Issuu

Welkom in Amsterdam

De kleurrijke gevels langs de grachten © sborisov/iStock

AANKOMST IN AMSTERDAM 3 WAT U NIET MAG MISSEN 4 HOOGTEPUNTEN VAN MICHELIN 6 AMSTERDAM IN 3 DAGEN 8

De Amsterdamse grachten bij zonsondergangâ€ƒ

ÂŠ AleksandarGeorgiev/iStock

AANKOMST IN AMSTERDAM

AANKOMST IN AMSTERDAM Met de trein

Met het vliegtuig

VANAF HET CENTRAAL STATION

VANAF SCHIPHOL (AMS)

Het Centraal Station is de eindbestemming voor de Thalys en de intercitytreinen uit Brussel. Verbindingen – Een netwerk van trams, metro’s en boten brengt u naar uw bestemming. Te voet – Het centrum van de stad bereikt u het snelst te voet. De Dam ligt slechts op 400 m van het station! Per fiets – De fietsverhuurders wachten u op bij de uitgang van het station. T ’Fietsen’, blz. 16.

SPECIALE TRAMLIJN Dienstregeling: 6.00-0.30 u. Enkel ticket: 1 zone 1 uur geldig, € 2,90 (kaartje laten afstempelen bij het instappen en het uitstappen). OV-chipkaart: geldig voor 1 persoon gedurende een of meerdere dagen (vanaf € 7,50). Hiermee kunt u onbeperkt met de tram, bus of metro reizen. Het kaartje wordt geactiveerd bij het eerste gebruik. Te koop bij het VVV-kantoor of bij de automaten aan de metro- en tramhaltes - www.gvb.nl. T ‘Openbaar vervoer’, blz. 22. I amsterdam City Card: toeristenpas (24 uur, 48 uur of 72 uur) met onbeperkt gebruik van het openbaar vervoer. T ‘Bezichtigen’, blz. 14.

De luchthaven ligt 18 km ten zuidwesten van het centrum. Info – t 0 900 01 41 en (31) 20 794 08 00 uit het buitenland www.schiphol.com. Trein – Naar het Centraal Station, overdag om de 15 min., tussen 1.00 u en 6.00 u om het uur - € 4,20/enkele rit (+ € 1 voor een papieren ticket) www.ns.nl (online verkoop). Bus 197 – Naar het zuiden en het centrum van Amsterdam (Museumplein, Leidseplein) om de 30-45 min. tussen 6.00 u en 1.00 u - € 5/enkele rit; ong. 25 min. tot het Leidseplein. Airport shuttle – Busverbinding tussen de luchthaven en een honderdtal hotels in het centrum, elke 20 min. tussen 6.00 u en 21.00 u - € 17/enkele rit of € 27/HT - www.schipholhotelshuttle.nl. Taxi – Ong. € 42 voor een rit naar het centrum. Afhankelijk van de verkeersdrukte duurt de rit 25 tot 50 min.

Met de bus Eurolines busstation Duivendrecht (Stationsplein 3 - 1115 BZ - t (020) 560 87 88/88 07 61 700), halteplaats van de Eurolinesbussen. De metro (é 51, 53 en 54) brengt u naar het Centraal Station. De OUIBUSSEN komen aan bij het Sloterdijk Station (t 0900 0401 625). Het centrum bereikt u met de trein, de metro (é 50) of de tram (‘ 12).

WELKOM IN AMSTERDAM

WAT U NIET MAG MISSEN Onze favoriete ‘mooiste plekjes’

