TOSCANE – UMBRIË
van reizigers voor reizigers
TR
TTER
TOSCANE – UMBRIË
4 De wereld houdt niet op met draaien. Een wereldreiziger is de eerste om dat te beamen. Hoewel men geen inspanningen gespaard heeft om al de gegevens in deze gids uitgebreid te testen en te actualiseren, is het niet uitgesloten dat je ter plaatse vaststelt dat bepaalde gegevens in deze gids toch al opnieuw gewijzigd zijn. Veel adressen en suggesties in de Trotters zijn bovendien wat ‘fragiel’, juist omdat ze zo sympathiek en verrassend zijn. We zouden het daarom bijzonder op prijs stellen als je ons op de hoogte brengt van eventuele wijzigingen, zodat we de eerstvolgende herdruk op een correcte manier kunnen aanpassen. Dank bij voorbaat. Ons adres:
trotter Uitgeverij Lannoo Kasteelstraat 97 B-8700 Tielt
Uitgeverij Terra Lannoo Postbus 97 NL-3990 DB Houten
e - mail: trotter @ lannoo.be www.trotterclub.com
De prijscategorieën die in de Trottergidsen worden gebruikt, zijn steeds afgestemd op het land. Als je in een goedkoop hotelletje ongeveer € 25 betaalt, behoort een hotel waar je € 75 neertelt uiteraard tot de dure prijsklasse. De uitgever kan niet aansprakelijk worden gesteld voor eventuele fouten of de gevolgen ervan. vertaling Anja de Lombaert; 2017 Imago Mediabuilders reisinformatie vlaanderen en nederland Wegwijzer, Brugge omslagontwerp Studio Jan de Boer / Helga Bontinck ontwerp binnenwerk Imago Mediabuilders omslagfoto ronnybas / Shutterstock.com oorspronkelijke titel Le Routard – Toscane - Ombrie oorspronkelijke uitgever Hachette, Paris directeur van de reeks en auteur Philippe Gloaguen stichters Philippe Gloaguen en Michel Duval adjunctredacteuren Benoît Lucchini en Amanda Keravel redacteuren Olivier Page, Véronique de Chardon, Isabelle Al Subaihi, Anne-Caroline Dumas, André Poncelet, Marie Burin des Roziers, Thierry Brouard, Géraldine Lemauf-Beauvois, Anne Poinsot, Mathilde de Boisgrollier, Alain Pallier en Fiona Debrabander
© Hachette (alle rechten voor vertaling, reproductie en bewerking gereserveerd voor alle landen), Uitgeverij Lannoo nv, Tielt, 2017 © Cartografie Hachette Tourisme www.lannoo.com
D/2017/45/587 - ISBN 978 94 014 4012 7 - NUR 512 Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke wijze ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.
8
INHOUD INLEIDING ���������������������������������12 VEELGESTELDE VRAGEN ����������14 22 TOPERVARINGEN �����������������18 MENS, MAATSCHAPPIJ, NATUUR EN CULTUUR ��������������35 Beroemde personen 36 Bevolking 39 Cultureel erfgoed 40 Drank 50 Economie 54 Film 55 Geografie 57 Geschiedenis 58 Keuken 73 Literatuur 82 Marmer 83 Media 84 Milieu 85 Werelderfgoed van Unesco 86 Zeden en gewoonten 87 REIZEN NAAR TOSCANE EN UMBRIË ��������������88 TOSCANE EN UMBRIË PRAKTISCH ������������������������������93 ABC van Italië 94 Alvorens te vertrekken 94 Budget 96 Elektriciteit 98 Feesten en feestdagen 98 Fooi 102 Gehandicapten 103 Geldzaken 103 Gezondheid 104 Internetadressen 104 Klimaat 105 Noodgevallen 106
Openingstijden 107 Overnachten 107 Post 110 Reisliteratuur 111 Risico’s en ergernissen 112 Roken 112 Taal 112 Telecommunicatie 114 Vervoer 116 Winkelen 122 REISPLANNER ������������������������ 123
TOSCANE
ABC van Toscane
131
FLORENCE EN OMGEVING 133 Florence (Firenze) ��������������������������������������������133 WANDELING TEN ZUIDEN VAN FLORENCE ��������������������������������������������244 HET FLORENTIJNSE PLATTELAND �����������247 Fiesole �������������������������������������������������������������250 Prato ����������������������������������������������������������������254 DE CHIANTISTREEK 261 San Casciano in Val di Pesa ����������������������������262 Tavarnelle Val di Pesa �������������������������������������264 Impruneta ��������������������������������������������������������268
X Greve in Chianti ����������������������������������������������271 Panzano in Chianti ������������������������������������������276 Castellina in Chianti ����������������������������������������278 Radda in Chianti ����������������������������������������������283 Gaiole in Chianti ���������������������������������������������288 Castelnuovo Berardenga ���������������������������������291 SIENA EN OMGEVING 293 Siena ���������������������������������������������������������������293 MONTAGNOLA – VALDIMERSE ����������������323 Abbazia di San Galgano ����������������������������������327 DE CRETE SENESI ����������������������������������������328 Asciano �����������������������������������������������������������328 Abbazia di Monte Oliveto Maggiore ��������������330 VAL D’ORCIA 335 Pienza ��������������������������������������������������������������335 San Quirico d’Orcia �����������������������������������������342 Montalcino ������������������������������������������������������344 Bagno Vignoni �������������������������������������������������347 VAL DI CHIANA 348 Montepulciano ������������������������������������������������349 Chiusi ��������������������������������������������������������������354 Cortona ������������������������������������������������������������356 Arezzo ��������������������������������������������������������������363
9
BAGNI DI LUCCA EN GARFAGNANA �������414 Bagni di Lucca �������������������������������������������������414 LUCCA EN OMGEVING 417 Lucca ���������������������������������������������������������������417 Van Lucca naar Pistoia langs glooiende heuvels ��������������������������������432 Pistoia �������������������������������������������������������������437 PISA EN OMGEVING 440 Pisa ������������������������������������������������������������������440 Livorno �������������������������������������������������������������459 DE MAREMMA 464 Massa Marittima ��������������������������������������������464 Grosseto ����������������������������������������������������������468 Parco Naturale della Maremma (natuurpark van de Maremma) ����������������������473 Orbetello en de Monte Argentario �����������������476 De heuvels van de Maremma, van Capalbio naar Sorano �����������������������������480 Pitigliano ���������������������������������������������������������485
UMBRIË
VAL D’ELSA EN VAL DI CECINA 377 Monteriggioni �������������������������������������������������377 Colle di Val d’Elsa �������������������������������������������379 Volterra ������������������������������������������������������������383 San Gimignano ������������������������������������������������390 Certaldo Alto ���������������������������������������������������399
ABC van Umbrië
CARRARA EN DE VERSILIA 404 Carrara ������������������������������������������������������������405 Pietrasanta ������������������������������������������������������409
HET NOORDEN VAN DE TIBERVALLEI 493 Perugia ������������������������������������������������������������494 Lago Trasimeno (Het Trasimeense Meer) �������514
493
10
Città della Pieve ����������������������������������������������519 Città di Castello ����������������������������������������������522 DE STREEK ROND GUBBIO 526 Gubbio �������������������������������������������������������������526 Parco naturale del Monte Cucco (Natuurpark van de Monte Cucco) ����������������536 DE UMBRIËVALLEI 538 Assisi ���������������������������������������������������������������538 Parco regionale del Monte Subasio ���������������553 Spello ��������������������������������������������������������������554 Foligno �������������������������������������������������������������559 Bevagna ����������������������������������������������������������562 Montefalco ������������������������������������������������������568 Trevi �����������������������������������������������������������������571
