Welkom in Edinburgh
Detail van een van de gevels van het Schotse parlement, ontworpen door architecten Enric Miralles en Benedetta Tagliabue © BMPix/iStock
AANKOMST IN EDINBURGH 3 WAT U NIET MAG MISSEN 4 HOOGTEPUNTEN VAN MICHELIN 6 EDINBURGH IN 3 DAGEN 8
2
Uitzicht op Princes Street, waar onder meer het Toeristenbureau gevestigd is
© Mario Gutti/iStockphoto
AANKOMST IN EDINBURGH
AANKOMST IN EDINBURGH Met de trein Edinburgh heeft twee stations: Waverley F4 en Haymarket B6. Komt u vanuit Londen of Glasgow, dan bereikt u Edinburgh via Waverley (vanuit Glasgow soms ook via Haymarket) in het centrum van de stad, tussen Old Town en New Town. Inlichtingen – t (0845) 748 4950 of 03457 11 41 41 - www.travelinescot land.com of www.nationalrail.co.uk. T ‘De reis voorbereiden - Met de trein’, blz. 13.
Met het vliegtuig VANAF DE LUCHTHAVEN VAN EDINBURGH
t 0844 448 8833 - www.edinburgh airport.com. De luchthaven ligt op 12 km ten westen van de stad. Airlink – t (0131) 555 6363 - www. lothianbuses.com. Bus nr. 100 (met imperiaal en blauw van kleur) en nachtbus N22 brengen u naar het station Waverley en naar het centrum dag en nacht: overdag om de 10 min., ‘s nachts om de 30 min.; aankomst en vertrek in het centrum, aan de Waverley-brug (verschillende haltes langs het traject, onder meer aan het station Haymarket); reistijd: 30 min. £ 4,50/£ 7,50 HT. Een ticket kopen kan ter plaatse of online. Vanaf de luchthaven rijdt deze maatschappij ook naar andere wijken en steden.
Tram – t (0131) 555 6363 - www. edinburghtrams.com - vertrek om de 8 à 12 min., van 6.18 u tot 22.48 u; enkeltje £ 5,50/HT £ 8,50 - reistijd: 30 min. U kunt een ticket kopen aan de automaten bij de haltes. De tram rijdt langs het station Haymarket, Princes Street, het station Waverley (halte St Andrew Square). Taxi – Een taxirit naar Princes Street kost £ 20 of meer, afhankelijk van de drukte. Reserveren kan op t (0131) 228 1211 en www.citycabs.co.uk Diensten – Wisselkantoren, pinautomaten, autoverhuurbedrijven en informatiebureaus (zie verder). T ‘De reis voorbereiden - Met het vliegtuig’, blz. 14.
Ter plaatse Toeristenbureau – 3 Princes St., zuidkant van het station Waverley t (0131) 473 3868 - www.visitscot land.com; www.edinburgh.org - 9.0017.00 u, zo. 10.00-17.00 u (dag. tot 19.00 u in juli-aug., tot 18.00 u in juni). Gratis documentatie, gratis reserveringscentrale voor overnachtingen, opvoeringen, uitstapjes (tot op de dag zelf) en wisselkantoor. Boekhandel (boeken, ansichtkaarten, souvenirs). Ander informatiepunt bij de luchthaven (oostelijke terminal) - t (0131) 473 3690 - april-okt.: 6.30-20.30 u; de rest van het jaar: 7.30-19.30 u (za. en zo. 19.00 u).
3
WELKOM IN EDINBURGH
WAT U NIET MAG MISSEN Onze favoriete 'mooiste plekjes'
1
2
4
National Museum of Scotlandaaa Vouwkaart F6 - T blz. 61
Calton Hilla en het uitzichtaaa Vouwkaart G3 - T blz. 81
3
Rosslyn Chapelaaa T blz. 93
4
Royal Botanic Gardenaaa Vouwkaart CD1 - T blz. 87
WAT U NIET MAG MISSEN
5
6
Paleis en abdij van Holyroodhouseaa Vouwkaart H4 - T blz. 50
New Townaa Vouwkaart DE4 - T blz. 74
7
8 5
National Gallery of Scotlandaa Vouwkaart E5 - T blz. 66
9
Princes Street Gardensa Vouwkaart DE5 - T blz. 64
Het kasteel van Edinburghaa Vouwkaart DE5 - T blz. 33
10
De westelijke en noordelijke wijkena: Dean Village Vouwkaart B4 - T blz. 85
WELKOM IN EDINBURGH
HOOGTEPUNTEN VAN MICHELIN Í Omhoog klimmen voor een panoramisch uitzicht over de stad. Vanaf het kasteel (T blz. 33), vanaf Calton Hill (100 m, T blz. 81) of, voor de sportievelingen, vanaf de vroegere vulkaan Arthur’s Seat (251 m, T blz. 54) geniet u van een prachtig uitzicht over de hoofdstad, vooral bij zonsopgang of -ondergang.
stedentrippers, feestvierders... en geesten (T blz. 40).
