RHODOS-KOS DODECANESE EILANDEN
van reizigers voor reizigers
TR
TTER
RHODOS-KOS DODECANESE EILANDEN
4 De wereld houdt niet op met draaien. Een wereldreiziger is de eerste om dat te beamen. Hoewel men geen inspanningen gespaard heeft om al de gegevens in deze gids uitgebreid te testen en te actualiseren, is het niet uitgesloten dat je ter plaatse vaststelt dat bepaalde gegevens in deze gids toch al opnieuw gewijzigd zijn. Veel adressen en suggesties in de Trotters zijn bovendien wat ‘fragiel’, juist omdat ze zo sympathiek en verrassend zijn. We zouden het daarom bijzonder op prijs stellen als je ons op de hoogte brengt van eventuele wijzigingen, zodat we de eerstvolgende herdruk op een correcte manier kunnen aanpassen. Dank bij voorbaat. Ons adres:
trotter Uitgeverij Lannoo Kasteelstraat 97 B-8700 Tielt
Uitgeverij Terra Lannoo Postbus/P.O. Box 23202 NL-1100 DS Amsterdam Zuidoost
e - mail: trotter @ lannoo.be www.trotterclub.com
De prijscategorieën die in de Trottergidsen worden gebruikt, zijn steeds afgestemd op het land. Als je in een goedkoop hotelletje ongeveer € 25 betaalt, behoort een hotel waar je € 75 neertelt uiteraard tot de dure prijsklasse. De uitgever kan niet aansprakelijk worden gesteld voor eventuele fouten of de gevolgen ervan. vertaling Ilse van Huis; Imago Mediabuilders reisinformatie vlaanderen en nederland Wegwijzer, Brugge omslagontwerp Studio Jan de Boer / Helga Bontinck ontwerp binnenwerk Imago Mediabuilders omslagfoto efilippou / iStock oorspronkelijke titel Le Routard – Îles grecques et Athènes oorspronkelijke uitgever Hachette, Paris directeur van de reeks en auteur Philippe Gloaguen stichters Philippe Gloaguen en Michel Duval adjunct- redacteuren Benoît Lucchini en Amanda Keravel redacteuren Olivier Page, Véronique de Chardon, Isabelle Al Subaihi, Anne-Caroline Dumas, André Poncelet, Marie Burin des Roziers, Thierry Brouard, Géraldine Lemauf-Beauvois, Anne Poinsot, Mathilde de Boisgrollier, Alain Pallier en Fiona Debrabander
© Hachette (alle rechten voor vertaling, reproductie en bewerking gereserveerd voor alle landen), Uitgeverij Lannoo nv, Tielt, 2020 © Cartografie Hachette Tourisme www.lannoo.com
D/2020/45/519 - ISBN 978 94 014 6634 9 - NUR 512 Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke wijze ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.
5
HOE GEBRUIK JE DEZE GIDS? Op deze pagina’s zetten we de toeristische highlights voor je op een rijtje – stuk voor stuk zijn het met recht topervaringen die je niet mag missen!
X
10 TOPERVARINGEN 14
ONTDEK IN ATHENE 1 ALLE HOEKJES VAN DE AKROPOLIS EN BRENG TEGELIJK EEN BEZOEK AAN ZIJN MUSEUM Het monumentale Parthenon, de gracieuze tempel van Athena Nikè, het elegante en rijzige Erechtheion … De Akropolis is een weergaloos archeologisch geheel. Toch bleef de Akropolis in het verleden weinig bespaard en werd het slachtoffer van bombardementen, plunderingen. Het museum dat aan de Akropolis is gewijd, wisselt authentieke meesterstukken af met getrouwe reconstructies die de Heilige Rots op briljante wijze zijn pracht en praal van de oudheid teruggeven. Blz. 150 Goed om te weten: de vindplaats is uiteraard erg druk bezocht. Je kunt de rijen bij de hoofd-
15
ingang vermijden door de ingang te nemen aan de kant van het Dionysostheater.
VERDIEP JE NOG MEER 2 IN HET VERLEDEN VAN ATHENE EN KEER TERUG NAAR DE OUDHEID TIJDENS JE BEZOEK AAN RUÏNES EN MUSEA Het oude Athene, dat is heel wat meer dan alleen de Akropolis. Al meteen aan de voet ervan strekt zich een andere belangrijke vindplaats uit, de Agora, die misschien minder spectaculair oogt maar onlosmakelijk verbonden is met de Atheense democratie. En wat te denken van het Keramikoskerkhof, de monumentale resten van het Olympieion en de vele andere ruïnes! Kers op de taart is een niet te missen bezoek aan het Nationaal
2
1
In het hoofdstuk ‘Mens, maatschappij, natuur en cultuur’ gaan we dieper in op de geschiedenis, het cultureel erfgoed en de geografie van het land of gebied dat je bezoekt. Boeiende achtergrondinformatie om alvast thuis of tijdens de heenreis door te nemen.
22
X
23
MENS, MAATSCHAPPIJ, NATUUR EN CULTUUR Archeologie Beroemde Grieken Bevolking Dagje op zijn Grieks Diepzeeduiken Drank Economie Geografie Geschiedenis Godsdienst en geloof Grieks-Turkse relaties Keuken Media Milieu Muziek en dans Mythologie Politiek Ruimtelijke ordening Theater Typisch Grieks Werelderfgoed van Unesco Zeden en gewoonten
24 24 27 28 28 30 32 36 36 46 48 49 52 53 54 56 58 58 59 60 60 60
de bouzouki wordt aangetroffen in verschillende beschavingen uit de oudheid .
In het hoofdstuk ‘Praktisch’ vind je alle nuttige informatie over de bestemming. Lees er alles wat je moet weten over bijvoorbeeld verkeer en vervoer, geldzaken, taal en reisdocumenten.
66
X
67
PRAKTISCH
68
69
ABC VAN GRIEKENLAND oppervlakte
- 131.944 km² (en 14.854 km kustlijn).
