. de la Croix - t 03 22 24 39 66 www.blockhaus-de-domleger.com 4 kamers € 75 (zo-vr)/€ 90 (za); chalet 4 à 6 pers. € 105, minimaal 2 nachten - table d’hôte € 25. In deze chambres d’hôtes bij Auxi-le-Château worden motorrijders met open armen ontvangen. Spa met sauna en jacuzzi om na een lange rit heerlijk te relaxen (€ 15/uur). Afgesloten parking en garage voor motoren. SAINT-VALERY-SUR-SOMME
Relais Guillaume de Normandy
46 quai Romerel - t 03 22 60 82 36 www.relais-guillaume-de-normandy. com - gesl. di beh. juli-aug. - õ 14 kamers € 90/119 -: € 13 f € 22/52. Mooi bakstenen herenhuis aan de Baai van de Somme, met praktische kamers. Goede klassieke keuken, eetzaal met uitzicht op de boulevard en de zee.
ONTSPANNING
ABBEVILLE
LE CROTOY
Ancienne Collégiale de St-Vulfran
Norwoé Découvertes
t 03 22 24 27 92 - www.tourisme -baiedesomme.fr - di-za: 10.00-18.00, zo-ma en feestd. 14.00-18.00 u - € 4 (rondleiding door de vroegere kapittelkerk ong. 1 uur). ABBAYE DE SAINT-RIQUIER a
Église Abbatiale aa
t 03 22 71 82 20 - www.abbaye -saint-riquier.fr - april‑okt.: 10.0012.00, 14.00-17.00, zo 14.00-17.00 u gratis - rondleidingen wo 14.30 u en za 10.30 u - € 5,50. Abdijkerk. ABBAYE DE VALLOIRES aa t 03 22 29 62 33 - www.abbaye -valloires.com - gesl. half nov.-eind mei - rondleidingen om 14.30, 15.30, 16.30, za, zo om 10.30, 11.30, 13.30, 14.30, 15.30, 18.30 u - € 8.Abdij en tuinen. CHÂTEAU FORT DE RAMBURES a t 03 22 25 10 93 - www.chateau -rambures-picardie.fr - dag. beh. wo - € 10. CHÂTEAU DE BAGATELLE a 135 rte de Paris - Abbeville - t 03 22 24 62 71 - www.chateaudebagatelle. com - dag. 14.00-17.00 u op afspr. € 9. Kasteel en tuinen.
t 06 79 44 65 02 - www.norwoe -decouvertes.com. Zeehonden spotten, bij de fameuze prés-salés rond kijken, zeekraal plukken: excursies van 2 uur om de verborgen schatten van de baai te ontdekken. SAINT-VALERY-SUR-SOMME
Club de Kayak de Mer
Quai Jeanne-d’Arc - t 03 22 60 08 44 www.kayak-somme.com - tochtjes per zeekajak € 28/40 - huur paddleboard of kajak: € 25/uur, € 30/2 uur, € 40/halve dag. Hoe kunt u de zeehonden van de baai benaderen zonder ze af te schrikken? In een zeekajak of, nog origineler, een Polynesische kano!
REGIONALE SPECIALITEIT
Om thuis nog na te genieten van de regionale specialiteiten kunt u deze bij Conserverie St-Christophe laten inblikken: vinaigrette de salicorne (zeekraal), préssalés, terrines en soepen van allerlei soorten schelpdieren, op ambachtelijke wijze bereid. Conserverie St-Christophe r. de la Houssoye - Argoules t 03 22 23 91 60 - www. conserverie-st-christophe. com - ma-za 9.00-18.00 u. 151
DE BA AI VAN DE SO M M E
CULTUUR
Vertaling Henriëtte Gorthuis Eindredactie Theo Scholten Opmaak Asterisk*, Amsterdam Omslagfoto Helivideo/iStock Oorspronkelijke titel Road trips à moto Oorspronkelijke uitgever Michelin, Parijs Uitgevers Philippe Orain (Michelin, Parijs) Lieven Defour (Lannoo, Tielt) Hélène Payelle Hoofdredactie Redactie Stan Barets, Paul Bernard, Thierry Butzbach, Anne-France Dautheville, Évelyne Doan, Martin Fourquet, Aldo Fusco, Philippe Guillaume, Hervé Kerros, Pascal Lasnier, Fabien Lecoutre, Arthur MIllès, Alice Peuple, Manuel Sanchez, Catherine Tastemain en Bertrand Thiébault Grafisch ontwerp Laurent Muller, Hélène Payelle Omslagontwerp Keppie&Keppie Cartografie Theodor Cepraga, Teodora Coroiu, Laurence Sénéchal, Sandrine Tourari Met dank aan Jérôme Aigouy, Marion Capéra, Hervé Dubois, Pascal Grougon, Jenna Mahloul, Marie Simonet © Michelin © Cartografie: Michelin © Nederlandse tekst: Uitgeverij Lannoo, nv, Tielt, 2021 Het redactieteam heeft de grootste zorg besteed aan de samenstelling en de controle van deze gids. Maar omdat de gegevens voortdurend gewijzigd worden, moet de praktische informatie (prijzen, adressen, bezoekuren, telefoonnummers, bezienswaardigheden, interneta dressen) worden beschouwd als een aanwijzing. Het is dan ook best mogelijk dat bepaalde info bij het verschijnen van deze gids niet helemaal correct of volledig is. Wij kunnen daar niet verantwoordelijk voor worden gesteld. Deze gids bestaat voor en door u; u bewijst ons dan ook een grote dienst door eventuele tekortkomingen of vergissingen te melden. Aarzel niet om ons uw opmerkingen en suggesties over de inhoud van deze gids mee te delen. Bij een eerstvolgende bijgewerkte editie zullen wij daar rekening mee houden. Contactadres De Groene Reisgids Uitgeverij Lannoo Kasteelstraat 97 B-8700 Tielt degroenereisgids@lannoo.be
De Groene Reisgids Uitgeverij Terra Lannoo bv Postbus 23202 1100 DS Amsterdam Zuidoost info@terralannoo.nl
www.lannoo.com D/2021/45/470 - NUR 512 ISBN 978 94 014 7583 9 Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke wijze ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.