ISLAM
VE A G R E V O N W E G E N VA Inge Boef
len Cor Jongenee
er Pieter van Li
enho G er rit Sleeuw
ek
Epko Smit
Jaap Veld
Albert Wubs
Over ThiemeMeulenhoff ThiemeMeulenhoff ontwikkelt zich van educatieve uitgeverij tot een learning design company. We brengen content, leerontwerp en technologie samen. Met onze groeiende expertise, ervaring en leeroplossingen zijn we een partner voor scholen bij het vernieuwen en verbeteren van onderwijs. Zo kunnen we samen beter recht doen aan de verschillen tussen lerenden en scholen en ervoor zorgen dat leren steeds persoonlijker, effectiever en efficiënter wordt. Samen leren vernieuwen. ISBN 978 90 06 10578 0 Vierde druk, eerste oplage, 2016 © ThiemeMeulenhoff, Amersfoort, 2016 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen, of enig andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.
1985, Stbl. 471 en artikel 17 Auteurswet 1912, dient men de daarvoor wettelijk verschuldigde vergoedingen te voldoen aan Stichting Publicatie- en Reproductierechten Organisatie (PRO), Postbus 3060, 2130 KB Hoofddorp (www.stichting-pro.nl). Voor het over-nemen van gedeelte(n) uit deze uitgave in bloemlezingen, readers en andere compilatiewerken (artikel 16 Auteurswet) dient men zich tot de uitgever te wenden. Voor meer informatie over het gebruik van muziek, film en het maken van kopieën in het onderwijs zie www.auteursrechtenonderwijs.nl. De uitgever heeft ernaar gestreefd de auteursrechten te regelen volgens de wettelijke bepalingen. Degenen die desondanks menen zekere rechten te kunnen doen gelden, kunnen zich alsnog tot de uitgever wenden. De uitgever heeft geprobeerd de inhoud van deze uitgave zo correct mogelijk weer te geven. Meent u desondanks fouten of andere onrechtmatigheden te hebben ontdekt? Neemt u dan contact met ons op.
Deze uitgave is volledig CO2-neutraal geproduceerd.
Voor zover het maken van kopieën uit deze uitgave is toegestaan op grond van artikel 16B Auteurswet 1912 j° het Besluit van 23 augustus
Het voor deze uitgave gebruikte papier is voorzien van het FSC®-keurmerk. Dit betekent dat de bosbouw op een verantwoorde wijze heeft plaatsgevonden.
Methodeoverzicht Wegen van … Leerjaar 3-4
Boeken
Schooltas
Wegen van navolging – Christendom
9789006105773
9789006078305
Wegen van overgave – Islam
9789006105780
9789006487367
Wegen van de tora – Jodendom
9789006482003
9789006019124
Wegen van verlossing – Hindoeïsme en Boeddhisme
9789006105766
9789006105360
Docentenmateriaal
Bij Wegen van… zijn ook verrijkte digiboeken voor het digibord en een docentenwebsite.
Inhoud
1 De wereld van de islam
1.1 Islam wereldwijd en in Nederland
00
1.2 Paragraaf
00
1.3 Islam als cultuur en religie
00
1.4 In de moskee
00
2 Islamitisch religieus leven
2.1 Rituelen van het leven
00
2.2 Vijf zuilen van de islam
00
3 Woorden uit de woestijn
3.1 Het begin ligt in ArabiĂŤ
5
3.2 Mohammed
9
3.3 De heilige koran
14
4 De islam wereldwijd
4.1 De erfenis van Mohammed
00
4.2 Islam als wereldrijk
00
4.3 Soenna, sjaria en jihad
00
5 Leven als moslim in Nederland
5.1 Moslim in een niet-islamitisch land
00
5.2 Leven in twee culturen
00
5.3 Islam, politiek en democratie
00
3
1
Woorden uit de woestijn
Het begin ligt in Arabië
Dit hoofdstuk gaat over de man die de islam heeft gesticht en over het heilige boek van de moslims. We beginnen met een oriëntatie op het land waar het allemaal begon: Arabië, dat tegenwoordig Saoedi-Arabië heet.
OPDRACHT 1 Bekijk de kaart van Saoedi-Arabië op de volgende bladzijde en de afbeeldingen die met dit land te maken hebben. Als je gegevens combineert en aanvullende informatie op internet zoekt, kun je de vragen over Saoedi-Arabië op bladzijde 7 beantwoorden.