Rijksmuseumaaa Vouwkaart B6 - T blz. 70

De Zuidelijke Grachtenaaa Vouwkaart BCD5 - T blz. 54

Anne Frank Huisaa Vouwkaart B3 - T blz. 49

Begijnhofaaa Vouwkaart C4 - T blz. 41

WAT U NIET MAG MISSEN

Stedelijk Museumaaa Vouwkaart B6 - T blz. 76

Van Gogh Museumaaa Vouwkaart B6 - T blz. 75

8 5

De Jordaanaa Vouwkaart B2-4 - T blz. 62

Frans Hals Museumaaa (in Haarlem) - T blz. 97

Tropenmuseumaaa Vouwkaart F5 - T blz. 88

WELKOM IN AMSTERDAM

HOOGTEPUNTEN VAN MICHELIN ÜÜEen regenachtige dag? Probeer de grote massa te vermijden – als dat al mogelijk is – om de werken van Van Gogh te bewonderen voor u kennismaakt met de kunstenaars van de 20ste-21ste eeuw onder de ‘badkuip’ van het Stedelijk Museum. Keer dan terug in de tijd in de gangen van het Rijksmuseum. T blz. 70. ÜÜEen keuze maken uit de vele wisselende tentoonstellingen. Dat kan in het schitterende interieur van de Nieuwe Kerk (T blz. 38); het FOAM (T blz. 60) voor liefhebbers van fotografie, of op talloze andere locaties.

B.Svensson / age fotostock

Uitzicht op het NEMO van Renzo Piano

ÜÜOp weg gaan voor een lange reis…. zonder Amsterdam te verlaten. Vaar over de verschillende wereldzeeën in het Scheepvaartmuseum (T blz. 92). Of ontdek verre beschavingen in het immense rariteitenkabinet dat het Tropenmuseum is (T blz. 88). ÜÜHet IJ oversteken aan boord van een pendelboot voor voetgangers en fietsers en genieten van een kopje koffie of een lichte maaltijd in het restaurant van het EYE. Vanaf dit opmerkelijke gebouw heeft u een schitterend uitzicht over de stad en de boten en schuiten op het water. T blz. 69. ÜÜEen groen stukje Amsterdam ontdekken in de Hortus Botanicus, een plantentuin uit de 17de eeuw. Rust vervolgens even uit in de oranjerie. T blz. 86. ÜÜLekker en gezond lunchen (soep, quiche, salades) in een van de vele hippe kroegen. Proef de lokale specialiteiten – maatjes, gerookte paling, appeltaart –, verwen uw smaakpapillen met een lekkere Indonesische rijsttafel of een Surinaamse pindasoep. T blz. 104. ÜÜEen voetbalwedstrijd van Ajax bijwonen in de ArenA – indien mogelijk tijdens een historische topper tegen Feyenoord Rotterdam of PSV Eindhoven. T blz. 150. ÜÜEen aperitief nemen op de Grote Markt van Haarlem, het bruisende hart van de stad. Bij mooi weer zetten alle etablissementen hun terras klaar, en wanneer het frisser wordt, gaat de verwarming aan! T blz. 94.

T. Koene / age fotostock

HOOGTEPUNTEN VAN MICHELIN

Op Koningsdag (27 april) worden her en der braderieën en zolderopruimingen gehouden.

ÜÜGeef uw ogen goed de kost tijdens een wandeling langs de grachten of in de straten buiten het centrum en leer iets over de levenskunst van de Amsterdammers. Miniterrassen, minituinen (vaak op het water), prachtige interieurs… T blz. 142. ÜÜWinkelen! Uren en uren kunt u rondlopen in de Amsterdamse winkels, klassiek of verrassend, ultrachic of vintage. Denk ook aan de vele markten in de verschillende wijken (Jordaan, De Pijp, Nieuwmarkt, Waterlooplein…). En dan is er nog de gigantische braderie (en zolderopruiming) op 27 april, Koningsdag. T blz. 116.

ÜÜTe voet of per fiets het innoverende urbanisatieproject van het Oosterdok en de eilanden van Zeeburg ontdekken (T blz. 90). Houd een verplichte koffiepauze in Hotel Lloyd. Zin in meer? Trek dan naar het Westerdok (T blz. 68) voor de gebouwen van de Amsterdamse School en de Westergasfabriek.

BESTEMMING AMSTERDAM

PRAKTISCHE INFO Adressen De straten langs de kanalen zijn altijd genummerd vertrekkende vanaf het Centraal Station en steeds tegen de klok in.

Ambassades

Het merendeel van de ambassades is in Den Haag. Ambassade van België in Den Haag – Johan Van Oldenbarneveltlaan 11 t (070) 312 34 56 - www.diplomatie. belgium.be Consulaat in Amsterdam – Dijsselhofplantsoen 7 - t (020) 570 56 20.