Spoleto ������������������������������������������������������������574 HET ZUIDEN VAN DE TIBERVALLEI 587 Todi ������������������������������������������������������������������587 Orvieto �������������������������������������������������������������594 DE VALLEIEN VAN DE NERA EN HAAR ZIJRIVIEREN 609 La Valnerina ����������������������������������������������������609 Cascia ��������������������������������������������������������������616 Norcia en het parco nazionale dei Monti Sibillini (nationaal park van de Monti Sibillini) ������������������������������������������618 REGISTER
KAARTEN EN PLATTEGRONDEN Afstanden tussen de steden ������������������������ 119 Arezzo ����������������������������������������������������������� 365 Assisi ����������������������������������������������������� 540-541 Bevagna ������������������������������������������������������� 563 Bobolituin Ggiardino di Boboli) �������������������� 238 Chiantistreek, de ������������������������������������������ 261 Cortona �������������������������������������������������� 358-359 Fiesole ���������������������������������������������������������� 251 Florence, buslijnen �������������������������������� 150-151 Florence, detailkaart ����������������������������� 146-147 Florence, de omgeving van ������������������������� 248 Florence, plattegrond I �������������������������� 136-137 Florence, plattegrond II ������������������������� 138-139 Florence, plattegrond III ������������������������ 140-141 Florence, plattegrond IV ������������������������ 142-143 Florence, verkeersplattegrond �������������� 148-149 Florence, wandeling ten zuiden van ������������ 245 Grosseto ������������������������������������������������������� 469 Gubbio ���������������������������������������������������������� 528 Lucca ����������������������������������������������������� 420-421
630
LIGURISCHE ZEE
TOSCANE
Het eiland Elba
MARKEN
UMBRIË
Lucca en Pistoia, de regio tussen ���������������� 433 Maremma, de ����������������������������������������������� 465 Orvieto ��������������������������������������������������� 596-597 Palazzo Pitti ������������������������������������������� 234-235 Perugia ��������������������������������������������������������� 497 Pienza ���������������������������������������������������� 336-337 Pisa �������������������������������������������������������� 444-445 Reisplanner ������������������������������������������ 123, 125 San Gimignano ��������������������������������������������� 393 Siena ����������������������������������������������������� 298-299 Sienna, detailkaart �������������������������������� 300-301 Sienna, de omgeving van ���������������������� 324-325 Spello ����������������������������������������������������������� 555 Spoleto �������������������������������������������������� 576-577 Todi ��������������������������������������������������������������� 588 Topervaringen ������������������������������������������������� 18 Toscane, overzichtskaart ��������������������������� 90-91 Umbrië, overzichtskaart ��������������������������������� 89 Versilia, de ��������������������������������������������������� 405 Volterra ��������������������������������������������������������� 385
INHOUD
11
de castelluccio van norcia tooit zich van eind mei tot midden juni met de mooiste kleuren .
98
TOSCANE EN UMBRIË PRAKTISCH ELEKTRICITEIT
Musea Kerken zijn meestal gratis toegankelijk (behalve de toegang tot sacristieën, kapittelzalen en cryptes met kerkschatten). De prijzen van bezienswaardigheden en musea variëren van € 6 tot € 20. Voor de bekendste musea moet je vooraf reserveren (zelfs voor je vertrek, bijvoorbeeld via internet). Dit is voornamelijk het geval in Florence en Siena. Een dergelijke reservering kost meestal € 3 tot € 4 extra per persoon, maar je wint er natuurlijk kostbare tijd mee. Minder bekende musea hanteren tarieven die variëren van € 3 tot € 8 (de prijzen zijn afhankelijk van dezelfde criteria als hierboven). • Grote Toscaanse en Umbrische steden zoals Florence, Siena, Pisa, Assisi, Perugia en Orvieto bieden pasjes of kaarten aan om de toegang tot de musea te vereenvoudigen. Deze kaarten zijn meestal ook een stuk voordeliger. • Wie toch losse toegangskaartjes wil kopen, moet weten dat leerkrachten, studenten tot 24 jaar en jongeren van 18 tot 24 jaar (als ze ingezetenen zijn van een land van de EU) dikwijls recht hebben op een korting van 50%. Jongeren tot 18 jaar uit de EU krijgen fikse kortingen of mogen soms zelfs gratis musea en nationale bezienswaardigheden bezoeken. Studenten architectuur en kunstgeschiedenis mogen gratis naar de staatsmusea. Zorg dus dat je je identiteitskaart bij de hand hebt en je studentenkaart indien van toepassing. Betaalkaarten worden niet overal geaccepteerd, neem contant geld mee! • Onthoud dat alle nationale (niet de stedelijke en gemeentelijke) musea, galerijen, bezienswaardigheden, archeologische vindplaatsen, parken … de eerste zondag van de maand gratis toegankelijk zijn. • Denk erom dat alle musea gesloten zijn op 1 mei en met kerst en de meeste ook op nieuwjaarsdag. • Tot slot: zorg ervoor dat je voldoende kleingeld bij je hebt om de verlichting van meesterwerken in kerken te betalen (€ 1-2).
ELEKTRICITEIT Elektrische spanning: 230 V, 50 Hz. De stopcontacten zijn anders dan bij ons (drie gaatjes), maar meestal kun je er zonder problemen scheerapparaten en laders van fototoestellen en gsm’s in pluggen. De ronde stekkers van bijvoorbeeld laptops of haardrogers passen er niet altijd in, maar je kunt bijna overal een adapter kopen.
FEESTEN EN FEESTDAGEN Feesten en festivals Italië (en vooral Toscane en Umbrië) is altijd een land van feesten geweest. Op de eerste plaats komen uiteraard de religieuze feesten. Elk dorp, elke wijk, elke parochie heeft zijn eigen beschermheilige, wiens feest met heel veel vertoon wordt gevierd. In Umbrië val je haast over de heiligen en de bedevaartplaatsen: de H. Franciscus, Santa Clara en de H. Damiaan in Assisi, de H. Rita in Cascia, de H. Benedictus in Norcia, de H. Valentijn in Terni … Maar er zijn ook veel niet-kerkelijke feesten, zoals het befaamde carnaval. Verder zijn er (vooral in de zomer) talrijke feesten met historische reconstructies zoals Calcio storico in Florence, Palio in Siena, Festa dei Ceri in Gubbio, Quintana in Foligno en het schitterende Mercato delle Gaite in Bevagna. Daarnaast is er een hele reeks festivals en festiviteiten zoals
99
CARNAVAL Dit feest stamt van de heidense Romeinse volkeren en werd overgenomen door de christenen. Etymologisch komt het trouwens uit het Latijn: ‘carnis levare’ betekent ‘het vlees wegnemen’, wat refereert aan de veertig dagen vasten voor Pasen. Tijdens het carnaval wordt de draak gestoken met wetten en voorschriften en is iedereen bevrijd van religieuze en koninklijke bepalingen. Er wordt een nieuwe koning gekroond, niet zelden iemand met een simpele geest … Een ezel, het symbool voor Satan, wordt in een bisschoppelijk gewaad gehuld. En er wordt een masker gedragen om de anonimiteit te verzekeren.
het Festival dei Due Monti in Spoleto en het festival Umbria Jazz in Perugia. In Toscane
Voor recente informatie over de Toscaanse festiviteiten en evenementen, surf naar: o manifestazionitoscana.it. Maart
• Viareggio: carnaval. • Florence: Scoppio del carro (ontploffing
April
• Lucca: Sagra musicale lucchese (concerten met religieuze muziek) in de kerken van de stad.