5
TURKIJE
SYRIË LIBANON Middellandse Zee
IRAN
IRAK JORDANIË
ISRAEL
KOEWEIT Perzische Golf Dammaam
EGYPTE Medina
Hofuf
BAHREIN
Ro
KATAR
Doha
de
Riaad
Ze
Golf van Oman
e
VER. ARAB. EMIRATEN Jedda
SAOEDI-ARABIË Mekka Taif
SOEDAN
OMAN
NOORDJEMEN
ZUID-JEMEN Arabische Zee
Hodeida
Taiz Aden
ETHIOPIË
Golf van Aden
DJIBOUTL
6
Islam Hoofdstuk 3 Woorden uit de woestijn
SOMALIË
OPDRACHT 1 vervolg a
Welke drie landen grenzen in het noorden aan Saoedi-Arabië? 1
2
3
b
Wat zijn de twee belangrijkste talen in Saoedi-Arabië? 1
c
2
Verklaar de naam Saoedi-Arabië.
d
In welke taal staat de tekst op de vlag van Saoedi-Arabië? Wat betekent deze tekst?
e Waarvan zijn de dadelpalm en de twee gekruiste zwaarden in het wapen van Saoedi-Arabië symbolen?
f
Welke munteenheid heeft Saoedi-Arabië?
g Wat is de belangrijkste inkomstenbron van Saoedi-Arabië?
h
Welke conclusies kun je trekken uit de foto van McDonald’s?
7
Arabië vóór de islam Het Arabische schiereiland bestaat vooral uit woestijn en het is erg dun bevolkt. Vroeger was dat niet anders. In de tijd van Mohammed (de zesde eeuw c.j.) leefden er vooral bedoeïenenstammen die met hun kamelen en bezittingen van de ene plek naar de andere trokken. Langs de kust in het zuiden lagen enkele grotere handelssteden. De bewoners van Arabië hadden door de handel contacten met landen als Egypte, Palestina (het huidige Israël) en Syrië. Er was geen centraal gezag. De verschillende stammen hadden het voor het zeggen in hun eigen gebied. De Arabische nomadenstammen waren vroeger polytheïstisch. Ze aanbaden onder andere de zon en de maan. Ook een bron, een bijzondere boom of een opvallende steen beschouwden ze soms als heilig. De bewoners van steden hadden daarnaast hun eigen stadsgoden en -godinnen. Mekka was in die tijd al een belangrijke handels- en bedevaartplaats vanwege het heiligdom dat daar stond, de kaäba. In dit kubusvormige gebouw werd een grote zwarte steen vereerd. Ook stonden er in en rond de kaäba honderden godenbeelden, die vereerd werden door rondtrekkende handelaren en pelgrims. Het jodendom en het christendom waren op het Arabisch schiereiland ook bekend. Deze godsdiensten kwamen vooral voor in de handelssteden, waar groepen joden en christenen zich hadden gevestigd. In Medina bijvoorbeeld leefde in de tijd van Mohammed een vrij grote joodse gemeenschap.
OPDRACHT 2 Verplaats je met de paardensprong uit het schaakspel over het blok met woorden. Je krijgt dan een uitspraak over de godsdienstige situatie op het Arabisch schiereiland, vóórdat daar de islam ontstond. EN
ARABIË
ALLERLEI
8
VROEGER
IN
GODINNEN
LAND
GODEN
WERDEN
AANBEDEN
HET
Islam Hoofdstuk 3 Woorden uit de woestijn
2 Mohammed Mohammed werd in het jaar 570 geboren in Mekka. Zijn vader was toen al overleden, waardoor hij in armoedige omstandigheden opgroeide. Toen Mohammed zes jaar was, stierf ook zijn moeder. Als weeskind woonde hij eerst bij zijn grootvader en later bij zijn oom Aboe Talib. Toen Mohammed 25 jaar oud was, kwam hij in dienst bij de rijke weduwe Chadiedja, die een bloeiende handelszaak had. Zij gaf Mohammed de leiding over haar karavanen, die met handelswaar naar verschillende landen trokken. Hij deed dat werk met veel succes. Chadiedja vroeg Mohammed ten huwelijk, ze trouwden en uit hun huwelijk werden zes kinderen geboren: twee zonen die heel jong stierven en vier dochters. Hun jongste dochter Fatima steunde haar vader, toen hij later in moeilijkheden kwam. Ze werd