001-011_UW_USA_Titelei_nl_var
05.03.2014
16:23 Uhr
Seite 5
LANNOO’S AUTOBOEK USA
001-011_UW_USA_Titelei_nl_var
05.03.2014
16:23 Uhr
Seite 6
001-011_UW_USA_Titelei_nl_var
05.03.2014
16:23 Uhr
Seite 7
Niet voor niets gaan de Verenigde Staten door voor het land van de onbegrensde mogelijkheden, met metropolen in de overtreffende trap – New York, Chicago en Los Angeles – en adembenemende landschappen als de Rocky Mountains, de prairie van het middenwesten en de moerassen van Florida. Lannoo’s autoboek USA laat het land zien vanuit verschillende invalshoeken. Het eerste deel bevat ‘de fascinerendste reisbestemmingen’: steden, culturele monumenten en natuurmonumenten geordend per staat. In het tweede deel worden de vele nationale parken beschreven. Hoe je de VS kunt verkennen via de mythische highways, staat in het laatste deel, ‘de mooiste reisroutes’. Dankzij de ruim 800 foto’s, plattegronden van de belangrijkste metropolen en een atlas van 32 pagina’s, is Lannoo’s autoboek USA een combinatie van een fotoboek, reisgids en atlas die je een uniek overzicht biedt van de buitengewone verscheidenheid van dit grootse land.
001-011_UW_USA_Titelei_nl_var
05.03.2014
Vorige pagina’s: schoonheid met staartvin tegen een achtergrond van palmen in Florida; zicht op de opeengepakte wolkenkrabbers van Manhattan
16:23 Uhr
Seite 8
met de art-decoparel Chrysler Building; droombeeld van het wilde Westen: Monument Valley met zijn eenzame rotsen in Arizona en Utah.
DE FASCINERENDSTE REISBESTEMMINGEN NEW ENGLAND Maine New Hampshire Vermont Massachusetts Boston Rhode Island Connecticut
14 16 22 24 28 32 34 38
OOSTKUST New York State New York Pennsylvania New Jersey Delaware Maryland Washington, D.C.
42 44 50 64 70 72 74 76
ZUIDELIJKE STATEN Virginia West Virginia North Carolina South Carolina Georgia Kentucky Tennessee Alabama Mississippi Arkansas Louisiana New Orleans
84 86 92 94 96 98 100 104 108 110 112 114 117
HET ZUIDOOSTEN Florida Orlando Miami
120 122 123 128
GROTE MEREN Ohio Michigan Indiana Illinois Chicago Wisconsin Minnesota
138 140 142 146 148 152 156 158
HET MIDDENWESTEN North Dakota South Dakota Nebraska Iowa Missouri Kansas
160 162 164 168 170 172 174
ROCKY MOUNTAINS Idaho Montana Wyoming Utah Colorado
176 178 182 188 192 202
HET ZUIDWESTEN Arizona New Mexico Texas Oklahoma
212 214 228 234 238
HET NOORDWESTEN Washington State Seattle Oregon
242 244 248 252
HET WESTEN Californië San Francisco Los Angeles San Diego Nevada Las Vegas
254 256 258 267 271 272 273
ALASKA Alaska
276 278
HAWAÏ Hawaï
288 290
EILANDGEBIEDEN VAN DE VS Puerto Rico Maagdeneilanden Guam Noordelijke Marianen, Minor Outlying Islands
300 302 304 306 310
001-011_UW_USA_Titelei_nl_var
07.03.2014
10:47 Uhr
Seite 9
INHOUD
NATIONALE PARKEN Kobuk Valley Gates of the Arctic Denali Katmai Lake Clark Kenai Fjords Wrangell-St. Elias Glacier Bay Olympic North Cascades Mount Rainier Crater Lake Redwood Lassen Volcanic Yosemite Sequoia and Kings Canyon Death Valley Channel Island Joshua Tree Waterton-Glacier Yellowstone Grand Teton Rocky Mountain Great Basin Arches Canyonlands Capitol Reef Bryce Canyon Zion Grand Canyon Petrified Forest Saguaro Mesa Verde Carlsbad Caverns Guadalupe Mountains Big Bend Theodore Roosevelt Badlands Wind Cave Voyageurs Black Canyon of Gunnison Great Sand Dunes Isle Royale Acadia Shenandoah Mammoth Cave Hot Springs
314 314 316 320 322 322 324 324 326 330 332 332 334 334 336 340 344 348 350 352 354 358 362 366 368 372 376 378 382 386 390 390 392 394 395 396 398 398 400 400 402 402 404 404 406 410 412
Great Smoky Mountains Everglades Biscayne Dry Tortugas Virgin Islands Haleakala Hawaii Volcanoes American Samoa
414 416 420 420 422 424 426 428
DE MOOISTE REISROUTES Route 1: Over de Alaska Highway naar het hoge noorden Route 2: Op de Panamericana van Brits-Columbia naar New Mexico Route 3: The American Way of Life tussen de kust van de Stille Oceaan en de Sierra Nevada Route 4: Het wilde Westen – canyons, cowboys en cactussen Route 5: Route 66 – Amerikaanse mythe Route 6: Van het Bass Harbour Lighthouse in Maine naar het Cape Lookout Lighthouse in Maryland Route 7: Florida – tussen de Atlantische Oceaan en de Golf van Mexico Route 8: Mississippi – Mark Twain achterna Route 9: Droomstranden, tropische bloemen en vulkanen – van Big Island naar Kauai
432 434
438
442 448 452
456
458 462
REISATLAS USA PLAATSNAMENREGISTER
464 495
FOTOVERANTWOORDING, IMPRESSUM
510
001-011_UW_USA_Titelei_nl_var
25.03.2014
12:47 Uhr
Seite 10
In dit deel staan negen reisroutes die je door de adembenemende natuur en de fascinerendste metropolen van het land der onbegrensde mogelijkheden loodsen. Je ervaart de weidsheid van de VS aan den lijve op fantastische wegen zoals Route 66 en California State Route 1, van Alaska tot de Golf van Mexico, van de oostkust tot de westkust, langs de Mississippi en bij het eilandhoppen op Hawaï. Op de onderstaande overzichtskaart zie je in één oogopslag het verloop van alle tochten.
De teksten bij elke tocht geven een overzicht van de route en bevatten informatie over de regio’s en staten die je aandoet, en over hun landschappelijke, historische en culturele bijzonderheden. Als aanvulling op de tekst zijn er gedetailleerde routekaarten waar het traject op staat, alsmede de belangrijkste plaatsen en bezienswaardigheden. Hoofdroute en extra uitstapjes zijn in kleur aangegeven, pictogrammen (zie hieronder) geven de belangrijkste trekpleisters aan. Bijzondere bestem-
001-011_UW_USA_Titelei_nl_var
24.03.2014
12:54 Uhr
Seite 11
DE MOOISTE REISROUTES mingen krijgen met kleurenfoto’s en informatieve tekstjes rondom de kaart extra aandacht. De haltes op de route zijn voorzien van nummers; dat vergemakkelijkt de oriÍntatie en planning. Bovendien staan de rijrichting en het begin- en eindpunt aangegeven.
042-083_UW_USA_Ostkuste_nl_var
06.03.2014
S. gP
am l. Pk. ercy W.
Par kA ve. Gr
q.E .
Irv in
.W.
Sq
ion
Ave .
Fourth Ave.
STUY
Thi rd
Ave .
1st Av
E. 1
4
ue
0th
St. TOMPKINS SQUARE PARK
St
Scho
Ave n
ue
C
EAST VILLA St.
St.
Pitt
HAMIL FISH PARK
School
Colu
MASARYK TOWERS Dela nce y St .
Del
anc
ey
A.A Kaz . a St. n
ystie
St. Fors yth St. Eldr idge St. Alle nS t. Orc hard St. Lud low St. Esse x St.
Chr
Gran .
Madison St
VLADECK Che PARK Water St. South St.
3 Pier 42
Pier
Wa
High St.
High St
York
St.
Evan
St.
St.
29 York St
St. St.
Sands St.
29a
Navy
Front
St.
Gold
Water
St.
Plymouth
Bridge St.
Washington St. Fleet Al. Adams St. Pearl St. Jay St.
CrossPl.
Marshall St.
John St.
Pearl St.
mbia Hts Willo w St. .
Colu
t.
2th
E. 1
Hudson Harrison
am
St .J
u
So
an S
ms St. da
Furm
t.
e St.
Main St.
rS
t.
St.
Go ld
.
ar lS t.
Pe
S t.
3th
A
ue
Ave n
t. Orc hard St. Lud low St. Esse x St. Suff Nor folk olk St. Clin ton St. St. Atto Ridg rney e St.
y
wer
Pl. es
ck Do w St.
Ne
rang
oll) e (T
ge
am
E. 1
E. 1
School
nS
Alle
Eldr
idge
St.
St.
ystie
Chr
Ave n
tA ve.
Firs
er y
Bow
Elizab eth St.
