A Dorling Kindersley Book www.dk.com Oorspronkelijke uitgever: Dorling Kindersley Limited, London Oorspronkelijke titel: RHS Good Plant Guide 2011, 2014 Dorling Kindersley Limited, London © 1998, 2000, 2004, A Penguin Random House Company Nederlandstalige uitgave: © 2015 Uitgeverij Terra Terra maakt deel uit van Uitgeverij TerraLannoo bv Postbus 97, 3990 DB Houten, Nederland info@terralannoo.nl www.terralannoo.nl
Eerste druk, 2015
Vertaling: Titia van Schaik voor Textcase Productie en opmaak binnenwerk: Textcase Omslagontwerp: BVDT, bureau van den tooren, Amsterdam ISBN 978 90 8989 637 7 NUR 426 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen, of enig andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.
Inhoud Inleiding 6
Het planten-alfabet 26
Planten op kenmerk 546
Verantwoording 558
INLEIDING Tuiniers hebben tegenwoordig volop keus bij de aanschaf van planten. Niet alleen zijn kwekers onafgebroken bezig om nieuwe cultivars te vinden, maar planten zijn nu ook gemakkelijker verkrijgbaar in tuincentra en kwekerijen en zelfs bij supermarkten en andere verkooppunten – buiten de tuincentra en kwekerijen kan men u misschien geen informatie en advies geven. Het is niet zo vreemd dat tuiniers het uitzoeken van de juiste plant soms een moeilijke zaak vinden. 1500 Planten, de beste gids voor elke tuin is speciaal gemaakt om de beginners maar ook de ervaren en deskundige tuiniers te helpen betrouwbare kwaliteitsplanten voor hun tuin uit te zoeken. Omdat alle planten worden aanbevolen door de Royal Horticultural Society – de meeste hebben zelfs het begeerde AGMkeurmerk (zie blz. 10-12) – kunnen ook beginners in goed vertrouwen planten uitkiezen. Deze aanbevelingen gelden alleen voor de planten en niet voor hun kwekers. Het is onmogelijk om van elke plant ook de kwaliteit van de kwekerij, tuincentrum of supermarkt weer te geven. Hiervoor mag wel enig Steeds meer keuze Exotische bloemen zoals deze schijnpapaver (Meconopsis grandis) brengen de tuinier in verleiding, maar kijk voor aanschaf wel na welke eisen ze stellen.
INLEIDING
7
beoordelingsvermogen van de tuiniers worden verwacht, om er zeker van te zijn dat de planten die zij uitkiezen en mee naar huis nemen het ook daadwerkelijk zullen overleven. Op de volgende bladzijden vindt u richtlijnen voor het herkennen van gezonde, goedgeteelde planten en bollen en maatregelen voor een veilig vervoer naar huis. Tevens krijgt u enkele aanwijzingen die een goed begin garanderen.
PLANTEN VOOR UW TUIN UITZOEKEN Het is essentieel dat u planten kiest die geschikt zijn voor de grond en plaats in uw tuin. Bij elke plant in Het planten-alfabet wordt die voorkeur aangegeven. Goedbewerkte grond, bemesting en, in droge omstandigheden, het water geven in de vroege stadia zijn eveneens belangrijk voor het welzijn van de meeste planten. In de alfabetische lijst vindt u bij elke plant de basisverzorging aangegeven en aanwijzingen en tips over snoeien of eventuele winterbescherming voor planten die niet winterhard zijn. Als u deze adviezen opvolgt, is er geen enkele reden waarom de planten die u heeft uitgekozen met behulp van dit boek niet zouden gedijen.
8
INLEIDING
DEZE GIDS GEBRUIKEN 1500 Planten, de beste gids voor elke tuin presenteert een selectie van meer dan 1000 planten om u te helpen de beste keuze voor uw tuin te maken. Ze zijn alfabetisch gerangschikt met gedetailleerde beschrijvingen en geïllustreerd met foto’s. U kunt de alfabetische lijst raadplegen voor details over een plant. Of u de naam van de plant nu in een tijdschrift of op de televisie hebt gezien, u vindt hier informatie over het type plant, hoe hij groeit, wat zijn sierwaarde is, waar hij het beste tot zijn recht komt en hoe u hem moet verzorgen. Met behulp van handige symbooltjes (rechts) ziet u in een oogopslag wat de belangrijkste voorwaarden zijn voor een goede verzorging. Het gedeelte Planten op kenmerk behandelt enkele uitgelezen planten voor specifieke wensen, zoals planten om te kweken voor geurige bloemen of voor bessen, of thematisch zoals planten die vogels naar uw tuin lokken. Bij planten die elders worden beschreven en afgebeeld wordt verwezen naar de betreffende bladzijden.
SYMBOLEN IN DEZE GIDS k De Award of Garden Merit van de RHS
Voorkeur/Tolerantie Bodemvochtigheid d Goed doorlatende grond e Vochtige grond f Natte grond Voorkeur/Tolerantie voor Zon/Schaduw a Volle zon b Halfschaduw: of gefilterd zonlicht of een deel van de dag schaduw c Schaduw NB Als er twee symbolen uit dezelfde categorie staan, is de plant geschikt voor diverse omstandigheden. Winterhardheid Planten die een warm, permanent vorstvrij klimaat verlangen en die in ons land alleen in een verwarmde kas of als kamerplant kunnen worden gehouden. In de praktijk is een aantal geschikt voor zomergebruik als perkgoed of in potten. o Planten die een onverwarmde bak verlangen (of een onverwarmde kas): sommige kunnen ’s zomers buiten staan. p Planten die in sommige streken winterhard zijn, of planten die in gematigde klimaten ’s zomers buiten worden geteeld, maar vorstvrij onder dak moeten overwinteren (bijv. dahlia’s). q Geheel winterharde planten Showmodellen (blz. 9) Op bloemenshows zoals Chelsea krijgt u nieuwe planten te zien.