- 10.738.000 inwoners (schatting 2018). - Athene. - modern Grieks. - de euro (in het Grieks evro). - parlementaire republiek. - Katerina Sakellaropoulou, sinds maart 2020. - Kyriakos Mitsotakis, sinds juli 2019. - orthodox (98%).
bevolking
hoofdstad taal munt
staatsvorm
staatshoofd
regeringshoofd religie
ALVORENS TE VERTREKKEN In Griekenland
Nuttige adressen
ambassade van belgië : van
grieken -
In Nederland greek national tourism organisation benelux :
Rokin 93, 1012 KM Amsterdam
T (020) 624 87 86. Fax: (020) 620 70 31 : info@visitgreecebenelux.nl o grieksver
keersbureau.nl. Amalia straat 1, 2514 JC Den Haag T (070) 363 87 00. Fax: (070) 356 30 40 : gremb.hag@ mfa.gr o mfa.gr/hague.
ambassade van griekenland:
Odos Sékéri 3,
10671 Athens T 361 78 87. Fax: 360 42 89 : athens@diplobel.fed.be o greece.diplo matie.belgium.be/nl.
van nederland: Leoforos Vassileos Konstantinou 57, 10674 Athens
ambassade
T 725 49 00. Fax: 725 49 08 o ath@min buza.nl o nederlandwereldwijd.nl/landen/ griekenland/overons/ambassadeathene.
Formaliteiten In België
In België Een Europees paspoort kan handig zijn!
De Europese Unie heeft een systeem van
wederzijdse consulaire bijstand ontwikgriekenland keld voor onderdanen van de EU die in Een identiteitskaart volstaat als je niet lan-is een populaire strandbestemming . moeilijkheden verkeren in het buitenland. ger dan 3 maanden in Griekenland blijft. Kinderen onder de twaalf jaar moeten in Je kunt op deze bijstand een beroep doen het bezit zijn van een eigen identiteitsbeals België of Nederland niet over een vertewijs met foto, verkrijgbaar bij de gemeengenwoordiging beschikt in het land waar je tediensten van je woonplaats. Reist het je bevindt. Concreet houdt dit in dat je de kind met een van de ouders, dan is het hulp kunt inroepen van de ambassade of het wenselijk dat de ouder die het kind niet consulaat (geen ereconsulaat) van om het vergezelt een schriftelijke toestemming even welke lidstaat van de EU. Deze dienopmaakt (in het Engels) en die laat legalisten zullen je zelf rechtstreeks helpen of je seren door het gemeentebestuur. zeggen wat je precies moet doen. De dienstverlening geldt uiteraard In Nederland uitsluitend voor noodsituaties, zoals overlijden, ongevallen met verwondingen Een Europese identiteitskaart of geldig of letsels, ernstige ziekte, repatriëring om paspoort volstaat als je niet langer dan medische redenen, arrestatie of gevangen3 maanden in Griekenland blijft. Dat geldt schap. In geval van verlies of diefstal van ook voor kinderen. Reist het kind met een je paspoort kun je bij deze diensten tevan de ouders, dan is het wenselijk dat de recht voor een voorlopig reisdocument.
- Connections Travel Shops in Aalst, Antwerpen, Brasschaat, Brugge, Brussel Centrum, Brussel Elsene VUB, Brussel Schuman, Brussel Toison d’Or, Brussels Airport, Ukkel, Gent, Gent Expo, Hasselt, Kortrijk, Kraainem, Leuven, Lom mel, Mechelen, Mortsel, Oostende, Roese lare, SintNiklaas, Turnhout, Vilvoorde. Callcenter T (070) 23 33 13 o connec tions.be. Via o isic.be.
connections
In Nederland
`
kilroy travels netherlands - Singel 413, 1012 WP Amsterdam T (020) 524 51 00 o kilroytravels.nl. Er zijn ook kantoren in Utrecht en Groningen. joho - : info@joho.nl o joho.nl. Er zijn kantoren in Den Haag (hoofdkantoor), Amsterdam, Leiden, Rotterdam, Groningen en Utrecht. Via o isicnederland.nl.
Alvorens te vertrekken
RHODOS-KOS PRAKTISCH
dienst
Zie: Greek National Tourism Organisation Benelux, onder ‘In Nederland’. Karme lietenstraat 10, 1000 Brussel T (02) 545 55 00 : gremb.bru@mfa.gr o mfa.gr/ brussels/en. wegwijzer reisinfo: Beenhouwers straat 9, 8000 Brugge T (050) 33 75 88 : info@wegwijzer.be o wegwijzer.be. Onafhankelijk reisinformatiecentrum met leeszaal (reisgidsen, tijdschriften, kaarten, reisverslagen). Uitgever van het magazine Reiskrant. Organisator van Reismarkt (reizigers informeren reizigers), Lang op Reis (langdurig reizen), workshops en andere activiteiten. Jeugddienst en ledenvereniging. ambassade van griekenland:
RHODOS-KOS PRAKTISCH
De tekst die in twee kolommen loopt, bevat praktische informatie zoals adresgegevens van instanties en webadressen ter voorbereiding op de reis.