Í De Royal Mile volgen… met enkele omwegen. Links en rechts van de prestigieuze laan is het aangenaam verdwalen in de wirwar van straatjes, doorgangen en pleintjes vol
Í Kinderen en musea samenbrengen en ze laten kennismaken met het National Museum of Scotland (T blz. 61): de zalen zijn heel ludiek ingericht – met verschillende interactieve spelen – zodat kinderen zich hier al snel thuis voelen! De toegang is trouwens gratis.
6
Í In de lente en de zomer het groen opzoeken in de prachtige Royal Botanic Garden (T blz. 87) of de meer centraal gelegen Princes Street Gardens (T blz. 64).
Í De straten van Stockbridge (T blz. 86) en Dean Village (T blz. 85) ontdekken en kijken hoe de hedendaagse bourgeoisie van Edinburgh leeft. In deze aangename en groene wijken liggen tal van cafés en biowinkels.
© G. Clerk/Getty Images
Í New Town bezichtigen (T blz. 74) in de voetsporen van de personages van Alexander McCall Smith wiens verhalen over Edinburgh wereldwijd bekend zijn.
Een typische deur in de wijk New Town
Í De voeten wat laten rusten en plaatsnemen op een van de dubbeldeksbussen (T blz. 18): de stad schuift langzaam voorbij terwijl u zich laat rijden. De beste plaatsen? Vooraan natuurlijk.
© 22kay22/iStockphoto
HOOGTEPUNTEN VAN MICHELIN
7
Uitkijken op het kasteel vanaf Arthur’s Seat
Í Kennismaken met de vele bieren, whisky’s en gins die Schotland rijk is, in een van de pubs in de Old Town. Pik meteen ook een optreden mee van de volgende Franz Ferdinand in een ondergrondse club (T blz. 116 en blz. 130). Í Rondkuieren langs de Farmers’ Market (T blz. 126) of op een biomarkt in Stockbridge (T blz. 129) op zoek naar typisch Schotse producten, Í De rivier Water of Leith (T blz. 88) volgen, in de lente een bloemrijk traject langs West End, Dean en Stockbridge tot Leith (T blz. 90), de haven van Edinbugh. Ideaal voor wat gezonde zeelucht!
ambachtelijke bieren, gerookte vis... Proeven kan in een van de vele restaurants waar traditionele gerechten in een nieuw jasje gestoken worden. Í Kippenvel krijgen wanneer het volledige stadion van Murrayfield (T blz. 24 en 130) Flower of Scotland zingt voor een match van het Six Nations Championship. Í Het fraaie beeldhouwwerk van Rosslyn Chapel (T blz. 93) ontcijferen, een uniek werk gehuld in heel wat mysteries.
BESTEMMING EDINBURGH
DE REIS VOORBEREIDEN Formaliteiten w Zolang het Verenigd Koninkrijk de Europese Unie niet officieel verlaten heeft (een complex en lang proces), zijn er geen wijzigingen voor reizigers uit de rest van Europa. De kans is klein dat in de toekomst het visum opnieuw ingevoerd wordt, maar het is niet zeker dat de Europese ziekteverzekeringenkaart in het Verenigd Koninkrijk geldig blijft.
NOODNUMMERS 12
Europees noodnummer: t 112 Noodgevallen: t 999 (brandweer, politie, ziekenwagen) - t 101 (politie) Politie – 188 High St. - t (0131) 226 6966 - www.scotland.police.uk Verlies bankpas (lokale nummers): American Express: t 01 47 77 72 00 Visa: t 0 800 891 725 Master Card: t 0 800 964 767 Medische urgentie: The Royal Infirmary of Edinburgh - 51 Little France Crescent, Old Dalkeith Rd t (0131) 536 1000 - 24u/dag Verloren voorwerpen: Luchthaven - t (0131) 344 3486 Station - t (0800) 524 4822 of (131) 550 2333 Bus - t (0131) 457 0652 (Lothian) of (0870) 872 7271 (First)
Identiteitsbewijs – Voor inwoners van de Europese Unie volstaat een identiteitskaart. Visum – Belgische en Nederlandse staatsburgers hebben geen visum nodig om naar Schotland te reizen. Douane – Het Verenigd Koninkrijk en dus ook Schotland hebben slechts een deel van de bepalingen uit het Schengenakkoord goedgekeurd en behouden hun recht op grenscontroles. Er staat in principe geen beperking op de invoer van verbruiksgoederen, op voorwaarde dat ze voor eigen gebruik zijn (in aanvaardbare hoeveelheden dus) en ze niet worden doorverkocht. Jongeren onder de 17 jaar mogen geen alcohol invoeren. Meer informatie op www.gov.uk/ duty-free-goods. Komt u het Verenigd Koninkrijk binnen via een land dat geen deel uitmaakt van de Europese Unie, dan moet u langs de douane en meegebrachte goederen aangeven.
Geldzaken Munteenheid – De munteenheid is het pond sterling (£) verdeeld in 100 pence (enkelvoud: penny). De wisselkoers bedraagt £ 1 voor € 1,1 (bij het opmaken van deze gids). Wisselen – In Edinburgh kunt u probleemloos geld wisselen bij banken, wisselkantoren, op de luchthaven en bij sommige reisbureaus, grote hotels en grote warenhuizen. T ‘Banken’, blz. 16.
