Issuu

examen bundel examenbundel.nl

examenbundel 2020 2021

examenbundel vmbo-gt / mavo Nederlands vmbo-gt / mavo Engels vmbo-gt / mavo Duits vmbo-gt / mavo Frans vmbo-gt / mavo Economie vmbo-gt / mavo Maatschappijkunde vmbo-gt / mavo Geschiedenis vmbo-gt / mavo Aardrijkskunde vmbo-gt / mavo Wiskunde vmbo-gt / mavo Nask 1 vmbo-gt / mavo Nask 2 vmbo-gt / mavo Biologie

samengevat vmbo Nederlands 2F vmbo Rekenen 2F vmbo-kgt Economie vmbo-gt / mavo Geschiedenis vmbo-kgt Aardrijkskunde vmbo-kgt Wiskunde

Meer dan alleen oefenexamens

Tips, tricks en informatie die jou helpen bij het slagen voor je eindexamen vind je op examenbundel.nl! Nog meer kans op slagen? Volg ons ook op social media. #geenexamenstress

vmbo-kgt Nask 1 vmbo-gt Nask 2 vmbo-kgt Biologie

vmbo-gt Nask 1

examenidioom + examenbundel + samengevat + zeker slagen! = #geenexamenstress

2020 2021

vmbo-gt/mavo

Nask 1

examenidioom vmbo Engels vmbo Duits vmbo Frans

zeker slagen ! voor vmbo, havo ĂŠn vwo

EB_vmbo_nask1_170x240.indd 1

9 789006 781519

3/06/20 10:16

9789006781519_EB_vmNas1.indb 8

29/04/20 17:00

examenbundel.nl

examen bundel Meer dan alleen oefenexamens

2020 2021

J. Meerhoff

vmbo-gt/mavo

Nask 1

9789006781519_EB_vmNas1.indb 1

29/04/20 17:00

Colofon Auteur J. Meerhoff Vormgeving binnenwerk Maura van Wermeskerken, Apeldoorn Opmaak Crius Group, Hulshout Redactie Lineke Pijnappels, Tilburg

Over ThiemeMeulenhoff ThiemeMeulenhoff ontwikkelt zich van educatieve uitgeverij tot een learning design company. We brengen content, leerontwerp en technologie samen. Met onze groeiende expertise, ervaring en leeroplossingen zijn we een partner voor scholen bij het vernieuwen en verbeteren van onderwijs. Zo kunnen we samen beter recht doen aan de verschillen tussen lerenden en scholen en ervoor zorgen dat leren steeds persoonlijker, effectiever en efficiënter wordt. Samen leren vernieuwen.

Auteur stappenplan P.M. Leideritz

www.thiememeulenhoff.nl

Vormgeving stappenplan OudZuid Ontwerp, Dieren

ISBN 978 90 06 78151 9 Eerste druk, eerste oplage, 2020 © ThiemeMeulenhoff, Amersfoort, 2020 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen, of enig andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. Voor zover het maken van kopieën uit deze uitgave is toegestaan op grond van artikel 16B Auteurswet 1912 j° het Besluit van 23 augustus 1985, Stbl. 471 en artikel 17 Auteurswet 1912, dient men de daarvoor wettelijk verschuldigde vergoedingen te voldoen aan Stichting Publicatie- en Reproductierechten Organisatie (PRO), Postbus 3060, 2130 KB Hoofddorp (www.stichting-pro.nl). Voor het overnemen van gedeelte(n) uit deze uitgave in bloemlezingen, readers en andere compilatiewerken (artikel 16 Auteurswet) dient men zich tot de uitgever te wenden. Voor meer informatie over het gebruik van muziek, film en het maken van kopieën in het onderwijs zie www.auteursrechtenonderwijs.nl. De uitgever heeft ernaar gestreefd de auteursrechten te regelen volgens de wettelijke bepalingen. Degenen die desondanks menen zekere rechten te kunnen doen gelden, kunnen zich alsnog tot de uitgever wenden.

Deze uitgave is volledig CO2-neutraal geproduceerd. Het voor deze uitgave gebruikte papier is voorzien van het FSC®-keurmerk. Dit betekent dat de bosbouw op een verantwoorde wijze heeft plaatsgevonden.