ABC vAn GriekenlAnd
In België toeristische land:
Bij deze consulaire bijstand tussen de ouder die het kind niet vergezelt een schriftelijke toestemming opmaakt (in het Europese lidstaten zul je uiteraard niet alEngels) en die laat legaliseren door het ge- tijd in je eigen landstaal worden geholpen. Meestal zal dat gebeuren in een van de meentebestuur. courante Europese talen. Ben je onder de 18 jaar en reis je alleen of met een persoon die niet een van de ou- Internationale studentenders is, dan is de schriftelijke toestemming kaart van beide ouders vereist (in het Engels). Deze kaart is in de hele wereld het bewijs Het bewijs moet worden gelegaliseerd. dat je student bent. Hiermee kun je profiHeb je niet de Belgische of Nederlandse teren van verschillende voordelen, diennationaliteit, neem dan contact op met de sten en studententarieven (op vervoer, ambassade van Griekenland in België of overnachtingen, cultuur enzovoort). Met Nederland. de kaart heb je ook diverse speciale voordelen tijdens het reizen (korting op vliegVOOR DE ZEKERHEID … tickets, hotels en jeugdherbergen, verzekeringen, simkaarten, autoverhuur). Het is een goed idee om van al je belangDe digitale kaart kost € 12. Download rijke documenten (identiteitskaart, reispas, hem in de App Store of Google Play Store. vliegtuigtickets, verzekeringspolis, e.a.) een Je kunt deze ook verkrijgen op vertoon van fotokopie mee te nemen op reis. Bewaar de je identiteitskaart, je studentenkaart en fotokopies niet op dezelfde plaats als de orieen foto bij: ginele documenten.
ABC van Griekenland Alvorens te vertrekken Budget Elektriciteit Feesten en feestdagen Geldzaken Gezondheid Internetadressen Klimaat Musea en archeologische vindplaatsen Noodgevallen Openingstijden Overnachten Post Reisliteratuur Risico’s en ergernissen Stranden Taal Telecommunicatie Tijdsverschil Toeristenpolitie Vervoer Wegen Winkelen
68 68 71 74 74 76 78 78 79 80 82 82 82 83 84 85 85 86 90 92 92 92 97 99
6
HOE GEBRUIK JE DEZE GIDS? X
100
REISPLANNER
De Reisplanner stelt uitgewerkte reisprogramma’s voor om de Dodecanese eilanden op de beste manier te ontdekken.
De hieronder beschreven route is voor een reis van twee weken. Wanneer je maar een week gaat, kies je gewoon twee of drie eilanden uit. • Let op: de route is gebaseerd op de zomerperiode (half juni tot half september), wanneer er frequente verbindingen zijn tussen de eilanden. Buiten die periode varen er
101
Het haventje van Symi lijkt net een ansichtkaart.
veel minder boten en is het soms lastiger om van het ene eiland naar het andere te gaan, omdat er niet altijd afvaarten zijn. Houd daar dus rekening mee en pas de route aan op grond van de omstandigheden ter plaatse. De routebeschrijving vermeldt ook niet de eilanden waar je soms langs moet wanneer er geen rechtstreekse verbinding is.
DE DODEKANESOS VANUIT RHODOS
•
Dag 1-3: ontdek de middeleeuwse stad Rhodos en maak vervolgens een uitstapje naar Lindos en het zuiden van het land, dat heel ongerept is gebleven, net als het bergachtige binnenland. Dag 4: Symi, een heel klein eilandje vlak bij de Turkse kust. Het haventje met neoklassieke huizen is net een ansichtkaart.
•
•
Dag 5-6: Nissyros, een eiland met landschappen die gevormd zijn door de vulkaan en zwarte zandstranden. De vulkaan is nog altijd (rustig) actief. Dag 7-8: de tegenhanger van Nissyros, Kos, een eiland met een zeer goed ontwikkelde infrastructuur en heel wat fraaie stranden, met name in het zuidelijke deel.
•
11-13 Patmos
Het oude centrum van Rhodos-Stad staat op de Werelderfgoedlijst van Unesco.
TURKIJE
D O
D E
Kalymnos 9-10
C
Kos
7-8
A
N E 4 Symi
S
5-6 Nissyros
E
RHODOS
1-3 14
E
I
L
A
0
1
20
N
40 km
D
Rhodos
E
N
Tussenstop Dodecanese eilanden met Rhodos als startpunt Plaatsen opgenomen op de Werelderfgoedlijst van Unesco
192
Door deze beknopte inhoudsopgave per hoofdstuk te gebruiken hoef je niet telkens terug te bladeren naar de volledige inhoudsopgave vooraan in het boek.
gandros, Sikinos, Ios, Santorini). Vertrek in Piraeus. Voor andere bootmaatschappijen kijk je op o ferries.gr o openseas.gr o gtp.gr o danae.gr.
EN WAT ALS JE EENMAAL OP EEN VAN DE EILANDEN BENT?
• De overtochten worden overal geannuleerd als
de zee woelig is. De klassieke veerboten zijn wat beter bestand tegen hoge golven. Vanaf 8 beaufort blijven de boten aan de kade in de haven. Je kunt je geld terug krijgen als je naar de maritieme politie gaat voor een officiële verklaring. • In de zomer kun je je kaartje voor de terugreis het beste meteen kopen zodra je op het eiland van bestemming aankomt. SLAPEN Als je op een eiland aankomt (in ieder geval op een klein eilandje of een heel toeristisch eiland), staat je meestal een groepje mensen op te wachten die kamers verhuren. Velen hebben zelfs een foto bij om je te overtuigen. Dit zijn de kamakia. Dergelijke praktijken kunnen we niet aanbevelen. Wanneer je aan de haak geslagen bent door een van die personen is het erg moeilijk om nog te
DODECANESE EILANDEN
weigeren. Als er werkelijk geen kamers meer te huur zijn en je ook geen kamer van tevoren hebt geboekt, raden we je ten stelligste aan om een overnachtingsplek te vinden via de vereniging van eigenaren van kamers te huur of via de toeristenpolitie. Als die beweert dat alles vol is, Everything is full! (met Grieks accent), kun je nog altijd op goed geluk bij de huizen aankloppen. We vallen in herhaling: laat je niet belazeren aan de haven door mensen die je met een minibusje naar een kamer willen brengen. Als de kamer je niet bevalt is het moeilijk om nog te weigeren, aangezien je dan ver van de haven verwijderd bent.