I amsterdam City Card – www. iamsterdam.com. Deze kaart met chip is 24 uur (€ 55), 48 uur (€ 65), 72 uur (€ 75) of 96 uur (€ 85) geldig en geeft toegang tot de voornaamste musea. Daarnaast kunt u ook onbeperkt gebruikmaken van het openbaar vervoer van de GVB (T ‘Openbaar vervoer’, blz. 22), u heeft recht op een rondvaart van een uur en op verschillende kortingen. Ze wordt verkocht in de VVV-kantoren, in sommige hotels en bij de GVB-kantoren. Holland Pass – nl.hollandpass.com. Deze pas is geldig in Amsterdam, Den Haag, Rotterdam en Utrecht en

Apotheek Openingstijden – Ma.-vr. 8.30-17.30 u. De wachtdienst staat aangegeven. Er bestaan ook drogisten met ruimere openingstijden. Zij verkopen medicijnen die zonder voorschrift verkrijgbaar zijn.

Banken Openingstijden – Ma. 13.00-17.00 u, di.-vr. 9.00-17.00 u. De wisselkantoren GWK (Centraal Station) zijn tijdens het weekend geopend.

Bezichtigen Verschillende kaarten, speciaal bestemd voor toeristen, zorgen ervoor dat u een aardige duit kunt besparen, vooral op de toegangsprijs van bezienswaardigheden en musea.

NOODNUMMERS Internationaal noodnummer: t 112 Medische urgentie: t (020) 555 55 55 Dokter 24u/24: t (020) 592 34 34 Apotheek 24u/24: t (020) 694 87 09 SOS tandarts: t 0 900 821 22 30 Toeristische bijstand: t (020) 625 32 46 Verlies bankpas: Belgische reizigers - alle kaarten: t + 32 70 344 344; Nederlandse reizigers - alle creditcards: t + 31 88 3855372 (Bankpassen Meldcentrale)

PRAKTISCHE INFO

Het Rijksmuseum aan het Museumplein

bestaat in drie ‘formaten’, afhankelijk van de bezoeken die u inplant (een of meer musea enz.). Er bestaat ook een versie voor kinderen. U heeft recht op kortingen en bepaalde musea en attracties zijn zelfs helemaal gratis. Ook het openbaar vervoer is 24 uur lang gratis, tenzij u in de plaats kiest voor een rondvaart op de grachten... € 40, € 65 of € 85; € 30 voor kinderen (4-11 jaar). Te koop in de kantoren die ter plaatse staan aangeduid. Museumkaart – www.museumkaart.nl Deze kaart staat op naam, is een jaar geldig en geeft toegang tot meer dan 400 musea in Nederland. Ze is te koop bij de deelnemende musea (€ 59,90/ volwassene plus € 4,95 inschrijvingskosten bij de eerste uitgave).

Museumplein Ticket – € 95 (1 jaar geldig) voor onbeperkte toegang, zonder wachtrijen, in de drie musea van het Museumplein en een concert in het Concertgebouw. Te koop in het Concertgebouw, in sommige duurdere hotels (Hilton, Andaz…) en in de drie musea (T ‘De museumwijk’, blz. 70).

Elektriciteit Zelfde eigenschappen als in België: 220 V en stekkers met ronde pinnen.

Feestdagen 1 januari: Nieuwjaarsdag. Maart-april: Goede Vrijdag, eerste en tweede paasdag. 27 april: Koningsdag.

AMSTERDAM BEZICHTIGEN

HET HISTORISCH CENTRUMaaa Geografisch gezien komt deze wijk overeen met de 16de-eeuwse stad, voor de aanleg van de grote grachten in het westen. Hier ontscheepten de zeelieden die blij waren na een lange reis terug voet aan wal te zetten. Tegenwoordig hebben toeristen hun plaats ingenomen en worden zij op hun beurt bekoord door de Dam waar de eerste dijk werd aangelegd en die nu het kloppende hart van de stad is geworden. Misschien een tikkeltje te commercieel? Ongetwijfeld, maar dwaal even af langs een of andere gracht of open de deur van een typische bruine kroeg en u herontdekt beslist de magie van de Gouden Eeuw.