EB_vmbo_nask1_Deel1.indd 2

22/05/20 09:48

Voorwoord Met deze examenbundel kun je je goed voorbereiden op het schoolexamen en het centraal examen voor het vak nask 1 op vmbo-niveau. De examenbundel bevat de volgende onderdelen: Oriëntatietoets: Heb je deze toets gemaakt? Dan weet je wat je nu weet. Vul je scores in op www.examenbundel.nl. Je ziet gelijk wat je kent en wat je niet kent. Ook zie je welke hoofdstukken in de examenbundel je nog moet oefenen en wat je in samengevat moet leren. De oriëntatietoets is net zo groot als een examen. Als je de oriëntatietoets goed hebt gedaan, ben je klaar voor de rest van dit boek. Je gaat daar oefenen met examens. Deel 1: Hier vind je per examenonderwerp een aantal (bewerkte) examen-opgaven met uitwerkingen. In de uitwerkingen staan de antwoorden en de daarbij horende toelichtingen. Bij vrijwel alle vragen zijn hints gegeven om je, waar nodig, op weg te helpen. In dit deel zijn examenopgaven gerangschikt op onderwerp en in opklimmende moeilijkheidsgraad geplaatst. Deel 2a: In dit deel staan enkele complete examens met hints en uitwerkingen. Deel 2b: Hierin vind je een stappenplan dat je kan helpen bij het werken met deze EXAMENBUNDEL. Achter in deze bundel vind je tabellen om je ‘cijfer’ te bepalen en een onderwerp register. Met deze examenbundel kun je oefenen voor het examen in je eigen tijd en in je eigen tempo. Oefenen houdt in dat je eerst probeert een opgave zelf te maken. Lukt dat niet, bekijk dan de hint die bij deze vraag hoort (zie de bladzijde na de opgaven). Pas daarna controleer je jouw antwoorden met de uitwerkingen. Je kunt je vaardigheid om examenopgaven te maken vergroten door het boek samengevat te gebruiken. In dat boek wordt de examenstof per onderwerp overzichtelijk gemaakt en uitgelegd. Ook op www.examenbundel.nl kun je op verschillende manieren oefenen om te kijken of je alle examenstof al beheerst. Voor reacties, zowel van leerlingen als van docenten, houden wij ons graag aanbevolen. Mail naar vo@thiememeulenhoff.nl. Amersfoort, mei 2020

Opmerkingen * Hoofdstukken of vragen die gemarkeerd zijn met een ‘sterretje’ (*) zijn alleen bestemd voor het schoolexamen. Het centraal examen vmbo nask 1 2021 wordt afgenomen op donderdag 20 mei tussen 13.30 en 15.30 uur. De makers van de examenbundel en samengevat wensen je daarbij alvast heel veel succes. vervolg op pagina 4 © ThiemeMeulenhoff

EB_vmbo_nask1_Deel1.indd 3

26/05/20 08:10

Examenbundel 2020 | 2021

De overheid stelt regels op die betrekking hebben op specifieke examenonder werpen, de hulpmiddelen die je tijdens je examen mag gebruiken, duur en datum van je examen, etc. Hoewel deze examenbundel met de grootst mogelijke zorgvuldigheid is samen gesteld, kunnen auteur en uitgever geen aansprakelijkheid aanvaarden voor aanwijzingen die betrekking hebben op publicaties van de overheid. Het is altijd raadzaam je docent of onze website www.examenbundel.nl te raadplegen voor actuele informatie die voor jouw examen van belang kan zijn.

Begin met het stappenplan! Wil je weten hoe je het best leert en oefent met deze examenbundel? Bekijk dan eerst het stappenplan in deel 2b.

EB_vmbo_nask1_Deel1.indd 4

26/05/20 08:10

Inhoud

3 Voorwoord 6 Tips

Oriëntatietoets 9 Opgaven

Deel 1

Oefenen op onderwerp

1 Grootheden, eenheden en berekeningen 21 Opgaven 29 Hints - uitwerkingen

2 Elektriciteit en magnetisme Opgaven 34 – Elektrische energie in huis 54 – Elektromagnetisme 63 Hints - uitwerkingen

3 Krachten en constructies Opgaven 80 – Moment en momentwet 86 – Constructies 98 – Druk 103 Hints - uitwerkingen 4 Veiligheid en verkeer Opgaven 115 – Veiligheid en snelheid 127 – Energie 132 Hints - uitwerkingen