daardoor in de islamitische traditie een voorbeeld voor andere vrouwen. Uit de woestijn naar Mekka Over Mohammed wordt verteld dat hij regelmatig de eenzaamheid van de woestijn opzocht om daar in stilte te kunnen nadenken en mediteren. Het verhaal gaat dat er in het jaar 610 iets bijzonders gebeurde. Ver van de stad werd Mohammed in een grot van de berg Hira door de engel Gabriël aangesproken. Gabriël liet hem een doek zien waarop woorden geschreven stonden. Maar Mohammed kon niet lezen. Daarom las de engel de tekst voor en liet hij Mohammed zijn woorden nazeggen. Na de bijzondere ontmoeting in de grot verscheen de engel Gabriël vaker aan Mohammed om hem een boodschap van God door te geven. Drie jaar na zijn eerste visioen begon Mohammed aan de inwoners van Mekka te vertellen wat Gabriël hem had opgedragen: ‘Geloof in één God, Allah, en stop met een levenswijze waarbij jullie geen rekening houden met de armen en zwakken.’ In het begin had Mohammed weinig volgelingen, alleen zijn vrouw en kinderen en enkele familieleden en vrienden. Later sloten ook
Ets van Mohammed in de grot bij Hira
invloedrijke mannen zich aan, zoals de rijke handelaar Aboe Bakr en Omar, een van de leidinggevende figuren in Mekka. Mohammed had in zijn toespraken voornamelijk kritiek op twee
Hoewel de koran het afbeelden van
dingen: dat de rijke handelaren zich niets aantrokken van de
Mohammed niet verbiedt, vinden
armen en dat er in Mekka goden en godinnen werden aanbeden.
de meeste moslims op grond van
Deze preken brachten hem in moeilijkheden, want veel van zijn
traditie dat deze afbeeldingen niet
stadgenoten verdienden goed aan de jaarlijkse bedevaarten. Zij
geoorloofd zijn. Er zijn ook
zagen het als een bedreiging voor hun inkomsten als iedereen
moslims die in vroeger tijden wel
Mohammed zou gaan geloven. Daarom begonnen ze hem op
afbeeldingen van Mohammed
allerlei manieren tegen te werken, eerst door kleine pesterijen,
hebben gemaakt, maar zij lieten
maar later ook met geweld.
zijn gezicht dan vaak weg.
9
In het jaar 619 stierven Chadiedja en Aboe Talib, de oom die Mohammed had opgevoed. Daardoor werd het voor Mohammed nog moeilijker in Mekka, want deze twee invloedrijke mensen hadden hem nog redelijk kunnen beschermen. De rijke elite van Mekka werkte hem in alles tegen en dreigde hem zelfs te laten vermoorden als hij niet stopte met zijn verkondiging.
Volgens de overlevering heeft Mohammed in het moeilijke jaar 619 veel steun gehad aan een ‘goddelijke droom’ die hij kreeg. Daarin reisde hij op een gevleugeld paard naar Jeruzalem . Vanaf een rots steeg hij op tot in de zevende hemel. Daar had hij een gesprek met God, onder andere over de vijf dagelijkse gebedstijden. Moslims gedenken deze ‘hemelvaart van Mohammed’ op de 27e dag van de maand ‘ramadan’ met het voorlezen van dit verhaal in de moskee. Op de rots waar volgens de traditie Mohammeds hemelvaart begon, werd later de Rotskoepel gebouwd. Op de muren van de Rotskoepel zijn belangrijke citaten uit de koran geschreven.
OPDRACHT 3 Op de muur hieronder staan op elke tegel vier letters, spaties (-) en/of leestekens. De ij bestaat uit twee letters. Als je de tegels in de goede volgorde plaatst, vormen de woorden samen een uitspraak van Mohammed. Schrijf deze uitspraak op de invullijn onder de tegelmuur. Om je een beetje te helpen, hebben we de lettergrepen die bij elkaar horen, op tegels met hetzelfde motiefje gezet. De uitspraak begint met WANN...