• Florence: Mostra internazionale dell’Artigianato (beurs voor ambachtslui uit heel Europa) o mostraartigianato.it. Mei
• Florence: Festa del Grillo (krekelfeest). De eerste zondag na Hemelvaart. Lentefeest in het park ten westen van de stad. Kinderen laten de krekels vrij die ze de dag ervoor hebben gekocht. Symbool van vrijheid en geluk. Maggio Musicale (festival van klassieke muziek). Heel befaamd. Info en kaartverkoop T 055 277 93 50 (di.-za. 10.00-13.00 u) o operadifirenze.it. Juni
• Pisa: Luminaria (16 juni). Ter gelegenheid van dit feest worden de palazzi aan de
oevers van de Arno en op het piazza dei Miracoli verlicht. De Regatta di San Ranieri zijn roeiwedstrijden in historische klederdracht op de Arno (17 juni), gevolgd door het Gioco del Ponte (toernooi op de brug) op de laatste zondag van juni. Ook nog Musica sotto la Torre: festival van jazz- en klassieke muziek aan de voet van de scheve toren. • Florence: Calcio in costume. Het lijkt op rugby. Vier teams nemen het tegen elkaar op. Elk team vertegenwoordigt een Florentijnse wijk. Het feest voor San Giovanni vindt plaats op 24 juni op het piazza Santa Croce. Juli
• Siena: de beroemde Palio delle Contrade vindt plaats op 2 juli. Settimana musicale: kamermuziek. • Pistoia: muziekfestival Pistoia blues. Het Toscaanse Woodstock. • Lucca: Summer Festival. Groot rock- en popfestival met nationale en internationale sterren.
TOSCANE EN UMBRIË PRAKTISCH FEESTEN EN FEESTDAGEN
van de wagen). Op paaszondag. Er wordt vuurwerk afgeschoten vanaf een ossenwagen die naar de poorten van de kathedraal trekt. Een goed vuurwerk zou een geslaagde oogst aankondigen. • San Miniato: Festa degli Aquiloni (vliegerfeest). De eerste zondag na Pasen.
362
Geopend april-okt. dag. 10.00-19.00 u, nov.-maart di.-zo. 10.00-17.00 u). Toegangsprijs: € 5, kortingen mogelijk. Rijke collectie schilderijen, waaron der verscheidene doeken van Luca Signorelli, die geboren werd in Cortona. Er is een volledige zaal aan hem gewijd, die heel kleurrijk is en waar in de werken op aangrijpende wijze zijn opge steld. Ook werken van Pietro Lorenzetti, waar onder een schitterende Jezus aan het Kruis. Maar dit museum heeft zijn meesterwerken zonder twijfel te danken aan Fra Angelico: een Maagd met Kind en dan vooral een prachtige Maria-Boodschap. Let bij deze laatste op de schitterende licht inval en de verzadigde kleuren. Ook kunstwerken van de school van Arezzo of Siena met bijvoor beeld Niccolò di Segna. In de traphal zijn fraaie composities van Gino Severini tentoongesteld. Verder nog liturgische voorwerpen, miskelken, ciborieën, kruisen en kerkelijke gewaden uit de 16de en 17de eeuw die toebehoord hebben aan rijke families waarvan sommige leden verwanten waren van paus Leo X. XX Duomo (plattegrond A1): piazza Duomo T 0575 62 830. Dag. geopend 8.00-18.00 u. De huidige vorm van de kathedraal is renaissancis tisch. Structuur met drie schepen met tongewelf, zuilen, kapitelen en op Brunelleschi geïnspireerde pulvini. Als je binnenkomt, zie je rechts een inte ressant reliekschrijn uit de 17de eeuw. Rondom een paar mooie kunstwerken, onder andere van de school van Luca Signorelli en ook Geboorte van Christus van Pietro Berrettini, beter bekend als Pietro da Cortona. XX Chiesa Santa Maria Nuova (buiten plattegrond, via B1): via di S. Maria Nuova. 500 m ten noorden van het centrum. Het interieur wordt slechts door een glasraam verlicht. Zorg voor munten om de verlichting in te schakelen. Schitterende en indrukwekkende kerk te midden van de groene velden rond Pienza. Ze werd in het midden van de 16de eeuw gebouwd door Giorgio Vasari (nu meer bekend door het boek dat hij heeft geschreven over de artiesten uit zijn tijd) volgens het bouwpatroon van de orthodoxe kerken (een grondplan in de vorm van een Grieks kruis en een koepel die door vier statige zuilen wordt onder steund). Enkele werken die je niet onberoerd la ten, zijn bijvoorbeeld de Geboorte van Christus
Toscane
`
`
`
door Alessandro Allori of San Carlo Borromeo che porta la Comunione van Baccio Ciarpi, de mees ter van Pietro Berrettini. Let ook op het barokke altaar met bengelende trossen fruit en vlak erbo ven een doek van Spagnoletto. XX Een leuke wandeling naar de Chiesa Santa Margherita, helemaal boven in de stad. Bij de beschrijving die hierna volgt, hebben we gepro beerd om de inspanningen te doseren. Zo krijg je voldoende tijd om de Serini-mozaïeken van de veertien staties van de kruisweg te bewonderen terwijl je weer naar beneden gaat.
