LANNOO’S AUTOBOEK
SCHOTLAND
2
Lilly Nielitz-Hart en Simon Hart
LANNOO’S AUTOBOEK
SCHOTLAND
ON THE
ROAD
3
TOP 10
¼ EDINBURGH CALTON HILL
Blz. 99, 106 Deze heuvel biedt het beste uitzicht over de stad, vanaf Edinburgh Castle tot aan de rivierdelta van de Firth of Forth.
Ä Å Â Ã Á ¿ À ¾¼ ½
½ MELROSE
Blz. 125, 127 In Melrose staat de mooiste van de vier abdijen van de Scottish Borders. Te midden van een lieflijk landschap dat uitnodigt tot wandelen, biedt dit leuke stadje een perfecte mix van natuur en geschiedenis.
¾ GEORGE SQUARE IN GLASGOW
Blz. 138, 143 Omgeven door de neoclassicistische Merchant City vormt dit uitgestrekte plein het hart van de moderne stad Glasgow. Hier vinden heel wat feesten en evenementen plaats.
¿ KILMARTIN GLEN
Blz. 179-180 In het oude landschap van Argyllshire treft u de indrukwekkendste prehistorische monumenten van het Schotse vasteland aan, van de Glebe Cairn en de Nether Largie Standing Stones tot het Dunadd Fort, de kroningsplaats van Dalriada.
À LOCH KATRINE
Blz. 199, 201 Het mooiste meer van het Trossachs National Park, de thuishaven van de stoomboot ‘Sir Walter Scott’, nodigt menig bezoeker uit voor een onvergetelijke boottocht. De schrijver vereeuwigde het meer in zijn epos Lady of the lake.
Á ROYAL DEESIDE
Blz. 223, 237, 239 Twee koninginnen raakten stapelverliefd op het landschap van de vallei aan de River Dee in het Cairngorms National Park, dat omringd wordt door met zilverdennen begroeide heuvels: Victoria liet hier het kasteel Balmoral bouwen dat tot op vandaag het favoriete zomerverblijf is van de huidige Queen Elizabeth II.
 MORAY FIRTH
Blz. 255, 262, 264, 277 De grootste firth van Schotland wordt omgeven door een historisch belangrijk landschap en door de attractieve Noordzeekust. De wateren zijn ook populair bij dolfijnen, dwergvinvissen en zeehonden, die u hier van zeer nabij kunt observeren.
4
à GLEN COE
Blz. 256 e.v. Als een grandioze poort vormen twee bergtoppen de zuidelijke toegang tot een spectaculaire vallei. Het onwezenlijke landschap, omringd door met mos bedekte heuvels en doorsneden van waterlopen, is verbazingwekkend toegankelijk.
Ä ISLE OF SKYE
Blz. 294 e.v. In het veelzijdige landschap van het Isle of Skye, met de Cuillinbergen, het Trotternish-schiereiland en Caraïbisch aandoende stranden, kunt u de Highlands in miniatuur beleven. Alleen al de tocht ernaartoe over de gewelfde brug bij Kyle of Lochalsh of per boot is een belevenis.
Å EILEAN DONAN CASTLE
Blz. 297, 298 Dit aan Loch Duich gelegen kasteel uit de Highlanderfilms vormt absoluut een van de meest fotogenieke panorama’s van Schotland en staat als icoon veelvuldig afgebeeld op allerlei producten, van ansichtkaarten tot koekjesdozen.
INHOUD INLEIDING ����������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 7 Welkom in Schotland ��������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 7 PRAKTISCHE INFORMATIE OVERNACHTEN
���������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������
21
����������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������
39
DE MOOISTE ROUTES DOOR SCHOTLAND ��������������������������������������������������������������������������������� 53 Route 1 Van Glasgow naar Edinburgh en naar het Isle of Skye ������������������ 58 Route 2 De noordwestkust en de eilanden ������������������������������������������������������������������������� 71
DE MOOISTE REGIO’S VAN SCHOTLAND R E G I O 1 Edinburgh en de Lothians �������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 89
De hoofdstad tussen bergen en zee
R E G I O 2 Scottish borders ��������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 119 Historische stadjes, verlaten kusten en een lieflijke natuur
R E G I O 3 Glasgow en het zuidwesten �������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 131 Maritieme geschiedenis en literair erfgoed
R E G I O 4 Argyll & Bute en de zuidelijke Hebriden ��������������������������������������������������������������������������������������������� 165 Stille fjorden, mythische plaatsen en herenhuizen
R E G I O 5 Stirlingshire en het Trossachs National Park ������������������������������������������������������������������������������� 187 Highlandhelden, slagvelden en een merenplateau
R E G I O 6 Perthshire en Fife ������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������ 203 Middeleeuwse geschiedenis en golfsport aan groene kusten
R E G I O 7 Aberdeen, Angus en het Cairngorms National Park ����������������������������������������������������������� 223 Noordzeemetropool, whisky en koninklijke landschappen
R E G I O 8 Inverness en de Great Glen ��������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 255 Grandioze valleien, de hoogste munro en een zeemonster
R E G I O 9 De westelijke Highlands en de Buiten-Hebriden ��������������������������������������������������������������������� 273 Panoramawegen, een fantastische eilandenwereld en droomstranden
R E G I O 1 0 Orkney en Shetland ������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������ 305 Prehistorische monumenten en Scandinavische flair
GESCHIEDENIS ������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 333 Markante data en gebeurtenissen Plaatsnamen- en trefwoordenregister ��������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 344 Namenregister ���������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 349 Fotoverantwoording ����������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 351 Verklaring van de symbolen ��������������������������������������������������������������������� BINNENKANT ACHTERFLAP 5
6
W E L KO M I N SCH O T L AND — Schotland: natuur, geschiedenis en cultuur —
Gekloofde, wilde, romantische landschappen met grandioze fjorden en kristalheldere lochs, verlaten zandstranden en een magische eilandenwereld in het noorden van de Atlantische Oceaan vormden het decor voor de lotgevallen van tragische figuren, zoals Macbeth of Mary Stuart. Rondreizen in deze ongerepte natuur is voor elke Schotlandreiziger een droom. Wie op reis gaat naar Schotland, zal niet teleurgesteld worden. Alleen al de grote verscheidenheid aan landschappen laat niets te wensen over: van diepgroene weilanden, donkere sparrenbossen en schorren in de Lowlands tot schrale, met heide bedekte venen, besneeuwde vulkanische heuveltoppen, diepblauwe meren en halvemaanvormige baaien in de Highlands. Het is niet toevallig dat heel wat schilderachtige Schotse kasteelruïnes opduiken in Hollywoodklassiekers zoals Highlander en Braveheart. Wie er altijd al van gedroomd heeft om op een onbewoond eiland te gaan leven, kan zijn of haar droom hier misschien in vervulling laten gaan: van de bijna achthonderd Schotse eilanden zijn er slechts 95 bewoond, en heel wat eilanden staan te koop. Schotland heeft echter niet alleen natuurschoon te bieden. Steencirkels uit de vroege bronstijd, slagvelden, kastelen van landheren en pittoreske abdij- en burchtruïnes getuigen van een levendige, duizenden jaren oude geschiedenis. Bovendien is er geen gebrek aan interessante musea en bezienswaardigheden. In de metropolen Edinburgh of Glasgow wacht u een stevige dosis cultuur. Wie op zoek is naar Highlanders met doedelzak en Schotse rok, vindt die tegenwoordig vooral als entertainment voor toeristen op de Royal Mile van Edinburgh en in andere winkelstraten. Schotse ruiten, whisky en andere toeristische artikelen worden te koop aangeboden in de Highlandshops van de toeristische centra. De Schotse rok in al zijn excentrieke kleuren en patronen heeft zich onder jonge mannen en vrouwen inmiddels al lang ontwikkeld tot een cool modeaccessoire dat verkocht wordt in gespecialiseerde boetieks. U zult echter veel 7
vaker een Schotse vlag tegenkomen, die graag wordt opgehangen als uitdrukking van de Schotse identiteit. Oer-Schots gaat het er ook aan toe tijdens een ‘cèilidh’, een folkloristisch feest met muziek en dans. De Schotten feesten graag en lusten wel een glaasje. Bij een glas lekkere whisky kunt u hun Keltische ziel proberen te doorgronden. Bezoekers worden overal hartelijk en vriendelijk ontvangen. Fàilte gu Alba! – Welkom in Schotland!