5 Stoffen en materialen in huis 146 Opgaven 159 Hints - uitwerkingen

6 Verbranden en verwarmen 166 Opgaven 179 Hints - uitwerkingen

7 Licht en beeld * 186 Opgaven 192 Hints - uitwerkingen

8 Geluid 199 Opgaven 213 Hints - uitwerkingen

9 Bouw der materie * 223 Opgaven 225 Hints - uitwerkingen

10 Straling en stralingsbescherming * 227 Opgaven 231 Hints - uitwerkingen

11 Het weer * 235 Opgaven 239 Hints - uitwerkingen

Deel 2a

Examens met uitwerkingen

Examen 2018-I (gt) 245 Opgaven 259 Hints - uitwerkingen

Examen 2018-II (gt) 272 Opgaven 289 Hints - uitwerkingen

Examen 2019-I (gt) 302 Opgaven 317 Hints - uitwerkingen

Examen 2019-II (gt) 329 Opgaven 345 Hints - uitwerkingen

Deel 2b 359

Bijlagen Cijferbepaling Onderwerpregister

EB_vmbo_nask1_Deel1.indd 5

Stappenplan

* Dit onderwerp wordt alleen bij het schoolexamen getoetst.

26/05/20 08:10

Tips bij het maken van (examen)opgaven bij nask 1 Voorbereiding • Haal even rustig adem en ontspan je spieren. • Blader globaal de opgaven door en zorg dat je weet waar de onderwerpen staan, waar je goed in bent. Zorg dat je deze opgaven in ieder geval maakt! • Blijf niet te lang bezig met een opgave die je heel moeilijk vindt of die je niet kunt beantwoorden. • Lees steeds eerst de vraag of opdracht die achter een nummer staat en daarna de informerende tekst daarboven. Kijk dan goed naar wat echt gevraagd wordt. Uitvoering • Sla tussen de antwoorden steeds een regel over en reserveer voldoende ruimte als je een antwoord nog niet volledig af hebt. • Geef op het opgavenblad aan (met bijvoorbeeld een sterretje in de kantlijn) dat een vraag nog niet af is zodat je die snel terugvindt. • Je kunt bij het lezen van teksten een marker gebruiken. • Bij meerkeuzevragen kun je foutieve antwoorden direct afstrepen, maar maak ze niet onleesbaar. • Als je voor een antwoord moet rekenen, zet die berekening er dan bij, ook als je die berekening niet geheel af kunt maken. Misschien zijn er rekenstappen in je antwoord die toch punten opleveren. LET OP: Noteer altijd de formule die je hebt overgenomen uit Binas. Let op dat de gegevens in de juiste eenheid staan en vul ze dan in. Bereken je antwoord. Vergeet niet de juiste eenheid achter je antwoord te zetten. • Gebruik geen onduidelijke uitleg zoals: Er is invloed van... (wordt het meer of minder?); het is hoger (het? hoger dan wat?); de temperatuur verandert (hoger of lager?). • Maak bij tijdnood in ieder geval alle meerkeuzevragen. Begin daar op tijd aan. Controle • Lees de vraag nog eens over. Heb je antwoord gegeven op de vraag? • Volgen de zinnen elkaar logisch op? • Heb je termen gebruikt die nadere uitleg vragen? • Zijn de juiste eenheden vermeld? • Zijn bij diagrammen de x- en y-as voorzien van cijfers en eenheden? Ten slotte • Zijn alle (meerkeuze)vragen beantwoord?

9789006781519_EB_vmNas1.indb 6

29/04/20 17:00

De antwoorden vind je op www.examenbundel.nl.

OriĂŤntatietoets

9789006781519_EB_vmNas1.indb 7

29/04/20 17:00

9789006781519_EB_vmNas1.indb 8

29/04/20 17:00

Oriëntatietoets Practicum 1p

1 Frits heeft voor een practicumproef 100 g alcohol nodig. Hij heeft alleen een maatcilinder want de weegschaal is stuk. Hoeveel cm3 alcohol moet hij afmeten? A 0,80 cm3 2 B 1,0 ⋅ 10 cm3 C 1,3 ⋅ 102 cm3 D 1,8 ⋅ 102 cm3 E 0,80 ⋅ 103 cm3

