Issuu

van reizigers voor reizigers

TTER

HONGARIJE

4 De wereld houdt niet op met draaien. Een wereldreiziger is de eerste om dat te beamen. Hoewel men geen inspanningen gespaard heeft om al de gegevens in deze gids uitgebreid te testen en te actualiseren, is het niet uitgesloten dat je ter plaatse vaststelt dat bepaalde gegevens in deze gids toch al opnieuw gewijzigd zijn. Veel adressen en suggesties in de Trotters zijn bovendien wat ‘fragiel’, juist omdat ze zo sympathiek en verrassend zijn. We zouden het daarom bijzonder op prijs stellen als je ons op de hoogte brengt van eventuele wijzigingen, zodat we de eerstvolgende herdruk op een correcte manier kunnen aanpassen. Dank bij voorbaat. Ons adres:

TROTTER Uitgeverij Lannoo Kasteelstraat 97 B-8700 Tielt

Uitgeverij Terra Lannoo Postbus/P.O. Box 23202 NL-1100 DS Amsterdam Zuidoost

E - MAIL: TROTTER @ LANNOO.BE WWW.TROTTERCLUB.COM

De prijscategorieën die in de Trottergidsen worden gebruikt, zijn steeds afgestemd op het land. Als je in een goedkoop hotelletje ongeveer € 25 betaalt, behoort een hotel waar je € 75 neertelt uiteraard tot de dure prijsklasse. De uitgever kan niet aansprakelijk worden gesteld voor eventuele fouten of de gevolgen ervan. VERTALING Boudien Blom; Imago Mediabuilders REISINFORMATIE VLAANDEREN EN NEDERLAND Wegwijzer, Brugge OMSLAGONTWERP Studio Jan de Boer / Helga Bontinck ONTWERP BINNENWERK Imago Mediabuilders OMSLAGFOTO Luciano Mortula / Shutterstock OORSPRONKELIJKE TITEL Le Routard – Budapest, Hongrie OORSPRONKELIJKE UITGEVER Hachette, Paris DIRECTEUR VAN DE REEKS EN AUTEUR Philippe Gloaguen STICHTERS Philippe Gloaguen en Michel Duval ADJUNCT- REDACTEUREN Benoît Lucchini en Amanda Keravel REDACTEUREN Olivier Page, Véronique de Chardon, Isabelle Al Subaihi, Anne-Caroline Dumas, André Poncelet, Marie Burin des Roziers, Thierry Brouard, Géraldine Lemauf-Beauvois, Anne Poinsot, Mathilde de Boisgrollier, Alain Pallier en Fiona Debrabander

D/2020/45/574 - ISBN 978 94 014 6624 0 - NUR 512 Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke wijze ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.

HOE GEBRUIK JE DEZE GIDS? X

22 TOPERVARINGEN u.

út Váci

Bék e t

ár

Kodály Körönd TERÉZVÁROS Vörösmarty u. VÁROSLIGET Oktogon Opera

ás

ERZSÉBETVÁROS

Bajcsy-Zs. út

ői

nc körút

Üll

na u

Fere

út

öly ök

8 út

Kálvin tér

Fővám tér

Keleti pu.

KÖZTÁRSASÁG TÉR

II. János Pál pápa tér Rákóczi tér

körút

út

Szent Gellért tér GELLÉRTHEGY

Blaha L. tér

út

oczi Rák

Nationaal museum

2 h

Fiu

sut Kos u. L.

József

Astoria Ferenciek tere

Bajza u.

út

SZÉCHENYI TÉR

Bajcsy-Zsilinszky út

Donau

Marg

rú

BELVÁROS

út

3 50 km

kö

örg

Deák F. tér Vörösmarty tér

Hegyalja

Széchenyi fürdő Hősök tere HÖSÖK TERE

rút

VIZIVÁROS Kossuth tér 4 5 Arany J. u. VÁRHEGY

SERVIË

út

Kö

In het hoofdstuk ‘Mens, maatschappij, natuur en cultuur’ gaan we dieper in op de geschiedenis, het cultureel erfgoed en de geografie van het land of gebied dat je bezoekt. Boeiende achtergrondinformatie om alvast thuis of tijdens de heenreis door te nemen.

Nyugati Pályaudvar

LAJOS TÉR

ROEMENIË

Sze nt kör Istv NYUGATI út án TÉR

Batthyány Tér KOSSUTH

Koninklijk paleis

nau Do

Het grootste thermencomplex van Europa bevindt zich in een neorenaissancistisch paleis uit het begin van de 20ste eeuw. Onder de koepel speelt een prachtig art-nouveaumozaiek met het invallende licht. In het immense buitenbad gaan de vaste bezoekers helemaal op in hun spelletje schaak, zelfs in de winter! Wissel dobberen in stomend water van 38 °C af met een bezoekje aan een van de zwembaden en sauna’s binnen. Hemels! Blz. 171

Ká

áva Dr

Pécs

körút

Szeged

KROATIË

ré

ZUIDHONGARIJE blz. 315

ZWEM, ZELFS IN 1 HARTJE WINTER, IN HET BUITENZWEMBAD VAN SZÉCHENYI

Lehel tér

DeDe poesta poesta

OOSTHONGARIJE blz. 293

13 Balatonmeer

Balatonfüred Bala Tihany

Tiszatómeer

au Don

WESTHONGARIJE blz. 215

BOEDAPEST Abdij van Pannonhalma

SLOVENIË

LEHEL TÉR

Dózsa György út

Dó

PEST örgy

LIPOTVÁROS

zsa

Kőszeg

Ró

ÚJLIPÓTVÁROS Dráv a u.

Dó

Árpád híd

10 MARGARETHAEILAND

18 Hollókö

16 Fertőd

Sopron

19 Tokaj

Lajos

BOEDAPEST EN OMGEVING blz. 99

OEKRAÏNE NOORDHONGARIJE blz. 273

SLOWAKIJE Do na u

Fertőmeer

Leh

OOSTENRIJK WENEN

Op deze pagina’s zetten we de toeristische highlights voor je op een rijtje – stuk voor stuk zijn het met recht topervaringen die je niet mag missen!

Corvin-Negyed út JÓZEFVÁROS Klinikák

500 m

Goed om te weten: op zomeravonden wordt het complex soms omgedoopt tot een technotempel, en wordt er gedanst in badpak. o szechenyifurdo.hu.

WANDEL DOOR DE 2 JOODSE WĲK VAN BOEDAPEST Ontdek achter de koetspoorten aan Király utca en Dohány utca grote binnenplaatsen, omringd door galerijen. In de wirwar van straatjes achter de Grote Synagoge woonde tot 1940 een groot deel van de Joodse gemeenschap. Verken de straatjes op goed ge-

MENS, MAATSCHAPPIJ, NATUUR EN CULTUUR Beroemde Hongaren Bevolking Drank Economie Geografie Geschiedenis Keuken Media Mensenrechten Milieu Vreemd, hè? Werelderfgoed van Unesco Zeden en gewoonten

36 41 43 44 46 47 57 60 61 62 62 64 65

GOULASH IS NIET WEG TE DENKEN UIT DE HONGAARSE KEUKEN .

In het hoofdstuk ‘Praktisch’ vind je alle nuttige informatie over de bestemming. Lees er alles wat je moet weten over bijvoorbeeld verkeer en vervoer, geldzaken, taal en reisdocumenten.