KASOS . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 196 KARPATHOS . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 200 KASTELORIZO . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 213 RHODOS . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 216
SCOOTERVERHUUR
SYMI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 246
Tegenwoordig heb je, wegens het grote aantal verkeersongelukken in Griekenland, een rijbewijs nodig om een scooter of motor te huren. UITKIJKEN: de meltemi (koude noordenwind) kan hard waaien en het bijna onmogelijk maken om in het zadel te blijven! Bovendien zitten de wegen vaak vol kuilen en is het asfalt heel glibberig. Gebroken armen zijn alles behalve zeldzaam. Tot slot wordt het materiaal meestal slecht onderhouden. Dit geldt vooral voor de uitlaten die je kuiten ernstig kunnen verbranden. Al veel reizigers hadden het aan de stok met de verhuurders.
TILOS . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 255 NISSYROS. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 260 ASTYPALEA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 266 KOS. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 271 KALYMNOS . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 284 TELENDOS . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 295 LEROS. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 297 LIPSI . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 306 PATMOS . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 310
Op het kleine kaartje linksboven zie je in een oogopslag welk deel van het land of de regio het betreffende hoofdstuk beschrijft.
NOORDMACEDONIË
BULGARIJE TURKIJE
ALBANIË
EGEÏSCHE
ZEE
TURKIJE
DODECANESE EILANDEN MIDDELLANDSE ZEE
Rhodos Karpathos Kasos
KRETENZISCHE ZEE
DODECANESE EILANDEN
Op de eerste pagina van elk regiohoofdstuk zijn de niet te missen bezienswaardigheden in kaart gebracht met een paginaverwijzing voor wie ze direct wil raadplegen.
XXX
Olymbos 212 Museum voor Griekse Moderne Kunst 232 Akropolis van Lindos 237 Vulkaan van Stefanakis 264 Archeologisch museum 289 Chora op Patmos 317 Grot van de Apocalyps 318 Klooster van de H. Johannes 319 Profitis Iliasberg 320
de akropolis van lindos is het heiligdom van athena lyndia .
Deze eilanden strekken zich uit als een lange ketting parels net voor de Turkse kust (en soms zelfs bijna ertegenaan). Ze vormen niet zo’n eenheid als de Cycladen. Integendeel: wat heeft een toeristenfabriek met 115.000 inwoners als Rhodos nu te maken met de 496 inwoners en 9 km2 van Kastelorizo in het uiterste zuidoosten van de Griekse territoriale wateren? Toch hebben de Dodekanesos in hun rijke historische verleden (denk in het bijzonder aan Patmos, de H. Johannes en zijn Apocalyps) vaak dezelfde gebeurtenissen meegemaakt als de andere Griekse eilanden. Ook deze eilanden zijn meerdere keren bezet geweest en hebben last gehad van indringers. De ridders van de Johannieters, die zich aan het begin van de 14de eeuw op Rhodos en Kos vestigden, vertraagden een tijdlang de Turkse invasie. Degenen die in het Grieks kunnen tellen, zouden kunnen denken dat de Dodekanesos uit twaalf eilanden bestaat want dodeka betekent ‘twaalf ’. Mis! Er zijn veertien eilanden die bestuurlijk zelfstandig zijn en twaalf bewoonde eilandjes die bestuurlijk gezien bij een groter eiland horen. In totaal wonen er in de Dodekanesos 190.000 mensen (meer dan op de Cycladen dus). Als je goed zoekt, vind je her en der nog rustige, ongerepte plekjes. Ieder eiland heeft zijn eigen charme en je vindt er tradities die nergens anders in Griekenland bestaan. Kampeerders zullen echter teleurgesteld zijn: in totaal zijn er op alle eilanden samen maar twee campings (in Astypalea en Leros).
7
Aan de rand van de pagina’s zorgen een duimgreep en een kopregel ervoor dat je direct ziet welke informatie er op de betreffende pagina wordt besproken.
246
247
Agios SchiereilandEmilianos Kefala
Agios Vassilios
ot
471
Horio
Viglia 616
Sotiris
SYMI (ΣΥΜΙ)
Baai van Koutrouli
Methistis 258
Klooster van Panormitis 269
0
2
4 km
Baai van Faneromenis
Sesklia
POSTCODE 85600 | 2600 INWONERS
Klein en lieflijk eilandje van de Dodekanesos, met een neoklassieke architectuur. Gebouwd tegen de berghelling met uitlopers naar de haven toe. Grote trappen (kali strata) verbinden het lagergelegen gedeelte, de haven van Gialos (Yalos), met het hogere en oudste gedeelte van het eiland, Horio (of Ano Symi). In de wirwar van kleine steegjes zorgen de goed onderhouden huisjes in pastelkleuren en de oude ruïnes voor een schitterend contrast. Hier vind je geen ordinaire, moderne huizen. Een archeologische commissie controleert immers zorgvuldig alle bouwplannen en waakt erover dat de lokale stijl van het eiland wordt gerespecteerd. Een goede zaak! In het midden van de dag wordt het rustige ritme van het dorpje soms verstoord door de excursieboten (veelal uit Rhodos) die hun lading toeristen op het eiland loslaten. Vanaf 17.00 u keert de rust in het dorp terug (hoewel de jachthaven waar boten liggen, waarvan de ene nog duurder is dan de andere, wel voor wat overlast blijft zorgen). De rest van het eiland is een droom voor wandelaars. Je ontdekt kleine scheepswerven, verlaten kreken en kerkjes in prachtige landschappen (liefhebbers van zandstranden zullen teleurgesteld zijn: vrijwel overal zijn keien en kleine steentjes). Een waar paradijs voor estheten. Maar ook een paar onweerswolken aan deze blauwe hemel! In de zomer is het hier namelijk stikheet en is de watervoorraad klein (je kunt dus geen douche van 2 uur ne-
Baai van Agios Georgios
Baai van Nanou
Marathounda
X
Je kunt ook de weg door de bergen nemen tot aan Messanagros, knooppunt van alle wegen op het eiland (vermijd die van Katavia, je kunt beter via Lathania gaan). Prachtig dorp. Als je verder loopt, daal je af richting de zuidoostkust.