St.
erry
Mott
erry Mott St. Eliza beth St. Bo
A
ond
Sec
t.
La
M
fay
ett
eS
Bro ercer S ad t. wa y St.
fay sby St . ett eS t. St.
La
Mulb
Cro
Mulb
r St.
Baxte
St.
rry
Mu
lbe
ter
St.
t.
St .
eS
ntr
Ce
Bax
te
Un ion S
Un
ia P
ard
Gu
La
Al.
nd
y
rtla
wa
ad
Co
La fay et
Th e Al ater l.
Du t St ch . St
am
illi
W
y
St.
St.
Beth-Israe Medical Ce
St.
Bro
0th
ity
ers
Un iv
l.
ug
Do
ay
dw
We st Wo os ter Gr een St. e Me St Bro rcer St . ad . wa Cro sb y yS t.
St. John’s La.
Varick St.
E. 2
Pl.
hA ve.
Fift
al S
Wa sh
t.
.S
q.
E.
Wa sh .S
q.W .
Ave .
Su Ameri lliv cas an M St. ac om ps Bro on St . a Th
he
of t
Ave .
.
Hudson St
Hudson St . W. Bro ad wa y
Staple St.
ich St.
Greenw
rch
Ch u
St.
St.
Pl.
Gree nw Br Trin ich oa ity New d
Wash .
S
as
me ric
Fift hA ve.
th
enth
Sev
West Street
Wash. St.
2010
Highway
Side
West
Washing ton St.
rth
No
Ave.
S. End
Pl.
Battery
t.
F. D. R
ridg
id Br
NEW Y ORK
hS
N.Y.U. Sch 3rdof Visual A St. N.Y.U School of D
E. 2
nB
n
kly
ERSEY
25t
St.
.
oo
Br
.
St
NEW J
t. 6th GRAM St. E.
tta nha Ma
t.
.
BROOKLYN HEIGHTS HISTORIC DISTRICT
S
S
E. 2
St.
rS ve Do
La
278
St.
h
e Catherin
ft
.
en
LOWER MANHATTAN BROOKLYN HEIGHTS
8th
7th
Jackson
EAST SIDESt.
Gouverneur St. ery St.
Montgom
Clinton St.
Rutgers St
RUTGERS
aid
50
M
St.
200 m
t. Broad S
ehall
Whit
State St.
0
Sq.
School Pl. . HOUSES Cherr y Monroe St ar Fu kf Gateway eF lto P or School RUTGERS CITY WTC PATH-St. D n t ine ey Plaza Dow erry St. St Ch Lib . PARK s S Fulton St . t GOVERNOR t. ert South St Alban Jones y Water St. BroadwyA Nassau Pace Univ. y SMITH . y St nn NYU Downtown a h w ut Marriott St Th Cedar Cortl. Recto h So HOUSES Hig r . am St. St. Hospital St. es S St Fulton St Pl. Fin. Center Elevated t. Broadwy Maiden Pier 36 Jo Rector St t. St. S Wall St h f P Pin t. . lat n S Clif Pier 34 tS t e Chase Manh. 3rd P r S t St e e . l. t t t n t. Bank Bldg. rl S a Wa Fro 2n W Pea NYSE Wall St. Museum of d Pl. W S t. Holiday Inn 2 Exc Federal ard Jewish Heritage h a SOUTH STREET S nge Hall S Wall St 1st M t. t. Pl. SEAPORT . South Street Pl. orris St. Wa t Bowl. Regent S St. (HISTORIC DIST.) Seaport Museum ll ROBERT F. Ritz Carlton Green th WAGNER JR. PARK Beaver St. er t . Pier 17 EMPIRE-FULTON t Battery Pl. i Pier A l a l n ld St Exhibition of ketfie Wi Fraunces W Fro FERRY STATE ar M U.S. Citybank The Sphere Historic Vessels St. St. PARK Tavern Sculpture from WTC Custom Stone Pier 14 N.Y. Police House Elevated t. Castle Clinton Old Museum The National idge S Acre Howard F National Monument ult Mus. of the Br Pier 11 Al. 28 Dou on S BATTERY American Indian Pearl Broad outh ghty St. S St Pier 9 28a VSlne St. PARK Downtown t. Pop South Whitehall St Manhattan lar S Mid t. dagh Pier 6 Heliport Ferry South Ferry ect 278 A Prosp St. 1 St. C r anbe Whitehall rry S t. Ferry Terminal Red O
FINANCIAL DISTRICT
Central Railroad of New Jersey Terminal Visitors Center & Museum
NYPD
.o
Basin
LOWER
Market
lay Bldg. Bldg. World Trade WTCSt. Paul’s St. Park RowB’klyn Br. Chapel City Hall Center Site Pl. k (Redevelopment i.pr.) (under constr.) t.
. St an ce Fr pru n S ma ek Be St.
Morris Canal
Public
City Hall Municipal ark Row P
arc
e Av
PARK
Trade CenterS
CHINATOWN
Oliver St.
WFC
BATTERY
ITALY
Pike St.
Express
BOWERY
LITTLE
t.
North Yacht Harbor
N
VILLAGE
TRIBECA
Riv
Newport Ferry Terminal
Hudson St .
St. Exchange York St Pl. .
PARK
wa
Pier D
NOHO
SOHO
er End
Harborside Financial Center Exchange Place PATH-Station
Huds
Hudson St .
2nd St.
Pier F
ll)
Ter r. A.
on R iver
Pier M
Hyatt Regency on the Hudson
WEST
Washington St. Greenwich St.
S.
River Dr.
Newport Marina
JERSEY CITY
el (To
St.
d Tunn
Pa vonia Ave. River Ct.
y
Hollan
of t he A
Ave .
Av e
.
Hudson St.
Hudson St.
ich St.
Greenw
ford
RIVER
78
VILLAGE
E. 2
E. 2
A
Nin th A ve.
P.
LIN E
HIGH
Washington St.
Bed
ington Blvd.
WEST SIDE
Pavonia Newport PATH-Station
. Ave
Pl.
Hoboken Station
Wash
r St.
LOWER
GREENWICH
Waverly
Hoboken/NJ Transit Terminal
HUDSON
Bleecke
Huds on Pl.
er Hwy.
St. W. 4th
St.
Observ
West Street
Newark
15th St.
NEW JERSE Y NEW YORK
Wash in
Hoboken Historical Museum St. City Hall
ich enw
1st
St.
5th Maritime Joyce St. MEATPACKING W. Theater 14t hS W t.MANHATTAN DISTRICT . 13 Lit th School
Pier 54
gton Court Hudso St. n St. River S t.
Willow
Ave.
St.
St.Mary Hospital 3rd St. 2nd
St.