3 Bereikbaarheid: Vanaf het Centraal Station (treinen, ferry’s, metro) doorkruisen trams het historisch centrum in zuidelijke richting: ‘ 1, 2, 5 via het Spui en ‘ 4, 9, 14, 16 via de Dam en het Rokin. Detailkaart van de wijk blz. 34-35. Uitneembare vouwkaart C3-4, D2-4. 3 Aanrader: Besteed niet alleen aandacht aan deze wijk. Er is nog zoveel meer te zien! De Nieuwe Zijde, die hier staat beschreven, omvat het westen van het historisch centrum en werd van de Oude Zijde (T blz. 44) gescheiden door de Amstel.

Centraal Station Vouwkaart D2 Het Centraal Station werd tussen 1881 en 1889 gebouwd op drie kunstmatig aangelegde eilanden in het IJ, op de plaats waar voordien de haven lag. Het is vaak het eerste wat u ziet wanneer u de stad bezoekt. De architecten Adolf Leonard van Gendt (1835-1901) en Pierre Cuypers (1827-1921) leverden een gigantisch neorenaissancistisch bouwwerk op uit rode en witte baksteen en dat rust op 8700 heipalen. Naast een druk spoorwegstation bevat het gebouw ook een aanlegkade voor veerboten,

een metrostation en een tramhalte. Het wordt momenteel grondig gerenoveerd en zou in de loop van 2017 volledig afgewerkt moeten zijn, met de bouw van een nieuwe metrolijn. Na een bezoekje aan de belle-époquebrasserie Eerste Klas (op perron 2B) verlaat u het station langs het Stationsplein, dat bruist onder een voortdurend komen en gaan van reizigers.

Damrak Vouwkaart D2-3 Het Damrak, de vroegere voorhaven, werd in 1672 bijna volledig opgevuld voor de aanleg van de drukke verkeersader tussen het Centraal Station en de Dam. Van de oorspronkelijke gracht is enkel nog een klein bekken over waar de rondvaartboten zijn aangemeerd. De

Het Damrak, de vroegere voorhaven van de stad

AMSTERDAM BEZICHTIGEN

HET HISTORISCH CENTRUMï»¿

AMSTERDAM BEZICHTIGEN

straat met tal van souvenirwinkeltjes en cafés is nog weinig aantrekkelijk, met uitzondering dan van de Beurs van Berlage aan de oostzijde van de laan.

Dam a Vouwkaart C3 Hier bevinden we ons in het geografisch en historisch centrum van de stad. Het voornaamste plein van Amsterdam ligt op het kruispunt van twee grote verkeersaders: het Damrak (T blz. 32) en het Rokin (T blz. 40), op de plaats van de dam in de Amstel. Sinds de aanleg van het plein, waar vroeger de centrale markt werd gehouden, is het altijd het decor geweest van volksfeesten en allerhande manifestaties. In de jaren 1960 was het plein het trefpunt van de hippies; nu worden er tal van evenementen georganiseerd en is het een trekpleister waar zowel

de plaatselijke jeugd als de vermoeide toeristen even komen verpozen. Het Koninklijk Paleis en de Nieuwe Kerk (T zie verder) zijn de twee interessantste gebouwen die aan de Dam liggen, maar let ook op nr. 11 op De Wildeman, het oudste huis aan het plein (1632). Aan de oostzijde van het plein staat het Nationaal Monument (1956), een 22 m hoge obelisk, gemaakt door de beeldhouwer John Raedecker. Het bevrijdingsmonument symboliseert de lijdende mensheid, gebukt onder de gesel van de oorlog. Het monument wordt geflankeerd door de twee leeuwen uit het rijkswapen en bevat aarde afkomstig uit de provincies van Nederland en uit voormalig Nederlands-Indië.

Beurs van Berlage a Vouwkaart C3 – Damrak 243 - t (020) 530 41 41 - www.beursvanberlage.nl -

HET HISTORISCH CENTRUM

Het Koninklijk paleis op de Dam, gebouwd in classicistische stijl

enkel geopend tijdens tentoonstellingen en concerten - rondleiding mogelijk om 11.00 u (€ 14,50) - café: 10.0018.00 u (zo. 11.00-18.00 u). Achter de sobere rode bakstenen gevel uit 1903 schuilt een meesterwerk in art nouveau en Arts & Crafts van Hendrik

Petrus Berlage (T ‘Architectuur’, blz. 144), die functionaliteit hoog in het vaandel droeg en een pioniersrol vervulde voor de moderne Nederlandse architectuur. Hij realiseerde hier een totaalpakket, een perfect huwelijk tussen architectuur, schilderkunst,

