9789401466219 by Uitgeverij Lannoo

van reizigers voor reizigers

TTER

CATALONIË

4 De wereld houdt niet op met draaien. Een wereldreiziger is de eerste om dat te beamen. Hoewel men geen inspanningen gespaard heeft om al de gegevens in deze gids uitgebreid te testen en te actualiseren, is het niet uitgesloten dat je ter plaatse vaststelt dat bepaalde gegevens in deze gids toch al opnieuw gewijzigd zijn. Veel adressen en suggesties in de Trotters zijn bovendien wat ‘fragiel’, juist omdat ze zo sympathiek en verrassend zijn. We zouden het daarom bijzonder op prijs stellen als je ons op de hoogte brengt van eventuele wijzigingen, zodat we de eerstvolgende herdruk op een correcte manier kunnen aanpassen. Dank bij voorbaat. Ons adres:

TROTTER Uitgeverij Lannoo Kasteelstraat 97 B-8700 Tielt

Uitgeverij Terra Lannoo Postbus/P.O. Box 23202 NL-1100 DS Amsterdam Zuidoost

E - MAIL: TROTTER @ LANNOO.BE WWW.TROTTERCLUB.COM

De prijscategorieën die in de Trottergidsen worden gebruikt, zijn steeds afgestemd op het land. Als je in een goedkoop hotelletje ongeveer € 25 betaalt, behoort een hotel waar je € 75 neertelt uiteraard tot de dure prijsklasse. De uitgever kan niet aansprakelijk worden gesteld voor eventuele fouten of de gevolgen ervan. VERTALING Katrien Hardeman; Imago Mediabuilders REISINFORMATIE VLAANDEREN EN NEDERLAND Wegwijzer, Brugge OMSLAGONTWERP Studio Jan de Boer / Helga Bontinck ONTWERP BINNENWERK Imago Mediabuilders OMSLAGFOTO KavalenkavaVolha / iStock OORSPRONKELIJKE TITEL Le Routard – Catalogne, Valence et sa région OORSPRONKELIJKE UITGEVER Hachette, Paris DIRECTEUR VAN DE REEKS EN AUTEUR Philippe Gloaguen STICHTERS Philippe Gloaguen en Michel Duval ADJUNCT- REDACTEUREN Benoît Lucchini en Amanda Keravel REDACTEUREN Olivier Page, Véronique de Chardon, Isabelle Al Subaihi, Anne-Caroline Dumas, André Poncelet, Marie Burin des Roziers, Thierry Brouard, Géraldine Lemauf-Beauvois, Anne Poinsot, Mathilde de Boisgrollier, Alain Pallier en Fiona Debrabander

D/2021/45/173 - ISBN 978 94 014 6621 9 - NUR 512 Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke wijze ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.

HOE GEBRUIK JE DEZE GIDS? Op deze pagina’s zetten we de toeristische highlights voor je op een rijtje – stuk voor stuk zijn het met recht topervaringen die je niet mag missen!

14 TOPERVARINGEN 16

FRANKRIJK

Vall d e Boí

Peralada Cadaqués

Núria

Figueras

Zona volcànica de la Garrotxa

ARAGÓN CISTERCIËNZERROUTE

10 1

Gerona

Sant Feliu de Guíxols Tossa de Mar

Barcelona

1 2 3 4

MAAK KENNIS MET DE CATALAANSE GASTRONOMIE

Ebrodelta

Maak kennis met de subtiliteiten van de Catalaanse gastronomie in Barcelona en ga naar de markt la Boquería. Deze overdekte markt komt uit op de Rambla en is een lust voor het oog en een streling voor de smaakpapillen. Achter het smeedijzeren hek ontdek je de tempel van de culinaire traditie. Je vindt er producten van het hele Iberische schiereiland en het Middellandse Zeegebied. Je zult er bij elk kraampje watertanden en de verleiding niet kunnen weerstaan om plaats te nemen aan een tafeltje en van de heerlijke tapas en een lekker glaasje witte wijn te genieten! Fijnproeversgeluk! Blz. 255 Goed om te weten: zo krijg je van tevoren al het water in de mond o boqueria.barcelona.

In het hoofdstuk ‘Mens, maatschappij, natuur en cultuur’ gaan we dieper in op de geschiedenis, het cultureel erfgoed en de geografie van het land of gebied dat je bezoekt. Boeiende achtergrondinformatie om alvast thuis of tijdens de heenreis door te nemen.

11 0

VALENCÍA

Ontdek de Sagrada Família en bewonder de buitengewone verbeelding van Gaudí. Na het Alhambra in Granada is dit het meest bezochte monument van Spanje. En dat is uiteraard geen toeval. Het gebouw staat symbool voor Barcelona. Toen Gaudí in 1926 verongelukte was de basiliek nog niet

40 km

Plaatsen opgenomen op de Werelderfgoedlijst van Unesco

BEWONDER GAUDÍ

afgebouwd en sindsdien is de kerk nog altijd een bouwplaats. Het is hoe dan ook een monument zonder gelijke. En wat vind jij van de Sagrada Família: is die revolutionair? Extravagant? Pre-surrealistisch? Blz. 273 Goed om te weten: je moet verplicht online reserveren o sagradafamilia.org.

MENS, MAATSCHAPPIJ, NATUUR EN CULTUUR Beroemde personen Bevolking Castellers Drank Economie Geografie Geschiedenis Godsdienst en geloof Keuken Media Milieu Sardane Sport en vrije tijd Wedstrijd Barcelona-Madrid Werelderfgoed van Unesco Zeden en gewoonten

30 34 35 36 38 40 42 52 52 58 59 61 62 65 65 66

TIJDENS DE WIJKFEESTEN TREKKEN REUZEN GEMAAKT VAN PAPIER - MARCHÉ DOOR DE STRATEN VAN BARCELONA .

In het hoofdstuk ‘Praktisch’ vind je alle nuttige informatie over de bestemming. Lees er alles wat je moet weten over bijvoorbeeld verkeer en vervoer, geldzaken, taal en reisdocumenten.

