Skip to main content

tibfreedom

Page 1

དབུ་མའི་ལམ་ནི།

རྒྱ་ནག་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྩ་ ཁྲི མ ས་ཀྱི ་ སྒྲོ མ ་གཞི འི ་ ནང་ཁྲི མ ས་མཐུན་གྱི ་ ཐོ བ ་

ཐང་ཡོད་པའི་བོད་རིགས་ཡོངས་ལ་མི་རིགས་ས་ གནས་རང་སྐྱོང་གི་གནས་བབ་ཚད་ལྡན་མིང་དོན་ མཚུངས་པ་ཞིག་དགོས།

བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་བཀའ་ཤག་གིས།

བོད་རྒྱལ་ལོ་ ༢༡༣9 རབ་བྱུང་རི་ཟླའི་ཆུ་འབྲུག་ལོ།

ལོ་ 51 ཨང༌། 11

བོད་ཟླ་ ༡ ཚེས་ 29 རེས་གཟའ་ལྷག་པ།

21st March 2012

དབུས་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་བདུན་རེའི་ལས་རིམ་གསར་ཤོག

Vol. 51 Issue 11 Price Rs. 1

སྐབས་བཅོ་ལྔ་པའི་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་གྲོས་ཚོགས་ཚོགས་དུས་གསུམ་ པ་གཟབ་རྒྱས་ངང་སྐོང་ཚོགས་གནང་བ། །བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་

ཚོགས་གཞོན་མཆོག་གིས་གཙོས་སྤྱི་འཐུས་

འཐོན་བཞིན་ཡོད།

ངོས་ནས་ཚོགས་གཙོའི་གཏམ་བཤད་སོགས་ཆ་

ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༤ ནས་ཚེས་ ༢༤ བར་ཉིན་གྲངས་

གསུམ་བར་བདེ་ཐང་དང་སྤྱི་འཐུས་གཅིག་ཙམ་མ་

དང་པོ་བོད་ནང་གི་ཛ་དྲག་གནས་སྟང་དང་འབྲེལ་

བོད་ནང་སྲིད་བྱུས་གང་འདྲ་འཛིན་གྱི་ཡོད་མེད་

༄༅།

གྲོས་ཚོགས་ཚོགས་དུས་གསུམ་པ་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༢

བཅུའི་རིང་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་བསྟི་གནས་

རྣམ་པ། གྲོས་ཚོགས་ཚོགས་དུས་གཉིས་པ་ནས་

དེ་རིང་གྲོས་ཚོགས་འདིའི་ལས་རིམ་

ཡོད་པ་དེ་ང་ཚོའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་མུན་ནག་གི་དུས་