HET MIRAKEL VAN AMSTERDAM Op 15 maart 1345 braakt een stervende man in een straatje bij het Rokin de heilige hostie uit nadat hem de ziekencommunie was gegeven. Het braaksel, inclusief de heilige hostie, werd in het haardvuur gegooid, maar de volgende ochtend bleek dat de hostie ongeschonden uit het vuur tevoorschijn kwam. Algauw stroomden de pelgrims toe en droegen, naar men zegt, bij tot de welvaart van de stad. Jaarlijks wordt het mirakel herdacht tijdens De Stille Omgang, in de nacht van zaterdag op zondag, na 15 maart.

DE BESTE ADRESSEN

UIT ETEN

104

Wie met een klein budget reist, zal zijn maag kunnen vullen in het historisch centrum waar tal van eettentjes te vinden zijn. Of ga even langs bij een van de vele viskraampjes op de bruggen, of probeer de Indonesische keuken. Voor een lichte, gezellige lunch kunt u terecht in de eetcafés (soep, salades, taartjes) in de wijken buiten het centrum, zoals de Jordaan. Een copieus lokaal ontbijt kan u al snel ‘bezighouden’ tot het diner, of toch zeker tot het aperitief, een onmisbaar plaatselijk ritueel. Sommige restaurants hebben ‘s middags een lichte kaart, maar de meeste zijn pas ‘s avonds geopend. Vergeet vooral niet vooraf te reserveren. Voor de lunch geven we dus eerder de voorkeur aan een gezellige kroeg waar u ook terechtkunt voor een salade, soep, pasta of broodje. Meer praktische informatie vindt u onder Uit eten (T blz. 24) en in het hoofdstuk dat enkele specialiteiten opsomt (T blz. 151). T Onderstaande adresjes vindt u terug op de uitneembare vouwkaart aan de binnenzijde van het omslag: zoek het overeenkomstige nummer (bv. ā). De aanwijzingen in het rood verwijzen eveneens naar deze vouwkaart.

Historisch centrum en Rosse Buurt Detailkaart van de wijk blz. 34-35

MINDER DAN € 10 Ņ Latei – D3 - Zeedijk 143 é Nieuwmarkt - t (020) 625 74 85. Aangenaam café annex curiosazaak

met lekkere gebakjes, soep of broodjes en Indonesische gerechten ('s avonds tijdens het weekend) die u kunt proeven te midden van een wirwar aan snuisterijen uit de jaren 1960-1970 die te koop worden aangeboden. Ŕ Sie Joe – C3 - Gravenstraat 24A ‘ 1, 2, 5 - t (020) 624 18 30 - www. siejoe.com - 12.00-19.00 u, do. 12.0020.00 u - zo. gesl. - ca. € 10. Aan de voet van de Nieuwe Kerk ligt een pretentieloos Indonesisch eethuis. De kaart is beperkt maar voldoende, met keuze uit noedel-, rijst- en satégerechten.

TUSSEN € 10 EN € 25 Ģ Gartine – C4 - Taksteeg 7 - ‘ 4, 9, 14, 16 - t (020) 320 41 32 - www.gar tine.nl - wo.-zo. 10.00-18.00 u - gerechten ca. € 10 - menu € 17,50/25. Wat een contrast met de naburige, rumoerige Kalverstraat! In dit mooie, ouderwetse theehuis kunt u genieten van allerlei gebakjes en uitstekende bioproducten, geteeld in de moestuin van de eigenaars. Ę De Bakkerswinkel – D3 - Warmoesstraat 69 - ‘ 4, 5 - t (020) 489 80 00 www.debakkerswinkel.nl - ma.-vr. 8.00-17.30 u, za. en zo. 9.00-18.00 u. Leuk etablissement waar de bezoeker maar moeilijk het buffet van taarten en broodjes kan weerstaan. De confituur is er overheerlijk! Andere adresjes: Warmoesstraat 133, Roelof Hartstraat 68 en Regulateurshuis 1 (bij de ophaalbrug). Ħ Café Bern – D3 - Nieuwmarkt 9 é Nieuwmarkt - t (020) 622 00 34 16.00-1.00 u - ;. In deze onge-