CATALONIË PRAKTISCH

ABC VAN CATALONIË 32.107 km² (circa 6% van het Spaanse grondgebied). 7,488 miljoen inwoners (in 2018). Barcelona. euro. € 30.769 per inwoner (2018). ongeveer 11,20% (globaal werkloosheidscijfer in Spanje medio 2019: ongeveer 14%). BESTUUR : autonome regering (Generalitat) sinds eind 1979. STATUUT : autonome regio sinds 18 september 1979. MINISTER - PRESIDENT VAN CATALONIË : Quim Torra (sinds januari 2018). TALEN : Catalaans, Castiliaans en Aranees in de Vall d’Aran. OPPERVLAKTE : BEVOLKING :

HOOFDSTAD:

MUNTEENHEID:

BRUTO BINNENLANDS PRODUCT : WERKLOOSHEIDSCIJFER :

ALVORENS TE VERTREKKEN

- T 02 640 6151 : info.act. bnl@gencat.cat o catalunya.com. SPAANSE DIENST VOOR TOERISME - : bruselas.crm@tourspain.es o spain.info. AMBASSADE VAN SPANJE - Wetenschapsstraat 19, 1040 Brussel T 02 230 03 40 : emb.bruselas@maec.es of exteriores.gob. es/Embajadas/Bruselas/es/Paginas/inicio. aspx. INSTITUTO CERVANTES - Louisalaan 140, 1050 Brussel T 02 737 01 90 : secbru@ cervantes.es o bruselas.cervantes.es. Instituut voor de Spaanse taal en cultuur. WEGWIJZER REISINFO - Beenhouwersstraat 9, 8000 Brugge T (050) 33 75 88 : info@wegwijzer.be o wegwijzer.be. Onafhankelijk reisinformatiecentrum met leeszaal (reisgidsen, tijdschriften, kaarten, reisverslagen). Uitgever van het magazine Reiskrant. Organisator van Reismarkt (reizigers informeren reizigers), Lang op Reis (langdurig reizen), workshops en andere activiteiten. Jeugddienst en ledenvereniging. In Nederland CATALAANSE DIENST VOOR TOERISME VOOR

- T 0032 2 640 61 51 : info. act.bnl@gencat.cat o catalunya.com.

DE BENELUX

VERKEERSBUREAU

: infola-

haya@tourspain.es o spain.info/nl. - Lange Voorhout 50, 2514 EG Den Haag T (070) 302 49 99 : emb.LaHaya@maec.es. - Domplein 3, 3512 JC Utrecht T (030) 233 42 61 : cenutr@ cervantes.es o cervantes.nl.

AMBASSADE VAN SPANJE

In België

Een identiteitskaart volstaat. Kinderen onder de 12 jaar moeten in het bezit zijn van een eigen identiteitsbewijs met foto, verkrijgbaar bij de gemeentediensten van je woonplaats. Reist het kind met een van de ouders, dan is het wenselijk dat de ouder die het niet vergezelt een schriftelijke toestemming opmaakt (in het Engels) en die laat legaliseren door het gemeentebestuur. In Nederland

Een Europese identiteitskaart of paspoort volstaat als je niet langer dan drie maanden in Spanje verblijft. Dat geldt ook voor kinderen. Reist het kind met een van de ouders, dan is het wenselijk dat de ouder In Spanje en Barcelona die het niet vergezelt een schriftelijke toestemming opmaakt (in het Engels) en die AMBASSADE VAN BELGIË - Paseo de la laat legaliseren door het gemeentebestuur. Castellana 18 (6°), 28046 Madrid T 915 776 300 : madrid@diplobel.fed.be o spain. Heb je niet de Belgische of Nederlandse nationaliteit, neem dan contact diplomatie.belgium.be/nl. KERAMIEK IS EEN TYPISCH CATALAANS SOUVENIR . op met de ambassade van Spanje in België of Nederland. AMBASSADE VAN NEDERLAND - Paseo de la Castellana 259-D, Torre Espacio - VerBen je onder de 18 jaar en reis je alleen dieping 36, 28046 Madrid T 913 537 500 of met een persoon die niet een van de ouders is, dan is de schriftelijke toestemming : mad@minbuza.nl o nederlandwereldvan beide ouders vereist (in het Engels). wijd.nl/landen/spanje/over-ons/ambassaHet bewijs moet worden gelegaliseerd. de-in-madrid. INSTITUTO CERVANTES

Online

Aarzel niet om je toegangskaartjes voor de culturele bezienswaardigheden en belangrijke musea in de regio online te reserveren (en dus te kopen), nog voor je vertrekt. Op drukke momenten (vanaf Pasen en de eerste vrije weekends, en ook tijdens de zomer) is dit een heel efficiënte manier om niet in de rij te moeten staan. Als je hier maar even bent, kun je zo best veel tijd winnen. We raden in het bijzonder aan te

VOOR DE ZEKERHEID... Het is een goed idee om van al je belangrijke documenten (identiteitskaart, rijbewijs, verzekeringspolis, et cetera) een kopie mee te nemen op reis. Bewaar de kopieën niet op dezelfde plaats als de originele documenten.

Identiteitsbewijzen

Internationale studentenkaart

Deze kaart is in de hele wereld het bewijs dat je student bent. Hiermee kun je profiteren van verschillende voordelen, diensten en studententarieven (op vervoer, overnachtingen, cultuur enzovoort). Met de kaart heb je ook diverse speciale voordelen tijdens het reizen (korting op vliegtickets, hotels en jeugdherbergen, verzekeringen, simkaarten, autoverhuur).

De kaart kost € 15. Je kunt deze verkrijgen op vertoon van je identiteitskaart, je studentenkaart en een foto bij: In België - Connections Travel Shops in Aalst, Antwerpen, Brasschaat, Brugge, Brussel Centrum, Brussel Elsene VUB, Brussel Schuman, Brussel Toison d’Or, Brussels Airport, Ukkel, Gent, Gent Expo, Hasselt, Kortrijk, Kraainem, Leuven, Lommel, Mechelen, Mortsel, Oostende, Roeselare, Sint-Niklaas, Turnhout, Vilvoorde. Callcenter T (070) 23 33 13 o connections.be. Via o isic.be.