Hittegolf Henk leest het volgende krantenartikel. Hittegolf De spoorbrug over de Bolswardervaart in Harlingen heeft het gisterenmiddag afgelegd tegen de extreme hitte van de zon. Door het uitzetten van de ijzeren spoorstaven kon de brug niet meer worden gesloten. De temperatuur van de spoorstaven was opgelopen tot 70 °C. Vannacht worden de spoorstaven ingekort om herhaling van het probleem te voorkomen. bron: Leeuwarder Courant, augustus 2002

2 Door welke manier van warmtetransport komt de warmte van de zon bij de spoorstaven? A geleiding B straling C stroming

3 De spoorstaaf wordt aan de zonnekant het eerst warm. Welke manier van warmtetransport zorgt ervoor dat de spoorstaaf ook op andere plaatsen warm wordt? A geleiding B straling C stroming

9789006781519_EB_vmNas1.indb 9

29/04/20 17:00

Oriëntatietoets

Examenbundel 2020 | 2021

Gehoorschade 4 Rosa leest een artikel over ‘lawaai op de werkplek’. Hierbij valt haar de volgende ■■■■ Gehoorschade tekst op: ‘Wanneer men wordt blootgesteld aan te veel lawaai, kan blijvende

Rosa leest een artikel over „lawaai op de werkplek”. Hierbij valt haar de volgende tekst

gehoorbeschadiging ontstaan’. op: „Wanneer men wordt blootgesteld aan te veel lawaai, kan blijvende → Vanaf welk geluidsniveau gehoorbeschadiging ontstaan”. wordt geluid voor de mens gevaarlijk? 1p

26 ■

Vanaf welk geluidsniveau wordt geluid voor de mens gevaarlijk?

5 Rosa wil nagaan of haar walkman gevaar figuur 7 Rosa wil nagaan of haar walkman gevaar oplevert. oplevert. Zie figuur 7. kanRosa Rosacontroleren controleren of 27 ■ Met Metwelk welkapparaat apparaat kan deofwalkman gevaar de walkman gevaaroplevert? oplevert? BijBij welk vande dewalkman walkman moet zij welkonderdeel onderdeel van moet dit apparaat houden? ditzijapparaat houden? apparaat

apparaat

onderdeel van de onderdeel van de walkman

walkman

A B C D

■■■■

geluidssterktemeter luidspreker luidspreker A geluidssterktemeter geluidssterktemeter microfoon microfoon B geluidssterktemeter toongenerator luidspreker luidspreker C toongenerator toongenerator microfoon

D toongenerator

microfoon

Elektromagnetisme Tosca heeft tijdens een practicum de beschikking over – een magneet Geluid – een aantal snoeren – een stroomsterktemeter 6 Over geluid worden twee uitspraken gedaan. – een spanningsmeter Welke deze uitspraken is of zijn juist? – eenvan spoel 1 – De van het geluid is afhankelijk van de frequentie. een toonhoogte spanningsbron

2 De geluidssterkte is afhankelijk van de amplitude. wilvan metbeide behulp van de magneet een spanning in de spoel opwekken. A Tosca geen Ze beweegt de magneet snel bij de spoel vandaan. De plaats en de stand van de magneet B alleen 1 ten opzichte van de spoel zijn hierbij van belang. C Inalleen 2 figuur 8 zijn vier situaties getekend. D zowel 1 als 2 bewegingsrichting van de magneet

figuur 8

Perronbanken

bewegingsrichting

van de magneet 7 Banken op perrons staan in de buitenlucht. Ze moeten niet te koud aanvoelen als je er op zit. bewegingsrichting Voor de productie van die banken heeft men de keuze uit verschillende materialen. van de magneet Welke van de onderstaande materialen is hiervoor het meest geschikt? A beton B kunststof C metaal

A 2p

bewegingsrichting van de magneet

28 ■ A B C D

10 100021

In welke situatie kan Tosca het beste een spanning in de spoel opwekken? in situatie A in situatie B in situatie C in situatie D

9789006781519_EB_vmNas1.indb 10

29/04/20 17:00

Nask 1 vmbo gt / mavo

Oriëntatietoets

Groene verf 1p

8 Bij het opruimen van de kelder vond Kees een verfpot met een restje groene verf van zijn tuinhek. Onder welk soort afval valt dit? A GFT B KCA C restafval D tuinafval