St. Grand
4th
W. MADISON 21s W. 23rd St. 23rd St SQUARE Appelate tS t. 20t hS PATH-Station Armory PARK Court W. t. 19t Flatiron Bldg. Metropolitan hS W. E. 2 t. 18t tle Life Hotel 4th S Rubin Museum W. t hS Pier 53 St. 12t . Gansevoort t. 23rd St of Art 14th St hS E. 2 t. W. Fire Boat Baruch 1 8th Av st S 16t E Gansevoort St. . h t Station 22n College . Jackson The Jane St. W. W dS 17t Horatio Sq. 14th St . 15th t. St. h W. St. W.1 Pier 51 Xavier H.S. St. Th. Roosevelt E Jane St. 4 GRAMERCY . t Birthplace St. Vincent’s h 14th St. W. 12th PARK St. 19t E. Hospital 13th h 8 St. PATH-Station Bethune Abingdon St. St. W.14th St UNION 18th 12t St. St. Sq. h W. E. 1 St. SQ. St. St. Bank 11t 7th E Forbes h . PK. S E. 1 St. 14 St. Statue of t. W. 11th 6th Magazine St. th Stuyvesant St. E. 1 Jefferson Galleries Perry St. 5th 14th St 9th St. Market Courthouse E. Pier 46 St. George’s es W rl t. Union Sq Cha Christopher St S . 10 PATH-Station E. 1 STUYVESANT 12t th S W. 1th 3rd AvSt. hS Sheridan Sq Sheridan t. SQ. 9th Pier 45 W. 10th t. Sq. E. 1 S W. St. St. W. 0th 8th t. Grace Wa er St. ve E. 1 sh. St. Church Christoph Gro t. . t 4th The Washington S es t. St. E. Pl. Christopher St. S Square W S Jon Barrow St. ash E. 8 9th St PATH-Station Grove Court rnelia . . th S S Co t Renwick . Morton St. Wa WASH. q. N. School 8th St W St. Triangle Wa W. 4th St . 3rd sh.SQ. PK. E. 1 Leroy St. Lukes v t Sq Christopher St. St. ant Wa erly P 1th Pier 40 eS . in S tuyves St. Astor S l s . St. . m Father h. P Station Clarkson St. Pl. E. 1 Judson Car l. Pl. Astor Cooper Union 0th E. g Demo in n N.Y. 4th St. Mem. Ch. Astor E Pl W. Houston . Found. Bldg. B DowSt. St. 9th Sq. lee St. University Place Th. S S School cker St. George t. Ma t. Houston King WASH. SQ. rk’s St. W. Cooper Academy St St. VILLAGE Gr Ho eat Square S Charlton t Pl. us Bo . J University Ukrainian o St. ton nd ne Pri E. 7 s E. 6 Vandam St. Museum nc St. Plaza Spring t h t e h Bleecker St St. St. St. St Spring N.Y.C. Fire St. Broadway Museum Trump St. Russian VILLAGE Lafayette Dominick Ca Orthodox E. 4 St. St. Patrick’s E. 1 na Cathedral th St. st S l Broome St. Old Cath. Sp Prince t. Watts St. St. 2nd Av rin Watts gS School St. St. VIEW Desbrosses St. t. E. 3 Bro New Museum of rd Pri Canal St. nce om Haughwout E. 2 Contemporary Art E. H Gr Vestry St. S St e n an t. dS Bldg. ous St. d t. t o Laight n St. St. St. Spring St Pier 26 Hubert St Ken . Bowery mar Ca e St Cleveland n . Pier 25 Beach St. Ericson Stan Pl. Lis al S ton pe t Howa Pl. North Moore St. Police Hq. rd St. FranklinW nard . Dela Delancey Hotel on Manhattan St. Grand St S Bldg. t alk . nce St St Franklin St. Rivington Com. College R er iv ingto Canal St Lower East y St. Wh Pier 21 S n St. ite t. Harrison St. Western Side Tenement Stuyvesant St. Fra Bro Union L Museum Jay ROCKEFELLER C H.S. ome nk eon Hes Ca ham lin S Bldg. Best t St. e t a Essex . n r rd ber Wh al S Wo St Western PARK s ite St St. t. Mus.. of Chinese Th rth A.T. & T. Wa o rre Re Gra St. St. St. n ade in the Americas Du mas Bldg. nd S Hes St. t. t Cosmopolitan ane St. e r St St. Courts Bay Chambers St. School . Embassy Murra ard J.K. Javits COLUMBUS St. yS City Hall Can St W E Broadway Suites Hotel PARK t. arr al S Fed. Bldg. Pell St. School en t. SEWARD PARK Mu St. St. Ve Dickstein Chambers U. S. rr sey Eldridge St. Pl. Pe Courthouse E. Broadway Division St. Pa ay St a St r Tweed Courth. r . kP lS Cove American Synagogue Chatham 7 WTC l St. ry . Hen One World Woolworth B W. 1
St. HUDSON St. SQUARE PARK
Gre
Clinto n
5th
Seite 50
De legendarische brug overspant de East River en verbindt Manhattan en Brooklyn. Na zestien jaar bouwen werd ze in mei 1883 ingehuldigd. Zonder opritten is ze 1052, mét 1825 meter lang. Al op de eerste dag dat ze
New York State
CHURCH SQUARE PARK
13:12 Uhr
042-083_UW_USA_Ostkuste_nl_var
06.03.2014
13:12 Uhr
Seite 51
Brooklyn Bridge in gebruik werd genomen, staken 150.000 mensen de brug over. Om de sceptische tijdgenoten van de stabiliteit van het bouwwerk te overtuigen stuurde het circus Barnum een troep olifanten over de brug. Verant-
8th
4th
E. 2
9th
S
E
E. 2
St.
Sec ond Ave .
7th
St.
. 26 t. th S GRAMERCY t. E.
St.
‘New York is Amerika niet’, beweren Amerikanen terecht over de enige echte wereldstad die die naam waardig is. ‘New York is een continent op zich.’
c W. y
Ass er Pl. Levy
l. Pk.
Marg e lt Driv Fra nklin D. RooseveAvenue C
STUYVESANT
ue
D
. Av e nt
.
eA ve
Ke
Be
rry
St
.
yth
Ave .
ggs
for
ebl
ing
Dri
Bed
St.
t.
Ave . the
ry S
Wy
Ber
Ro
St.
e.
Roebling
Driggs Av r
e op Ho t. S
Willi
K
U.S. Naval Reserve Center
Wes t
St. .
St. E
St
ams burg
31 .
p ea
burg
ss
Ro
e yth W Ave.
Steiner Studios
.
St
ey dn Ro St.
.
Navy
W
e Av
r ylo Ta St. . St on ils W
on
ils
rd
r
.
St
lo
y Ta
.
St
dfo
St.
Aan de zuidpunt van Manhattan verdringen zich de wolkenkrabbers.
Marcy Av
t rS
Be
Brooklyn Navy Yard
.
.
.
.
e. Av
Gold
d A ve.
ve Ri
e. t Av
S. 9th St . S. 10th St . S. 11th St. . n Ave DivisioMorton St.
C
St St
St
Washington Plaza
8th St.
e lym
8th
S. 1 st S. 2 St. nd S. 3 St. rd S. 4 St. th St. S. 5 t St .
e yth W Pl.
Navy Yard Basin
5th
W
. r
St
l.
e lt
B
S.
e. Av
Hudson St. Harrison Alley Litt le St.
t
ay
6th
7th
St.
th S t. Broadway
Corlears Hook
N.
N.
etr op oli tan Ave . Av e.
1st
S. 6
na lia Ju Pl.
St.
e (T oll)
t
Bridge St.
ridg
the
St.
rg B
Ken
Jay
N.
St.
Sands St.
29a
sbu
4
Wy
St.
High St
York
Evans St.
.
de politiesirenes en claxonneren de taxi’s. Kantoorgebouwen lijken de wolken te willen aanraken. Toch zijn de mensen nader tot elkaar gekomen. De aanslagen van 11 september 2001 hebben New York verenigd en een nieuwe motivatie geschonken: die van een stad die zich niet zal laten kisten. Aanraders: *Broadway loopt van Battery in het zuiden van Manhattan tot Yonkers en Albana in Uptown New York. De straat is de slagader van de metropool – in het Financial District in het zuiden, maar vooral in de theaterwijk bij Times Square. *Central Park, de groene oase van de wereldstad, strekt zich uit
.
N. St 4th . 3r St d . St . M
N.
nd
l out Channe llab Wa
29 York St
N.
Gra
ev
St.
Marshall St.
St.
t
Ave n
ve
Jackson
Gouverneur St. ery St.
Montgom
Front
5
liam
ou Wa l l a b
St.
RIVER
Wil
Pier 44
St
St
N.
os
3
St.
9th
New York City, zowel de grootste stad van de staat als van de VS, bestaat uit Manhattan, Brooklyn, Queens, The Bronx en Staten Island en overweldigt bezoekers met een stroom van indrukken. New York – dat is het Vrijheidsbeeld, Empire State Building, Chrysler Building en Brooklyn Bridge, dat is Broadway, Fifth Avenue en de sloppenwijken in de Bronx. New York is de hoofdstad van de westerse wereld. Hier wonen zwarten en blanken, maar ook Chinezen. Het is een smeltkroes, in elk geval wat de immigranten betreft, die zich hebben aangepast en nog nauwelijks van de Amerikanen te onderscheiden
.
ch P Baru
Lew is St.
A.A Kaz . a St. n
t
d St HOOK .
VLADECK Cherr y St. PARK Water St. South St.
Pier 42
th
th St
PARK
CORLEARS
Gran
F. D. Ro
Water
EAST
.11
10
ue
D
t.
tree
.
Plymouth
ue
N.
th S
BARUCH HOUSES
ey S
Madison St
John St.
N N.
LILLIAN WALD HOUSES
St.
MASARYK TOWERS Dela nce y St .
anc
6
Ave n
Szo
ue St.
School
Dickstein Pl.
RIIS
E. 6
t.
Quay St.
Bushwick Inlet
HOUSES
HAMILTON FISH PARK
Del
ay
t.
Oak St.
Pier A
JAKOB
th S
th S
Colu
ex
Fira Boat Station
E. 8
E. 5
Ave n Ridg
e
St.
Pitt
St.
gton
Suff olk Clin ton
St.
St.
ton
rney
Nor
Stan
on tonRivin
Atto
folk
St. St.
St.
St.
St.
ston
St.
EAST VILLAGE C
rd
nd
C
ue
A
School
E. 3 E. 2
VILLAGE TOWERS EAST
School
ue
Ave n
W
St.
Nang in St.
t.
St.
1th
TOMPKINS SQUARE PARK
ILLAGE
4th
E. 1
St.
6 t.
Kent St.
Pier B
West St.
0th
th S
t.
St.
Ave n
Firs
E. 1
Pl. E. 7
th S
2th
School
JOHN J. MURPHY PK.1 E. 6th S E. 1 t. 5th S
St.
St.
l.
E. 1
t.
St. rk’s
4th
3th
Huron St.
India St. Java St.
Ave n
A Ave n
9th
tA ve.
hS
E. 1
mbia
10t
E. 1 St.
ue
1th
STUYVESANT TOWN
ld P
Ave .