© Jan Kranendonk/Shutterstock.com
DE REIS VOORBEREIDEN
13
’s Zomers worden de festivals georganiseerd, zo bijvoorbeeld het Edinburgh Fringe Festival
Creditcards – U vindt vrijwel overal pinautomaten en in de meeste restaurants, hotels (met uitzondering van enkele B&B’s) en winkels worden creditcards aanvaard.
Met de bus Edinburgh ligt op 650 km van Londen. Verschillende maatschappijen zorgen voor de verbinding tussen beide steden in 8 uur tijd. National Express – t 08717 818 178 www.nationalexpress.com - verschillende vertrekken tussen 9.00 u en 23.00 u. Megabus – t 0900 1600 900 - www. megabus.com - vertrekken tussen 9.30 u en 23.00 u vanaf London Victoria Coach Station en andere Engelse steden.
Met de trein De stad telt verschillende stations. Het grootste is Waverley Station, midden in het centrum van de stad. Vanuit Kings Cross Station (Londen) reist u in 4,5 à 5 uur tijd naar Edinburgh. Verschillende privémaatschappijen gebruiken hetzelfde spoorwegennet, maar Virgin Trains East Coast heeft het ruimste aanbod naar Edinburgh - www.virgintrainseastcoast. com. Raadpleeg ook de website www. scotrail.co.uk en de algemene sites www.nationalrail.co.uk, www.thetrain line.com en www.rail.co.uk w Voor een verblijf van twee dagen kan de nachttrein Caledonian Sleeper vanuit London Euston en met bestemming Edinburgh Waverley een goed
BESTEMMING EDINBURGH
EVENEMENTENKALENDER Tijdens de periode van de feesten (voornamelijk in augustus en eind december) zijn sommige musea langer geopend en organiseren ze speciale tentoonstellingen. Reserveer vooraf voor de opvoeringen. U vindt meer algemene informatie op www. edinburghfestivalcity.com Meer inlichtingen over de grote tentoonstellingen vindt u op www. nationalgalleries.org; zie ook de websites vermeld op blz. 15.
Jaarlijkse evenementen 24
25 JANUARI
3 Burns’ Night – Viering van de verjaardag van de dichter Robert Burns onder begeleiding van doedelzakken en met haggis en powsowdie.
FEBRUARI-MAART
3 Six Nations Championship – De wedstrijden van dit rugbytoernooi worden gespeeld in het stadion van Murrayfield.
APRIL
3 Beltane Fire Festival – Oud Keltisch feest op Calton Hill - www.beltane.org T kadertekst blz. 82. 3 Edinburgh International Science Festival – Verschillende manifestaties, bezichtigingen rond de thema’s wetenschap en ontdekkingen - t (0131) 553 0320 - www.sciencefestival.co.uk
MEI
3 Imaginate Festival – Een festival voor de allerkleinsten vol magie, met
mime en poppenspel. Het grootste evenement in zijn soort in het Verenigd Koninkrijk - www.imaginate.org.uk
JUNI
3 Edinburgh International Film Festival – Het filmfestival wordt gehouden in het Filmhouse, 88 Lothian Rd - t (0131) 228 4051 of 623 8030 www.edfilmfest.org.uk 3 Royal Highland Show – Dans uit de Highlands in het Royal Highland Centre, Ingliston (dicht bij de luchthaven), jaarlijks sinds 1822 - een ticket kost £ 27 (£ 22 in de voorverkoop via de website) - t (0131) 335 6200 - www. royalhighlandshow.org 3 Leith Festival – Een week lang wordt u vergast op een eclectisch programma met concerten, feesten, theater, poëzie en parades - t (0131) 555 0501 - www.leithfestival.com
JULI
3 Edinburgh International Jazz and Blues Festival – Jazz overspoelt de stad, de pubs, de theaters en de pleinen - www.edinburghjazzfestival.com
AUGUSTUS
3 Edinburgh International Festival – Het meest prestigieuze culturele evenement van Edinburgh. Op verschillende podia in de stad vinden uitzonderlijke voorstellingen plaats door groepen uit de hele wereld, binnen alle domeinen van de podiumkunsten (opera, dans, theater en muziek). Inlichtingen: The Hub, Castle Hill, Royal Mile - t (0131) 473 2000 - www.eif.co.uk
EVENEMENTENKALENDER
© Mauritius/Photononstop
musea, galeries en tijdelijke tentoonstellingsruimten - www.edinburghart festival.com 3 Edinburgh International Book Festival – Tientallen evenementen rond literatuur in de Charlotte Square Gardens - t 0845 373 5888 of (0131) 718 5666 - www.edbookfest.co.uk 3 The Ferry Fair – Een week lang feestelijkheden voor kinderen in South Queensferry. Bij deze gelegenheid hoort de optocht met de Burry Man. De hoofdpersoon van dit festival is een afschuwelijk wezen dat van top tot teen is bedekt met groene takken vol prikkende klitten www.ferryfair.co.uk
