Issuu

LIBRE SERVICE

leren.libreservice-online.nl

3 VWO | A TEXTES & ACTIVITÉS

LIBRE SERVICE FRANS VOOR DE ONDERBOUW Als je in Frankrijk bij een benzinestation, wegrestaurant

supermarkt

LIBRE SERVICE JUNIOR

libre

service ziet staan, weet je dat het om ‘zelfbediening’ gaat. Je moet zélf aan de slag, je maakt keuzes, je gaat op jeeigen manier te werk. Libre Service biedt je veel mogelijkheden om tot het beste resultaat te komen!

AUTEURS Ronald van den Broek Lilian Kremers Françoise Lomier Els Mulder-van Franeker Ilona de Putter EINDREDACTIE Hanneke Molenaar-Wassinkmaat

TEXTES & ACTIVITÉS 3 VWO | A Naam: Klas:

9 789006 690460

Frans voor de onderbouw

r o i n u J

Auteurs

u u u u u

Ronald van den Broek Lilian Kremers Françoise Lomier Els Mulder-van Franeker Ilona de Putter

Eindredactie

u Hanneke Molenaar-Wassinkmaat

TEXTES & ACTIVITÉS 3 VWO A

LIBRE SERVICE JUNIOR • METHODEOVERZICHT / COLOFON

METHODEOVERZICHT LIBRE SERVICE JUNIOR

Textes & Activités

havo/vwo

vwo

vmbo gt/h

1 hv A 1 hv B 2 havo A 2 havo B 3 havo A 3 havo B

1 vwo A 1 vwo B 2 vwo A 2 vwo B 3 vwo A 3 vwo B

1 vmbo gt/h A 1 vmbo gt/h B 2 vmbo gt A 2 vmbo gt B 3/4 vmbo gt A 3/4 vmbo gt B

Digitaal leerplatform eDition

Alle boeken worden geleverd met een totaallicentie die bestaat uit de theorie en alle opdrachten voorzien van uitgebreide feedback.

Docenttotaallicentie

Toegang tot alle docentmaterialen zoals: docentenhandleiding, antwoorden, lesplanner, audio en video, toetsen, de digibordapplicatie Schooltas, VensterFrans, Panorama’s. Daarnaast toegang tot eDition: het digitale leerlingmateriaal en leerlingvolgsysteem voor docenten.

COLOFON Over ThiemeMeulenhoff ThiemeMeulenhoff ontwikkelt zich van educatieve uitgeverij tot een learning design company. We brengen content, leerontwerp en technologie samen. Met onze groeiende expertise, ervaring en leeroplossingen zijn we een partner voor scholen bij het vernieuwen en verbeteren van onderwijs. Zo kunnen we samen beter recht doen aan de verschillen tussen lerenden en scholen en ervoor zorgen dat leren steeds persoonlijker, effectiever en efficiënter wordt. Samen leren vernieuwen. www.thiememeulenhoff.nl ISBN 9789006690460 Eerste druk, zesde oplage, 2021 © ThiemeMeulenhoff, Amersfoort, 2019

Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen, of enig andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. Voor zover het maken van kopieën uit deze uitgave is toegestaan op grond van artikel 16B Auteurswet 1912 j° het Besluit van 23 augustus 1985, Stbl. 471 en artikel 17 Auteurswet 1912, dient men de daarvoor wettelijk verschuldigde vergoedingen te voldoen aan Stichting Publicatie- en Reproductierechten Organisatie (PRO), Postbus 3060, 2130 KB Hoofddorp (www.stichting-pro.nl). Voor het overnemen van gedeelte(n) uit deze uitgave in bloemlezingen, readers en andere compilatiewerken (artikel 16 Auteurswet) dient men zich tot de uitgever te wenden. Voor meer informatie over het gebruik van muziek, film en het maken van kopieën in het onderwijs zie www.auteursrechtenonderwijs.nl. De uitgever heeft ernaar gestreefd de auteursrechten te regelen volgens de wettelijke bepalingen. Degenen die desondanks menen zekere rechten te kunnen doen gelden, kunnen zich alsnog tot de uitgever wenden.

Deze uitgave is volledig CO2-neutraal geproduceerd. Het voor deze uitgave gebruikte papier is voorzien van het FSC®-keurmerk. Dit betekent dat de bosbouw op een verantwoorde wijze heeft plaatsgevonden.

WERKEN MET LIBRE SERVICE JUNIOR

WERKEN MET LIBRE SERVICE JUNIOR Als je in Frankrijk bij een benzinestation, wegrestaurant of supermarkt libre service ziet staan, weet je dat het om ‘zelfbediening’ gaat. Je moet zélf aan de slag, je maakt keuzes, je gaat op je eigen manier te werk. Libre Service Junior biedt je veel mogelijkheden om goed Frans te leren! NIEUW IN LEERJAAR 3

u MENU AU CHOIX

Het Textes & Activités voor leerjaar 3 is op dezelfde manier opgebouwd als voor leerjaar 2. Nieuw in leerjaar 3 zijn de formulieren voor formatief evalueren die je bij Parler en Écrire op de website vindt. Deze formulieren helpen je om te zien wat je al goed kunt en waarmee je nog moet verder oefenen. Ook nieuw zijn de tekstballonnen met Pourquoi ? en Comment ? Deze helpen om te begrijpen waarom je iets moet leren en hoe je iets moet leren. Bon courage !

HANDIG OM TE WETEN u QR-CODE

De audiofragmenten kun je via de site of met een QR-code beluisteren. Ook de vlog kun je met een QR-code bekijken. Voor de QR-code moet je een gratis app installeren. Schrijf niet op de QR-code, want dan doet hij het niet meer. u NIEUWE FRANSE SPELLING

In Libre Service Junior wordt de nieuwe Franse spelling toegepast, net zoals de meeste Franse educatieve uitgeverijen vanaf 2016 doen. De nieuwe spelling is bedoeld om het Frans makkelijker en moderner te maken. Meer informatie: www.orthographe-recommandee.info

Aan het eind van elk onderdeel vind je een menu au choix. Dit keuzemenu biedt extra opdrachten op drie niveaus: het herhalingsniveau; het basisniveau waarop je extra kunt oefenen, bijvoorbeeld voor de toets; en het niveau met een uitdagende opdracht. In het boek vind je een korte beschrijving van deze opdrachten, die verder staan uitgelegd op de website. Meestal zal je docent aangeven welke opdracht je moet maken, maar je kunt natuurlijk altijd zelf naar de website gaan om extra te oefenen. u DIGITALE LEEROMGEVING

Bij Libre Service Junior hoort de digitale leeromgeving eDition: leren.libreservice-online.nl eDition bestaat uit: • alle opdrachten uit het boek in digitale vorm; • uitgebreide beoordelingsmogelijkheden met rubrics bij de mise en pratique van Écrire en Parler; • alle opdrachten uit het menu au choix; • alle bronnen: audio, video, leesteksten; • alle theorie: het grammaticaoverzicht, en bij verschillende grammaticaonderdelen vind je ook uitleg in de vorm van een korte animatie.