1st Av
D ri
St.
ams
Beth-Israel Medical Centrum
GREENPOINT PARK West St.
E. 1
St.
inal St.
4th
0th
Manhattan Marina & Midtown Skyport
Willi
E. 2
ge’s STUYVESANT vSt. SQ. E. 1
PETER COOPER VILLAGE
St.
Ken
0th
Eas
E. 2
B
Statue of Stuyvesant
River
St.
.
embleem van New York en werd net als het Vrijheidsbeeld een symbool van de American dream.
New York
Long Island City Station
Bellevue N.Y.U. School hS Baruch Hospital t. of Nursing E. 2 College Center 2nd N.Y.U. School Veterans St. E. 2 of Visual Arts Administr. 3rd GRAMERCY St. N.Y.U. School Hospital WATERSIDE PARK School of Dentistry 7 APARTMENTS 25t
zicht op het verdere verloop van de werkzaamheden. De Brooklyn Bridge was de eerste hangbrug met stalen kabels; in totaal werd 24.000 kilometer kabel gebruikt. De legendarische brug groeide uit tot een
8
N.Y. U. Medical Center
tA ve.
E. 2
E. 2
Firs
elate Armory t
woordelijk voor de plannen van de Brooklyn Bridge was de Duitse architect John August Roebling, die vrij snel na aanvang van de bouw verongelukte. Zijn zoon Washington en diens vrouw Emily hielden vanaf toen toe-
zijn. Veel etnische groepen hebben echter hun eigenheid bewaard – Italianen en Chinezen leven in respectievelijk Little Italy en Chinatown op bijna dezelfde wijze als in respectievelijk Palermo en Peking. Daar zie je nog groentewinkels en kletsende huisvrouwen voor de etalages, in de Chinese wijk bespeur je pagodedaken en opschriften in Chinese karakters. New York trekt zich terug in zijn villages en creëert zijn eigen wereldjes in buurten zoals TriBeCa, SoHo, Chelsea en Greenwich Village. Maar in Midtown en op de avenues heerst chaos, loeien
van 59th tot 110th Street en beslaat 340 hectare. William Cullen Bryant liet het park aanleggen op braakliggend terrein, de landschapsarchitecten Frederick Olmsted en Calvert Vaux bedachten de landelijke idylle als een contrast met de zee van wolkenkrabbers. The Mall, een laan met iepen erlangs, begint bij de reusachtige weide Sheep Meadow. Would-be predikanten, jongeren die met een bal spelen, picknickende gezinnen en mislukte variétéartiesten vormen er een bont gezelschap. Het *Rockefeller Center, gebouwd in 1930, is een reusachtig
51
084-119_UW_USA_Sudstaaten_nl_var
Alabama
Alabama Oppervlakte: 135.775 km2 Hoogste berg: Cheaha Mountain (734 meter) Oudste wijk: Washington County Bevolking: 4,7 miljoen inwoners Hoofdstad: Montgomery (200.000 inwoners) Tijdzone: Central time
Ligging en landschap De Amerikaanse staat Alabama strekt zich uit van het Cumberland Plateau en de beboste hellingen in het noorden tot de heerlijke stranden aan de Golf van Mexico en in de schilderachtige Mobile Bay. Culturele centra Birmingham De vroegere industriestad staat als geen andere metropool symbool voor de vertwijfelde strijd van de zwarten voor gelijke rechten. Hoewel Martin Luther King en de meeste zwarten vreedzaam protesteerden, trad de politie met honden en waterkanonnen hardhandig op tegen de demonstranten – ook tegen vrouwen en kinderen. Later bleek dat het gros van de politie en FBI onder één hoedje speelden met de beruchte KuKlux-Klan. De gruwelijke beelden gingen de wereld rond en creëerden een nieuw bewustzijn dat zelfs conservatieve Amerikanen aan het denken zette. Nadat Martin Luther King in Washington D.C zijn beroemde redevoering I Have A Dream had gehouden, werd een nieuwe wet aangenomen die de rassenscheiding ophief. In het ***Birmingham Civil Rights Institute komt de bloedige vrijheidsstrijd van de Afro-Amerikaanse bevolking opnieuw tot
*
108
06.03.2014
13:24 Uhr
Seite 108
084-119_UW_USA_Sudstaaten_nl_var
06.03.2014
13:24 Uhr
Seite 109
Alabama Coast Een tocht langs de kust van Alabama heeft een heel eigen charme: bezienswaardig is vooral de historische oude stad van Mobile met voorname huizen uit de grote tijd van het zuiden. In de buurt van de stad
zijn er feeërieke dorpen, woeste kustlandschappen en exclusieve resorthotels. Bayou La Batre is de heimat van de garnalenvissers, op Dauphin Island vind je nog verlaten stranden, Fairhope is een plaatsje met
boetieks en antiekwinkels. Via Highway 50 bereik je Biloxi, een soort mini-Las Vegas aan de kust van Alabama. De kuststrook tussen Mobile Bay en de grens van Florida is met zijn stranden en romantische dui-
nen bijzonder verleidelijk. Toch kwam de streek de verwoestingen die de orkaan Katrina in 2005 aan kuststeden en stranden aanrichtte maar langzaam te boven.
leven in historische beelden en verslagen. In het *Kelly Ingram Park, waar afgerichte honden onschuldige kinderen aanvielen, herinneren zilveren beelden aan de confrontatie. Ook het *Birmingham Museum of Art besteedt aandacht aan de geschiedenis van de zwarten. Selma Het dromerige plaatsje aan de Alabama River was eveneens het toneel van een bloedige aanvaring tijdens de vrijheidsstrijd onder Martin Luther King: op 7 maart 1965 werd bij de Edmund Pettus Bridge een vredesmars van zwarten en blanken met brutaal geweld uiteengeslagen. Enkele weken later deden Martin Luther King en zijn aanhangers de mars naar Montgomery over. In het *National Voting Rights Museum zie je alles over
deze historische gebeurtenis. Montgomery Sinds 1846 wappert de vlag van Alabama aan het regeringsgebouw van Montgomery.Aan het begin van de burgeroorlog was dit de hoofdstad van de Geconfedereerde Staten van Amerika. Daaraan herinnert het *First White House of the Confederacy. De stad speelde een doorslaggevende rol in de vrijheidsstrijd van de Afro-Amerikanen. In 1956 weigerde Rosa Parks haar plaats in de bus af te staan aan een blanke en vloog daarvoor de gevangenis in. De busboycot die daarop volgde en waarin Martin Luther King zich niet onbetuigd liet, leidde tot een eerste succesje in de strijd voor gelijke burgerrechten. De boycot leidde ertoe dat de stad Montgomery rassenscheiding in
het openbaar vervoer afschafte. Martin Luther King ontpopte zich tot de leider van de nieuwe beweging. Het *Civil Rights Memorial herinnert aan die woelige tijd. Mobile De aantrekkelijke havenstad werd in 1702 gesticht door Fransen en wordt omschreven als ‘New Orleans in het klein’. Tijdens het traditionele carnaval van Mobile viert men Mardi Gras – vette dinsdag. In het *Mardi Gras Cottage Museum wordt de geschiedenis van het carnaval in de zuidelijke staten aanschouwelijk gemaakt. Voor Mobile Bay staat het Fort Conde, ooit een Frans militair steunpunt.
Natuurlandschappen en -monumenten Bellingrath Gardens and Home Het mooiste tuinlandschap van het Amerikaanse zuiden vind je aan de Fowl River bij Mobile: op het ongeveer 26 hectare grote domein van de familie Bellingrath bloeien azalea’s, rozen, hibiscus, chrysanten en camelia’s. Russel Cave National Monument De Russell Cave ligt in het noordoosten van Alabama en is een van de uitgestrektste grotten van de staat. Archeologische vondsten tonen aan dat hier prehistorische indianen leefden.
*
*
**
**
*
Sfeervol verlicht is het State Capitol van Montgomery (links). Boven: victoriaanse villa in Mobile.
109
120-137_UW_USA_Florida_nl_var
06.03.2014
13:32 Uhr
Seite 122
Het werk van de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA op de ruimtevaartbasis Cape Canaveral kan ook in de decennia na de maanlanding van 21 juli 1969 rekenen op grote belangstelling van de toeristen in Florida. Drie
Florida
IVANH PLAZA P Iv
424
Eastin Ave.
She
Edg
First Ch Religious S
ive r Dr ate ew
Lak
Lake Adair
ater Edgew
DO
PA
424
North Parramore Avenue
Putnam Avenue
Putnam Avenue
122
- Or Downtown Recreation & Tennis Centre
*
***
*
populair bij duikers en andere watersportliefhebbers. Ze herbergt enkele van de exclusiefste woonwijken en grands hotels van de oostkust. Haar exclusieve karakter dankt de stad aan de architect Addison Mizner, die zich liet inspireren door de prachtige gebouwen aan de Côte d’Azur en die *The Cloister Inn, een indrukwekkend grand hotel, liet bouwen.