དབུ་འཛུགས་གནང་ཡོད།

ཚོད་ཅིག་ཆགས་ཡོད།

དེ་ཡང་ཕྱི་ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༤ ཉིན་གྱི་

བོད་མི་ ༢༦ ཙམ་གྱིས་རང་ལུས་ཞུགས་འབུལ་

ཚོགས་གཙོ་སྤེན་པ་ཚེ་རིང་མཆོག་དང། ཚོགས་

གནང་ཡོད།

གཞོ ན ་མཁན་པོ ་ བསོ ད ་ནམས་བསྟན་འཕེ ལ ་

འབུལ་གནང་སྟེ་འདས་གྲོངས་སུ་གྱུར་བའི་གནས་

པ། ཆོལ་གསུམ་ཆོས་ལུགས་དང་བཅས་པའི་བོད་

ཚུལ་ཐོན་ཡོད། རྒྱ་ནག་གིས་གང་བྱུང་མེ་མདའ་

མི་མང་སྤྱི་ྲ འཐུས་རྣམ་པ། ལྷན་ཁང་ཁག་གི་དྲུང་ཆེ་

བརྒྱབ་སྟེ་དམར་གསོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཐོན་ཡོད་

རྣམ་པ། ཟུར་ཉན་པ། གསར་འགོད་པ་དང། གཞན་

པར་བརྟེན། བོད་ནང་གི་ཛ་དྲག་གནང་སྟངས་དེའི་

སློབ་ཕྲུག་ཟུར་ཉན་བཅས་ཚང་འཛོམས་ཐོག་གྲོས་

འོག་ང་ཚོ་གྲོས་ཚོགས་ཉིན་དང་པོར་བོད་ནང་ཛ་

ཚོ ག ས་ཚོ ག ས་དུས་གསུམ་པ་དབུ་འཛུགས་

དྲག་གནད་དོན་ཐོག་བགྲོ་གླེང་བྱ་རྒྱུ་མ་ཟད། སྤྱི་

ཀྱིས་ཐོག་མར་རྟེན་འབྲེལ་གསོལ་ཇ་དང། འབྲས་

རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོའ་ི རྒྱལ་གླུ་བཏང་སྟེ་བོད་མི་མང་

གཏོགས་ལྷན་འཛོམས་གནང་ཐུབ་པ་དེར་ཚོགས་

བའི་ཐོག་ནས་བགྲོ་གླེང་བྱ་རྒྱུ་ཉིན་གང་བཞག་ཡོད།

གིས་གྲོས་ཚོགས་དབུ་འཛུགས་ཀྱི་གསུང་བཤད་

ཡིན།

ནང་གི་ཛ་དྲག་གནས་སྟངས་སྐོར་ལ་མང་པོ་ཞིག་

གནང་དོན།

དེ་རིང་སྐབས་བཅོ་ལྔ་པའི་བོད་མི་

མང་སྤྱི་འཐུས་གྲོས་ཚོགས་ཚོགས་དུས་གསུམ་

པ་དེ་ཆགས་ཡོད། བཀའ་བློན་ཁྲི་པ་མཆོག་གིས་ དབུས་པའི་བཀའ་བློན་རྣམ་པ།

བཀུར་འོས་

མཐའ་མ་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་

ཉིན་རྔ་པར་དགེ་པེ་ལགས་ཀྱིས་རང་ལུས་ཞུགས་

མཆོག བཀའ་བློན་ཁྲི་པས་དབུས་བཀའ་བློན་རྣམ་

སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ་སྤེན་པ་ཚེ་རིང་མཆོག་

ལྷག་པར་འདས་པའི་ཕྱི་

ལོ་ ༢༠༠༩ ལོའ་ིནང་གྲྭ་བཀྲ་བྷེ་ལགས་རྩིས་པའི་

སྔ་དྲོ་ཆུ་ཚོད་ ༩།༣༠ ཐོག་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་

སིལ་ཕུལ་གྲུབ་རྗེས་ཚང་མ་སྐུ་བཞེངས་ཀྱིས་བོད་

ཆ་ཚང་མཁྱེན་ཐུབ་རྒྱུའི་ལམ་ཞིག་ཡོད་ཅེས་ཞུ་ རྒྱུ་ཡིན། ད་ལྟ་བོད་ནང་ཛ་དྲག་གནས་སྟངས་འོག་

གངས་ཅན་སྐྱིད་གཤོངས་ཀྱི་གྲོས་ཚོགས་ཁང་དུ་

ཚང་ཞུས་ཟིན་པ་ཡིན། རྒྱ་ནག་སྲིད་གཞུང་གིས་

གཙོའི་ངོས་ནས་ཚང་མར་འཚམས་འདྲི་ཞུ་རྒྱུ་ དེ་རིང་གི་གྲོས་ཚོགས་ཚོགས་དུས་འདི་

དང་དེའི་གོང་གི་ཚོགས་དུས་གཉིས་ཀའི་བོད་ནང་ རང་ལུས་ཞུགས་འབུལ་དང་རྒྱ་ནག་གི་ཉེན་རྟོག་ པས་གང་བྱུང་མེ་མདའ་བརྒྱབ་སྟེ་བོད་མི་དམར་