CONNECTIONS

In Nederland

- Singel 413, 1012 WP Amsterdam T (020) 524 51 00 o kilroytravels.nl. Er zijn ook kantoren in Den Haag, Utrecht en Groningen. - : info@joho.nl o joho.nl. Er zijn kantoren in Den Haag (hoofdkantoor), Amsterdam, Leiden, Groningen en Utrecht. Via o isicnederland.nl.

KILROY TRAVELS NETHERLANDS

JOHO

Internationale jeugdherbergkaart

De jeugdherbergkaart is te gebruiken in meer dan negentig landen en opent de deuren van de vierduizend hostels van de keten Hostelling International. De openingstijden verschillen per land en per hostel. De kaart is vaak verplicht bij een verblijf in een jeugdherberg, dus we raden je aan er voor vertrek een aan te vragen. • Voor een verblijf in een jeugdherberg geldt geen leeftijdsgrens, lid worden volstaat.

ALVORENS TE VERTREKKEN

CATALONIË PRAKTISCH

In België CATALAANSE DIENST VOOR TOERISME VOOR DE BENELUX

SPAANS

reserveren voor de belangrijkste bezienswaardigheden in Barcelona (voor sommige ervan ben je zelfs verplicht om te reserveren), maar ook voor de verschillende Dalí-musea.

CATALONIË PRAKTISCH

De tekst die in twee kolommen loopt, bevat praktische informatie zoals adresgegevens van instanties en webadressen ter voorbereiding op de reis.

ABC VAN CATALONIË

Nuttige adressen

ABC van Catalonië 74 Alvorens te vertrekken 74 Budget 76 Feesten en feestdagen 78 Geldzaken 79 Gezondheid 80 Internetadressen 81 Klimaat 82 Musea en bezienswaardigheden 84 Noodgevallen 85 Openingstijden 86 Overnachten 86 Post 90 Reisliteratuur 90 Restaurants 92 Risico’s en ergernissen 93 Roken 94 Taal en woordenschat 94 Telecommunicatie 100 Vervoer in Catalonië 101 Winkelen 106

HOE GEBRUIK JE DEZE GIDS? X

108

REISPLANNER FRANCE

Hieronder vind je wat ideetjes om door Catalonië te reizen. Dit zijn uiteraard maar suggesties, je kunt je reis plannen naar wat je zelf fijn vindt en hoeveel tijd je hebt.

De Reisplanner stelt uitgewerkte reisprogramma’s voor om Catalonië op de beste manier te ontdekken.

FRANKRIJK ANDORRA

EEN WEEKENDJE IN BARCELONA (2-3 DAGEN) Als je Barcelona samen met kleine kinderen wilt ontdekken, vind je inspiratie in de rubriek ‘Barcelona. Kinderen’ op blz. 123. Begin in de Barri Gòtic (de kathedraal, de steegjes, het museu d’Història de la Ciutat). Lunch vroeg in de markt Boquería en bezoek dan het Picassomuseum en het paleis van de Catalaanse muziek in de wijk Ribera (opgelet, van tevoren reserveren). Dag 2: neem de toeristische bus. Zo kun je vrij makkelijk van de Sagrada Família en het park Güell (goed idee om daar te pick-

109

Peralada 2

Figueras

nicken), naar Montjuïc en de Fundació Miró. Rond af met een wandelingetje op het strand. Dag 3: begin met het palau Güell, daarna kun je, afhankelijk van waar je zin in hebt, het Maritiem museum of het Museum voor Catalaanse geschiedenis (MHC) bezoeken. Daarna is het tijd voor het modernisme in de passeig de Gràcia (zie hiervoor ook onze speciale wandeling op blz. 265).

4 6

CATALONIË

Reus

Calella de 8 Palafrugell

BARCELONA 1 9

Ruta del Cister 5 P RI ORAT

Cadaqués Castelló d’Empúries

Púbol Pals 7

Gerona

ARAGÓN

Een weekendje in Barcelona

Tarragona Port Aventura

Vanaf de Montjuïc heb je een panoramisch uitzicht op Barcelona.

7 Ebrodelta

MIDDELLANDSE ZEE

VALENCIA

Plaatsen opgenomen op de Werelderfgoedlijst van Unesco

1 Van de Franse grens tot 50 km

Barcelona (5-6 dagen)

1 Van Barcelona in de richting van Valencia (5-6 dagen)

VALENCIA

IN CATALONIË Van de Franse grens tot Barcelona (5-6 dagen)

•

De kust, van de grens tot Barcelona (3 dagen): Figueras (1) en het Teatre-Museu Dalí, het museu-castell in Peralada (2), de charmante haven van Cadaqués (3) – en het Casa-Museu Dalí in Port Lligat –, het mooie middeleeuwse dorpje Castelló d’Empúries (4) en de basílica van Santa

María, Gerona (5) met het middeleeuws centrum, voor de diehards een stop bij het Casa-Museu Castell Gala-Dalí in Púbol (6) of een bezoek aan Pals (7), een hooggelegen, goed bewaard dorpje, of een zwempauze in de baai van Palafrugell (8). • Barcelona (9, 2 dagen): zoals eerder beschreven, maar je zult keuzes moeten maken.

308

cava. Hier wordt 75% van alle cava geproduceerd (zie ook blz. 37). Liefhebbers brengen zeker een bezoek aan de kelders van Codorníu, een wijnhuis dat jaarlijks meer dan 40 miljoen flessen produceert.

COSTA BRAVA EN HET BINNENLAND

niu.es. Geopend maart-okt. ma.-vr. 9.00-18.00 u, za. 9.30-18.30, zon- en feestdagen 9.30-15.30 u; nov.-febr. dag. 9.30-15.00 u. Gesloten elk weekend

AANKOMST EN VERTREK

• Met de trein: regelmatige verbinding met aug. en jan., 24 dec-7 jan., 2 april, 24 mei, 23Barcelona-Sants en Vilafranca del Penedès met de lijn R4 van de Rodalies.

BARCELONESE KUST (COSTA BARCELONA)

Door deze beknopte inhoudsopgave per hoofdstuk te gebruiken hoef je niet telkens terug te bladeren naar de volledige inhoudsopgave vooraan in het boek.