Elektromagnetisme Tosca heeft tijdens een practicum de beschikking over – een magneet – een aantal snoeren – een stroomsterktemeter – een spanningsmeter – een spoel – een spanningsbron Tosca wil met behulp van de magneet een spanning in de spoel opwekken. Ze beweegt de magneet snel bij de spoel vandaan. De plaats en de stand van de magneet ten opzichte van de spoel zijn hierbij van belang. In figuur 1 zijn vier situaties getekend. figuur 1 bewegingsrichting van de magneet bewegingsrichting van de magneet

bewegingsrichting van de magneet

A 1p

9 In welke situatie kan Tosca het beste een spanning in de spoel opwekken? A in situatie A B in situatie B C in situatie C D in situatie D

9789006781519_EB_vmNas1.indb 11

29/04/20 17:00

Oriëntatietoets

Examenbundel 2020 | 2021

Tosca wil de stroom meten die bij deze proef geleverd kan worden. In figuur 2 zijn drie opstellingen getekend. figuur 2

A 1p

10 Welke opstelling moet Tosca kiezen? A opstelling A B opstelling B C opstelling C Tosca gebruikt de meter uit figuur 3 om de stroom te meten. In figuur 3 staat knop K op gelijkstroom ingesteld. Door knop K naar rechts te schuiven kan de meter op wisselstroom worden gezet. figuur 3

4 5

0,5 0,05

K 2p

11 Tosca moet de meter zo gebruiken dat die beslist niet kapot gaat. Ze let daarbij op de stand van knop K en op de vier aansluitpunten voor de draden. → Geef in figuur 4 aan welk(e) aansluitpunt(en) Tosca moet gebruiken en in welke stand knop K moet staan voordat ze de stroom gaat meten. figuur 4

1 0

4 5

0,5 0,05

K 1p

12 Noem een apparaat waarin het principe uit de proef van Tosca wordt toegepast.

9789006781519_EB_vmNas1.indb 12

29/04/20 17:00

Nask 1 vmbo gt / mavo

Oriëntatietoets

Autolamp Op een lamp van het achterlicht van een auto staat: 12V 5/21 W. Er zitten twee gloeidraden in. Zie figuur 1. 3p

figuur 1

13 De ene draad heeft een vermogen van 5W en is de verlichting van de auto. De andere draad heeft een vermogen van 21 W en brandt alleen als de auto remt. → Bereken de weerstand van de gloeidraad van 21 W. In het circuit zitten twee schakelaars om de gloeidraden te kunnen inschakelen: een schakelaar voor de verlichting en een schakelaar die gesloten wordt bij het remmen.

In figuur 2 zijn vier schakelingen met de schakelaars getekend. figuur 2

14 Welke schakeling is juist? A schakeling A B schakeling B C schakeling C D schakeling D E geen van de schakelingen is juist © ThiemeMeulenhoff

9789006781519_EB_vmNas1.indb 13

29/04/20 17:00

Oriëntatietoets

Examenbundel 2020 | 2021

Alarm Nienke bouwt een opstelling voor een alarm dat afgaat bij een te hoge temperatuur. Zij gebruikt in dit alarm een transistor als schakelaar. In figuur 1 zie je het schema van dit alarm. figuur 1

I bel

6,0 V

R=1,0 k

15 Bij te hoge temperatuur moet het alarm afgaan omdat de NTC warmer wordt. Hoe verandert hierdoor de weerstand van de NTC? Hoe verandert hierdoor de stroomsterkte door de NTC? weerstand

stroomsterkte

A B C D

wordt wordt wordt wordt

kleiner kleiner groter groter

kleiner groter kleiner groter

16 De transistor schakelt de bel in als over de weerstand R = 1,0 kΩ een spanning staat van 0,7 V of meer. Om de schakeling te testen maakt Nienke de NTC zo warm dat de bel net rinkelt. Hoe groot is dan de spanning over de NTC? A 0,7 V B 5,3 V C 6,0 V D 6,7 V

17 Bereken de stroomsterkte door weerstand R als de bel net gaat rinkelen.

9789006781519_EB_vmNas1.indb 14

29/04/20 17:00

Nask 1 vmbo gt / mavo

Oriëntatietoets

Remmende auto Een auto rijdt met een constante snelheid van 30 m/s (= 108 km/h) over een rechte weg. Plotseling moet de auto remmen. In figuur 1 is de snelheid tijdens het remmen als functie van de tijd gegeven. figuur 1 v (m/s) 30