གསོད་བཏང་བའི་ཛ་དྲག་མང་དག་ཅིག་ཐོན་དང་

ཚོགས་གཙོའི་དབུ་འབྱེད་གསུང་བཤད་ནང་བོད་ ཞུ་གི་མིན། སྤྱི་འཐུས་རྣམ་པ་དང་འཛིན་སྐྱོང་བཀའ་ ཤག་ནས་ཆ་ཤས་བླང་ནས་གནད་དོན་དེའི་ཐོག་

བཀའ་མོལ་གནང་བ་ཡིན་ན་འདི་ལོའ་ི ལོ་གསར་

ཚེས་ ༡ ཉིན་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་

འཐུས་རྣམ་པས་དཔུང་རྟགས་ནག་པོ ་ ཞི ག ་ བཏགས་ཏེ་མཚོན་དོན་བོད་མི་ཚོས་དཀའ་སྡུག་

མྱོང་བཞིན་པ་དེ་ང་ཚོས་དཀའ་སྡུག་མཉམ་མྱོང་ ཡིན་པ།

རྒྱལ་སྤྱིའི་སྤྱི་ཚོགས་ལ་འབོད་སྐུལ་

ཞུ་རྒྱུར་བོད་སྐྱོབས་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཅེས་དཔུང་ རྟགས་དེར་བཀོད་ཡོད། ཅེས་སོགས་ཀྱི་གསུང་ བཤད་གནང།

བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱིས་རྒྱ་གཞུང་ལ་རེབ་གོང་ཁུལ་དུ་དམ་བསྒྲགས་མཚམས་འཇོག་ དགོས་པའི་རེ་འདུན་ཤུགས་ཆེ་བཏོན་པ།

༄༅། །ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༨ ཉིན་བོད་མིའི་སྒྲིག་

ལགས་ཀྱིས་ཉེ་ལམ་ལོ་ཤས་ནང་༸གོང་ས་མཆོག་

དུ། རེབ་གོང་དགོན་པའི་ནང་དུ་དམ་པ་ཁོང་གི་ཆེད་

འཁོད་དོན། ཉེ་ལམ་བོད་བྱང་ཤར་རེབ་གོང་ཁུལ་

དོན་གལ་ཆེ་ཤོས་སུ་ངོས་འཛིན་གནང་བཞིན་ཡོད་

དར་རྒྱས་ལགས་ནི་འདི་ཟླའི་ཕྱི་ཚེས་ ༡༦ ཉིན་རང་

འཛུགས་ཀྱི ་ སྤེ ལ ་བའི ་ གསལ་བསྒྲགས་ནང་

དུ་གནས་སྟངས་ཛ་དྲག་ཆེ་རུ་འགྲོ་བཞིན་པ་དེར་ བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་ཧ་ཅང་བློ་འཚབ་ཡོད།

ཁ་སང་ཕྱི་ཚེས་ ༡༧ ཉིན་རང་ལོ་ ༤༤ སོན་པ་

བོད་མི་ཞིང་པ་བསོད་ནམས་དར་རྒྱས་ལགས་

ཀྱིས་༸གོང་ས་མཆོག་བོད་དུ་གདན་ཞུ་དགོས་ པའི་འབོད་ཚིག་སྒྲོག་བཞིན་རང་ལུས་མེར་སྲེག་ བཏང་འདུག སྐབས་དེར་ས་གནས་བོད་མི་ཚོས་

མེ་གསོད་ཐབས་བྱས་ཀྱང་རྗེས་སུ་ཁོང་འདས་ གྲོངས་སུ་གྱུར་ཡོད།

མེ་གསོད་མཁན་བོད་མི་

ཚོས་སྐབས་དེར་ཤེས་གསལ་ལྟར་ན།

བསོད་

ནམས་དར་རྒྱས་ལགས་ཀྱིས་རང་ལུས་མེར་སྲེག་

སྐབས་ཁོང་གི་གྲོད་ཁོག་རྡོལ་བ་དང་ཁོང་གི་ལྟེ་ བའི་མཐའ་སྐོར་དུ་ཟངས་སྐུད་ཕྲ་བོའ་ིསྲིན་བལ་གྱི་ གཏུམ་པ་ཞིག་བཅིངས་ཡོད་པ་མཐོང་ཡོད། གནས་