De vesting Eilean Donan Castle, spectaculair gelegen op een landtong in Loch Duich
8
Geografie en natuur Schotland maakt deel uit van het Verenigd Koninkrijk. De totale oppervlakte van het land bedraagt 78.722 km², waarmee het iets meer dan een derde van de oppervlakte van het Britse hoofdeiland inneemt. De grens met Engeland loopt van de Solway Firth langs de River Tweed tot de Marshall Meadows Bay aan de Noordzee. In het westen liggen voor het vasteland de eilandengroepen van de Binnen- en Buiten-Hebriden. Helemaal in het noorden bevinden zich de Orkney- en de Shetlandeilanden. Door de gletsjerbewegingen in de laatste ijstijd ontstonden in totaal meer dan drieduizend diep ingesneden zeearmen, zogenaamde ‘sea lochs’, en diepe binnenmeren. Sommige lochs zijn echte zoutwaterfjorden, zoals Loch Linnhe, Loch Etive of Loch Fyne – met een lengte van 65 kilometer de langste fjord van Schotland. Geografisch is Schotland onderverdeeld in de hoofdregio’s Highlands en Lowlands. Het land wordt door verschillende geologische breuklijnen gemarkeerd, die dwars door het eiland lopen. Tussen Lochranza op het Isle of Arran en Stonehaven aan de oostkust loopt de tektonische breuklijn Highland Boundary Fault, die de Highlands scheidt van de Lowlands. 410 miljoen jaar
Inveraray Castle, geĂŻnspireerd door de architectuur van de Franse Loirekastelen
In landelijke gebieden moet u altijd en overal rekening houden met schapen op de weg.
9
DE SCHOTSE VLAG
De Schotse vlag, ‘Saltire’ genaamd, bestaat uit een wit andreaskruis op een blauw vlak. Het motief verwijst naar St Andrew (Sint-Andreas), al sinds de 13de eeuw de beschermheilige van Schotland. Tegenwoordig vieren de Schotten hun beschermheilige elk jaar op 30 november met een bank holiday, een feestdag.
De Jacobite Steam Train rijdt over het Glenfinnan Viaduct; een van ’s werelds mooiste treinroutes, de West Highland Line, loopt door de Schotse Highlands.
10
geleden botsten hier twee aardplaten tegen elkaar en drukten de bergen van de Southern Uplands omhoog. De Lowlands bestaan uit de aan Engeland grenzende Southern Uplands en de Central Lowlands, die het centrum van Schotland vormen: hier liggen de steden Edinburgh, Glasgow, Aberdeen, Dundee, Perth, Stirling en Ayr. Een tweede zichtbare breuk wordt gevormd door de Great Glen. Deze diagonale tektonische verschuiving scheidt het noordwestelijke deel van de High lands, vanaf de Moray Firth tot Loch Linnhe, van de zuidelijk gelegen Grampian Mountains. Het Caledonian Canal overbrugt de korte waterscheiding tussen Loch Linnhe en de Moray Firth. De noordwestkust met de eilanden Lewis en Harris behoort tot de geologisch oudste regio’s van Schotland – het Lewisgneis is ongeveer drie miljard jaar oud. Het gebied is erkend als UNESCO-geopark; in Kylesku (zie blz. 82) bevindt zich een bezoekerscentrum. In de eenzaamheid van de Highlands konden zeldzame diersoorten zoals steen-, vis- en zeearenden, wilde katten, sneeuwhazen en sneeuwuilen overleven. St Kilda, de meest afgelegen eilandengroep, is vanwege de broedplaatsen van zeevogels zoals papegaaiduikers opgenomen in de lijst van UNESCO-we-
Typische Schotse blackhouses in Lewis op de Buiten-Hebriden
reldnatuurerfgoed. In de Cairngorm Mountains treft men behalve het fotogenieke angusrund vandaag ook rendieren en zelfs lama’s aan. De kustgebieden bezitten een bijzonder grote biodiversiteit. Zo kunt u aan de Moray Firth tuimelaars en rondom de eilanden een twintigtal walvis- en dolfijnsoorten en robben spotten. Ooit was bijna 70% van de oppervlakte van Schotland bedekt met gemengde bossen. Na duizenden jaren roofbouw wordt het Caledonian Forest tegenwoordig op verschillende plaatsen herbebost. De bergkruinen zijn begroeid met heideplanten, varens, mossen en grassen. In de winter zorgt het heidekruid voor een bruin tapijt, in de nazomer verspreiden paarsroze bloesems zich als verfspatten over het landschap. Klimaat Schotland ligt tussen de 54ste en 60ste breedtegraad. Geen enkele plek ligt meer dan 64 kilometer van de zee verwijderd. Het weer wordt weliswaar
Gewend aan weer en wind: een Schots hooglandrund in de buurt van Glencoe
11
In de Schotse Highlands is het rustig rijden door de prachtige landschappen.
R ON DR EI S DO O R S C HOT L AND
Schotland is een relatief klein land. De hemelsbrede afstand tussen de hoofdstad Edinburgh en Thurso in het noorden bedraagt slechts 424 kilometer. Als u langs de kust met zijn talloze baaien en fjorden rijdt, zult u echter al gauw heel wat meer kilometers afleggen. Wie een uitstapje maakt naar een van de Hebrideneilanden, moet een overtocht met de veerboot inplannen. De autosnelweg M 90 vanuit Edinburgh eindigt reeds in Perth en naarmate men verder naar het noordwesten rijdt, zijn er ook steeds minder tweebaanswegen of ‘A-roads’. Op de vaak zeer smalle en bochtige ‘B-roads’ schiet u – vooral in het hoogseizoen in juli en augustus – slechts langzaam op. Plots kan ook een kudde schapen de weg versperren. Wie buiten de zomermaanden reist, vermijdt niet alleen de muggen, maar ook files. Van Pasen tot juli zijn de dagen vanwege de nabijheid van de noordelijke poolcirkel langer (tot 18 uur). Op de eenbaanswegen zijn er inhaalplaatsen (passing places), waar u al eens achteruit moet rijden om niet alle andere auto’s op te houden. Dit maakt deel uit van de Britse gedragscode in het verkeer, net als het dankende handgebaar.
