Noord-Engeland
J. Arnold/hemis.fr
Grasmere, in het Lake District
Wales
De regio’s van deze gids (zie de kaart aan de binnenzijde van het omslag) n De Midlands ∑ Het noorden ± Wales
blz. 117 blz. 211 blz. 343
4
Inhoud NIET TE MISSEN Een keuze uit de mooiste plekjes.... 6
DE REIS VOORBEREIDEN Reistips..................................................... 12 NAAR NOORD-ENGELAND
Met het vliegtuig.................................. 15 Met de trein............................................ 15 Met de auto............................................ 15 Met de boot........................................... 16 Met de bus.............................................. 16 VOOR HET VERTREK
Klimaat..................................................... 17 Nuttige adressen.................................. 17 Formaliteiten......................................... 18 Geldzaken............................................... 19 Tijdverschil.............................................20 Overnachten..........................................20 Uit eten....................................................22 ENGELAND VAN A TOT Z
Rubrieken in alfabetische volgorde.............................................24 MET HET GEZIN
Bezienswaardigheden en activiteiten voor het gezin..........33 MEMO
Evenementen........................................35 Leestips....................................................36 Films..........................................................38
ENGELAND ONDER DE LOEP ENGELAND VANDAAG
De samenleving....................................42 Economie................................................ 47 SPECIALITEITEN
Streekgerechten...................................49 Drank........................................................ 51 TRADITIES
Volksfeesten...........................................53 Sportieve evenementen....................54 TAAL
Het Engels...............................................56 Het Welsh................................................57 GESCHIEDENIS
Het prille begin.....................................58 De feodale tijd.......................................60 Absolute monarchie...........................62 Het Britse imperium............................68 Naar de moderne tijd.........................70 Een natie van vooruitgang...............73 ARCHITECTUUR
Megalithische monumenten...........78 Middeleeuwen......................................78 De gotische stijlen...............................79 Van renaissance tot neoclassicisme.................................80 Van de 19de eeuw tot nu..................82 ABC van de architectuur....................85 Traditionele woningen......................93 KUNST EN CULTUUR
Schilderkunst.........................................95 Beeldhouwkunst..................................97 Literatuur................................................97 Muziek....................................................102 Film..........................................................106
5
NATUUR EN LANDSCHAP
Geologie................................................109 Natuurbehoud.................................... 113 Parken en tuinen................................ 114
RAADPLEEG VOOR IEDERE PLAATS ONS ADRESBOEKJE y
STEDEN EN BEZIENSWAARDIGHEDEN n DE MIDLANDS
Birmingham.........................................120 Shrewsbury..........................................136 Derby......................................................142 Peak District National Park.............151 Lincoln....................................................161 Stamford................................................170 Leicester................................................ 174 Northampton......................................180 Coventry................................................183 Stratford-Upon-Avon.......................187 Worcester..............................................196 Hereford................................................201 Ludlow.................................................. 205 ∑ HET NOORDEN
Manchester...........................................214 Chester.................................................. 226 Liverpool...............................................233 Lake District National Park............ 248 Isle of Man.............................................261 Hadrian’s Wall......................................265 Newcastle-Upon-Tyne.....................273