PICTOGRAMMEN In dit boek worden de volgende pictogrammen gebruikt: Kijken / Regarder

Website

Lezen / Lire

Herhalings- of reproductieve opdracht

Grammatica / Grammaire

Opdracht op toetsniveau

Luisteren / Écouter

Uitdagende opdracht

Spreken / Parler

Woordenboek

Schrijven / Écrire

Creatieve opdracht waarbij je verschillende eigentijdse vaardigheden gebruikt

Apprendre

Opdracht die voorbereidt op een DELF-examen

Opdracht in tweetallen Groepsopdracht

FORMAT A IEF AT EVALUEREN V VALUEREN

Op de website vind je een formulier voor formatieve evaluatie. Dit helpt je ook om de juiste keus te maken bij het menu au choix.

LIBRE SERVICE JUNIOR • TABLE DES MATIÈRES

TABLE DES MATIÈRES 3 V WO UNITÉ

1 EN FRANCE, MAIS AILLEURS

REGARDER

Een vlog over een exotische bestemming die ook bij Frankrijk hoort.

LIRE

GRAMMAIRE I

Je kunt de hoofdlijnen en de toon begrijpen van een tekst over vakantie.

• révision: de onregelmatige werkwoorden être en avoir en de regelmatige werkwoorden op -er

Menu au choix: Feuilleton Lire Extra I: Mes vacances de l’autre côté de la terre Lire Extra II: Destination soleil, … mais pas à n’importe quel prix pour la nature

Menu au choix: Grammaire Extra

Je kunt een tekst in een tijdschrift over een Nederlandse dj in Frankrijk begrijpen.

• het onregelmatige werkwoord savoir • révision: de onregelmatige werkwoorden aller en faire

Menu au choix: Feuilleton Lire Extra I: Les liens historiques entre les PaysBas et la France. Lire Extra II: een tekst over de voordelen van het leren van de Franse taal.

Menu au choix: Grammaire Extra

Je kunt een interview met twee deskundigen over de positieve en negatieve kanten van internet begrijpen.

• het onregelmatige werkwoord écrire (décrire en s’inscrire) • révision: de onregelmatige werkwoorden prendre en voir

Menu au choix: Feuilleton Lire Extra I: Que peut-on faire contre les fake news ? Lire Extra II: Le cyberharcèlement

Menu au choix: Grammaire Extra

Civilisation: la France d’Outre-Mer (les DROM-COM) Differentiatie

2 LE FRANÇAIS … UNE LANGUE INTERNATIONALE !

Een vlog over de voordelen van Frans kunnen spreken.

Civilisation: la francophonie Differentiatie

3 GÉNÉRATION INTERNET

Een vlog over leuke en minder leuke kanten van sociale media.

Civilisation: le sud Differentiatie

MENU AU CHOIX

Bij de vaardigheden Lire, Grammaire, Écouter, Parler, Écrire komen differentiatieopdrachten voor op drie niveaus:

LIBRE SERVICE JUNIOR • TABLE DES MATIÈRES

ÉCOUTER

Je kunt belangrijke gegevens begrijpen in een gesprek over het reserveren van een activiteit. Semi-authentique • berichten uit een radiojournaal Prononciation • uitspraak Franse alfabet

GRAMMAIRE II • révision: de voltooide tijd (passé composé) met avoir en être

PARLER

ÉCRIRE

Je kunt informatie vragen, reserveren en iets bestellen.

Je kunt je mening verwoorden en een klacht schrijven.

Grammaire lexicale • persoonlijke voornaamwoorden met nadruk

Menu au choix

Menu au choix: Grammaire Extra

Menu au choix

Je kunt een gesprek begrijpen bij een balie of receptie.

• de toekomende tijd (futur en futur du passé) • révision: de imparfait

Je kunt vertellen over het profiel dat je gaat kiezen en je toekomstplannen.

Je kunt reageren op een bericht en daarbij iets over jezelf vertellen.

Semi-authentique • verschillende accenten in het Frans • radio-uitzending over Nederlanders die in Frankrijk werken Prononciation • uitspraak -oi

Grammaire lexicale • vraagzinnen

Menu au choix

Menu au choix: Grammaire Extra

Menu au choix

Je kunt de hoofdgedachte van een interview en een gesprek begrijpen.

• het persoonlijk voornaamwoord als lijdend voorwerp en als meewerkend voorwerp

Je kunt een tutorial in het Frans maken.

Je kunt een eenvoudig nieuwsbericht schrijven.

Menu au choix

Semi-authentique • reclames voor Franse producten Prononciation • la liaison Menu au choix

Grammaire lexicale • de gebiedende wijs

Menu au choix: Grammaire Extra

Grammaire 143 Vocabulaire 164 Franse instructies 205 Tips en strategieën leerjaar 1-3 206

La Francophonie 209 La France 210 Plan de Paris 211

LIBRE SERVICE JUNIOR • TABLE DES MATIÈRES

TABLE DES MATIÈRES 3 V WO UNITÉ

4 DÉPASSER SES LIMITES

REGARDER

Een vlog over allerlei spannende sporten.

LIRE

GRAMMAIRE I

Je kunt een tekst over uitdagingen begrijpen.

• de onregelmatige werkwoorden devoir en recevoir • révision: de onregelmatige werkwoorden sortir en partir

Menu au choix: Feuilleton Lire Extra I en II

Menu au choix: Grammaire Extra

Je kunt een informatieve tekst over Franse helden begrijpen.

• het onregelmatige werkwoord connaitre (reconnaitre en disparaitre) • révision: de onregelmatige werkwoorden vouloir en pouvoir

Menu au choix: Feuilleton Lire Extra I en II

Menu au choix: Grammaire Extra

Je kunt een test over karaktereigenschappen begrijpen en maken.

• révision: de regelmatige werkwoorden op -er, -ir en -re.

Menu au choix: Feuilleton Lire Extra I en II

Menu au choix: Grammaire Extra

Civilisation: l’est

Differentiatie

5 C’EST QUOI, UN HÉROS ?

Een vlog over bekende Franse personen en gebeurtenissen.