Door heel Schotland lopen panoramawegen, zoals hier op het Isle of Skye.
De Standing Stones bij Callanish op het eiland Lewis zijn ongeveer vijfduizend jaar oud.
55
Houd er ook rekening mee dat de benzinestations niet overal de klok rond geopend zijn. Het is ook raadzaam voldoende proviand en water mee te nemen voor onderweg, aangezien restaurants en winkels in de bergregio’s vaak vroeg sluiten. Overnachtingsmogelijkheden moet u van tevoren opzoeken, want die zijn beperkt. Zelfs kampeerplaatsen zijn vaak volzet en vanaf oktober gesloten. Wildkamperen is in Schotland toegestaan, voor zover men zich aan bepaalde regels houdt (www.outdooraccess-scotland.scot). Goede landkaarten kunnen erg nuttig zijn, want in afgelegen gebieden is er niet overal wifi-ontvangst. De eerste route omvat Glasgow en Edinburgh, de twee grootste steden van het land. Tijdens de rondreis stuit u in Argyll, het ‘land van de Gaelen’, op enkele indrukwekkende kasteelruïnes en op mythische prehistorische plaatsen die teruggaan naar de oorsprong van de Schotse natie. Een van de landschappelijk mooiste wegen voert naar het Isle of Skye. Onderweg kunt u even halt houden bij het Glenfinnan Viaduct, het bekende decor uit de Harry Potterfilms. In Fort William staat u aan de voet van de Ben Nevis, de hoogste berg van Schotland. Daarna wacht u een bezoek aan de vallei Glencoe, alvorens u verder rijdt naar het schitterende groene merenlandschap van de Trossachs met onder meer Loch Lomond. Via het historisch belangrijke Stirling eindigt de rondreis in de hoofdstad Edinburgh. De tweede route volgt gedeeltelijk de door het toeristenbureau voorgestelde North Coast 500 en voert door enkele van de meest afgelegen en landschappelijk spectaculairste gebieden van het noordwesten van Schotland. Onderweg kunt u haast voortdurend genieten van een prachtig uitzicht op zee met aan de horizon een uniek eilandlandschap. U reist door berglandschappen en gebieden met geologische bijzonderheden en langs verlaten baaien met Caraïbische stranden. Tijdens lange wandeltochten krijgt u spectaculaire panorama’s te zien en kunt u zeldzame wilde dieren spotten. De wegen zijn berijdbaar met een kampeerauto (op één alternatieve route na, die wordt aangeduid), voor zover de remmen correct functioneren. Ook voor fietsers is deze route geschikt. Wie meer tijd heeft, kan bijvoorbeeld een bezoek brengen aan de Orkneyeilanden of aan Lewis en Harris.
Voor een bezoek aan de metropool Glasgow trekt u het best voldoende tijd uit. Op de foto ziet u de South Portland Street Bridge voor voetgangers.
56
Schottland
North Ronaldsay
Orkney Islands
0
10
Pierowall Westray
The North Sound
Roosay Eday Wasbister Backaland The Barony A966 Stronsay Tingwall Main-
20 km
land
Stromness
s de i Butt of Lewis r Port of Ness
Finstown
Sanda
Stronsay
Shapin
Kirkwall
Linksness ScapaSt. Mary’s Flow St. Margaret's Hope Hoy MelsetterA961 Pentland FirthSouth Ronaldsay Burwick Dunnet Head John Scrabster O’Groats Buldoo Castletown Sinclair's Thurso A836 Bay Roadside Keiss Noss Head
e
b
so
Ou te r
r
Nave
H
ur Th
Faraid Head Sango Torrisdale Durness Bay Bay Smoo Cave Bettyhill A838 Tongue Dalhaivaig Wick Shader Rhiconich Loch Eriboll Loch Lewis Eriboll A9 Loyal Forsinard Barvas Tolsta Head Thrumster Scourie Achavanich 2 Loch Carloway A858 Rea y Fo Eddrachillis Bay A99 Broad Bay Loch rest Altnaharra Naver Roag Breasclete Portnaguran Latheron Newton Loch Kinbrace Garynahine Stornoway Callanisch The Minch nan Clàr A837 s Skiag Bridge Eye Peninsula Standing Stones Crask Inn Achmore Lochinver Berriedale Loch d Ballalan Rubha Réidh Assynt Kintarvie Helmsdale n Loch Scarp Dalchork 2 Elphin 2 Ledmore Shin a Pittentrail nt Brora Loch l hia Drumrunie A859 Seaforth S Dunrobin Castle A9 Inveran Gruinard of Taransay Kyle d Ullapool Bay Car h Bonar Bridge Dornoch Tarbert oun ron S Borve Firth g Dornoch Tarbat Ness Fearn A832 Blarnalearoch A835 Corrieshalloch i Lodge Gorge s Branderburgh Tournaig s Berneray Rubha o Gairloch Tr Loch H Rodel Lossiemouth er R Hunish Loch Sou E a s t Alness H Vaich Kilmaluag nd Burghead Maree o Kilmuir Kerrysdale f Cromarty Tigharry Elgin Portknockie La North Uist Harris Staffin Sou Loch Gorstan Beinn Eighe Achanalt Whiteness n Uig A98 Kinlochewe Black Isle Elishade Nature Park Lochmaddy A96 Snizort Dingwall Head Nairn Mosstodloch Broadley Fearnmore Fortrose Little Earlish Kilt Rock Forres Achnasheen A835 A96 Dunvegan A890 Clephanton Cawdor Castle Minch Marybank Old Man Tur Torridon Muir Castle Rothes Keith Ronay Borreraig Ferness of Storr Shieldaig Kilmorack of Ord Craigellachie Lair Edinbane Colbost Loch A896 Benbecula A Marypark Culloden Moor Inverness Borve Lochcarron Dunvegan Monar Farrar Brochel Dufftown Daviot Portree Struy Strathcarron Loch Raasay Toscaig Grantown A95 Oldme A941 Rhynie Cannich A9 Loch Druidibeg Howmore Bracadale -on-Spey Tomatin Duirinish Loch Stromeferry Ness A87 Scalpay Cabrach Drumnadrochit Dornie Mullardoch South Uist Urquhart Castle Eilean Donan Castle A82 Kyle of Cuillin Hills Luib Tomintoul Mossat Carrbridge Invermoriston Kintore Daliburgh A97 Harrapool Lochalsh Morvich Dalchreichart Aviemore e Fort Augustus Loch Dunecht Sea of the ns A87 Colnabaichin tai at Loch n Slapin Kincraig e Soay u Petercu o Hebrides Canna Dinnet 1 Sl Loch Loyne 1 th M Kingussie of Hourn Invergarry Crathie A93 hlia Sound of Barra Armadale nd Knoydart Loch Braemar Castle nad o Banchory M u Barra Loch Drumgask Ballater Loch ch Quoich Braemar m Kinloch Castle So no Spey Lochy Nevis Balmoral Ru Linn of Dee Castlebay de Glenancross Loch of Inverey Castle Dalwhinnie Rhum d Arkaig n s Roybridge u Fordoun Arisaig South Morar Glenfinnan So Eigg Moy n Sound of Lochailort Lodge A830 Caol i Mingulay A9 A93 Arisaig Loch