HONGARIJE PRAKTISCH

ABC VAN HONGARIJE - Magyarország. - Boedapest. - 93.029 km2. - 9.778.500 inwoners (waarvan 1,75 miljoen in Boedapest); daling van het geboortecijfer met 0,30%. - 105 inwoners per km2. LEVENSVERWACHTING - 71,6 jaar voor mannen, 78,8 voor vrouwen. MUNT - de forint (Ft). TAAL - het Hongaars (Magyar) 98,9%. STAATSVORM - parlementaire democratie. STAATSHOOFD - Janos Ader (sinds 2012, herkozen in 2017). REGERINGSHOOFD - Viktor Orbán (sinds mei 2010; opnieuw verkozen in 2014 en 2018). ECONOMISCHE GROEI - 4% in 2017. BBP - € 12.600 per inwoner. WERKLOOSHEIDSPERCENTAGE - 3,7%. INDEX VAN MENSELIJKE ONTWIKKELING - 0,838 (48ste van 190 in 2017). IN HET HONGAARS HOOFDSTAD

OPPERVLAKTE BEVOLKING

: mission.hga@mfa.gov.hu o haga.mfa.

Nuttige adressen

gov.hu/eng.

In België TOERISTISCHE DIENST VAN HONGARIJE

T (0036) 1 488 8722 : info@mtu.gov.hu o nl.gotohungary.com.

In Hongarije

Ben je onder de 18 jaar en reis je alleen of met een persoon die niet een van de ouders is, dan is de schriftelijke toestemming van beide ouders vereist (in het Engels). Het bewijs moet worden gelegaliseerd. Heb je niet de Belgische of Nederlandse nationaliteit, neem dan contact op met de ambassade van Hongarije in België of Nederland. VOOR DE ZEKERHEID … Het is een goed idee om van al je belangrijke documenten (identiteitskaart, rijbewijs, verzekeringspolis, e.a.) een fotokopie mee te nemen op reis. Bewaar de fotokopies niet op dezelfde plaats als de originele documenten.

- Toldy Ferenc u. 13, 1015 Budapest T 457 99 60. Fax: 375 Een Europees paspoort kan 15 66 : budapest@diplobel.fed.be o hunOP 20 AUGUSTUS VIERT BOEDAPEST FEES . ER WORDT handig zijn! gary.diplomatie.belgium.be/nl. Europese Unie -heeft een systeem TER De ERE VAN SINT STEFANUS . van 6-12, Víziváros Office Center, 1027 Budawederzijdse consulaire bijstand ontwikpest T 336 63 00. Fax: 326 59 78 : bdp@ keld voor onderdanen van de EU die in moeilijkheden verkeren in het buitenland. minbuza.nl o nederlandwereldwijd.nl/landen/hongarije. Je kunt op deze bijstand een beroep doen als België of Nederland niet over een vertegenwoordiging beschikt in het land Formaliteiten waar je je bevindt. Concreet houdt dit in dat In België je de hulp kunt inroepen van de ambassade of het consulaat (geen ereconsulaat) van om Een identiteitskaart of paspoort volstaat. het even welke lidstaat van de EU. Deze Kinderen onder de twaalf jaar moeten in diensten zullen je zelf rechtstreeks helpen of het bezit zijn van een eigen identiteitsbeIn Nederland je zeggen wat je precies moet doen. wijs met foto, verkrijgbaar bij de gemeentediensten van je woonplaats. Reist het TOERISTISCHE DIENST VAN HONGARIJE De dienstverlening geldt uiteraard uitsluitend voor noodsituaties, zoals T (0036) 1 488 8722 : info@mtu.gov.hu kind met een van de ouders, dan is het wenselijk dat de ouder die het kind niet overlijden, ongevallen met verwondingen o nl.gotohungary.com. vergezelt een schriftelijke toestemming of letsels, ernstige ziekte, repatriëring om AMBASSADE VAN HONGARIJE - Hogeweg medische redenen, arrestatie of gevangen14, 2585 JD Den Haag T (070) 222 39 39 opmaakt (in het Engels) en die laat legaliseren door het gemeentebestuur. schap. In geval van verlies of diefstal van

AMBASSADE VAN HONGARIJE - De Groene Jagerlaan 44, 1180 Brussel T (02) 348 18 00 : mission.bxl@mfa.gov.hu o brusszel.mfa. gov.hu/bel. WEGWIJZER REISINFO - Beenhouwersstraat 9, 8000 Brugge T 050 33 75 88 : info@wegwijzer.be o wegwijzer.be. Onafhankelijk reisinformatiecentrum met leeszaal (reisgidsen, tijdschriften, kaarten, reisverslagen). Uitgever van het magazine Reiskrant. Organisator van Reismarkt (reizigers informeren reizigers), workshops en andere activiteiten. Jeugddienst en ledenvereniging. `

AMBASSADE VAN BELGIË

AMBASSADE VAN NEDERLAND - KápasAFGESTOKEN u. VUURWERK

Internationale studentenkaart

Deze kaart is in de hele wereld het bewijs dat je student bent. Hiermee kun je profiteren van verschillende voordelen, diensten en studententarieven (op vervoer, overnachtingen, cultuur enzovoort). Met de kaart heb je ook diverse speciale voordelen tijdens het reizen (korting op vliegtickets, hotels en jeugdherbergen, verzekeringen, simkaarten, autoverhuur). De digitale kaart kost € 12. Download hem in de App Store of Google Play Store. Je kunt deze ook verkrijgen op vertoon van je identiteitskaart, je studentenkaart en een foto bij: In België - Connections Travel Shops in Aalst, Antwerpen, Brasschaat, Brugge, Brussel Centrum, Brussel Elsene VUB, Brussel Schuman, Brussel Toison d’Or, Brussels Airport, Ukkel, Gent, Gent Expo, Hasselt, Kortrijk, Kraainem, Leuven, Lommel, Mechelen, Mortsel, Oostende, Roeselare, Sint-Niklaas, Turnhout, Vilvoorde. Callcenter T (070) 23 33 13 o connections.be. Via o isic.be.

CONNECTIONS

In Nederland

KILROY TRAVELS NETHERLANDS - Singel 413, 1012 WP Amsterdam T (020) 524 51 00 o kilroytravels.nl. Er zijn ook kantoren in Utrecht en Groningen. JOHO - : info@joho.nl o joho.nl. Er zijn kantoren in Den Haag (hoofdkantoor), Amsterdam, Leiden, Rotterdam, Groningen en Utrecht. Via o isicnederland.nl.

ALVORENS TE VERTREKKEN

HONGARIJE PRAKTISCH

ALVORENS TE VERTREKKEN

In Nederland je paspoort kun je bij deze diensten teEen Europese identiteitskaart of paspoort recht voor een voorlopig reisdocument. Bij deze consulaire bijstand tussen de volstaat. Dat geldt ook voor kinderen. Reist het kind met een van de ouders, Europese lidstaten zul je uiteraard niet aldan is het wenselijk dat de ouder die het tijd in je eigen landstaal worden geholpen. kind niet vergezelt een schriftelijke toe- Meestal zal dat gebeuren in een van de stemming opmaakt (in het Engels) en die courante Europese talen. laat legaliseren door het gemeentebestuur.

HONGARIJE PRAKTISCH

ABC VAN HONGARIJE

BEVOLKINGSDICHTHEID

De tekst die in twee kolommen loopt, bevat praktische informatie zoals adresgegevens van instanties en webadressen ter voorbereiding op de reis.

ABC van Hongarije Alvorens te vertrekken Budget Feesten en feestdagen Fooi Geldzaken Gezondheid Internetadressen Klimaat Noodgevallen Openingstijden Overnachten Post Reisliteratuur Risico’s en ergernissen Roken Taal Telecommunicatie Tijdsverschil Vervoer Waarschuwing Winkelen

72 72 74 76 76 76 79 80 80 81 81 82 83 83 84 84 85 88 89 89 91 93

HOE GEBRUIK JE DEZE GIDS? X

REISPLANNER DE ESSENTIE VAN BOEDAPEST IN 4 DAGEN

De Reisplanner stelt uitgewerkte reisprogramma’s voor om Hongarije op de beste manier te ontdekken.