Civilisation: l’ouest

Differentiatie

6 TALENTS ET AMBITIONS

Een vlog over jongeren met verschillende talenten.

Civilisation: le nord Differentiatie

MENU AU CHOIX

Bij de vaardigheden Lire, Grammaire, Écouter, Parler, Écrire komen differentiatieopdrachten voor op drie niveaus:

LIBRE SERVICE JUNIOR • TABLE DES MATIÈRES

ÉCOUTER

Je kunt gesprekken begrijpen over pretparken en de hoofdlijnen van een nieuwsbericht.

GRAMMAIRE II

PARLER

ÉCRIRE

• bijwoord • révision: bijvoeglijk naamwoord

Je kunt een mening geven over een klassenuitje, zeggen of je het ergens mee eens of oneens bent en argumenten voor of tegen geven.

Je kunt sporthelden interviewen.

Menu au choix

Menu au choix: Grammaire Extra

Menu au choix

Je kunt gesprekken begrijpen waarin jongeren vertellen over hun helden.

• vergrotende en overtreffende trap • révision: bijwoord en bijvoeglijk naamwoord

Je kunt vertellen wie je held is en hem aan anderen presenteren.

Je kunt iemand uit je omgeving beschrijven die je bewondert en waarom.

Menu au choix

Menu au choix: Grammaire Extra

Menu au choix

Je begrijpt een gesprek over een auditie, een gesprek met een vlogger en vijf korte radiofragmenten.

révision: • aanwijzend voornaamwoord • bezittelijk voornaamwoord

Je kunt iets vertellen over je talenten en ambities.

Je kunt een project beschrijven waar je je voor wilt inzetten.

Menu au choix: Grammaire Extra

Menu au choix

Semi-authentique • je kunt nieuwsberichten begrijpen. Prononciation • intonatie

Semi-authentique • je kunt gesprekken begrijpen waarin jongeren vertellen waar de naam van hun school vandaan komt. Prononciation • laatste letters wel/niet uitspreken bij werkwoorden

Semi-authentique • aankondigingen van verschillende talentenshows. Prononciation • toegevoegde informatie onthouden en verstaan Menu au choix

Grammaire 143 Vocabulaire 164 Franse instructies 205 Tips en strategieën leerjaar 1-3 206

La Francophonie 209 La France 210 Plan de Paris 211

UNITÉ 1 • EN FRANCE, MAIS AILLEURS

EN FRANCE, MAIS AILLEURS landen waar Frans de moedertaal of tweede taal is gebieden die bij Frankrijk horen en waar men Frans spreekt Québec

OCÉAN ATLANTIQUE

Belgique

France

Luxembourg Suisse

St. Pierre et Miquelon

Haïti St-Martin St-Barthélemy Guadeloupe

Tunisie Maroc Algérie

Mauritanie Mali Niger Sénégal Tchad République Guinée centrafricaine CameBurkina Faso roun Rép. Côte d’Ivoire Rwanda Dém. du Togo Bénin Congo Burundi Guinée Équatoriale Comores Gabon Rép. du Congo Madagascar

OCÉAN PACIFIQUE

Martinique Guyane

OCÉAN PACIFIQUE

OCÉAN ATLANTIQUE

OCÉAN INDIEN

la Réunion

Vanuatu

Wallis-etFutuna

Polynésie française

NouvelleCalédonie

La France d’Outre-Mer (les DROM-COM) Dat Frankrijk een groot en gevarieerd land is, heb je gezien en gelezen in leerjaar 1 en 2 van Libre Service Junior. En in de volgende unités ontdek je meer over de vier windstreken van Frankrijk met ieder zijn karakteristieke kenmerken. Maar wist je dat je op tienduizenden kilometers buiten Frankrijk, ailleurs (elders), nog steeds op territoire français kunt zijn en het Frans de dagelijkse voertaal is? Kijk nog maar eens op de kaart. Eilanden als la Réunion, la Martinique en la Nouvelle-Calédonie, die officieel bij de DROM-COM horen, een afkorting voor Départements-Régions d’Outre-Mer - Collectivités d’OutreMer, zijn echt bestemmingen voor een droomvakantie.

Le paysage Tegenover het Afrikaanse eiland Madagascar ligt la Réunion, een Frans eiland dat als een montagne midden uit l’océan Indien oprijst, maar nog steeds bij Europa hoort. Je kunt er met un passeport européen of une carte d’identité gewoon terecht en je betaalt met euros. Op dit ile zo groot als de Nederlandse provincie Drenthe vind je zowel des grandes plages als des volcans en zowel la forêt tropicale (het regenwoud) als de besneeuwde bergtop van le Piton des Neiges.

Les incontournables Op la Réunion zijn veel incontournables, dingen die je als toerist gezien moet hebben. Het bijzondere landschap zorgt ervoor dat je een keuze hebt uit ontelbare activiteiten. Naast bronzer à la plage kun je er pratiquer des sports nautiques, zoals faire de la plongée sous-marine, nager avec les dauphins of faire du jet-ski. In de ruige berggebieden met diepe ravijnen kun je faire du parapente, faire du canyoning of faire de l’escalade.

UNITÉ 1 • EN FRANCE, MAIS AILLEURS

UNITÉ 1 REGARDER Een vlog over exotische gebieden die ook bij Frankrijk horen. Les célébrités Nog zo’n bijzonder eiland is la Martinique. Samen met la Guadeloupe en een paar kleinere eilanden behoort het tot les Antilles françaises in de Caribische zee. Veel verder weg, in de Stille Oceaan bij Australië en Nieuw Zeeland, ligt la NouvelleCalédonie, een eilandengroep met prachtige lagunes en koraalriffen. Al anderhalve eeuw behoort het gebied tot la Polynésie française. Dit schilderachtige gebied trok ook bekende kunstenaars (artistes) aan, zoals de Franse peintre Gauguin en de Belgische chanteur Jacques Brel.