NUTTIG ADRES

Bureau voor Toerisme: c/ Hospital 23 T 93 891 31 88 o turismesantsadurni.com. 150 m van het Pl. del Ayuntamiento, of 10-15 min te voet vanaf het treinstation. Geopend di.-vr. 9.1514.45 u en 16.00-18.30 u, za. 10.00-14.00 u en 16.30-19.00 u, zo. 10.00-14.00 u. Ma. gesloten.

ETEN

Can Quetu: c/ Tarragona 25 T 93 891 02 57 V Dag. geopend, behalve ma. en za. avond. Gesloten aug. Doordeweeks menu circa € 10. Betaalkaarten niet geaccepteerd. Een arbeiderskantine waar je eenvoudige, maar lekkere gerechten kunt eten. Kwaliteit en kwantiteit: hier neemt men de klant serieus. Goede ontvangst. Aan de overkant wordt cava verkocht. WAT IS ER TE ZIEN? Kelders van Codorníu: Avinguda J. CoX dorníu 93 891 33 42 of 93 818 32 32 codor-

24 juni, 15 aug., 29 nov. Laatste toegang 1½ uur voor sluitingstijd. Het bezoek duurt zo’n 1½ uur (in het Spaans, Catalaans, Engels of Frans, afhankelijk van het tijdstip). Na de rondleiding volgt een proeverij van 2 soorten cava: € 16, kortingen mogelijk. Gratis voor kinderen tot 7 jaar. Reserveren aanbevolen. Codorníu bestaat al sinds 1551 en is het eerste Catalaanse wijnhuis dat in 1872 de ‘méthode champenoise’ toepast (de manier waarop champagne gemaakt wordt). Het huis is zo dus de uitvinder van de cava en wijdt er al snel zijn volledige productie aan. Er werd twintig jaar gebouwd aan de kelders naar een ontwerp van de modernistische architect Josep Puig i Cadafalch, in 1915 waren ze klaar. Die kelders worden beschouwd als een nationaal monument: dat is niet min, ze zullen zelfs de meest nuchtere bezoeker interesseren. De gidsen geven zeer goede uitleg over cava. Na een video over de geschiedenis van het huis loop je over het prachtige landgoed dat gedomineerd wordt door het huis van de familie. Zo bereik je de voormalige perskamer, die nu een klein museum is met heel wat voorwerpen en wijnbouwmachines. Dan is het tijd om een duik te nemen in de gigantische kelders (200.000 m² in totaal!). Verspreid over vijf niveaus, kunnen ze tot 100 miljoen flessen bevatten. Je ontdekt een deel ervan aan boord van een grappig treintje.

GERONA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 313 FIGUERAS . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 328 PERALADA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 341 NATUURPARK CAP DE CREUS. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 344 EL PORT DE LA SELVA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 345 CADAQUÉS . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 348 ROSES . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 359 CASTELLÓ D’EMPÚRIES. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 366 L’ESTARTIT EN TORROELLA DE MONTGRÍ . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 372 PERATALLADA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 379 CASA-MUSEU CASTELL GALA-DALÍ IN PÚBOL . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 384 PALS. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 386 BEGUR . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 390 PALAFRUGELL EN DE CALANQUES . . . . . . . . . . . . . 394 SANT FELIU DE GUÍXOLS. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 400 TOSSA DE MAR. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 407

Op het kleine kaartje linksboven zie je in een oogopslag welk deel van het land of de regio het betreffende hoofdstuk beschrijft.

FRANKRIJK Cadaqués Figueras Gerona Tossa de Mar Sant Feliu de Guíxols

COSTA BRAVA EN HET BINNENLAND

MIDDELLANDSE ZEE

COSTA BRAVA EN HET BINNENLAND

Op de eerste pagina van elk regiohoofdstuk zijn de niet te missen bezienswaardigheden in kaart gebracht met een paginaverwijzing voor wie ze direct wil raadplegen.

XXX

Teatre-Museu Dalí Casa-Museu Salvador Dalí Cap de Norfeu Medeseilanden Casa-Museu Castell Gala-Dalí in Púbol Jardí Santa Clotilde

DE BAAI VAN ROSES BEHOORT TOT DE MOOISTE TER WERELD .

335 355 365 375 384 415

Terwijl in de jaren 1930 kunstenaars en intellectuelen hun plek hadden gevonden aan de Costa Brava met zijn baaitjes vol turquoise water en zachte klimaat, komt vanaf de jaren 1960 het massatoerisme op gang. Een waar eldorado voor heel wat Europeanen. Maar onder druk van de zonneverkopers, neemt de kustlijn al snel andere vormen aan. Overal komt beton aan te pas, waarbij winst belangrijker blijkt dan goede smaak en esthetiek. Er komen ware ‘toeristenfabrieken’ als paddenstoelen uit de grond. In die tijd laten veel lokale bewoners hun traditionele werk voor wat het is, en richten zich op het toerisme. Vandaag de dag strijken hier elk jaar zes miljoen toeristen neer. Gelukkig zijn er tussen de puntige kloven en wilde baaitjes een paar plekjes aan de 256 km lange kust (van de Franse grens tot in Blaes, 60 km ten noordoosten van Barcelona) relatief ongerept gebleven. Cadaqués, een dorp dat in de jaren 1960 erg in de mode was en bezocht werd door kunstenaars en intellectuelen, blijft mooi. Het is nog steeds aangenaam wandelen in de straatjes met witte huisjes waar een lekkere jasmijngeur hangt, ook al laat het luxueuze en hippe internationaal toerisme zich steeds meer voelen. En dan is er nog het Catalaanse binnenland, met zijn dorpjes uit middeleeuwse stenen, tegen de rotsen aan. Hier ontwikkelt zich een verantwoord agrotoerisme en ontstaan aangename verblijfsmogelijkheden. Hier je koffer neerzetten betekent meestal dat je bent verzekerd van