Wandelparcours Neem aan het piazza Signorelli (plattegrond A1) de via Maffei (plattegrond B1). Op de hoek aan het begin van deze straat staat een klein ta bernakel ter ere van Santa Margherita. De via Maffei brengt je naar de Chiesa di San Francesco uit de 16de-17de eeuw (plattegrond B1-2, dag. geopend 9.00-18.45 u; in de winter tot 17.30 u). Binnen hangen doeken uit de 14de eeuw (Jacopo di Mino del Pellicciacio), maar ook uit de 17de eeuw (Raffaello Vanni). Je ziet ook 14de-eeuwse fresco’s en De Aankondiging van Berrettini en Martelaar van S. Lucia van Bonec chi. Bij het tabernakel van het hoofdaltaar kun je een Byzantijns reliekschrijn met een fragment van het Heilige Kruis bewonderen (nog eentje, het zijn net broden die zich vermenigvuldi gen …). En in de linkerkapel zie je een gewaad van de H. Francesco dat uit Assisi afkomstig is … Loop dan omhoog langs de via Berrettini (plattegrond B1). De schilder is geboren op num mer 33. Ga links langs het kleine piazza della Pescaia (plattegrond C1) in de richting van de klokkentoren en volg dan verder de via Santa Croce (plattegrond C1) naar Santa Margherita (aangegeven). Nu wordt het pas doorbijten! Een met cipressen omrande trap brengt je – niet zon der moeite – tot aan het voorplein van het heiligdom van Santa Margherita (plattegrond D1; dag. geopend 9.00-19.00 u, in de winter tot 18.00 u). En daar merk je dan dat je ook met de auto hier kunt komen! In de kerk zelf vind je niets bijzonders, behalve dan misschien de mummie van de patroonheilige van de stad en op het rech teraltaar het befaamde kruisbeeld dat zou heb
363
`
Je kunt ook samen met de monniken de mis bij wonen in de 17de-eeuwse kerk. Een uniek be zoek! EVENEMENTEN
• Sagra
della Bistecca (biefstukfeest): 1416 aug. De Giardino delle Parterre wordt dan een reusachtige barbecue. Voor het programma van de feestelijkheden o cortonaweb.net. • Antiekmarkt: eind aug.-begin sept. Reken er niet op dat je dan een overnachtingsplaats kunt vinden. Alles is lang van tevoren volgeboekt. `
`
AREZZO
POSTCODE 52100 | 99.540 INWONERS
Arezzo is strategisch gelegen op het punt waar vier valleien samenkomen: Casentino, Valdarno, Valtiberina en Valdichiana. De mooie, oude stad bezit een omvangrijk archeo logisch patrimonium. Vanaf de eerste helft van de 14de eeuw bruist het hier van artistie ke creativiteit. Aan het einde van diezelfde eeuw komt Arezzo in de greep van Florence en dan volgt een periode van teloorgang, die pas omgekeerd wordt op het moment dat de stad onder de leiding komt van de familie de’Medici in de 16de eeuw. Ze weet deze positie te behouden tot halverwege de 18de eeuw. Vreemd genoeg heeft de stad zich juist in die woelige tijden verrijkt met de troeven die vandaag nog steeds haar charme uitma ken. Het historische centrum, volledig omgeven door vestingmuren en opgeluisterd met een sierlijke gotische kathedraal, is eigenlijk een hellend vlak dat volledig in tweeën wordt gedeeld door de corso Italia, het decor bij uitstek voor de dagelijkse passeggiata. De andere oude wijken lijken ondoordringbaar en het is slechts bij toeval dat je terecht komt op het piazza Grande vol gotische en renaissancistische palazzi. Roberto Benigni koos deze plek voor het draaien van zijn film La vita è bella. De geboortestad van Petrar ca is immers een uitgesproken kunststad. De kerken en musea bevatten werken van be faamde schilders: Cimabue, Andrea Pozzo, Pietro Lorenzetti, Piero della Francesca. Arezzo is de ideale uitvalsbasis om een vanuit cultureel standpunt erg rijke streek te gaan verkennen. ANEKDOTE DE KLEINE KAMASUTRA VAN DE RENAISSANCE | Pietro Aretino was een echte globetrotter. Toen hij zestien jaar was, verliet hij zijn geboortestad Arezzo en trok naar Perugia waar hij zich de kunst van het boekbinden eigen maakte voordat hij ging werken voor een rijke bankier uit Rome … Hij ruilde dit baantje vervolgens in voor een plaatsje bij de kapucijnermonniken in Ravenna. Uiteindelijk werd hij dienaar van Leo X. En toen ging het fout: hij begon te schrijven en illustraties aan te brengen in zijn beroemde Sonetti lussoriosi, een pornografisch werk van 32 hoofdstukken. Hij werd onmiddellijk op straat gezet. We weten natuurlijk niet of de paus of een van zijn dienaren een exemplaar heeft gehouden …
Arezzo
ben gesproken! Volg nu de kruisweg tot beneden in de stad. XX Eremo Le Celle (buiten plattegrond, via B1): 3 km ten noordoosten van het centrum via de SP 34 T 0575 60 33 62. Schilderachtige hermita ge naast een groene berg en bij een rivier waar over een brug loopt. Deze plek werd in 1211 ge sticht door de H. Franciscus van Assisi, later werd het huidige complex gebouwd. Je kunt slechts een deel van het interieur bezichtigen, onder an dere de cel waarinde heilige zijn spirituele testa ment in 1226 heeft gedicteerd, kort voor zijn dood.
364
AANKOMST EN VERTREK
Toscane
MET DE BUS
O Busstation (plattegrond A2): viale Piero della Francesca. Meer informatie o tiemmespa.it o etruriamobilita.it. `
• Van en naar Siena: 4-8 bussen per dag. Reis
do Tarlati). Vanaf hier kun je met roltrappen naar het stadscentrum (rechtstreeks tot aan de Duo mo). Voor meer informatie over het parkeren in Arezzo o atamarezzo.it. NUTTIGE ADRESSEN EN INFORMATIE
duur: 1½ uur.
I Bureau voor Toerisme (plattegrond B1):
(niet op zo.). Reisduur: 2¼ uur. • Van en naar Castiglion Fiorentino en Cortona: 8-10 bussen per dag (niet op zo.). Naar Cor tona doe je er met de bus langer over dan met de trein, maar de bus stopt aan de rand van de stad. Reisduur: 30 min naar Castiglion Fiorentino en 1 u en 5 min naar Cortona. • Van en naar Anghiari (45 min) en Sansepolcro (55 min): 14-17 bussen per dag (niet op zo.). Enkele bussen rijden door tot Città di Castello (1 uur). Reisduur: 1½ uur. • Ook bussen naar Valdarno en Valdichiana.
T 0575 40 19 45 o arezzointuscany.it o tu-
• Van en naar Florence: 1-2 bussen per dag
piazza della Libertà 2, in het Palazzo comunale
rismo.provincia.arezzo.it. Dag. geopend mei-sept. 11.00-13.00 u en 14.00-18.00 u, okt.-april 14.0016.00 u. Ook nog een tweede adres, bij het treinstation: piazzale della Repubblica 22-23 T 0575 268 50. Dag. geopend mei-sept. 9.3013.00 u en 13.30-16.00 u, okt.-april 10.30-12.30 u. Gratis plattegrond, informatie over wijn- en olijf olieroutes (strada del Vino – terre di Arezzo), cul turele agenda … Vriendelijk en bekwaam perso neel. B Postkantoor (plattegrond A2): via Guido Monaco 34. Geopend ma.-vr. en za.ochtend. k Markt (plattegrond B2): viale Giotto. Za.ochtend. B Fietsverhuur Vagheggi (plattegrond A1, 1): via S. Lorentino 93 T 0575 226 51 o cicliemotovagheggi.com. Vanaf € 13 per dag. `
`
MET DE TREIN
S Treinstation (plattegrond A2): piazzale della Repubblica T 89 20 21 o trenitalia.it. `
• Veel rechtstreekse treinen van en naar Floren-
ce (45 min-1½ uur), Rome (1 u en 50 min-2½ uur), Camucia-Cortona (20 min) en Chiusi (45 min). Wil je naar Siena (2-3 uur), dan stap je over in Florence of Chiusi, wil je naar Montepulciano (1 u en 5 min), dan stap je over in Chiusi. VERKEER EN PARKEREN
P Het centro storico is zoals gewoonlijk verbo
den voor personenauto’s (ZTL, zona a traffico limitato). Wie zich hier niet aan houdt, moet hiervoor betalen! Het hele gebied wordt in de gaten ge houden door camera’s die kentekenplaten regi streren. Als je een kamer hebt geboekt, mag je wel even voor het hotel stoppen om je bagage uit te laden, tenminste, als je vooraf het kenteken hebt gemeld aan de receptie van je hotel. Ont houd dat de parkeerplaatsen met witte lijnen gra tis zijn, die met blauwe lijnen betaald. Er zijn par keerplaatsen langs de stadsmuren. Je kunt ook parkeren op het parkeerterrein Pietri (plattegrond B1, via Pietri, tussen de stadsmuren en de via Gui-
`
`
SLAPEN
GOEDKOOP
H La Locanda di San Pier Piccolo (plattegrond B1, 10): via Bicchieraia 32 T 0575 207 92 T 328 715 95 52 : francesco.dicostanzo66@gmail.com o locandasanpierpiccolo.it. `
Tweepersoonskamer € 40-60, afhankelijk van het comfort. Wifi. Dit voormalige klooster uit de 15de eeuw, waarvan de kloostergang al redelijk verweerd is, biedt een twaalftal goed uitgeruste kamers waarvan de muren en plafonds zijn be schilderd met fresco’s. Goed adres, tijdloos, verrassend, stijlvol … Uitstekende prijs-kwali teitverhouding en goede ontvangst. H Albergo La Toscana (buiten plattegrond, via A1, 11): viale M. Perennio 56. 10 min lopen van het centro storico T 0575 216 92 : info@albergolatoscana.com V Gesloten: 3 weken in aug. Tweepersoonskamer `
365 FLORENCE
ald i ari b
Pietri
Tar lati
o
Esc a la t
or
Via G
ac o
to
on
Pr a
M
Co
rs
o
Via
G.