LIRE

Een tekst over een Frans meisje dat over haar vakantie op Martinique vertelt. GRAMMAIRE I Herhaling van être, avoir en regelmatige werkwoorden op -er. ÉCOUTER

À l’office de tourisme, Le scooter des mers, fragments semi-authentiques Gesprekken bij de VVV op la Réunion, een nieuwsuitzending van Radio Tahiti. GRAMMAIRE II Herhaling van de voltooide tijd (passé composé) met avoir en être. PARLER

Le scooter des mers, La surprise Informatie vragen, reserveren en iets bestellen. SAVAIS-TU QUE … Le créole martiniquais is de taal die het meest op la Martinique gesproken wordt: een mengelmoes van de oorspronkelijke inheemse taal en het Frans. Ook in de andere Franse DROM-COMgebieden wordt Creools gesproken, maar wel in elk gebied op een eigen manier. Zo zijn er le créole dominiquais, saint-lucien, haïtien en guadeloupéen. Maar, evenals in alle ongeveer 56 landen die behoren tot de Francophonie, kun je er met Frans dus uitstekend terecht! RÉPONDS AUX QUESTIONS

1 Hoe vertaal je de Creoolse uitdrukking Travail gran matin, manzo le soir in het Frans? Tip: spreek de zin hardop in het Frans uit.

2 Wat is de titel van het volkslied op la Réunion, la Martinique en la Nouvelle-Calédonie, denk je?

3 Zoek op de kaart la Réunion, la Martinique en la Nouvelle-Calédonie op. Zoek daarna nog twee Franse overzeese gebieden op.

ÉCRIRE

Club Nouméa Je mening verwoorden en een klacht schrijven. APPRENDRE Overzicht van de leerwoorden, zinnen en grammatica. NA DEZE UNITÉ KUN JE … • een vlog begrijpen over gebieden die bij Frankrijk horen. • de hoofdlijnen en de toon begrijpen van een tekst over vakantie. • belangrijke gegevens begrijpen in een gesprek over het reserveren van een activiteit. • informatie vragen, reserveren en iets bestellen. • je mening verwoorden en een klacht schrijven.

UNITÉ 1 • EN FRANCE, MAIS AILLEURS • REGARDER

REGARDER A2

DOEL: je kunt een vlog over Martinique begrijpen.

EXERCICE 1 – COMPRÉHENSION GLOBALE Regarde le vlog et réponds aux questions.

1 Hoe heet de vlogger?

2 Hoe komt het dat hij een beetje Nederlands spreekt? ££A Hij is geboren in Rotterdam. ££B Hij woont in Rotterdam. ££C Zijn vader is Nederlands. EXERCICE 2 – COMPRÉHENSION DÉTAILLÉE Regarde encore une fois et réponds aux questions.

1 Martinique ligt bij: ££A Afrika

££B Zuid-Amerika

££C Zuid-Frankrijk

2 Kruis aan of de volgende beweringen over Martinique vrai of faux zijn. vrai  a Het is een eiland. b Het hoort bij Frankrijk.  c Het is er vaak slecht weer. 

faux

  

3 Welke taal wordt er op Martinique gesproken?

4 « Mais je ne veux pas me noyer ! » betekent in het Nederlands:

5 Welk risico loop je onder de palmbomen op Martinique? 6 In de vlog zie je vijf activiteiten die je op Martinique kunt doen. Schrijf ze in het Frans op.

la plongée sous-marine

Apprends le vocabulaire FN et NF de : Apprendre 1 page 38.

MENU AU CHOIX Bekijk een ander filmpje over vakantie en beantwoord de vragen.

UNITÉ 1 • EN FRANCE, MAIS AILLEURS • LIRE

LIRE A2

DOEL: je kunt de hoofdlijnen en de toon begrijpen van een tekst over vakantie.

EXERCICE 3 – MISE EN ROUTE Qu’est-ce que tu aimes ou n’aimes pas pendant les vacances ? Regarde les quatre colonnes du tableau. Lis les phrases. Noteer het nummer van de zinnen in de juiste kolom. 7 Mes parents ont loué une maison à la montagne. ès 1 Il fait tr beau.

8 On fait une grande balade dans la forêt.

j’adore

j’aime bien

je n’aime pas

in de 2 J’ai ple x amis. nouveau 5 Il y a u ne j’ai horreur grande p lage de ça de sable .

6 Le voyage dure 12 heures.

4 La cuisine locale est très spéciale.

3 Je me suis cassé le bras.

11 Je n’ai pas de connexion Internet. 12 Le camping propose plein d’activités sportives.

10 Il y a 10 kilomètres de bouchons sur l’autoroute.

9 On va à Disneyland Paris pour la deuxième fois.

EXERCICE 4 – MISE EN ROUTE ~ VOCABULAIRE De retour de vacances, Montain écrit un mail à sa copine Valentine. Souligne le mot qui convient. Puis traduis-le. Tu retrouves ces mots dans le texte de Lire. Onderstreep het woord dat in de zin past en vertaal het.

Salut Valentine, C’est la rentrée ! 1 Ici, à Paris il pleut. Je déteste la fois / la pluie. 2 J’ai adoré mes vacances sur cette jolie ile ! Surtout notre balade vers la partie / le volcan. 3 J’espère qu’on va conduire / se revoir l’été prochain. 4 Je voudrais faire à partir de / tant de choses sur l’ile ! 5 Je rêve de faire de la plongée sous-marine / passer un examen dans cette mer si bleue ! 6 Je voudrais aussi visiter le musée sur la vie des esclaves / lecteurs. C’est triste mais intéressant, je pense. 7 Hélas, il y a aussi des problèmes de condition / pollution sur l’ile. Par exemple, il y a trop de CO2. 8 Mais, ces vacances ont été les plus belles vacances / les vacances obligatoires de ma vie ! Réponds-moi vite ! Bises, Montain

UNITÉ 1 • EN FRANCE, MAIS AILLEURS • LIRE

C’est la rentrée ! Les lecteurs du Monde des Juniors racontent leurs vacances. Cette semaine, c’est Violette (15 ans). ...........................

.............

la première fois de ma Je suis allée en Martinique pour z mon oncle, ma tante vie. J’ai passé quatre semaines che a 13 ans et mon cousin et mes cousins. Ma cousine Alissa Maxime a 15 ans. 3 1 J’ai voyagé toute seule • km 0 La Martinique est une ile à 685 aire de Paris, il y a un décalage hor de six heures avec la France et on parle français là-bas ! Le voyage est cher, mais j’ai de la chance parce t • que mes parents m’ont offert le bille te Tou e. d’avion pour mon anniversair ma famille martiniquaise m’attendait • à l’arrivée, c’était chouette !