CHAO
GEZA
EERS
-WER
GAAN
HAN-
EN.-
-DIE
ARDI
-NIE
JN,-
EER-
ELD-
S-DE
-LEI
WANN
G-ZI
VAN
-BEH
G-IN
ZAL-
DEN-
DERS
T-WA
HET-
KOMT
-DIT
10
Islam Hoofdstuk 3 Woorden uit de woestijn
Van Mekka naar Medina Drie jaar na de dood van Chadiedja, in 622, verliet Mohammed zijn geboorteplaats Mekka en ging hij naar de stad Jathrib, die later Medina werd genoemd. Deze verhuizing betekende een keerpunt in zijn leven. In Medina veranderde de sociale positie van Mohammed totaal. Hij werd niet langer vervolgd, maar kreeg aanzien als profeet van God. Hij werd de leider van een nieuwe en snelgroeiende godsdienst. Mohammed kreeg zoveel aanhang, dat Medina in korte tijd de eerste islamitische stad werd. Het jaar 622 wordt om deze reden gezien als het eerste jaar van de islamitische jaartelling. In Medina woonden in die tijd veel joden, die in vrede samenleefden met de Arabische inwoners. Mohammed verwachtte dat ook de joden hem als profeet zouden erkennen en zijn boodschap zouden geloven. Hij was ervan overtuigd dat hij dezelfde éne God verkondigde als de joodse ‘God van Abraham’. Maar de meeste joden wilden Mohammed niet als profeet aanvaarden. Mohammed heeft toen grote groepen joden uit Medina en andere plaatsen verdreven en velen laten terechtstellen. Hun bezittingen werden in beslag genomen. Ook anderen die zich tegen zijn gezag als profeet van God bleven verzetten, werden gedood. Mohammed kreeg door zijn successen belangrijke functies in
Medina is een verkorte vorm van
Medina, zoals rechter, politicus en legeraanvoerder. Daarnaast
‘Medina al-nabi’, dat wil zeggen
bleef hij als profeet optreden.
‘stad van de profeet’.
Terug naar Mekka Mekka, de stad waar jaarlijks zo veel pelgrims heen trokken, bleef een grote aantrekkingskracht op Mohammed houden.
Door het conflict met de joden over
Vanwege het belang van de heilige kaäba wilde hij graag dat ook
zijn rol als profeet, heeft
Mekka een islamitische stad zou worden. Daarom riep hij de
Mohammed besloten dat moslims
inwoners van Medina op om karavanen die op weg waren naar
zich tijdens hun gebed niet meer
Mekka, aan te vallen en te beroven. Deze ‘heilige oorlog’ liep
naar Jeruzalem (de stad van zijn
binnen een jaar uit op enkele grote veldslagen tussen de beide
hemelreis) moesten richten, maar
steden.
naar Mekka, de stad van de kaäba.
In het jaar 630 veroverde Mohammed zijn geboortestad. De beelden van de goden en godinnen werden vernield en de kaäba werd tot het centrale islamitische heiligdom gemaakt. Mekka werd hierdoor het belangrijkste centrum van de islam. Mensen die geen moslim waren, mochten de stad niet meer in. Na de dood van Chadiedja hertrouwde Mohammed een aantal keren, onder andere met Aisja, de negenjarige dochter van zijn beste vriend Aboe Bakr. Zij werd de lievelingsvrouw van Mohammed . Zij staat in de traditie bekend als de enige die hem durfde tegenspreken. Bijvoorbeeld toen hij met zijn nicht Zainab wilde trouwen, de ex-vrouw van zijn pleegzoon Zaid, in feite dus zijn schoondochter. Mohammed was toen al met vier vrouwen getrouwd. Mohammed verklaarde aan Aisja dat Allah hem in een openbaring had meegedeeld: “Neem zoveel vrouwen als je wilt.” Hierop zou Aisja geantwoord hebben: “Allah geeft wel erg snel gehoor aan uw behoeften.” Mohammed is in totaal met twaalf vrouwen getrouwd geweest, op een bepaald moment met negen vrouwen tegelijk. Zijn zonen en dochters zijn bijna allemaal op jonge leeftijd overleden. In 632 stierf Mohammed. Hij werd in Medina begraven. Aboe Bakr werd zijn opvolger als leider van de islamitische geloofsgemeenschap.
11
OPDRACHT 4  a
Bekijk de zeven afbeeldingen die gebeurtenissen uit het leven van Mohammed tonen.
2 1
3
4
5
7 6
12
Islam Hoofdstuk 3 Woorden uit de woestijn
OPDRACHT 4 vervolg b Lees de zeven korte beschrijvingen van gebeurtenissen in het leven van Mohammed. De volgorde ervan is anders dan bij de afbeeldingen.