Loch Treig Blair Castle a Moidart Fort William Point of Glen Shiel t Blair Cl Ben Nevis Ardnamurechan Ardmolich L n Atholl Killiecrankie Corran 1345 m Queen’s u A82 Ardnamurchan Strontian Mo e View o Kirriemuir o Pitlochry c n Blackwater Arnabost le Bo Forfar North G Ballinluig M Glamis Castle Reservoir Caliach Point Aberfeldy Loch Ballachulish Coll Blairgowrie Glamis n M o r v e r n Linnhe Lyon Kenmore A90 a Calgary A828 A94 Dunkeld i M u l l Milton Bay Arbroa Loch Coupar Angus p Achnacroish Loch Tay Meikleour Loch Morenish Scarinish Etive Milton Salen m e DUNDEE 1 Lyon an Craignure a Killin Connel alb Scone Palace r Balbeggie ch d a Tiree Tyndrum Staffa G A85 ean A849 ea St. Fillans Methven TayDairsie or Oban Taynuilt Loch na Keal Ardm of Osnaburgh Br th Dalmally A85 Perth Fir NewCrieff Baile Mór Crianlarich Kilninver A91 Iona Inveraray Auchterarder Loch Auchtermuchty burgh Cupar A84 Loch Easdale Sound of Iona Loch Castle A82 Lo Braco Largoward Katrine Buie Killmelford Awe Callander Falkland A9 Yetts Lendrick A83 Toberonochy Arrochar Doune o’Muckhart Glenrothes Leven Inveraray A816 Auchindrain Firth of Lorn Loch Dunblane A91 Scarba Lomond Thornhill Kilmartin Argyll Newton Cowdenbeath Buckhaven Alloa Colonsay Buchlyvie Jura LochgilpGarelochhead Kirkcaldy Crinan Drymen A811 Stirling Dunfermline head Cowal Burntisland Scalasaig Culross Larbert Tyne M Benmore Helensburgh Loch Grangemouth Aberlady Bay Ardlussa 1 Sween KirkinLinlithgow EDIN- MusselFalkirk Loch A1 Inverneil Ho Loch Fyne Dunoon Clyde A814 Dumbarton tilloch Rubha a'mhail Tarbert burgh M9 Colintraive Greenock BURGH Cumbernauld 1 Rhubodach M8 Loch Islay Port Askaig Port Glasgow Grantsho Coatbridge Millhouse Caolisport GLASGOW Airdrie M8 Livingston Dalkeith Tarbert Clydebank Whitburn Paisley Rothesay A83 Penicuik Johnstone Du Largs Bridgend A7 Barrhead Hamilton Millport Clachan Hounds A702 Forth Moorfoot Kilbirnie A77 East A697 Dalry Carnwath Carluke Lochranza Ardminish Hills 57Lauder Sound of A78 Kilbride Larkhall Scott’s Vie Portnahaven Laggan A721 Peebles Ne Stevenston Strathaven Bay Arran Bute Lanark A72 Galashiels Ardbeg Tayinloan Ardrossan Galston A71 Melrose Biggar Uddington Brodick Irvine Irvine Bay K Abbotsford House Mull of Oa Kilmarnock Douglas Kintyre Dryburgh Firth of Troon M74 Lamington Mountbenger Cape Wrath
Spey
s
e
W
t
h
Raas
Sound
d of
Soun
gie
Bo
h nac Mo of
Inner
d
ay
t
Moray Firth
rn
Sk
Fin d
o
of
ho
le
r
Is
N
y
Ba
Feshie
ov
H e b r i d
e
s
S C O T L A N D
le
apda
Kn
nnan Sound
Sound of J
ura
I n n e r
rn
Or
Tay
ch y
e
1 TOUR VAN GL ASGO W N A A R E D INBURGH — Met een bezoek aan het Isle of Skye —
930 km ROUTE Glasgow – Inveraray – Fort William – Portree – Fort Augustus – Callander – Edinburgh (zonder bijkomende uitstapjes) Reisduur: zes dagen plus eventueel enkele extra dagen voor een uitgebreid bezoek aan Glasgow en Edinburgh
A VAN GLASGOW VIA HET ISLE OF BUTE NAAR ARGYLL 137 km ROUTE Glasgow – Greenock – Rothesay/Isle of Bute – Cowal Peninsula – Inveraray KM
ROUTE
ZIE KAART BLZ. 60-61
0 Vanaf Glasgow volgt u de M 8/A 8 naar 42 Greenock, daarna neemt u de A 78 naar 54 Wemyss Bay. 35 minuten durende overtocht met de veerboot naar Rothesay, Isle of Bute. Volg de A 886 tot 67 Rhubodach. 5 minuten durende overtocht met de veerboot naar Colintraive. (Eventueel een ommetje naar Mount Stuart via de A 844, heen en terug 12 kilometer extra.) U rijdt verder op de A 886 tot 103 Strachur. Daar neemt u de A 815 tot Cairndow en rijdt u via de A 83 tot in 137 Inveraray.
Algemene informatie over Glasgow vindt u vanaf blz. 131, een stadswandeling vanaf blz. 135, informatie & tips staan op blz. 142 e.v. en een stadsplattegrond vindt u op blz. 134.
58
De rondreis begint in Glasgow (zie blz. 131), de grootste stad van Schotland, die in de 18de eeuw dankzij de overzeese handel tot bloei kwam en tijdens de industrialisering uit haar voegen barstte. De stad heeft veel energie gestopt in het verwijderen van de weinig fraaie industriële littekens uit het verleden. Tegenwoordig is Glasgow een moderne, dynamische studentenstad met een levendige cultuurscene en een in heel Schotland bekend nachtleven. Trek ten minste een dag uit voor Glasgow, want er is veel te zien. De stad bezit onder meer heel wat musea van wereldformaat en buitengewone architectuur zoals
de Glasgow School of Art van de art-nouveauarchitect Charles Rennie Mackintosh. Voorbij Glasgows wirwar van straten leidt de M 8 u de stad uit in de richting van Greenock (zie blz. 141). Langs de River Clyde krijgt u een idee van hoe ver de havenwerken van de handelsstad zich lang geleden uitbreidden. In Greenock ontstond rond 1711 de eerste scheepswerf. Vanaf Wemyss Bay vaart de veerboot over de brede delta van de Clyde naar het eiland Bute (zie blz. 167). In het Rothesay Castle, het vervallen kasteel in de binnenstad, resideerden in de 13de eeuw de High Stewarts of Scotland, waaruit de latere dynastie van de Stuartmonarchen ontsproot. Tijdens een ommetje op de A 844 kunt u Mount Stuart met de uitgestrekte tuinen bezichtigen. In het kasteel woont vandaag nog een erfgenaam van de Stuarts. Vanaf Rhubodach brengt een veerboot u naar Colintraive op het Cowal Peninsula (zie blz. 171), dat door Loch Long en Loch Fyne, de langste fjord van Schotland, wordt omgeven. De route gaat landinwaarts verder tot Strachur, daarna rijdt u om het meer heen tot u aan de andere kant in Inveraray aankomt. De Campbellclan, die over de county Argyll regeerde, liet tijdens de 18de eeuw een sprookjeskasteel bouwen in Inveraray (zie blz. 172). Hiervoor moesten de dorpsbewoners verhuizen naar de noordelijke oever van het loch. Proef hier zeker eens de bekende Loch Fyne oysters. De voormalige stadsgevangenis is tegenwoordig een griezelmuseum.