Om vlot door de gids te navigeren, wordt per stad of regio dezelfde informatiestructuur gehanteerd: praktische informatie - informatie over verblijf: slapen, eten, iets drinken, uitgaan - informatie over de bezienswaardigheden.
Agios Nikolaos Panagia Eleoussa
Agios Panteleimon
305
Baai van Kefalou
Agios Nikolaos
Agia Marina Baai van Pedi
Pedi
Nanos
Agios Vassilios
ies
Baai van Koupi
Symi
is
Agii Anargiri Agios Ioannis Theologos
ridi
Agios Filimonas
Pe
TILOS
R
The old Monolithos: T 22 46 06 12 76. Onder aan de hoofdweg. Elke middag en avond geopend. Reken op circa € 15 per persoon. De gevel ziet er niet uit, maar het vlees, met name de oosterse pita’s (met lam, kip en varkensvlees) maken dit etablissement tot een succes. Goede ontvangst door de eigenaar die op vriendelijke wijze de door zijn vrouw bereide gerechten serveert.
Agios Nikolaos Stenou Baai van Nimborio Haven de Gialos
KouNimborio rkoum a Pigi Taxiarchis Michael
Baai van Toli
RHODOS
OVERZICHTSKAART HET EILAND SYMI
men). Houd eveneens je budget in het oog, want het kan hard gaan op Symi. Het eiland heeft een bepaalde status, de rijke bevolking van Rhodos komt hier graag het weekend doorbrengen. Het is dus vrij duur om hier je vakantie door te brengen. AANKOMST EN VERTREK
MeT De BooT
• Van en naar Rhodos: iedere dag vertrekken er
rond 9.00 u excursieboten vanuit de jachthaven (Mandraki). Er zijn twee routes, de ene gaat direct naar de haven van Symi (2 uur) en de andere vaart eerst langs het klooster van Panormitis (3 uur) en
• Van en naar Piraeus: 2-3 veerboten per week daarna naar het dorp. (maatschappij Blue Star Ferries). In 2019 ging een • Als je op het eiland blijft overnachten, neem van de veerboten een keer per week via Santorini en Kos. Je kunt ook naar Rhodos varen en vanaf daar een boot naar Symi nemen.
dan geen excursieboot, maar de catamaran van Dodekanisos Express (minder dan 1 uur; veel mogelijkheden). De catamaran vertrekt vanuit de haven van Kolona. Je kunt ook de veerboot Panagia
WIST JE DIT? Let op deze kaders voor interessante weetjes.
AANDUIDING TROTTERTIPS
X
trottertip
XX
interessant
XXX
niet te missen
VERKLARING VAN DE SYMBOLEN
A algemeen q autoverhuur s bank O busstation D café, bar C camping p consulaat E dansen c duiklocatie W internetcafé f fietsen te huur F haven h honden toegestaan Y ijssalon
I informatie d kindvriendelijk i koffie- of theehuis M livemuziek, concert L luchthaven e metrostation N ontbijt P parkeren Q patisserie B postkantoor R restaurant a roken verboden H slapen b skistation
g snackbar Z strand U taxi J theater S treinstation V voorzieningen voor rolstoelgebruikers
j wandelen k winkelen m Unesco-werelderfgoed r zwemgelegenheid T telefoonnummer o website : e-mailadres
OVERZICHTSKAART HET EILAND SYMI
H
Thomas Hotel: onder aan het dorp T 22 46 06 12 91 o thomashotel.gr. In nov. gesloten. Reken op € 28-45. Giorgos en zijn partner runnen op efficiënte wijze hun kleine hotelletje (tien kamers die allemaal naar het zuidwesten kijken, prachtig uitzicht vanaf de balkons). Klassieke, ruime kamers met airco. Goede uitvalsbasis voor wie het noorden van het eiland wil ver-
kennen, ver van de drukte van Rhodos-stad. Veel buitenactiviteiten mogelijk (vraag Giorgos).
360
Plati
sYMi
SLAPEN, ETEN IN MONOLITHOS
Nimos Chondros
EGEÏSCHE ZEE
Glifon
DoDecanese eilanDen
Als je nog 2,5 km verder naar beneden loopt, kom je bij het begin van een weg die naar links afslaat in de richting van Fourni Beach. Eerst kom je een keienstrand tegen en 3 km verderop ligt een mooi zandstrand. Je kunt doorlopen tot een rotsachtige kaap en op zoek gaan naar de holtes waar vroeger mensen woonden (vanaf de periode waarin christenen vervolgd werden). Terug naar Monolithos: als je nog verder doorloopt naar het zuiden kom je in Apolakia. Daarna loopt de weg 15 km langs de zee. Het strand wordt verlengd door totaal verlaten duinen. Schitterende zonsondergangen. Vanuit Apolakia bereik je in minder dan 20 min Gennadi en de oostkust.