312

313 A 9

F RA N KRI J K

Cerbère

Paratge natural de l’Albera

N II

C 68

C 31

7 E 15

Torroella de Fluvià

C 25

C 31 1

N II

7 AP

C 65

Caldes de Malavella

Llagostera

Santa Cristina d’Aro C

Parc Aventura GI 682

AANKOMST EN VERTREK

MET DE TREIN

Cap de Sant Sebastià Calella de Palafrugell

Platja de Castell Palamós Platja d’Aro

MIDDEL L AN DS E Z EE

2 Lloret de Mar 68 Jardi Santa Clotilde Blanes Jardi Marimurtra en Pinya de Rosa

GI 2

POSTCODE 17000 | 100.260 INWONERS

In de 1ste eeuw v.Chr. werd de stad gesticht door de Romeinen, om vervolgens door Visigoten en Moren te worden bezet en daarna onder de regie van de geestelijkheid te vallen. Gerona staat in de geschiedenis bekend als een stad die zich altijd met klem verzet tegen bezetters. De laatste bezetting – in 1809 door het Napoleontische leger – duurde zeven maanden. Het is altijd een belangrijke handelsplaats geweest (hiervan getuigen de namen van de straten en pleinen) en bood tot 1492 huisvesting aan een grote joodse gemeenschap. Van deze rijke periode is er tegenwoordig alleen een call jueu over, een van de best bewaard gebleven joodse wijken van Europa. Als hoofdkantoor van een belangrijk bisdom beschikt de stad ook over een grote kathedraal, gebouwd tussen de 14de en 17de eeuw. Dit is zelfs de grootste kerk van Catalonië. De intense economische activiteit in de stad zorgt ervoor dat ze het grootste bbp per inwoner van Spanje heeft. En verder is Gerona een uitmuntende pleisterplaats voor een verblijf in de regio: er is een aangenaam oud stadscentrum, met passages vol bars en restaurants. En met de TGV sta je hier op minder van 6 uur vanuit Parijs.

Estació de tren (treinstation, buiten plattegrond, via A3): Plaça d’Espanya T 902 320 320 o renfe.es. • Paris-gare de Lyon (Frankrijk; 5¾ uur): ongeveer 4 rechtstreekse TGV-AVE per dag, via Valence TGV, Nîmes, Montpellier, Bézier, Nar-

bonne (aansluiting naar Toulouse en Bordeaux), Perpignan (aansluiting naar Marseille, Cannes, Nice, Lyon, Genève) en Figuerea-Vilafant. • Figueras (15-30 min, afhankelijk van het station): 1 trein per uur via Flaçà (vanuit het station zijn er verbindingen naar de kustdorpjes Palafrugell, Begur, Pals en L’Escala). • Portbou-Cerbère (Frankrijk, 1 uur): 6-15 treinen per dag, sommige treinen gaan via Llançà (station van waaruit treinen vertrekken naar El Port de la Selva).

Sant Feliu de Guíxols

Sant Grau

Tossa de Mar Cap de Tossa

Tordera C

Reserva Natural de les Illes Medes

S’ Agaró

Vidreres E

Botanische tuinen van Cap Roig Calonge

Cassa de la Selva

C 25

Santa Coloma de Farners

GI 6

Torroella de Montgrí Ciutat Ibèrica

La Pera

C 65

L’Estartit C 31

C 31

I 53

Gerona

N II

Ter

del Montgrí, les Illes Medes i el Baix Ter

Albons

Verges

Púbol Mas Pinell Llabià Ullastret Palau Madremanya Casavells Platja de Pals Sator Corçà Sa Riera Pals Monells Peratallada Sa Tuna Sant Feliu Begur Cruïlles Platja Fonda La Bisbal de Boada G IR ONÈ S d’Empordà C 66 Aiguablava Palafrugell Tamariu BA IX E MP OR DÀ Llafranc C6

Sant Julià de Ramis 7

Flaçà

HET BINNENLAND GERONA

Sant Martí d’Empúries Ruïnes van Empúries L’Escala Cala Montgó Parc Natural

N II

GI 6

Colomers G I 3 G I 63

Cap de Creus

Empuriabrava

Siurana d’Empordà

Natuurpark Cap de Creus Port Lligat

Cadaqués Waterpretpark Aqua Brava Roses Cap de Norfeu Parc natural Cala Montjoi dels Aiguamolls de l’Empordà Baai van Roses Sant Pere Pescador

Bàscara

La Selva de Mar

N Vilabertran Castelló d’Empúries

Fortià

Besalú

Vilajuïga

Figueras

El Port de la Selva

Sant Pere de Rodes

252

Pont de Molins

Banyoles

Om vlot door de gids te navigeren, wordt per stad of regio dezelfde informatiestructuur gehanteerd: praktische informatie - informatie over verblijf: slapen, eten, iets drinken, uitgaan - informatie over de bezienswaardigheden.

Llançà C

Peralada

A LT E MP OR DÀ

C 66

COSTA BRAVA EN HET BINNENLAND

Darnius

Pantà G I 502 de Boadella Boadella d'Empordà

Portbou

La Jonquera

N II

E1 AP 7

Maçanet de Cabrenys G Tapis

een goede maaltijd en een prettige tocht, te voet of met de mountainbike (er zijn verscheidene routes in de regio). Catalonië is natuurlijk ook de geboortestreek van de vreemde Dalí, met de fameuze ‘Dalídriehoek’: tussen Figueras (zijn geboortestad), Port Lligat en Púbol. Er komt soms veel publiek op het gebiedje af (vergeet niet te reserveren), maar het is zeker de omweg of zelfs een reisje waard.

11 4

Cadaqués Verges Fortíà

ANEKDOTE

10 km

Besproken plaatsen Adressen en plaatsen in de omgeving Oriëntatiepunten

OVERZICHTSKAART COSTA BRAVA

ZE VALLEN ALS VLIEGEN | In 1808 ontsnapte een zwerm vliegen uit het graf van de H. Narcissus (zo wordt althans nu nog altijd verteld). Die vliegen maakten het het leger van Napoleon dat Gerona belegerde knap lastig. Sterke vliegen, daar in Gerona! Ze hadden in 1285 ook al duizenden soldaten van Filips de Stoute gedood! Het is dan ook niet vreemd dat ook nu nog een vlieg het symbool van de stad is.