Greenock vormde in 2011 een halte op het traject van de Tall Ships Race, die elk jaar een andere route volgt.
59
Het beste uitzicht over Loch Lomond krijgt u vanaf Conic Hill aan de West Highland Way.
REGIO 5
S TIR LIN GS H I R E E N H ET T ROSSACHS N AT I O N A L PA RK — Highlandhelden, slagvelden en een merenplateau — Bij Stirling steken twee vulkanische heuvels uit boven de vlakte van de River Forth, die in het noordoosten begrensd wordt door de Ochil Hills. Op de ene heuvel troont het Stirling Castle, dat langs drie kanten door steile rotsen omgeven is. Slechts enkele kilometers verder rijst het National Wallace Monument op, een victoriaans monument ter ere van de held William Wallace (‘Braveheart’), die hier in 1297 tijdens de Battle of Stirling Bridge zijn strategische aanval tegen de Engelsen inzette. Ten zuiden van deze plek behaalden de Schotten in 1314 in de Slag bij Bannockburn onder Robert the Bruce hun belangrijkste overwinning in de Schotse onafhankelijkheidsoorlogen. Stirling, op de grens tussen de Lowlands en de Highlands, was lange tijd een bastion op weg naar het noorden van Schotland. De Stirling Bridge was de eerste plaats waar men de brede River Forth in noordelijke richting kon oversteken. Door de eeuwen heen verdedigden Romeinen, Angelsaksen en Schotten deze strategisch belangrijke plaats. Tijdens de onafhankelijkheidsoorlogen werden de oversteekplaats aan de rivier en Stirling Castle tientallen keren door vijandige fracties belegerd, ingenomen en heroverd. 187
636
y
Orc h
0
2
4
` Gha i
Allt
e
yn
n
Loch Sloy
Stronachlachar
Inversnaid Succoth
Stuckgowan
Dounehill 734
Inchlonaig Luss
Inverlauren
Helensburgh
Garvock
Balloch 813
Alexandria
Ardmore Geilston
Beschnitt 78
Dalmar
Moor Park
P a r k
Wa
Ga
Muir P Reserv Garadh Fores
Renton
814
809
Blairquhomrie Auchencarroch
DunbartonBonhill
Burncroc Reservo
Hills ick Kilmannan atr lp Reservoir Ki
Loch Ballsmyre Humphrey
Dumbarton
shire
Cochn Loch
Edinbarnet Old❚ ❚ ❚ 82 Kilpatrick ❚ DUNTOCHER BardrainneySchottland_Stirling andM8Trossachs❚ NP Regio Auftragstitel: ❚ Erskine ❚ Kunde: VistaPoint Bridge ❚ ❚ ❚ Bishopton Newark Castle
Gryfe
Finlaystone
Langbank
❚
Inverkip
811
Daligan
Cardross
Gartmo
Gartness 8 Gartocharn Croftamie Caldarvan B la Craighat
Ross Priory
West
Dumfin Arden
Craigendoran Colgrain
Kirk
ater yW
Kelty
Milarrochy
Blairglas Inchmurrin
817
Milton
Loch Achray
❚
Ardgowan
82
Auchenvennel Shantron
o
Balmaha Milton of Inchfad Buchanan Inchcailloch 81 Loch Buchanan Drymen Lomond Smithy
Aldochlay
Clyde
Tr
Achray
N a t i o n a l
Inver-
Gourock
Loch
Kinlochard
Rowardennan Forest
Edentaggart
Kempock Point
Chrisswell Thom
T r o s s a c h s
Ben Lomond 974
Loch Ard Forest
Beschnitt
Lunderstone Bay
Ben Venue h e T 727
Loch Chon
Tarbet
Arrochar
Port
T h e Trossachs
a n d
Loch Arklet
82
Lon g
Loc h
188
L o m o n d
Strath Gart ne y Katrine Loch
Roy Robs Cave
Inveruglas
Kilcreggan
Larkfield Braeside
Ballim
n
Cloch Point 770
Loch Vo
Inverlochlarig
d Lomon
r
Craigruie Monachyle
L o c h
uhi
Rob Roy Grav
oine
h L oc
1/2 h
B a lq s of
S t i r l i
h Loc re
Kirn
Brea
Loch D
Ardlui
Ga
ArdnadamStrone Pt Hunter’s Quay
1174 Cruarch Ardrain 1029
Ben Glas Bur n
te
Strone Barons Pt
Ben More
ch R
Inverarnan
dg oil Esta
Goil
h
Benmore
Falls of Falloch
nan Ar
Fynee
Riv er F
n
lo
Au
rn
Ledcharri
85
ch
Eas
G
le
l Fa
Bu
Loch Dochart
o Fall
e linn Gh
Allt
82
n
est
D oc h a r t G le n
10 km
Inverardran r ive
ion
F
Dub h
Ar
ch
Lo c
8
Loch Lubhair
Inverherive Crianlarich
a as
Lo
eg
6
Ri
Rive r
l e n
St
St r a
All
nonish r Co ve
W ne
Tyndrum
Rahane r Ardpeaton Gairlette Clynder Point Blairmore Cove Cove Rosneaht Bay
0
n Allt Riobai
Clifton
Auchly
B
85
River Lochay
ne ba al ad e r
Ben Challum 1022
Beinn Udlaidh 841
Glen
Kenknock
ac
y
Creag Mòr 1032
82
ss
h
t
1074
Duc hr a
c
ss
Leven River
e r aBeinn Mhic-Mhonaidh
r Beschnitt Ten westen van 793 Stirling begint O het Trossachs National Park, dat in 2002 het eerste nationaG le park van Schotland werd. De 648 groene streek Achnafalnich aan de zuidelijke 636 rand van de Highlands met y het ch Lo grootste loch van Schotland, er Ben Lui v i nverlochy R E Loch Lomond, is buitenge1130 woon veelzijdig en werd reeds l l 739 aan het eind636van de 19de eeuw toeristisch ontsloten. Tot op vandaag is het park vanwege de nabijheid van de metropon Beinn Mòr len Glasgow enBhuidhe Edinburgh een 949 van de meestbezochte gebieden vanurnSchotland. In de zomer e Gl slibben de wegen, die maar over een rijbaan beschikken, hier han vaak dicht. Daarom laat u het best uwowauto achter en verkent u de streek beter te voet of vand be R es t ankf u l nglas e af een van th an Beinn-Imdie dland de plezierbootjes en 1011 in de zomer op de meren varen. Langs de westelijke oever van Loch Lomond loopt het hadan 83 Ben Donich 154 kilometer lange wandelpad 846 opean Ardgartan West Highland Way, dat ten eep & oollent Drimsynie noorden vanLochgoilhead Glasgow begint rrow en in Fort William eindigt. Talrijke plaatsen in het 814 Trossachs National Park worden geassocieerd met Rob Roy MacGregor en onder meer een Carrick 710 gedichtCastle van William WordsPortincaple worth uit 1803, een roman van Sir Walter 657 Scott uit 1817 en een Hollywoodfilm uit 1995 e Faslanbewozijn gebaseerd op het Bay ber 814 Coulport gen leven Rahane tinny van de romantische Highlandheld. Little 548 e