Ossie Street
West Pine S
Faith Delivera Templ
Singleton Court
Wes
New Life Hope In Christ Church
Hicks
de spaceshuttle op 12 april 1981 leidde een nieuw ruimtevaarttijdperk in. St. Augustine In 1565 liet don Pedro Menéndez de Avilés de stad bouwen in opdracht van koning Filips II. De Spanjaarden bouwen de **Castillo de San Marcos in 1672 ter bescherming van St. Augustine. De citadel is nog steeds te bezichtigen. St. Augustine betitelt zichzelf trots als ‘oudste stad van de VS’ en trekt toeristen aan die in de smalle straten het verleden opsnuiven. Boca Raton De chique stad tussen Miami en Palm Beach is
North Parramore Avenue
Flagler College in St. Augustine met Spaanse flair
West Jefferso
Callahan Neighborhood Mt. Zion Mi Baptis
South Parramore Avenue
** *
West Living U Film & D
Lime Ave.
Culturele centra Jacksonville De stad in het uiterste noordoosten van Florida zag het levenslicht in 1822 op de plaats van het oude Fort Carolin. Tegenwoordig is de havenstad een belangrijke omslagplaats voor de handel met ZuidAmerika en steunpunt van de Amerikaanse marine. Orlando Zie blz. 123. Cape Canaveral Op 1 oktober 1958 werd de NASA (National Aeronautics and Space Administration) gesticht, een organisatie voor ruimteonderzoek voor vreedzame doeleinden. Datzelfde jaar werd de Explorer I gelanceerd, de eerste Amerikaanse satelliet. Algauw cirkelden ook de eerste bemande capsules om de aarde, de Mercury en Gemini. De Apollo 11, de eerste vlucht naar de maan, vertrok van bij Complex 39 op *Merritt Island (Kennedy Space Center) bij Cape Canaveral. De maidentrip van
Pharr Av.
Florida ligt in het uiterste zuidoosten van de VS. In het westen wordt de staat begrensd door de Golf van Mexico, in het oosten door de Atlantische Oceaan. Typerend voor het noorden is het glooiende heuvellandschap, voor het zuiden zijn dat de moerasgebieden van de Everglades en Keys, de eilanden. De flora en fauna lijken op die in de Caraïben. Het noordwesten van Florida, de Panhandle, staat bekend om zijn witte stranden. Het midden van Florida
De oostkust van Florida is dichtbevolkt, steden gaan er naadloos in elkaar over.
Avenue
Ligging en landschap
Oostkust
McDevi Street
West A
Bethel Miss Baptist 408
Kenmerk van Jacksonville: de prachtige kobaltblauwe Main Street Bridge over St. John’s River
South Parramore
Oppervlakte: 170.304 km2 Langste rivier: St. John’s River (499 kilometer) Grootste meer: Lake Okeechobee (1813 km2) Oudste stad van de VS: St. Augustine Bevolking: 18,5 miljoen inwoners Hoofdstad: Tallahassee (175.000 inwoners) Tijdzone: Eastern time
wordt bepaald door een groot bosgebied.
ake D o
Florida
Drive
Boardman Street
United F Missiona Temple
120-137_UW_USA_Florida_nl_var
06.03.2014
13:32 Uhr
Seite 123
Kennedy Space Center miljoen bezoekers per jaar ontvangt het Kennedy Space Center (links controlekamer, rechts een astronaut), gelegen op Merrit Island tussen het vasteland ter hoogte van Orlando en het eigenlijke Cape Canaveral.
Ct. Park Lake
North G arland Ave
Avenue
North Thornton Avenue
Park Lake Street
Street
Hillcrest Street
East Concord
Street
Hillcrest Elementary School
Avenue
Poinsettia Avenue
Gunnison Avenue
Latta Lane
Edwards Lane
Eastin Ave.
es
t
Dormont Lane
W
Highland Avenue
Geneva Place
North Garland
Street
Central Seventh Day Adventist Church
North Eola Drive
Hillcrest Street
Laurel Avenue
Park Lake PARK Presbyterian Church
Woodward
Marks Street North Hyer Avenue
Park Lake LAKE
North Summerlin Avenue
rcle e Ci Lak PARK
Cathcart Avenue
Lexington Avenue
East
Broadway
Circle
BIG TREE PARK
Terrace Boulevard
North Eola Drive
East Colonial Drive North Magnolia Avenue
Lake ot D
Avenue
Weber Street
Lake Highland Preparatory School
Kenilworth Terrace Cathcart Terrace
Highland Avenue
Irma Avenue
Zelma Street
East Concord
Canton Str.
PARK
Pa r k
Park Lake Street
West Concord Street
Lake Highland Drive
Lake Highland
Broadway Avenue
Granada Court
527
The Lexington
LAKE HIGHLAND
Oregon Street
Orlando Friends Meeting House
Street Irma Avenue
One Orlando Centre
Avenue
Putnam Avenue
East Marks
Cheney Place
83
Weber Street
Magnolia
North Orange Avenue
Drive
Putnam Avenue
e
Pasadena Place
Marks Street Senior Center
West Colonial Drive North Parramore Avenue
Haven Drive
Dauphin Lane
Ferris Ave.
Of hoe een stad zich ontpopte tot een reusachtig pretpark
Drive
Montana Street
Highland Avenue
eet Str er eb W Ecumenical
North
Legion Place
ater Edgew
West Marks Street
424
Orange County Public Schools Education Center
Asher Lane
rd
ive r Dr ate ew
Sonesta Hotel Orlando Downtown
Center
PARK
West Concord Street
No
Ivan South
DON DUDLEY
Salvation Army
Baltimore Ave.
van h oe Bouleva
Edg
nu
Lake Concord
Lake Dot
Brookhaven
d Drive hlan Hig ke La
ve 84 Orlando Regional eA Chamber of Commerce rang Dr. Phillips BETH JOHNSON O Center for the PARK hoe Boulevard rth Performing Arts
nue
Peachtree Road
Ivanhoe Antique Row
Lake Ivanhoe
Hughey
North North Hughey
Avenue
Avenue
South Hughey
)
(closed)
Avenue
os ed
(cl
a ce
es
t Sylvia Ln .
uce North L r
Avenue South Division
Dunbar Court Powers Court
Cart er
Daniels Avenue
Circle
Place
ee rok
Lake Cherokee
Bourne
C he
t
South Hyer Avenue
Palmer Street
Elmwood Street
Cherokee Exception Education School South Summerlin Avenue
South Eola Drive
Agnes Str e e
South Osceola Avenue
Lake Avenue
Margaret Court
527
n cer
East Anderson Street
Ponce de Le Place on
. le E
eC
Avenue
u S. L
Delaney
rne C ircle West
irc
Beggs Avenue
South Bryan Ave.
Avenue Terry South
Chapman Court
Hicks Av.
Lime Ave.
Har
Revere
Chatham Avenue
N. Divisi o Ave. n
Avenue
North
Terry
North Parramore Avenue
South Parramore Avenue
Pharr Av.
Thornton Ln.
Daniels Av.
Ave.
Avenue
S. Hyer Avenue
South Summerlin
Avenue
venue nge A Ora uth
Lake Lucerne Sou th L uc e
James Avenue
Hill Avenue
Avenue
Liberty
Ave.
Ave.
cle ern Ea e st
North Hyer Avenue
Summerlin
Rosalind
Magnolia
South Osceola Ave.
Avenue
South
South Eola Drive
Lake
South
South Court Av.
o
LUCERNE PARK
Lucerne Ter.
Franklin Lane
South Parramore
North
North Eola Drive
Avenue
Boone Avenue
W
408 sway pres Courtyard at x E t -Wes N. Lake Lucerne EasSt Cir Luc
Natuurlijk dankt Orlando, de grootste stad in Midden-Florida, zijn opmars aan de muis. Disney zorgde voor welvaart in de toen ingedommelde stad. Alleen al de bouw van de infrastructuur, hotels, restaurants, snelwegen en wegen leverde duizenden nieuwe arbeidsplaatsen en een ongekende impuls op. In het zog van Walt Disney World vestigden zich ook andere pret- en themaparken in Orlando en omgeving: Universal Studios en Sea World. Langs de International Drive verrees een mini-Las Vegas met kartingbanen, kleine pretparken, fabriekswinkels en souvenirshops. Dat had in 1838 niemand voor mogelijk gehouden. In dat jaar richtte het Amerikaanse leger Fort Gatlin op,
North Hyer Avenue
North Summerlin Avenue
North Eola Drive
Cathcart Avenue
Avenue
North Rosalind Avenue
Magnolia
South Orange Avenue
Garland Ave.
cle Cir ne
America Street
Hillman Avenue
Broadway Avenue
Palmetto
North
Avenue
South
Callahan Drive
4
North Court Av.
S
Avenue
Street Grace St.