Viale
Via G F r a Piero della
Via Pellicceria
Via C
asa
lpi
no
Dovizi Leoni Via Leon e
Viale
Via
i Via Garibald
Viale
Co
rs
o
Ita
lia
Vi a
Via Fontanella
Via
Vi al e
o
et
Ve n
o
Vi tt
or
l ge
io
n la
he
Via
ic M
Vi a
2
SIENA
A
B
AREZZO AREZZO A I
Nuttige adressen Bureau voor Toerisme Vagheggi (fietsverhuur)
H
Slapen La Locanda di San Pier Piccolo Albergo La Toscana B&B Palazzo dei Bostoli B&B Antiche Mura Hotel L’Aretino
1
10 11 12 13 14
R 20 21
Eten Panini & Co Pizzeria O’Scugnizzo
22 23 24 25
La Torre di Gnicche Il Cantuccio Anticafonte Osteria La Cisterna dei Toscanacci
QNY
Gebak eten, een ijsje eten Pasticceria Le Mura Bar-pasticceria Stefano Gelateria Sunflower
D
Iets drinken Terra di Piero, Caffè dei Costanti La Casa del Vino
30 31 32 40 41
Arezzo PLATTEGROND AREZZO
11
ido
San Casa Domenico Vasari Museo re 1 rren d’Arte b io PIAZZA m medievale te Via SAN DOMENICO Porta S. L e moderna V. Sep ore S. Lorentino Via ntin XX o Ma 1 13 d. P ia La g g ia d u i M o urell Duomo r a d o r a n r n e i P. DELLA B c ara Palazzo l S comunale 41 LIBERTÀ de Casa Via dei Pileati a 24 Ca Vi Museo civico Petrarca Passeggio str d’Arte mod. del Prato o Palazzo Ca e cont. Via Porta Buia 10 Pretorio vo PIAZZA ur 40 S. Maria DEL POPOLO 22 Vi della Pieve Fortezza a San Medicea PIAZZA Francesco 31 Pe GRANDE zi tra oz a i l rc Bu Bruno Ita 12 a Vi 25 a 21 M PIAZZA a zz V. GUIDO 32 in i l O e Ga MONACO be Borgo S. Croce V. . d rib r da u Fr nG ald aRd an itto PIAZZA ug 23 i o M m liel ce ne a V. S. S. AGOSTINO Via mo sc 14 G ar a la Petraccolo V ibald el ia 20 V d i PIAZZA PIAZZA DELLA ia P. Vi ia Ar al REPUBBLICA V S. GIUSTO 2 Via T e et rent in F. oeT o Vi riest al e e Ci Anfiteatro Cri tta Museo sp li di agno i d archeologico romano a u ni G Mecenate Via Signorelli Al be ca Lu rti Ri Vi st al or e o Gi d' ot Ar 150 300 m 0 to ez zo
Viale Pe
1
Gu
o enic Dom
ra Chime
V. A. Nardi
Via
Via Pietramala
Porta S. Clemente
Vial eB ern ard o
30
B
. Via S
della
Do viz i
Via
A
366
€ 55. Geen ontbijt mogelijk. Wifi. Neutraal pand met een twintigtal schone, praktische kamers. Het strikte minimum en geen airco, maar voor deze prijs kun je niet meer verlangen. Netjes en handig. Geef de voorkeur aan een kamer in het bijgebouw, aan de binnenplaats. Dat staat los van het hoofdgebouw en grenst aan een rustig en schaduwrijk tuintje. Professionele ontvangst.
Toscane
`
DOORSNEEPRIJS
H B&B Palazzo dei Bostoli (plattegrond B2, 12): via Mazzini 1 (2de verdieping) T 334 149 05 58 : info@palazzobostoli.it o palazzobostoli.it. Tweepersoonskamer € 70-75. Wifi. In een 13de-eeuws palazzo werden vijf mooie, comfortabele kamers ingericht met witte muren en oude meubels. Verdwaal niet in de wirwar van trappen en gangen. Dakterras om even te genieten. Heel goede prijs-kwaliteitverhouding. Vriendelijke ontvangst. Wij keren in elk geval terug! H B&B Antiche Mura (plattegrond A1, 13): piaggia di Murello 35 T 0575 204 10 : info@antichemura.info o antichemura. info. Tweepersoonskamer € 75-95, afhankelijk van de grootte. Wifi. Tijdens de restauratie van dit pand ontdekte men overblijfselen van Etrus kische kanalen en muren met een grof muurver band. Een belangrijke ontdekking! Een karakter vol pand dus dat ook klasse heeft dankzij de bekoorlijke inrichting. In totaal zijn er zes ka mers en een studio, allemaal comfortabel inge richt met witte muren en enkele moderne, kleur rijke accenten. Vriendelijke ontvangst. HRQND Hotel L’Aretino (plattegrond A2, 14): via Madonna del Prato 83 T 0575 29 40 03 : hotelaretino@gmail.com o hotelaretino.it V Café dag. geopend 6.3021.30 u. Tweepersoonskamer € 100. Internet, wifi. Je vindt een dertigtal comfortabele kamers in een klein, maar ideaal gelegen etablisse ment. Rijkelijk ontbijt met zelfgemaakt gebak en een terras om even frisse lucht te happen. Het Café Paris biedt lekker gebak en kleine gerech ten (carpaccio, pasta enzovoort). Vriendelijke ontvangst.