8
INHOUD INLEIDING ���������������������������������11 VEELGESTELDE VRAGEN ����������12 10 TOPERVARINGEN �����������������14 MENS, MAATSCHAPPIJ, NATUUR EN CULTUUR ��������������23 Archeologie 24 Beroemde Grieken 24 Bevolking 27 Dagje op zijn Grieks 28 Diepzeeduiken 28 Drank 30 Economie 32 Geografie 36 Geschiedenis 36 Godsdienst en geloof 46 Grieks-Turkse relaties 48 Keuken 49 Media 52 Milieu 53 Muziek en dans 54 Mythologie 56 Politiek 58 Ruimtelijke ordening 58 Theater 59 Typisch Grieks 60 Werelderfgoed van Unesco 60 Zeden en gewoonten 60
Geldzaken 76 Gezondheid 78 Internetadressen 78 Klimaat 79 Musea en archeologische vindplaatsen 80 Noodgevallen 82 Openingstijden 82 Overnachten 82 Post 83 Reisliteratuur 84 Risico’s en ergernissen 85 Stranden 85 Taal 86 Telecommunicatie 90 Tijdsverschil 92 Toeristenpolitie 92 Vervoer 92 Wegen 97 Winkelen 99 REISPLANNER ������������������������ 100
ATHENE EN ATTICA
REIZEN NAAR GRIEKENLAND ��������������������������62 PRAKTISCH ������������������������������67 ABC van Griekenland 68 Alvorens te vertrekken 68 Budget 71 Elektriciteit 74 Feesten en feestdagen 74
Athene �������������������������������������������������������������105 Piraeus ������������������������������������������������������������175 Rafina ��������������������������������������������������������������179 Egina ���������������������������������������������������������������179 INLEIDING GRIEKSE EILANDEN ��������������� 185
X DODECANESE EILANDEN
DE EILANDEN IN HET ZUIDEN VAN DE DODEKANESOS 196 Kasos ���������������������������������������������������������������196 Karpathos ��������������������������������������������������������200
Kastelorizo ������������������������������������������������������213 Rhodos ������������������������������������������������������������216 Symi ����������������������������������������������������������������246 Tilos �����������������������������������������������������������������255 Nissyros ����������������������������������������������������������260 Astypalea ��������������������������������������������������������266 DE EILANDEN IN HET NOORDEN VAN DE DODEKANESOS 271 Kos ������������������������������������������������������������������271 Kalymnos ���������������������������������������������������������284 Telendos ����������������������������������������������������������295 Leros ����������������������������������������������������������������297 Lipsi �����������������������������������������������������������������306 Patmos ������������������������������������������������������������310 REGISTER
KAARTEN EN PLATTEGRONDEN Athene en de Dodecanese eilanden �������������� 93 Astypalea, het eiland, overzichtskaart �������� 267 Athene, detailkaart ������������������������������� 124-125 Athene – plattegrond I �������������������������� 116-117 Athene – plattegrond II ������������������������� 118-119 Athene – plattegrond III ������������������������ 120-121 Athene – plattegrond IV ����������������������� 122-123 Athene, omgeving van, overzichtskaart ������� 173 Athene, openbaar vervoer �������������������� 112-113 Dodecanese eilanden, overzichtskaart �������� 197 Egina, het eiland, overzichtskaart ���������������� 181 Griekenland, overzichtskaart �������������������� 64-65 Kalymnos, het eiland, overzichtskaart ��������� 285 Kasos en Karpathos, de eilanden, overzichtskaart ������������������������������������������� 198 Kos, het eiland, overzichtskaart ������������������� 272 Kos-stad ������������������������������������������������ 274-275
9
325 Athene
TURKIJE
DODECANESE EILANDEN
Rhodos Karpathos Kasos
KRETENZISCHE ZEE
Leros, het eiland, overzichtskaart ���������������� 298 Lipsi, het eiland, overzichtskaart ����������������� 307 Nationaal Archeologisch museum ��������������� 159 Nissyros, het eiland, overzichtskaart ����������� 261 Patmos, het eiland, overzichtskaart ������������� 311 Pigadia �������������������������������������������������� 202-203 Piraeus ��������������������������������������������������������� 177 Reisplanner �������������������������������������������������� 101 Rhodos, het eiland, overzichtskaart ������������� 217 Rhodos-stad, de nieuwe stad – plattegrond ������������������������������������������ 220-221 Rhodos-stad, de oude stad, detailkaart ����224-225 Skala ������������������������������������������������������������ 313 Symi, het eiland, overzichtskaart ����������������� 247 Symi ������������������������������������������������������ 248-249 Tilos, het eiland, overzichtskaart ����������������� 256 Topervaringen ������������������������������������������������� 17
10 kos - stad heeft haar karakter en nonchalance behouden .
11
INLEIDING
G
riekenland is niet alleen een bewaarplaats van antieke ruïnes, hoe mooi ze ook zijn, en beperkt zich niet alleen tot zijn grootse verleden. Het heeft zoveel meer te bieden als je bereid bent de platgetreden paden te verlaten. Anders gezegd, het zou zonde zijn je Griekenlandreis te beperken tot een klassieke tocht langs de archeologische vindplaatsen, je kunt beter een beetje gezonde nieuwsgierigheid aan de dag leggen. Ook zijwegen zijn er immers om genomen te worden. Sterker nog, het gevoel van bevreemding overvalt je altijd op plaatsen waar a priori niets te zien is. In dorpen die ver van alles verwijderd zijn bestaat de kans dat je ontvangen wordt in de geest van de filoxenia, de traditionele gastvrijheid van de Grieken die in sommige afgelegen gebieden nog niet verdwenen is. Aarzel niet om je op onbekende wegen te begeven en vertrouw op je goede gevoel. Dit kleine land is eigenlijk immens: eilanden zijn stuk voor stuk minilandjes, van verschillende grootte, met een eigen identiteit, allemaal waard om ontdekt te worden. De Griekse keuken is ontzettend veelzijdig.
Het dagelijkse leven in Griekenland speelt zich buiten af.
Griekenland is nog steeds niet verlost van de diepe economische – en morele – crisis die het land nu al jaren in zijn greep heeft. Maar geloof ook niet alles wat de kranten en tv beweren over die ‘vreemde’ Grieken, vreemd in de ogen van de Noord-Europeanen die toch wel een heel hard oordeel over hen hebben. Bekijk die ‘vreemde’ Grieken met een open en nieuwsgierige geest en vergeet alle clichés. Je ontdekt een volk voor wie gastvrijheid geen loos begrip is en dat bereid is met jou over alles en nog wat te praten … Ondanks alle problemen heeft het land niets aan aantrekkingskracht ingeboet als je het aantal toeristen van de laatste jaren bekijkt. En dat is een goede zaak!
12
VEELGESTELDE VRAGEN WAT ZIJN DE FORMALITEITEN OM GRIEKENLAND BINNEN TE KOMEN?
Inwoners van de EU hebben alleen een geldige identiteitskaart of paspoort nodig. WANNEER REIS JE HET BESTE NAAR GRIEKENLAND?