6,0

t(s)

18 Hoe groot is de vertraging van de auto tijdens het remmen? A 0,20 m/s2 B 5,0 m/s2 C 6,0 m/s2 D 10,0 m/s2 E 180 m/s2

19 Hoe groot is de afgelegde weg tijdens het remmen? A 45 m B 90 m C 180 m figuur 2 s (m)

s (m)

6,0 t(s)

s (m)

t(s)

s (m)

C © ThiemeMeulenhoff

9789006781519_EB_vmNas1.indb 15

6,0 t(s)

29/04/20 17:00

OriĂŤntatietoets

Examenbundel 2020 | 2021

20 In figuur 2 zijn vier s,t-diagrammen getekend. In welk diagram is de remweg van de auto juist weergegeven? A in diagram A B in diagram B C in diagram C D in diagram D Soms is de beweging niet eenparig vertraagd, maar varieert de remkracht omdat de autoÂmobilist pompend remt. Dat wil zeggen dat hij een aantal keren kort na elkaar krachtig remt, waartussen hij het rempedaal loslaat. In figuur 3 zijn vier v,t-diagrammen getekend. figuur 3 30 v (m/s)

30 v (m/s)

A 30 v (m/s)

6,0 t (s)

B v (m/s)

C 1p

6,0 t (s)

21 In welk diagram is het pompend remmen van de auto juist weergegeven? A in diagram A B in diagram B C in diagram C D in diagram D

9789006781519_EB_vmNas1.indb 16

ÂŠ ThiemeMeulenhoff

29/04/20 17:00

Nask 1 vmbo gt / mavo

Oriëntatietoets

Schommel

22 Nienke schommelt (zie foto). Het zitplankje en Nienke ondervinden samen een zwaartekracht van 300 N. In figuur 1 is de situatie schematisch weergegeven. Ook de resulterende kracht is hierin aangegeven. De tekening is op schaal. → Bepaal in figuur 1 door middel van een constructie de grootte van de spankracht in het touw. figuur 1

Fres

Fz = 300 N 4p

23 Nienke komt maximaal 1,25 m boven het laagste punt van de schommel. FVerwaarloos N wrijving. span = .......... de → Bereken de snelheid van Nienke in het laagste punt.

9789006781519_EB_vmNas1.indb 17

29/04/20 17:00

Oriëntatietoets

Examenbundel 2020 | 2021

Helm 4p

24 Kjell en Peter willen de werking van een helm testen. Ze vullen de helm met een zak zand. De massa van de helm en de zak met zand samen is 5,5 kg. Ze willen de helm met een snelheid van 50 km/h (= 14 m/s) op de grond laten vallen. → Bereken vanaf welke hoogte ze de helm dan moeten laten vallen. Verwaarloos de wrijving bij deze val.

25 Uit de indeuking van de helm is af te leiden dat de vertraging 2,3 ⋅ 103 m/s2 was. Hoe groot is de kracht die tijdens het indeuken op de helm heeft gewerkt? A 55 N B 4,2 ⋅ 102 N C 13 ⋅ 103 N D 23 ⋅ 103 N

9789006781519_EB_vmNas1.indb 18

29/04/20 17:00

Deel 1

Oefenen op onderwerp

9789006781519_EB_vmNas1.indb 19

29/04/20 17:00

9789006781519_EB_vmNas1.indb 20

29/04/20 17:00

1 Grootheden, eenheden en berekeningen Spanningsmeter Een spanningsmeter geeft een bepaalde uitslag.

D. C. VOLT S KM-86

KYORITSU

–21

1 Welke waarde geeft de spanningsmeter aan? A 0,10 V B 0,20 V C 0,25 V D 0,50 V E 1,0 V

Afvalverbranding

2 Met hoeveel K komt 1000 °C overeen? A – 727 K B   727 K C  1273 K

9789006781519_EB_vmNas1.indb 21

29/04/20 17:00

Oefenen op onderwerp

Examenbundel 2020 | 2021

Thermometer

3 Een thermometer heeft de afleesschaal volgens de figuur hiernaast. Welke temperatuur wijst de thermometer aan? A – 3 °C B – 6 °C C –12 °C D –14 °C

˚C 110 100 90 80 70 60 50 40 30 20 10 0 -10 -20 -30

Schaakstuk Bregje en Elke krijgen van hun docent een schaakstuk. Ze moeten er achter zien te komen van welke stof dat schaakstuk gemaakt is. Ze doen een onderzoekje. In de onderstaande figuur zie je de afbeeldingen van metingen die zij uitvoeren.