SEPTEMBER
Het Military Tatoo Festival
3 Edinburgh Fringe Festival – Dit niet te missen festival loopt gelijktijdig met het Edinburgh International Festival (T hiernaast). Het is vaak avant-gardistisch of zelfs excentriek van aard: theater, muziek, dans en straatanimatie. Inlichtingen: t (0131) 226 0026 www.edfringe.com 3 Edinburgh Military Tattoo – In drie weken tijd wonen meer dan 200.000 toeschouwers de militaire optochten en fanfares in kilt en met doedelzak bij. Ticketverkoop: 32 Market St. t (0131) 225 1188 - www.edintattoo. co.uk. Vanaf £ 25. 3 Edinburgh Art Festival – Tentoonstellingen en evenementen (vaak gratis) in meer dan veertig
3 Doors Open Days – Gedurende een heel weekend opent Edinburgh de deuren van bezienswaardige locaties die normaal niet toegankelijk zijn - www. doorsopendays.org.uk
NOVEMBER-JANUARI
3 Edinburgh’s Christmas – Net als andere steden organiseert ook Edinburgh sinds een vijftiental jaren een kerstmarkt met optochten en andere activiteiten (schaatsbaan, reuzenrad...) - www.edinburghs christmas.com
DECEMBER-JANUARI
3 Hogmanay – Van 29 december tot 1 januari gaan 100.000 mensen de straat op om het begin van het nieuwe jaar te vieren, met fakkeltochten, concerten en vuurwerk www.edinburghshogmanay.org
25
EDINBURGH BEZICHTIGEN
ROYAL MILEaa Castlehill, Lawnmarket, High Street en Canongate vormen samen de meest prestigieuze verkeersader van het land, tussen het kasteel en het paleis van Holyrood. Als we Daniel Defoe, de bedenker van Robinson Crusoe, moeten geloven, was de Royal Mile in de 18de eeuw ‘waarschijnlijk de breedste, de langste en de mooiste straat wat betreft de kwaliteit van de gebouwen en het aantal inwoners, niet alleen van Groot-Brittannië, maar van de hele wereld’. Deze statige laan, waar het zowel overdag als ‘s nachts heel druk is, heeft niets van zijn aantrekkingskracht verloren. Ieder steegje, iedere doorgang – aangegeven door vergulde letters – nodigt uit tot een omweg. 3 Bereikbaarheid: vanaf Princes Street te bereiken via The Mound, Waverley Bridge, Cockburn Street en North Bridge. Detailkaart van de wijk blz. 30-31. Uitneembare vouwkaart E5 tot G4. 3 Aanrader: de moeite waard, zowel overdag als ‘s nachts, bij zon of bij regen, voor telkens een wisselende sfeer. Reserveer een hele dag. T ‘De beste adressen’, blz. 106, 116, 123 en 134. 40
The Scotch Whisky Experience 354 Castlehill - t (0131) 220 0441 www.scotchwhiskyexperience.co.uk - j 10.00-18.30 u - 25 dec. gesl. - met uitleg (8 talen) - vanaf £ 15 (met proeverij) restaurant Amber met Schotse specialiteiten (T ‘De beste adressen’, blz. 107). Negentien whiskyproducenten hebben de handen in elkaar geslagen om dit tentoonstellingscentrum te openen. Het is weliswaar heel toeristisch, maar centraal gelegen, zodat iedereen de kans krijgt kennis te maken met de geschiedenis en het fabricageproces van het water of life, van de turfwinning tot het bottelen en de werking van een distilleerderij. Tijdens het bezoek geeft de gids ook meer uitleg bij de subtiele varianten en de regionale
verscheidenheid, natuurlijk met proeverij en mogelijkheid tot aankoop van een fles (meer dan driehonderd soorten!) in de winkel. w Reist u met het vliegtuig, weet dan dat u geen vloeistoffen mag meenemen aan boord.
Outlook Tower and Camera Obscura Castle Hill - t (0131) 226 3709 - www. camera-obscura.co.uk - juli-aug.: 9.00-22.00 u; april-juni en sept.-okt.: 9.30-19.00 u; nov.-maart: 10.0018.00 u - £ 15 (kinderen £ 11). Sinds 1853 is een optisch mechaniek geïnstalleerd in een donkere kamer, waardoor u de hele stad kunt bekijken. Vanaf de top van de wachttoren hebt u een panoramisch uitzicht over 360°. Daarnaast is er ook een tentoonstelling
ROYAL MILE
van hologrammen en 3D-foto’s. Wat duur, maar wel leuk. Wandel verder langs de Royal Mile. In Ramsay Garden, links, staat Ramsay Lodge, die in de 18de eeuw werd gebouwd voor dichter Allan Ramsay (1686-1758), vader van de portretschilder met dezelfde naam. In het grote, oude waterreservoir van het kasteel ziet u de Tartan Weaving Mill & Exhibition (9.00-17.30 u, gratis), een bescheiden tentoonstelling over tartans en (vooral) een immense souvenirwinkel. Het tartanatelier op de kelderverdieping, dat nog steeds in bedrijf is, is wel de moeite waard.