Berwick-Upon-Tweed...................... 282 Durham..................................................287 Yorkshire Moors..................................293 Yorkshire Dales.................................. 299 Ripon..................................................... 305 York.......................................................... 311 Leeds.......................................................322 Kingston-Upon-Hull........................ 334 Sheffield.................................................338 ± WALES
Cardiff.....................................................347 Brecon Beacons..................................361 Swansea................................................ 366 Pembrokeshire Coast.......................370 Aberystwyth........................................379 Caernarfon........................................... 382 Snowdonia............................................387 Llandudno........................................... 394 Llangollen.............................................401 Register................................................410 Kaarten en plattegronden..........421
6
Niet te missen
Hadrian’s Wallaa, een 117 km lange Romeinse verdedigingsmuur tussen de oost- en westkust (blz. 265) Burghley Houseaaa, een van de mooiste elizabethaanse landhuizen van Engeland (blz. 171)
7
Een keuze uit de mooiste plekjes
The Rowsaa, unieke winkelpassage van twee verdiepingen (blz. 227)
Fountains Abbeyaaa, de ruïne van een machtige cisterciënzer abdij (blz. 306)
Snowdonia National Parkaaa, spectaculaire berglandschappen in het noorden van Wales (blz. 387)
8
Durhamaaa, universiteitsstad met een beroemde kathedraal (blz. 287) Peak District National Parkaa, fraai natuurgebied ten zuidoosten van Manchester (blz. 151)
9
Yorkaaa, trotse stad van het noorden (blz. 311)
Lake District National Parkaaa, 2280 km2 aan bergen en meren (blz. 248)
Chatsworthaaa, zetel van de hertog van Devonshire (blz. 154)
Fotografie: Blz. 6: R. Kord/Photononstop (boven); P. Packer/Sime/Photononstop (onder) Blz. 7: R. Harding/hemis.fr (linksboven); Alamer/Iconotec RM/age fotostock (rechtsboven); Sime/Photononstop (onder) Blz. 8: D. Tomlinson / Photononstop (boven); P. Harris/John Warburton-Lee/Photononstop(onder) Blz. 9: Clark/Robert Harding Picture Library/age fotostock (linksboven); T. Graham/Robert Harding Picture Library/ age fotostock (rechtsboven); B. Allsopp/Loop Images/age fotostock (onder)
14
DE REIS VOORBEREIDEN
BIJZONDERE KASTELEN Alnwick Castle
aa
Burghley House aaa
Regio
Tijd
Bijzonderheden
5 (Berwickupon-Tweed)
11de-19de eeuw
State Rooms, schilderijen, bibliotheek
4 (Stamford)
Het mooiste Engelse kasteel uit 16de-18de de tijd van Elizabeth I, met fraaie eeuw inrichting van Verrio
Caernarfon Castle
aa
6 (Caernarfon)
12de-19de eeuw
Immense torens in Byzantijnse stijl boven de zee
Castle Howard
aaa
5 (York)
17de-18de eeuw
Kapel, park, koepel
Chatsworth
aaa
4 (Peak District National Park)
17de-18de eeuw
Tuinen, appartementen en collecties, doorlopend evenementen
Hardwick Hall
aa
4 (Peak District National Park)
16de eeuw
Prachtig renaissanceverblijf
Harewood House
aa
5 (Leeds)
18de eeuw
Galerie en muziekkamer
Kedleston Hall
aa
4 (Derby)
18de eeuw
De rotonde, de hoofdruimte van dit neoklassieke meesterwerk
Powis Castle
aa
6 (Llangollen)
13de-17de eeuw
Grote trap, schitterende Italiaanse tuinen
Warwick Castle
aa
4 (Stratford-uponAvon)
12de-18de eeuw
Fort met fraaie appartementen, diverse evenementen
15
NAAR NOORD-ENGELAND
Naar NoordEngeland Met het vliegtuig Internationale luchthavens – De grote internationale luchthavens zijn te vinden in Londen, Birmingham, Cardiff, Leeds, Liver pool, Manchester en Newcastle. LUCHTVAARTMAATSCHAPPIJEN
British Airways – Nederland: t 020 346 95 59 België: t 02 717 32 17 www.britishairways.com. British Midland – Nederland: t 020 654 15 60 België: t 02 713 12 84 www.flybmi.com. SN Brussels Airlines – www.brusselsairlines.com. Van Brussel naar Londen, Bristol, Manchester, Birmingham, Newcastle, Leeds. KLM – Nederland: t 020 474 77 47 Belgie: t 02 620 02 20 (België) www.klm.com. Transavia – t 0900 07 37 (Nederland) - www.transavia.com. LOW COST-MAATSCHAPPIJEN
Bij deze luchtvaartmaatschappijen kunt u vaak heel goedkope tickets kopen. Reservering vindt plaats via internet en u dient zelf uw ticket af te drukken. Let op: kosten voor ruimbagage zijn altijd niet inbegrepen in de vermelde prijzen. De vluchten kunnen in de loop van het jaar worden veranderd. Raadpleeg geregeld de websites van de volgende luchtvaartmaatschappijen: EasyJet – www.easyjet.com.