OOSTENRIJK

Dag 1

Sint-Stefanusbasiliek, het Greshampaleis, Boeda, bezoek de Matthiaskerk en het wandel langs de Donaupromenade (de oeVissersbastion, en wandel door de Burcht- ver van de Donau van de Kettingbrug tot wijk. Ontdek de Nationale Galerie en het de Erzsébetbrug) en keer terug via de Váci Budapest History Museum. Ga aan het utca om iets lekkers mee te pikken bij Gereinde van de dag even heerlijk dobberen in beaud. Breng je avond door in de restaude Gellértbaden en keer dan terug naar rantjes en bars van de Joodse wijk. Pest via de Kettingbrug. Dineer aan de oever van de Donau. Dag 3 De Grote (of Centrale) Markthal, het Nationaal Museum, het Museum voor ToegeDag 2 Het parlementsgebouw, het etnografisch paste Kunsten, de Kerepesibegraafplaats, museum, het art-nouveaumuseum (Bedő- de Grote Synagoge en de Joodse wijk en huis), lunch in de overdekte markt, de een jazzdiner in Józsefváros.

SLOWAKIJE

WENEN Do na u

Sopron

Hollókö

Nationaal park Fertő-Fertőd Hanság

Kőszeg 3

Abdij van Pannonhalma

Hongarije in 12 dagen

Keszthely

Eger

6 Visegrád

Szentendre BOEDAPEST

7 Gödölő Boedapest in 4 dagen

Balatonfüred 2

Uitzicht over de burchtheuvel in Boedapest

Esztergom

5 Győr

Veszprém

Tihany Badacsony

Balatonmeer na Du

Tussenstop Hongarije in 12 dagen

KROATIË

Plaatsen opgenomen op de Werelderfgoedlijst van Unesco

50 km

Dag 4

Wandel over de Andrássyboulevard, door de operawijk, bezoek het Huis van de Terreur, lunch op het Franz Lisztplein (Liszt Ferenc tér), bezoek het Museum voor

Schone Kunsten en het Paleis van de Kunsten, wandel in het stadspark (Városliget) en neem een kijkje in de dierentuin. ’s Avonds: Széchenyibad.

HONGARIJE IN 12 DAGEN Boedapest: 4 dagen

Tihany (2) en bezoek aan de abdij. Overnachting en diner in Balatonfüred (2) om er de 19de-eeuwse sfeer van de badplaats op te snuiven. • Badacsony (2), wandeling door de Veszprém (1) en zijn barokarchitec- wijngaarden en boottocht op het meer. tuur. Wandeling op het schiereiland Festetics-paleis in Keszthely (2).

Tips hiervoor vind je hierboven bij ‘De essentie van Boedapest in vier dagen’. Balatonmeer: 2 dagen

•

Door deze beknopte inhoudsopgave per hoofdstuk te gebruiken hoef je niet telkens terug te bladeren naar de volledige inhoudsopgave vooraan in het boek.

WEST-HONGARĲE

272

(voornamelĳk). Het koor is het hoogste niveau en wordt bewaakt door Sint-Benedictus (links) en Sint-Stefanus (rechts). De monniken verzamelen drie keer per dag op het planum, in het centrale gedeelte. Het lage gedeelte is bestemd voor de bezoekers. Mis de kapel van Sint-Benedictus niet, met zĳn verbazingwekkende eenvoud en kruisgewelf en zĳn mooie crypte met zĳn zuilen met kunstig bewerkte kapitelen. Volgens een legende schuilt de troon van Sint-Stefanus achter de roze marmeren nis tegenover het altaar. De figuren op de kapitelen hadden lange tĳd een zwarte neus: een techniek van de Turken om deze kwaadaardige afbeeldingen van mensen spiritueel te ‘laten stikken’ (beter dan ze te onthoofden!) Je gaat naar buiten via de Porta Preciosa (8ste eeuw). Draai je om om de rode marmeren zuiltjes te bewonderen, waarvan men denkt dat ze gemaakt zĳn door dezelfde beeldhouwers als die aan de kathedraal van Reims hebben gewerkt. Een pareltje! Op het timpaan zie je Sint-Maarten van Tours afgebeeld, de beschermer van de abdĳ, van wie men zegt dat hĳ in de omgeving is geboren. Ga via de kloostergang naar de prachtige neoclassicistische bibliotheek (1820). Onder de fresco’s en rondom de zuilen zĳn een slordige 300.000 boeken neergezet. Hier wordt onder andere de stichtingsakte van de abdĳ van Tihany bewaard, het eerste handvest dat in het Hongaars werd geschreven, samen met nog 230 andere wiegendrukken. Je kunt hier een kopie van die akte zien, evenals een kopie van de overdrachtsakte van de heuvel aan de orde. Je verlaat de kerk via een bronzen zĳportaal dat verfraaid is met een bestiarium. Sluit je bezoek af in de botanische tuin.

Wĳnkelders van de abdĳ: Meld je bĳ het bezoekerscentrum bĳ de ingang van de abdĳ. Minimaal een dag van tevoren reserveren. Toegangsprĳs: Ft 1000-4000 per persoon, afhankelĳk van de gekozen proeverĳ. De wĳngaard werd – na een decennialange onderbreking onder het communisme – opnieuw aangelegd in 2001, vooral met de druivensoorten riesling, sauvignon blanc en tramini. Verwacht dus niet eeuwenoude wĳnen te kunnen proeven! De indrukwekkende kelders omvatten meer dan 400 m aan gangen, en de borden vertellen de geschiedenis van de wĳnbouw onder de benedictĳnen. Ellenlange rĳen wĳnvaten, wĳnpersen, kuipersmateriaal, gereedschap voor het werken in de wĳngaarden en voor de botteling en verkoop. Een eerbetoon aan de patroonheiligen van de wĳnbouw: Vincentius, Donatus, Urbanus, Martinus. Museum van X utca 1, in het dorp

de abdĳ: Mátyás Király T 570 220 o apatsagimuzeum.hu. Niet gratis. We kunnen niet garanderen dat dit kleine museum nog bestaat als je ter plekke bent, want er zĳn plannen om het om te bouwen tot een hotel. Maar tot die tĳd toont het de activiteiten van de abdĳ: de lavendelkweek, het gebruik van biomassa, oenologie. Enkele ruimten zĳn gewĳd aan kunstschatten: een lapidarium, Vlaamse en Italiaanse schilderkunst met onder andere een Graflegging van Christus (17de eeuw) die enorm sterk doet denken aan die van Mantegna, een Kruisafneming uit het atelier van Rembrandt, een Volksfeest uit het atelier van David Teniers. En tot slot ook diverse liturgische voorwerpen van goud en zilver en rĳkelĳk geborduurde koorhemden.

Op de eerste pagina van elk regiohoofdstuk zijn de niet te missen bezienswaardigheden in kaart gebracht met een paginaverwijzing voor wie ze direct wil raadplegen.