4 Laat met behulp van een berekening zien van welke stof het schaakstuk gemaakt kan zijn.

9789006781519_EB_vmNas1.indb 22

29/04/20 17:00

Nask 1 vmbo gt / mavo

1 Grootheden, eenheden en berekeningen

Tegels leggen 5 Er is een wet die werknemers moet beschermen tegen lichamelijke overbelasting. Zo is er bepaald dat men tuintegels met een massa van meer dan 25 kg niet mag tillen om de kans op rugklachten te verkleinen. Er zijn tuintegels in de handel van 60 cm x 40 cm, die net onder de 25 kg-grens zitten. Dezelfde soort tegel (hetzelfde materiaal en dezelfde dikte) is er ook in de maat 50 cm x 50 cm. Vergelijk de massa’s van de twee tegels. De tegel van 50 cm x 50 cm heeft A een kleinere massa dan de tegel van 60 cm x 40 cm. B dezelfde massa als de tegel van 60 cm x 40 cm. C een grotere massa dan de tegel van 60 cm x 40 cm.

Densimeter Densimeter Met een densimeter kun je de dichtheid van wijn bepalen. Dit meetinstrument bestaat Met een densimeter je de dichtheid vanmet wijnonderin bepalen. Dit meetinstrument uit een kun afgesloten glazen buis korrels lood. bestaat uit eenDeafgesloten glazen buis met onderin korrels schaalverdeling van de densimeter staat inlood. het smalle deel van de glazen buis. De schaalverdeling de densimeter staat in het smalle van de glazende dichtheid af te Als devan densimeter in een vloeistof drijft, is op deel het vloeistofniveau buis. Als de densimeter in een vloeistof drijft, is op het vloeistofniveau de lezen. dichtheid af te lezen.

densimeter

densimeter drijvend in wijn

Bij het maken van wijn laat men druiven gisten. Hierbij wordt suiker omgezet in Bij het maken van wijn laatneemt men druiven gisten. Hierbij wordt suiker alcohol. De dichtheid van het mengsel daarbij af. Als je de dichtheid meetomgezet in alcohol. De alcoholpercentage. dichtheid van het mengsel neemt daarbij af. Als je de dichtheid meet weet weet je dus iets over het je dus iets over het alcoholpercentage. 2p

Leg uit waardoor de dichtheid van de wijn tijdens het gistingsproces kleiner wordt. Gebruik de tabellen ‘Gegevens van enkele vaste stoffen’ en ‘Gegevens van enkele vloeistoffen’ in BINAS.

Je ziet een deel van de schaalverdeling van een densimeter. De densimeter drijft in gistende wijn. De gegevens op de schaalverdeling hebben als eenheid g/mL. 0,9

1,0

1,1

9789006781519_EB_vmNas1.indb 23

29/04/20 17:00

Leg uit waardoor de dichtheid van de wijn tijdens het gistingsproces kleiner wordt. Gebruik de tabellen ‘Gegevens van enkele vaste stoffen’ en ‘Gegevens van enkele vloeistoffen’ in BINAS.

Oefenen op onderwerp

Examenbundel 2020 | 2021

Je ziet een deel van de schaalverdeling van een densimeter. De densimeter drijft gistende wijn. gegevens op de als eenheid 6 Je zietineen deel van deDe schaalverdeling vanschaalverdeling een densimeter.hebben De densimeter drijft in g/mL. gistende wijn. De gegevens op de schaalverdeling hebben als eenheid g/mL. 0,9

1,0

1,1

1,2

→  Wat Watisisde dedichtheid dichtheidvan vandeze dezewijn? wijn?

7 Hieronder staan twee zinnen over de densimeter tijdens het gisten. → Omcirkel in elke zin de juiste mogelijkheid. 12van de densimeter Als de densimeter drijft, is de dichtheid

lees verder ►►►

GT-0173-a-12-2-o

gelijk aan

groter dan

kleiner dan de dichtheid van de vloeistof.