De maanden mei en juni. Dan is het al mooi weer en de hitte is nog niet zo drukkend. Bovendien zijn de landschappen dan nog mooi groen. Het enige nadeel is dat begin mei nog niet alles geopend is. September is ook een goede keuze. Juli en augustus zijn uiteraard ook niet slecht, maar dan is het erg warm en is de kans klein dat je rustig in je eentje op het strand kunt zitten.
IS GRIEKENLAND EEN DUUR LAND?
Griekenland is nog steeds goedkoper dan BelgiĂŤ en Nederland, ondanks recente verhogingen van btw en andere belastingen. De prijzen voor campings verschillen niet veel, hotel- en gastenkamers zijn iets goedkoper. Vooral het eten in restaurants is nog steeds vrij goedkoop. HOE VERPLAATS JE JE?
Weinig problemen op het vlak van vervoer, ook als je niet over eigen vervoer beschikt (eigen auto of huurauto), want er rijden veel bussen. Er zijn wel streken waar de dienstverlening minder goed is. De treinverbindingen blijven beperkt tot een klein gedeelte van het land.
In de maanden mei en juni zijn de landschappen nog mooi groen.
X
13
ZIJN ER VEILIGHEIDSPROBLEMEN?
Nee, absoluut niet, Griekenland is een erg veilig land. Alleen in de grote steden moet je net als overal een beetje op je hoede zijn (vooral in de metro van Athene). IS ER EEN TIJDVERSCHIL?
In Griekenland is het een uur later, het hele jaar door. HOELANG DUURT EEN VLUCHT?
Vanuit Brussel duurt een vlucht naar Athene gemiddeld 3 uur, vanuit Amsterdam is dat iets langer. MOET JE GEZONDHEIDS VOORZORGEN NEMEN?
Je hoeft geen speciale voorzorgen te nemen. Vergeet je Europese ziekteverzekeringskaart niet. Bij ernstige gezondheidsproblemen ga je het beste zo snel mogelijk naar een grote stad of meteen naar Athene. KUN JE GRIEKENLAND MET KINDEREN BEZOEKEN?
Jazeker, absoluut. Denk er wel aan je kinderen goed tegen de zon te beschermen. De leukste plekken voor kinderen herken je aan het symbool d . HOE KUN JE TER PLAATSE BETALEN?
In Griekenland was het gebruik van betaal kaarten lange tijd beperkt, maar daar is verandering in gekomen omdat hotels en restaurants nu in theorie over een betaalkaart terminal moeten beschikken. Hoe toeristischer de regio, hoe groter de kans dat je er kunt betalen met een betaalkaart. Dring gerust een beetje aan als je met een kaart wilt betalen.
Griekenland is een kindvriendelijke bestemming.
WELKE TALEN SPREEK JE IN GRIEKENLAND?
Tenzij je natuurlijk Grieks spreekt, kun je met Engels bijna overal terecht. Heel wat Grieken die in de toeristische sector werken, spreken ook een aardig mondje Frans. Het Griekse alfabet kunnen lezen is wel heel handig bij het ontcijferen van wegwijzers, straatnamen of uithangborden van hotels en restaurants. MOET IK BANG ZIJN VOOR DE HITTE?
Als je van koelte houdt, kun je beter naar Ierland gaan! Al vroeg in de lente maakt de zomer zich helemaal meester van het land, in de ene streek al wat sneller dan in de andere. Houd er rekening mee dat het op het Griekse vasteland warmer is dan op de eilanden, waar er in de zomer meer wind staat.
10 TOPERVARINGEN 14
ONTDEK IN ATHENE ALLE HOEKJES VAN DE AKROPOLIS EN BRENG TEGELIJK EEN BEZOEK AAN ZIJN MUSEUM
1
Het monumentale Parthenon, de gracieuze tempel van Athena Nikè, het elegante en rijzige Erechtheion … De Akropolis is een weergaloos archeologisch geheel. Toch bleef de Akropolis in het verleden weinig bespaard en werd het slachtoffer van bombardementen, plunderingen. Het museum dat aan de Akropolis is gewijd, wisselt authentieke meesterstukken af met getrouwe reconstructies die de Heilige Rots op briljante wijze zijn pracht en praal van de oudheid teruggeven. Blz. 150 Goed om te weten: de vindplaats is uiteraard erg druk bezocht. Je kunt de rijen bij de hoofd-
ingang vermijden door de ingang te nemen aan de kant van het Dionysostheater.
VERDIEP JE NOG MEER IN HET VERLEDEN VAN ATHENE EN KEER TERUG NAAR DE OUDHEID TIJDENS JE BEZOEK AAN RUÏNES EN MUSEA
2
Het oude Athene, dat is heel wat meer dan alleen de Akropolis. Al meteen aan de voet ervan strekt zich een andere belangrijke vindplaats uit, de Agora, die misschien minder spectaculair oogt maar onlosmakelijk verbonden is met de Atheense democratie. En wat te denken van het Keramikoskerkhof, de monumentale resten van het Olympieion en de vele andere ruïnes! Kers op de taart is een niet te missen bezoek aan het Nationaal Ar-
X
15
2
1
16
3
cheologisch Museum. Dat biedt een ongeëvenaarde collectie bestaande uit 12.000 tentoongestelde stukken … Blz. 154, 156, 157, 171 Goed om te weten: er bestaat een combikaartje waarmee je 5 dagen lang toegang krijgt tot de belangrijkste archeologische vindplaatsen (niet goedkoop!).