ཚུལ་ཐོན་གསལ་ལྟར་ན་བསོད་ནམས་དར་རྒྱས་

བོད་དུ་གདན་ཞུ་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ་དེ་ནི་ཁོང་གི་ལས་ པ་མ་ཟད། ༸གོང་ས་མཆོག་བོད་དུ་གདན་ཞུ་ཐུབ་

པ་བྱུང་ཚེ་བོད་ཀྱི་གནད་དོན་སེལ་ཐུབ་རྒྱུར་ཡིད་

ཆེས་གནང་བཞིན་ཡོད་པའི་དགོས་འདུན་ཡང་ཡང་ འདོན་བཞིན་ཡོད་འདུག དམ་པ་ཁོང་གི་སྐུ་ཕུང་དེ་ བཞིན་རེབ་གོང་དགོན་པའི་མདུན་དུ་སྒྲོལ་མ་ཐང་

ཞེས་པ་དེར་ཞུགས་འབུལ་སྐབས་ས་གནས་བོད་མི་ དང་གཞན་ཡང་ཉེ་འདབས་ཀྱི་ས་ཁུལ་བཅས་ནས་ ཁྱོན་བོད་མི་ ༧༠༠༠ ཙམ་འདུ་འཛོམས་བྱུང་ཡོད། སྐབས་དེར་མཚོན་ཆ་ཐོགས་པའི་རྒྱ་མིའི་ཉེན་རྟོག་ དམག་མི་དང་བོད་རིགས་དབར་དངོས་སུ་མདོང་

ཐུག་བྱུང་ཡོད། འདུ་འཛོམས་ཆེན་པོ་དེ་འདྲ་དེ་སྔ་ བྱུང་མྱོང་མེད། དེར་བརྟེན་རྒྱ་མིའི་ཉེན་རྟོག་དམག་

མི་རྣམས་རེ་ཞིག་ཕྱིར་འཐེན་མ་བྱས་ཐབས་མེད་

བྱུང་ཡང། དམག་མི་དང་དྲག་ཆས་ཉེན་རྟོག་མི་སྣ་

མང་པོ་ཞིག་དགོན་པའི་མཐའ་སྐོར་དུ་གནས་བཞིན་

མཆོད་འབུལ་སྨོན་ལམ་ཚོགས་ཡོད། བསོད་ནམས་

ལུས་མེར་སྲེག་བཏང་སྟེ་རྨས་སྐྱོན་ཚབས་ཆེ་ཕོག་ པ་འཇམ་དབྱངས་དཔལ་ལྡན་ལགས་དང་སེམས་ ཐག་ཉེ་བོ་ཡོད་འདུག

དེང་སྐབས་ཁོང་རེབ་གོང་

དགོན་པའི་ནང་རང་གི་གཟིམ་ཤག་ཏུ་གནས་སྟངས་ ཛ་དྲག་འོག་སྨན་བཅོས་གནང་མུས་ཡིན་ཀྱང་། ད་

ཆ་ཁོང་གི་ཀླད་རྩའི་བྱེད་ལས་ལ་སྨན་གྱི་ཕན་འབྲས་ མེད་སྟབས། ཉིན་རེ་བཞིན་གནས་སྟངས་ཇེ་ཞན་ཇེ་ སྡུག་ཏུ་འགྲོ་མུས་ཡིན་འདུག

འདས་པའི་ཟླ་ཤས་རིང་རྒྱ་ནག་གཞུང་

གིས་རེབ་གོང་དགོན་པ་དང་སློབ་གྲྭ་སོགས་ཀྱི་ནང་ དམག་དཔུང་ཕོན་ཆེ་འགྲེམས་འཇོག་བྱས་ཏེ་ས་ གནས་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ལས་བྱེད་དང།