ETEN
HEEL GOEDKOOP
R Panini & Co (plattegrond B2, 20): piazza
S. Agostino 40. Op de hoek van het plein, in de winkelgalerij T 0575 182 44 93. Geopend ma.za. Ca. € 5. Wifi. In de lange koelvitrine liggen buitengewone ingrediënten waarmee een veer tigtal smakelijke broodjes worden samenge steld. Je wordt bediend door vriendelijke, en thousiaste jongeren. Je kunt even plaatsnemen op het kleine terras met hoge tafels en stoelen. Een mooi adres, waar ‘s middags veel buurtbe woners komen eten. Een aanrader! `
`
`
`
GOEDKOOP
R Pizzeria
O’Scugnizzo (plattegrond A2, 21): via dè Redi 9-11 T 0575 33 33 00 : info@lo-scugnizzo.it. geopend wo.-ma. Pizza’s € 6-15. Hier eet je lekkere, Napolitaanse pizza’s die rijkelijk worden belegd en vriendelijk voor je neus worden gezet. Drink er een biertje bij, de tweede specialiteit van het huis, dat zelfs in een dessert werd verwerkt: birramisu! R La Torre di Gnicche (plattegrond B2, 22): Piaggia San Martino 8 T 0575 35 20 35 : lucia@latorredignicche.it. Geopend do.-di. Gerechten € 7-11, maaltijd circa € 25. Wifi. Niets is zo goed als een glaasje wijn en een van de smakelijke antipasti die je hier kunt eten om je gelukkig te voelen. Laat je bovendien verlei den tot het eten van een eenvoudig, smakelijk streekgerecht (zie ook de suggesties op het lei stenen bord). Alles is hier lekker, want de sym pathieke eigenaar van deze kleine enoteca kiest alleen kwaliteitsvolle ingrediënten uit de streek. Geniet ervan in de gewelfde eetruimte of op het kleine terras in de straat. `
`
DOORSNEEPRIJS
R Il Cantuccio (plattegrond A2, 23): via della Madonna del Prato 76 T 0575 268 30 : info@il-cantuccio.it. Geopend do.-di. Gesloten: 10 dagen eind jan. Gerechten € 8-20, maaltijd € 25-30. Wifi. Goed adres waar al heel lang `
367
`
`
SLAPEN, ETEN IN DE OMGEVING
H Agriturismo Il Mulino: loc. Saccione 10. 6 km ten zuiden van Arezzo T 335 532 33 53 : info@ilmulino.biz o ilmulino.biz. Tweepersoonskamer € 95, cottage (2-4 personen) € 110-120. Wifi. Oud, stenen huis te midden van het platteland, aan de rand van een bos. In to taal vier kamers en twee cottages, allemaal comfortabel ingericht. Inrichting uit de boekjes: heel veel kleur en een beetje vintage. Fitness ruimte en mooi zwembad met een leger ligstoe len in een Engels aandoende tuin. Je wordt hier heerlijk in de watten gelegd. R La Capannaccia: loc. Campriano 51. 6 km ten noorden van Arezzo T 0575 36 17 59 o lacapannaccia.it. Geopend di.-za. en zo.mid`
dag. Gerechten € 8-18, maaltijd € 25-30. Deze grote trattoria ligt hoog in het dorpje, verscho len tussen cipressen en olijfbomen. Beperkte, maar toch aantrekkelijke kaart met traditionele specialiteiten, zoals zelfgemaakte pasta en gegrild vlees, die je eet in een grote eetruimte in rustieke stijl of op het terras. Goede ont vangst. R Podere Le Caselle: via Culle, il Tratto 13, loc. Badicorte, Marciano della Chiana. 18 km ten zuidwesten van Arezzo via de SS 73, dan links de SP 327 en rechts de SP 25. Op 1 km van autosnelweg E 35 T 0575 84 53 24. Dag. geopend, behalve za.middag. Lunchmenu € 13, gerechten € 7-15, maaltijd € 20-30. Uitstekend plattelandsrestaurant dat in de wijde omgeving bekendstaat om de goed bereide, Toscaanse specialiteiten. De vriendelijke eigenaren Mari na en Giulio schuimen de hele streek af op zoek naar de beste verse streekproducten: vlees, olijfolie, wijn … Ook heerlijke zelfgemaakte desserts. Kies een plekje in de grote, gezellige eetzaal, tussen zowel gezinnen, vrachtwagen chauffeurs als enkele yuppen uit Milaan die zich in deze streek hebben gevestigd. Ons zullen ze hier nog vaker zien. `
`
GEBAK ETEN, EEN IJSJE ETEN
QN Pasticceria
Le Mura (plattegrond A1, 30): via della Chimera 2 T 0575 35 04 86 : pasticceria.lemura@gmail.com. Geopend ma. en wo.-za. 5.00-13.30 u en 15.00-20.00 u, zo. 5.00-13.30 u. Net buiten de stadsmuren vind je de beste banketbakkerij van Arezzo met een ruim aanbod aan verleidelijk gebak, biscotti, luxebroodjes enzovoort. Je kunt ze ter plaatse opeten aan de kleine bar, waar ook buurtbewo ners te vinden zijn, die er een kop koffie komen drinken. QND Bar-pasticceria Stefano (plattegrond B2, 31): corso Italia 61 T 0575 243 37 : info@barpasticceriastefano.it. Geopend do.-di. 6.00-20.00 u. Oud pand met veel hout werk en oude kroonluchters. Ideaal op alle tijd stippen van de dag, van het ontbijt tot een zoet tussendoortje en het aperitief. `
`
Arezzo GEBAK ETEN, EEN IJSJE ETEN
buurtbewoners en toeristen komen. Beperkte, maar goede kaart. Zelfgemaakte pasta en sma kelijk gegrild vlees. Om nog maar te zwijgen van de desserts van het huis, mamma mia! Aange name, gewelfde eetruimte en terras in de voet gangersstraat. Efficiënte, huiselijke bediening. Goed adres, geschikt voor alle budgetten. R Anticafonte (plattegrond A1, 24): via Porta Buia 18 T 0575 280 38 : anticafonte@ alice.it. Dag. geopend. Gerechten € 10-15, maaltijd € 30-35. Wifi. Mooie, verzorgde eet zaal met oude balken aan het plafond. Op je bord krijg je smakelijke, Toscaanse gerechten bereid met verse, kwaliteitsvolle streekproduc ten. Je wordt met een glimlach bediend. Goede prijs-kwaliteitverhouding. Gezellig terras en vriendelijke ontvangst. Een uitstekend adres waar veel buurtbewoners komen en ze hebben gelijk! Een aanrader. R Osteria La Cisterna dei Toscanacci (plattegrond B2, 25): via Piaggia di S. Bartolomeo 2 T 0575 165 77 37. Geopend ma.-zo. alleen ‘s avonds. Maaltijd € 25-30. Er staan veel vleesgerechten op de kaart, maar je vindt er ook veel antipasti en secondi met vis. Eenvoudig en lekker. De eigenaren van dit volkse restaurantje zijn afkomstig van het eiland Elba en verstaan hun vak. Zoek een plekje in de grote, gewelfde eetzaal.
368
Y Gelateria
Sunflower (plattegrond A2, 32): via G. Monaco 23 T 338 416 14 64. Geopend do.-di. 12.00-24.00 u. Beperkt aanbod aan smaken, aangepast aan het seizoen en het humeur, maar ze veroorzaken allemaal een ex plosie van smaak in je mond! Zonder twijfel de populairste ijsbar van Arezzo.