UIT ETEN

dwongen bruine kroeg, die zo weggeplukt lijkt uit een schilderij van Jan Steen, kunt u kiezen tussen kaasfondue en vleesfondue (vlees klaargemaakt in knoflookboter met fijne kruiden). Reserveer vooraf! Ĺ Harkema – C4 - Nes 67 - ‘ 4, 9, 14, 16 - t (020) 428 22 22 - www. brasserieharkema.nl - 12.00-1.00 u € 15/22,50. Het interieur in dit voormalig tabakspakhuis is van Ronald Hooft en Herman Plast. De internationale keuken is weinig verrassend, maar wel lekker. ŀ Humphrey’s – C3 - Nieuwezijds Kolk 23 - ‘ 1, 2, 5 - t (020) 422 12 34 - www.humphreys.nl - 17.0022.00 u, vr.-za. 17.00-22.30 u, zo. 16.30-22.00 u - menu € 25. Dit restaurant valt in de smaak door zijn goede prijs-kwaliteitverhouding en zijn uitgebreide keuze aan gerechten. Rustiek interieur in een oud pakhuis.

TUSSEN € 25 EN € 40

Ŧ Frenzi – D4 - Zwanenburgwal 232 é Waterlooplein - t (020) 423 51 12 www.frenzi-restaurant.nl - 11.001.00 u - menu € 24/34. Goed gelegen, gezellig adresje waar u ’s middags goedkoop kunt lunchen (soep, pasta) en ’s avonds kunt genieten van tapas. Ķ Haesje Claes – C4 - Spuistraat 275 ‘ 1, 2, 5 - t (020) 624 99 98 www.haesjeclaes.nl - 12.00-24.00 u € 28/45. In deze drie 16de-eeuwse huizen vindt u een eenvoudige maar stevige traditionele keuken. ’s Winters kunt u zich verwarmen bij een heerlijke stamppot met worst, spek, groenten en aardappelen. Ł Kantjil & de Tijger – C4 - Spuistraat 291-293 - ‘ 1, 2, 5 - t (020) 620 09 94 - www.kantjil.nl - 12.00-

23.00 u - € 27,50/37. Een van de bekendste Indonesische restaurants met lekkere gerechten, redelijke prijzen en snelle en efficiënte bediening. Kies voor de uitgebreide rijsttafel (voor 2 pers.) of voor de kleinere versie, de rames. ł Kapitein Zeppos – C4 - Gebed Zonder End 5 - ‘ 4, 9, 14, 16 t (020) 624 20 57 - www.zeppos.nl 11.00-1.00 u, vr.-za. 11.00-3.00 u € 14,50/26,50. Dit restaurant, verborgen in een steegje, lijkt wel een danstent. Het kreeg de naam van een Belgische televisieheld uit de jaren 1960. ’s Middags krijgt u er broodjes, ’s avonds een meer uitgebreide maaltijd. Hier komt u vooral voor de sfeer. ų Lucius – C4 - Spuistraat 247 ‘ 1, 2, 5 - t (020) 624 18 31 - www. lucius.nl - 17.00-24.00 u - menu € 39,50 - gerechten € 42/84. Interieur in brasseriestijl en op de kaart 95 % visgerechten. Voor liefhebbers.

MEER DAN € 40

ś d’Vijff Vlieghen – C4 - Spuistraat 294-302 - via Vlieghendesteeg 1 ‘ 1, 2, 5 - t (020) 530 40 60 http://vijffvlieghen.nl - 18.00-22.00 u € 47/61. Voor dit restaurant werden vijf 17de-eeuwse huizen omgevormd tot een doolhof van kleine, rustieke en charmante eetruimtes, waar gasten kunnen proeven van uitstekende Nederlandse gerechten met een moderne toets. Ruime keuze aan jenever en likeur.

De Noordelijke Grachten Detailkaart van de wijk blz. 51

MINDER DAN € 10

ř Stubbe’s Haring – C2 - Singel 8 ÷ 18, 21 - t (020) 623 32 12.

105

MEER WETEN OVER AMSTERDAM

EEN GROOT DORP

134

Amsterdam straalt rust uit. De 833.600 inwoners hebben bij de inrichting van de stad ook aan hun eigen welzijn gedacht. Iedereen leeft er zoals hij dat zelf wil, zolang hij de rust van de buur maar niet verstoort.

noch gordijnen bedekken de ramen – het licht van de woonkamers vormt dan een mooie aanvulling op het schaarse zonlicht en laat een blik toe op een leven zonder geheimen (overblijfsel van het calvinisme).