སློབ་གྲྭའི་

སློབ་མ་རྣམས་ལ་ཞི་རྒོལ་བྱེད་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོན་ ཚེ་འབྲེལ་ཡོད་ལས་ཁུངས་དང་སློབ་གྲྭ་སོགས་ནས་ ཕྱིར་འབུད་གཏོང་རྒྱུའི་སྡིགས་ར་བཏང་བ་སོགས་

གནས་ཚུལ་སྙིང་བསྡུས།

༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ལྡི་ ལིར་ཆིབས་སྒྱུར་བསྐྱངས་པ།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༢ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༢༠ རེས་ གཟའ་མིག་དམར་ཕྱེད་ཡོལ་ཆུ་ཚོད་ ༡༢ ཙམ་ ལ་༸གོ ང ་ས་༸སྐྱབས་མགོ ན ་ཆེ ན ་པོ ་ མཆོ ག ་ དང་སྟོན་འཁོར་ལྷན་རྒྱས་བཞུགས་སྒར་ནས་རྒྱ་ གར་རྒྱལ་ས་ལྡི་ལིར་ཆིབས་སྒྱུར་བསྐྱངས་ཡོད། དེ ་ ཡང་རྒྱ་གར་རྒྱལ་ས་ལྡི ་ ལི ར ་ རྟེན་གཞི་བྱས་པའི་ལྡི་ལི་གཙུག་ལག་སློབ་ཁང་ གི ས ་ཇི ་ ལྟར་སྔོ ན ་ནས་གསོ ལ ་འདེ བ ས་ཞུས་ དོན་ལྟར་བཀའ་བཞེས་བཟང་པོ་ཐོབ་སྟེ་མགོན་ པོ་གང་ཉིད་མཆོག་གིས་ཕྱི་ཚེས་ ༢༢ ཉིན་ གཙུག་ལག་སློབ་ཁང་དེར་ཆིབས་སྒྱུར་བསྐྱང་ སྟེ་སློབ་གྲྭའི་དགེ་ལས་སློབ་མ་རྣམས་ལ་བཟང་ སྤྱོད་ཐོག་བཀའ་སློབ་སྩལ་གནང་མཛད་རྒྱུ་ཡིན་ འདུག་པ་བཅས།། རྒྱལ་ཚོགས་སྤྱི་ཁྱབ་དྲུང་ཆེས་བོད་མི་གསུམ་ ལ་སེམས་འཚབ་ཡོད་སྐོར་གསུངས་པ།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༢ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༤ རེ ས ་གཟའ་ལྷག་པའི ་ ཉི ན ་འཛམ་གླི ང ་མཉམ་ འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་སྤྱི་ཁྱབ་དྲུང་ཆེ་བྷན་ཀི་ མུན་(Ban Ki-moon)མཆོག་གིས་བོད་ མི ་ ཟས་བཅད་ངོ ་ རྒོ ལ ་བ་གསུམ་གྱི ་ གཟུགས་ པོའ ་ི གནས་སྟངས་ལ་སེམས་འཚབ་ཡོད་སྐོར་ གསུངས་ཡོ ད ་པ་ཁོ ང ་གི ་ མགྲི ན ་ཚབ་པ་མར་ ཊིན་ནེ་སར་ཀི་(Martin Nesirky) མཆོག་གིས་བརྗོད་དོན། བདུན་ཕྲག་བཞི་སོང་ ལ་ཉེ་བའི་བོད་མི་ཟས་བཅད་ངོ་རྒོལ་བ་གསུམ་ གྱི་གཟུགས་པོའ ་ི གནས་སྟངས་ཐད་སྤྱི་ཁྱབ་དྲུང་ ཆེ་མཆོག་ལ་ཧ་ཅང་ཐུགས་འཚབ་འདུག་ཅེས་ གསུངས་ཡོད། ཕྱི་དྲིལ་ལས་བྱེད་སྐལ་ལྡན་མཚོ་མོ་ལགས་ ཀྱིས་རྒྱལ་ཚོགས་སུ་གསུང་བཤད་གནང་བ།