[…] En Martinique, en juillet, c’est la saison des pluies et des cyclones. Il a plu mais nous n’avons pas eu de cyclones, heureusement ! J’ai gouté la cuisine martiniquaise. Je n’ai pas tout aimé. J’ai fait une randonnée jusqu’au sommet du volcan. Un peu trop longue et difficile !

beaucoup de choses sur ce la moment très triste de l’histoire de Martinique. 6 […] Malheureusement, l’ile a aussi des problèmes de pollution. À certains endroits, le sol est pollué à cause d’un pesticide. Et comme l’eau de , l’océan est devenue plus chaude long le nt des algues* brunes pousse des côtes au sud-est de l’ile. C’est horrible et très dommage. *algen

2 […] s• J’ai fait de la plongée sou 4 […] fois marine pour la première s Un jour, Oscar et moi, nous voulion … de ma vie. La mer était d’un 7 Puis, le jour du retour est arrivé des oter sco en de bala une faire des ille, bleu magnifique et on a vu C’était dur de quitter ma fam mers, mais … c’était impossible ! poissons de toutes les couleurs. mais heureusement ils vont peutns 16 ans et le moi au ir avo faut Il ! s fruit de être venir à Paris l’année prochaine • J’ai bu beaucoup de jus sance est plai de au bate mis per es. de trist s, exotiques : des jus d’anana Oscar et moi, nous étions très obligatoire. mangue … Délicieux ! Pour lui, c’est difficile de venir à yoning. Ce can de fait pas n’ai Je . mer de Paris. On va surement se revoir un • Nous avons fait du kayak t pas possible pendant la saison n’es on Cool ! jour, mais quand ? Heureusement e! mag Dom es. plui des r lleu mei a WhatsApp ! • J’ai rencontré Oscar, le copain de Maxime et je suis J’ai découvert tant de choses 5 […] tombée amoureuse de lui. C’était pendant ces vacances, j’ai passé ar et moi, Osc , ime Max sa, Alis s nou r un vrai coup de foudre pou des moments très chouettes s avons visité La Savane des nou deux. avec ma famille, et en plus je suis Esclaves. C’est un musée en plein mes s tombée amoureuse ! Vraiment, air qui montre comment les esclave les été vacances en Martinique ont . vivaient à l’époque de l’esclavage ! vie plus belles vacances de ma C’était très intéressant. J’ai compris

Le permis bateau de plaisance Vous voulez passer le permis bateau de plaisance pour pouvoir conduire un scooter des mers ? Ce permis consiste en une partie théorique et une partie pratique. Condition d’inscription On peut passer cet examen à partir de l’âge de 16 ans.

La partie théorique Apprenez bien la théorie. Il faut répondre à un questionnaire. Vous avez le droit de faire au maximum cinq fautes sur trente.

La partie pratique Préparez la partie pratique avec un moniteur diplômé.

UNITÉ 1 • EN FRANCE, MAIS AILLEURS • LIRE

EXERCICE 5 – COMPRÉHENSION GLOBALE Lis et écoute le texte de Lire. Réponds aux questions.

1 Qu’est-ce que Violette a aimé, n’a pas aimé ou n’a pas fait pendant ses vacances ? Bij alinea 2 t/m 6 ontbreken de tussenkopjes. Noteer de tussenkopjes bij de juiste alinea. Er blijft één tussenkopje over. a b c

2 a

J’ai beaucoup aimé J’ai beaucoup appris J’ai moins aimé ou pas aimé

d e f

J’ai absolument détesté ! J’ai vu la nature en danger Je n’ai pas fait

TIP

Wat vond Violette van haar vakantie? Markeer in de tekst positieve en negatieve woorden of zinnen om een antwoord te geven op deze vraag. Gebruik twee verschillende kleuren. Kijk naar de woorden en zinnen die je hebt gemarkeerd. Hoe zou je de toon van deze tekst noemen? positief / negatief / vooral negatief / vooral positief

Je kunt vaak de mening van de schrijver ontdekken door een tekst te scannen op positieve en negatieve woorden. Zo krijg je een aardig beeld van de toon van de tekst.

EXERCICE 6 – COMPRÉHENSION DÉTAILLÉE Lis encore une fois le texte et réponds aux questions.

1 Waarom is Violette naar Martinique op vakantie gegaan, denk je? (introduction) 2 Welke informatie geeft Violette over Martinique in alinea 1? Noem drie punten. 3 Lis le paragraphe 2. Waarom is het vierde punt anders dan de eerste drie punten die ze noemt?

4 Onderstreep een zin in de tekst die duidelijk aangeeft dat het liefde op het eerste gezicht was voor Violette en Oscar.

5 Lis le paragraphe 3. Vrai ou faux ? Leg bij faux uit waarom het niet juist is.

vrai

faux

Er zijn geen cyclonen geweest.

Violette vond niets lekker van de lokale keuken.

Violette vond de wandeling in het bos te lang duren.

6 Lis le paragraphe 4. a

Waarom hebben Oscar en Violette niet kunnen jetskiën? Omcirkel de juiste antwoorden. Er zijn meerdere antwoorden mogelijk. 1 2

Het was te duur. Hun vaarbewijs was niet meer geldig.

3 4

Ze waren te jong. Ze hadden geen vaarbewijs.

Over canyoning zegt Violette: « Ce n’est pas possible pendant la saison des pluies ». Waarom kan dat niet, denk je?

UNITÉ 1 • EN FRANCE, MAIS AILLEURS • LIRE 7 Lis le paragraphe 5. Wat voor museum heeft Violette bezocht en wat vond ze ervan? Licht je antwoord toe.

8 Lis le paragraphe 6. Wat is er precies « horrible et très dommage »?

9 Wat is het verschil tussen alinea 5 en 6 én alinea 1 t/m 4?

J Lis le paragraphe 7. Violette schrijft: « Pour lui, c’est difficile de venir à Paris ». Welke informatie over de reis in alinea 1 zou hiervoor een reden kunnen zijn? Noteer deze zin en geef de vertaling ervan.

K a Kijk nog eens naar je antwoord bij vraag 2b van exercice 5. Had je de toon van de tekst goed voorspeld? Licht je antwoord toe. Ja / Nee, want

b De tekst heeft geen titel. Bedenk zelf een titel voor deze tekst.

L a Lees de tekst Le permis bateau de plaisance. Welke twee voorwaarden voor het huren van een jetski kende je al uit het verhaal van Violette over haar vakantie in Martinique? b Een kandidaat heeft 26 goede antwoorden. Is hij geslaagd of gezakt? Licht je antwoord toe.

M A Lis la grammaire lexicale. GRAMMAIRE LEXICALE – PERSOONLIJKE VOORNAAMWOORDEN MET NADRUK De persoonlijke voornaamwoorden met nadruk gebruik je: • na een voorzetsel. Exemples Je sors avec lui. Ik ga met hem uit. Tu viens chez nous ? Kom je bij ons? •

als je iets met nadruk zegt. Exemple Qui va en vacances ? - Moi !