WIST JE DIT? Let op deze kaders voor interessante weetjes.

AANDUIDING TROTTERTIPS

trottertip

interessant

XXX

niet te missen

VERKLARING VAN DE SYMBOLEN

A algemeen q autoverhuur s bank O busstation D café, bar C camping p consulaat E dansen c duiklocatie W internetcafé f fietsverhuur F haven h honden toegestaan Y ijssalon

I informatie d kindvriendelijk i koffie- of theehuis M livemuziek, concert L luchthaven e metrostation N ontbijt P parkeren Q patisserie B postkantoor R restaurant a roken verboden H slapen b skistation

g snackbar Z strand U taxi J theater S treinstation V voorzieningen voor rolstoelgebruikers

j wandelen k winkelen m Unesco-werelderfgoed r zwemgelegenheid T telefoonnummer o website : e-mailadres

GERONA AANKOMST EN VERTREK

Aan de rand van de pagina’s zorgen een duimgreep en een kopregel ervoor dat je direct ziet welke informatie er op de betreffende pagina wordt besproken.

INHOUD INLEIDING .................................12 VEELGESTELDE VRAGEN ..........14 TOPERVARINGEN......................16 MENS, MAATSCHAPPIJ, NATUUR EN CULTUUR ..............29 Beroemde personen 30 Bevolking 34 Castellers 35 Drank 36 Economie 38 Geografie 40 Geschiedenis 42 Godsdienst en geloof 52 Keuken 52 Media 58 Milieu 59 Sardane 61 Sport en vrije tijd 62 Wedstrijd Barcelona-Madrid 65 Werelderfgoed van Unesco 65 Zeden en gewoonten 66

Reisliteratuur Restaurants Risico’s en ergernissen Roken Taal en woordenschat Telecommunicatie Vervoer in Catalonië Winkelen

90 92 93 94 94 100 101 106

REISPLANNER......................... 108

BARCELONA EN OMGEVING

Barcelona ........................................................115 REIZEN NAAR CATALONIË ........68 CATALONIË PRAKTISCH ...........73 ABC van Catalonië 74 Alvorens te vertrekken 74 Budget 76 Feesten en feestdagen 78 Geldzaken 79 Gezondheid 80 Internetadressen 81 Klimaat 82 Musea en bezienswaardigheden 84 Noodgevallen 85 Openingstijden 86 Overnachten 86 Post 90

BARCELONESE KUST (COSTA BARCELONA)

Sitges ..............................................................299 Vilafranca del Penedès ...................................307

X COSTA BRAVA EN HET BINNENLAND

HET BINNENLAND 313 Gerona .............................................................313 Figueras ...........................................................328 Peralada ..........................................................341 COSTA BRAVA 344 Natuurpark Cap de Creus ................................344 El Port de la Selva ...........................................345 Cadaqués.........................................................348 Roses ...............................................................359 Castelló d’Empúries ........................................366 L’Estartit en Torroella de Montgrí ...................372 Peratallada ......................................................379 Casa-Museu Castell Gala-Dalí in Púbol..........384 Pals ..................................................................386 Begur ...............................................................390 Palafrugell en de Calanques ...........................394 Sant Feliu de Guíxols ......................................400 Tossa de Mar...................................................407

CENTRAALCATALONIË

Vic....................................................................419 Natuurpark Montseny .....................................431

COSTA DORADA EN TARRAGONA

Tarragona ........................................................435 Port Aventura ..................................................448 Reus.................................................................450 Ruta del Císter (Cisterciënzerroute) ................458 Priorat ..............................................................467

TERRES DE L’EBRE

VALL DE NÚRIA 520 Núria................................................................520 CERDANYA 524 Puigcerdà.........................................................524 Llívia ................................................................530 La Molina ........................................................533 Van Puigcerdà naar La Seu d’Urgell ...............534 Parc Natural del Cadí-Moixeró .......................539 ALT URGELL 544 La Seu d’Urgell ................................................544

Natuurpark van de Ebrodelta ..........................477 Tortosa.............................................................485 Terra Alta.........................................................487

CATALAANSE PYRENEEËN

LA GARROTXA 491 Besalú..............................................................491 Olot ..................................................................495 Parc natural de la zona volcànica de la Garrotxa ................................................504 EL RIPOLLÈS 509 Vall de Camprodon ..........................................509 Sant Joan de les Abadesses...........................513 Ripoll ...............................................................516

PALLARS 551 Sort ..................................................................552 La Pobla de Segur ...........................................554 VALL D’ARAN 557 Vielha ..............................................................560 Betren ..............................................................566 Arties ...............................................................567 Salardú ............................................................568 Bagergue .........................................................571 Baqueira-Beret ................................................572 Laag-Aran ........................................................574 VALL DE BOÍ 576 El Pont de Suert...............................................578 Barruera...........................................................579 Durro................................................................581 Erill la Vall .......................................................582 Boí ...................................................................584 Taüll .................................................................585 Parc nacional d’Aigüestortes i Estany de Sant Maurici .................................589 Balaguer ..........................................................595 Solsona............................................................598 Lleida (Lérida) ..................................................601 REGISTER

612

INHOUD

KAARTEN EN PLATTEGRONDEN Afstanden tussen de steden ........................ 103 Barcelona, detailkaart ........................... 156-157 Barcelona, openbaar vervoer ....................... 124 Barcelona, overzichtskaart .................... 138-139 Barcelona, plattegrond I........................ 142-143 Barcelona, plattegrond II....................... 144-145 Barcelona, plattegrond III...................... 146-147 Barcelona, plattegrond IV ..................... 148-149 Barcelona, plattegrond V ...................... 150-151 Barcelona, plattegrond VI ..................... 152-153 Cadaqués...................................................... 349 Castelló d’Empúries ..................................... 367 Catalonië, overzichtskaart......................... 70-71 Costa Brava, overzichtskaart........................ 312 Gotische route .............................................. 235 Figueras ........................................................ 329 Gerona ................................................... 314-315 La Garrotxa ................................................... 492 La Seu d’Urgell ............................................. 545 Lleida ..................................................... 602-603 Modernistische route ................................... 267