Ryanair – www.ryanair.com. Flybe – www.flybe.com. bmi Regional – www.bmiregional. com. Jet 2 – www.jet2.com. VLM – www.vlm-airlines.com.
Met de trein Dit is een van de meest praktische manieren om (vanuit Brussel-Zuid: 1.51 uur) naar Londen te reizen (St Pancras Station). Eurostar – t (+32) (0) 70 79 79 79
Bagage Het is raadzaam op de website van de Eurostar even de specifieke regels te bekijken die gelden in de trein. Zo is het bijvoorbeeld verboden om een zakmes bij zich te dragen. In Groot-Brittannië wordt het op zak hebben van een mes beschouwd als een ernstig delict.
Met de auto DE ROUTE UITSTIPPELEN
De route uitstippelen
Raadpleeg de Michelinkaarten 716 (België/Luxemburg), 715 (Nederland) en 713 (Groot-Brittan nië/Ierland), of de Michelinatlas Groot-Brittannië en Ierland. Er zijn ook regionale kaarten: 502 (Noord-Engeland en Midlands), 503 (Wales, Midlands, ZuidwestEngeland) en 504 (Midlands, EastAnglia). Online: op www.viamichelin.com vindt u een overzicht van aller-
16
DE REIS VOORBEREIDEN
hande praktische informatie: routes, kaarten, stadsplattegronden enzovoort.
Carpoolen Reis samen met anderen naar Londen tegen een betaalbare prijs. Enkele organisaties: Taxistop-Eurostop - t070 222 292 - www.taxistop.be. Europese Liftcentrale www.hitchhikers.org. SHUTTLE
In de beroemde tunnel onder het Kanaal worden auto’s binnen 35 minuten per trein vervoerd van Calais/Coquelles (A16 - afslag 42) naar Folkestone. Tickets kunnen ter plaatse worden gekocht, maar zijn voordeliger als ze vooraf worden gereserveerd. Het tarief geldt per auto, ongeacht het aantal personen dat erin zit. Auto’s met een lpg-tank zijn niet toegestaan in de Shuttle. Eurotunnel – Vanuit Nederland: t 0900 504 05 40. Vanuit België: t 070 22 32 10 - www.eurotunnel. com. Er vertrekken 2 tot 4 treinen per uur. Voor uw vertrek (u moet een halfuur van tevoren aanwezig zijn) kunt u een bezoek brengen aan de duty free-winkels. Tijdens de tunnelreis kunt u niet de auto verlaten om bijvoorbeeld naar het toilet te gaan. Vergeet niet bij aankomst links te rijden!
Met de boot DFDS Seaways – t 0255 54 66 66 (Nederland) - www.dfds.nl. IJmuiden-Newcastle. Norfolkline – t 02 719 90 92 (België) en t 070 352 74 48 (Nederland) - www.norfolkline.com. Duinkerken-Dover. P & O Ferries – t 02 808 50 20 (België) en t 010 714 54 64 (Nederland) - www.poferries.com. Calais-Dover, Zeebrugge-Hull, Rotterdam-Hull. Seafrance – t 02 549 08 82 (België) en t 010 433 33 12 (Nederland) - www.seafrance.com. Calais-Dover. Stena Line – t 0900 8123 (Nederland) - www.stenaline.nl. Hoek van Holland-Harwich. Superfast Ferries – t 050 252 252 (België) en t 020 601 56 36 of t 020 398 96 30 (Nederland) www. superfast.com. ZeebruggeRosyth. Transeuropa Ferries – t 059 340 260 (België) www.transeuropaferries. com. Oostende-Ramsgate (alleen auto’s).
Met de bus Eurolines biedt goedkope busritten aan naar onder meer Dover en Londen vanuit diverse Belgische en Nederlandse steden. Eurolines – t 088 076 17 00 (Nederland) en t 02 274 13 50 (België) - www.eurolines.nl en www.eurolines.be.