Wie gaat op vakantie? - Ik!

• na c’est of ce sont. Exemple C’est toi ? Ben jij dat? Vormen van de persoonlijke voornaamwoorden met nadruk: moi mij, ik nous ons, wij toi jou, jij vous jullie, u lui hem, hij eux hen, zij (m pl) elle haar, zij elles hen, zij (f pl)

UNITÉ 1 • EN FRANCE, MAIS AILLEURS • LIRE B

Complète les phrases. Gebruik het persoonlijk voornaamwoord met nadruk. 1

Je connais bien Emma. Je fais du sport avec

Pour qui est ce cadeau ? Pour

Qui vient de Martinique ?

Qui veut faire du scooter des mers ? –

À qui est ce chat ? – À

Les voisins sont chez leurs amis ? – Oui, ils sont chez

haar

hem

jullie

, Alissa et Maxime ?

ons

. .

hen

EXERCICE 7 – MISE EN PRATIQUE Travaillez à deux. Racontez. Qu’est-ce que vous avez beaucoup aimé, bien aimé ou pas aimé pendant vos vacances et pourquoi ? Faites des listes. Maak drie lijsten van in totaal drie zinnen. Vertel wat je superleuk of leuk vond en wat minder leuk was. Je kunt ook over een eerdere vakantie vertellen. Kijk naar de zinnen van exercice 3 en gebruik de voltooide tijd (passé composé). j’ai beaucoup aimé

j’ai bien aimé

je n’ai pas aimé

QUIZ Hoe wordt la Martinique ook genoemd? A Belle-Île-en-Mer B L’ Île de Beauté C L’ Île aux fleurs Apprends le vocabulaire FN de : Apprendre 2 page 38-39. MENU AU CHOIX In leerjaar 3 kies je in het menu au choix uit twee verschillende soorten teksten. Lire Extra I is eenzelfde soort tekst als de tekst uit Lire. Hiermee kun je oefenen voor de leestoets. Lire Extra II is een andere tekstsoort met een andere manier van bevragen. Kies uit twee verschillende soorten teksten. Lire Extra I

Lees de tekst Mes vacances de l’autre côté de la terre op pagina 43 en maak de opdrachten. De ***-opdrachten zijn vragen waarbij je zelf verbanden moet leggen of conclusies moet trekken.

Lire Extra II

Lees de tekst Destination soleil, … mais pas à n’importe quel prix pour la nature op pagina 45 en maak de opdrachten.

UNITÉ 1 • EN FRANCE, MAIS AILLEURS • GRAMMAIRE I

GRAMMAIRE I

RÉVISION – ÊTRE, AVOIR EN REGELMATIGE WERKWOORDEN OP -ER PO

In deze unité herhaal je de onregelmatige werkwoorden être (= zijn), avoir (= hebben) en de regelmatige werkwoorden op -er. Kijk eventueel nog eens naar deze werkwoorden en naar de werkwoordstijden (présent, passé composé, imparfait) in het grammaticaoverzicht achter in het boek vanaf pagina 150. EXERCICE 8A

URQUOI

? De werkwoorden avoir en être en de regelmatige werkwoorden op -er komen heel vaak voor. Oefen er nog eens mee, zodat je ze zelf goed kunt gebruiken.

Luister naar de zinnen en vul de werkwoordsvorm die je hoort in. Luister goed naar de werkwoordstijd die genoemd wordt. Om je te helpen staan de hele werkwoorden achter de zinnen. 1

Ma sœur

en vacances en Haïti.

être

Vous

en retard.

être

malade la semaine dernière ?

être

J’

un billet pour le concert de Jain.

avoir

horreur des voyages en avion.

avoir

Quand j’étais petit, j’

peur la nuit.

avoir

Mon frère

le permis de conduire.

passer

Mes cousins

beaucoup à l’étranger.

voyager

Vous

votre aventure à vos copains ?

raconter

sur l’eau.

glisser

10 Le scooter des mers EXERCICE 8B A

Vul de juiste vertaling in van de onregelmatige werkwoorden être of avoir. Let goed op de werkwoordstijd. 1

souvent malade en bateau.

jij bent

très fâchés parce

mijn ouders zijn

un accident, pas grave

wij hebben gehad

un pneu crevé ? Pas de chance !

jij had

très patient avec mon petit

ik ben geweest

à la boulangerie ? Achetez

jullie zijn

2 que je suis rentré après minuit. 3

Hier, heureusement.

Antwoord op de quizvraag: C.

frère aujourd’hui. 6 aussi des croissants ! 7

wij hebben geen

Le prof est malade; cet après-midi, de cours.

Paul et Stéphanie de leurs vacances, l’été dernier.

très contents

waren niet

mijn oom en mijn tante bellen

à mes parents. 2

Les enfants, rentrez !

de froid !

jullie trillen

quatre semaines

jij hebt doorgebracht

le musée du Louvre

zij heeft bezocht

3 Est-ce que chez ton oncle ? 4 À Paris, pendant trois jours. 5

Manuel, pourquoi la fête pour tes parents ?

jij hebt niet georganiseerd

Cette fois, en avion, mais en TGV.

wij hebben niet gereisd

EXERCICE 8C Travaillez à deux. Regardez les images et racontez l’histoire. Maak zinnen in de présent, passé composé en imparfait. Gebruik de volgende werkwoorden: déjeuner | être | louer | regarder | rentrer a

C’est bon !

Trois jours plus tard ...

Apprends la grammaire de : Apprendre 3 page 39.

MENU AU CHOIX Maak exercice 8D op pagina 47 of op de site. Maak exercice 8E op pagina 47-48 of op de site. Maak exercice 8F op pagina 48 of op de site. Maak de quiz op Socrative om te testen of je de werkwoorden goed kunt vervoegen.

UNITÉ 1 • EN FRANCE, MAIS AILLEURS • ÉCOUTER

ÉCOUTER A2

DOEL: je kunt belangrijke gegevens begrijpen in een gesprek over het reserveren van een activiteit. EXERCICE 9 - MISE EN ROUTE Travaillez à deux. Regardez les images et répondez aux questions. Changez de rôle.