Vielha

FRANKRIJK Cadaqués Figueras Gerona

Montserrat Montblanc Barcelona Reus Priorat Tarragona Deltebre

Olot ............................................................... 497 Parc nacional d’Aigüestortes i Estany de Sant Maurici, overzichtskaart ........ 590-591 Parc Natural del Cadí-Moixeró en vallei van de Segre, overzichtskaart .......... 539 Poblenou....................................................... 160 Priorat, overzichtskaart ................................ 467 Puigcerdà...................................................... 526 Reisplanner .......................................... 109, 111 Reus....................................................... 452-453 Ripoll ............................................................ 517 Roses ............................................................ 360 Sant Feliu de Guíxols ................................... 403 Sitges ........................................................... 301 Tarragona .............................................. 438-439 Tossa de Mar................................................ 409 Topervaringen................................................. 17 Vall d’Aran, overzichtskaart ......................... 559 Vic.......................................................... 420-421 Vielha ........................................................... 562

INLEIDING GOED SPREKEN IS DAAROM NOG NIET GOED DOEN.

Catalaans spreekwoord

an het groen van de Pyreneeën tot het blauw van de Middellandse Zee: Catalonië speelt al zijn troeven uit om bezoekers te lokken. Er is echt voor elk wat wils: een geschiedenis die heel ver teruggaat, een hoofdstad die nooit slaapt en waar stranden en musea mooi samengaan, een achterland vol charme, hooggelegen dorpjes en natuurparken. In de zomer

Plaça Reial in Barcelona

zijn de stranden helaas vaak overvol (tja, dat is de keerzijde van het succes!). Een verbluffend aantal kunstschatten, van prachtige romaanse kerkjes in de Pyreneeën tot de grootste namen van de moderne kunst en de architectuur: Dalí, Picasso, Miró, Gaudí en Tàpies, om er maar een paar te noemen. Catalonië is een regio die erg gehecht is aan zijn cultuur en tradities (de culinaire traditie in het bijzonder), zijn autonomie en zijn taal. Je ziet het al, Catalonië is een bestemming voor iedereen, het hele jaar door. Of je nu met je gezin, met zijn tweetjes of onder vrienden bent, en de streek op slippers of wandelschoenen verkent.

Tossa de Mar

Palau de la Musica Catalana in Barcelona

VEELGESTELDE VRAGEN WELKE DOCUMENTEN HEB JE NODIG?

EU-burgers hebben geen visum nodig voor een toeristisch verblijf. Een geldige identiteitskaart of paspoort volstaat. Denk eraan dat niet-begeleide minderjarigen een schriftelijke toestemming nodig hebben om het land te verlaten. WAT IS DE BESTE PERIODE OM NAAR CATALONIË TE REIZEN?

De lente en de herfst zijn ongetwijfeld de aangenaamste seizoenen om Catalonië een bezoek te brengen. Het weer is in die periodes zacht en het is er minder druk dan in de zomer. Juli en augustus blijven echter de beste maanden om te zwemmen en in de bergen zijn veel zaken gesloten tot de zomer. IS HET LEVEN IN CATALONIË DUUR?

Nee, behalve in de hoofdstad Barcelona. In de zomer kun je niet goedkoop verblijven aan de kust. Voor een tweepersoonskamer betaal je minstens € 50. Voor een volledige maaltijd tel je minstens € 10 tot 15 neer, drank niet inbegrepen. Om je budget een beetje in toom te houden kun je kamperen. De campings zijn bereikbaar met de bus vanuit het stadscentrum. Maar je kunt ook overnachten in een van de officiële of particuliere jeugdherbergen (over het algemeen € 15 tot 33 per persoon per nacht, afhankelijk van het seizoen) of in de kleine pensions of hostales. Tenzij je echt buiten het seizoen (in de winter) komt, moet je zeker reserveren als je een betaalbare slaapplek wilt vinden. In de Pyreneeën gaan de prijzen vooral in de winter de hoogte in (vanwege de verwarming). Reserveer voor de zomer lang van tevoren, of juist last minute. Als je met de auto reist, denk er dan aan dat je een apart parkeerbudget moet reserveren! Gelukkig

vertellen we je waar je gratis kunt parkeren, want dat kan hier en daar ook nog. HOE VERPLAATS JE JE HET BESTE IN CATALONIË?

In Barcelona zijn de metro, de bus of gewoon lopen de beste manieren om de stad te verkennen. ’s Avonds of ’s nachts kun je altijd een taxi nemen, dat is vrij goedkoop. Je kunt met de bus of met de trein door Catalonië reizen, het netwerk is goed uitgebouwd. Je kunt natuurlijk ook een auto huren. In het algemeen zijn de wegen betrouwbaar, maar in de Pyreneeën of de Priorat zijn ze pittig bochtig! WAT ZIJN DE MOGELIJKE GEVAREN IN CATALONIË?

Wees op je hoede voor zakkenrollers en bedriegers. Het maakt niet uit hoe je die mensen noemt. En natuurlijk moet je ook opletten dat je geen zonnesteek oploopt of niet verbrandt. In een notendop: let goed op je spullen in de auto, op het strand of als je te voet op stap bent. Laat niets onbewaakt rondslingeren. IS ER EEN TIJDSVERSCHIL?

Nee, het is het hele jaar door dezelfde tijd als in België of Nederland. Spanje gaat op dezelfde datum over op winter- of zomertijd. WELKE VOORZORGSMAATREGELEN ZIJN NODIG WAT BETREFT DE GEZONDHEID?

Er zijn geen bijzondere voorzorgsmaatregelen. Zorg ervoor dat je in orde bent met de universele inentingen, en gebruik in de zomer de nodige zonnebrandcrème. Denk er ook aan je Europese ziekteverzekeringskaart (EZVK) aan te vragen.

KUN JE ER MET KINDEREN NAARTOE?

WELKE TAAL WORDT ER GESPROKEN?