མདོར་ན་བོད་མི་དགེ་འདུན་པ་ཙམ་མ་ཟད། སེར་སྐྱ་

མང་ཚོགས་ལའང་དམ་བསྒྲགས་ཤུགས་ཆེ་བྱས་ དང་བྱེད་མུས་ཡིན་སྟབས།

ད་ཆ་རེབ་གོང་བོད་

མི་རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་བསྐྱོད་དང་འདུ་འཛོམས་བྱ་རྒྱུར་ དམ་བསྒྲགས་ཧ་ཅང་བྱེད་བཞིན་པར་བརྟེན་གནས་ སྟངས་ཛ་དྲག་ཏུ་འགྲོ་མུས་ཡིན་འདུག

རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་རེབ་གོང་ཁུལ་

དུ་བོད་མི་ཚོར་ཆེད་མངགས་སུན་གཙེར་བཟོ་

རྒྱུའི་སྲིད་བྱུས་འོག་བོད་མི་ཚོའི་བདེ་སྡུག་གི་ གནས་སྟངས་ཐོག་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་ ཧ་ཅང་སེམས་འཚབ་ཡོད།

བོད་རིགས་ཕོན་ཆེ་

གནས་སྡོད་བྱེད་བཞིན་པའི་མཚོ་སྔོན་ས་གནས་

སྲིད་གཞུང་གིས་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་དང་མི་འདྲ་བར་ བོད་མི་ཞི་རྒོལ་བ་ཚོར་ཞི་འཇམ་ལྡན་པའི་ཐབས་ ལམ་ཐོག་ནས་སྟངས་འཛིན་བྱ་རྒྱུར་ང་ཚོས་རེ་

བ་བྱེད་བཞིན་ཡོད། ཅེས་ཕྱི་དྲིལ་བཀའ་བློན་བདེ་

སྐྱིད་ཆོས་དབྱངས་མཆོག་གིས་འབོད་སྐུལ་ཞུས་ ཡོད་པ་བཅས།།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༢ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡༣ རེས་གཟའ་ལྷག་པའི་ཉིན་ཕྱི་དྲིལ་འགྲོ་བ་མིའི་ ཐོ བ ་ཐང་ཚན་པའི ་ ལས་བྱེ ད ་སྐལ་ལྡན་མཚོ ་ མོ ་ ལགས་ཀྱི ས ་སུད་སི ར ་རྟེ ན ་གཞི ་ བྱས་པའི ་ འཛམ་གླི ང ་མཉམ་འབྲེ ལ ་རྒྱལ་ཚོ ག ས་འགྲོ ་ བ་ མིའི་ཐོབ་ཐང་ལྷན་ཁང་དུ་བོད་མིའི་འགྲོ་བ་མིའི་ ཐོ བ ་ཐང་གི ་ གནས་སྟངས་དེ ང ་སྐབས་ཛ་དྲག་ ཅན་དུ་འགྱུར་བཞིན་ཡོད་པར་བརྟེན། རྒྱལ་སྤྱིའི་ ཚོགས་པ་ཁག་གིས་འཕྲལ་མར་བར་བཞུགས་ དགོ ས ་པའི ་ འབོ ད ་སྐུལ་ཞུས་ཡོ ད ་པ་མ་ཟད། བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱིས་གཞིས་བཞུགས་ བོ ད ་མི ་ ཚོ ས ་རང་ལུས་མེ ར ་སྲེ ག ་བཏང་བའི ་ ལས་འགུལ་དེ་རིགས་མ་སྤེལ་རྒྱུའི་འབོད་སྐུལ་ ཞུ་བཞིན་ཡོད་སྐོར་གསལ་བཤད་གནང་ཡོད།


Turn static files into dynamic content formats.

Create a flipbook