17
VOOR HET VERTREK
Voor het vertrek Klimaat Wie aan Groot-Brittannië denkt, denkt meteen aan regen. Toch kan het weer snel omslaan en na regen komt altijd zonneschijn. Echt koude of hete periodes zijn er niet. Het weer verschilt ook sterk van streek tot streek. In de bergen in het westen regent het vaker (tot 5000 mm per jaar). Maar in het westen is ook de zachte invloed van de Golfstroom het best voelbaar, waardoor hier op beschutte plekken subtropische planten kunnen gedijen. Het klimaat in het oosten en zuiden is droger en zonniger, met een meer continentale vegetatie, koudere winters en warmere zomers. Juni en juli zijn gunstige maanden voor een bezoek, omdat de zon zich dan geregeld laat zien en de temperaturen aangenaam zijn (gemiddeld 16 °C in het noorden en 20 °C in het zuiden). Bezoek Wales bij voorkeur in juni. De lente is een geschikte periode voor een bezoek aan de westkust, omdat die minder blootgesteld is aan de koude noordenwind. Aan het eind van de zomer waait het het meest in het zuidwesten. Deze periode is dan weer geschikter om de oostkust te verkennen.
NIET TE VERWARREN
Nuttige adressen BRITISH TOURIST AUTHORITY (BTA)
Nederland - Visit Britain – Postbus 20650 - 1001 NR Amsterdam www.visitbritain.nl t (020) 689 00 02. België - Visit Britain – Postbus 25 1040 Etterbeek 2 - www.visitbritain. be - t (02) 646 35 10. WEBSITES
Links naar volgende websites zijn verzameld op www.visitbritain.be en www.visitbritain.nl: Wales – www.visitwales.com. Londen: www.visitlondon.com. Engeland: www.visitengland.com. Op deze website staan ook links naar regionale websites: Centrum: www.visittheheart.co.uk Oosten: www.visiteastofengland.com. East Midlands: www.discovereastmidlands.com. Noordoosten: www.visitnortheastengland.com. www.holidaycare.org.uk: Inlichtingen en tips voor reizigers met een beperking. w Goed om te weten – 95% van
Engeland grenst in het westen aan Wales en in het noorden aan Schotland. Groot-Brittannië omvat Engeland, Schotland en Wales. Verenigd Koninkrijk van Groot Brittannië en Noord-Ierland omvat, zoals de naam al zegt, Groot-Brittannië en Noord-Ierland. Commonwealth of Nations is een federatie van staten uit het voormalige British Empire.
116
NOM DE LA MICRORÉGION XXXXXXXX
STEDEN EN BEZIENS WAARDIGHEDEN
117
De Midlands n Michelinkaart 713 IK13-15
Ñ BIRMINGHAMa 120 Ñ SHREWSBURY
136
Ñ DERBYa 142 Ñ PEAK DISTRICT NATIONAL PARKaa 151 Ñ LINCOLNaa 161 Ñ STAMFORDaa 170 Ñ LEICESTER
174
Ñ NORTHAMPTON
180
Ñ COVENTRYa 183 Ñ STRATFORD-UPON-AVONaa 187 Ñ WORCESTERa 196 Ñ HEREFORDa EN RONDRIT
201
Ñ LUDLOWa 205
Derbyshire, Peak District National Park David Hughes/Shutterstock
118
DE MIDLANDS
GV_ANGLETERRE_GBR32170FRA01-02_Les Midlands_102+102x172m
DE MIDLANDS 0
2
2
M6
20 km
0
10 mijl
1 A
60
9
62
Interessant Peak District National Park
Andere plaats Buxton
Plaats van vertrek Wye Valley
H
Haddon Hall
M 6
Zie de detailkaart met de rondrit
CHATSWORTH
23 A5
Matlock Dovedale A6
Stokeon-Trent A5
8
Leicester
A3
Birmingham
CAERNARFON
M
M
Een omweg waard
Stamford
8
A 62
MANCHESTER
De reis waard
CHATSWORTH
IRONBRIDGE GORGE
LEEDS
BRADFORD
BURNLEY
De
Kedleston Hall The Wedgwood Visitor Centre
Derby
A 53
M 6
T
2
IRONBRIDGE GORGE