The Hub Op de hoek van Castle Hill en Johnston Terrace - t (0131) 473 2015 - www. thehub-edinburgh.com - loket voor het festival van Edinburgh: ma.-za. 9.00-17.00 u (juli-aug.: 9.00-19.30 u) café Hub (ma.-za. 9.00-17.00 u, zo. 11.00-17.00 u). Een grote torenspits bekroont de gotische Highland Tolbooth Kirk, die in de jaren 1840 werd gebouwd door James Gillespie Graham (een grote naam in de Schotse architectuur uit de 19de eeuw) en Augustus Pugin (die ook aan Westminster in Londen meewerkte). Het gebouw werd met veel fantasie gerenoveerd en herbergt nu het informatiecentrum van het Edinburgh International Festival en een café. Een goed plekje om af te spreken!
Gladstone’s Land a 477b Lawnmarket - t (0131) 226 5856 - www.nts.org.uk - enkel rondleidingen (45 min.), tot zeven keer per
dag in juli-aug., vanaf 10.30 u (de exacte openingstijden vindt u terug op de website, onder ‘Events’) £ 7 (kinderen £ 5). Dit smalle pand van zes verdiepingen is kenmerkend voor het Edinburgh van de 17de eeuw, toen alle huizen in de hoogte werden gebouwd. Het werd in 1617 aangekocht door koopman Thomas Gledstanes, die het herbouwde en uitbreidde. Onder de gewelven van de benedenverdieping is een winkel ingericht, op de hogere verdiepingen zijn appartementen ondergebracht. Dat op de eerste verdieping, met oorspronkelijke beschilderde plafonds, een Schots gebeeldhouwd bed en Hollandse dekenkisten, is een mooi voorbeeld van een 17de-eeuwse woning.
Writers’ museum Achter in de steeg die uitkomt bij Gladstone’s Land. Lady Stair’s House - t (0131) 529 4901 - www. edinburghmuseums.org.uk - di.-zo.: 10.00-17.00 u (aug.: zo. 12.0017.00 u) - gratis, gift is welkom. Uw kennis van de Schotse literatuur opfrissen kan in dit kleine museum, gewijd aan drie grote namen: Robert Burns (1759-1796), Sir Walter Scott (1771-1832) en Robert Louis Stevenson (1850-1894), wier werk wordt toegelicht aan de hand van manuscripten en souvenirs, zoals de Ballantyne Press, waarop de Waverley Novels van Sir Walter Scott gedrukt werden. Hoewel het grondig verbouwd werd, verdient het Lady Stair’s House (1622) waarin het museum is ondergebracht ook uw aandacht: deze stadswoning is als een klein kasteel, volledig
41
EDINBURGH BEZICHTIGEN
in de hoogte gebouwd en dankt haar naam aan een bewoonster uit het einde van de 18de eeuw, de weduwe van John Dalrymple, de 1ste graaf van Stair.
St Giles’ Cathedral aa Vouwkaart F5 – High St. - t (0131) 225 9442 - www.stgilescathedral. org.uk - j - mei-sept.: ma.-za. 9.0019.00 u (za. 17.00 u), zo. 13.00-17.00 u; okt.-april: ma.-za. 9.00-17.00 u, zo. 13.00-17.00 u - rondleiding mogelijk gratis - schenking van £ 3 aanbevolen cafetaria in de crypte. Geschiedenis – Hier begint het deel van de Royal Mile dat bekendstaat als High Street. De ‘High Kirk’ van Edinburgh is waarschijnlijk de derde kerk op deze
plek. De eerste (9de eeuw) werd in 1126 vervangen door een romaans bouwwerk. Daarvan resteren slechts vier pijlers, die de toren ondersteunen. Na brandstichting door de Engelsen in 1385 werd de huidige kerk gebouwd. Het oorspronkelijke uiterlijk van dit 15de-eeuwse gebouw is helaas totaal veranderd door opeenvolgende restauraties. Tijdens de woelige Reformatie raakten talrijke altaren overal verspreid en werden de kostbare reliekhouder en het beeld van de H. Egidius naar Nor’Loch gebracht. Katholieken en gereformeerden kregen de kerk om beurten in handen tot John Knox hier in 1560 werd benoemd tot dominee en zich kort daarna tegen Maria Stuart zou keren (T blz. 150). De kerk was de
© Daneel85/iStockphoto
42
Van het kruisvormige grondplan van de St Giles’ Cathedral is er tegenwoordig niets meer te herkennen.
GV Écosse_St Giles_GBR26054FRA00_70x105 mm ROYAL MILE GV WE Edimbourg_St Giles_GBR26054FRA00_70x105 mm Attention version anglaise existante!!!
Parliament
ST GILES’
Square
Thistle Chapel KOOR Prestonbeuk 5 Chepmanbeuk
Chambersbeuk
High
Street
Winkel
Orgel
4
Royal
Mile
PRIESTERKOOR
3 St Eloi’sbeuk
6
7
Moraybeuk
2 SCHIP
8
Albanybeuk
1
Parliament
grootste in de hoofdstad en deed ook dienst als vergaderzaal van het parlement en van de General Assembly of the Church of Scotland. Er vonden talrijke openbare evenementen plaats, zoals het afscheid van Jacobus VI van zijn Schotse onderdanen en, twee eeuwen later, het bezoek van George IV (1822).