Uitzonderlijke levensstijl

Niet-alledaagse huizen

De stad lijkt wel op een groot dorp waar alles op relatief korte afstand van elkaar ligt en de fiets koning is. Iedere wijk heeft zijn typische marktjes en winkeltjes die weten te overleven omdat grote handelszaken uit het straatbeeld geweerd worden. Het sociale leven speelt zich grotendeels af in de kroegen. Stad en natuur leven er harmonieus samen. Het water is alomtegenwoordig. De groene zones vormen de longen van het stedelijke dambord: 28 parken met Engelse tuinen, binnenplaatsjes (ouderwetse hofjes of moderne tuintjes), verborgen tuinen. Het stadsbestuur hecht groot belang aan zijn milieupolitiek. Bij mooi weer vervagen de grenzen tussen openbaar domein en privéterreinen. Bij gebrek aan plaats in de eigen woning worden de lunches of de avondjes onder vrienden spontaan in de parken georganiseerd. De stoep wordt een verlengde van het huis en krijgt de functie van speelplaats of terras waar de bewoners gezellig met de buren een aperitiefje nemen. Sommigen plaatsen er spontaan een bank of leggen er bloemenperkjes aan. Amsterdammers stellen hun privéleven open voor de buren, want noch luiken

Amsterdam is het slachtoffer van zijn eigen succes en kampt met een enorm plaatsgebrek, zodat een woning vinden vaak een heel huzarenstuk is. Driekwart van de beschikbare woningen betreft huurhuizen en de wachttijd voor een sociale woning is enorm, ook al bestaat er een quota van 30 % sociale woningen voor ieder nieuwbouwproject. Maar ook hier hebben de Nederlanders hun creativiteit getoond: woonboten en -aken, gestapelde containers voor de studenten, pakhuizen, silo’s, molens of pompstations, alles kan als woning dienen. Op het Oosterdok werd een grootschalig en gedurfd project uit de grond gestampt (T blz. 90), net als op de kunstmatige eilanden van IJburg. Verlaten gebouwen die niet onmiddellijk een nieuwe bestemming krijgen, worden ingenomen door krakers die actief leegstaande panden opzoeken. Deze erfgenamen van de provobeweging beschuldigen bouwpromoteren ervan te speculeren op leegstaande panden. Maar de missie van de krakers wordt sinds 2010 ernstig bemoeilijkt: een wet bepaalt nu dat panden kraken illegaal is en bestraft wordt met een effectieve gevangenisstraf.

DIJKEN EN GRACHTEN

DIJKEN EN GRACHTEN Amsterdam, de ‘dam aan de Amstel’, moest bij de bouw voortdurend de strijd aangaan tegen het water, dat tegelijk een bedreiging en een bron van inkomsten was voor de stad. Iedere zoektocht naar bewoonbaar gebied was het resultaat van een bijzonder urbanisatieplan.

Het water temmen De eerste dijk (de huidige Zeedijk) werd in 1222 opgetrokken door vissers. Al snel volgden tal van andere dijken, alsook een sluis om de scheepvaart verder mogelijk te maken en de ontwikkeling van de opkomende handel te garanderen. Ze werd gebouwd op de plaats waar nu de Dam ligt en zorgde ervoor dat de Amstel zijn weg naar het IJ kon vervolgen. Dit gebied trok nieuwe mensen aan en vanaf 1275 is er sprake van een stad. Om tegemoet te komen aan de bevolkingstoename, werd het al snel nodig om land te winnen en de dijken te verbreden. De houten huizen (licht materiaal dat geschikt was voor deze losse grond) werden tussen de twee ophogingen (burgwallen) gebouwd. Omdat de stad nog altijd te weinig ruimte had, werden nieuwe grachten aangelegd evenwijdig aan de grondophogingen. In 1586 starten de werken aan de Grachtengordel (T blz. 61), vier concentrische grachten waardoor de oppervlakte van de stad verdubbelde. De huizen werden stevig verankerd, op heipalen die diep in de grond werden gedreven. De volgende uitbreiding (1917), naar het zuiden toe, staat op

naam van Hendrick Petrus Berlage: de wijken langs de lange lanen breken radicaal met de wirwar van straatjes uit het centrum. Het laatste stedenbouwkundige plan uit 1934 voorziet functionele panden te midden van groenzones. Nu is het havengebied aan de beurt: dit wordt volledig geherstructureerd en de kunstmatige eilanden (IJburg) in het oosten moeten deels de woningnood verhelpen.