1 Exemple Qu’est-ce qu’on peut faire dans un camping ? – Dans un camping, on peut faire du tennis. 1 2 3 4

Qu’est-ce qu’on peut faire sur l’eau ? Qu’est-ce qu’on peut faire à la montagne ? Qu’est-ce qu’on peut faire dans la forêt ? Qu’est-ce qu’on peut faire à la campagne ?

faire du camping c

faire de l’escalade d

faire du parapente e

faire du VTT f

faire du canoë g

faire de l’accrobranche h

faire de la planche à voile

faire du cheval

2 Wanneer gebruik je faire du en wanneer je gebruik je faire de la of faire de l’?

UNITÉ 1 • EN FRANCE, MAIS AILLEURS • ÉCOUTER

Charles a rendez-vous avec Eva, mais il attend depuis une heure.

Tu aimes les sports nautiques ? – Oui, surtout la natation.

Est-ce qu’il faut avoir un permis pour conduire un jet-ski ?

Un jet-ski peut facilement atteindre une vitesse de 100 km / heure.

C’est vrai ! Je l’ai lu dans le journal.

Il ne faut pas m’interrompre quand je parle !

Ça dure longtemps ! – Il faut avoir beaucoup de patience.

Paul dit qu’il a horreur des crocodiles et des serpents.

EXERCICE 11 – PRONONCIATION A Comment prononcer les lettres de l’alphabet en français ? Souligne, écoute et vérifie. Onderstreep in het alfabet de letters die in het Frans anders worden uitgesproken dan in het Nederlands. Luister daarna naar de uitspraak van het alfabet en controleer of je de juiste letters hebt onderstreept. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z B Écoute et note. Luister naar de Franse spelling van de achternamen en noteer deze.

C Travaillez à deux. Prononcez les noms et vérifiez. Spel om de beurt een plaatsnaam. Luister daarna of jullie uitspraak klopte.

1 Bergerac 2 Le Havre

3 Thionville 4 Saint-Gilles

EXERCICE 12 – COMPRÉHENSION GLOBALE Écoute les dialogues et réponds aux questions. Je gaat luisteren naar twee dialogen die zich afspelen op het Franstalige eiland la Réunion.

1 Écoute le dialogue 1. Choisis. Wat willen de personen uit de dialoog? a

Tiffany wil … £ een afspraak maken. £ een museum bezoeken. £ informatie vragen.

Manu wil …

De medewerkster wil …

£ een afspraak maken. £ een afspraak maken. £ met dolfijnen zwemmen. £ een reis verkopen. £ informatie vragen. £ informatie geven.

DIALOGUE 1

UNITÉ 1 • EN FRANCE, MAIS AILLEURS • ÉCOUTER

2 Écoute le dialogue 2. Welke informatie moet Manu geven? Er zijn meerdere antwoorden mogelijk. ££A leeftijd ££B identiteitsbewijs

DIALOGUE 2

££C e-mailadres ££D aantal deelnemers

££E telefoonnummer ££F tijdsduur

EXERCICE 13 – COMPRÉHENSION DÉTAILLÉE Écoute encore une fois et réponds aux questions.

1 a Écoute le dialogue 1 et coche. Kruis in de eerste kolom aan welke activiteiten/ bezienswaardigheden worden genoemd. ££A museum voor moderne kunst ££B muziekmuseum ££C natuurhistorisch museum ££D zwemmen ££E surfen ££F diepzeeduiken ££G jetskiën ££H bergbeklimmen

DIALOGUE 1

£ Employée £ Employée £ Employée £ Employée £ Employée £ Employée £ Employée £ Employée

£ Manu £ Manu £ Manu £ Manu £ Manu £ Manu £ Manu £ Manu

b Kruis in de tweede of derde kolom aan wie deze activiteiten noemt.

2 Wat is het verschil tussen de activiteiten die de medewerkster voorstelt en de activiteiten die Manu voorstelt?

3 Welke activiteit zou Tiffany het liefst willen doen?

4 Noteer wanneer, hoe laat en waar Tiffany en Manu uiteindelijk afspreken.

Wanneer:

Hoe laat:

Waar:

5 Écoute et complète. Vul de ontbrekende woorden in. Employée Bonjour mademoiselle, je peux vous (1) Qu’est-ce que vous cherchez ?

Tiffany Bonjour madame. Je (2) sur l’ile. Je voudrais savoir un peu plus sur la Réunion. Qu’est-ce qu’on peut faire ici ? Employée Et bien, il y a par exemple (3) des musiques et instruments de l’océan Indien. Ou le musée d’Histoire Naturelle. Voici (4) montrer. C’est ... .

. Je vais vous

UNITÉ 1 • EN FRANCE, MAIS AILLEURS • ÉCOUTER

6 Écoute le dialogue 2. Complète le formulaire. Vul het formulier verder in voor Manu.

CONTRAT DE LOCATION SCOOTER DES MERS

Nom

Cezzana, Manu

Adresse

12, rue Voltaire

Ville

Saint-Denis

Âge

ans

Tel

+33.3.00345587

Mail

manuc@tm.fr

£ permis bateau de plaisance

£ carte d’identité

Location Nombre de personnes Nom partenaire Âge

ans

Date

Durée

60 / 90 / 120 minutes

Paiement 150 / 200 / 220 €

Prix Caution

€

Au total

€

Signature

7 Manu moet een caution betalen. Wat is dat volgens jou? £ A borg voor het geval er iets stuk gaat of ontbreekt £ B extra belasting £ C servicekosten voor de verhuur 8 Waarom maakt Manu bezwaar tegen de caution? 9 Welke oplossing biedt de medewerkster? £ A Er gaat een volwassene mee. £ B Manu hoeft helemaal niets te betalen. £ C Manu mag zijn ID achterlaten. J Compare. Vergelijk beide dialogen. a

Welke activiteit komt in beide dialogen voor?

Denk je dat Manu en Tiffany het met elkaar eens zullen zijn over wat ze gaan doen? Leg je antwoord uit.

DIALOGUE 2

UNITÉ 1 • EN FRANCE, MAIS AILLEURS • ÉCOUTER EXERCICE 14 – COMPRÉHENSION SEMI-AUTHENTIQUE Je gaat luisteren naar vijf berichten uit het radiojournaal van Tahiti. A Écoute les cinq fragments et combine. Il reste une image. Noteer het nummer van het fragment onder de juiste afbeelding. a

B Écoute encore une fois les cinq fragments. Vrai ou faux ? Leg bij faux uit waarom het niet juist is. vrai 1

Duikers moeten voortaan een minimale afstand houden tot walvissen en dolfijnen.

Het videospel gaat over diersoorten in de lagune.

Het Street Art Festival wordt volgend jaar uitgebreid naar meerdere Franstalige eilanden.