Schrijf het nummer van de afbeelding in het invulhokje achter de omschrijving. A
Chadiedja ziet Mohammed die van een reis terugkeert.
B De engel Gabriël verschijnt voor het eerst aan Mohammed. C De geboorte van Mohammed. D De hemelvaart van Mohammed. E
De inwoners van Medina bouwen de eerste moskee in Arabië.
F
Het sterven van Mohammed.
G Mohammed wordt ontvangen in Medina.
c Stel van de afgebeelde gebeurtenissen de juiste volgorde vast. Schrijf hieronder de letters van de omschrijvingen in chronologische volgorde.
OPDRACHT 5 Hieronder staan acht uitspraken van personen die in het leven van Mohammed belangrijk zijn
Aboe Bakr
geweest. De namen van deze mannen en vrouwen staan in alfabetische volgorde hiernaast.
Aboe Talib
Welke persoon zou wat gezegd kunnen hebben? Schrijf telkens zijn of haar naam achter de
Abraham
uitspraak.
Aisja
1 Ik heb mijn neef Mohammed opgevoed en beschermd.
Chadiedja
2 Ik nam Mohammed in dienst, vroeg hem ten huwelijk en
Fatima
tot mijn dood waren we gelukkig getrouwd. 3 Mijn moeder was de eerste vrouw van Mohammed.
Zaid Zainab
Na haar dood heb ik mijn vader zo veel mogelijk gesteund. 4 Ik leefde in een heel andere tijd dan Mohammed, maar hij heeft wel mijn geloof in één God overgenomen. 5 Mijn dochter trouwde met mijn goede vriend Mohammed. 6 Ik ben de pleegzoon van Mohammed; hij trouwde met mijn ex-vrouw. 7 Mohammed was mijn oom en schoonvader en later mijn man. 8 Ik was de lievelingsvrouw van Mohammed, met wie ik trouwde toen ik negen jaar was.
13
3
De heilige koran
De koran is het heilige boek van alle moslims. Het woord ‘koran’ betekent letterlijk ‘dat wat voorgelezen moet worden’. De omvang van de koran is ongeveer gelijk aan die van het Nieuwe Testament. De inhoud is onderverdeeld in hoofdstukken: elk hoofdstuk wordt een soera genoemd. Het boek telt in totaal 114 soera’s, die allemaal beginnen met een korte lofprijzing. De soera’s zijn niet chronologisch geordend, dus het is niet zo dat de oudste teksten vooraan staan en de jongste achteraan. De samenstellers hebben gekozen voor een indeling naar lengte. De langste soera staat vooraan, de kortste achteraan. Er is één uitzondering: de eerste soera. Dit is een kort hoofdstuk van zeven verzen. Het is een lofprijzing en gebed tot God de Barmhartige.
De eerste soera ‘al-Fatiha’ (De Opening) in een oud manuscript van de koran. De vertaling luidt:
(1) In naam van God, de erbarmer, de barmhartige. (2) Lof zij God, de Heer van de wereldbewoners, (3) de erbarmer, de barmhartige, (4) de heerser op de oordeelsdag. (5) U dienen wij en U vragen wij om hulp. (6) Leid ons op de juiste weg, (7) de weg van hen aan wie U genade geschonken hebt, op wie geen toorn rust en die niet dwalen.
Voor moslims is de koran het letterlijke woord van God en bevat het boek alle openbaringen die Mohammed in het Arabisch van Gabriël ontving en die hij aan zijn volgelingen heeft doorgegeven. Volgens sommige onderzoekers heeft pleegzoon Zaid al tijdens het leven van Mohammed een deel van de openbaringen opgeschreven, maar bij Mohammeds dood bestond de koran nog niet als boek. Een latere opvolger van Mohammed – sommigen zeggen dat het Aboe Bakr was – zou opdracht gegeven hebben om alle overgeleverde teksten te verzamelen, te ordenen en tot één geheel te maken. Wetenschappers ontdekten dat er pas in de 10e eeuw overeenstemming was over de tekst van de koran. Tot die tijd gebruikten moslims waarschijnlijk verschillende versies.
14
Islam Hoofdstuk 3 Woorden uit de woestijn
Moslims beschouwen de koran als het boek waarin de richtlijnen staan over het juiste geloof en voor het dagelijks leven. Er bestaan verschillende meningen over de manier waarop de tekst van de koran toegepast kan of moet worden. Er zijn moslims die altijd alle richtlijnen willen volgen. Andere moslims vinden dat ze niet alles wat in de koran staat, honderden jaren na het ontstaan ervan letterlijk hoeven toe te passen.