NOORD-HONGARIJE ONDERWEG NAAR EGER . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 275 EGER . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 279 AGGTELEK . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 287 DE WEG VAN EGER NAAR TOKAJ. . . . . . . . . . . . . . . . . . 289

NOORD-HONGARIJE XXX

Grotten (Aggtelek)

288

Het noorden is de bergachtigste streek van het land. De zuidelijke Karpaten lopen langs de Slowaakse grens bijna tot aan Oekraïne en bevatten toppen die tot 1000 m hoogte reiken. In het prachtige landschap wisselen wouden, ravijnen, watervallen en grotten elkaar af. Als je van ongerepte wegen houdt, zul je ongetwijfeld met plezier door de Mátrabergen en het Bükkmassief slingeren. Je komt geen levende ziel tegen, met uitzondering van een paar wilde dieren. Het zuiden van deze streek wordt ingenomen door wijngaarden. Hier regeren de goddelijke wijnsoorten eger en tokayer.

ONDERWEG NAAR EGER Verlaat Boedapest via de Kós Károly Sétány (Hösök tér) en neem de M3 in noordoostelijke richting.

Gyöngyös

(NETNUMMER 37)

Een middelgrote stad aan de voet van het Mátramassief, in het hart van een wijnstreek.

DE BASILIEK VAN EGER WERD GEBOUWD TUSSEN 1831 EN 1837 .

290

291

GESCHIEDENIS DE REDDING VAN DE LIPIZZANERS | In 1945 werden de met uitsterven bedreigde lipizzanerpaarden gered door generaal Patton, een gepassioneerd ruiter. Door de algemene hongersnood dreigden de paarden van de stoeterĳ van Hostau in Bohemen te eindigen als brochettes op het bord van de Sovjetsoldaten die deze sector bezetten. Samen met een aantal Duitse officieren die hier krĳgsgevangen zaten, zette Patton een reddingsoperatie op touw waardoor 250 paarden in veiligheid werden gebracht. Het ras was gered!

• De belangrĳkste activiteit is de treinrit tot in

NOORD-HONGARĲE

ETEN

Om vlot door de gids te navigeren, wordt per stad of regio dezelfde informatiestructuur gehanteerd: praktische informatie - informatie over verblijf: slapen, eten, iets drinken, uitgaan - informatie over de bezienswaardigheden.

Lovas Étterem: Szalajka völgy T 564 057. In de laan naar de vallei, het 1ste restaurant rechts. Dag. geopend 10.00-22.00 u. Hoofdgerecht Ft 1700-3900. Het mooie en schaduwrĳke terras is in combinatie met de geruite tafellakens erg uitnodigend. Binnen is een mooie rustieke zaal met foto’s en gravures van paarden aan de muren. De menukaart (vertaald in het Engels) in de vorm van een krant staat vol veelzeggende Hongaarse spreekwoorden als ‘Wie veel soep eet, leeft langer’! (Het moet gezegd worden, de soep is inderdaad overheerlĳk.) De forel heeft een ereplaats op de kaart (met knoflook, met camembert), maar ook de carnivoren worden niet vergeten, met een uitgebreide keuze aan steaks en traditionele ragouts. En de borden zĳn gigantisch!

de Szalajkavallei: juni-aug. ongeveer 1 trein per uur tussen 8.30-18.00 u; de rest van het jaar za.-zo. als het weer het toelaat. Retourtje: Ft 900. Het treintje is al sinds de jaren 1960 een toeristische attractie. Het diende vroeger om steenkool te transporteren. Afhankelĳk van het weer hebben de wagonnetjes wel of geen dak.

De treinrit in de Szalajkavallei voert door een mooi landschap.

De tocht (4 km) voert je door de ongerepte natuur, langs kabbelende bergbeekjes en watervallen. Onderweg zie je een klein Bosmuseum (Erdei Múzeum) met werktuigen van bosarbeiders, zoals een antieke waterzaag. De treinreis eindigt bĳ een waterval en een prachtige picknickweide (barbecue mogelĳk). Keer via de wandelpaden naar het dorp terug of wandel verder tot aan de prehistorische grotten van Istállóskö. Je kunt ook met de trein terugkeren of deze een beetje verderop nemen, bĳ het museum bĳvoorbeeld.

Lillafüred (netnummer 46) Dit vakantiedorpje ligt 45 km van Eger en 12 km ten westen van de industriestad Miskolc, die tijdens het interbellum uit de grond werd gestampt door de Hongaarse regering. Hongarije had immers door het Verdrag van Trianon haar industriële gebieden in het noorden moeten afgeven aan Tsjecho-Slowakije. Tijdens de communistische periode groeide de stad van 160.000 inwoners nog verder en kwamen er grijze buitensteden en uienvelden rond te liggen. Geen plek waar je lang wilt blijven dus. De omgeving verdient daarentegen wel een bezoekje: Miskolc-Tapolca, 7 km ten zuidoosten van Miskolc, is een groot complex met zwem- en kuurbaden, dat voor een deel gevestigd is in grotten! Je vindt er talrijke hotels, pensions en restaurants. De plek wordt voornamelijk bezocht door Hongaren. Het gehucht Lillafüred zelf is een uitstekende uitvalsbasis voor wandelingen in het Bükkmassief. De twee met stalagmieten en stalactieten doorboorde grotten zijn een bezoekje waard.

SLAPEN, ETEN In het dorp Hámar, 5 min lopen van H Lillafüred, zĳn er verscheidene kamers bĳ par-

WAT IS ER TE ZIEN EN TE DOEN?

ticulieren.

DOORSNEEPRĲS TOT LUXUEUS

Szalajka: dit is de beroemde vallei van een twaalftal kilometers lang, die begint in het dorpje Szilvásvárad. Je komt er via een brede voetgangersweg (parkeren vlak bĳ het grote kruispunt) aan de rand van Szilvásvárad, waarlangs veel restaurants en winkeltjes liggen. Aan het begin van deze laan is een avonturenpark, het Kalandparc.

Lovasmúzeum (Paardenmuseum): Park utca 8 T 564 400. Geopend di.-zo. 9.0012.00 u, 13.00-17.00 u. Toegangsprĳs: Ft 400. Je kunt hier tekeningen, foto’s, een verzameling koetsen en hengsten in levenden lĳve bewonderen. Om de merries en de veulens te zien ga je naar het Hajtókocsimúzeum (Fenyves út 4; zelfde uren en tarieven als het Lovasmúzeum), dat ook koetsen en rĳtuigen bevat. Je leert hier alles over de lipizzaner, dit uitzonderlĳke paardenras, waarvan nog slechts vier fokkerĳen ter wereld bestaan.

Meer dan Ft 10.000, € 31

Ózon Panzió: Erzsébet Sétány 19 T 532 594 o ozon-panzio.hu. Aan de hoofdweg, 500 m van Hotel Palota richting Eger. Tweepersoonskamer Ft 9500-18.900, afhankelĳk van het seizoen en het type kamer. Ontbĳt Ft 1500. Functionele kamers met badkamer. Twee categorie-

en: met of zonder koelkast. Aangename tuin langs de straat.

Hotel Palota: Erzsébet Sétány 1 T 331 411 o hunguesthotels.hu. Tweepersoonskamer € 147-200, afhankelĳk van de grootte en het seizoen, in halfpension, parkeerplaats en toegang tot het zwembad, de sauna en de jacuzzi inbegrepen; suite € 200-260; aanbiedingen op de website. Dit neobarokke luxehotel uit 1930 werd gebouwd onder het regime van admiraal Horthy, om Hongarĳe weer wat meer aanzien te geven nadat het door het Verdrag van Trianon in stukken was opgedeeld. De versiering, met fresco’s en gebrandschilderde ramen, verheerlĳkt op hoogdravende wĳze de Hongaarse geschiedenis, maar de onlangs ge-

WIST JE DIT? Let op deze kaders voor interessante weetjes.