A4
58
M6
M 54
Iron Bridge
8
A 41
Weston Park
A5
A3
5
Shrewsbury
3
Calke Abbey Burtonupon-Trent National Forest Lichfield
A4
A
A 49
Sudbury Hall
Much Wenlock
Walsall
B Ba
A 49
Dudley Birmingham
Ludlow
2 44
Croft Lower Broadheath
te rR ou eE lga
Stratfordupon-Avon
46
Upton House
A
9
Kilpeck
Goodrich Castle
A 40
Symonds Yat
5 M
8
A4
A 40 7
Cinderford Forest of Dean
41
9
Ross-on-Wye 144
A
A 40
A 44
W ye
Th A4
A4
79
A4
65
A4
Warwick
Ragley Hall
Worcester
Anne Hathaway’s Cottage Great Malvern
49
Abbey Dore
Mary Arden’s Farm
A 9
41
CARDIFF
SWINDON
WINCHESTER
M
Hereford
M5
Bromsgrove
Knighton Berrington Hall
Coventry Kenilworth Castle
6
A 45
A 449
ABERYSTWYTH
A
ern Sev
Stokesay
119
172mm
KINGSTON-UPON-HULL A1
63
5
A
M1
8
8
M 180
6
M
Tre nt
A4
1
A1
1
6
Gainsborough Old Hall
A 63
A1
58
A 57
Lincoln
Doddington Hall
M
6
Newstead Abbey
A1
M
1
A 156
0 A6
Hardwick Hall
Sherwood Forest
H
14
A6
A1
A4
6
Nottingham
5
A 17
A 1121
Belton House
A 52
Boston
Wollaton Hall Belvoir A6
A
Snibstonn Discovery Park
7
60
A 17 A6
A
06
1
Oakham Rutland Water
Bosworth Battlefield
Stamford
7
A4
BURGHLEY HOUSE
NORWICH
Leicester
6 A1
Great Ouse
e y
A 46
A 47 A
Kirby Hall
M6
0 A1
A1
A 69
6
Deene Park
A4 3
Boughton House
A 14
A1
4
ck
All Saints
Althorp
A 14
A1
4
All Saints
IPSWICH
Northampton
A 428
A4 M
Sulgrave Manor
40
Canal Museum
43
M
1
M 11 A 120
A 41
A2
M
34
40
5
LONDON WINCHESTER
LONDON
SOUTHAMPTON
HASTINGS
12
A 25 A
COLCHESTER
0
A1
A1
A
28
A
A3
A1
8
1
Southwell Minster Denby Pottery D.H. Lawrence Birthplace
120
DE MIDLANDS
Birmingham a 1.085.810 inwoners – West Midlands De naam Birmingham wordt terecht geassocieerd met de 19de‑eeuwse industriële revolutie, waarvan de stad een bruisend centrum was. De omwentelingen in de techniek in het laatste kwart van de 20ste eeuw hebben geleid tot de nodige sociale problemen. Toch heeft de stad een punt kunnen zetten achter dat verleden. Kanalen en fabrieken hebben een nieuwe gedaante gekregen en de stad is nu een trekpleister voor industriëel toerisme, maar ook een echte culturele hoofdstad.
y ADRESBOEKJE: BLZ. 132 i INLICHTINGEN Toeristenbureau – New Street - t 0844 888 3883 - visitbirmingham.com ma-za 9.00-17.00, zo, feestd. 10.00-16.00 u. Birmingham central Library Centenary Square, Broad Street - ma-vr 9.00 - 20.00, za 9.00-17.00, zo 11.0016.00 u. Ñ LIGGING Regiokaart blz. 118-119 B2, plattegronden blz. 122-123 en blz. 128. Vanaf de Ring Road (rondweg, A4540) en het verkeersplein Five Ways (herkenningspunten zijn het gelijknamige winkelcentrum en het Marriotthotel) kunt u via Broad Street naar het centrum. Volg direct links voor het Novotel borden om via Seepcote Street naar de grote parkeergarages van de National Indoor Arena te gaan, uitgangspunt van de wandeling. w AANRADERS Kades van het Gas Street Basin, Birmingham Museum and Art Gallery (voor de collectie prerafaëlitische schilders), Aston Hall en Lichfield Cathedral. > PLANNING Trek voor een uitgebreid bezoek aan de stad en de omgeving 48 uur uit. Reserveer er anders een dag voor. / MET KINDEREN National Sea Life Centre, Birmingham Museum and Art Galery, Thinktank, Cadbury World in Bournville en Avoncroft Museum of Historic Building in Bromsgrove.