Toscane
`
IETS DRINKEN
D Terra di Piero (plattegrond A2, 40): piazza S. Francesco 3 T 0575 33 31 82 : info@
terradipiero.com. Geopend di.-zo. 11.00-1.00 u. Kleine wijnbar met een gezellig terras op het plein. Je vindt er een ruim aanbod aan Tos caanse godendranken die je per glas kunt be stellen. Vraag advies aan de ober! Krijg je honger, dan kun je hier gewoon blijven zitten en een salade of een schotel vleeswaren en kaas bestellen. Aan de overkant van de straat bevindt zich het klassiekere Caffè dei Costanti, waar je op elk uur van de dag inwoners van Arezzo aantreft … D La Casa del Vino (plattegrond B1, 41): via Ricasoli 36 T 0575 29 40 66 o stradadelvino.arezzo.it. Geopend vr.-zo. 12.00-19.00 u. Een twintigtal plaatselijke wijnboeren stellen hier samen hun wijnen voor. Je kunt ze per glas bestellen en ervan genieten in een lange, ge welfde ruimte. Je kunt de wijnkelders in het seizoen ook bezoeken. `
`
WINKELEN IN DE OMGEVING
k Valdichiana Outlet Village: via E. Ferrari 5,
loc. Le Farniole, Foiano della Chiana. 30 km ten zuiden van Arezzo via de A1, uitrit ‘Valdichiana’ T 0575 64 99 26 o valdichianaoutlet.it. Dag. geopend 10.00-20.00 u (juni-aug. za.-zo. tot 21.00 u). Grote outlet waar bekende Italiaanse en internationale kledingmerken worden verkocht. Je krijgt er kortingen van 30 tot 80%. Echt een bezoek waard! `
WAT IS ER TE ZIEN? Opgelet! Je kunt een combinatiekaartje kopen voor het Museo archeologico Mecenate, het Casa di Giorgio Vasari, de fresco’s in de basiliek van San Francesco en het Museo nazionale d’Arte medievale e moderna. Tarief: € 12, kortingen
mogelijk, 2 dagen geldig. Voor meer informatie o museistataliarezzo.it. XXX Basilica San Francesco (plattegrond A2): piazza San Francesco T 0575 35 27 27 o pierodellafrancesca.it. Bezoek om het halfuur in een groep van maximaal 25 personen. Geopend april-okt. ma.-vr. 9.00-19.00 u, za. 9.00-18.00 u en zo. 13.00-18.00 u, nov.-maart 1 uur vroeger gesloten. Toegangsprijs: € 8, kortingen mogelijk; combinatiekaartje met het Casa Vasari en het Museo archeologico Mecenate: € 12, kortingen mogelijk, 1ste zo. van de maand gratis. Een absolute must voor wie de bekende fresco’s van Piero della Fran cesca wil bewonderen. Ze zijn te bezichtigen in een kleine groep. Piero werd een paar kilometer verderop geboren, in San Sepolcro, en was van eenvoudige afkomst. Zijn werk is verbazingwekkend modern, alsof hij een ziener was. De blik van zijn personages lijkt gericht te zijn op het oneindige. Kenmerkend zijn ook het zwakke lichtschijnsel en de starre per spectieven … Het koor van de kerk is met zijn fresco’s (1452-1549) versierd. Ze vertellen de Legende van het Heilige Kruis, gebaseerd op de Legenda Aurea van Jacobus de Voragine. Ze werden onlangs gerestaureerd. Zoek niet naar een chro nologische volgorde. Het Oude en Nieuwe Testa ment worden door elkaar behandeld. Bewonder de paarden op de oorlogstaferelen, De Aanbidding van het Kruis of De Ontmoeting van Salomon met de koningin van Saba. Rechts een Maria-Boodschap van Spinello Aretino (1400). Fraai roosvenster van de Franse monnik Guillaume de Marcillat, die in Arezzo stierf in 1529. XXX Chiesa Santa Maria della Pieve (plattegrond B2): corso Italia 7 T 0575 226 29. Dag. geopend 8.00-12.30 u en 15.00-18.30 u, beperkte openingstijden in de winter. La Pieve, zoals ze in de volksmond wordt genoemd, is een van de meest verrassende romaanse bouwwerken van Toscane. De gevel is een heel vrije interpretatie van de Pisaanse stijl, met zuilenreeksen boven elkaar. De campanile ‘met de honderd gaten’ (in werkelijkheid zijn het er veertig) is het symbool van de stad geworden. Het interieur van de kerk, de grootste en oudste van Arezzo, is van een zui verheid en eenvoud die zelden voorkomen in Ita lië. In het verhoogde koor ontdek je een opmerke `
`
369
WIST JE DIT?
lijk veelluik van Pietro Lorenzetti. Het werd geschilderd in 1320. Let vooral op de intense blik waarmee Jezus zijn moeder aankijkt. XX Piazza Grande (plattegrond B2): volg de rechterzijkant van de kerk om dit wel heel merk waardige, grote plein te bereiken. Het loopt steil naar beneden en is omgeven door heel verschil lende bouwwerken: de romaanse apsis van de Santa Maria delle Pieve; de renaissancegevel van het Palazzo del Tribunale; de gevel van het Palazzo della Fraternità dei Laici, die begon nen werd in gotische stijl en is afgewerkt in re naissancestijl in 1433 en als afsluiter het Palazzo delle Logge, in 1573 gebouwd door Vasari. Op dit plein komen elke eerste zondag van de maand Italiaanse antiquairs bij elkaar. Hier vindt ook de Giostra del Saraceno plaats, het befaamde middeleeuwse toernooi. Bekijk de schandpaal voor het Palazzo delle Logge, waaraan de misda digers vroeger werden ‘tentoongesteld’. Voor de gevoelige zielen: het is niet de originele, maar een kopie. Benigni heeft dit plein als decor gebruikt in zijn film La vita è bella. X Via dei Pileati (plattegrond B1): loop langs de loges van Vasari om naar de Duomo te gaan. In deze buurt zie je het Palazzo comunale, het huis van Petrarca en het Palazzo Pretorio. XX Duomo (cattedrale dei Santi Pietro e Donato; plattegrond B1): piazza Duomo 1 T 0575 239 91. Dag. geopend 7.00-12.30 u en 15.00-18.30 u. De kathedraal staat op een heuvel en is indrukwekkend door haar afmetingen. Ze werd in de 13de eeuw gebouwd volgens gotische tradities en daarna aangepast aan de tijdsgeest. Ook hier hebben de prachtige glas-in-loodramen van de monnik Guillaume de Marcillat na vijf eeu `
`
wen nog steeds stralende kleuren. Vasari be schouwde ze als ‘uit de hemel gevallen pracht om de mens te troosten’. Piero della Francesca teken de een fresco van de H. Maria Magdalena in het linkerzijschip, naast het indrukwekkende grafmo nument van bisschop Tarlati. Magdalena wordt daarop afgebeeld met lange haren die in de war zitten: vreemd en boeiend. In het koor staat het hoofdaltaar met daarop een prachtig, fijn bewerkt marmeren retabel met daarin het stoffelijk over schot van de H. Donatus, de beschermheilige van de stad, die in 304 de marteldood stierf. XX Museo nazionale d’Arte medievale e moderna (plattegrond A1): via San Lorentino 8 V Geopend di.-do. 10.00-12.00 u, di., vr. -zo. 16.00-18.00 u, 1ste weekend van de maand 8.3019.30 u. Gesloten op feestdagen. Gratis toegang. Dit grote museum is ondergebracht in het indruk wekkende, 15de-eeuwse Palazzo Bruni Ciocchi. Op de begane grond bevindt zich een mooie af deling middeleeuwse kunst met bronzen en ivoren beeldjes, cultusvoorwerpen, schilderijen op hout, architecturale voorwerpen van steen … Op de eerste verdieping moet je zeker een blik werpen op de ontroerende Madonna col Bambino van Pie tro Lorenzetti, waarin Jezus zich tegen zijn moe der vlijt. Bekijk ook Madonna della Misericordia van Pari Spinello, waarin de figuren verbaasd lij ken door de verstarde blik, en Banchetto di Ester e Assuero van Giorgio Vasari, waarin vooral de kle ren ons beroeren in het verder nogal sombere schilderij. Op de tweede verdieping zie je twee maal een Maagd Maria in Heerlijkheid van Luca Signorelli, waarin de personages wel in trance lijken. Je ziet er ook schilderijen van Vasari, waar in de personage verlichte lichamen hebben. `
Arezzo WAT IS ER TE ZIEN?