AANDUIDING TROTTERTIPS

trottertip

interessant

XXX

niet te missen

VERKLARING VAN DE SYMBOLEN

A algemeen q autoverhuur s bank O busstation D café, bar C camping p consulaat E dansen c duiklocatie W internetcafé f fietsverhuur F haven h honden toegestaan Y ijssalon

I informatie d kindvriendelijk i koffie- of theehuis M livemuziek, concert L luchthaven e metrostation N ontbijt P parkeren Q patisserie B postkantoor R restaurant a roken verboden H slapen b skistation

g snackbar Z strand U taxi J theater S treinstation V voorzieningen voor rolstoelgebruikers

j wandelen k winkelen m Unesco-werelderfgoed r zwemgelegenheid T telefoonnummer o website : e-mailadres

DE WEG VAN EGER NAAR TOKAJ LILLAFÜRED

Aan de rand van de pagina’s zorgen een duimgreep en een kopregel ervoor dat je direct ziet welke informatie er op de betreffende pagina wordt besproken.

INHOUD INLEIDING .................................12 VEELGESTELDE VRAGEN ..........14 TOPERVARINGEN......................18 MENS, MAATSCHAPPIJ, NATUUR EN CULTUUR ..............35 Beroemde Hongaren 36 Bevolking 41 Drank 43 Economie 44 Geografie 46 Geschiedenis 47 Keuken 57 Media 60 Mensenrechten 61 Milieu 62 Vreemd, hè? 62 Werelderfgoed van Unesco 64 Zeden en gewoonten 65

Openingstijden Overnachten Post Reisliteratuur Risico’s en ergernissen Roken Taal Telecommunicatie Tijdsverschil Vervoer Waarschuwing Winkelen

81 82 83 83 84 84 85 88 89 89 91 93

REISPLANNER...........................94

BOEDAPEST EN OMGEVING

REIZEN NAAR HONGARIJE .......66 HONGARIJE PRAKTISCH ..........71 ABC van Hongarije 72 Alvorens te vertrekken 72 Budget 74 Feesten en feestdagen 76 Fooi 76 Geldzaken 76 Gezondheid 79 Internetadressen 80 Klimaat 80 Noodgevallen 81

Boedapest .......................................................101 DE OMGEVING VAN BOEDAPEST 196 Szentendre ......................................................196 De Donauknie ..................................................206

X WEST-HONGARIJE

Het Balatonmeer .............................................217 Kőszeg .............................................................243 Sopron (Ödenburg in het Duits).......................249 Győr (Raab in het Duits) ..................................261

NOORD-HONGARIJE

Onderweg naar Eger .......................................275 Eger .................................................................279 Aggtelek ..........................................................287 De weg van Eger naar Tokaj ...........................289

OOST-HONGARIJE

Tokaj ................................................................295 Sárospatak ......................................................302 Debrecen .........................................................304 De poesta en het natuurpark van Hortobágy ..310

ZUID-HONGARIJE

Kecskemét .......................................................317 Szeged .............................................................322 Pécs .................................................................331 REGISTER

349

de nationale galerie in boedapest organiseert tijdelijke tentoonstellingen van internationaal ni v eau .

KAARTEN EN PLATTEGRONDEN

POLEN TSJECHIË

KAARTEN EN PLATTEGRONDEN Afstanden tussen de steden .......................... 91 Balatonfüred.......................................... 222-223 Balatonmeer, overzichtskaart....................... 219 Boedapest plattegrond I........................ 106-107 Boedapest plattegrond II....................... 108-109 Boedapest plattegrond III...................... 110-111 Boedapest plattegrond IV ..................... 112-113 Boedapest, detailkaart .......................... 116-117 Boedapest, openbaar vervoer van ........ 126-127 Boedapest, de omgeving van, overzichtskaart ........................................... 198 Debrecen ...................................................... 305 Eger ....................................................... 280-281 Győr .............................................................. 263

OEKRAÏNE

SLOWAKIJE

Eger OOSTENRIJK

Balatonmeer

Debrecen

Boedapest

Sopron

HONGARIJE Szeged Pécs

SLOVENIË

ROEMENIË

KROATIË

Hongarĳe, overzichtskaart ........................ 68-69 Hongarĳe en Centraal-Europa, overzichtskaart ............................................. 67 Kecskemét .................................................... 319 Keszthely ............................................... 238-239 Kőszeg .......................................................... 245 Pécs ....................................................... 332-333 Reisplanner .............................................. 95, 97 Sopron .......................................................... 251 Szeged .......................................................... 323 Szentendre ................................................... 199 Tokaj ............................................................. 297 Topervaringen............................................ 18-19 BOSNIË EN HERZEGOVINA

SERVIË

INLEIDING

it land van 93.033 km2 (toch drie keer groter dan België) lijkt in bepaalde aspecten op Oostenrijk, vooral het onderste gedeelte, maar zet tegelijk ook de deur open naar een wereld van scherpe specerijen, krachtige wijnen en meeslepende zigeunermuziek. Hongarije ligt midden in het Donaubekken, en wisselt badplaatsen en barokke steden af met landelijke gehuchten. Adembenemende of woeste landschappen zul je er niet vinden. De Karpaten mogen dan wel de noordoostelijke grens afbakenen, maar de toppen zelf liggen in Slowakije. In de plaats daarvan cultiveert Hongarije het zachte leven op zijn vlakten en aan de vulkanische oevers van het Balatonmeer, dat nog altijd heel wat zomergasten en kuurgasten aantrekt. De Donau zelf is ook bijzonder imponerend.

ALLEEN GEVULDE KOOL IS BETER OPGEWARMD Hongaars spreekwoord Qua oppervlakte mag Hongarije dan bescheiden zijn, maar cultureel heeft het land heel erg veel te bieden. Zijn culturele rijkdom beperkt zich overigens niet tot zijn grandioze hoofdstad, hoewel die in alle opzichten het focuspunt vormt. Zo mogen we bijvoorbeeld de charmante provinciesteden niet vergeten, zoals Szeged, Sopron, Győr, Kőszeg, Kecskemét Eger en Debrecen, die meestal een mengelmoes bieden van barok, art nouveau en neoclassicisme. Het land was 150 jaar lang in Turkse handen,

Boedapest, parel aan de Donau

en dat merk je aan de smaak van de koffie, de keuken die óf heel kruidig óf heel zoet is, de rozen, de Turkse baden. Het land telt zelfs enkele moskeeën. Ga eens wandelen in de omgeving van Pécs of in de grensstreek van Servië, daar kun je de Turkse geuren nog opsnuiven. Doorkruis de Grote Hongaarse Laagvlakte en ontdek de Poestaruiters met hun kuddes indrukwekkende langhoornrunderen, of verken de immense netwerken van karstgrotten die Hongarije deelt met buurland Slowakije. Je merkt het al, dit kleine land heeft veel te bieden. Het is dan ook niet verbazingwekkend dat het elk jaar opnieuw zo veel toeristen trekt.

X Het thermale meer van Héviz is het op een na grootste ter wereld.

VEELGESTELDE VRAGEN WELKE DOCUMENTEN HEB IK NODIG OM NAAR HONGARIJE TE REIZEN?

Hongarije heeft zich in 2007 aangesloten bij de Schengenlanden. Inwoners van de EU en Zwitsers hebben alleen een niet-verlopen identiteitskaart nodig. Minderjarigen hebben hun eigen identiteitskaart of paspoort nodig. Elke land heeft eigen wetgeving omtrent kinderen die zonder hun ouders naar het buitenland reizen. Er bestaan geen Belgische formulieren of procedures die de regels inzake ouderlijke toestemming voor reizen van minderjarigen vastleggen. Maar het is raadzaam schriftelijke toestemming te geven wanneer uw kind alleen of in het gezelschap van andere personen dan de ouders reist. Kijk op o diplomatie.belgium.be. Een Nederlandse minderjarige moet kunnen aantonen dat hij/zij toestemming heeft van de gezaghebbende ouder(s). Gebruik hiervoor het formulier ‘Toestemming reizen met minderjarige naar het buitenland’. Een alleenreizende minderjarige zonder begeleider hoeft geen begeleider in te vullen. Kijk op o rijksoverheid.nl. HOE NEEM IK CONTACT OP MET HET HONGAARSE BUREAU VOOR TOERISME IN BELGIË/NEDERLAND?