Koran en bijbel In de koran worden allerlei personen vermeld die ook in de bijbel voorkomen. In beide geschriften komen we de namen tegen van bijvoorbeeld Adam, Noach, Abraham, Mozes en Jezus. In de koran worden zij allemaal profeten genoemd en als voorlopers van Mohammed beschouwd. Moslims geloven dat God zich in de loop van de geschiedenis eerst aan de joden en daarna aan de christenen heeft geopenbaard. Beide groepen hebben volgens hen Gods woorden verkeerd uitgelegd, niet begrepen of zelfs in hun heilige boeken vervalst. God heeft vervolgens nog één profeet uitgekozen, Mohammed, om zijn wil aan de mensen bekend te maken. Mohammed wordt in de koran als de laatste van een lange reeks profeten beschouwd: hij draagt ‘het zegel der profeten’. De boodschap van de tora en die van het Nieuwe Testament worden als het ware afgesloten en vervangen door de koran.
15
In de koran komen enkele belangrijke thema’s voor, die vaak herhaald worden en ook kenmerkend zijn voor de islamitische geloofsbeleving. De thema’s die het meest voorkomen, zijn: A Er is één God. B God is de schepper van alles wat bestaat. C
De mens moet zich onderwerpen aan God.
D Op de dag van de opstanding zullen de mensen beoordeeld worden. E
Een mens moet liefdadigheid beoefenen.
OPDRACHT 6
Deze vijf thema’s kun je terugvinden in de tien koranteksten hieronder. Er horen steeds twee teksten bij elkaar.
Stel vast welke teksten bij welk thema horen. 1 Vriendelijke woorden en vergeving zijn beter dan een aalmoes gevolgd door ergernis. (Soera 2,263) 2 God vergeeft het niet als men hem partners toevoegt, maar afgezien daarvan vergeeft hij aan wie hij wil. Wie aan God partners toevoegt, die heeft een geweldige zonde verzonnen. (Soera 4,48) 3 God is jullie Heer; er is geen God dan hij, de schepper van alle dingen. Dient hem dus; hij is almachtig. (Soera 6,102) 4 Wie zich geheel aan God overgeeft en goed doet, die ontvangt zijn beloning bij zijn heer. Zij hebben niets te vrezen noch zullen zij bedroefd zijn. (Soera 2,112) 5 De vergelding van hen die tegen God en zijn gezant oorlog voeren en erop uit trekken om op de aarde verderf te zaaien, zal zijn dat zij ter dood gebracht zullen worden, of gekruisigd, of dat hun handen en hun voeten aan tegenovergestelde kanten worden afgehouwen en in het hiernamaals is er voor hen een geweldige bestraffing. (Soera 5,33) 6 Sommigen van ons hebben zich aan de wil van God overgegeven, maar anderen wijken af van de goede weg. Zij die zich aan God overgeven, zij volgen het juiste pad. (Soera 72,14) 7 Stel naast God geen andere god, want dan zul je verafschuwd en verlaten terneerzitten. (Soera 17,22) 8 Als jullie openlijk aalmoezen geven, dan is dat mooi, maar als jullie dat in het verborgene doen en ze aan de armen geven, dan is dat beter voor jullie en het verzoent iets van jullie slechte daden. (Soera 2,271) 9 Mensen, dient jullie heer die voor jullie de aarde tot een rustbed heeft gemaakt en de hemel tot een gebouw en die uit de hemel water heeft laten neerdalen en daarmee vruchten heeft voortgebracht voor jullie levensonderhoud. (Soera 2,22) 10 Voor hen die onze tekenen ontkennen en hoogmoedig afwijzen, zullen de poorten van de hemel niet worden geopend, noch zullen zij de tuin binnengaan, zolang niet een kameel door het oog van een naald gaat. (Soera 7,40) en
Bij thema A (geloven in één God) horen teksten
en
Bij thema B (God als schepper) horen teksten
Islam Hoofdstuk 3 Woorden uit de woestijn
.
en
Bij thema D (dag van het eindoordeel) horen teksten
16
. en
Bij thema C (onderwerping aan God) horen teksten Bij thema E (liefdadigheid) horen teksten
.
en
. .