DE KELK VAN DE H. DONATUS | De H. Donatus was goed in het verrichten van wonderen. Toen hij op een dag de mis aan het opdragen was, viel een bende goddelozen zijn kerk binnen en maakte zijn glazen kelk stuk. Onze bisschop gaf geen kik, raapte de stukken een voor een op en voegde ze weer samen … Allemaal behalve eentje. En toen vulde hij zijn beker met wijn om verder te gaan met de dienst. Wonder boven wonder: de wijn liep er niet uit! Op slag bekeerden 79 heidenen zich tot het christendom.
Toscane
370
inwoners van arezzo , gekleed voor de giostra del saracino
XX Chiesa di San Domenico (plattegrond B1): piazza S. Domenico T 0575 229 06. Ge
opend ma.-za. 10.00-13.00 u en 14.00-19.00 u, zo. 10.00-11.00 u en 12.30-19.00 u. Gotische kerk uit de 13de-14de eeuw met een enkel sober schip, zoals dit gebruikelijk was voor kerken van be delorden. Niet te missen: het Kruisbeeld van Ci mabue, een werk dat een kentering markeert in de vernieuwing van de Byzantijnse schilderkunst en zelfs aan de oorsprong ligt van de renaissan cistische schilderkunst, in de mate dat de maker ervan zijn personages expressie heeft gegeven, terwijl ze voorheen verstard leken. Let op de Christus, je zou zeggen dat hij aan bodybuilding heeft gedaan, de trekken op zijn gezicht getuigen van het lijden. Heel bijzonder! In de kapel rechts `
van het koor zie je een Maria-Boodschap van Spi nello Aretino. XX Museo archeologico Mecenate (plattegrond A2): via Margaritone 10 T 0575 20 882. Geopend ma.-za. 8.30-19.30 u (kassa sluit 30 min vroeger). Toegangsprijs: € 6, combinatiekaartje met de Basilica di S. Francesco en het Casa Vasari: € 12, kortingen mogelijk, 1ste zo. van de maand gratis toegang. Ondergebracht in een voormalig klooster aan de voet van een Romeins amfitheater. Je ziet er de Etruskische en Romeinse overblijfselen die in de omgeving werden gevon den. Let op de koraalvazen waaraan de stad vanaf de 1ste eeuw v.Chr. haar rijkdom dankte. Daar naast zie je hier standbeelden, grafurnen, prachtig Attisch aardewerk met rode figuren (onder andere `
371
teur-regisseur. Op deze route liggen acht plaatsen die als decor gediend hebben voor de film. WAT IS ER TE DOEN?
A Sentiero della Bonifica: deze 62 km lange
fietsroute loopt door de Val di Chiana van Arezzo naar Chiusi (je kunt eventueel per trein terugke ren). Je fietst in het spoor van de Etrusken, goede wijn en typische dorpen. Goed te doen met kinde ren, want het parcours is vlak. Voor meer informa tie o sentierodellabonifica.it.
`
`
EVENEMENTEN
• Antiekmarkt: elke 1ste zo. van de maand en
de za. die eraan voorafgaat. De kramen vullen alle straten van de stad. Er komen honderden anti quairs, ambachtslieden en juweliers samen. • Giostra del Saracino (Steekspel van de Saraceen): de avond van de voorlaatste za. van juni en de 1ste zo. van sept. Vindt plaats op het piazza Grande T 0575 37 74 62 o giostradelsaracinoarezzo.it. Middeleeuws toernooi waarbij ploegen uit de vier stadswijken (contrade) tegen elkaar strijden. De winnaar krijgt de Gouden Lans. Elke wijk kiest een ridder om aan het steek spel mee te doen. Na afloop van het toernooi wordt in de kathedraal een Te Deum gezongen om God te danken dat iedereen nog in leven is! Uit 13de-eeuwse documenten blijkt dat de inwoners van Arezzo toen al gepassioneerde aanhangers waren van het spel. • Wedstrijd Guido d’Arezzo voor polyfone zangkoren: eind aug. T 0575 35 62 03 o polifonico.org. Trekt koren uit de hele wereld aan. `
`
`
In de omgeving van Arezzo De omgeving van Arezzo is rijk en gevarieerd, zowel wat de landschappen betreft als de cultureel belangrijke centra die her en der verspreid liggen. Casentino (in het noorden) zal de wandelaars bekoren, terwijl Valtiberina, of de bovenvallei van de Tiber (in het noordoosten) overvloeit van kleine middeleeuwse, met geschiedenis beladen dorpen: Caprese Michelangelo (waar Michelangelo is geboren), Anghiari, Sansepolcro (geboor teplaats van Piero della Francesca), Monterchi …
Anghiari (postcode 52031)
X Ongeveer 30 km ten noordoosten van Arrezo. Anghiari staat op de heel selectieve lijst van mooiste dorpen van Italië. Als een ruwe edelsteen omgeven door zijn vestingmuren
Arezzo IN DE OMGEVING VAN AREZZO
een opmerkelijke amfoor van Casalta en een kra ter van Euphronios), bronzen beelden (votiefbeel den, helmen, spiegels, juwelen …), maar ook ar chitecturale elementen en stukjes van mozaïeken. Een heel grote collectie! XX Casa di Giorgio Vasari (plattegrond A1): via XX Settembre 55 T 0575 35 44 49 V Geopend wo.-ma. 8.30-19.30 u, zon- en feestdagen tot 13.30 u. Toegangsprijs: € 4, combinatiekaartje met de Basilica di S. Francesco en het Museo archeologico Mecenate: € 12, kortingen mogelijk, 1ste zo. van de maand gratis. Mooi ver sierde woning van de Toscaanse kunstenaar uit de 16de eeuw. De fresco’s zijn van de eigenaar zelf. Hij heeft zichzelf afgebeeld terwijl hij door het raam kijkt. Er zijn ook enkele renaissancistische en maniëristische doeken (Santi di Tito, Ales sandro Allori …). Fraaie zaal met grote schoor steen en aangename Franse tuin. X De Benigni-route: ga naar het Bureau voor Toerisme en vraag naar de brochure waarin de belangrijkste plaatsen staan: piazza della Libertà, piazza Grande, Piaggia San Martino, piazza San Francesco, Teatro Petrarca, piazza della Badia, via Porta Buia en via Garibaldi. Er staat telkens een informatiebord met foto’s van de filmopnames. Roberto Benigni, het enfant terrible van Arezzo, heeft hier veel scènes uit zijn film La vita è bella gedraaid. Deze film heeft in 1997 op het festival van Cannes een prijs van de jury gekregen en ging in 1998 aan de haal met drie Oscars. Het tra gisch-romantische verhaal over het Toscane aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog werd de bekroning van het werk van de Italiaanse ac