Wandelen HET CENTRUM Plattegrond blz. 122-123
Ñ Wandeling aangegeven op de plattegrond op blz. 122-123 – Trek een halve dag uit.
a The Water Edge Plattegrond II B4
Als u de parkeergarage verlaat, staat u op de plek waar het Birmingham Canal en het Grand Union Canal bijeenkomen. Smalle aken, beschilderd in felle kleuren, soms aangepast voor boottochten, herinneren aan de vele schepen die vroeger de kanalen van de Midlands be-
Kanaal in het centrum van Birmingham J. Lorieau/Loop Images/Photononstop
voeren: naar schatting meer dan 100 aken per dag aan het begin van de 19de eeuw. Vandaag de dag zijn de oude pakhuizen en fabrieken omgetoverd tot pubs, restaurants (vaak van ketens) en boetieks. Steek de brug over. National Sea Life Centre – Op de hoek van Brindley Place - t 0871 423 2110 www.visitsealife. com - j - ma-vr 10.00-17.00, za, zo en schoolvak. 10.00-18.00 u, toegang tot 1 uur voor sluitingstijd - £ 20,95 (tot 3 jaar gratis, gezin £ 17,50), 40% korting via internet - cafetaria. / Via een zigzag omhooglopende wandeling maakt u kennis met al dan niet exotische zee- en zoetwatervissen, zeehonden en zeeschildpadden. Het landschap verandert terwijl u van de oceaan via de rivierdelta en de rivier naar de bron gaat. Wanneer u boven gekomen bent, waar u uitzicht hebt over de kanalen in de omgeving, brengt een lift u omlaag naar de ‘bodem van de zee’. Daar wandelt u in een indrukwekkende doorzichtige tunnel onder roggen en haaien door. Sla evenmin de 4D-film over die u vanaf het schild van een schildpad tropische en Antarctische zeeën laat bekijken. Brindley Place – Op het door hoge gebouwen – deels met restaurants – omringde plein valt meteen een neo-Moors gebouw uit 1998 op. Het plein is de grote trots van de stadsbestuurders. Op de hoek met Oozells Street zit Ikon Gallery (wisselende exposities van hedendaagse kunst - www.ikon-gallery.co.uk di-zo en ma op feestd. 11.00-18.00 u). De galerie zit in een bakstenen gebouw met toren dat vroeger een school was. Een stukje verder, op de kruising van dezelfde straat met Broad Street, staat de oude fabriek van Matthew Boulton, The Brasshouse, nu een pub en restaurant (zie Adresboekje). Ga terug naar de kanaaloever en volg de kade. a Gas Street Basin – Nadat u onder Broad Street door bent gegaan (let op, de grond kan glad zijn en het tunnelplafond is niet overal even hoog!), komt u uit bij het bassin, waar gerestaureerde 18de‑ en 19de‑eeuwse huizen langs staan. Zwanen en eenden glijden over het groene water van dit vroegere industriële stadslandschap, dat na de metamorfose tot wandelgebied veel aantrekkelijker is geworden. Hier zitten veel cafés en restaurants, vooral op de terrassen die over drie verdiepingen van het gebouw The Mailbox zijn
1
122
DE MIDLANDS
gebouwd. Vroeger was dit een plaatselijk postsorteercentrum, maar nu zijn er luxewinkels in gevestigd. w Goed om te weten – Een pendelboot, de Waterbus, vervoert reizigers over de kanalen. Op verscheidene plekken langs de kades zitten haltes (zie Adresboekje). Loop terug naar Gas Street over een kleine parallel lopende trap en neem rechts Broad Street. Broad Street – Langs de straat staan hoge gebouwen met deels multiplexbioscopen, deels hotels. ’s Avonds stort Birmingham zich in het drukke uitgaans leven in deze straat. Er zijn rijen pubs en cafés, waarvan sommige aan het kanaal liggen en niet zichtbaar zijn vanaf de straat.