King la
Bridge of Orchy Beschnitt
A
ll
Meall
n ha ag ol tT
❚
❚
Quaeicr Quaic ver v
ie B urn
ie B urn
Inver ge ld
Inver ge ld
urn
urn
Buchanty Buchanty
u rn
u rn
k oc
k oc
e
o
gl
e
o
gl
Beic hB
822
Falls ofFalls of Loch Loch Keltie Keltie Meallbrodden Meallbrodden
R. Ledn R. Ledn
n
n
Beic hB
Beschnitt
Bu rn
urn
gg
B ie
P ePr et rh t ha nadn d
822
n ilto M
n ilto M
ha
B ie
d
d
Boltachan Boltachan
671
Invergeldie Invergeldie
e
e
O
O
671
Loch Turret Loch Turret ha gg Reservoir Reservoir
S
Sròn MhòrSròn Mhòr Loch Loch
L
en 85
L
en 85
l e Spout Spout Rolla Rolla n
n
Gl
Gl
Ardchyle Ardchyle edcharrie ie
G
le
S
G
n
NewtonNewton
Glen Glen Alm Alm ond ond
Ben Chonzie Ben Chonzie 929
Loch Lednoch Loch Lednoch 929 Reservoir Reservoir
LochanLochan Breaclaich Breaclaich
Auchlyne uchlyne
Meall nanMeall nan Caorach Caorach 632 632 B
ond ond r Alm r Alm Rive Rive
Auchmore Auchmore
t t ar Falls ar ch ch ofFalls of Do r DoDochartDochart er e R iv R iv
Amulree Amulree
Meall nanMeall nan Fuaran Fuaran 805 805
FinlarigFinlarig Moirlanich Moirlanich Longhouse Longhouse KillinKillin
822
raan raan er B iver B Riv R Beschnitt
Carie Carie Milton Milton KiltyrieKiltyrie Morenish Morenish Ardeonaig Ardeonaig
Ll oe cn L o c Lochayh a y h a y
822 Milton Milton
Loch Loch FeuchieFeuchie
Ri
Ri
Ardtalnaig Ardtalnaig
BeschnittBeschnitt
Meall Ghaordaidh l Ghaordaidh L L Lairige Lairige LawersLawers 1039 1039 Ben Ben827 827 Meall nanMeall nan Tarmachan Tarmachan Lawers Lawers 1043 1043 G
ir Cala Burn
Burn Annet
ltie Wa Ke
ltie Wa Ke
Burn Annet
s
hs
ch
ac
ss
Loch Loch Mahaick Mahaick
81
Glendevon Glendevon Reservoirs Reservoirs
823
823
Glendevon Glen
rn
rn
KinbuckKinbuck Balhaldie Ashfield Ashfield 9 Balhaldie 9 k Bu
k Bu
Drumvaich Drumvaich Burn ofBurn of Ri RLanrick Lanrick ie CambusCambus e
Ochil HillsOchil Hills
Blackford Blackford
Greenloaning Greenloaning
c Ardo
yAchray Forest Forest
81
ik ik Camp’sCamp’s Braco Braco822 822 urn eCastle urn Castle B B e i i l l n lelar n er Bul Bul a l l a aat at BracoBraco ath n W ath n W Str AllaStr Alla Mu M ckle Bucrnkle Burn
c Ardo
ar ar L VenoachchVenach lls lls i i H H ith ith nte ente Me M
Loch
lin
lin
Brig Brig Bochastle Bochastle o’Turk Coilantogle Coilantogle
o’Turk 821
K i Kn irno rsos s s
r te
Callander Callander
Broom Broo of Dalreoch Dalre
ha
G
G
Falls ofFalls of Lerry Lerry
ha
a’
a’
ir Cala Burn
ath Allt Sr
ro
T 821
he
r te
Ben Ledi Ben Ledi Anie Anie 878 878 Kilmahog Kilmahog
t ssachs
k
k
arn arn L o c h EL o c h E
ath Allt Sr
ni ng g
c
c
Glenturret Glenturret MonzieMonzie Fowlis Fowlis St Fillans St Fillans Distillery Distillery GilmertonWesterWester DuniraDuniraDevil´s Devil´s Ochtertyre Ochtertyre Hosh HoshGilmerton Keillour Keillour 85 85 85 85 CaldronCaldron Lawers Lawers Forest Forest Ardtrostan Ardtrostan Comrie Dalchonzie Dalchonzie Comrie River Ea Rirvner EQuoig arn Quoig Ardvorlich Ardvorlich id dlqeur h id d e r Madderty Madderty Tullybanocher Tullybanocher Edinample Edinample Ba CrieffCrieff Balquhidder Balquhidder Ross Ross rn rn Auchtubh Auchtubh Dalginross Dalginross Rob Roy´s y´s Bu Bu S S Lochlane Lochlane Forest Forest of of St David’s St David’s sk sk t t ve Grave Glenartney Glenartney ga ga Kingshouse Kingshouse Ben Vorlich Ben Vorlich w w r r The The y y l il Strathyre Strathyre oi Co Co t n e ill t n e ill BallochBalloch822 822 a t a t KinkellKinkell Loch Vo 985 Kirkton Kirkton A r uchA r uch Forest Forest 985 CullochCulloch h h e n f Re n f R Bridge e Bridge G l ter oG l ter o a er an r n a a W W Ochtermuthill Ochtermuthill Ballimore more Muthill Muthill Mac Mac Tigh-na-Blair Tigh-na-Blair er Earivner Earn Strathyre Strathyre Riv R ny n h h Dalchruin Dalchruin Wateyr Water Milton Milton ne ne of Machany of Machany d 84 84 Creag Beinn Creag nanBeinn Eun nan Eun Langside Langside 823 823 Ardchullarie Ardchullarie Auchterarder Auchterarder 632 632 More More Glenlichorn Glenlichorn Uamh Uamh Bheag Bheag 9 9 Loch Loch Riv Riv er K er K GarrickGarrick LubnaigLubnaig 665 665 Muirton Muirton na na RomanRoman
Delveich Delveich
Lochearnhead Lochearnhead
v
h
h
r
r
Clackmannan Clackmannan
shire shire
th
St ra th B81 Bl l
M9
9
r
ra
r
W r ne ate
W r ne ate
St
PleanPlean M9
Loch Coulter Loch Coulter 872 872 Reservoir Reservoir
Dunmore Dunmore AirthAirth 985 985 Pineapple Pineapple Kincardine Kincardine 876
9
876