Square
0
5m
0
20 feet
Buitenzijde – Gezien vanuit het westen wordt de kerk gedomineerd door haar kroonvormige daklantaarnaaa uit 1495. Het gebouw heeft veel van zijn oorspronkelijke karakter verloren door verbouwingen in de 20ste eeuw. Interieur – Van het oorspronkelijke, kruisvormige grondplan is niets meer te
43
DE BESTE ADRESSEN
UIT ETEN
106
In het centrale deel van de Royal Mile, in de buurt van de Grassmarket of langs George St. en de straten die evenwijdige lopen met de New Town liggen tal van restaurants. De meeste bieden ’s middags en aan het begin van de avond (pre theatre) een speciaal menu aan, zodat u kunt kennismaken met minder ‘toegankelijke’ adresjes. En dan zijn er ook nog de pubs, waar u goedkoop kunt proeven van traditionele gerechten (frites, burgers, haggis, fish-and-chips…) in een gezellige sfeer. De restaurants in Leith hebben zich gespecialiseerd in vis, die tweemaal per dag vers aangevoerd wordt.
Tijdens het weekend serveren heel wat etablissementen een Scottish breakfast, een brunch met toast, worst, spek, bonen, eieren, tomaat en champignons. Sommige voegen nog haggis (T ‘Schotse lekkernijen’, blz. 154), zwarte pens (black pudding) en soms gerookte haring (kipper) toe aan het menu. Op zondag wordt de traditionele sunday roast geserveerd. w Goed om te weten – Alle etablissementen serveren eveneens vegetarische gerechten. In de zomer en tijdens festivals raden we aan vooraf te reserveren. Kijk ook in het hoofdstuk ‘Iets drinken’ (blz. 116): sommige adressen uit het aanbod serveren ook kleine gerechten, ideaal voor een lichte lunch. T Onderstaande adressen vindt u terug op de uitneembare vouwkaart aan de binnenzijde van het omslag; zoek het overeenkomstige nummer (bv. ā). De aanwijzingen in het rood verwijzen eveneens naar deze kaart. Sommige adressen staan ook aangeduid op de detailkaarten.
Royal Mile Detailkaart van de wijk blz. 30-31
© P. Hauser/hemis.fr
MINDER DAN € 17 (£ 15)
De etalage van restaurant Oink; hier moet u zijn voor geroosterd Schots varkensvlees.
IJ Oink Canongate – G4 - 82 Canongate - t (0758) 463 7416 - www. oinkhogroast.co.uk - - 11.0017.00 u - minder dan £ 15. Het roze varken als uithangbord verraadt meteen de specialiteit van het huis: Scottish hog roast. Varkens afkomstig
UIT ETEN
van boerderijen in Berwickshire worden hier ter plaatse geroosterd en geserveerd in dunnen plakjes op een broodje (keuze uit verschillende soorten brood en sausjes). Eenvoudig, pretentieloos, lekker en goedkoop… zolang u maar niet op dieet bent.
TUSSEN € 17 EN € 35 (£ 15/30)
ĕ Amber – E5 - 354 Castlehill (op de kelderverdieping van The Scotch Whisky Experience) - t (0131) 220 0441 - www.scotchwhiskyexpe rience.co.uk - £ 20/40 - reserv. aanbevolen. Een toeristisch en druk restaurant, maar met traditionele, Schotse gerechten van uitstekende kwaliteit. Een aangename verrassing! De nagerechten zijn heel calorierijk, zoals de Britse traditie dat
wil, maar superlekker. Aansluitend whiskybar.
TUSSEN € 35 EN € 45 (£ 30/40)
Ĵ Lovage Restaurant – G5 - 38 St Mary St. - t (0131) 557 5754 lovagerestaurant.co.uk - - 12.0014.30 u, 18.00-22.00 u - gesl. ma. en di. - £ 32/41. Aangename, mooie bistro (warme kleuren, houten tafels) waar u kunt proeven van een lekkere, lokale keuken die in een nieuw jasje gestoken werd. Uitgebreide drankenkaart. ę The Witchery by the Castle – E5 - 325 Castlehill, The Royal Mile t (0131) 225 5613 - www.the witchery.com - - 12.00-23.30 u £ 38,50/72,50 - menu £ 36. Dit restaurant vlak bij het kasteel is gevestigd
© Wedgwood
107
De keukenbrigade van Wedgwood
DE BESTE ADRESSEN
IETS DRINKEN
116
Traditionele pubs serveren vaak eenvoudige gerechten aan de bar of meer uitgebreide schotels in de eetzaal en dit voor wisselende prijzen, afhankelijk van de bekendheid van de pub (maar vaak goedkoper dan ‘echte’ restaurants). Ze sluiten meestal om middernacht of om 1.00 u. Tal van bars (met terras in de zomer) volgen elkaar op langs het plein aan de Grassmarket, de wijk waar de jeugd samenkomt. Hebt u het liever wat rustiger, ga dan naar de New Town. In Rose Street vindt u pubs en bars die zich uitstekend lenen voor een pauze tijdens een middagje shoppen. In George Street en het uiterste westen van Princes Street liggen een paar prestigieuze etablissementen. De omliggende straten en het noorden van de wijk herbergen dan weer enkele intiemere adresjes die vaak enkel bekend zijn bij de lokale bevolking. De onafhankelijke sfeer van Broughton Street lokt yuppies en homoseksuelen. T Onderstaande adressen vindt u terug op de uitneembare vouwkaart aan de binnenzijde van het omslag; zoek het overeenkomstige nummer (bv. ā). De aanwijzingen in het rood verwijzen eveneens naar deze kaart. Sommige adressen staan ook aangeduid op de detailkaarten.