South Hughey Avenue
United Faith Missionary Temple
Orange
State Lane
North Garland
West Anderson
408 t ree St
Ruth Lane
North
Avenue
South Division Avenue
West Anderson Street
Bethel Missionary Baptist 10
Highland Av.
Concord St. Hibiscus Court Mount Vernon Street Broadway Orlando Tech Court Christor Church of Christ West Ame lia (Technical Center) Place Street Greyhound West Amelia Street East Amelia East Amelia Street Street Amway Broadway United Bus Station Orange County Arena Methodist Church Orange County Public Defender Alexander Pl. SAK Comedy Lab Court House Harwood Street Harwood Street Lynx - Orlando Centroplex Trinity Orange County Central Station Reformed Bob Carr School Downtown Civil & Traffic Court Festival Lot Performing Presbyterian Recreation & East Livingston Street West Livingston Avenue East Livingston Street Trinity Arts Centre Tennis Centre Bank of America Lutheran Sheraton Orlando at duPont Centre St. James Church 4 West Livingston Avenue Downtown Pittman St. School UCF School of Ridgewood Street Ridgewood Street Episcopal Expo Centre Diocese Film & Digital Media Landmark Center St. James Downtown West Robinson 83A Street Catholic Cathedral Post Office East Robinson Street 526 East Robinson Street Diocese of Lake Eola Center Old Southern Orlando LAKE EOLA Howard Eola Pkwy. Bank State Regional West Jefferson Street Middle School PARK Service Center Callahan East Jefferson Street East Jefferson St. Eõ Inn Harley Neighborhood Center FAMU & Urban Hotel Mt. Zion Missionary West Washington College of Law Spa Orange County Baptist Church tre Fountain Children’s et HistoryRegional Ossie Street East Washington Street E. Washington Walt Disney Center Playground St. Amphitheater Grove Park Drive Beacham Theater Federal Wall St. Sunday Eola Orthodox Church Wall St. Building Market Pl. HERITAGE of St. George SQUARE Orlando Tower West Central Boulevard East Central Orange County Boulevard East Central Boulevard East Central Boulevard 82D Public Library Embassy CityArts Factory Suites Hotel Police UCF Downtown HeadEast Pine Street East Pine Street West Pine Street Ying Academic Center quarters Mad Cow Theatre Bob Snow Ln. Terror on Downtown Baptist Church Church Street Church Street Street Faith East Church Street East Church Street St. Pauls West Church Greater Station Deliverance Lutheran Church Suntrust ll Refuge we t. Temple First Center Mariposa Street Orange County S Church Lake Citrus Center Presbyterian Administration Bldg. West Jackson Street Olive First United Church East Jackson Street East Jackson Street Methodist Shiloh Baptist Singleton Church Court Church East South Street East South Street Grand Bohemian Street New Life Hope West South Orange County Hotel In Christ Terrace Art CITY COMMONS Records Church Gallery Wells’ Built Museum Hughey P l PLAZA Anderson Fire Station McDevitt of African-American Court City Hall Street 82C East-West Expressway History & Culture East Anderson St.
Lake Eola
Launch Status Center bij de lanceringsplatforms, het Apollo/ Saturnus V Center, waar de lancering van een raket wordt gesimuleerd, en het Space Station Center.
Orlando
527
Central Christian Church
LAKE DOT PARK
EDWARDS
4
Drive
Church of EPOC Clinic St. Raphael Archangel Virginia Drive
PARK
Lakeview Street
Boardman Street
Midway
GASTON
bo Cir.
Philadelphia Ave.
I
LAKE IVANHOE PARK
Desoto Cir.
Lake Adair
e Bo u
N B o or t h ule Ivanhoe var d Ea s t
rd l e va
We st I
Co lu m
Sheridan Boulevard
n ho
Garden zijn de belangrijkste raketmodellen te zien, inclusief de 112 meter lange Saturnus V; je kunt een kijkje nemen in een waarheidsgetrouwe replica van de spaceshuttle. Andere haltes tijdens de bezichtiging zijn het
Alden Road
rt h
va
Greely Street
First Church of Religious Science
No
Lake Ivanhoe
IVANHOE Shady Lane Drive PLAZA PARK Ivanhoe Place
424
Tijdens de busrondrit krijg je het Visitor Complex te zien, waar je via de NASA-Causeway naartoe rijdt. Veel andere delen van het terrein worden tijdens de rondleiding ook bezocht. In de Rocket
Fontein in Lake Eola
vanwaar troepen naar de opstandige Seminoles in de moerassen werden gestuurd. In 1840 ontstond vlakbij een klein gehucht met de naam Orlando City. Pas in de 20ste eeuw ontpopte Orlando zich tot een belangrijk handelscentrum. Vanwege de gunstige ligging liet Disney er zijn oog op vallen voor zijn pretpark Walt Disney World. Met de naam Orlando eert men trouwens een soldaat die tijdens de indianenopstanden zijn eenheid redde.
Greenwood Street N 0
200 m
123
212-241_UW_USA_SWesten_nl_var
06.03.2014
Rodeo is in het Amerikaanse westen en zuidwesten een volkssport die meer toeschouwers lokt dan veel voetbal- en baseballwedstrijden. Moedige cowboys bestijgen er wilde paarden of stieren en moeten
220
13:47 Uhr
Seite 220
acht seconden in het zadel zien te blijven. Houding en agressiviteit van de ruiter worden beoordeeld. Elke rodeo begint met de feestelijke optocht van alle deelnemers en het nationale volks-
lied; ook de knappe rodeo queen laat zich op de meeste evenementen zien en wuift naar de toeschouwers. Tijdens het voorprogramma treden bekende countryartiesten op. Rodeoclowns verdrijven de tijd, maar
212-241_UW_USA_SWesten_nl_var
06.03.2014
13:47 Uhr
Seite 221
Rodeo hebben ook de gevaarlijke taak de stier af te leiden wanneer de ruiter van de rug van het dier is gesprongen of gevallen. Bij het calf roping rijden twee cowboys achter een kalf dat ze met de lasso moeten vangen en aan de
poten vastbinden – wie de klus het snelst klaart, is de winnaar. De paarden zijn heel intelligent en ook de runderen weten dat ze de lasso beter kunnen vermijden en zo snel mogelijk in hun box moeten lopen. Rodeo’s vin-
den zowel in de openlucht als in hallen plaats. Tijdens de beslissende laatste rodeo in Las Vegas huldigt men de kampioenen van het jaar. Ook cowgirls wagen zich intussen op ongezadelde paarden en wilde stieren. Bij
barrel racing treden alleen cowgirls aan. Ze rijden er tegen de klok: de meisjes moeten zo snel mogelijk om vaten heen rijden.