DEZE GIDS GEBRUIKEN
9
28
ABELIA
Abelia ‘Edward Goucher’ Deze half-wintergroene struik met gebogen takken draagt glimmend, donkergroen blad dat bij jonge planten bronskleurig is. Van zomer tot herfst verschijnen lilaroze trompetbloemen. Net als de meeste abelia’s geschikt voor een zonnige border.
TEELT: Goed doorlatende, vruchtbare
grond, in de zon en beschut tegen gure wind. In het voorjaar dood of beschadigd blad verwijderen en oudere stengels na de bloei tot op de grond af knippen om nieuwe groei te bevorderen.
ad K q
↨ 1.5m ↔ 2m
Abelia f loribunda Groenblijvende struik met gebogen scheuten, die begin zomer zijn behangen met een overvloed aan fel rozerode buisbloemen. Het blad is ovaal en glimmend donkergroen. Ideaal voor een zonnige border, maar overleeft de winter waarschijnlijk alleen op een zeer beschutte plaats.
TEELT: Goed doorlatende, vruchtbare
grond, in de volle zon met beschutting tegen gure, schrale wind. Oudere groei na de bloei terugsnoeien en dode of beschadigde delen in voorjaar weghalen.
ad K p
↨ 3m ↔ 4m
ABUTILON
Abelia x grandif lora Ronde, semi-wintergroene struik met gebogen takken. Wordt geteeld om zijn fraaie, glimmende donkergroene blad en overvloed aan geurende, witte bloemen met een roze zweem die van midden zomer tot de herfst verschijnen. Geschikt voor een zonnige border.
TEELT: Goed doorlatende, vruchtbare
grond, in de volle zon met beschutting tegen gure, schrale wind. Oudere groei na de bloei terugsnoeien en dode of beschadigde delen in voorjaar weghalen.
adq
↨ 3m ↔ 4m
Abutilon megapotamicum Deze kruipende abutilon is een semi-wintergroene struik die hangende, klokvormige, rood met gele bloemen draagt van zomer tot herfst. Het ovale blad is frisgroen en hartvormig bij de bladaanzet. In een koud klimaat tegen een warme muur zetten of in een serre houden.
TEELT: Liefst in goed doorlatende, matig
vruchtbare grond in de volle zon. Eigenwijze scheuten eind winter of begin voorjaar weghalen.
ad K p
↨ ↔ 2m
29
128
CLEMATIS
Vroegbloeiende Clematis De vroegbloeiende botanische clematissen zijn populair vanwege hun fraaie bloei in voorjaar en begin zomer. Het zijn bladverliezende klimplanten met middel- tot donkergroen, samengesteld blad. de bloemen van de vroegste soorten zijn meestal klokvormig; latere C. montana-typen zijn plat of schotelvormig. De bloemen worden vaak gevolgd door decoratief zaadpluis. Veel clematissen, vooral C. montana-typen, hebben veel groeikracht en groeien snel, waardoor ze ideaal zijn
1 h2–3m ↔ 1.5m
voor het bedekken van lelijke muren. Laat u ze in bladverliezende struiken groeien, dan bloeien ze misschien al voordat de gastheer uitloopt. TEELT: Goed doorlatende, vruchtbare,
humusrijke grond, in volle zon of halfschaduw. Wortels en voet moeten schaduw hebben. Bind jonge scheuten zorgvuldig aan en snoei scheuten weg die de toegemeten ruimte overschrijden, direct na de bloei.
abdq
2 ↨ 2–3m ↔ 1.5m
3 ↨ 10m ↔ 4m
MEER KEUZES C. alpina ‘White Columbine’ Witte bloemen C. alpina ‘Helsingborg’ Diepblauw en bruin C. cirrhosa var. balearica en C. cirrhosa ‘Freckles’ Roomwitte bloemen met rozig bruine spikkels
4 ↨ 10m ↔ 2–3m
5 ↨ 5m ↔ 2–3m
1 Clematis ‘Frances Rivis’ K 2 C. ‘Markham’s Pink’ K 3 C. montana var. grandif lora K 4 C. montana var. rubens 5 C. montana var. rubens ‘Tetrarose’ K
CLEMATIS
129
Middelvroege Clematis De middelvroege, voornamelijk hybride clematis is een bladverliezende klimplant die in de zomermaanden adembenemende bloemen draagt. De bloemen zijn groot, schotelvormig en naar buiten gericht, in veel verschillende kleuren en vormen. Eind zomer worden ze donkerder. Het blad is licht- tot middelgroen en verdeeld in diverse kleine blaadjes. De vroege hybriden staan mooi, wanneer ze door andere struiken geleid worden, vooral als ze voor of na de gastheer bloeien. In
strenge winter raakt de bovengrondse groei soms beschadigd, maar de plant herstelt zich vaak snel. TEELT: Goed doorlatende, vruchtbare,
humusrijke grond. Wortels in de schaduw en de top in de zon. Beter halfschaduw, tegen verbleken van bloemen. Eind winter mulch aanbrengen, maar niet op de kroon. Jonge groei aanbinden en oudere stengels eind winter inkorten tot op sterke knoppen.
abdq
2 ↨ 2.5m ↔ 1m
1 ↨ 2.5m ↔ 1m
3 ↨ 2–3m ↔ 1m
1 Clematis ‘Bees’ Jubilee’ 2 C. ‘Doctor Ruppel’ 3 C. ‘Elsa Späth’