Kincardine Kincardine on Forthon Forth Fo Fo Bridge Bridge r r
M876 M876
M80 Tappoch River C River C M80 Tappoch Carron Carron ar a 88 88 th th rronCarron ron rron Torwood Torwood Bridge Bridge River RiveCr a Skinflats Skinflats CarronCarron Valley Valley Dunipace Stenhousemuir Stenhousemuir Cam Cam M876 M876 Stoneywood Stoneywood Dunipace p s i p s i Reservoir Kelpies Kelpies Reservoir e F e F 883 883 Denny Denny LarbertLarbert Carron Carron Grangemouth Valley Valley Forest Forest Grangemouth ell e l l CarronCarron s s Head ofHead Muirof Muir
Earl’s SeatEarl’s Seat
Dumgoyne Dumgoyne 578
ve
Killearn Killearn
809
EndCulcreach Culcreach r k Castle Castle Loch Loch W W WaltonWalton ate Craigton ate Craigton r r
Fintry Fintry
81
B la
ve
Boquhan Boquhan
Ri
Ri
875
ic
81
k
ic
Endr
875
rtness
t
v
rT Loch Lochr Te Yett eit Dunblane Dunblane Rusky Rusky it Muck Cathedral Cathedral Doune Doune Ben Ben Cleuch Cleuch Malling Malling Blairhoyle Blairhoyle 820 820 Deanston Deanston Aberfoyle Aberfoyle BlairHilldenon Hill Dunblane Dunblane Blair denon 823 Ruskie Ruskie King’s Seat King’s Hill Seat Hill 81 81 Port ofPort of 873 873 632 632 Thornhill Thornhill Mentheit Mentheit 721 721 648 Castle 648 Castle Blair Blair GoodieGW ktonKirktonBraevalBraeval ooadie Wa Inchmahome Inchmahome Priory Priory Rumbling Ru Campbell Campbell t t e e Drummond Drummond Lake ofLake of Flanders Bridge B Sunnylaw Sunnylaw Flanders Menteith Menteith Cobleland Cobleland Moss Moss 91 91 Alva Alva Tillicoultry Tillicoultry Bridge Bridge of of Dollar Dollar Nyadd NyaddM9 M9 s s o s s orth orth Menstrie Menstrie Blairlogie Blairlogie Dykehead Dykehead Allan Allan Devon Devon RM r F River F Mo Gartmore ore iver River 91 91 Blairingone Blairin s s ive 84 84 Devonside DevonsideR er er Wallace Wallace d d Tullibody Causewayhead Causewayhead Tullibody an an ryDalmary Monument Monument Coalsnaughton Coalsnaughton Fl Fl 811 811 908 908 81 81 Fishcross vock Black DBela Cambuskenneth CambuskennethCambuskenneth Cambuskenneth Fishcross Kippen Kippen Kaeltetry ater n Devon Sauchie W Arnprior Arnprior 907 907 Sauchie Forest Forest Mill Mill StirlingStirling Abbey Abbey 977 977 Keilarsbrae Keilarsbrae Gargunnock Gargunnock Cauldhame Cauldhame Castle Castle Gartachoil artachoil AlloaAlloa Buchlyvie Buchlyvie Stirling Stirling Gargunnock Gargunnock Muir Park Park South SouthClackmannan St Ninians Cambusbarron St Ninians Fallin Fallin Clackmannan Hills Hills Cambusbarron Reservoir voir Alloa Alloa 91 91 Garadhban ban 907 907 ThroskThrosk Kennet Kennet Earlsburn Earlsburn Bannockburn Bannockburn 905 905 st Forest Chartershall Chartershall 977 977 Reservoirs Reservoirs O Dunmore Dunmore Blai 811 11 North Third North Third Moor Moor Blairhall Shielbrae Shielbrae Balfron Balfron 9 9Cowie Cowie men Reservoir Reservoir Loch Loch
Milton
578
North North High
East East
Falkirk Falkirk
Valleyfield Vall Low Torry
To B
Gr
❚
❚
❚
❚
❚
❚
❚
❚
❚
❚
BeschnittBeschnitt
❚
❚
❚❚ ❚❚ ❚❚ ❚ ❚
❚
❚
❚
❚
❚
❚
shire shire
❚
❚
❚
❚
❚
❚ ❚ ❚
❚
❚
❚
❚
❚
❚ ❚
❚
shire shire
Bo’ness
e
e
LanarkLanark-
DunbartonDunbarton-
Bo’ness
an
an
Bo’nessBo’ness Camelon Camelon High Dennyloanhead Wheel Birkenburn Birkenburn Dennyloanhead ❚ Falkirk ❚ ❚ ❚ ❚ ❚ Falkirk ❚Wheel ❚ ❚ ❚ M9 M9 l ls l l s BantonBanton ❚ ❚ Reservoir Bonnybridge Bonnybridge ClachanClachan of of Reservoir Hi Hi 803 803 ❚ ❚ ❚ ❚ Blanefield Blanefield Burncrocks cks h h ❚ ❚ ChampC ❚ ❚ t t Campsie Campsie Rough Castle Rough❚ Castle BantonBanton y y Netherton Netherton Falkirk Falkirk ❚ Reservoir oir ❚ Longcroft ❚ ❚ ❚ ❚ ❚ Longcroft ls ls ❚ ❚ ❚ ❚ High High Glen ❚ ❚ ❚ ❚❚ ❚ Polmont Banknock ❚Glen Ki K i Kilsyth ❚ ❚ ❚ ❚ ❚ ❚ ❚ ❚ ❚ ❚ ❚ ❚ ❚Polmont ❚ ❚ ❚ ❚ ❚ ❚❚ ❚ ❚ ❚ Kilsyth❚ ❚ ❚ Banknock ❚ Bonnybridge Bonnybridge Strathblane Strathblane ❚ Village Village ❚ Brightons Brightons Linlithg Lin ❚ Castlecary Queenzieburn Queenzieburn ❚ ❚ ❚ Castlecary Allendale Allendale Greenhill GreenhillReddingmuirhead ❚ Reddingmuirhead 801 801 ❚ Dullatur ❚ ❚ 891 Milton 891 Milton ❚ Dullatur of 803 of 803 Cumbernauld Cumbernauld VillageVillage Lennoxtown Lennoxtown na Mugdock Mugdock n elvin❚ Maddiston Maddiston noCochno Shieldfield Shieldfield 809 Mugdock 809 Mugdock n CUanio Kelvi ❚ r K ❚ ❚ ❚ ❚ Campsie Campsie io n r California California Croy Croy ❚ U h Loch ❚ Kings ve ❚ ❚ ive Twechar 81 81 Birdston Birdston Jawcraig Jawcraig ❚ Reservoir Reservoir R Blackbraes Blackbraes Loan Loan 803 Ri 803Twechar Cumbernauld Cumbernauld Blairskaith Blairskaith 81
❚
❚
❚
❚
❚
Beschnitt
❚
❚
Beschnitt
❚
❚
❚
❚