Zeker weten! Er valt echt heel wat te beleven: stranden, musea, plekken waar de fantasie van Gaudí (Barcelona) of Dalí (Catalaanse kust) tot leven komt, watersport, mooie wandelingen langs de kust, mooie natuurparken in de Pyreneeën, pretparken aan de Costa Brava. Je herkent de beste plekjes aan dit symbool d .

In Catalonië wordt Catalaans gesproken, maar eigenlijk begrijpt men overal ook Spaans. Heel wat Catalanen en Barcelonezen spreken wel liever Frans dan Spaans, je kunt niet om de Catalaanse identiteit heen! Ook in het Engels kun je je verstaanbaar maken.

HOE MOET JE TER PLAATSE BETALEN?

In het binnenland van Catalonië is het aangenaam wandelen en fietsen. De regio is bijzonder goed voorzien van wandelwegen en wandelpaden. Wildwatersporten zijn ook erg populair. Aan de kust kun je natuurlijk ook snorkelen, zeilen, suppen en kajakken. In de winter kun je dan weer skiën of sneeuwschoenwandelen in de Pyreneeën.

Spanje maakt deel uit van de eurozone, dat is makkelijk. Je vindt ter plaatse heel wat geldautomaten, en je kunt op de meeste plaatsen met een betaalkaart betalen, tenzij in sommige kleine hostales of heel bescheiden tapasbars.

WELKE SPORTEN KUN JE IN CATALONIË BEOEFENEN?

Er valt voor kinderen veel te beleven in Catalonië.

14 TOPERVARINGEN 16

MAAK KENNIS MET DE CATALAANSE GASTRONOMIE

FRANKRIJK

Vall d e Boí

Peralada Cadaqués

Núria

Figueras

Zona volcànica de la Garrotxa

ARAGÓN CISTERCIËNZERROUTE

Gerona

8 5

Sant Feliu 9 de Guíxols Tossa de Mar

Barcelona

1 2 3 4

Ebrodelta

11 0

VALENCÍA

BEWONDER GAUDÍ

40 km

Plaatsen opgenomen op de Werelderfgoedlijst van Unesco

SLENTER DOOR DE BARRI GÒTIC IN BARCELONA

De Barri Gòtic is het historisch hart van de stad, een charmante buurt waar eerst de Grieken en later de Romeinen thuis waren. Slenter langs steegjes en middeleeuwse pleintjes, kijk af en toe omhoog om volop van de gevels te genieten: je beleeft er een authentiek Spanje, het echte leven, magische momenten. En dan zijn er nog de juweeltjes van het erfgoed van Barcelona: de kathedraal, het Stadsmuseum, het palau de la Generalitat Blz. 232 Goed om te weten: ontdek Barcelona bij het ochtendgloren (7.00-8.30 u), een zeldzaam moment waar het nog stil is in de straten en je de sfeer van de stad ten volle kunt proeven! Een genoegen voor wie (heel) laat gaat slapen of net heel vroeg opstaat.

BELEEF EEN NACHT VOL FIËSTA

Beleef een nacht vol fiësta in de trendy clubs van Barcelona. Een legendarisch zorgeloze en caliente sfeer maken van Barcelona een van de beste feestbestemmingen van Europa, een

stad die nooit echt slaapt. Van flamencobars tot techno-housetempels, in Barcelona is het altijd feest. Catalanen eten laat, drinken laat en gaan heel laat uit. Discotheken zijn tot een of twee uur ’s middags leeg, maar zijn vaak nog open tot zes uur in de nacht. Blz. 221 Goed om te weten: bekijk online de flyers om te weten wat er ’s avonds gratis te beleven valt o barcelonaparties.com.

ONTDEK GERONA

Ontdek de oude stad Gerona, maar bezoek ook het verrassende filmmuseum. De indrukwekkende kathedraal torent boven alles uit op een heuvel in het hartje van de oude stad. Vlakbij zie je de oude Joodse wijk met de mooie middeleeuwse, goed bewaarde steegjes, gewelven en trappen. Aan de overkant van de Onyar vind je het schitterende museu del Cinema, met de verzameling van een echte filmliefhebber. Een rijk en grappig museum. Blz. 313, 326 Goed om te weten: het zesde seizoen van Game of Thrones werd gedeeltelijk in Gerona gedraaid, ideaal voor cinefielen die van de middeleeuwen houden!

14 TOPERVARINGEN

DOMPEL JE ONDER IN EEN SURREALISTISCH BAD

ONTDEK DE PITTORESKE MIDDELEEUWSE DORPJES

Zodra je de patio van het Teatre-Museu Dalí in Figueras op loopt, word je door surrealisme overvallen. Dit is helemaal wat Dalí wilde! De Master himself heeft dit museum uitgewerkt in de ruïnes van een oud theater, een universum waar de muren al even gek zijn als zijn werken. Je wordt met stomheid geslagen door het meesterwerk Cadillac Pluvieuse: achter de auto staat een gigantische zuil banden en daarbovenop een vissersschuit en een paraplu! Een plek die waanzinnig goed past bij zijn bedenker, een gekke wereld die ook kinderen leuk vinden. Blz. 335 Goed om te weten: vermijd dat je moet aanschuiven en reserveer online op o salvadordali.org. Als je in de voetsporen van de meester wilt treden, bezoek dan ook het castell GalaDalí in Púbol en het leuke Casa-Museu Dalí in Port Lligat (Cadaqués).

Ontdek de pittoreske middeleeuwse dorpjes die eenzaam verlaten in het achterland van de Costa Brava de tijd trotseren. Peralada, Castelló d’Empúries, Peratallada, Pals zijn prachtig bewaarde dorpjes waar de rijke geschiedenis van Catalonië tot leven komt. Een wandeling door de mooie, met kasseien geplaveide steegjes op zoek naar paleizen, statige huizen, wachttorens of romaanse kerkjes is als een reis door de tijd. Blz. 341, 366, 379, 386 Goed om te weten: er rijden zo goed als geen bussen tussen de dorpen, je kunt dus beter met de auto gaan.

KUIER DOOR DE STEEGJES VAN CADAQUÉS

Kuier door de steegjes van Cadaqués, en drink ’s avonds bij ondergaande zon een glaasje op een terras met uitzicht op zee. Cadaqués is een van die plekken waar ieder-