Leerlingen van Tahaa ontvangen binnenkort bezoekers uit Auckland.

Het wordt de hele dag mooi weer.

faux

UNITÉ 1 • EN FRANCE, MAIS AILLEURS • ÉCOUTER EXERCICE 15 – MISE EN PRATIQUE Devinez ! A Préparation Kies een van de activiteiten uit exercice 9. Zoek of bedenk zelf bijzonderheden over die activiteit en noteer vier Franse zinnen. Je gesprekspartner mag niet weten om welke activiteit het gaat en moet dit straks raden. Noem de activiteit dus niet bij naam! Exemple On peut pratiquer cette activité dans la forêt. • On peut faire une balade. • On peut aller lentement ou vite. • Il faut être gentil avec l’animal.

TIP

•

(Réponse : faire du cheval !) 1

Je kunt je zin hier vaak beginnen met On peut (je kunt) of Il faut (je moet, er is nodig). Hierna komt dan altijd een infinitief.

B Travaillez à deux. Échangez vos infos et devinez. Lees om de beurt een zin voor. Wie raadt het eerst de activiteit die de ander bedoelt? Je start steeds met 4 punten. Iedere voorgelezen zin is een punt eraf.

QUIZ Wat bedoelt een bewoner van la Réunion als hij zegt: « Lé bon ! » ? A C’est délicieux ! B D’accord ! C Il est beau !

Apprends le vocabulaire FN de : Apprendre 4 page 39.

MENU AU CHOIX Luister naar het fragment, lees de tekst mee en vul de ontbrekende woorden in. Luister naar de gesprekken en beantwoord de vragen. Luister naar het chanson en beantwoord de vragen.

UNITÉ 1 • EN FRANCE, MAIS AILLEURS • GRAMMAIRE II

GRAMMAIRE II

RÉVISION – DE VOLTOOIDE TIJD (PASSÉ COMPOSÉ) MET AVOIR EN ÊTRE PO

Een goede manier om iets te onthouden en te begrijpen, is door het aan iemand anders uit te leggen. Maak een korte presentatie waarin je duidelijk uitlegt hoe je de passé composé gebruikt in het Frans. Verwerk de hulpwerkwoorden, de veelgebruikte voltooid deelwoorden en een paar bijzonderheden over bijvoorbeeld de ontkenning in je presentatie.

URQUOI

Als je over je vakantie wilt vertellen, heb je de verleden tijd (passé composé) nodig. Herhaal deze tijd zodat je deze straks bij Parler / Écrire goed kunt gebruiken.

Overleg met je docent of je de oefeningen 16A-D maakt en/of de presentatie geeft. EXERCICE 16A

1 In leerjaar 1 en 2 heb je geleerd dat de passé composé bestaat uit een hulpwerkwoord en een voltooid deelwoord. Kijk eventueel nog eens naar het grammaticaoverzicht op pagina 157 en 158. Lees de drie Franse zinnen en doe het volgende: • onderstreep de hulpwerkwoorden; • omcirkel de voltooid deelwoorden; • noteer de vertaling van de passé composé.

b Hugo n’est pas allé à la piscine avec ses copains.

Sara a organisé une fête à la maison ce weekend.

Mes parents sont partis pour les Antilles.

2 Noteer vier veelgebruikte regelmatige werkwoorden op -er en zet daar het voltooid deelwoord en de vertaling bij. Doe dat ook voor twee werkwoorden op -re en twee werkwoorden op -ir. Exemple aimer aimé leuk gevonden a -er b c d e -re f g -ir h

3 Bekijk de volgende voltooid deelwoorden. Welke infinitieven horen hierbij? Noteer Antwoord op de quizvraag: B.

eerst de infinitieven en geef daarna de vertaling van de passé composé in het Nederlands. a

j’ai attendu

elle a fait

on a eu

ils sont allés

vous avez été

attendre

ik heb gewacht

UNITÉ 1 • EN FRANCE, MAIS AILLEURS • GRAMMAIRE II f

nous avons vu

tu es sorti

elle a pris

4 Sommige werkwoorden worden vervoegd met être.

a Welke werkwoorden van vraag 3 worden vervoegd met être? Omcirkel de letters.

b Noteer nog drie andere werkwoorden die met être vervoegd worden. Zoek het eventueel op in het être-huis op pagina 158.

5 Welke uitgangen zet je achter het voltooid deelwoord als deze met être vervoegd wordt? Noteer vier korte zinnen in de tabel. Onderstreep in deze zinnen de uitgangen van de voltooid deelwoorden. a

mannelijk enkelvoud

b vrouwelijk enkelvoud c

mannelijk meervoud

d vrouwelijk meervoud

6 Het hulpwerkwoord is in de voltooide tijd in het Frans meestal gelijk aan dat in het Nederlands. Bij sommige werkwoorden is het hulpwerkwoord in het Frans avoir, terwijl het in het Nederlands ‘zijn’ is. Dat is bijvoorbeeld zo bij commencé (begonnen) en réussi (geslaagd). a

Noteer de vertaling.

ik ben

j’ai commencé

elle a commencé

nous avons réussi

ils ont réussi

b Welk veelvoorkomend onregelmatig werkwoord heeft, net als bij commencer en réussir, een onverwacht hulpwerkwoord? Noteer de infinitief en het voltooid deelwoord van dit werkwoord.

EXERCICE 16B Vul de voltooide tijd in. Bepaal zelf welk hulpwerkwoord je moet gebruiken. 1

Ma sœur

un grand voyage.

2 J’ 3

Mon petit frère

Nous n’

Et toi Julie ? Tu

Tes voisins

Ethan n’

Ma cousine n’

longtemps avec les dauphins. malade dans l’avion. pas

pas

nager être

la cuisine locale.

gouter

où en vacances cet été ?

aller

ce matin pour la Martinique ?

partir

ses copains. pas

faire

en vacances chez moi.

voir venir

LIBRE SERVICE

leren.libreservice-online.nl

3 VWO | A TEXTES & ACTIVITÉS

LIBRE SERVICE FRANS VOOR DE ONDERBOUW Als je in Frankrijk bij een benzinestation, wegrestaurant

supermarkt

LIBRE SERVICE JUNIOR

libre

AUTEURS Ronald van den Broek Lilian Kremers Françoise Lomier Els Mulder-van Franeker Ilona de Putter EINDREDACTIE Hanneke Molenaar-Wassinkmaat

TEXTES & ACTIVITÉS 3 VWO | A Naam: Klas:

9 789006 690460