BEKIJK ATHENE VANAF DE TOP VAN HEUVELS EN ZIE HOE DE ZONSONDER GANG DE HELE STAD IN VUUR EN VLAM ZET
3
zee. Dichter bij de Heilige Rots ligt de heuvel met het Philoppapoumonument vanwaar je uit de hoogte op de Akropolis neerkijkt. Blz. 167 Goed om te weten: je kunt met een kabelbaan naar de top van de Likavitosheuvel, maar te voet ben je er ook in een kwartiertje en het kost je geen cent …
SNUIF DE VOLKSE SFEER VAN ATHENE TERWIJL JE ’S OCHTENDS DOOR DE GANGEN VAN DE HALLEN Athene ligt in een kom, omringd met heu- DWAALT vels die prachtige panorama’s bieden vanuit telkens een andere hoek. Er is natuurlijk de heuvel van de Akropolis, maar vanaf de Likavitosheuvel is het uitzicht op de antieke vindplaats nog mooier. Je ziet het Parthenon prachtig liggen en het uitzicht reikt tot de
4
De Hallen van Athene liggen in het hart van de stad en bieden een heel kleurrijk, felliniaans beeld. Een overvloed van vis aan de ene kant, vlees aan de andere, en handelaren en klanten die druk staan te onderhandelen. De hele wijk gonst mee op die activiteiten, met
10 TOPERVARINGEN
1 2 3 4 5
17
ATHENE EN ATTICA blz. 103
ATHENE
10 PATMOS
Lipsi Leros
Kalymnos Astypalea
Kos
9
Symi
Nissyros Tilos
7
Chalki
KRETENZISCHE ZEE
6
Karpathos
8
Rhodos
DODECANESE EILANDEN blz. 193
Kasos KRETA
0
50
100 km
Plaatsen opgenomen op de Werelderfgoedlijst van Unesco
4
18
groothandels in de Odos Sokratous, een betoverende mix van allerlei geuren en de kraampjes met Chinese uithangborden in de Odos Evripidou. Om het plezier nog wat langer te laten duren, kun je in dit bruisende stadsdeel terecht in enkele van de beste tavernes van de stad. Blz. 161
SLENTER DOOR DE PITTORESKE STRAATJES VAN DE ATHEENSE WIJK PLAKA, EEN DORP IN HARTJE STAD
5
plukt werd van een of ander eiland en hier integraal werd herbouwd. Het spreekt vanzelf dat deze wijk heel erg toeristisch is, zo erg dat de charme soms ver te zoeken is als toeristen en snuisterijenkraampjes de straten innemen. Maar als je de laatste restaurantjes achter je laat, dan neemt de avond hier buitengewone kleuren aan, vooral in de ‘wijk binnen de wijk’, Anafiotika. Blz. 162
SLENTER DOOR DE STRAATJES VAN OLYMBOS, DAT HOOG IN Plaka klampt zich hardnekkig vast aan de DE BERGEN LIGT IN HET heuvel en ontrolt zijn straatjes aan de voet NOORDEN VAN HET EILAND van de Akropolis, hier en daar onderbroken KARPATHOS door trapsteegjes waar caféterrassen soms toch een plekje hebben gevonden. Het lijkt wel een ansichtkaart, een dorpje dat wegge-
6
Het dorp lag lange tijd afgesloten van de rest van het eiland omdat er geen weg naartoe liep. Hier zijn dan ook de oude eilandgewoonten bewaard gebleven, hoewel het soms een beetje wordt aangedikt om de toeristen tevreden te houden, bijvoorbeeld wanneer de vrouwen gekleed gaan in traditionele kleding. Maar het dorp heeft wel iets zeldzaams en is een geliefde bestemming van de Dodekanesos. Al menig fotograaf werd door het dorp aangetrokken. Blz. 212
DUIK IN DE BETOVERENDE, MIDDELEEUWSE WERELD VAN DE OUDE STAD RHODOS, OMRINGD DOOR ENORME VESTINGMUREN
7
5
Hoewel sommige straten tegenwoordig zijn ingenomen door winkeltjes en restaurants, zijn enkele wijken bijzonder goed bewaard gebleven. In de buurt van het prachtige Grootmeesterspaleis ontdek je de Ridderstraat met een zestal herbergen in gotische stijl waar in de middeleeuwen de ridders woonden. De straat heeft hierdoor een opmerkelijke architecturale eenheid die je tegenwoordig in nog maar weinig straten van een paar honderd jaar oud ziet. Blz. 230
10 TOPERVARINGEN
19
6
7
20
8
STRUIN OVER DE KADES VAN DE INGESLOTEN HAVEN SYMI OF BEKLIM IN JE EIGEN TEMPO DE KALI STRATA, DE TRAPPEN DIE DE HAVEN MET HET HOGER GELEGEN DORP VERBINDEN
zet (het wordt je snel warm onder de voeten) en knijp je neus dicht (de geur van rotte eieren is geen illusie, net zo min als de fumarolen!). Een uniek decor waar je het gevoel krijgt in rechtstreeks contact te staan met de aardse krachten van onze planeet. Blz. 264
Symi kan beschouwd worden als een architectonisch wonder. Het is een van de twee of drie laatste eilanden met nog zoveel neoclassisistische huizen, in zachte pastelkleuren, die getuigen van de economische voorspoed van het eiland in de 19de eeuw. De haven en het hooggelegen dorp zijn een plezier voor je ogen. Blz. 246
10 OP HET GODDELIJKE
8
MAAK NADER KENNIS MET STEFANAKIS, DE VULKAAN OP HET EILAND NISSYROS
9
In een maanlandschap loop je in alle vrijheid door de krater (of liever kraters, want er zijn er meerdere), maar pas op waar je je voeten
WACHT IN PATMOS
WOORD, ZOALS ST. JOHANNES IN ZIJN GROT Apocalyps, in het Grieks, betekent openbaring: er is vrijwel niets bekend over de schrijver van dit boek in het Nieuwe Testament, maar niets weerhoudt je ervan je verbeelding de vrije loop te laten. En St. Johannes moet een overweldigende verbeelding hebben gehad om zijn visioenen over te brengen. In de grot zelf is niet veel te zien, maar je bezoekt het prachtige, versterkte klooster van St. Johannes (je bent niet de enige!), dat boven de grot ligt en zeer tot de verbeelding spreekt. Blz. 318, 319