•

Ambassade van Hongarije: Hogeweg 14, 2585 JD Den Haag T (070) 350 04 04 : mission.hga@mfa.gov.hu o hungarianembassy.nl. HOE KAN IK EEN EUROPESE ZIEKTEKOSTENVERZEKERINGSKAART AANVRAGEN?

Je kunt je Europese ziektekostenverzekeringskaart (EZVK of EHIC – European Health Insurance Card) aanvragen bij je ziekenfonds of zorgverzekeraar. Die stuurt je de kaart onmiddellijk op. De kaart is twee jaar geldig, in alle lidstaten van de Europese Unie en in de geassocieerde landen. Het is een blauwe geplastificeerde kaart, even groot als een bankkaart. Ze is gratis en persoonsgebonden (elk gezinslid heeft dus een eigen kaart, ook de kinderen). Met deze kaart krijg je in alle openbare instellingen de nodige medische zorg. Let op, de kaart geldt niet voor zorg die je hebt ontvangen in een privé-instelling. WAAR KAN IK TERECHT VOOR EEN REISVERZEKERING?

Belgische reisverzekeringen kun je met elkaar vergelijken op o spaargids.be/sparen/ vergelijk/reisverzekeringen, een vergelijking van alle Nederlandse vind je op o consumentenbond.nl/reisverzekering.

Toeristische dienst van Hongarije: Helpline

T (0036) 1 438 80 80 o nl.gotohungary.com WAT ZIJN DE GEGEVENS VAN DE HONGAARSE AMBASSADE IN BELGIË EN NEDERLAND?

•

Ambassade van Hongarije: De Groene Jagerlaan 44, 1180 Brussel T (02) 348 18 00 o konzuliszolgalat.kormany.hu/en

IS DE INTERNATIONALE STUDENTENKAART (ISIC) GELDIG IN HONGARIJE?

Deze kaart is in de hele wereld het bewijs dat je student bent. Hiermee kun je profiteren van verschillende voordelen, diensten en studententarieven op vervoer, overnachtingen, cultuur, vrije tijd, winkelen. Met de

X kaart heb je ook diverse speciale voordelen tijdens het reizen (vliegtickets voor studenten, hotels en jeugdherbergen, verzekeringen, simkaarten, autoverhuur). Meer informatie: • In België: via o isic.be of via o connections.be • In Nederland: via o kilroytravels.nl, via o joho.nl of via o isicnederland.nl HOE ZIT HET MET DE INTERNATIONALE JEUGDHERBERGKAART?

Deze kaart opent de deuren van de vierduizend hostels van de keten Hostelling International, verspreid over de hele wereld. Zo kun je in 90 landen voordelig overnachten en profiteren van voordeeltarieven bij de partners van HI. Dankzij die kaart behoor je ook tot een wereldwijde gemeenschap van reizigers die dezelfde waarden delen: de wereld ont-

dekken, andere culturen leren kennen en nieuwe vriendschappen aanknopen in een respectvolle en gezellige sfeer. Er geldt geen leeftijdsgrens om te mogen overnachten in een jeugdherberg, lid worden is voldoende. Meer informatie: • In België: o jeugdherbergen.be • In Nederland: o stayokay.com Als je van plan bent rond te reizen, dan kun je bij o hihostels.com meerdere hostels in een keer boeken. WAT IS DE WISSELKOERS?

De munteenheid van Hongarije is de forint (Ft), die kan worden onderverdeeld in 100 fillérs. Toch worden veel prijzen wel aangegeven in euro’s, vooral in overnachtingsgelegenheden. Wisselkoers: Ft 100 = circa € 0,31, en € 1 = Ft 320. Onze bedragen in euro’s zijn afgerond. De munteenheid van Hongarije is de forint.

KUN JE IN HONGARIJE MET EEN BANKKAART BETALEN?

Je kunt gemakkelijk bij een geldautomaat geld opnemen met MasterCard, Visa of Maestro. Omdat Hongarije niet tot de eurozone behoort, brengt je bank wel kosten in rekening per transactie (hoeveel hangt af van je bank). Je kunt dus beter in een keer een groot bedrag opnemen.

blijfskosten is het leven in Hongarije gemiddeld 15-20 goedkoper dan in West-Europa, en in restaurants zul je zelfs 30-40 minder betalen! Goedkoop overnachten kan natuurlijk op een camping, maar de laatste jaren zijn er in Boedapest ook talloze privéhostels als paddenstoelen uit de grond geschoten. Ook in een panzió (pension) ben je goedkoper uit dan in een hotel.

MET WELK BUDGET KAN IK HET BESTE REKENING HOUDEN? WAAR KAN IK VOORDELIG OVERNACHTEN?

WAT IS DE BESTE PERIODE OM HONGARIJE TE BEZOEKEN?

In Boedapest betaal je tegenwoordig net zoveel als in andere grote Europese steden, maar met de prijs is ook het comfort toegenomen. In de rest van het land blijven de prijzen zeer schappelijk. Los van de ver-

Boedapest kun je eigenlijk in elk seizoen bezoeken. In de winter kan het er flink koud zijn, maar dat biedt dan weer het voordeel dat je kunt schaatsen of extra genieten van de kuurbaden van 38 °C in de openlucht.

Vanaf het oude fort in Eger heb je een prachtig uitzicht over de barokke stad.

VEELGESTELDE VRAGEN

Voor de rest van het land zijn de lente en het begin van de herfst de fijnste seizoenen. Je kunt beter niet naar het Balatonmeer gaan in de zomer: het is dan erg warm en het meer is overbevolkt. Op 20 augustus wordt in Boedapest de nationale feestdag (St.-Stefanus) gevierd. WELKE TAAL WORDT ER GESPROKEN?

De officiële taal is het Hongaars. Als je moeite doet om enkele woorden in deze merkwaardige taal te leren, zullen de Hongaren dat enorm waarderen. In Boedapest en op toeristische plaatsen wordt Engels gesproken. Op het platteland is de tweede taal vooral Duits. Frans spreekt bijna niemand.

WAT KUN JE DOEN MET KINDEREN?

Boedapest zal kinderen betoveren met haar prachtige boottochten, haar openluchtzwembaden, de dierentuin en het grote Millenáris Park. Het is ook een goede bestemming om je kinderen iets bij te brengen over architectuur en je zult ze zeker blij maken met een verfrissende duik in het Balatonmeer of een wandeling over de Poesta. HOE KUN JE JE HET BESTE VERPLAATSEN?

In Boedapest kun je je het beste te voet of met het openbaar vervoer verplaatsen. In de rest van het land kun je beter voor de auto kiezen, dan heb je meer vrijheid. Als je niet ver buiten de hoofdstad wilt reizen, zijn de bus en de trein ook goede opties. Of waarom niet de boten op de Donau? WAT MOET JE ZEKER BEZOEKEN IN HONGARIJE?

De parel van het land is Boedapest. Maar ook buiten de hoofdstad is het Hongaarse erfgoed de moeite waard. Een tiental plekken zijn Werelderfgoed, van de uitgestrekte poesta tot de wijngaarden van Tokaj. WAT IS HIER ANDERS DAN BIJ ONS?