Royal Mile Detailkaart van de wijk blz. 30-31
OVERDAG
ij Forsyth’s Tea Room – F5 -
81 High St. - t (0131) 557 5150 10.00-18.00 u. Wat verwijderd van High Street, in een nietig steegje, ligt een discreet adresje dat vooral bekend is bij theeliefhebbers (en toeristen). Versierde kopjes, taart, scones en shortbreads… Alles wordt opgediend door een charmant team. Ħ Clarinda’s Tea Room – G4 - 69 Canongate - t (0131) 557 1888 - 10.00-16.30 u. Weliswaar wat toeristisch – voornamelijk door de strategische ligging – maar de perfecte, ouderwetse tearoom. Meubelen, kanten tafelkleden, zwart-witfoto’s, kopjes en theepotten versierd met bloemen… Alles is er (en staat in schril contrast met het gebouw in seventiesstijl waarin het is ondergebracht). De drankjes gaan natuurlijk gepaard met traditionele shortbreads, scones en andere zoetigheden.
’S AVONDS
ā Deacon Brodies Tavern – E5 - 435 Lawnmarket - t (0131) 225 6531 www.nicholsonspubs.co.uk - - 10.0024.00 u, vr.-za. 10.00-1.00 u. Deze plek, opgetrokken in 1894, is genoemd naar William Deacon Brodie, wethouder in de 18de eeuw en ambivalent persoon die als inspiratie zou hebben gediend voor Dr. Jekyll van Robert Louis Stevenson. Traditionele pub op de benedenverdieping en restaurant met Schotse gerechten boven. Ă The Jolly Judge – E5 - 7 James Lawnmarket - t (0131) 225 2669 www.jollyjudge.co.uk - - 12.00-
IETS DRINKEN
23.00 u, vr.-za. 12.00-24.00 u. Deze pub ligt goed verborgen, dicht bij de Deacon Brodies Tavern en het kasteel. Liefhebbers en vaste klanten komen hier graag een biertje of een whisky drinken op de gezellige en schilderachtige kelderverdieping. Enkele tafels op het binnenplaatsje. ħ The Devil’s Advocate – F5 - 9 Advocates Close - t (0131) 225 4465 devilsadvocateedinburgh.co.uk - 12.00-1.00 u - £ 18/30. Deze bar annex restaurant is ondergebracht in een voormalig pompstation op een steenworp afstand van de Royal Mile. Het ligt wat afgelegen en is te bereiken via een steile trap. Het interieur is heel trendy en gezellig en herinnert aan het industriële verleden. De uitgebreide drankenkaart vermeldt uitstekende
cocktails, lokale bieren, wereldwijnen en vooral een honderdtal whisky’s. Typisch Schotse gerechten in een nieuw jasje kunnen uw keuze vergezellen.
Holyrood ’S AVONDS
The Sheep Heid Inn – Buiten de vouwkaart via H7 - 43-45 The Causeway - t (0131) 661 7974 - www. thesheepheidedinburgh.co.uk - j 11.00-23.00 u, vr.-za. 11.00-24.00 u, zo. 12.00-23.00 u - £ 19/39. De oudste pub van Schotland (1360!) heeft een onweerstaanbare charme, die ze zowel te danken heeft aan de gezellige sfeer als aan ligging in het piepkleine dorp Duddingston, aan de voet van Arthur’s Seat. Een aangename halte na een wandeling in Holyrood Park, voor een ale of een maaltijd op basis van verse producten (reserv. aanbevolen).