221
348-377_UW_USA_NP_nl_varOK
7-03-2014
12:27
Seite 368
Arches Dry Oak Spring
h
1624
1577
ow Cat Flat
Telluride Mines Mollie Hogans
Sal tW as
De
r
M
es
C ot
d Wash tonwoo
H i g h l a nd s
vi
ls Yellow Bird n G Fin Canyo Mine Private Arch a Devils Garden Dark Angel Primitive Loop Double O Arch Wall Arch n Navajo Arch yo an Partition Arch Tower Arch Trail Pine Tree Arch aC Landscape Arch a Tunnel Arch er C nyon Marching Men ov Devils Garden Trail C Devils Garden Campground Skyline Arch Anniversary Arch Broken Arch Trail Skyline Arch Trail Broken Arch Sand Dune Arch Trail
Lost Spring
ng C a n y o n
v
do
g
e
Lo
a
lle
t
as yW alle tV
a
ur
na
e
ce
y
Salt
1585 Mill Canyon Dinosaur Trail
S Fo
Arths Gooney Bird Rock
n
Ca
Bac k
Col ora do R
Amasa
D
Bo
otl
eg
g
Poison Spider Little Arch
Mesa
l l e
y
The Arches Portal Vineyard
Jaycee Park
Jaycee Park Recreation Site
a
Behind The Rock Wilderness Study Area
Big Horn Lodge
Entrance Booth Moab Moab Information Center 18-Hole Championship Golf Course Pac 3 kC
191
ree
k
Sleep Inn
Recreation Area or
th
Kokopelli’s Trail F orkBike Mi llCre e
ry
Gold Bar
N
D
V
3,0 miles 4,8 km
b
368
2,0 3,2
r ve
1,0 1,6
C
iver
Ri
ay
an
yon
Sand Flats Sand Flats
a
Canyon
4
o
Corona Arch
B li s s B o t t o m
F
Bull
ink sC
M
n
n
Bowtie Arch
1470
k or
Col o r ad o
o ny Ca
Gemini Bridges ll C anyon
iver
Hal Canyon Ha l Ca nyon
a ny on Jac Park Avenue Viewpoint kass Canyon 128 Moab Fault Overlook Porcupine Rim Trail oa b C Goose Island Desert Nature Trail any Colorado River Negro Bill Canyon 1 on Negro Bridge Bill Wilderness Study Area 3 Shrimp Rock 2 Negro Bill Can yon Moab Slickrock Gold Bar (Jeep) Arch Bike Trail Matrimony 279 Spring 3 Echo Point Morning Glory Riverside Oasis Natural Bridge
r
Bu
o ny Ca
1614
o Col
Drinks Canyon
oR
rad
La Sal Mountains Viewpoint
er
1470
tle Lit
1582
Big Bend Rapid
Park
Three Penguins M Park Headquarters
Gold B a
Pasture
rn
Take-out Beach n ti ar t M Big Ma Bend Oak Upper Big Grove Bend
1552
1383 Tower of Babel Courthouse Towers Viewpoint The Organ
nyo
ste
Sandy Beach
Dr
Three Gossips Courthouse Towers Park Avenue Trail
e W de an Gr Rio
1598
Salt Wash Rapid
Petrified Dunes
Sheep Rock 6
Co
Petrified Dunes Viewpoint
sh
h
Ring Arch
rk
Salt Spring Double Arch Trail Windows Primitive Loop Trail ver 128 North Window o Ri ad South Window lor
The Windows Section
9
Cou rth ous eW a
M e s a
oi
e i l 313
e
m
Arches 1-4 Parade of Elephants The Windows Trail Turret Arch
Rock Pinnacles
D r y
Elephant Butte 1723
P
Arches 1-4 1 Ham Rock 2 Cove Arch 3 Cove of Caves 4 Double Arch
The G r e a t Wa l l
C
i d ge rR
Garden of Eden
Balanced Rock
Willow Spring
a ed
and er nv De
ut
Valley W a sh
1587
h S a lt Was
Pothole Arch
C any on
So
Delicate Arch
Eye of the Whale Arch
Willow Flats
6
sh Wa
Delicate Arch Viewpoint Trail Cach C a c he V a l l e y e
Delicate Arch Viewpoint
sh
Co rra l
urtho u se Wa
191
v
C
Cache Valley Overlook
Balanced Rock Trail
n
r
Panorama Point
n nyo Ca
e
Delicate Arch Trail
Wolfe Ranch
1429
Shinarump Mine Courthouse
Monitor Butte 1652
Salt Valley Overlook
National
Upper Courthouse Spring Courthouse Rock
Pasture
Fiery Furnace Viewpoint Vall ey W ash
te
p
Salt Wash
l
l
Win
am
Cam p
V
h
Garden 1543 191
Co
R
l
S al
Sand Dune Arch Fie ry F 10
i
d
y
Burro Seep
Lower Courthouse Spring
raw ep D
st
Cl
S
Va
1475
e hS
nt
fs
le
or
s Fi
Lost Spring Canyon Wilderness Study Area
Spri
uf
tt
St ri p
sh Wa Cactus Rat te a Mine
Yellow Cat Reservoir
The
en
Bl
Tower Arch Li
Memphis Mines
rd
ike
Parco Mines
Black Ape Mine
h
Arches nd
Johns Incline
Little Eva Mine
D
Ye l l
rk
a in e
Pa
Yell o w C
w
M
le
at
1651
Klo
Blackstone Incline
Ringtail Mine
Wash
E
ag
P o i s o n
e T h
Sal tW as
Ag a
1470
t
1602
low
y
Ca
V a l l e y
Ye l
L i t t l e Long V all e
1538
k
Mill Creek Canyon Wilderness Study Area Mill Cre
ek
348-377_UW_USA_NP_nl_varOK
7-03-2014
12:27
Seite 369
Arches Het Arches National Park op het Colorado Plateau in het oosten van Utah is een uniek geheel van meer dan tweeduizend natuurlijke bogen, ontelbare zuilen, champignonrotsen, balancerende rotsblokken, rotslamellen en doorkijkjes die op ramen lijken. De bizarre vormen ontstonden in de loop van 300 miljoen jaar door de verwering van zandsteenformaties met een verschillende hardheid. In 1929 werd het ongeveer 300 km 2
De geërodeerde rotsformaties Turret Arch (boven) en West Window (onder)
grote gebied een nationaal monument, in 1971 een nationaal park. Via de Arches Scenic Drive en wandelpaden zijn de belangrijkste bezienswaardigheden goed bereikbaar. Bij het uitkijkpunt Courthouse Towers Viewpoint vlak bij de weg zie je de formaties Three Gossips, The Organ en Tower of Babel.Te voet kun je attracties als de Balanced Rock, North Window, Devil’s Garden, Delicate Arch en Landscape Arch gaan bewonderen.
De Balanced Rock lijkt te balanceren op de smalle ondergrond. De basis ervan is sterker geërodeerd dan de bovenlaag.
369
348-377_UW_USA_NP_nl_varOK
7-03-2014
12:27
Seite 370
Arches De bekendste en spectaculairste van de duizenden rotsformaties in het Arches National Park (rechts) is de Delicate Arch (grote foto). Je komt er via de Delicate Arch Trail, die begint bij de
370
Scenic Park Drive. De ongeveer 15 meter hoge natuurlijke boog ontstond door de droge erosie van dieper gelegen, zachtere zandsteenlagen.
348-377_UW_USA_NP_nl_varOK
7-03-2014
12:27
Seite 371
371
430-463_UW_USA_Route_nl_varOK
10.03.2014
11:28 Uhr
Seite 452
Route 6: Van het Bass Harbour Lighthouse in Maine naar het Cape Lookout Lighthouse in Maryland Tussen de Atlantische Oceaan in het oosten en de Appalachen in het westen strekt zich een vrij smalle kustvlakte uit. Hier aan de oostkust rijgen de steden zich aaneen en vormen een reusachtig conglomeraat, ook ‘Boswash’ (Boston tot Washington)
genoemd. De oostkust was altijd al een toegangspoort voor de miljoenen immigranten tot hun Amerikaanse droom. Ondanks de grote bevolkingsdichtheid zijn er in de regio nog verlaten landschappen te ontdekken.
De ‘stad die nooit slaapt’: New York City met de indrukwekkende skyline van Manhattan. Links op de foto Empire State Building.
Typisch voor New England: landtong met vuurtoren
Dat hadden de Pilgrim Fathers nooit kunnen bevroeden toen ze in 1620 op de Plymouth Rock in het huidige Massachusetts van boord van de Mayflower gingen: dat ze de kiem zaaiden voor de nu machtigste mogendheid op aarde, de Verenigde Staten van Amerika. Wat ze aantroffen, was een nagenoeg ongerepte natuur met hier en daar wat indianendorpen. Nu is de Atlantische kust van de VS niet alleen boeiend door de bruisende miljoenensteden en de politieke en economische
452
machtscentra, maar ook door de stilte en eenzaamheid van een idyllische natuur. Het berglandschap van de Appalachen, die zich vanaf New England door de staten aan de oostkust zuidwaarts uitstrekken, vormt op enkele delen van het Appalachian Trail een serieuze uitdaging voor trekkers. De stranden in de buurt van de metropolen zijn druk, maar wat verderop kilometers lang eenzaam en verlaten. Ze nodigen ertoe uit je gedachten de vrije loop te laten. Zo krijg je ook een idee
van de moed van die eerste kolonisten die zich op hun niet al te zeewaardige schuiten op de oceaan waagden. De sporen van de geschiedenis zijn op veel plaatsen aan de Atlantische kust te volgen: van Plymouth Rock, waar de Pilgrim Fathers aan wal gingen, via Salem, waar de heksenvervolgingen plaatsvonden waarover de auteur Arthur Miller (Heksenjacht) zo indringend heeft geschreven, tot Boston, waar de opstand tegen Engeland ontkiemde. In Philadelphia werd de onafhankelijkheidsverklaring voorgelezen. Williamsburg oogt als een geïllustreerd geschiedenisboek wanneer de acteurs in historische kostuums door de straten wandelen. In het oosten van de VS bevindt zich ook het politieke zenuwcentrum van de supermacht: in Washington D.C. – met het Witte Huis, het Capitool en het Pentagon – worden historische beslissingen genomen.
En dan is er natuurlijk nog de stad die voor velen de belichaming is van de American dream: the city that never sleeps, the big apple – New York aan de Hudson East River. Een smeltkroes van mensen met verschillende moedertaal, huidskleur en religie, een winkelparadijs met de meest exclusieve shops voor stervelingen met een goedgevulde portemonnee, een cultureel centrum met theaters en musea van wereldfaam – kortom: een waarlijk kosmopolitische metropool die iedere toerist biologeert.
430-463_UW_USA_Route_nl_varOK
Nantucket Island Het eiland dankte zijn 18de- en 19de-eeuwse rijkdom aan de walvisvangst – inlichtingen in het museum.
24.03.2014
13:41 Uhr
Seite 453
Boston Met de Boston Tea Party begon de opstand van de kolonie tegen het Engelse vaderland. Nog steeds stuit je in veel wijken van Boston op sporen uit het verleden. De stad telt belangrijke onderzoeks- en onderwijsinstellingen – onder meer Harvard University en het MIT.