Omdat de dichtheid van de wijn tijdens het gisten afneemt, zal de densimeter

omhoog

omlaag

bewegen.

8 Over het gedeelte van de buis met de schaalverdeling staan hieronder ook twee zinnen. → Omcirkel in elke zin de juiste mogelijkheid. Als de buis met de schaalverdeling smaller is, komen de maatstrepen

dichter bij

verder uit

elkaar te staan.

Daardoor neemt de nauwkeurigheid van de densimeter

9789006781519_EB_vmNas1.indb 24

toe

29/04/20 17:00

Spreekwoordelijk gezegd Nask 1 vmbo gt / mavo

1 Grootheden, eenheden en berekeningen

De Nederlandse taal heeft veel spreekwoorden en gezegden. Je ziet een Spreekwoordelijk gezegd gezegde met zijn betekenis. De Nederlandse taal heeft veel spreekwoorden en gezegden. Je ziet een gezegde met zijn betekenis. Dat is lood om oud ijzer: Dat is hetzelfde Dat is lood om oud ijzer: Dat is hetzelfde

Tijdens een practicum krijgt Mike een ijzeren blokje en een loden kogeltje. Hij onderzoekt enkele eigenschappen van deze voorwerpen.

Tijdens een practicum krijgt Mike een ijzeren blokje en een loden kogeltje. Hij onderzoekt enkele eigenschappen van deze voorwerpen. 1 Van het ijzeren blokje bepaalt Mike de massa. Hij legt daarvoor het blokje 9 Van het ijzeren blokje bepaalt Mike de massa. Hij legt daarvoor het blokje op een 3 op een bovenweger. heeft een volume bovenweger. Het blokjeHet heeftblokje een volume van 6,0 cm3. van 6,0 cm .

→ Laat zienzien wat wat de bovenweger aangeeft. GebruikGebruik de tabel  Laatmet meteen eenberekening berekening de bovenweger aangeeft. ‘Gegevens van enkele van vasteenkele stoffen’vaste in BINAS. de tabel ‘Gegevens stoffen’ in BINAS. 1p

2 Mikebepaalt bepaalt volume het loden kogeltje. 10 Mike hethet volume vanvan het loden kogeltje. Hij doet eerst wat water in een maatcilinder. Hij doet eerst wat water in een maatcilinder. FORTUNA W. - GERMANY 100:2 mL 20 C

100

2 / 18

GT-0173-a-15-1-o

lees verder ►►►

Hoeveelwater water in maatcilinder? de maatcilinder? Hoeveel zitzit er er in de A 80 80mL mL A B B 78 78mL mL C 76 C 76mL mL D D 74 74mL mL E 69 mL E

69 mL

Nadat Mike het loden kogeltje in de maatcilinder heeft laten zakken, ziet hij dat het waterniveau weinig gestegen is. Daardoor is het volume niet nauwkeurig te bepalen. © ThiemeMeulenhoff 25  Hoe kan Mike het volume van een kogeltje nauwkeuriger bepalen met een maatcilinder?

Mike berekent voor het loden kogeltje een massa van 40 g.

9789006781519_EB_vmNas1.indb 25

29/04/20 17:00

examen bundel examenbundel.nl

examenbundel 2020 2021

samengevat vmbo Nederlands 2F vmbo Rekenen 2F vmbo-kgt Economie vmbo-gt / mavo Geschiedenis vmbo-kgt Aardrijkskunde vmbo-kgt Wiskunde

Meer dan alleen oefenexamens

Tips, tricks en informatie die jou helpen bij het slagen voor je eindexamen vind je op examenbundel.nl! Nog meer kans op slagen? Volg ons ook op social media. #geenexamenstress

vmbo-kgt Nask 1 vmbo-gt Nask 2 vmbo-kgt Biologie

vmbo-gt Nask 1

examenidioom + examenbundel + samengevat + zeker slagen! = #geenexamenstress

2020 2021

vmbo-gt/mavo

Nask 1

examenidioom vmbo Engels vmbo Duits vmbo Frans

zeker slagen ! voor vmbo, havo ĂŠn vwo

EB_vmbo_nask1_170x240.indd 1

9 789006 781519

3/06/20 10:16