Ten zuiden van de Royal Mile Detailkaart van de wijk blz. 30-31
© Ch. Boisvieux/hemis.fr
OVERDAG
Clarinda’s heerlijk ouderwetse tearoom
Đ The Elephant House – F6 - 21 George IV Bridge - t (0131) 220 5355 - www.elephanthouse.biz - 8.00-22.00 u, vr. 8.00-23.00 u, za. 9.0023.00 u, zo. 9.00-22.00 u. Gun uzelf een pauze en een lekkere kop koffie in de zaal achteraan, met uitzicht op het kasteel en het park van een begraafplaats. Misschien heeft dit uitzicht J.K. Rowling wel geïnspireerd toen ze hier de eerste Harry Potter schreef… of althans enkele regels van het boek. Ĥ The Royal Dick Bar – G8 - 1 Summerhall Pl. - t (0131) 560 15 72 -
117
MEER WETEN OVER EDINBURGH
EDINBURGH VIERT FEEST Straatspektakels overal
140
In de stad heerst het hele jaar door een gezellige sfeer, maar in augustus, de festivalmaand, bruist de stad meer dan ooit. Niet minder dan 25.000 artiesten uit alle mogelijke disciplines en alle landen ter wereld komen er samen. Een maand lang heerst er in de straten en op de pleinen een gezellige drukte en verdringen bezoekers uit andere regio’s van het Verenigd Koninkrijk, maar zelfs uit Noord-Amerika en Australië zich in de stad om al dat moois te ontdekken. De hoofdstad van Schotland, die tijdens de Tweede Wereldoorlog gespaard bleef van de bombardementen, telt heel wat spektakelzalen en werd in 1947 uitgekozen om een cultureel evenement in te richten dat moest dienen als ‘springplank voor de ontwikkeling van de menselijke geest’: het Edinburgh International Festivalaaa. Sindsdien bleef dit initiatief zich verder ontwikkelen en diversifiëren, waardoor Edinburgh een heel uniek karakter kreeg. Het Edinburgh International Festival is het meest prestigieuze evenement van de stad. Op verschillende podia vinden uitzonderlijke opvoeringen plaats van groepen afkomstig uit de hele wereld en uit alle domeinen van de podiumkunsten (opera, dans, theater en muziek). Tegelijkertijd worden in de stad zowat 2500 opvoeringen gegeven binnen
het kader van het Edinburgh Festival Fringe, dat in de jaren 1950 in het kielzog van zijn grote broer verscheen. Het is nu wellicht een van de grootste en bekendste festivals in zijn genre in de hele wereld. The Fringe is vaak avant-gardistisch of zelfs excentriek te noemen en vindt plaats in de straten en op de pleinen van Edinburgh, met artiesten, jongleurs, comedy, muzikanten en mimespelers. Heel wat comedians kenden hier hun grote doorbraak, zoals Steve Coogan of Rowan Atkinson. Trouw aan de originele sfeer van The Fringe zijn alle evenementen min of meer oneerbiedig en lichtelijk gestoord.
VOOR ALLE SMAKEN EN BEURZEN Voor de opvoeringen van internationaal vermaarde kunstenaars moet u beslist vooraf reserveren om zeker te zijn van een plaatsje, maar de beste manier om het festival te ontdekken is door zomaar door de stad te trekken. Ga naar de Royal Mile om een idee te krijgen van het aanbod, koop een plaatselijke krant die plaatsen in de aanbieding heeft, lees het verslag van de vorige avonden. Goede commentaren zijn wellicht een aanwijzing van de opvoeringen die u gezien moet hebben, maar waar u niet meteen bij stilstond. Wat het budget betreft, zijn de tarieven best aanvaardbaar, met tickets vanaf £ 10 (theater, opera; reserveren kan vanaf eind maart), kortingen (voor studenten, senioren enz.) en voordelige aanbiedingen (twee tickets voor de
Vertaling Omslagontwerp Omslagfoto Ontwerp binnenwerk Oorspronkelijke titel Oorspronkelijke uitgever Directie Uitgevers Redactie Cartografie
Valérie Maes Keppie & Keppie Even Fh/Shutterstock.com Keppie & Keppie Le Guide Vert Édimbourg Week-end Michelin, Parijs Philippe Orain Catherine Guégan (Michelin), Lieven Defour (Lannoo) Archipel Studio, Alexandra Forterre, Laurent Gontier, Pierre Grundmann, Guylaine Idoux, Mélanie des Monstiers, Elisabeth Morris, Guillaume d’Oléac d’Ourche, François Sichet Theodor Cepraga, Daniel Duguay, Karina-Andreea Gruia, Thierry Lemasson
Stadskaarten: © MICHELIN en © 2006-2016 TomTom. This material is proprietary and the subject of copyright protection, database right protection and other intellectual property rights owned by TomTom or its suppliers. The use of this material is subject to the terms of a license agreement. Any unauthorized copying or disclosure of this material will lead to criminal and civil liabilities. Contains Ordnance Survey data © Crown copyright and database right 2015. Contains Royal Mail data © Royal Mail copyright and database right 2015.
Met dank aan Julien Manuguerra - Visit Scotland; Marie-Laurence Mouren-Khaïda © Cartografie: Michelin © Nederlandse tekst: Uitgeverij Lannoo, nv, Tielt, 2019 Het redactieteam heeft de grootste zorg besteed aan de samenstelling en de controle van deze gids. Maar omdat de gegevens voortdurend gewijzigd worden, moet de praktische informatie (prijzen, adressen, bezoekuren, telefoonnummers, bezienswaardigheden, internetadressen...) worden beschouwd als een aanwijzing. Het is dan ook best mogelijk dat bepaalde info bij het verschijnen van deze gids niet helemaal correct of volledig is. Wij kunnen daar niet verantwoordelijk voor worden gesteld. Deze gids bestaat voor en door u; u bewijst ons dan ook een grote dienst door eventuele tekortkomingen of vergissingen te melden. Aarzel niet om ons uw opmerkingen en suggesties over de inhoud van deze gids mee te delen. Bij een eerstvolgende bijgewerkte editie zullen wij daar rekening mee houden.
Contactadres
De Groene Reisgids De Groene Reisgids Uitgeverij Lannoo Uitgeverij Terra Lannoo bv Kasteelstraat 97 Postbus 23202 B-8700 Tielt 1100 DS Amsterdam Zuid-Oost degroenereisgids@lannoo.be info@terralannoo.nl
www.lannoo.com Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt worden door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke wijze ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.
D/2019/45/138 - NUR 512 - ISBN 978-94-014-5717-0