Een complex beheer De agglomeratie telt nu 14 polders, op 110 verschillende niveaus. Het geheel wordt geregeld met 84 pompstations en wordt beschermd tegen het water van het IJsselmeer door dijken en sluizen. Het historisch centrum ligt 60 cm boven het NAP (referentiepunt voor de hoogtemeting in Nederland), terwijl de luchthaven Schiphol 5 m onder de zeespiegel ligt. De stad telt 165 grachten, met een totale lengte van 75,5 km en een gemiddelde diepte van 2,4 m. De heipalen worden nog steeds gebruikt, maar zijn nu vervangen door betonnen exemplaren die 60 m diep worden gedreven. Voordat het Noordzeekanaal de stad afsloot van de zee, werd het water gereinigd door de getijden en de Amstel. In de 19de en de 20ste eeuw werden vuile grachten gedempt. Nu maakt men gebruik van een pompsysteem om het water 2 tot 4 keer per week te vernieuwen. Tien boten ruimen de drijvende rommel op en baggeren de grachten uit.

135

Vertaling Valérie Maes Omslagontwerp Keppie & Keppie Omslagfoto GettyImages/Fraser Hall Ontwerp binnenwerk Keppie & Keppie Oorspronkelijke titel Le Guide Vert Amsterdam Week-end Oorspronkelijke uitgever Michelin, Parijs Directie Philippe Orain Uitgevers Aurore de Neuville, Emilie Vialettes (Michelin), Lieven Defour (Lannoo) Redactie Melanie Corniere, Sandra Darbe, Renaud Dechamps, Vincent Follet, Serge Guillot, Guylaine Idoux, Laurence Ottenheimer, Francois Sichet, Delphine Storelli, Julie Subtil, Catherine Zerdoun Cartografie Mihăiţă-Cristian Constantin, Geraldine Deplante, Daniel Duguay, Iulia-Elena Fontanine, Thierry Lemasson, Cristian-Mihnea Popa Stadskaarten: © MICHELIN en © 2006-2015 TomTom.

All rights reserved. This material is propritary and the subject of copyright protection, database right protection and other intellectual property rights owned by TomTom or its suppliers. The use of this material is subject to the terms of a license agreement. Any unauthorized copying or disclosure of this material will lead to criminal and civil liabilities.

Met dank aan

Didier Broussard, Maria Gaspar, Aude Laporte Roger Strijland (Nederlands Bureau voor Toerisme en Congressen)

© Cartografie: Michelin © Nederlandse tekst: Uitgeverij Lannoo, nv, Tielt, 2017 Het redactieteam heeft de grootste zorg besteed aan de samenstelling en de controle van deze gids. Maar omdat de gegevens voortdurend gewijzigd worden, moet de praktische informatie (prijzen, adressen, bezoekuren, telefoonnummers, bezienswaardigheden, internetadressen...) worden beschouwd als een aanwijzing. Het is dan ook best mogelijk dat bepaalde info bij het verschijnen van deze gids niet helemaal correct of volledig is. Wij kunnen daar niet verantwoordelijk voor worden gesteld. Deze gids bestaat voor en door u; u bewijst ons dan ook een grote dienst door eventuele tekortkomingen of vergissingen te melden. Aarzel niet om ons uw opmerkingen en suggesties over de inhoud van deze gids mee te delen. Bij een eerstvolgende bijgewerkte editie zullen wij daar rekening mee houden.

Contactadres

De Groene Reisgids De Groene Reisgids Uitgeverij Lannoo Uitgeverij Terra Lannoo bv Kasteelstraat 97 Papiermolen 14-24 B-8700 Tielt 3994 DK Houten degroenereisgids@lannoo.be degroenereisgids@lannoo.nl

www.lannoo.com

Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt worden door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke wijze ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.

D/2017/45/334 - NUR 512 - ISBN 978-94-014-3969-5