❚ ❚ nbarnet t 807 807 ❚ Avonbridge Avonbridge ❚ ❚ ❚ ❚ ❚❚❚ Waterside Waterside FAIFLEY Slamannan Slamannan ❚ ❚❚ ❚ ❚ ❚ Torphich Condorrat Condorrat 189Torphichen Torrance HER810 FAIFLEY ❚ ❚ Bardowie BardowieTorrance 810 M80 M80 73 Luggiebank 73 Luggiebank KirkintillochKirkintilloch❚ ❚ Westfield Westfield Binniehill Binniehill ❚ ❚ BEARSDEN ❚ ID:201510070897H ❚ o Regio 5 BEARSDEN 5 Kartenvita: ID:201510070897H Kartenvita: Moodiesburn Moodiesburn WesterW ❚ ❚ Limerigg Limerigg Lenzie Lenzie Mollinsburn Mollinsburn DRUMCHAPEL DRUMCHAPEL ❚ ❚ 879 Huber 879 CADDER CADDER Dechmon De Hersteller: Hersteller: Huber Medien Medien GmbH GmbH Greengairs Greengairs ❚ ❚ ❚ ❚ ❚ Muirhead MuirheadM73 M73 Auchinloch Auchinloch ❚ 800 800 ❚ ❚ ❚ ❚ CLYDEBANK CLYDEBANK ❚
De Falls of Falloch dicht bij Loch Lomond in het Trossachs National Park
A CALLANDER
Het typische Highlandstadje Callander is omringd door een prachtige natuur. In de zomer is het hier erg druk en zitten de terrasjes vol. Het kleine stadje ligt aan de hoofdweg A 84 naar het Trossachs National Park en is bijgevolg een ideale uitvalsbasis voor tochten naar het nationale park. Het park heeft niet alleen een wondermooi landschap te bieden, maar ademt ook Schotse geschiedenis. Van hieruit kunt u ook in het spoor lopen van Rob Roy, de ‘Schotse Robin Hood’. Rob Roy MacGregor werd in 1671 geboren als zoon van Donald MacGregor of Glengyle. De MacGregors verdienden zoals veel andere clans de kost als veedrijvers. Ze hadden echter de reputatie van veedieven, omdat ze stalen van rijke landeigenaars. Daarom werd MacGregor later verheerlijkt als een soort Robin Hood. Met behulp van een lening van de Duke of Montrose probeerde Rob Roy het als eerlijke veehouder. Toen hij zijn schulden niet kon terugbetalen, omdat hij zelf werd opgelicht, liet de duke hem strafrechtelijk vervolgen. Van 1713 tot 1720 leefde hij hoofdzakelijk als outlaw. 190
De Balquhidder Church met vooraan rechts het graf van de vermeende veedief Rob Roy
Na 1715 werden de leden van de Gregorclan bovendien als regeringsvijanden beschouwd, omdat ze aan de jakobitische opstand van 1715 en aan de Slag bij Glen Shiel hadden deelgenomen. In 1727 kreeg Rob Roy genade en trok hij zich tot aan zijn dood in 1734 terug in het hoofdkwartier van de clan in Balquhidder. Op de Rob Roy Way, een langeafstandswandelpad dat door enkele van de mooiste stukken van het Trossachs National Park loopt, komt een deel van deze Schotse geschiedenis weer tot leven. Uitstapje: De rit van Auchtubh naar het nietige plaatsje Balquhidder ten noordoosten van Loch Voil loopt over een smalle bergweg door een wondermooi landschap en is absoluut een ommetje waard. Hier woonde Rob Roy tot aan zijn dood. Op het kerkhof van de Balquhidder Church kunt u het familiegraf van de MacGregors bezichtigen.
PRAKTISCHE INFORMATIE EN TIPS 5 VISITSCOTLAND 2 THE OLD FUDGE SHOP 2 52–54 Main St. h 1 Ancaster Sq.
Callander, FK17 8BD T 01786 475 019 www.visitscotland.com
Dag. april–okt. 10–17 u, nov.–maart 9.30–16 u
O ROB ROY WAY
www.walkhighlands.co.uk/rob-royway.shtml www.robroyway.com 128 kilometer lange wandelroute door de Highlands.
Callander, FK17 8DX T 01877 331 392
Hier kunt u allerlei zoetigheden kopen, van fudge tot ijs.
2 LADY KENTMORES ANTIQUES 8 35 Main St.
Callander, FK17 8DX T 01877 339 835 www.ladykentmores.com Ma.–za. 9–17 u Toegang: £ 2/1
In dit antiquariaat aan de High Street van Callander is ook een kleine tentoonstelling te zien over Rob Roy, de held van de Highlands.
9 BALQUHIDDER CHURCH P Balquhidder, FK19 8PA Op de begraafplaats van de kerk ligt onder meer het graf van Rob Roy MacGregor en dat van zijn familie.
191
Oorspronkelijke titel: Schottland Oorspronkelijke uitgever: VISTA POINT Verlag GmbH, Rolandsecker Weg 30, 53619 Rheinbreitbach Uit het Duits vertaald door Stijn Deblauwe Vormgeving: Studio Lannoo Zetwerk: Peter De Bock Cartografie: Kartographie Huber, München © VISTA POINT Verlag, Rheinbreitbach © 2019 Nederlandse tekst Uitgeverij Lannoo nv, Tielt D/2019/45/120 - ISBN 978-94-014-5794-1 NUR 512 Het redactieteam heeft de grootste zorg besteed aan de samenstelling en de controle van deze gids. Maar omdat de gegevens voortdurend gewijzigd worden, moet de praktische informatie (prijzen, adressen, bezoekuren, telefoonnummers, bezienswaardigheden, internetadressen) worden beschouwd als een aanwijzing. Het is dan ook best mogelijk dat bepaalde info bij het verschijnen van deze gids niet helemaal correct of volledig is. Wij kunnen daar niet verantwoordelijk voor worden gesteld. Deze gids bestaat voor en door u; u bewijst ons dan ook een grote dienst door eventuele tekortkomingen of vergissingen te melden. Aarzel niet om ons uw opmerkingen en suggesties over de inhoud van deze gids mee te delen. Bij een eerstvolgende bijgewerkte editie zullen wij daar rekening mee houden. e-mail: redactie.toerisme@lannoo.be Registreer u op onze website en we sturen u regelmatig een nieuwsbrief met informatie over nieuwe boeken en met interessante, exclusieve aanbiedingen. www.lannoo.com Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke wijze ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.
352