De kuurbaden zijn een typisch Hongaarse traditie, die al bestaat sinds de oudheid. Hongaren gaan baden om ziekten te voorkomen of te genezen, maar ook bij wijze van ontspanning, met vrienden. Sommige kuurbaden blijven ’s nachts geopend, en andere worden zelfs omgetoverd tot discotheken. WAT BETEKENEN GOULASH EN PAPRIKA VOOR DE HONGAREN?

Het zijn de twee pijlers van de Hongaarse keuken. Het woord gulyás betekent letterlijk ‘bewaker van de kudde’ en is een soortnaam voor soep. Daarmee is de toon meteen gezet: typisch Hongaarse gerechten zijn rustiek en stevig, maar bovenal royaal!

22 TOPERVARINGEN 18

OOSTENRIJK NOORDHONGARIJE blz. 273

SLOWAKIJE

WENEN Do na u

Fertőmeer

BOEDAPEST EN OMGEVING blz. 99

16 Fertőd

Sopron

BOEDAPEST Abdij van

Tiszatómeer

17 Pannonhalma

Kőszeg

Balatonfüred Bala Tihany

13 Balatonmeer

SLOVENIË

ZUIDHONGARIJE blz. 315

Szeged

áva Dr

nau Do

ZWEM, ZELFS IN HARTJE WINTER, IN HET BUITENZWEMBAD VAN SZÉCHENYI

KROATIË

OOSTHONGARIJE blz. 293

Pécs

De poesta

au Don

WESTHONGARIJE blz. 215

18 Hollókö

SERVIË

Goed om te weten: op zomeravonden wordt het complex soms omgedoopt tot een technotempel, en wordt er gedanst in badpak. o szechenyifurdo.hu.

WANDEL DOOR DE JOODSE WĲK VAN BOEDAPEST

Ontdek achter de koetspoorten aan Király utca en Dohány utca grote binnenplaatsen, omringd door galerijen. In de wirwar van straatjes achter de Grote Synagoge woonde tot 1940 een groot deel van de Joodse gemeenschap. Verken de straatjes op goed ge-

X u. Dráv a u .

Váci

LIPOTVÁROS

ör gy

ár

út

Széchenyi fürdő Hősök tere HÖSÖK TERE

Nyugati Pályaudvar

Bajcsy -Zsilinszky út

ERZSÉBETVÁROS

oczi Rák

Kálvin tér

rút

Do na u

Szent Gellért tér GELLÉRTHEGY

ői

nc kö

Üll

Fővám tér

Fere

Keleti pu.

KÖZTÁRSASÁG TÉR

II. János Pál pápa tér Rákóczi tér

út

Nationaal museum

út

ly kö

körút

út

Blaha L. tér

út

Ferenciek tere

sut Kos. u. L

ö Th

m Fiu

Astoria

Hegyalja

út

József

Koninklijk paleis

rá

Bajcsy-Zs. út

Deák F. tér Vörösmarty tér

d An

r út

SZÉCHENYI TÉR

Kö

BELVÁROS

TERÉZVÁROS Vörösmarty u. VÁROSLIGET Oktogon Opera éz

VÁRHEGY

Bajza u.

Kodály Körönd

r Te

KOSSUTH LAJOS TÉR

Batthyány Tér

VIZIVÁROS Kossuth tér 4 5 Arany J. u.

út

örg

Sze n kör t Istv NYUGATI út án TÉR

Donau

út

zsa

körút

Marg

kö r

Dó

LEHEL TÉR

Lehel tér

50 km

ár oly

Dózsa György út

Dó

PEST

ÚJLIPÓTVÁROS

Lajos

19 Tokaj

út

MARGARETHAEILAND

Leh

Ró b

Bék e

Árpád híd

OEKRAÏNE

ROEMENIË

Corvin-Negyed út JÓZEFVÁROS Klinikák

500 m

luk, en vergeet vooral niet naar boven te kijken en de gevels te bewonderen. De wijk is een smeltkroes van stijlen, van het neoclassicisme tot art nouveau en art deco tot ongebreideld eclecticisme. Blz. 162 Goed om te weten: meer informatie over rondleidingen in de wijk vind je op o budapesttourist-guide.com.

ONTDEK DE RĲKDOM VAN HONGAARSE PRODUCTEN IN VÁSÁRCSARNOK

De architectuur van deze enorme overdekte markthal van baksteen en metaal, met zijn dak van gelakte tegels, is geïnspireerd op de ontwerpen van Gustave Eiffel. De begane grond is bestemd voor etenswaren: worst, kaas, fruit en groenten. Gedroogde paprika’s in alle maten en kleuren vind je in elk stalletje. Ondergronds vind je opnieuw een gigantische ruimte boordevol winkeltjes en stalletjes, met voornamelijk vis en gemarineerde groenten. (Ooh! Al die mooie bokalen!) Blz. 175, 180

Goed om te weten: op de bovenverdieping kun je ook eten. Ma. 6.00-17.00 u, di.-vr. 6.0018.00 u, za. 6.00-15.00 u. Zo. gesloten.

VERWONDER JE OVER DE 1001 ART-NOUVEAUDETAILS

Je vindt ze op gebouwen overal in Boedapest. Bezoek vlak bij het parlementsgebouw ook het Bedő-huis (1903), waarin het museum gehuisvest is dat gewijd is aan de stijl die

22 TOPERVARINGEN

net als in Wenen ‘secessie’ wordt genoemd. De dubbele etalage met zijn vloeiende lijnen en het aardewerk van de pistachegroene gevel vormen zelf ook een authentiek voorbeeld van de stijl. Een ideale inleiding dus voor wie meer wil weten over die gebouwen uit de gouden jaren van de stad aan het begin van de 20ste eeuw, met name het postkantoor met de prachtig geschulpte gevel. Blz.154 Goed om te weten: o magyarszecessziohaza.hu.

GENIET VAN HET VERLICHTE SILHOUET VAN HET PARLEMENTSGEBOUW

Vanaf het Vissersbastion heb je ’s avonds het mooiste uitzicht. Het parlementsgebouw, dat voltooid werd in 1904, neemt een indrukwekkende 270 m in langs de oever van de Donau en is een van de bekendste gebouwen van Boedapest. Het heeft iets weg van een Venetiaans paleis. Het is geïnspireerd op het Londense parlementsgebouw en mengt Byzantijnse stijlen met neogotische. Aan het begin van de 20ste eeuw was dit het grootste

22 TOPERVARINGEN

parlementsgebouw ter wereld. 691 zalen heeft het gebouw: wie biedt meer? Blz. 151 Goed om te weten: wanneer het parlement niet vergadert, kun je het gebouw bezoeken en de kroonjuwelen bezichtigen. o latogatokozpont. parlament.hu/en.