Acadia National Park Het nationale park op Mount Desert Island in Maine charmeert met vuurtorens en een indrukwekkende rotskust.
New York Op Times Square klopt het hart van de miljoenenstad. Elk jaar verzamelen zich op oudejaarsavond duizenden mensen op het plein om samen af te tellen naar het nieuwe jaar. Indrukwekkend verheffen zich in het hart van Downtown Manhattan de wolkenkrabbers.
Bath In de traditierijke havenstad met zijn scheepswerven informeren het Maine Maritime Museum en de Bath Iron Works over de geschiedenis van de scheepvaart en scheepsbouw.
Philadelphia Hier werd ooit de onafhankelijkheid van de VS afgekondigd en de grondwet opgesteld. Nu is de miljoenenstad een belangrijk handelscentrum.
Martha’s Vineyard Het eiland met als hoofdplaats Vineyard Haven is een geliefde zomerverblijfplaats van de New Yorkse elite.
Washington De hoofdstad van de VS is met het Witte Huis, Capitool en Pentagon – de zetel van het ministerie van Landsverdediging – het politieke zenuwcentrum.
Shenandoah National Park Door het park loopt een deel van de Appalachian Trail, die zich uitstrekt tussen Maine en Georgia.
Atlantic City De tegenhanger van Las Vegas ligt op een eiland en lokt met het vooruitzicht op winst en spectaculaire shows. Aantrekkelijk is de oeverpromenade aan de Stille Oceaan.
Cape Hatteras Lighthouse Al meer dan een eeuw waarschuwt de hoogste vuurtoren van de VS schepen voor de ondiepe wateren bij Cape Hatteras.
Monticello De classicistische herenwoning in Palladiostijl was het huis van Thomas Jefferson, de derde president van de VS.
Richmond De massieve granieten bouw werd opgetrokken in 1894 en diende lang als stadhuis van de hoofdstad van Virginia.
Cape Lookout Boven het diepe water van de Core Sound verheft zich de in 1859 gebouwde, 51 meter hoge vuurtoren van de Cape Lookout. Opmerkelijk is het ongewone patroon: zwarte ruiten op een witte achtergrond.
Williamsburg Veel oudere gebouwen, zoals de gouverneurswoning (1706-1722), zijn stenen getuigen van het koloniale verleden van het stadje.
453
Â
Â?
Œ
‘ Â
 Â
Â?
Â?
Â?
Inyo
Â?
�  ‡
 ‚  � � �  �  � � �  …
‰
Â?
  € � �
� ƒ€ … �  Œ �
Â
‚
Lake Me N.R.A.
Â
 �
ƒ€ … ƒ „
Â? Â Â? Â
€ ÂÂ? Â?  Â? ÂÂ? ‚ ƒ ÂŽ Â? Â? Â? ƒ
San Miguel ÂÂ?  Â? €  Â? Â? Â? Santa Rosa I. Â?Â?  ‘
 Santa Cruz I. Anacapa ÂÂ? Â? ‚  € Is. Â? Â? Channel Islands N.P. ƒ Â
€ �
‰ Â
€ Â
€‚€€
Â
€
Â?
� ‚ � € � �
‚ ƒ ��
Â?
 Â
Colorado
Â?
Â? Â
Â?
Buena Vista L.
Â? Â? Â?
Desert National Wildlife Range
 ‡� �
Â
Â?
Â? Â? Â?
Â
„
Â?ÂŽ Â?Â
Â? ÂÂ?
 †
Â
 Â? Â
Â… Â
Œ
e
Â?
ng
Â? Â? Â?
P
Ra
ia
   Â
Luc
  � ���
Â
s. Mt
ta
San
Pinnacles Nat. Mon.
Â?
Â? Â
Whit
R a .
ÂŽ Â ÂŽ ÂŽÂ?
l o D i a b
   Œ ŽŽ … ƒ ƒ � ‹ ‡�ˆ �  € ‚  € ƒ
  …   � �� �  ƒ �
  ƒ
 ƒ ‚  �
 „  �   � � � � Š ƒ€ …     ƒ „ ‚ ˆ ‡ � �
‚
 Â? ‹  Â? Â? Â? Â?Â? ‰ Â? Â
 ƒ  Â? ‰ Š    Â? Â
Bruneau
Â
i n
M
‹
Â
Â?
‚ ‰
 † Â
Point Reyes Nat. Seashore � Š
  Â
‹ Â?Â? Â? € Â
Â
o n e
Â?
ƒ Â
Â
Â?
Š �
n
� ƒ
ƒ
Â? Â
Â? Â
 Â? Š ÂŽ Â? € Â? Â
� � ‹
†
t a
‚   ‚ �  �
  Â
s
g
n
a
R
i t y
ƒ ƒ
Â?„ ƒ  Â
rt
se
De
ser t
De ek
Â?
Â
o
u
Â
Â’
‘
‚
  Â
Â? Â
 Â
e
Â
‡Â?   Â
Â
Š Â
� ‰‰
Â? ÂŽ
Â? Â
Â?
Â
Â… Â
Â?ƒ Â
Â? Â Â
oke
Sm
a
T r i n
ƒ
Bl
Cre
€ ��
‰ ��
Sonoma e
ˆ
Â? ÂŒ Â
ƒ
Rang
ƒ
 Â
� ƒ �
Â?
Â?
ˆ
‘
Â
ƒ€ …
Â?
‡ˆ‡…
Â
†
k
Â
‰‰
 ƒ
� � �� ‚ ƒ „
Â
 � R c k �
Â
Â…
Arr
u
oc
a
‚
Â…
Sheldon Nat. Wildlife Refuge
Â
e
Â
t
ƒ �
††‡€
a
 ƒ Lava Beds ƒ ‚ Nat. Mon. � ‹
ˆ  � Œ �
Â? Â…  Â? Â? ‚  Â? Â? Â…  Â? ‚ Â?  Â? Â
Â? Â?
� Ž € � ƒ ‚ � ƒ � ƒ
l
ƒ 476
Â?
P
Š ˆ
ˆ ‚
Â
1:5.000.000
� ‡„ ƒ „
Â
San Francisco/Los Angeles „
 Â?   ƒ Â
Malheur ƒ � Nat. Wildlife ˆ Refuge
ƒ �  ‚  � �  �  �  �   Hart Mtn. ‚     �  �
 Nat. Antelope  Â
  Refuge
Â?
Â?
‰
 Â
 �‡
‘
Â?
Â?
Â?
‡
C
h
Â?
a
n
e
s
480 „€ƒ…
ˆ
Š
‰
ƒ Â
Â?
S ie rr
Â…
D e s ƒ ��
 �
Â?
“
D � ‹ € Œ’ � e € � s ad   i o e � r
lo r
Œ
‡ �
Œ �…
† �
� ‡
S o n o r a n
Co
Â
Â?
� ‰   ‚ … €� � „ � � �
‡ �  € … Š  ‹
Â
Ž � � Š �
 �
z
478
Juare
€ƒ€
‡
Â
S
ƒ„Š €Â
Â
Â
Â?
d
180,0 km 111,8 miles
135,0 83,9
n
Â
ierra de
90,0 55,9
Â? Â?
Â?
Salton Sea  € ‡ƒ � †
“ ƒ ‘ �
Islas Coronados
45,0 28,0
‚
Â? Joshua Tree Â? N.P.
a
Danby L. ‡ € �
l
 Â
Santa Catalina
San Clemente I.
Â? Â
Â
Â?
Gulf of
s
Â?
Â?
I
Â’ Â?Â?
‡
Â
l ne an Ch
ro
Santa Catalina I.
l
Santa Barbara I. San Nicolas I.
Â
 €
n
Â?
BahĂa de Adair ƒ
t
o
d
Bighorn Basin
1:5.000.000
Lost
American
Fs. Res.
n ge
t Raf
s
477
San Francisco/Los Angeles
Bi g
Goos e Cr.
Falls
Bruneau
u
tea
Pla
h tc
sa
as
Co l
W
484
e
a
u
t
Colorado
a
Mts.
l
o
d
a
S
481
r
s i
h bal W a s sto
Bahía de Adair
e
o r a n
ska
Colorado
Chu
r
s o e l ad
P
o
D o Lle. C
fs
l
d t e i n P a
o
if Aubrey Cl
Bryce Canyon N.P.
Great Sand Dunes Glen Canyon
Nat. Rec. Area
Mesa Verde N.P.
Lake Mead
N.R.A.
Grand
Canyon N.P.
Sanup Plateau
or
e r
t
Petrified Forest N.P.
Th. Roosevelt Lake Gallo Mt
D e s e r t
S a
an Cri
t
o
d
e
N.P.
C
Gra
o ad or
D
Grassla
Otter Creek Res.
r ty
Desert National Wildlife Range
Di
Buffa
il ev
Gree
Ra
M
U i n t a
y
i n s
o unta
er
Riv
nd
g Ra.
Wi
Wyomin
Arrowrock Res.
ain ount n M
or
R a .
gh
479