Centenary Square Plattegrond II B4 Aan het grote, rechthoekige plein staan enkele gebouwen die karakteristiek zijn voor de culturele omwenteling die de stad ondergaan heeft.
123
BIRMINGHAM
International Convention Centre/ICC (Internationaal Congrescentrum) – Het grote gebouw van glas en beton uit 1991 heeft behalve boetieks en restaurants ook een voortreffelijke concertzaal, de Symphony Hall, de thuisbasis van het City of Birmingham Symphony Orchestra (zie Adresboekje). REP (Birmingham Repertory Theatre - www.birmingham-rep.co.uk) – Het theater met restaurant heeft een gevel van golvend glas, in 1971 ontworpen door Graham Winteringham. Baskerville House – Aan de linkerkant na het REP. In het neoklassieke gebouw uit 1939 zaten vroeger overheidskantoren. Sinds de verbouwing zijn er zakenkantoren in gevestigd. Hall of Memory – Voor Baskerville House - t (0121) 303 2822 - www.hallof memory.co.uk - ma-za 10.00-16.00 u - gratis. Het achthoekige monument voor oorlogsslachtoffers is gebouwd in 1924. Het is versierd met mooi beeldhouwwerk van Albert Toft.
Vertaling Henriëtte Gorthuis, Frans Lueb, Mieke Moors, Harrie Nelissen, Marieke van Ommeren Eindredactie Jaap Verschoor Boekverzorging Asterisk*, Amsterdam Omslagfoto Thinkstock/hardyuno Oorspronkelijke titel Angleterre Oorspronkelijke uitgever Michelin, Parijs Uitgevers Philippe Orain (Michelin, Parijs) Lieven Defour (Lannoo, Tielt) Eindredactie Catherine Guégan, Alexandra Forterre Redactie Marie-Isabelle Corradi, Mélanie des Monstiers, Mélanie Cornière, Séverine Cachat, Pierre Plantier, Sarah Sergent, Sophie Tesson, Guillaume d’Oléac d’Ourche Grafisch ontwerp Christelle Le Déan Omslagontwerp Keppie&Keppie, Varsenare Cartografie Denis Rasse, Thierry Lemasson Contains Ordnance Survey data © Crown copyright and database right 2013. Code-Point® Open data: Contains Royal Mail data © Royal Mail copyright and database right 2013 Met dank aan Charlotte Barrow, Visit Brighton; Therese Heslop, Canter
bury Cathedral; Nathalie Boulier, Portsmouth Museums & Visitor Services; Didier Broussard, Marie Bertin
© by Stefan Helders www.world-gazetteer.com (bevolkingscijfers)
© Michelin, 2015 © Cartografie: Michelin © Nederlandse tekst: Uitgeverij Lannoo nv, Tielt, 2016 Het redactieteam heeft de grootste zorg besteed aan de samenstelling en de controle van deze gids. Maar omdat de gegevens voortdurend gewijzigd worden, moet de praktische informatie (prijzen, adressen, bezoekuren, telefoonnummers, bezienswaardigheden, internetadressen) worden beschouwd als een aanwijzing. Het is dan ook best mogelijk dat bepaalde info bij het verschijnen van deze gids niet helemaal correct of volledig is. Wij kunnen daar niet verantwoordelijk voor worden gesteld. Deze gids bestaat voor en door u; u bewijst ons dan ook een grote dienst door eventuele tekortkomingen of vergissingen te melden. Aarzel niet om ons uw opmerkingen en suggesties over de inhoud van deze gids mee te delen. Bij een eerstvolgende bijgewerkte editie zullen wij daar rekening mee houden.
Contactadres De Groene Reisgids Uitgeverij Lannoo Kasteelstraat 97 B-8700 Tielt degroenereisgids@lannoo.be
De Groene Reisgids Uitgeverij Terra Lannoo bv Papiermolen 14-24 NL-3994 DK Houten degroenereisgids@terralannoo.nl
www.lannoo.com D/2016/45/189 - NUR 512 ISBN 978 94 014 3110 1 Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke wijze ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.