AANSCHOUW HET ROMEINSE BOEDA EN HET BARBAARSE PEST VANAF DE KETTINGBRUG

De twee stadsdelen verbroederen met elkaar in de weerkaatsing van de Donau, en vooral bij het vallen van de avond is dat een adem-

benemend gezicht. De brug is opgehangen tussen twee triomfbogen die dienstdoen als brugpijlers, en wordt bewaakt door twee stenen leeuwen. De oorspronkelijke brug werd gebouwd tussen 1839 en 1849 en was daarmee de eerste brug over de Donau. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd ze verwoest door bommen, maar in 1949 werd ze voor haar honderdste verjaardag identiek aan het origineel herbouwd. Dit is een van de monumenten die Boedapest op zijn best laten zien. De brug vormde immers niet alleen letterlijk maar ook figuurlijk de verbinding tussen de rivaliserende oevers. Blz. 186

ZWERF VAN RUIN PUB NAAR RUIN PUB

Deze alternatieve cafés in Boedapest (kert) zijn aan de buitenkant vaak niet duidelijk aangegeven; ze floreren in leegstaande gebouwen en op binnenplaatsen. In de winter kruipt iedereen dicht bij elkaar onder de grond, in oude omgebouwde kelders. In de zomer gebeurt het omgekeerde. Dan komen de mollen uit hun holen gekropen en bezetten ze de binnenplaatsen of nemen ze hun intrek in verlaten pakhuizen die snel als bar worden ingericht. De ruin pubs horen bij het nachtleven van jong en hip Boedapest. Ideaal om mensen te leren kennen. Volg gerust de stamgasten, de alternatieve uitgaansplekken veranderen elk jaar. Blz. 133 Goed om te weten: de nieuwste plekjes vind je op o ruinpubs.com.

VERKEN DE GROTE KEREPESIBEGRAAFPLAATS

uit de stad. Grafmonumenten en mausolea liggen verspreid over het enorme beboste terrein, waardoor dit bezoek niet alleen een duik in de grafkunst maar ook een wandeling in de natuur is. Blz. 181

GENIET VAN EEN VIERUURTJE ONDER Het Père-Lachaise van Boedapest. De laatste EEN KRISTALLEN KROONthuiswedstrijd van de beroemde Hongaren. LUCHTER IN PEST Deze beroemde begraafplaats met haar verborgen hoekjes en pompeuze mausolea bestaat al sinds 1847 en is daarmee ook de oudste nog in gebruik zijnde begraafplaats van de stad. Naast graven van nationale helden zoals Lajos Kossuth, Ferenc Deák en de dichter József Attila vind je er ook de monumentale graven van heel wat welvarende families

Breng een bezoekje aan een van die legendarische cafés waar nog een vleugje belle époque hangt, zoals het New York Café. Toen dit café van een Amerikaanse verzekeringsmaatschappij in 1894 zijn deuren opende, werd het ‘het mooiste café ter wereld’ genoemd. Renaissance-, barok- en eclectische elementen vermengen zich in een overdaad van sierlijsten, marmeren

22 TOPERVARINGEN

oppervlakken, Venetiaanse kristallen kroonluchters en opvallend gedraaide zuilen. Vroeger was het een plek waar veel dichters en schrijvers kwamen. In de jaren 1930 werd het gebruikt als pakhuis, maar gelukkig heeft het inmiddels zijn oude charme teruggevonden. Blz. 165 Goed om te weten: o newyorkcafe.hu.

GA SHAKEN OP

10 HET SZIGETFESTIVAL ‘Eurowoodstock’ wordt dit festival ook wel genoemd. In augustus reizen elk jaar zo’n 400.000 fans naar Hongarije voor het grootste

outdoormuziekfestival van Centraal-Europa: 7 dagen lang, 18 podia, van metal tot jazz tot rock en met een zeer gewaardeerde zigeunerscene. Voor de gelegenheid wordt het Oboeda-eiland, een voormalig militair terrein in het noorden van het Margaretha-eiland, omgevormd tot een gigantische camping in een groene omgeving. Het geluid wordt zodanig versterkt dat de burgemeester van het vierde arrondissement van Pest beweert dat zijn burgers niet kunnen slapen. Blz. 130 Goed om te weten: tickets reserveren kan op o szigetfestival.com.

22 TOPERVARINGEN

VAAR VANUIT BOEDAPEST DE DONAU OP

ONTSPAN IN

12 BALATONFÜRED

Ontdek de barokke kerkjes, gekleurde huizen en kunstenaarsateliers van het Servische dorp Szentendre. Vaar dan door tot Visegrád en ontdek de ruïnes van de burcht van koning Matthias, als een arendsnest hoog in de wolken. Sluit je uitstap af in Esztergom, de geboortestad van St.-Stefanus, dat het ‘Hongaarse Rome’ wordt genoemd. De stad wordt gedomineerd door de imposante barokke St.-Adalbertbasiliek, die vanaf zijn helling uitkijkt over Slowakije. Blz. 196, 206 Goed om te weten: informatie over Donaucruises in de zomer vind je op o mahartpassnave.hu.

Dompel je onder in zijn belle-époquecharme uit de tijd waarin aristocraten en kunstenaars zich in de elegante villa’s kwamen verpozen. Balatonfüred was in de 17de eeuw de eerste stad aan het Balatonmeer die ontstond rond de nieuwe badmode, nadat er bronnen rijk aan koolzuurgas werden ontdekt. De stad kan ook de eerste zeiljachtclub aan het meer, de eerste stoomboot en de eerste theatervoorstellingen in het Hongaars op zijn naam schrijven. Bezoek Gyógy tér, om het plaatselijke bronwater te proeven (dat naar verluidt een wondermiddel voor hartpatiënten zou zijn). Blz. 220 Goed om te weten: o balatonfured.hu.

ONTDEK HET

13 SCHIEREILAND TIHANY Deze grote beboste heuvel steekt zo ver uit dat hij bijna tot de zuidelijke oever van het Balatonmeer reikt. In 1952 werd het schiereiland uitgeroepen tot het eerste natuurpark van Hongarije, en het is dan ook een heerlijke wandelplek: idyllische wandeltochten langs wijngaarden en lavendelvelden, en langs schaduwrijke paden die plots uitmonden op kliffen met prachtige vergezichten. Vanaf de top van de heuvel heb je een prachtig uitzicht. Daar vind je ook een benedictijnerabdij abdij met twee klokkentorens, die tevens een van de oudste abdijen van het land is, met een crypte uit de 11de eeuw. Blz. 228 Goed om te weten: wandelkaarten zijn te verkrijgen bij Tourinform.

SLENTER DOOR

14 HET OUDE HART VAN KŐSZEG

Dit vredige stadje aan de voet van de Írottkőberg ligt pal op de Oostenrijkse grens, en is in de loop van de eeuwen ontelbare keren van nationaliteit veranderd: nu eens was het in Germaanse handen, dan weer in Hongaarse. Zijn strategische positie was immers ideaal om er een fort te bouwen. Het middeleeuwse hart met zijn geplaveide steegjes en barokke en gotische elementen bezit nog een authentieke charme. Het kasteel uit de 14de eeuw heeft een opmerkelijke defensieve architectuur met vier torens op de hoeken en een donjon. Je kunt je moeilijk voorstellen dat zo’n vredig plekje ooit werd aangevallen door de troepen van Süleyman de Grote. Blz. 243 Goed om te weten: bezoek het Jurisics-kasteel, dagelijks open 10.00-17.00 u.

22 TOPERVARINGEN

BEWONDER

15 DE VUURTOREN

VAN SOPRON

En als je daar toch bent, bezoek dan zeker ook het historische centrum van de stad. De Hongaren hebben Sopron uitgeroepen tot de mooiste stad van het land, en het is zo ongeveer een verplichte stopplaats tussen Wenen en Boedapest. In de oude stad, die de vorm heeft van een hoefijzer, vind je nog een deel

van de oude wallen die gebouwd zijn op Romeinse funderingen. Bovendien bevat het oude stadsdeel heel wat prachtige woningen, mooi aangevuld met gotische en barokke kerken. Elke poort, elke binnenplaats, is een pagina uit een geschiedenisboek. Sopron ligt vlak bij het Neusiedler Meer (Werelderfgoed) en leunt tegen mooie groene heuvels bedekt met wijngaarden aan. Vergeet dus zeker niet de lokale wijnen te proeven! Blz. 255